Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00035 004188 12920624 na godz. na dobę w sumie
Albania. Bałkański Dziki Zachód. Wydanie 1 - książka
Albania. Bałkański Dziki Zachód. Wydanie 1 - książka
Autor: Liczba stron: 264
Wydawca: Bezdroża Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-246-5831-2 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> poradniki >> fotografia
Porównaj ceny (książka, ebook (-20%), audiobook).

Pogodne niebo, ciepła woda Adriatyku, osmańskie i weneckie twierdze, dzikie i niedostępne góry, wszechobecne bunkry, głębokie wąwozy, starożytne ruiny, rozklekotane pociągi bez okien i drzwi, bizantyjskie cerkwie i zabytkowe meczety, 20-letnie mercedesy królujące na pozbawionych asfaltu drogach... Jeśli pragniemy spokojnych i wygodnych wakacji - Albania, mimo wyjątkowego nagromadzenia atrakcji, może nas rozczarować. Jeśli jednak kogoś gna w świat chęć przeżycia niezapomnianej przygody i doświadczenia czegoś wyjątkowego – ten Albanię po prostu odwiedzić musi! I z pewnością wróci tu jeszcze nie raz.

Przewodniki Bezdroży przybliżają historię, kulturę i przyrodę opisywanych regionów i krajów oraz oprowadzają po ich najbardziej fascynujących zakątkach. Treść uporządkowano dla wygody w układzie regionalnym. Opisom miast i innych atrakcji turystycznych towarzyszą przejrzyste mapy oraz ramki z ciekawostkami, czyniące z przewodnika pasjonującą lekturę nie tylko w czasie podróży. Informacje praktyczne pomagają zaplanować wyjazd i odnaleźć się w odwiedzanym miejscu. Całość zamyka praktyczny minisłowniczek.

 

Mateusz Otręba – absolwent Katedry Geoturystyki na Wydziale Nauk o Ziemi Uniwersytetu Śląskiego w Sosnowcu, zapalony podróżnik. Obecnie (2013) manager jednego z polskich organizatorów turystyki. Europę poznaje od lat 90. Na Bałkany dotarł po raz pierwszy w 2001 r.; od tej pory zwiedził Bułgarię, Rumunię, Serbię, Chorwację, Bośnię i Hercegowinę, Czarnogórę, Macedonię, Kosowo, Albanię i Grecję, w większości z tych krajów będąc kilkakrotnie. Pasjonat zachodniej części Półwyspu Bałkańskiego, w szczególności Albanii i Kosowa. Podczas pięciu wypraw do Albanii odwiedził praktycznie wszystkie części kraju od Sarandy po Alpy Albańskie.

Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

Autor przewodnika: Mateusz Otręba W przewodniku wykorzystano także teksty Macieja Kani i Marty Kołczyńskiej (ramka Wycieczki do Kosowa). Konsultacja merytoryczna: Łukasz Fleischerowicz Redaktor prowadzący: Maciej Żemojtel Redakcja i korekta: Dorota Trzcinka Źródło danych kartograficznych map przygotowanych przez DAKA – Studio Graficzne: © OpenStreetMap contributors; www.opendatacommons.org/licenses/odbl Zdjęcia na okładce: Okł. I – Kościół w Theth w amfiteatralnym otoczeniu szczytów Gór Północnoalbańskich, © Przemyslaw Wasilewski | Shutterstock.com Okł. IV – Dhërmi z górującym nad zabudową klasztorem św. Marii, © ollirg | Shutterstock.com Skład: Jan Szczurek Wszelkie prawa zastrzeżone. Nieautoryzowane rozpowszechnianie całości lub fragmentu niniejszej publikacji w jakiejkolwiek postaci jest zabronione. Wykonywanie kopii metodą kserograficzną, foto- graficzną, a także kopiowanie książki na nośniku filmowym, magnetycznym lub innym powoduje naruszenie praw autorskich niniejszej publikacji. Wszystkie znaki występujące w tekście są zastrzeżonymi znakami firmowymi bądź towarowymi ich właścicieli. Autor oraz wydawnictwo Helion dołożyli wszelkich starań, by zawarte w tej książce informacje były kompletne i rzetelne. Nie biorą jednak żadnej odpowiedzialności ani za ich wykorzystanie, ani za związane z tym ewentualne naruszenie praw patentowych lub autorskich. Autor oraz wydawnic- two Helion nie ponoszą również żadnej odpowiedzialności za ewentualne szkody wynikłe z wyko- rzystania informacji zawartych w książce. Wydawnictwo Helion ul. Kościuszki 1c, 44-100 Gliwice tel.: 32 2309863 e-mail: redakcja@bezdroza.pl księgarnia internetowa: http://bezdroza.pl Drogi Czytelniku! Jeżeli chcesz ocenić tę książkę, zajrzyj pod adres: http://bezdroza.pl/user/opinie/?bealb1 Możesz tam wpisać swoje uwagi, spostrzeżenia, recenzję. Wydanie I ISBN: 978-83-246-5831-2 Copyright © Helion, 2013 • • • Kup książkę Poleć książkę Oceń książkę Księgarnia internetowa • Lubię to! • Nasza społeczność www.bezdroza.pl Spis treści   m o c . k c o t s r e t t u h S | g r i l l o © O autorze ........................................................................................................................................................... 8 Rozdział I. Zaproszenie do Albanii ...................................................................................................... 11 Trasy .................................................................................................................................................................. 11 Trasa 1. Szlakiem „Górskich Orłów” ............................................................................................................ 11 Trasa 2. Północna i centralna Albania ....................................................................................................... 12 Trasa 3. Południowa Albania ....................................................................................................................... 13 Trasa 4. Wschodnia Albania ......................................................................................................................... 14 Trasa 5. Okolice Tirany ................................................................................................................................... 17 Trasa 6. Adriatic Tour ..................................................................................................................................... 17 i i n a b l A y z a r b o j a r K Rozdział II. Informacje praktyczne ...................................................................................................... 19 Przed wyjazdem ........................................................................................................................................... 19 Mapy ................................................................................................................................................................. 19 Formalności wizowo-paszportowe ........................................................................................................... 20 Pieniądze .......................................................................................................................................................... 21 Ubezpieczenie ................................................................................................................................................ 22 Zabezpieczenia medyczne .......................................................................................................................... 22 Co zabrać .......................................................................................................................................................... 22 Wybór czasu podróży .................................................................................................................................... 23 Przejazd ........................................................................................................................................................... 23 Podróż samolotem ......................................................................................................................................... 23 Podróż pociągiem .......................................................................................................................................... 23 Podróż autokarem ......................................................................................................................................... 24 Podróż promem .............................................................................................................................................. 24 Podróż samochodem .................................................................................................................................... 24 Przejścia graniczne ........................................................................................................................................ 25 Na miejscu ...................................................................................................................................................... 25 Transport publiczny ....................................................................................................................................... 25 Busy ............................................................................................................................................................... 26 Autobusy ...................................................................................................................................................... 26 Kolej ............................................................................................................................................................... 26 Taksówki i przewóz osób .......................................................................................................................... 27 Komunikacja miejska ................................................................................................................................ 27 Noclegi .............................................................................................................................................................. 28 Hotele ............................................................................................................................................................ 28 Agroturystyka .............................................................................................................................................. 28 Hostele i schroniska młodzieżowe ......................................................................................................... 28 Kwatery prywatne ...................................................................................................................................... 29 Pola namiotowe, campingi ...................................................................................................................... 29 Wyżywienie ..................................................................................................................................................... 29 Informacje A–Z .............................................................................................................................................. 30 Aktywny wypoczynek ............................................................................................................................... 30 Alkohol .......................................................................................................................................................... 30 Apteki ............................................................................................................................................................ 31 Autostop ....................................................................................................................................................... 31 Dolina rzeki Vjosë Banki i bankomaty ..................................................................................................................................... 31 3 Kup książkę Poleć książkę y r o l W e c i l o k O Park Narodowy Llogara Kładka prowadząca do klasztoru Zvërnec a k s ń a b l a a r e i w R i Wybrzeże w okolicach Sarandy Wróg mógł nadejść także od strony morza… m o c . k c o t s r e t t u h S | g r i l l o © m o c . a i l o t o F | n o l l i u g e R - e r v a F . h P © m o c . a i l o t o F | n a m d l i w © m o c . a i l o t o F | x i k n a r F © Kup książkę Poleć książkę Kup książkę Poleć książkę PećPeć PODGORICA PODGORICA Cetinje Cetinje 18 Vermosh Vermosh 2694 Maja e Jezercës Theth Theth Góry Góry Północnoalbańskie Północnoalbańskie Đakovica Đakovica PRISZTINA PRISZTINA GNJILANE GNJILANE www.bezdroza.pl Rozdział IV Zwiedzanie Albanii 4 i i n a b l A e i n a z d e i w Z › › › › › › › › › › (s. 173) – najbardziej dzikie góry w Europie (s. 177) – niezwykły albański „fiord” (s. 190) – miasto-muzeum u stóp świętej góry Tomor (s. 207) – kamienne „srebrne miasto” (s. 205) – klasztor z przepięknymi malowidłami ściennymi Ardenicë Berat Gjirokastra Góry Północnoalbańskie Jezioro Koman Jezioro Ochrydzkie Kruja Skanderbega Antigonea stanowiska archeologiczne, przenoszące nas wprost w starożytność Szkodra Tirana (s. 96) – stolica Albanii, intrygująca i pełna kontrastów (s. 251) – najgłębsze na Bałkanach, najstarsze w Europie (s. 137) – dawna stolica Albanii ze zrekonstruowanym zamkiem (s. 214), Apollonia (s. 200), Butrint (s. 236), Byllis (s. 206) – cenne (s. 160) – zamek Rozafa Bajram Curri Bajram Curri Fierzë Fierzë Albania północna PRIZREN PRIZREN 25 TETOVO TETOVO SKOPJE SKOPJE Kukës Kukës Korab 2764 Peshkopi Peshkopi SZKODRA SZKODRA Pukë Pukë Zamek Rozafa Zamek Rozafa Ulcinj Ulcinj DURRËS DURRËS Lezha Lezha KRUJA KRUJA Burrel Burrel Dajti 1611 Stolica TIRANA TIRANA Petrela Kavajë Kavajë Rrogozhinë Rrogozhinë ELBASAN ELBASAN Cërrik Cërrik Albania centralna Klasztor Klasztor w Ardenicy w Ardenicy Lushnjë Lushnjë Kuçovë Kuçovë FIERFIER Tomor 2416 Park Park Archeologiczny Archeologiczny Apollonia Apollonia WLORAWLORA BERAT Ballsh Ballsh Park Park Archeologiczny Archeologiczny Byllis Byllis Tepelena Tepelena Librazhd Librazhd OCHRYDA OCHRYDA E 852 BITOLA BITOLA Pogradec Pogradec Gramsh Gramsh Albania południowo-wschodnia Voskopojë Voskopojë KORCZA KORCZA Çorovodë Çorovodë Kastoriá Kastoriá Ersekë Ersekë Albania południowo-zachodnia Këlcyrë Këlcyrë Përmet Përmet Jeśli pragniemy spokojnych wakacji bez utrudnień – Albania może nas rozczarować. Ale jeśli w świat gna nas chęć przeżycia niezapomnianej przygody, jeśli chcemy doświadczyć czegoś, co w Europie jest już niemal niemożliwe – to powinniśmy wybrać się do Albanii. Atrakcje nie są tu takie znów małe, a codzienna walka z przeciwnościami losu może zyskać posmak prawdziwej przygody. Pomogą nam w podróży gościnność zwykłych Albańczyków, pogodne niebo, ciepła woda Adriatyku, góry pokryte bunkrami (podobno w Albanii jest ich 600 tys.!), rozklekotane pociągi bez okien i drzwi, 20-letnie mercedesy królujące na pozba- wionych asfaltu drogach... Albania nie ma jednego imienia. Czy są jeszcze jacyś niezdecydowani? Jeśli tak, to może prze- kona Was Andrzej Stasiuk: „Tak, wszyscy powinni tam pojechać. A przynajmniej ci, którzy wymieniają nazwę Europa. To powinien być obrzęd inicjacyjny, ponieważ Albania jest podświa- domością tego kontynentu. Tak, Albania, to europejskie id, to jest lęk, który nawiedza nocą śpiący Paryż, Londyn i Frankfurt nad Menem. To jest ciemna studnia, w głąb której powinni zerknąć ci, którym się wydaje, że bieg rzeczy został ustalony raz na zawsze”. 93 a k s r y t S . A , k a l i F . A , a k s w o k ł a B i . M . c a r p O Poleć książkę Kup książkę Poleć książkę Himarë Himarë GJIROKASTRA Park Archeologiczny Park Archeologiczny Antigonea Antigonea E 853 SARANDA SARANDA Korfu Park Archeologiczny Park Archeologiczny Butrint Butrint JOÁNINA JOÁNINA Albania – regiony i największe atrakcje 0 20 km Zobacz koniecznie Kup książkę KOSOWOMACEDONIA GRECJA CZARNOGÓRACZARNOGÓRAJezioro OchrydzkieJezioro OchrydzkieJezioro SzkoderskieJezioro SzkoderskieJezioroKomanJezioroKomanJezioro PrespańskieJezioro PrespańskieMORZEJOŃSKIE MORZE ADRIATYCKIE 4 i i n a b l A e i n a z a d n e a i w r i T Z a a i i r r o o t t s s i i H H Tirana (Tiranë) \ +355 4 liczba mieszkańców: 421 tys.;  Stolica kraju usytuowana jest w centrum Albanii, ok. 40 km na zachód od Dur- rës i ok. 100 km na południe od Szko- dry. Leży w kotlinie u stóp góry Dajti (1613 m n.p.m.) na wysokości ok. 110 m n.p.m. Przez miasto przepływa rzeka o tej samej nazwie (Lumi i Tiranës), która później w wyniku połączenia kilu cieków wodnych (Lanë, Tiranë i Tërkuzë) tworzy Ishëm. Obecnie trudno uwierzyć, że jej wody niegdyś były przejrzyste i zdat- ne do picia. Na przedmieściach stolicy, w centrum dużego parku, znajduje się sztuczne jezioro (Liqeni i Tiranës). Mia- sto zajmuje powierzchnię około 42 km². Według statystyk cały okręg Tirana zamieszkuje 40 ludności kraju. Jest to wielki ośrodek kulturowy, przemy- słowy i administracyjny. Ma tutaj swoją siedzibę większość przedstawicielstw dyplomatycznych z całego świata. Duży obszar miasta oraz specyficzne położe- nie powodują, że właściwie nie występu- ją tu wiatry. Latem w stolicy jest zawsze bardzo gorąco. Tirana to swoista mieszanka różnych kultur i religii (islam, prawosławie, kato- licy). Zróżnicowana ludność miejska oraz ciekawa historia spowodowały, że spły- nęły tutaj tradycje oraz kultura z róż- nych części Europy. Panuje tu częścio- wo orientalny klimat, niektóre miejsca zachowały urok przypominający mię- dzywojenny styl włoski, choć największe piętno na wyglądzie stolicy odcisnęły Kup książkę 96 www.e-przewodniki.pl www.bezdroza.pl lata komunizmu i typowej dlań skłon- ności do wznoszenia monumentalnych budo wli. Na przedmieściach natkniemy się na zaniedbaną, często zniszczoną zabudowę. Do miast partnerskich Tirany należą m.in.: Ateny, Ankara, Pekin, Bruk- sela, Bukareszt, Bursa, Florencja, Genua, Madryt, Moskwa, Paryż oraz Praga. Historia Miasto zostało założone w 1614 r. przez osmańskiego wodza Sulejmana Paszę Bargjiniego, który na skrzyżowaniu dwóch ważnych szlaków handlowych wzniósł meczet, łaźnię oraz kilka innych budynków użyteczności publicznej. Miasto początkowo nosiło nazwę zaczerpniętą z języka greckiego: Tehe- randa oraz Tyros. Istnieje wiele teorii na temat pochodzenia nazwy stolicy, m.in. miałaby się ona wywodzić od sło- wa Teheran (Tehran) na cześć zwycię- stwa Sulejmana Paszy nad wojskami perskimi; nazwa Teheran zaś – od stolicy Iranu, czy od Tirkan – zamku znajdują- cego się niegdyś na górze Dajti. Według odnalezionych dokumentów weneckich nazwę Tirana zaczęto stosować dopie- ro w 1418 r. Według znalezisk archeologicznych z okolic góry Dajti oraz z jaskini Pëllum- basit (Shpella e Pëllumbasit) rejon ten był zamieszkany już w okresie paleolitu, ok. 20 tys. lat temu. Samo miasto jednak aż do XVIII w. nie odgrywało większej roli. Według źródeł w 520 r. cesarz Justynian wzniósł tam gród, później niemal w całości przebu- dowany. W XIV w. na górującym nad mia- stem masywie Dajti wzniesiono zamek. W 1780 r. w Tiranie powstała cerkiew św. Prokopa. W wiekach XVIII–XIX usytuowane na szlakach handlowych miasto coraz bardziej się rozwijało. Świadczy o tym błyskawicznie rosnąca liczba ludności: w 1910 r. było tu zaledwie 12 tys. miesz- kańców, a w 1930 r. już ok. 30 tys. W 1807 r. Tirana stała się centrum administracyj- nym regionu obejmującego dzisiejszą stolicę oraz Kruję. Wtedy też powstał znajdujący się w centrum Tirany meczet Ethem Beja. Jego budowa rozpoczęła się w się w 1794 r. i trwała 27 lat, do 1821 r. W kolejnych latach miasto nabiera- ło coraz większego znaczenia. W 1822 r. wzniesiono tu wieżę zegarową, któ- rą w 1928 r. kupił prywatny inwestor i podwyższył do wysokości 35 m. Pod- czas II wojny światowej wieża została uszkodzona, a następnie odrestauro- wana w 1946 r. W 1889 r. w lokalnej szkole rozpoczęto nauczanie języka albańskiego. W dniu 8 lutego 1920 r. Kongres Lunshjë ogłosił Tiranę tymczasową stolicą kraju, ale dopiero 31 grudnia 1925 r. otrzymała ona ten status (rewolucja czerwcowa). Na taką decyzję miało wpływ głów- nie centralne położenie miasta oraz jego niezależność terytorialna. Rewo- lucja czerwcowa wybuchła 24 czerwca 1924 r. Głównym powodem powstania było zabójstwo patrioty i rewolucjoni- sty Avniego Rustemiego (22 IX 1895–22 IV 1924). Wbrew pozorom wydarzenia te nie dotyczyły wyłącznie stolicy, ale rozgrywały właściwie na terenie całe- Poleć książkę Kup książkę go kraju, m.in. we Wlorze i w Szkodrze. Na czele rządu stanął Fan Stilian Noli – wybitny polityk oraz uczony. W 1927 r. w Tiranie podpisano pakt włos ko-albański mający zagwaranto- wać bezpieczeństwo kraju. Zamiast tego doprowadziło to do wielu kolej- nych napięć na Półwyspie Bałkańskim. W 1928 r. Ahmed Zogu został królem, a w 1941 r. powstała Albańska Partia Komunistyczna. W 1944 r. doszło do bitwy, mającej wyzwolić miasto spod okupacji niemieckiej i włoskiej – w wyni- ku bombardowania zostało ono w znacz- nym stopniu zniszczone. W kolejnych latach miastem rządzi- ła władza komunistyczna. Oznaczało to duże zmiany – w mieście powstawa- ły liczne budowle w charakterystycz- nym socjalistycznym stylu oraz fabryki, często kosztem innych, zabytkowych budynków. W ten sposób powstał m.in. plac Skanderbega w centrum miasta. W 1960 r. wzniesiono budynek Muzeum Historii Naturalnej. W latach 80. posta- wiono znaną w Tiranie piramidę oraz Centrum Kongresowe. Obecnie chodzą pogłoski, że władze miasta rozważają usunięcie tej piramidy. W 1991 r. rozpoczął się strajk studen- tów Uniwersytetu Envera Hodży, którzy domagali się wprowadzenia reform. Pro- test zakończył się zniszczeniem pomnika władcy (na placu Skanderbega). Bardzo ciekawą postacią Tirany jest Edi Rama (burmistrz Tirany, z wykształcenia malarz), który podjął radykalną walkę o upiększenie stolicy, czego efektem jest m.in. wyczyszczenie elewacji budynków Poleć książkę 4 i i n a b l A e i n a z a d n e a i w r i T Z a i r o t s i H 97 4 i i n a b l A e i n a z a d n e a i w r i T Z ć y z c a b o z o t r a w e r ó t k , a c s j e i M 98 publicznych w centrum, a także pomalo- wanie wielu starych budowli na paste- lowe kolory. Miejsca, które warto zobaczyć Większość zabytków stolicy Albanii jest skupiona na niewielkiej przestrze- ni i można je zobaczyć podczas krót- kiego spaceru. Zwiedzanie ułatwiają znaki prowadzące do najciekawszych obiektów. Pewnym problemem dla tury- stów może być brak toalet publicznych, łatwo jednak znajdziemy je w muzeach i restauracjach. Centrum turystyczne stanowi plac Skanderberga (Sheshi Skënderbej), utworzony w czasach komunistycznych. Początkowo stał tam złoty pomnik słyn- nego wodza Envera Hodży. Plac zajmuje powierzchnię 20 tys. m². Na jego środ- ku znajduje się monumentalny kon- ny pomnik Skanderbega, narodowego bohatera. Na jego postumencie widnie- ją portrety bohaterów walk o niepodle- głość kraju. W północnej części placu stoi jeden z najwyższych budynków w mieście – hotel Tirana – oraz charakterystyczny budynek z olbrzymią mozaiką na fasa- dzie – Narodowe Muzeum Historycz- ne (Muzeu Historik Kombëtar; \ +355 4 2228389; › wt.–sb. 9.00–13.00, 15.00– 18.00, pn., nd. zamkn.; b 300 ALL). Przedstawia ona Albańczyków w trady- cyjnych strojach, kroczących pod roz- wianym sztandarem. Muzeum zostało otwarte 28 października 1981 r. i zajmuje powierzchnię 27 tys. m². Jest to najwięk- sze muzeum w Albanii, a także jedno Kup książkę www.e-przewodniki.pl www.bezdroza.pl z najważniejszych dzieł architektonicz- nych w stolicy kraju. Powierzchnia wysta- wiennicza muzeum wynosi 18 tys. m². W muzeum można się zapoznać z szeroką gamą eksponatów dotyczących historii kraju od neolitu do współczesności. Do najciekawszych miejsc w budyn- ku należą m.in. dawny pawilon, działy średniowieczny i renesansowy, etno- graficzny, ikonograficzny oraz komuni- styczny. W dawnym pawilonie wysta- wiono 400 najstarszych eksponatów. Odnajdziemy tu obiekty datowane na okres od późnego paleolitu do czasów iliryjskich. Zapoznamy się z prehistorycz- ną kulturą, epoką brązu i żelaza, począt- kami okresu iliryjskiego aż po wczesne średniowiecze. Pawilon średniowieczny zajmuje aż dwa pomieszczenia. Można tam zobaczyć eksponaty ukazujące rozwój gospodar- czy, społeczny i kulturowy kraju. Zacho- wało się wiele dokumentów i zapisków z tego okresu, dotyczących m.in. cza- sów osmańskich. Jest też wystawa grafik i zdjęć związanych z różnymi ważnymi miejscami w Albanii. Następnym ciekawym pomieszcze- niem jest pawilon renesansowy, gdzie zgromadzono przedmioty oddające obraz gospodarki, polityki i kultury na ziemiach dzisiejszej Albanii od początków XIX w. do podpisania Deklaracji niepod- ległości. W kilku miejscach wyświetlane są opisy różnych historii; jest też mapa ze szlakami handlowymi na Bałkanach. Kolejny dział muzeum to wystawa związana z odzyskaniem niepodległo- ści (VI–IX 1920). Zebrano tu sporo doku- mentów, map i kilka zdjęć. Osoby zainte- resowane tematyką niepodległościową odsyłamy do muzeum w Wlorze, poświę- conego tylko temu zagadnieniu. Dalszy spacer po muzeum dopro- wadzi nas do sali ikon. Zbiór obejmuje około 60 dzieł z wieków XIV–XIX autor- stwa największych mistrzów ikonogra- fii w kraju. W części etnograficznej można się zapoznać ze strojami oraz ludowymi tra- dycjami z różnych części kraju. Ciekawym miejscem jest też pawilon antyfaszys- towski, obejmujący okres do przejęcia władzy przez Benita Mussoliniego. Jest też wiele eksponatów związanych z oku- pacją faszystowską, ruchem oporu oraz relikwiami po męczennikach z tego okre- su. Ósmy i ostatni dział muzeum został otwarty dopiero w 1996 r., a jego tema- tyka to ludobójstwo związane z wyda- rzeniami lat 1943–92. Opisy eksponatów oraz filmiki są wyłącznie w języku albańskim, dlatego dobrze jest przyłączyć się do wyciecz- ki z anglojęzycznym przewodnikiem. Indywidualne zwiedzanie muzeum trwa ok. 2 godz., i to szybkim tempem. Nie należy więc rozpoczynać wycieczki na godzinę przed zamknięciem muzeum. Przy wyjściu z budynku (na schodach) jest jeden z najlepiej zaopatrzonych sklepów z pamiątkami w całej Tiranie. Wśród upo- minków znajdziemy m.in. popielniczki z wtopionymi zdjęciami, stroje ludowe, przedmioty codziennego użytku, liczne publikacje, naczynia miedziane itd. Więk- szość oferowanych przez sklep pamiątek można kupić wyłącznie tutaj. Poleć książkę Kup książkę Wokół placu Skanderbega rozlokowa- ne są charakterystyczne żółte budyn- ki, m.in. Banku Narodowego. Stojąc na wprost muzeum, będziemy go mieć po lewej stronie. Plac jest bardzo ładnie oświetlony i największe wrażenie robi w nocy. Jest to jeden z wielu powodów, dla których warto zostać w Tiranie choć- by na jedną noc. Kolejnym ciekawym miejscem w oko- licy południowo-zachodniej części pla- cu jest Teatr Lalek (Teatri i Kukullave). Został on założony w 1950 r. i wystawiał około 500 przedstawień rocznie. Więk- szość wykorzystywanych niegdyś lalek to zabytki. Po prawej stronie placu Skanderbega obok Biblioteki Narodowej jest wielki budynek z charakterystyczną, pełną kawiarenek kolumnadą – Narodowy Teatr Opery i Baletu (Teatri Kombëtar i Operas dhe Baletit; \ +355 4 2227471; / http://www.opera-balet-tirana. com), duma i jedno z najważniejszych miejsc kulturalnej rozrywki w stolicy. Wystawia się tam przedstawienia naj- wybitniejszych albańskich reżyserów. Na scenie występują zarówno soliści, jak i chóry, balet czy orkiestry. Sam teatr mieścił się w wielu budynkach. Powstał 28 listopada 1953 r. – nosił wte- dy nazwę Opery „Rusałka”. W budynku przy placu Skanderbega teatr funkcjo- nuje od 1966 r. Zaraz obok znajduje się meczet Ethem Beja (Xhamia e Et’hem Beut). Jest to jeden z najciekawszych budyn- ków w stolicy. Jego budowę rozpoczęto pod kierownictwem Molli Beja z Petreli Poleć książkę 4 i i n a b l A e i n a z a d n e a i w r i T Z ć y z c a b o z o t r a w e r ó t k , a c s j e i M 99 www.e-przewodniki.pl www.bezdroza.pl Dworzec kolejowy, busy do Durrës i Sarandy, hotel Osti Dworzec kolejowy, busy do Durrës i Sarandy, hotel Osti hotel Baron (ok. 3 km), Chateau Linza (ok. 5 km) hotel Baron (ok. 3 km), Chateau Linza (ok. 5 km) i o k s n t o L busy do Burrel, Lezhy, Lushnjë i o k s n t o L busy do Krui busy do Burrel, Lezhy, Lushnjë busy do Krui M B r o ç aj M B r o ç aj F o rt u zi B V D B V D Z o g u Z o g u i i Tafajsve F o rt u zi Freddy’s Hostel P a r e Freddy’s Hostel P a r e Firenze S P a s h a B a r Piazza Café o h d Firenze Dibres B a r r i k a d a v e B a r r i d a k al S t a f a v a e S h . D i s m e Q B a r d u li h o r B i b Tafajsve A li P a s h e G u c i a Dibres Pizzeria Era al S t a f a m e Q S h . D i s A li P a s h e G u c i a H oxha Tahsim H o x h e V o k r i H o x h e V o k r i Pizzeria Era Tirana Hostel a s h k o ç o o K H oxha Tahsim P a r k N a r o d o w y D a j t i , h o t e Tirana Hostel a s h o ç o o K k a i c a h n Miniri Sheshi Avni Rustemi Narodowy Teatr o r Opery i Baletu q u u i g j G u L Pałac Kultury L u i g j Pomnik Sulejmana Paszy r o u q u i g j G u L Grobowiec Kaplana Toptani Paszy Pomnik Sulejmana Paszy c i h n qir Luga a e B Sheshi T Avni e ft a T Rustemi busy do Sarandy qir Luga D Z V e B B Grobowiec D B ajra Kaplana V Toptani Paszy B e ft a T T h a n D ’A rk busy do Sarandy urri m C l l B e w e d e r V B D Z V B D B ajra Ali Demi Ali Demi Most Grabarzy P a r k N a r o d o w y D a j t i , h o t e l l B e w e d e r h a n D ’A rk urri m C busy do Szkodry i Kukës Durresit Ambasada RP w Tiranie Ambasada RP w Tiranie Mine Peza Durresit S P Mine Peza Bogdanevë a s h a Kruja Piazza Café busy do Szkodry i Kukës Mozaika Tirańska N a i m F r a N a i m F r a S k e n s s h ë r i d e r b e u h ë r i Mozaika Tirańska Bogdanevë Kruja k S e n d e r b e a k r i k S h ir o e d e r F r i k S h ir o a Meczet k Dine Hoxha e d e r F Kościół Serca Jezusowego Muzeum Nauki a j e v a K s M busy do Beratu, Fieru, Gjirokastry, Sarandy U j o u u Kurani Muzeum Rodziny Mezuraj Kurani K ajo Karafili Meczet Dine Hoxha Seven Kavajes Kavajes Kościół Serca Jezusowego Pizzeria Maksimo s s Naleśnikarnia Kauaje Rruga I l a H i m K o l l i S H m A l l a u li r B i b Ded Gjo L K Muzeum Rodziny Mezuraj Muzeum Historyczne ajo Karafili a Ded Gjo L Miniri Muzeum Narodowy Teatr Historyczne Opery i Baletu Plac Skanderbega Pałac Kultury Bank Narodowy Ç a m ë r i a A b d i Wieża Zegarowa L u i g j T o p t a n i Teatr Lalek Naleśnikarnia Kauaje Rruga Meczet Ethem Beja Plac Seven Skanderbega Bank Pizzeria Narodowy Maksimo Ç a m ë r i a Teatr Lalek S H B e r h o l l i Katedra prawosławna Zmartwychwstania Chrystusa B e r h o l l i Katedra prawosławna Pomnik Zmartwychwstania Skanderbega T o p t a n i Chrystusa M u r a t s M H i m K o l l i K I l a a j e v a m A l l a u j o U l g i n a k u 4 i i n a b l A e i n a z a d n e a i w r i T Z ć y z c a b o z o t r a w e r ó t k , a c s j e i M 4 i i n a b l A e i n a z a d n e a i w r i T Z ć y z c a b o z o t r a w e r ó t k , a c s j e i M C m e n t a r z i M ę c z e n n k ó w ( o k . 1 2 0 0 m ) 101 Muzeum Nauki busy do Beratu, Fieru, Gjirokastry, Sarandy U n a z a l g i n a k u Cerkiew prawosławna Cerkiew prawosławna Tirana Backpacker Hostel M y s l y m S h y r i M y s l y m S h y r i A d Bristol e m K A d e m K r r u j a u j a U n a F i s h t a z a B V D G j e r g j r a m C u r r i B V D B a j F i s h t a B V D G j e r g j r a m C u r B V D B a j Tirana Backpacker Hostel Vila 100 Bristol Komuna e Parisit Sulejman Delvina E m i n D u r a k u j i u n B G Komuna e Parisit Sulejman Delvina p h a a e S t r i S a E m i n D u r a k u m i F a B r i g a d a V i l l B o g d a n i P i e t e r Willa Envera Hodży Q e m a l l I s m a i G j i n i S a m i F a s h e r i Galeria Zeta i B Era u e S h N i k o l p a l e T u p e t a F r a s h ë r A b d y l x h e p i t R e r l a e P S a m i F r a s h e r i s h e r i S a m i F r a s h e r i Wieża Zegarowa busy do T o p t a n i Bajram Curri A b d i Meczet Ethem Beja Narodowy Teatr Komediowy M u r a t Sarajet George W. Bush Pomnik Skanderbega T o p t a n i Parlament Narodowy Teatr Komediowy Sarajet BVD Gjergj Fishta Millenium Millenium Muzeum Rodziny Toptani Narodowa Katedra św. Pawła Galeria G j e r g j F i s h t a r i B V D B a j r a m C u r Katedra św. Pawła busy do Elbasanu i Pogradca B V D B a j r a m C u r r i Most Grabarzy busy do Bajram Curri George W. Bush BVD Gjergj Fishta Parlament Muzeum Rodziny Toptani Międzynarodowe Green House Centrum Kultury r i b o b a (Piramida) . V a L e k D u k J B V D D a ë g j i Sky Club n s h M . m o r ë I b r a h i m budynki rządowe R u s m a il Q e m a li g o v a I M a t o h i i t budynki rządowe g r j i n Q a m il G u s m a il Q e m a li I t ë K City Tirana Hotel o m Green House L e k D u k a J r i b o b a . V a Pjetër Budi M a t o h i n j a k u M . a Pjetër Budi n j a k u a i t Q a m il G u r City Tirana Hotel N a s i P a v busy do Korczy ll o Park Młodzieży Vila 100 Vlora L a n a r a m C u r r i B D V B a j L a n a Galeria Narodowa Park Młodzieży G j e r g j F i s h t a Vlora Międzynarodowe Centrum Kultury i (Piramida) r a m C u r r B V B D V B a j D l Sky Club B r i g a d a V i l D ë s h m o r ë t I b r a h i m R u g o v a P i e t e r B o g d a n i ë K o m busy do Elbasanu i Pogradca a m e M i h a l G r o n o n a m e a l G r M i h b i Willa Envera Hodży Q e m a l t l I s m a i i Rogner Europa Park b i t Rogner busy do Korczy Europa Park E l b a s a n A s i m Z e n e li i t A s i m Z e n e li Pałac Kongresowy Pałac Kongresowy Era N i k o l l e T u p e Galeria Zeta i A b d y l F r a s h ë r Pałac t R e Prezydenta P r l a e x h e p i Prezydenta Pałac Narodowe Muzeum Archeologiczne Narodowe Muzeum Archeologiczne Plac Matki Teresy Plac Matki Teresy N a ë t s i Pj e P a r B u d i r B u d i ë t Pj e v ll o E l b a s a n i t busy do Elbasanu i Pogradca C m e n t a r z i M busy do Elbasanu ę c i Pogradca z e n n k ó w ( o k . 1 2 0 0 m Tirana – centrum Tirana – centrum 0 0 250 m 250 m ) Il Passatore Il Passatore A . J a s h a r i a k s ń a r a B . Uniwersytet J a s h a r i A . Uniwersytet M Tutulani M Tutulani ogród botaniczny, ogród zoologiczny ogród botaniczny, ogród zoologiczny B . c a r p o Wielki Park, Victoria Hotel (ok. 4 km) Wielki Park, Victoria Hotel (ok. 4 km) Poleć książkę Kup książkę Poleć książkę Komuna e Parisit Komuna e Parisit 100 Kup książkę www.e-przewodniki.pl www.bezdroza.pl 4 i i n a b l A e i n a z a d n e a i w r i T Z ć y z c a b o z o t r a w e r ó t k , a c s j e i M 102 w 1789 r., a ukończono 32 lata póź- niej, w 1821 r., gdy pracami kierował jego syn Hadżi Ethem Bej. W czasach komu- nistycznych meczet został zamknięty. Ponownie otwarto go w 1991 r. Co cie- kawe, w czasach Envera Hodży mogli go odwiedzać wyłącznie dyplomaci muzułmanie. Po upadku komunizmu meczet został ponownie otwarty. Przy wejściu do budynku widoczne są drew- niane elementy oraz ciekawe zdobienia. Wewnątrz zastaniemy typowe wyposa- żenie meczetu i ogromny zielony dywan, ale nie ma tam żadnych zdobień. Sala modlitewna przykryta jest charakte- rystyczną kopułą. Obok budynku jest mały minaret. Meczet jest udostępnio- ny do zwiedzania. Czasami zwiedza- jących zaprasza się do minaretu, skąd z lotu ptaka można podziwiać plac Skan- derbega ( 100–200 ALL). Wchodząc do meczetu, należy zdjąć buty. Zwiedzający powinni mieć zakryte kolana i ramiona. Przed budynkiem powstał mały bazar z pamiątkami związanymi z Tiraną. W pobliżu jest też widoczna z dale- ka 35-metrowa wieża zegarowa (Kul- la e Sahatit; › pn.–pt. 8.00–14.00, sb.–nd. zamkn.; b 200 ALL). Została ona wybudowana w 1822 r. W 1928 r. wyku- pił ją prywatny inwestor i podwyższył do wysokości 35 m. Podczas II wojny światowej wieża została uszkodzona, a następnie odrestaurowana w 1946 r. Budynek udostępniono zwiedzającym w 1996 r. Za wieżą wmurowano tablicę upa- miętniającą 1920 r. – ogłoszenie Tirany stolicą kraju. Kup książkę Niedaleko placu Skanderbega znaj- duje się nowa katedra Zmartwych- wstania Chrystusa (Katedralja Ngjallja e Krishtit). Aby tam dojść, należy skręcić w ulicę Çamëria, a następnie Ibrahima Rugova. Kościół został zniszczony przez ateistyczny reżim w 1967 r., a następnie odbudowany w ciągu ostatnich ośmiu lat. Powstał na planie krzyża długości i szerokości 46 m. Cały kompleks zajmuje powierzchnię 1660 m². Warto się przespacerować bulwarem Męczenników Narodu (Bulevardi Dësh- morët e Kombit), przy której znajduje się kilka ważnych obiektów. Idąc od placu Skanderbega, po lewej stronie odnajdzie- my Galerię Narodową (Galeria Kombeta- re e Arteve; \ +355 4 2226033; › wt.–nd. 10.00–18.00, pn. zamkn.; b 200 ALL). Została ona otwarta 11 stycznia 1954 r., ale obecną jej siedzibę wybudowano dopiero w 1974 r. Galeria jest pod opieką Ministerstwa Turystyki, Kultury i Spor- tu w Tiranie. Prezentuje głównie dzieła malarzy współczesnych oraz działają- cych w okresie albańskiego odrodzenia narodowego (XVIII–XIX/XX w.). Warto tu zajrzeć ze względu na dużą kolekcję prac powstałych w stylu socrealistycznym, który w Albanii prężnie się rozwijał i był szczególnie pielęgnowany. Znajdziemy tu również: popiersia byłych działaczy komunistycznych, pełne urzędowego optymizmu portrety Albańczyków czy Envera Hodży itp. W galerii odbywają się wystawy stałe oraz czasowe. Po przeciwnej stronie galerii znajdu- je się duży Park Młodzieży (Parku Rinia) ze sporą fontanną oferującą świetlne spektakle. Wokół rozwinęła się baza gastronomiczna. Idąc dalej bulwarem Męczenników Narodu, miniemy wie- żowce Twin Towers oraz widoczny za nimi Sky Tower. Naprzeciwko nich zlo- kalizowana jest słynna piramida, która została wybudowana w latach 80. Koszt jej budowy wyniósł kilkaset milionów dolarów. W środku mieści się Międzyna- rodowe Centrum Kultury. Niegdyś było to muzeum Envera Hodży, zainauguro- wane w 1988 r., jednak po upadku wła- dzy komunistycznej zmieniono funk- cje obiektu. Obok budynku znajduje się dzwon pokoju (Këmbana e Paqes). Według mieszkańców Tirany został on wybudowany z przetworzonych łusek od nabojów pochodzących z zamieszek w 1997 r. W pobliżu płynie rzeka. Prze- chodząc przez nią, trudno uwierzyć, że niegdyś jej woda była krystalicznie czysta i zdatna do picia. Na końcu ulicy znajduje się budynek uniwersytetu, wybudowany w latach 30. i 40. XX w. Obok zobaczymy Pałac Kongresowy (Pallati i Kongrese- ve), zaprojektowany przez jedyną córkę Envera Hodży, Pranverę Hodżę Kolaneci. Obecnie jest to ośrodek polityczny i kul- turalny. Przed budynkiem uniwersytetu stoi pomnik jednej z najsłynniejszych oso- bistości Albanii – Matki Teresy. Podczas spaceru bulwarem Męczenników Naro- du z obu stron mijać będziemy budyn- ki administracji publicznej oraz rządo- we (m.in. parlament). Większość z nich wznieśli Włosi, dlatego często ulica ta 4 i i n a b l A e i n a z a d n e a i w r i T Z ć y z c a b o z o t r a w e r ó t k , a c s j e i M a b ę r t O z s u e t a M . t o f  Piramida, czyli Międzynarodowe Centrum Kultury Poleć książkę Kup książkę 103 Poleć książkę 4 i i n a b l A e i n a z a d n e a i w r i T Z ć y z c a b o z o t r a w e r ó t k , a c s j e i M 104 Uzbrojeni ochroniarze Wielu turystów jest zaskoczonych wido- kiem ochroniarzy banku uzbrojonych w broń maszynową. Jest to widok dość częsty zarówno w Tiranie, jak i w całej Al- banii. Może się zdarzyć, że nie zostaniemy wpuszczeni do banku z dużym plecakiem lub torbą podróżną. Ochroniarz zaoferu- je pomoc w przypilnowaniu rzeczy, aby nie zginęły. nazywana jest Włoską. Nie należy foto- grafować budynków rządowych strzeżo- nych przez żołnierzy. Obok pałacu kongresowego znajdu- je się Muzeum Archeologiczne (Muzeu Arkeologjik i Tiranës; › wt.–pt. 8.00– 16.00, pn., sb.–nd. zamkn.; b 200 ALL). Zostało ono otwarte w listopadzie 1948 r. – jako pierwsze po II wojnie świa- towej. Zbiory dotyczą badań archeolo- gicznych prowadzonych w całej Albanii, a wystawione eksponaty obejmują okres od epoki kamienia łupanego do czasów osmańskich. Muzeum posiada ok. 17 tys. eksponatów, z czego wystawiono zale- dwie 2 tys. Ekspozycja informuje sze- roko o pierwszych osadnikach Albanii, zwłaszcza o Ilirach. W dwóch pierwszych salach zgromadzono przedmioty prehi- storyczne, obejmujące okres od paleoli- tu do epoki żelaza. Wszystkie ekspona- ty prezentowane są według kolejności chronologicznej i tematycznej. Kolejna wystawa dotyczy wieków IV–VI p.n.e., a zgromadzone na niej przedmioty obra- zują życie codzienne m.in. Ilirów. Czwarte pomieszczenie poświęcone jest greckim koloniom, m.in. Durrachium i Apollonii. Kup książkę www.e-przewodniki.pl www.bezdroza.pl Ostatnia ekspozycja dotyczy epoki śred- niowiecza. Wiele elementów tej wystawy pochodzi z okolic jeziora Koman. Niedaleko bulwaru Męczenników Narodu znajduje się charakterystyczny, czerwony dom Envera Hodży. Stoi on przy ulicy Ismaila Qemala, trudno jest go jednak odnaleźć. Pasjonatów sztuki zainteresuje z pew- nością galeria Zeta (\ +355 4 2266680, 682130180; › pn.–sb. 9.30–14.00, 17.00– 20.00, nd. zamkn.), która mieści się przy ulicy Abdyla Frashëriego 31 (odnoga Bulevardi Dëshmorët e Kombit). Założo- na w 2007 r., zajmuje się promowaniem sztuki współczesnej w Albanii. Kolejnym interesującym obiektem jest czerwony budynek przy nadrzecz- nym bulwarze Joanny d’Arc – kate- dra św. Pawła (Katedralja e Shën Palit; \ +355 4 234655; › 8.30–12.30, 17.00– 19.00). Została ona wzniesiona w 2001 r. i jest jednym z najmłodszych kościołów w Tiranie. Wewnątrz świątyni znajduje się pomnik Matki Teresy i Jana Pawła II. Kierując się dalej bulwarem Joan ny d’Arc, dojdziemy do słynnego XVIII-wiecz- nego mostu Garbarzy (Ura e Tabakëve). Stanowi on doskonały przykład osmań- skiego budownictwa użytkowego. Zbu- dowany z dwóch łuków (dużego i małe- go), miał 8 m długości i 3,5 m szerokości. Obecnie jest udostępniony do ruchu pieszego. Niedaleko można zobaczyć grobowiec Kaplana Paszy (Tyrbe e Kapllan Pasha), jednego z możnowładców, którzy władali Tiraną w początkach XIX w. Sam grobo- wiec został wybudowany w 1817 r. i sta- nowi niewielką, lekką budowlę, złożoną z ośmiu kolumn zwieńczonych łukami. W okolicy mostu, po drugiej stronie rzeki, znajduje się również meczet Garbarzy (Xhamia e Tabakëve). Skręcając z placu Skanderbega w pra- wo (Rr. Qemal Stafa lub Rr. Ludovik Shil- laku, która przechodzi w Rr. Luigj Gura- kuqi), dojdziemy do głównego bazaru miejskiego (Pazari i Ri). Znajdziemy tam owoce, warzywa oraz sery. Uwagę przy- kuwają ogromne kosze z różnymi odmia- nami świeżych oliwek. Dookoła mieszczą się liczne restauracje, w których stołują się mieszkańcy stolicy. Wokół jest głoś- no, gorąco i unosi się zapach lokalnych potraw. Niegdyś w tej okolicy funkcjo- nował bazar turecki. Mając więcej czasu, można udać się na wycieczkę na cmentarz męczenni- ków (Varrezat e Dëshmorve të Kombit), by zobaczyć m.in. 12-metrowy pomnik Matki Albanii (Monumenti Nëna Shqi- përi) z 1971 r. Znajduje się on ok. 4,5 km od placu Skanderbega, przy Rruga e Elba- sanit. Trasa prowadzi pod górę i zajmuje ok. 50 min spacerkiem w jedną stronę. Można również podjechać autobusem do Elbasanu. W Tiranie możemy zobaczyć jedno z największych odkryć archeologicznych w kraju – Mozaikę Tirańską (Mozaiku i Tiranës; \ +355 4 266207, 226005). Aby ją obejrzeć, należy udać się z placu Skan- derbega główną ulicą Durrësit, a następ- nie skręcić w lewo w ulicę Naima Fra- shëriego. Mozaika została odnaleziona w 1972 r. podczas lokalnej budowy. Nie- stety, koparki zniszczyły lekko mozaikę, Poleć książkę Kup książkę Pałac Zoga I Wielu turystów daje się wprowadzić w błąd za sprawą zamieszczanych w przewodni- kach opisów pięknego pałacyku Zoga I (Pallati i Brigadeve) w okolicy cmentarza męczenników. Objęła go swoim zasięgiem dobrze strzeżona baza wojskowa i jego zwiedzanie jest niemożliwe – obowiązu- je całkowity zakaz wstępu na teren bazy. Cały obszar strzeżony jest przez uzbrojo- nych strażników. znajdującą się ok. 30 cm poniżej poziomu gruntu. Badania wykazały, że pochodzi ona z IV w., a kolejne znaleziska, m.in. naczynia ceramiczne, cegły i dachówki, dały obraz dawnego wyglądu budynku. Na mozaice wyróżnić można symbole kultu chrześcijańskiego, m.in. ryby i ptaki. Podobne znajdują się w starych świąty- niach rozrzuconych po całych Bałkanach. Obiekt poddawany był już wielokrotnie pracom konserwatorskim. Spacerując ulicą Kavajës (równole- głą do Rr. e Durrësit) od strony placu Skanderberga, po prawej stronie zoba- czymy budynek Ministerstwa Turystyki i Sportu. Przed wspomnianym resor- tem znajduje się prywatne, otwar- te w marcu 2007 r. Muzeum Rodziny Mezuraj (Mezuraj Muze; \ +355 4 226 7196; › pn.–sb. 9.00–18.00, nd. zamkn.; b 400 ALL). Ekspozycja obejmuje ponad 800 eksponatów związanych m.in. z archeologią, malarstwem i rzeź- bą. Idąc dalej, po prawej stronie minie- my meczet Dine Hoxha. Następnie zobaczymy czerwony kościół katolic- ki Serca Chrystusowego (Kisha Zemra Poleć książkę 4 i i n a b l A e i n a z a d n e a i w r i T Z ć y z c a b o z o t r a w e r ó t k , a c s j e i M 105 4 i i n a b l A e i n a z a d n e a i w r i T Z ć y z c a b o z o t r a w e r ó t k , a c s j e i M 106 e Krishtit). Jest to jeden z najstarszych kościołów w Tiranie – został wybudowa- ny w 1939 r. W czasach komunistycznej walki z religią przerobiono go na kino. Pełnił tę funkcję aż do 1991 r., kiedy to został ponownie otwarty. Na tej samej ulicy znajduje się również Muzeum Nauki (Muzeu i Shkencave Natyrore; \ +355 4 22908). Działa ono od 1949 r. i jest jedynym takim obiektem na terenie całego kraju. Wśród ok. 3 tys. ekspona- tów zebrano cenne gatunki albańskiej flory i fauny oraz ciekawe okazy lokal- nych minerałów. Warto odwiedzić także ogród bota- niczny (\ +355 4 2225287, 2232120; › 9.00–14.00; b 50 ALL) w Parku i Madh. Założony został w 1971 r. i zaj- muje powierzchnię 15 ha. Można tam odnaleźć ok. 1,4 tys. gatunków i podga- tunków flory. W okolicy znajduje się rów- nież ogród zoologiczny (› 9.00–18.00; b 50 ALL). Pasjonatów ciekawych miejsc przy- ciągnie z pewnością klasztor Bekta- szytów (Qendra Botërore Bektashiane) na peryferiach miasta przy ulicy Agusha Gjergjevicy w zachodniej części mia- sta (ok. 4 km od placu Skanderbega). Według mieszkańców został on założo- ny w XIII w. przez Hadżdżiego Bektasza Waliego. Pełnił funkcję siedziby zako- nu od 1925 r. aż do 1967, kiedy to Evner Hodża zamknął wszystkie świątynie i zakazał praktyk religijnych. W 1990 r. klasztor zaczął znów działać. Budynek ogrodzony jest wysokim murem. Może się zdarzyć, że w trakcie naszej wizyty brama będzie zamknięta. Aby tu dotrzeć, Kup książkę www.e-przewodniki.pl www.bezdroza.pl należy iść trasą: plac Skanderbega–Rruga Ludovik Shillaku–Rruga Luigj Gurakuqi– Rruga Xoxha Tashim, a następnie skręcić w prawo w ulicę Sadika Petreli. Nią nale- ży dojść do skrzyżowania z ulicą Alego Demiego, skręcić w prawo, a następnie w lewo w ulicę Agusha Gjergjevicy. Góra Dajti Góra Dajti (Mali i Dajtit) to najsłynniej- sza atrakcja zachodniej części obwodu Tirana, a także miejsce zrealizowania jednej z pierwszych albańskich inwe- stycji w dziedzinie turystyki górskiej. Znajduje się ona na terenie Parku Naro- dowego Góry Dajti (Parku Kombëtar Mali i Dajtit) i ma wysokość 1613 m n.p.m. Cały obszar parku, funkcjonującego jako naro- dowy od 1966 r., zajmuje powierzchnię ok. 3 tys. ha. Wśród roślinności najbar- dziej rzuca się w oczy dębowy zagajnik, znajdziemy tam jednak ok. 44 gatunków drzew i krzewów. Lasy pokrywają 80 powierzchni parku. Góry nazywane są potocznie Orlimi ze względu na wystę- pującą tu populację orłów. Na szczyt góry prowadzi kolejka lino- wa Dajti Express (\ +355 4 2379111; › wt.–nd. 9.00–21.00, pn. zamkn.; b 700 ALL/bilet w dwie strony, 400 ALL/bilet w jedną stronę), której stacja usytuowana jest na obrzeżach stolicy. Jej długość wynosi 4670 m. Nachyle- nie kolejki osiąga do 19 . Nowoczesne oszklone wagoniki jadą początkowo pod górę w miarę szybko. W połowie trasy wyciąg zmienia nachylenie i prędkość wagoników znacznie się zmniejsza. Na górę Dajti warto się wybrać m.in. dla widoków na miasto. Na końcowym przy- stanku znajduje się charakterystyczny oszklony budynek, a w nim restauracja oraz hotel Belweder. W pobliżu jest też tablica informacyjna oraz kilka atrakcji turystycznych, m.in. przejażdżki konne. Bardzo ciekawym miejscem jest restau- racja Balkon Dajti (100 m n.p.m.), w któ- rej można się napić kawy lub zjeść obiad, podziwiając panoramę Tirany. Rozciąga się stąd bez wątpienia najpiękniejszy widok na stolicę kraju. W parku jest spo- ro ścieżek spacerowych oraz pozostałości dawnych zabudowań z czasów reżimu komunistycznego. U szczytu zachodniego zbocza góry Dajti znajdziemy również pozostałości zamku Dajti (Kalaja e Dajtit). Został on zaprojektowany i wybudowany w taki sposób, aby jak najlepiej wpasował się w panujące wokół warunki terenowe. Świadczy o tym m.in. szerokość oraz ukształtowanie murów miejskich. Osią- gały one 2,7 m grubości na zachodzie – bardziej narażonym na ataki wroga – i 1,8 m na wschodzie. Zamek zbudowany był w kształcie trójkąta, a jego mury zostały wzniesione tak, aby naśladować budowę góry. Według badań archeolo- gicznych wybudowały go iliryjskie ple- miona zamieszkujące tę część kraju. Na jego terenie znaleziono monety z cza- sów cesarza Tyberiusza II Konstantyna z Tracji (582–602). Do stacji kolejki linowej można doje- chać autobusem miejskim (linia do Lin- zë – wysiadamy na ostatnim przystanku). Zatrzymuje się on ok. 400 m od stacji Dajti Express. Przy stacji jest też parking samochodowy (od 100 ALL). Wycieczka piesza z centrum Tirany (z placu Skan- derbega) zajmie ok. 50 minut (ok. 4 km). Należy kierować się cały czas prosto uli- cami: Ludovika Shillaku, Luigjego Gura- kuqiego, Xoxhy Tashima i Solir Caci, a gdy droga zacznie odbijać w prawo, przed zakrętem trzeba pójść w przeciw- nym kierunku. Następnie ulica prowadzi przez zabudowania miejskie – dzielni- ce mieszkaniowe. Kierujemy się nią cały czas prosto. Trasa ta biegnie cały czas pod górę. Można również dojechać na miejsce taksówką (b ok. 700 ALL [ok. 5 EUR]). Informacja turystyczna  Biuro informacji turystycznej mieści się przy Rruga Ded Gjo Luli, za budynkiem muzeum przy placu Skanderbega; / infotourism@ tirana.gov.al. Dojazd Transport publiczny   Do Tirany dostaniemy się busem, auto- busem, pociągiem, a nawet samolotem (z zagranicy). Najszybszym i najpewniej- szym sposobem przyjazdu do miasta jest bus lub autobus. Do stolicy dostaniemy się bezpośrednio właściwie z każdej większej miejscowości w kraju. Należy jednak pamię- tać, że w Tiranie jest kilkanaście dworców autobusowych. koleją (\ dworzec: +355 4 2226356) Podróż jest tańsza niż busem, lecz o wiele dłuższa i mniej komfortowa. Pociągi jeżdżą dość rzadko. Kolej albańska została wybudowa- na w 1917 r., początkowo do celów wojsko- wych. Jedną z pierwszych tras była Durrës– Tirana, a następnie linię rozbudowywano dalej, aż do Pogradca koło Jeziora Ochrydz- kiego. Większość jeżdżących składów kole- jowych to otrzymane w darze pociągi z kra- jów dawnego ZSRR. Poleć książkę Kup książkę Poleć książkę 4 i i n a b l A e i n a z a d n e a i w r i T Z e n z c y t k a r p e j c a m r o f n I 107
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Albania. Bałkański Dziki Zachód. Wydanie 1
Autor:

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: