Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00281 004150 14816861 na godz. na dobę w sumie
Apelacja w postępowaniu cywilnym. Komentarz. Orzecznictwo - ebook/pdf
Apelacja w postępowaniu cywilnym. Komentarz. Orzecznictwo - ebook/pdf
Autor: Liczba stron: 377
Wydawca: Lexis Nexis Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-7806-803-7 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> prawo i podatki >> cywilne
Porównaj ceny (książka, ebook (-8%), audiobook).

Realizacja zamówień na książkę drukowaną w marcu.
Apelacja w postępowaniu cywilnym. Komentarz. Orzecznictwo
zawiera kompleksowe omówienie problematyki związanej z apelacją jako środkiem zaskarżenia oraz z postępowaniem apelacyjnym. Publikacja uwzględnia tematykę zarówno apelacji zwykłej, jak i apelacji uproszczonej. Szczególny nacisk położono na problematykę konstrukcji apelacji, jej wymagania formalne jako pisma procesowego oraz jako środka odwoławczego.
Komentarz zawiera również propozycję rozwiązania wielu problemów praktycznych spotykanych na co dzień w postępowaniu apelacyjnym. Podstawę proponowanych rozwiązań stanowi przede wszystkim orzecznictwo Sądu Najwyższego i sądów powszechnych dotyczące apelacji i postępowania apelacyjnego. Uwzględniono przy tym nie tylko dominującą linię orzeczniczą, lecz również orzeczenia od niej odbiegające.
Książka zawiera schematy ułatwiające czytelnikowi poruszanie się po postępowaniu apelacyjnym, uwzględniające m.in. występowanie w tym postępowaniu współuczestnictwa procesowego czy zależność pomiędzy rodzajem zarzutów i wniosków apelacji.
Dodatkowo na oddzielnej wkładce w postaci suplementu zostały zamieszczone przykłady i kazusy wyjaśniające funkcjonowanie wielu instytucji z zakresu postępowania odwoławczego, przykłady konstruowania zarzutów i wniosków apelacji oraz wzory poszczególnych elementów apelacji.
Publikacja przygotowana została z myślą o osobach przystępujących się do egzaminu zawodowego radcowskiego i adwokackiego. Może być również pomocna dla adwokatów i radców prawnych, a także tych wszystkich osób, które w swojej pracy zawodowej sporządzają apelacje i biorą udział w postępowaniu apelacyjnym.

Dr hab. Małgorzata Manowska – sędzia Sądu Apelacyjnego w Warszawie, profesor Wyższej Szkoły Humanitas w Sosnowcu, autorka wielu publikacji naukowych z zakresu postępowania cywilnego.

Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

KOMENTARZ I ORZECZNICTWO Apelacja w postępowaniu cywilnym Komentarz ∙ Orzecznictwo Małgorzata Manowska Wydanie 1 Warszawa 2013 strManowskaApelacPostepowCywilnym.indd 3 11/30/12 10:59 AM Redaktor prowadzący: Anna Popławska Opracowanie redakcyjne: Anna Popławska, Joanna Tchorek Opracowanie techniczne: Krzysztof Koziarek Projekt okładki i stron tytułowych: Paragrafik © Copyright by LexisNexis Polska Sp. z o.o. 2013 Wszelkie prawa zastrzeżone. Żadna część tej książki nie może być powielana ani rozpowszechniana za pomocą urządzeń elektronicznych, mechanicznych, kopiujących, nagrywających i innych – bez pisemnej zgody Autorki i wydawcy. ISBN 978-83-7806-803-7 LexisNexis Polska Sp. z o.o. Ochota Office Park 1, Al. Jerozolimskie 181, 02–222 Warszawa tel. 22 572 95 00, faks 22 572 95 68 Infolinia: 22 572 99 99 Redakcja: tel. 22 572 83 26, 22 572 83 28, 22 572 83 11, faks 22 572 83 92 www.lexisnexis.pl, e-mail: biuro@lexisnexis.pl Księgarnia Internetowa: dostępna ze strony www.lexisnexis.pl SPIS TREŚCI Wykaz skrótów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 15 Słowo wstępne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 17 ROZDZIAŁ I. Zaskarżalność apelacją . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 19 Art. 367. [Dopuszczalność apelacji] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 19 Przepisy powiązane . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 20 1. Zaskarżalność apelacją . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 20 1.1. Zasada . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 20 1.2. Wyjątek . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 20 21 1.3. Rozróżnienie zaoczności . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 21 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2. Apelacja a rozstrzygnięcie o kosztach procesu za pierwszą instancję . . . . . . . . . 21 2.1. Kwestie praktyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 22 2.1.1. Sposób zaskarżania wyroku w części odnoszącej się do rozstrzygnięcia o kosztach procesu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 22 3. Apelacja a przedmiot zaskarżenia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 23 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 24 4. Apelacja a legitymacja i interes prawny w zaskarżeniu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 25 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 25 5. Umocowanie do wniesienia apelacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 27 5.1. Zakres pełnomocnictwa . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 27 5.2. Kwestie praktyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 29 5.3. Apelacja a udział w postępowaniu aplikantów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 29 31 6. Skład sądu drugiej instancji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 33 6.1. Zasada . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 33 6.2. Wyjątki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 33 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 34 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 5 Spis treści ROZDZIAŁ II. Wymagania apelacji jako pisma procesowego . . . . . . . . . . . . . . 35 Art. 368. [Wymagania formalne apelacji] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 35 Przepisy powiązane . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 36 A. Apelacja jako pismo procesowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 36 1. Oznaczenie sądu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 36 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 36 2. Oznaczenie stron . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 36 3. Oznaczenie pisma procesowego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 37 3.1. Zasada . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 37 3.2. Wyjątek . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 37 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 38 4. Oznaczenie wartości przedmiotu zaskarżenia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 39 4.1. Obowiązek oznaczenia wartości przedmiotu zaskarżenia . . . . . . . . . . . . . . 39 4.1.1. Zasada . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 39 4.1.2. Wyjątek 1 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 39 4.1.3. Kwestie praktyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 40 4.1.4. Wyjątek 2 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 40 4.1.5. Kwestie praktyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 40 41 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 42 5. Zasady określania wartości przedmiotu zaskarżenia w zakresie odsetek . . . . . . 45 5.1. Kwestie praktyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 45 4.2. Sprawdzenie wartości przedmiotu zaskarżenia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6. Zasady określania wartości przedmiotu zaskarżenia w sprawach o prawo do świadczeń powtarzających się . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 46 6.1. Kwestie praktyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 47 7. Zasady określania wartości przedmiotu zaskarżenia w sprawach dotyczących umowy najmu lub dzierżawy oraz w sprawach o wydanie rzeczy . . . . . . . . . . . . 48 7.1. Kwestie praktyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 48 8. Kumulacja roszczeń w postępowaniu apelacyjnym . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 49 8.1. Kwestie praktyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 50 8.2. Określenie wartości przedmiotu zaskarżenia wyroków łącznych, częściowych i wstępnych oraz wyroków rozstrzygających o powództwie głównym i wzajemnym . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 8.3. Określanie wartości przedmiotu zaskarżenia przy sformułowaniu żądania 51 pozwu w sposób alternatywny, przemienny, ewentualny . . . . . . . . . . . . . . . 52 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 52 61 9. Podpis i załączniki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 9.1. Obowiązek podpisania apelacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 61 9.2. Kwestie praktyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 62 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 62 9.3. Obowiązek dołączenia załączników . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 65 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 66 67 67 67 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 68 10. Opłata od apelacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 10.1. Zasada . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 10.2. Wyjątki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6 Spis treści B. Apelacja jako środek odwoławczy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 71 1. Oznaczenie wyroku . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 71 2. Zakres zaskarżenia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 71 Przepisy powiązane . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 71 3. Zarzuty i podstawy apelacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 72 Przepisy powiązane . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 72 3.1. Zasada . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 72 3.2. Wyjątek . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 72 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 73 74 4. Zarzuty naruszenia prawa procesowego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 74 Przepisy powiązane . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 74 4.1. Kwestie praktyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 74 4.2. Uchybienia prowadzące do nieważności postępowania . . . . . . . . . . . . . . . . 4.3. Inne uchybienia procesowe a wpływ na rozstrzygnięcie . . . . . . . . . . . . . . . 75 4.4. Uchybienie procesowe – błędna ocena dowodów i błędów w postępowaniu dowodowym . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 75 4.5. Kwestie praktyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 76 4.6. Zasada . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 77 4.7. Kwestie praktyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 77 4.8. Wyjątek 1 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 78 4.9. Wyjątek 2 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 79 4.10. Kwestie praktyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 80 4.11. Wyjątek 3 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 81 4.12. Kwestie praktyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 82 4.13. Naruszenia procesowe mające wpływ na ustalenie stanu faktycznego, niezwiązane wprost z postępowaniem dowodowym . . . . . . . . . . . . . . . . . 83 4.14. Zarzuty apelacji a zastrzeżenie do protokołu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 84 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 85 C.  Zarzuty naruszenia prawa materialnego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 98 Przepisy powiązane . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 98 1. Pojęcie prawa materialnego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 98 1.1. Kwestie praktyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 98 2. Postacie naruszenia prawa materialnego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 99 2.1. Błędna interpretacja przepisu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 99 2.2. Kwestie praktyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 100 2.3. Niewłaściwe zastosowanie prawa materialnego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 100 2.4. Kwestie praktyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 100 2.5. Błędne ustalenie stanu faktycznego przez sąd a błąd w stosowaniu prawa materialnego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 102 2.6. Kwestie praktyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 103 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 104 D. Wnioski apelacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 116 Przepisy powiązane . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 116 1. Obowiązek formułowania wniosków apelacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 116 1.1. Kwestie praktyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 117 2. Wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 118 2.1. Wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku z powodu nieważności postępowania prowadzącej do odrzucenia pozwu lub umorzenia postępowania . . . . . . . . . . . . . 119 7 Spis treści 2.2. Wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku z powodu nieważności postępowania prowadzącej do uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 119 2.3. Wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania z innych przyczyn . . . . . . . 120 3. Wniosek o zmianę zaskarżonego wyroku . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 120 4. Powołanie nowych faktów i dowodów w apelacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 121 5. Wniosek o zasądzenie kosztów procesu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 121 5.1. Sposób formułowania wniosku apelacji o zasądzenie kosztów procesu za pierwszą instancję . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 121 5.2. Wniosek o zasądzenie kosztów postępowania apelacyjnego . . . . . . . . . . . . . 122 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 123 ROZDZIAŁ III. Wniesienie apelacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 128 Art. 369. [Właściwość sądu] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 128 Przepisy powiązane . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 128 1. Sąd właściwy do wniesienia apelacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 129 1.1. Kwestie praktyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 129 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 129 2. Właściwość sądu do wniesienia opłaty sądowej od apelacji . . . . . . . . . . . . . . . . . 130 2.1. Kwestie praktyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 131 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 133 3. Termin do wniesienia apelacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 134 3.1. Zasada . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 134 3.2. Wyjątek . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 134 3.3. Kwestie praktyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 134 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 135 4. Termin do wniesienia apelacji a reprezentacja przez pełnomocnika . . . . . . . . . . 135 4.1. Kwestie praktyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 136 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 136 5. Termin do wniesienia apelacji a współuczestnictwo procesowe . . . . . . . . . . . . . 138 5.1. Kwestie praktyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 139 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 140 6. Przerwa biegu terminu do wniesienia apelacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 142 6.1. Zasada . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 142 6.2. Wyjątki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 142 6.3. Kwestie praktyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 143 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 145 7. Bieg terminu do wniesienia apelacji a powtórne doręczenie odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 147 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 147 ROZDZIAŁ IV. Odrzucenie apelacji przez sąd pierwszej instancji . . . . . . . . . . 149 Art. 370. [Przesłanki odrzucenia apelacji] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 149 Przepisy powiązane . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 149 1. Odrzucenie apelacji z powodu uchybienia terminowi do jej wniesienia . . . . . . . 149 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 150 8 Spis treści 2. Odrzucenie apelacji z powodu braków formalnych i fiskalnych . . . . . . . . . . . . . 152 2.1. Kwestie praktyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 152 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 155 3. Odrzucenie apelacji z innych przyczyn . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 161 ROZDZIAŁ V. Przedstawienie sprawy sądowi drugiej instancji . . . . . . . . . . . . 163 Art. 371. [Przedstawienie akt sądowi drugiej instancji] . . . . . . . . . . . . . . . . . . 163 Przepisy powiązane . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 163 1. Doręczanie odpisów apelacji stronie przeciwnej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 163 1.1. Kwestie praktyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 164 2. Doręczanie odpisów apelacji po stronie wnoszącej apelację . . . . . . . . . . . . . . . . 164 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 165 Art. 372. [Odpowiedź na apelację] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 166 Przepisy powiązane . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 166 1. Uwagi ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 166 1.1. Kwestie praktyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 166 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 168 ROZDZIAŁ VI. Postępowanie przed sądem drugiej instancji . . . . . . . . . . . . . . . 170 Art. 373. [Odrzucenie apelacji] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 170 Przepisy powiązane . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 170 1. Zakres wstępnej kontroli apelacji przez sąd drugiej instancji . . . . . . . . . . . . . . . 170 2. Konsekwencje wstępnej kontroli apelacji przez sąd drugiej instancji . . . . . . . . . 171 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 172 Art. 374. [Posiedzenie niejawne] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 173 Art. 375. [Wyznaczenie rozprawy] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 173 Przepisy powiązane . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 173 1. Zasada . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 173 2. Wyjątki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 173 3. Kwestie praktyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 175 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 176 Art. 376. [Rozpoznanie sprawy w postępowaniu apelacyjnym w nieobecności stron] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 177 Przepisy powiązane . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 177 1. Zasada . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 178 2. Wyjątek . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 178 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 178 Art. 377. [Sprawozdanie] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 178 Przepisy powiązane . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 179 1. Odrębność rozprawy apelacyjnej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 179 9 Spis treści Art. 378. [Granice zaskarżenia] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 179 Przepisy powiązane . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 179 1. Granice apelacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 179 1.1. Kwestie praktyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 180 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 181 2. Granice podmiotowe apelacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 184 2.1. Uwaga wstępna . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 184 2.2. Rodzaje współuczestnictwa procesowego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 184 2.2.1. Podział ogólny wielopodmiotowości . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 184 2.2.2. Współuczestnictwo materialne (art. 72 § 1 pkt 1) . . . . . . . . . . . . . . . 185 2.2.3. Zobowiązanie solidarne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 186 2.2.4. Współuczestnictwo formalne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 186 2.2.4.1. Kwestie praktyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 187 2.2.5. Współuczestnictwo konieczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 187 2.2.5.1. Zasada . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 187 2.2.5.2. Wyjątek 1 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 188 2.2.5.3. Kwestie praktyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 188 2.2.5.4. Wyjątek 2 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 188 2.2.5.5. Kwestie praktyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 188 2.2.5.6. Wyjątek 3 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 189 2.2.5.7. Wyjątek 4 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 190 2.2.6. Współuczestnictwo jednolite . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 190 2.2.6.1. Kwestie praktyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 190 2.2.7. Przykładowe sytuacje wspólnoty praw i obowiązków na tle współuczestnictwa jednolitego i koniecznego . . . . . . . . . . . . . . . . . . 191 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 192 2.3. Granice podmiotowe apelacji w przypadku współuczestnictwa . . . . . . . . . . 199 3. Stosowanie art. 378 § 2 w postępowaniu apelacyjnym . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 200 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 201 Art. 379. [Nieważność] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 203 Przepisy powiązane . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 204 1. Przyczyny nieważności postępowania jako zarzut apelacji . . . . . . . . . . . . . . . . . 204 1.1. Zasada . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 204 1.2. Wyjątek . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 204 1.3. Kwestie praktyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 205 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 205 2. Niedopuszczalność drogi sądowej jako przyczyna nieważności postępowania . . . 209 3. Brak zdolności sądowej i procesowej oraz brak w składzie organów jako przyczyna nieważności postępowania . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 210 3.1. Decyzja sądu drugiej instancji w przypadku braku zdolności sądowej osoby fizycznej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 210 3.2. Decyzja sądu drugiej instancji w przypadku braku zdolności sądowej jednostki organizacyjnej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 210 3.3. Decyzja sądu drugiej instancji w przypadku braku zdolności procesowej . . . 211 3.4. Decyzja sądu drugiej instancji w braku w składzie organów jednostki organizacyjnej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 212 3.4.1. Kwestie praktyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 213 10 Spis treści 3.5. Decyzja sądu drugiej instancji w przypadku utraty zdolności sądowej lub procesowej, braku organu powołanego do reprezentowania strony lub przedstawiciela ustawowego w toku postępowania . . . . . . . . . . . . . . . . 214 3.5.1. Kwestie praktyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 216 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 217 4. Nienależyte pełnomocnictwo jako przyczyna nieważności postępowania . . . . . 218 4.1. Kwestie praktyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 219 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 220 5. Powaga rzeczy osądzonej i zawisłość sporu jako przesłanka nieważności postępowania . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 223 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 224 6. Wadliwy skład sądu jako przyczyna nieważności postępowania . . . . . . . . . . . . . 227 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 227 7. Wyłączenie sędziego z mocy ustawy jako przesłanka nieważności postępowania . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 228 8. Pozbawienie możności obrony jako przyczyna nieważności postępowania . . . . . 229 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 229 Art. 380. [Kontrola niezaskarżalnych postanowień] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 233 1. Uwagi ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 233 1.1. Kwestie praktyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 234 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 234 Art. 381. [Ograniczenie w prezentowaniu nowych faktów i dowodów] . . . . . . 236 Art. 382. [Podstawa orzeczenia sądu drugiej instancji] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 236 Przepisy powiązane . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 236 1. Zasada . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 237 2. Wyjątki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 237 3. Kwestie praktyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 238 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 239 Art. 383. [Rozszerzenie żądania] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 246 Przepisy powiązane . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 246 1. Pojęcie zmian przedmiotowych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 246 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 247 2. Zmiany ilościowe w postępowaniu apelacyjnym . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 248 2.1. Zasada . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 248 2.2. Wyjątek . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 248 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 248 3. Zmiany jakościowe w postępowaniu apelacyjnym . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 249 3.1. Zasada . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 249 3.2. Wyjątek . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 249 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 249 4. Tryb dokonania zmian przedmiotowych w postępowaniu apelacyjnym . . . . . . . 251 5. Skutki niedozwolonej zmiany powództwa w postępowaniu apelacyjnym . . . . . . . . . 251 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 252 11 Spis treści Art. 384. [Zakaz reformationis in peius] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 253 1. Zasada . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 254 2. Wyjątki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 254 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 255 Art. 385. [Przyczyny oddalenia apelacji] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 257 Art. 386. [Inne rozstrzygnięcia] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 258 Przepisy powiązane . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 259 1. Rodzaje orzeczeń sądu drugiej instancji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 259 2. Wyroki reformatoryjne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 260 3. Postanowienia sądu drugiej instancji w kwestiach formalnych . . . . . . . . . . . . . . 260 4. Wyrok (postanowienie co do istoty sprawy) uchylający wyrok (postanowienie co do istoty sprawy) sądu pierwszej instancji i przekazujący sprawę do ponownego rozpoznania . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 261 5. Rozstrzygnięcie o kosztach procesu za pierwszą instancję . . . . . . . . . . . . . . . . . 263 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 264 6. Postępowanie po przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania . . . . . . . . . . 266 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 268 Art. 387. [Uzasadnienie] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 270 Przepisy powiązane . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 271 1. Uzasadnianie orzeczeń w postępowaniu apelacyjnym . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 271 1.1. Zasada . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 271 1.2. Wyjątki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 271 1.3. Kwestie praktyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 271 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 273 2. Konstrukcja uzasadnienia sądu drugiej instancji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 275 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 276 Art. 3871. [Obowiązek zawiadamiania o zmianie miejsca zamieszkania] . . . . 278 Przepisy powiązane . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 278 Art. 388. [Wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia] . . . . . . . . . . . . . 278 Przepisy powiązane . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 279 1. Wykonalność wyroku sądu drugiej instancji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 279 1.1. Zasada . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 279 1.2. Wyjątki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 279 2. Wstrzymanie wykonania wyroku sądu drugiej instancji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 279 3. Wstrzymanie skuteczności wyroku sądu drugiej instancji . . . . . . . . . . . . . . . . . . 281 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 281 Art. 389. [Zwrot akt sądowi pierwszej instancji] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 281 Art. 390. [Przedstawienie zagadnienia prawnego Sądowi Najwyższemu] . . . . 282 1. Przesłanki przedstawienia zagadnienia prawnego do rozstrzygnięcia Sądowi Najwyższemu przez sąd drugiej instancji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 282 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 283 12 Spis treści 2. Moc wiążąca uchwały Sądu Najwyższego rozstrzygającego zagadnienie prawne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 286 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 286 Art. 391. [Odpowiednie stosowanie] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 286 Przepisy powiązane . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 287 1. Ogólne zasady stosowania przepisów regulujących postępowanie przed sądem pierwszej instancji do postępowania apelacyjnego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 287 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 287 2. Zmiany podmiotowe w postępowaniu apelacyjnym . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 288 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 289 3. Cofnięcie apelacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 291 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 293 ROZDZIAŁ VII. Apelacja uproszczona . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 295 Art. 5058. [Apelacja w postępowaniu uproszczonym] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 295 Przepisy powiązane . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 295 1. Termin do wniesienia apelacji w postępowaniu uproszczonym . . . . . . . . . . . . . . 296 1.1. Zasada . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 296 1.2. Wyjątek . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 296 2. Zrzeczenie się prawa do wniesienia apelacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 296 2.1. Kwestie praktyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 297 Art. 5059. [Zarzuty apelacji] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 298 1. Podstawy apelacji uproszczonej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 298 2. Dopuszczalność podnoszenia dalszych zarzutów apelacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . 299 3. Ograniczony charakter apelacji uproszczonej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 299 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 300 Art. 50510. [Rozpoznanie apelacji] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 301 1. Skład sądu w postępowaniu apelacyjnym uproszczonym . . . . . . . . . . . . . . . . . . 301 2. Posiedzenie przewidziane do rozpoznania apelacji w postępowaniu uproszczonym . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 301 2.1. Zasada . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 301 2.2. Wyjątek . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 301 2.3. Kwestie praktyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 302 Orzecznictwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 303 Art. 50511. [Prowadzenie postępowania dowodowego w postępowaniu uproszczonym] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 308 1. Zasada . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 308 2. Wyjątek . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 308 Art. 50512. [Rozstrzygnięcia]. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 309 1. Wyrok sądu drugiej instancji w postępowaniu uproszczonym . . . . . . . . . . . . . . . 309 1.1. Zasada . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 309 1.2. Wyjątek . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 310 2. Wskazania sądu drugiej instancji co do dalszego postępowania . . . . . . . . . . . . . 310 13 Spis treści Art. 50513. [Uproszczenia dotyczące uzasadnienia sądu drugiej instancji] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 311 Schematy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 313 1. Apelacja (art. 368) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 315 2. Wielopodmiotowość w procesie cywilnym . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 316 3. Rodzaje współuczestnictwa procesowego a dokonywanie czynności procesowych w postępowaniu apelacyjnym . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 318 4. Apelacja jako pismo procesowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 319 5. Działalność jurysdykcyjna sądu a zarzuty i wnioski apelacji . . . . . . . . . . . . . . . . 320 6. Orzeczenia sądu apelacyjnego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 321 Suplement. Przykłady . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . I–LVIII * * * WYKAZ SKRÓTÓW Apel.-W-wa Biul. SN k.c. – Apelacja. Orzecznictwo Sądu Apelacyjnego w Warszawie – „Biuletyn Sądu Najwyższego” – ustawa z 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz.U. Nr 16, poz. 93 ze zm.) Konstytucja RP – Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z  2  kwietnia 1997  r. (Dz.U. k.p. k.p.c. Lex LexPolonica MoP OSA OSAB OSAiSN OSNAPiUS OSNC OSNCK OSNCP Nr 78, poz. 483 ze sprost. i ze zm.) – ustawa z 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (tekst jedn. Dz.U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 ze zm.) – ustawa z  17  listopada 1964  r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. Nr 43, poz. 296 ze zm.) – system informacji prawniczej Wydawnictwa Wolters Kluwer – Serwis Prawniczy LexisNexis Polska Sp. z o.o. – „Monitor Prawniczy” – Orzecznictwo Sądów Apelacyjnych – Orzecznictwo Sądów Apelacji Białostockiej – Orzecznictwo Sądów Apelacyjnych i Sądu Najwyższego – Orzecznictwo Sądu Najwyższego. Izba Administracyjna, Pracy i Ubezpieczeń Społecznych – Orzecznictwo Sądu Najwyższego. Izba Cywilna – Orzecznictwo Sądu Najwyższego Izby Cywilnej i Izby Karnej – Orzecznictwo Sądu Najwyższego Izba Cywilna, Pracy i Ubezpieczeń Społecznych (od 1963 r. do 1994 r.) OSNC-ZD OSNP – Orzecznictwo Sądu Najwyższego. Izba Cywilna – Zeszyt Dodatkowy – Orzecznictwo Sądu Najwyższego. Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecz- nych i Spraw Publicznych 15 Wykaz skrótów OSP Prok. i Pr. u.k.s.c. – Orzecznictwo Sądów Polskich – „Prokuratura i Prawo” – ustawa z 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (tekst jedn. Dz.U. z 2010 r. Nr 90, poz. 594 ze zm.) u.k.w.h. – ustawa z 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (tekst jedn. Dz.U. z 2001 r. Nr 124, poz. 1361 ze zm.) Uwaga: artykuły powołane bez oznaczenia są artykułami ustawy – Kodeks postępowania cywilnego. SŁOWO WSTĘPNE Oddaję w  ręce Czytelników książkę przeznaczoną przede wszystkim dla osób przystępujących do egzaminu zawodowego radcowskiego i ad- wokackiego. Może być ona również pomocna dla adwokatów i radców prawnych, a także dla tych wszystkich osób, które w swojej pracy zawo- dowej sporządzają apelacje i biorą udział w postępowaniu apelacyjnym. Książka jest komentarzem praktycznym do przepisów regulujących ape- lację i postępowanie apelacyjne. Szczególny nacisk położono w niej na problematykę konstrukcji apelacji, jej wymagania formalne jako pisma procesowego oraz jako środka odwoławczego. Książka zawiera przykłady i  kazusy wyjaśniające funkcjonowanie wielu instytucji z  zakresu postępowania odwoławczego, przykłady konstruowania zarzutów i  wniosków apelacji oraz wzory poszczegól- nych elementów apelacji. Opracowano także schematy ułatwiające Czytelnikowi poruszanie się po postępowaniu apelacyjnym, uwzględ- niające m.in.  występowanie w  tym postępowaniu współuczestnictwa procesowego czy zależność pomiędzy rodzajem zarzutów i  wniosków apelacji. Problematykę apelacji przedstawiono w sposób umożliwiający stopnio- we opanowanie umiejętności potrzebnych do jej sporządzenia w sposób 17 Słowo wstępne profesjonalny. Ponieważ komentarz przeznaczony jest przede wszyst- kim dla aplikantów, przedstawiona w nim konstrukcja apelacji jest mo- delem, który uwzględnia wszystkie elementy prawidłowo sporządzone- go środka odwoławczego, niezależnie od tego, czy ich brak w praktyce uniemożliwiałby nadanie mu biegu bądź powodowałby, że apelacja mogłaby okazać się nieskuteczna. Dotyczy to na przykład zarzutów na- ruszenia prawa materialnego, które sąd drugiej instancji ma przecież obowiązek wziąć pod uwagę z  urzędu, czy też kolejności elementów apelacji, która w praktyce nie ma wiodącego znaczenia. Komentarz zawiera również próbę rozwiązania wielu problemów praktycznych spotykanych na co dzień w  postępowaniu apelacyj- nym. Podstawę proponowanych rozwiązań stanowi przede wszystkim orzecznictwo Sądu Najwyższego i sądów powszechnych dotyczące ape- lacji i postępowania apelacyjnego, co przyczyni się, mam nadzieję, do ujednolicenia praktyki w spornych kwestiach. Przykłady i  materiały wykorzystane w  komentarzu są efektem wie- loletniej pracy z  aplikantami radcowskimi i  adwokackimi w  ramach aplikacji organizowanej przez Okręgową Izbę Radców Prawnych w  Warszawie oraz Okręgową Radę Adwokacką w  Warszawie i  za tę współpracę dziękuję. Małgorzata Manowska ROZDZIAŁ I Zaskarżalność apelacją ART. 367. Dopuszczalność apelacji Art. 367. § 1. Od wyroku sądu pierwszej instancji przysługuje ape- lacja do sądu drugiej instancji. § 2. Apelację od wyroku sądu rejonowego rozpoznaje sąd okręgo- wy, a od wyroku sądu okręgowego jako pierwszej instancji – sąd apelacyjny. §  3. Rozpoznanie sprawy następuje w  składzie trzech sędziów zawodowych. Postanowienia dotyczące postępowania dowodo- wego na posiedzeniu niejawnym wydaje sąd w składzie jednego sędziego. § 4. Postanowienie o przyznaniu i cofnięciu zwolnienia od kosztów sądowych, o odmowie zwolnienia, o odrzuceniu wniosku o zwol- nienie oraz o nałożeniu na stronę obowiązku uiszczenia kosztów i skazaniu na grzywnę, jak również postanowienie o ustanowieniu, cofnięciu ustanowienia, o odrzuceniu wniosku o ustanowienie ad- wokata lub radcy prawnego oraz o skazaniu na grzywnę i nałoże- niu na stronę obowiązku uiszczenia ich wynagrodzenia sąd może wydać na posiedzeniu niejawnym w składzie jednego sędziego. 19 Art. 367 Rozdział I. Zaskarżalność apelacją Przepisy powiązane: art. 370, 373, 394, 326, 39822 § 1, art. 5181, 50510, 351, 339, 6268. 1. Zaskarżalność apelacją 1.1. Zasada Apelacja jest środkiem odwoławczym służącym do zaskarżania orze- czeń sądu o charakterze merytorycznym, to jest rozstrzygających o istocie sprawy. Należą do nich: wyroki końcowe (art. 316 § 1), wyro- ki częściowe (art. 317 § 1), wyroki wstępne (art. 318 § 1), wyroki łącz- ne – wydane po połączeniu więcej niż jednej sprawy do łącznego roz- poznania i rozstrzygnięcia (art. 219), wyroki uzupełniające (art. 351 § 1 i 3), wyroki zaoczne, jeżeli stroną wnoszącą środek zaskarżenia jest powód (art. 339 § 1, art. 342), postanowienia rozstrzygające co do istoty sprawy w postępowaniu nieprocesowym (art. 518), wpis w księ- dze wieczystej oraz wykreślenie (art.  6268 §  6 i  7). Z  tej kategorii wyłączone są postanowienia (wpis, wykreślenie), gdy rozstrzygnię- cie co do istoty sprawy wydane zostało przez referendarza sądowego. Wówczas na orzeczenie referendarza sądowego przysługuje skarga (art. 39822 § 1, art. 5181). 1.2. Wyjątek Do merytorycznych orzeczeń, które nie podlegają zaskarżeniu ape- lacją, należą nakazy zapłaty, gdyż w tym wypadku właściwymi środ- kami zaskarżenia są zarzuty od nakazu zapłaty wydanego w postępo- waniu nakazowym (art. 491 § 1), oraz sprzeciw od nakazu zapłaty wydanego w  postępowaniu upominawczym bądź europejskim postę- powaniu nakazowym [art. 502 § 1, art. 50519, art. 16 rozporządzenia (WE) nr  1896/2006 Parlamentu Europejskiego i  Rady z  12  grudnia 2006  r. ustanawiającego postępowanie w  sprawie europejskiego na- kazu zapłaty (Dz.Urz. UE 2006 L 399/1)], przysługujące wyłącznie po- zwanemu. Do merytorycznego rozstrzygnięcia, od którego nie jest do- puszczalne wniesienie apelacji, należy zaliczyć także wyrok zaoczny, jeśli stroną skarżącą jest pozwany. Wówczas przysługuje mu sprzeciw (art. 344 § 1). 20
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Apelacja w postępowaniu cywilnym. Komentarz. Orzecznictwo
Autor:

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: