Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00279 006434 13600825 na godz. na dobę w sumie
Antysemityzm, Holokaust, Auschwitz w badaniach społecznych - ebook/pdf
Antysemityzm, Holokaust, Auschwitz w badaniach społecznych - ebook/pdf
Autor: Liczba stron: 176
Wydawca: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-233-8372-7 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> naukowe i akademickie >> socjologia
Porównaj ceny (książka, ebook (-8%), audiobook).

Auschwitz, Holokaust, antysemityzm…
Te trzy słowa symbole ewokują całą listę pytań badawczych. Czym jest dzisiaj dla nas – mieszkańców Polski – Auschwitz? Jaką wiedzę na temat obozu posiadamy, zwłaszcza czy wiemy, że Żydzi stanowili największą grupę ofiar? Czego symbolem jest dla nas – Polaków – Auschwitz, szczególnie czy jest raczej symbolem polskiego męczeństwa, czy żydowskiego Holokaustu? Jaki jest stosunek Polaków do Żydów? Jak szeroko rozpowszechniony i jak głęboki jest antysemityzm w Polsce, w jej różnych regionach i środowiskach? Czy mamy do czynienia z jednego rodzaju antysemityzmem czy z różnymi antysemityzmami? Co o Auschwitz, Zagładzie i Żydach wiedzą i sądzą młodzi Polacy? Jak efektywne są rozmaite działania edukacyjne i informacyjne dotyczące Zagłady i Auschwitz? Jaki skutek odniosły debaty o stosunkach polsko-żydowskich wywołane publikacją książek Jana Tomasza Grossa? Jakie doświadczenie wizyty w miejscach pamięci, takich jak Auschwitz, Majdanek czy Treblinka, zmienia myślenie młodych? Czy wzrost wiedzy o Zagładzie i Auschwitz zmienia postawy, zwłaszcza czy eliminuje antysemityzm?
Niniejszy tom zawiera artykuły, w których podjęto próbę udzielenia odpowiedzi na te pytania.

Ze Wstępu dr. hab. Marka Kuci
Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

JAGIELLOŃSKIE STUDIA SOCJOLOGICZNE Auschwitz, Holokaust, antysemityzm… Te trzy słowa symbole ewokują całą listę pytań badawczych. Czym jest dzisiaj dla nas – mieszkańców Polski – Auschwitz? Jaką wiedzę na temat obozu posiadamy, zwłaszcza czy wiemy, że Żydzi stanowili największą grupę ofiar? Czego symbolem jest dla nas – Polaków – Auschwitz, szczególnie czy jest raczej symbolem polskiego męczeństwa, czy żydowskiego Holokaustu? Jaki jest stosunek Po- laków do Żydów? Jak szeroko rozpowszechniony i jak głęboki jest antysemityzm w Pol- sce, w jej różnych regionach i środowiskach? Czy mamy do czynienia z jednego rodzaju antysemityzmem czy z różnymi antysemityzmami? Co o Auschwitz, Zagładzie i Żydach wiedzą i sądzą młodzi Polacy? Jak efektywne są rozmaite działania edukacyjne i informa- cyjne dotyczące Zagłady i Auschwitz? Jaki skutek odniosły debaty o stosunkach polsko- -żydowskich wywołane publikacją książek Jana Tomasza Grossa? Jak doświadczenie wizyty w miejscach pamięci, takich jak Auschwitz, Majdanek czy Treblinka, zmienia myślenie młodych? Czy wzrost wiedzy o Zagładzie i Auschwitz zmienia postawy, zwłaszcza czy eli- minuje antysemityzm? Niniejszy tom zawiera artykuły, w których podjęto próbę udzielenia odpowiedzi na te pytania. Ze Wstępu dr. hab. Marka Kuci www.wuj.pl A N T Y S E M I T Y Z M , H O L O K A U S T , A U S C H W I T Z I W B A D A N A C H S P O Ł E C Z N Y C H ANTYSEMITYZM, HOLOKAUST, AUSCHWITZ W BADANIACH SPOŁECZNYCH pod redakcją Marka Kuci Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego JSS_kucia.indd 1 2011-11-30 11:41:59 ANTYSEMITYZM, HOLOKAUST, AUSCHWITZ : $ $1,$ +632’( =1 + ANTYSEMITYZM, HOLOKAUST, AUSCHWITZ : $ $1,$ +632’( =1 + SRGUHGDNFMÈ0DUND.XFL :\GDZQLFWZR8QLZHUV\WHWX-DJLHOORñVNLHJR Seria: Jagiellońskie Studia Socjologiczne Książka dofi nansowana przez Uniwersytet Jagielloński ze środków Instytutu Socjologii REDAKCJA NAUKOWA dr hab. Marek Kucia RECENZENT prof. dr hab. Antoni Sułek PROJEKT OKŁADKI Agnieszka Winciorek © Copyright by Marek Kucia Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego Wydanie I, Kraków 2011 All rights reserved Niniejszy utwór ani żaden jego fragment nie może być reprodukowany, przetwarzany i rozpowszech- niany w jakikolwiek sposób za pomocą urządzeń elektronicznych, mechanicznych, kopiujących, nagrywających i innych oraz nie może być przechowywany w żadnym systemie informatycznym bez uprzedniej pisemnej zgody Wydawcy ISBN 978-83-233-3227-5, e-ISBN (wersja elektroniczna) 978-83-233-8372-7 www.wuj.pl Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego Redakcja: ul. Michałowskiego 9/2, 31-126 Kraków tel. 12-631-18-80, tel./fax 12-631-18-83 Dystrybucja: tel. 12-631-01-97, tel./fax 12-631-01-98 tel. kom. 0506-006-674, e-mail: sprzedaz@wuj.pl Konto: PEKAO SA, nr 80 1240 4722 1111 0000 4856 3325 Spis treści Marek Kucia, Wstęp. Badania społeczne antysemityzmu, Zagłady i Auschwitz 65 lat po II wojnie światowej ...................................................................................... Marek Kucia, Polacy wobec Auschwitz, Zagłady i Żydów w świetle badań socjologicznych z 2010 roku i badań wcześniejszych .............................................. Katarzyna Stec, Symbolika i znaczenia miejsc pamięci utworzonych na terenach byłych obozów koncentracyjnych i zagłady z perspektywy współczesnego młodego człowieka ....................................................................................................... Marek Kucia, Marta Duch-Dyngosz, Mateusz Magierowski, Pamięć zbiorowa o Auschwitz i stosunek do Żydów w trzech wspólnotach pamięci katolików w Polsce. Wyniki badania jakościowego ................................................................... Marta Duch-Dyngosz, Upamiętnianie Żydów w krajobrazie kulturowym Bobowej. „Przepracowanie pamięci”? ........................................................................................ Mateusz Magierowski, „Przeciw-historia” w dyskursie elit symbolicznych i w pamięci zbiorowej. O społecznych reperkusjach publikacji książki Strach Jana Tomasza Grossa w Polsce ........................................................................ Łukasz Opozda, Lęk przed Strachem. Recepcja książki Jana Tomasza Grossa w środowiskach polskiej skrajnej prawicy ................................................................ Abstracts .............................................................................................................................. Informacje o autorach ........................................................................................................ 7 11 37 55 93 115 139 169 173 Marek Kucia Wstęp. Badania społeczne antysemityzmu, Zagłady i Auschwitz 65 lat po II wojnie światowej W 2010 roku minęło 65 lat od zakończenia II wojny światowej. Dnia 27 stycz- nia 1945 roku został wyzwolony obóz Auschwitz – miejsce, które pochłonęło najwięcej ofi ar niemieckiego nazistowskiego ludobójstwa; miejsce, w którym zginęła największa liczba Żydów – ofi ar Zagłady i, nie licząc Warszawy, naj- większa liczba Polaków (w rozumieniu etnicznym) – ofi ar wojny; symbol ludo- bójstwa, zagłady Żydów, męczeństwa narodów i narodowości, w tym Polaków. Auschwitz – miejsce, gdzie śmierć poniosło prawie milion spośród około sześciu milionów Żydów, ofi ar Holokaustu (por. Gilbert 2000), i gdzie Żydzi stanowili większość z ponad co najmniej miliona stu tysięcy ofi ar obozu (por. Piper 1992) – jest też swoistym symbolem antysemityzmu: uprzedzeń, nienawiści i dyskrymi- nacji Żydów wiodących aż do ich unicestwienia. Chociaż mija siódma dekada od zakończenia wojny i pośród żyjących znajdują się już nieliczni jej świadkowie, II wojna światowa pozostaje ważnym elementem pamięci zbiorowej w Polsce (por. Kwiatkowski i in. 2010). Ostatnia wojna, tragedia ludności polskiej, w tym zagłada prawie całej trzyipółmilionowej żydowskiej spo- łeczności Polski, stosunek Polaków do Żydów przed wojną, podczas wojny i okupa- cji oraz po wojnie były i są tematami szerokich i intensywnych debat publicznych, jakie zaowocowały publikacją eseju Jana Błońskiego Biedni Polacy patrzą na getto (1987) oraz książek Jana Tomasza Grossa Sąsiedzi (2000), Strach (2008) i Złote żni- wa (2011). W tym kontekście ważnymi kwestiami pozostają Auschwitz, Holokaust i antysemityzm. Te trzy słowa symbole ewokują całą listę pytań badawczych. Czym jest dzisiaj dla nas – mieszkańców Polski – Auschwitz? Jaką wiedzę na temat obozu posiadamy, zwłaszcza czy wiemy, że Żydzi stanowili największą grupę ofi ar? Czego symbolem jest dla nas – Polaków – Auschwitz, szczególnie czy jest raczej symbolem polskiego męczeństwa, czy żydowskiego Holokaustu? Jaki jest stosunek Polaków do Żydów? Jak szeroko rozpowszechniony i jak głęboki jest antysemityzm w Polsce, w jej różnych regionach i środowiskach? Czy mamy do czynienia z jednego rodza- 8 Marek Kucia ju antysemityzmem, czy z różnymi antysemityzmami? Co o Auschwitz, Zagładzie i Żydach wiedzą i sądzą młodzi Polacy? Jak efektywne są rozmaite działania eduka- cyjne i informacyjne dotyczące Zagłady i Auschwitz? Jaki skutek odniosły debaty o stosunkach polsko-żydowskich wywołane publikacją książek Jana Tomasza Gros- sa? Jak doświadczenie wizyty w miejscach pamięci, takich jak Auschwitz, Majdanek czy Treblinka, zmienia myślenie młodych? Czy wzrost wiedzy o Zagładzie i Aus- chwitz zmienia postawy, zwłaszcza czy eliminuje antysemityzm? Niniejszy tom zawiera artykuły, w których podjęto próbę udzielenia odpowie- dzi na te pytania. Ich autorzy są związani z Uniwersytetem Jagiellońskim: z In- stytutem Socjologii oraz Instytutem Europeistyki i Centrum Badań Holokaustu. Swoje teksty napisali, opierając się na referatach wygłoszonych podczas Sympo- zjum „Antysemityzm, Holokaust i Auschwitz w badaniach społecznych”, które odbyło się 9 września 2010 roku w Żydowskim Muzeum Galicja w Krakowie i było zorganizowane przez Uniwersytet Jagielloński – Instytut Socjologii i Kate- drę Judaistyki – oraz Żydowskie Muzeum Galicja. Artykuły zawarte w niniejszym opracowaniu powstały na podstawie empirycz- nych badań społecznych przeprowadzonych przez autorów lub na ich zlecenie przez instytucje badania opinii społecznej w latach 2009–2010. Niektóre z badań własnych autorów artykułów były kontynuacją badań zrealizowanych w latach poprzednich lub odwoływały się do nich. Dotyczy to zwłaszcza: socjologicznych sondażowych badań nad antysemityzmem realizowanych przez zespoły pod kie- runkiem Ireneusza Krzemińskiego w latach 1992 i 2002 (Krzemiński 1996; 2004), etnografi cznych badań Aliny Całej nad wizerunkiem Żyda w kulturze ludowej (Cała 2005), antropologicznych badań nad antysemityzmem tradycyjnym, kiero- wanych przez Joannę Tokarską-Bakir (2008), oraz socjologicznych badań Marka Kuci z lat 1998–2005 nad świadomością Auschwitz w Polsce (Kucia 2005; 2007). Oprócz tematyki i źródeł empirycznych artykuły zawarte w tomie łączy wspól- na, aczkolwiek szeroka perspektywa badawcza oraz inspiracje teoretyczne. Per- spektywą łączącą prezentowane tu teksty jest perspektywa społecznych badań empirycznych, wykorzystujących zarówno dane pochodzące z wcześniej przepro- wadzonych badań, jak i dane wywołane metodą sondażu realizowanego albo tech- niką wywiadu kwestionariuszowego na ogólnopolskiej próbie reprezentatywnej, albo techniką ankiety audytoryjnej wśród młodzieży szkolnej, a także metodami jakościowymi: dyskusja grupowa – zogniskowany wywiad grupowy oraz analiza dyskursu. W badaniach autorów tego tomu pojawiają się też te same pytania, jak również pytania z innych wymienionych badań prowadzonych wcześniej. Inspi- racje teoretyczne artykułów prezentowanych w tym tomie płyną między innymi z prac Maurice’a Halbwachsa (1969 [1925]) o „społecznych ramach pamięci”, Pau- la Ricoeura (2007) o pamięci i zapominaniu, Pierre’a Nory (1996) o „miejscach pamięci” oraz Iwony Irwin-Zareckiej (1994) i Barbary Misztal (2003) o „wspól- notach pamięci”. Wstęp. Badania społeczne antysemityzmu, Zagłady i Auschwitz 65 lat po II wojnie światowej 9 Tom otwiera artykuł Marka Kuci prezentujący i interpretujący najważniejsze wyniki jego ogólnopolskich badań sondażowych z 2010 roku, uzupełnionych o niektóre wyniki z jego badania jakościowego, dotyczących świadomości Au- schwitz w Polsce oraz antysemityzmu Polaków. Wyniki sondażu z 2010 roku są zestawione z wynikami wcześniejszych badań autora oraz z danymi pochodzący- mi z innych źródeł. W drugim artykule Katarzyna Stec prezentuje wyniki swoich badań i analiz ilościowych i jakościowych, przeprowadzonych w latach 2009–2010 wśród mło- dzieży odwiedzającej miejsca pamięci utworzone na terenach byłych obozów koncentracyjnych i zagłady w Auschwitz-Birkenau, na Majdanku i w Treblince. Kolejny tekst, autorstwa Marka Kuci, Marty Duch-Dyngosz i Mateusza Magie- rowskiego, przedstawia odkrycia jakościowego badania pamięci zbiorowej o Au- schwitz i stosunku do Żydów w trzech wspólnotach pamięci katolików w Polsce. Badanie przeprowadzone techniką zogniskowanego wywiadu grupowego w 2010 roku z przedstawicielami trzech środowisk katolickich w trzech miastach – Klubu Inteligencji Katolickiej w Krakowie, Rodzin Radia Maryja w Rzeszowie i Katoli- ckiego Uniwersytetu Lubelskiego – pogłębia odkrycia sondażu Marka Kuci, któ- rego wyniki autor omówił w artykule zamieszczonym w tym tomie. Marta Duch-Dyngosz, opierając się na własnych badaniach jakościowych – zogniskowanych wywiadach grupowych przeprowadzonych w 2010 roku w Bo- bowej, przedstawia z kolei sposoby upamiętniania Żydów w tej małopolskiej miej- scowości, będącej przed Zagładą centrum chasydyzmu. Mateusz Magierowski, autor następnego artykułu, analizuje dyskurs różnych polskich elit symbolicznych w debacie wokół książki Strach Jana Tomasza Grossa oraz komentuje wyniki ogólnopolskich badań sondażowych przeprowadzonych na początku i pod koniec dyskusji na temat tej książki w 2008 roku. Ostatni, szósty artykuł autorstwa Łukasza Opozdy podejmuje analizę dyskursu środowisk polskiej skrajnej prawicy w debacie o Strachu Grossa. W artykułach zawartych w tym tomie zamieszczono pierwsze relacje z więk- szych projektów badawczych. Każdy z autorów przygotowuje i zamierza opubli- kować książki lub kolejne artykuły, które przyniosą pogłębione analizy prezento- wanych tutaj wyników, ich dalsze interpretacje oraz szersze ujęcia teoretyczne. Już te publikowane w niniejszym opracowaniu pokazują jednak, że jako społeczeń- stwo stajemy się bardziej świadomi naszej przeszłości – jej wymiaru dotyczącego polskich Żydów, relacji polsko-żydowskich oraz Holokaustu i Auschwitz. Stajemy się też bardziej otwarci na innych i mniej antysemiccy. Przedstawione tu wyni- ki społecznych badań pokazują również, jak wiele jeszcze pozostaje do zrobienia w kwestii poznania i przyswojenia dziejów naszego kraju sprzed ponad 65 lat, w tym zwłaszcza dziejów Zagłady, oraz ile pracy trzeba jeszcze włożyć, aby zbudo- wać bardziej otwarte społeczeństwo. Kraków, czerwiec 2011
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Antysemityzm, Holokaust, Auschwitz w badaniach społecznych
Autor:

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: