Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00681 005859 13107341 na godz. na dobę w sumie
Bornholm. Travelbook. Wydanie 1 - ebook/pdf
Bornholm. Travelbook. Wydanie 1 - ebook/pdf
Autor: , Liczba stron: 152
Wydawca: Bezdroża Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-283-1687-4 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> poradniki >> fotografia
Porównaj ceny (książka, ebook (-20%), audiobook).
Bornholm to najbardziej nasłoneczniony skrawek północnej Europy. Na tej niewielkiej duńskiej wyspie można znaleźć zarówno jedne z najpiękniejszych europejskich plaż, jak i potężne granitowe urwiska. Trasy rowerowe oplatające Bornholm pozwalają zobaczyć tajemnicze ryty naskalne i średniowieczne kościoły-twierdze, a malownicze miasteczka portowe zaskakują wręcz śródziemnomorską roślinnością. Słuchając opowieści o trollach i wikingach, chciałoby się tu spędzić całe lato!

Travelbook to Twój niezastąpiony towarzysz podróży. Wskaże Ci najważniejsze atrakcje, podpowie, czego szukać poza głównymi szlakami i wprowadzi w świat miejscowych obyczajów. Znajdziesz w nim opisy najciekawszych regionów i miast, a sprawdzone informacje praktyczne umożliwią staranne zaplanowanie podróży. Przewodnik wspaniale uzupełniają czytelne mapy, świetne zdjęcia i liczne ramki z ciekawostkami. Wszystko to w połączeniu z poręcznym formatem i atrakcyjną szatą graficzną sprawia, że Travelbook to najlepszy wybór dla ciekawych świata.
Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

Autorzy przewodnika: Peter Zralek, Magdalena Bodnari (Trasy rowerowe i aktualizacja) Redaktor prowadzący: Aurelia Hołubowska Autorzy przewodnika: Peter Zralek, Magdalena Bodnari (Trasy rowerowe i aktualizacja) Redakcja: Emilia Osowska Redaktor prowadzący: Aurelia Hołubowska Korekta: Barbara Faron Redakcja: Emilia Osowska Opracowanie kartograficzne: DAKA – Studio Graficzne Korekta: Barbara Faron Źródło pochodzenia danych kartograficznych: Opracowanie kartograficzne: DAKA – Studio Graficzne © OpenStreetMap contributors; www.opendatacommons.org/licenses/odbl Źródło pochodzenia danych kartograficznych: Projekt okładki: hotmedia Jan Paluch © OpenStreetMap contributors; www.opendatacommons.org/licenses/odbl Skład: Michał Sapeta Projekt okładki: hotmedia Jan Paluch Skład: Michał Sapeta Wszelkie prawa zastrzeżone. Nieautoryzowane rozpowszechnianie całości lub fragmentu niniejszej publikacji w jakiejkolwiek postaci jest zabronione. Wykonywanie kopii metodą kse- Wszelkie prawa zastrzeżone. Nieautoryzowane rozpowszechnianie całości lub fragmentu rograficzną, fotograficzną, a także kopiowanie książki na nośniku filmowym, magnetycznym niniejszej publikacji w jakiejkolwiek postaci jest zabronione. Wykonywanie kopii metodą kse- lub innym powoduje naruszenie praw autorskich niniejszej publikacji. rograficzną, fotograficzną, a także kopiowanie książki na nośniku filmowym, magnetycznym lub innym powoduje naruszenie praw autorskich niniejszej publikacji. Wszystkie znaki występujące w tekście są zastrzeżonymi znakami firmowymi bądź towa- rowymi ich właścicieli. Wszystkie znaki występujące w tekście są zastrzeżonymi znakami firmowymi bądź towa- rowymi ich właścicieli. Autorzy oraz wydawnictwo Helion dołożyli wszelkich starań, by zawarte w tej książce in- formacje były kompletne i rzetelne. Nie biorą jednak żadnej odpowiedzialności ani za ich Autorzy oraz wydawnictwo Helion dołożyli wszelkich starań, by zawarte w tej książce in- wykorzystanie, ani za związane z tym ewentualne naruszenie praw patentowych lub autor- formacje były kompletne i rzetelne. Nie biorą jednak żadnej odpowiedzialności ani za ich skich. Autorzy oraz wydawnictwo Helion nie ponoszą również żadnej odpowiedzialności za wykorzystanie, ani za związane z tym ewentualne naruszenie praw patentowych lub autor- ewentualne szkody wynikłe z wykorzystania informacji zawartych w książce. skich. Autorzy oraz wydawnictwo Helion nie ponoszą również żadnej odpowiedzialności za ewentualne szkody wynikłe z wykorzystania informacji zawartych w książce. Wydawnictwo Helion ul. Kościuszki 1c, 44-100 Gliwice Wydawnictwo Helion tel.: 32 2309863 ul. Kościuszki 1c, 44-100 Gliwice e-mail: redakcja@bezdroza.pl tel.: 32 2309863 księgarnia internetowa: http://bezdroza.pl e-mail: redakcja@bezdroza.pl księgarnia internetowa: http://bezdroza.pl Drogi Czytelniku! Jeżeli chcesz ocenić tę książkę, zajrzyj pod adres: Drogi Czytelniku! http://bezdroza.pl/user/opinie/?bebor1 Jeżeli chcesz ocenić tę książkę, zajrzyj pod adres: Możesz tam wpisać swoje uwagi, spostrzeżenia, recenzję. http://bezdroza.pl/user/opinie/?bebor1 Możesz tam wpisać swoje uwagi, spostrzeżenia, recenzję. Wydanie I ISBN: 978-83-283-0073-6 Wydanie I Copyright © Helion, 2015 ISBN: 978-83-283-0073-6 Copyright © Helion, 2015 • Kup książkę • Poleć książkę • Oceń książkę • Księgarnia internetowa • Lubię to! Nasza społeczność Bornholm Kup książkę Poleć książkę Kup książkę Poleć książkę Kościoły rotundoweŚwiątynie w Nylars, Østerlars, Nyker i Olsker. Cenne historycznie (XI–XII w.) i artystycznie (częściowo zachowane malowidła ścienne we wnętrzach); kto wie, może także kryjące jeden z większych nieodnalezionych dotąd skarbów Europy – pozostawiony przez zagadkowych templariuszy!Zamek HammershusRuiny, których widok zachwyci nie tylko mi-łośników średniowiecza; jedna z większych atrakcji architektonicznych i historycznych Skandynawii.Kościół św. Pawła koło plaż DueoddeW XIII-wiecznej świątyni można zobaczyć malowidła ścienne mające ok. 600 lat. Oprócz scen pasyjnych są tam też przedstawienia np. zająca i świni grających w karty.NajwspaNialsze zabytkiRyty naskalnePrehistoryczne rysunki można zobaczyć w wielu miejscach na wyspie. Te na skale Madsebakke blisko Allinge i Sandvig pochodzą sprzed ok. 3,5–4 tys. lat i stanowią największą grupę tego typu rysunków w Danii.Atrakcje Bornholmu Kup książkę Poleć książkę Muzeum Bornholmu w RønnePrzebogate zbiory tej placówki to gratka nie tylko dla miłośników histo-rii. Zgromadzono tu eksponaty pochodzące z wszystkich okresów historii wyspy, od krzemiennych grotów strzał pierwszych ludzi mieszkających na Bornholmie i średniowiecznych skarbów po fragmenty bomb z okresu II wojny światowej. Najciekawsze muzeaAtrakcje BornholmuNaturBornholm w ÅkirkebyMuzeum poświęcone jest głównie historii na-turalnej wyspy i prezentuje jej świat roślinny oraz zwierzęcy. Można tu dowiedzieć się, jak powstawały skały tworzące wyspę, i zobaczyć ślady żyjących tu niegdyś dinozaurów.Bornholms Kunstmuseum w RøW bornholmskim muzeum sztuki współcze-snej można zobaczyć m.in. obrazy przedstawi-cieli miejscowej szkoły malarskiej, współczesną ceramikę i… włochate bornholmskie krowy.Bornholmskie Centrum ŚredniowieczaW tym niezwykłym muzeum na wolnym powietrzu można zobaczyć, jak wygląda od środka kuchnia, spróbować odpalić działo albo chodzić na szczudłach. Nie brak tu też rekon-strukcji średniowiecznej zabudowy wyspy.Landbrugsmuseum kolo Gudhjem„Żywe” muzeum rolnictwa warto odwiedzić, zwłaszcza jeśli mieszka się w mieście. Można tu zobaczyć, np. jak piecze się chleb, przędzie nici albo robi ser. Kup książkę Poleć książkę Atrakcje Bornholmuspecjały kuchNi borNholmskiejWędzone śledzieKoniecznie po bornholmsku, czyli w wyspiar-skiej wędzarni podane z rzodkiewką, żółtkiem i kuflem schłodzonego piwa.FiskebuffetNiemal każdy o nim słyszał – to słynny szwedzki stół! Wiele wędzarni oferuje w takiej właśnie formie tradycyjne duńskie przysmaki: owoce morza, sałatki śledziowe, wędzoną ma-krelę z dodatkiem czosnku, pieprzu i papryki oraz ciemny chleb i sałatkę ziemniaczaną. AkvavitTo rodzaj produkowanej na wyspie wódki. Jej wytwórnia, Bornholmske Spiritfabrik, znajduje się w Nexø. Produkowane są głównie jej trzy rodzaje: Bornholmer Akvavit (40-procentowa czysta wódka z posmakiem kopru i kminku), Bornholmer 1855 Traditionsakvavit (42-procen-towa wódka wyrabiana wg starej receptury), a także Bornholmer Bitter – gorzka wódka o mocy 38 z nutą jałowca i cynamonu.Ser pleśniowy Sct. Clemens DanabluPowstaje w mleczarni w Klemensker. Wyśmie-nitym dodatkiem do sera są żytnie ciasteczka produkowane w rodzinnej firmie w Åkirkeby. Z w i e d z a n i e B o r n h o l m u Kup książkę Poleć książkę Kup książkę Poleć książkę Kup książkę Poleć książkę RønneMiasto to nie istniałoby, gdyby nie port. Już za czasów Hanzy był on najgłębszym na wy-spie (9 m). Na statki ładowano głównie śle-dzie. Przez setki lat szlaki handlowe niczym pępowiny utrzymywały Rønne przy życiu. Dziś przeładowuje się tu rocznie 1,5 mln ton towarów.historiaMiasto zbudowano na osuszonych mocza-rach, stąd jego nazwa – łacińskie Rothna pochodziło od rådden, czyli „gnijący”, i tak wyspiarze określali te tereny wcześniej. Po raz pierwszy Rønne pojawiło się w kronikach z 1149 r. W 1327 r. zyskało prawa miejskie i od początku konkurowało o prymat na wyspie z Åkirkeby. Wygrało dzięki nadmorskiemu położeniu. Rønne zostało zniszczone w bombardo-waniach radzieckich w nocy z 7 na 8 maja 1945 r. Ucierpiała wtedy większość z ok. 3,5 ty-siąca domów, przeszło 200 nie nadawało się do odbudowy. Zginęło jednak tylko dziewięć osób, ponieważ ostrzeżeni w porę miesz-kańcy ukryli się w lasach Almindingen. Nad całością odbudowy czuwał główny architekt miasta Willy Hansen. Uratowano, co się dało. W niektórych zburzonych domach zacho-wały się podmurówki (nawet z XII i XIII w.) i na nich stawiano ściany. Wiele z posiadło-ści kupieckich zwieńczonych było tzw. kik-kenborgen, czyli wieżyczką obserwacyjną na dachu. Do dziś wyróżnia ona architekturę wielu domów w mieście.W Rønne znajduje się większość zakła-dów przemysłowych Bornholmu, ceramiczne i kamieniarskie zatrudniają łącznie kilkaset osób. To dużo jak na miasto, w którym żyje 14,5 tys. mieszkańców, jednak recesji w tej branży raczej się nie powstrzyma. Od 1880 r. za pracą przybywali tu Szwedzi, których nie stać było na kupno biletu na prom przez Atlantyk. Zatrudniano też dzieci. Jeszcze do lat 70. XX w. w kamieniołomach pracowało ok. 1000 robotników, podczas gdy obecnie na liście płac De forenede Granitbrut jest kilkadziesiąt osób. Tutejsze pokłady granitu wykładzino-wego mają różne odcienie, ale w Rønne przeważa ciemny. Używa się go główne do wyrobu płyt nagrobnych. Przez wiele lat z ka-mienia budowano na wyspie kościoły i for-tyfikacje, domy wznoszono natomiast drew-niane. Pierwszą cegielnię otwarto w Rønne dopiero w 1740 r.Granit To kwaśna skała magmowa, czyli taka, która powstała na skutek krystalizacji lub zakrzepnięcia magmy wewnątrz skorupy ziemskiej bądź lawy na jej po-wierzchni. Skały magmowe są, obok skał osadowych i metamorficznych, jednym z trzech głównych typów skał, z których zbudowana jest nasza planeta. Wyróż-nia się przeszło 700 ich odmian. Granit składa się z kwarcu, skaleni alkalicznych i plagioklazów, czyli minerałów z grupy skaleni sodowo-wapniowych. Granit występuje w szeregu barw, od czarnej do białoróżowej. Główne zastosowa-nie znalazł w budownictwie, ale służy też do wielu innych celów – wykonuje się z niego np. płyty nagrobne, stanowi też tworzywo dla artystów.69zwiedzanie BornhoLMu | rønne Kup książkę Poleć książkę warto zobaczyćSpacer po miastach portowych należy zacząć oczywiście od portu. Tutejszy był wielokrot-nie przebudowywany. Nabrzeże dla pro-mów zbudowano w 1993 r., dwa falochrony w 2005 r. Nad przystanią promową w Rønne wznosi się granitowy pomnik upamiętnia-jący bornholmskich marynarzy, którzy zgi-nęli podczas II wojny światowej.Zanim wejdziemy w historyczną Told-bodgade, warto zwrócić uwagę na budy-nek ze smukłymi kominami, stojący przy sa-mym terminalu, przy Sverigesvej. To dawna kuźnia portowa (Havnesmedien, na fasa-dzie szyld: „Skibs-og Havnesmedie”). Domy o tego typu konstrukcji, słupowo-ryglowej (tzw. pruski mur, po duńsku bindingsærk), bę-dziemy spotykać na całej wyspie. Budynek, po wzniesieniu w 1735 r., służył początkowo za skład amunicji. Od Toldbodgade zaczyna się stara i naj-ciekawsza część miasta. Na dachu stojącego w porcie budynku dawnego urzędu cel-nego (Toldboden, rok budowy 1684) znajduje się nie kikkenborgen, ale drewniana figura mężczyzny we fraku z ujadającymi psami. To sam Diabeł i jego psy z piekła rodem. Tak przynajmniej wyobraża to sobie mały Pelle z książki Martina Andersena Nexø, najsłynniej-szego pisarza wyspy (zob. Nexø, s. 100–101), czekając na ojca „wzmacniającego się” w por-towej knajpie przed spotkaniem z pierwszym pracodawcą. Budynek służył jako urząd celny do 1897 r. Drzwi do niego być może ukra-dziono z zamku Hammershus. Nieopodal stoi budynek dworca kolejo-wego. W 1900 r. otwarto linię wąskotorówki do Nexø, a później tory poprowadziły także na północ, do Sandvig. Kolej stała się jed-nak nierentowna i ostatni pociąg dojechał do Rønne w 1968 r. W budynku dworca dziś mieści się restauracja.Skręcając z Toldbodgade w lewo, wej-dziemy w Grønnegade, przy której zacho-wało się wiele starych domów wzniesionych z muru pruskiego. Najstarszym w mieście (z poł. XVI w.) jest czerwony budynek pod nr. 4. Popularnym kolorem ścian domów jest tzw. czerwień bornholmska. Farbę tę sporządzano niegdyś z gleby o czerwo-nym zabarwieniu, zmieszanej z olejem ry-bim i krowim moczem. W domostwie pod nr. 25–27 mieszkał były korsarz Caspar Hen-rik Wolffsen – jedna z barwniejszych po-staci związanych z Rønne. Po zakończeniu ‹▼Panorama Rønne widziana z wejścia do portu70zwiedzanie BornhoLMu | rønne Kup książkę Poleć książkę wojny z Anglią na pocz. XIX w. korsarz miał duże kłopoty ze znalezieniem sobie miejsca w świecie o nowym porządku. Zajął się więc szmuglem alkoholu. Król nie bardzo wiedział, jak ma sobie z nim poradzić, mianował więc Wolffsena urzędnikiem celnym w Rønne (później odpowiedzialnym za całą wyspę).Bogaci kupcy oraz armatorzy mieli swe posiadłości przy okazałej Store-gade, ulicy równoległej do Grønnegade. Typowym przykładem takiej rezydencji jest Johnsensgård pod nr. 15. Dalej wznosi się Amtmandsgården (Storegade 36), w któ-rym od 1840 r. urzęduje wojewoda wyspy. Na Storegade 8 grudnia 1658 r. został zastrzelony komendant szwedzkiego gar-nizonu Johan Printzenskøld. Miejsce za-bójstwa Printzenskølda (przed szkołą) oznaczone jest trzema płaskimi kamieniami wystającymi z bruku. Na jednym z nich widać ‹▲Budka sztormowa w porcie w Rønne„Poddajesz się czy nie? Ponieważ ty jesteś Szwedem, a my wszyscy Duńczykami” – takie słowa przywódca buntu duńskiego, Jens Kofoed, skierował do komendanta garnizonu szwedzkiego na wyspie, Johana Printzenskølda, 8 grudnia 1658 r. Szwed otoczony przez grupę zbrojnych wyspia-rzy poddał się bez walki. Zdarzenie miało miejsce w Rønne, dokąd pułkownik udał się konno, by wysłać listy z prośbą o wspar-cie do gubernatora Skanii. Printzeskøld został wyprowadzony na ulicę. Tam udało mu się jednak wyrwać Duńczykom. W zamieszaniu padł strzał i komendant osunął się martwy na zie-mię. Zginął raczej przypadkowo. Zamia-rem buntowników było wzięcie go żywcem, by doprowadzić do kapitulacji garnizonu na zamku Hammershus. W zamieszaniu otrzymał postrzał z broni Villuma Clausena, szwagra przywódcy buntu (pistolet zabójcy można zobaczyć w muzeum miejskim). Dziś największy prom bornholmskiego armatora Bornholmstrafikken nosi nazwę „Villum Clau-sen”, inne honorują pozostałych uczestników buntu: Poula Ankera, Jensa Kofoeda itd. Zamach na Printzenskølda71zwiedzanie BornhoLMu | rønne Kup książkę Poleć książkę datę „1658”, a najmniejszy z kamieni ma we-dle tradycji upamiętniać zabitego przy okazji psa Szweda. Nieopodal (Storegade 42) stoi dom (z 1846 r.) wojskowego komendanta Bornholmu: Kommandatgården.Przy sąsiedniej Krystalgade mieści się Hjorts Stentøj Krystalgade 5; tel.: +45 56950160; www.bornholmsmuseum.dk/be-soeg/hjorths-fabrik; czynne: 15 V–19 X 10.00–17.00, 1 III–14 V oraz 20 X–31 XII 13.00–17.00, sb. 10.00–13.00, najstarsza działająca na wyspie fabryka ceramiki. Pieczołowicie zacho-wano jej XIX-wieczny wygląd. Instytucja funkcjonuje dziś jako tzw. żywe muzeum i można przyjrzeć się tu poszczególnym eta-pom produkcji ceramiki. W pobliżu miasta (jak i w Sose Odde na południu) wydobywa się dalej wysokiej jakości glinkę kaolinową (porcelanową), ale większość surowca pocho-dzi już z importu. Garncarstwo rozwinęło się na większą skalę na Bornholmie ok. połowy XIX w. Na wyspie istniało wtedy ok. 20 fabryk i ponad 70 warsztatów garncarskich. Jed-nym z pierwszych popularnych produktów Hjorts Stentøj były dwuuchwytowe („grec-kie”) wazy ozdobione widoczkiem z wyspy (np. motywem zamku Hammershus czy Hel-ligdomsklipperne – Świętych Skał). Szkiców ‹▼Latarnia morska w Rønne72zwiedzanie BornhoLMu | rønne Kup książkę Poleć książkę dostarczał za pięć koron duński poeta i rysow-nik Holger Drachmann (zob. Erichsens Gård, s. 73). Szkołę sztuki ceramicznej otwarto na Bornholmie w latach 30. zeszłego stulecia. Dziś pracuje na wyspie przeszło setka ar-tystów. Przy muzeum znajdziemy sklepik, gdzie obok miejscowych wyrobów można nabyć ceramikę także z innych warsztatów na wyspie, np. z Søholm.Następną (w kierunku północnym), pro-stopadłą do Storegade, jest ulica Róż (Rosen-gade), też z kilkoma starymi zadbanymi po-sesjami. Większość mieszkańców odświeża (odmalowuje) swoje domy regularnie na wio-snę, przed świętami Wielkiej Nocy. Przy wielu budynkach znajdują się ogródki z egzotyczną jak na tę szerokość geograficzną roślinnością (np. winorośl, morwy i orzechy włoskie).W kolejną przecznicę do Storegade, czyli w ulicę Laksegade (wybrukowaną półtora wieku temu), należy wejść, by odwiedzić Erichsens Gård Laksegade 7; tel.: +45 56958735; www.bornholmsmuseum.dk/be-soeg/erichsens-gaard; czynne: 1 VII–15 VIII, pn.–sb. 10.00–16.00, 15 V–30 VI oraz 16 VIII–19 X wt.–sb. 10.00–16.00. Jest to starannie odrestaurowana siedziba mieszczańska. Wzniesiona w 1806 r. i rozbudowana w la-tach 30. XIX w. tworzy dziś oddział Mu-zeum Bornholmskiego. To kolejne żywe muzeum. W Erichsens Gård można asy-stować np. przy wypieku chleba, produk-cji cukru i kręceniu musztardy. Rezydencja miała kilku właścicieli. Nazwę nadał jej ku-piec i kancelista z Jylland, Thomas Erichsen, który zamieszkał tu w 1836 r. Z małżeństwa 73zwiedzanie BornhoLMu | rønne Kup książkę Poleć książkę z miejscową dziewczyną urodziło się mu 12 dzieci, które z pewnością lubiły przydo-mowe podwórko, gdzie rosną dziś m.in. figi. Tu zakochał się w urodziwej córce właściciela znany duński poeta i rysownik Holger Drach-mann (1846–1908). Wilhelminę uwiecznił na płótnie przyjaciel Holgera, malarz Kristian Zahrt mann (1843–1917), ojciec bornholm-skiej szkoły malarstwa. Życie miast do dziś skupia się wokół rynku i Rønne nie jest tu żadnym wyjątkiem. Miasto ma dwa rynki. Store Torv, czyli Duży Rynek, był kiedyś placem musztry. Jedną z jego pie-rzei zajmuje neoklasycystyczna siedziba ra-tusza i sądu miejskiego z 1834 r. To najstar-szy budynek przy placu. Powstał wg projektu Henninga Pedersena. Na fasadzie gmachu umieszczono napis: Retfærd og Borgervel, co znaczy „Sprawiedliwość i Prawa Obywatel-skie”. Budowla ta zastąpiła starą salę posie-dzeń, usytuowaną nieopodal portu. Gmach Danske Bank pod nr. 12 projektu Kaya Fiskera wzniesiono w latach 1921–23. Na placu warto obejrzeć także fontannę z 1908 r. – właśnie wtedy w Rønne powstały wodociągi miejskie – oraz zegar słoneczny z 2000 r. zaprojekto-wany przez Jun-Ichi-Inoue. W okolicach rynku znajduje się więk-szość sklepów. W środy i soboty na placu pojawiają się stoiska, na których sprzeda-wane są lokalne specjały. W mieszczącym się przy rynku Musikhuzet często odbywają się koncerty. Budynek służył kiedyś jako sala ki-nowa. Za nim stoi spiżowa rzeźba Trębacza (Tromboneblæseren), dzieło Arne Ransleta. Przy południowo-zachodnim krańcu placu, przy ulicy Snellemark, znajduje się główny przystanek autobusów BAT.Na wschód od rynku od Store Torv od-chodzi ulica św. Marcina (Sankt Mortens-gade), czyli Marcina z Tours (ok. 315–397), bi-skupa i założyciela klasztorów. W jego święto (10 XI) je się w krajach Północy tłustą gęś. Pod nr. 29 znajduje się tu Muzeum Bornholmu Bornholms Museum, Sct. Mortensgade 29; tel.: +45 56950735; www.bornholmsmuseer.dk; czynne: 1 VII–15 VIII pn.–nd. 10.00–17.00, 15 V–30 VI oraz 16 VIII–a9 X pn.–sb. 10.00–17.00, 1 III–14 V oraz 20 X–31 XII pn.–pt. 13.00–16.00, sb. 11.00–15.00, I–II wt.–sb. 13.00–16.00. Ponie-waż zbiory tej placówki obejmują eksponaty pochodzące z wszystkich okresów histo-rii wyspy i stanowią główne źródło wiedzy o Bornholmie, kolekcja jest zdecydowanie ‹▲Uliczka w Rønne74zwiedzanie BornhoLMu | rønne Kup książkę Poleć książkę warta oględzin. Zbiory rozmieszczono w 20 ponumerowanych salach na parterze (1–7), w salach bocznych (8–12), na piętrze (13–17) i na poddaszu (18–20). Dzięki eksponatom z sali nr 1 dowiemy się m.in., że jednymi z najstarszych miesz-kańców Bornholmu były zapewne trylobity Megistaspis limbata z dolnego ordowiku (ok. 450 mln lat temu) zachowane jako skamie-liny, a pierwsi ludzie na wyspie należeli do tzw. kultury maglemoskiej i pojawili się tu ok. 9500–9000 p.n.e. W gablotach w sali nr 2 leżą m.in. fragmenty ich broni, tzw. mikrolity, czyli ostrza strzał zrobione z krzemienia. Za najstar-sze – datowane na ok. 9500 r. p.n.e. – uchodzi ostrze znalezione w Vallensgårds Mose. Przy użyciu takich ostrzy polowano m.in. na dziki i jelenie. Ciekawostką jest, że do ok. 6800 r. p.n.e. Bornholm nie był jeszcze wyspą, ma-jąc połączenie z obszarami dzisiejszej Polski i Niemiec. W początkach czwartego tysiąclecia p.n.e. ludzie na wyspie zaczęli prowadzić osiadły tryb życia. Na wystawie w sali nr 2 znajdziemy model domu z lat 2400–1800 p.n.e., będący rekonstrukcją chaty, której szczątki znaleziono w Limensgård koło Åker w 1983 r. W takich podłużnych domach miesz-kano w Skandynawii przez całe stulecia, aż do okresu wikińskiego. Pierwsze przedmioty z brązu pojawiły się na wyspie ok. połowy drugiego tysiąclecia p.n.e. – przywędro-wały na Bornholm z naszych ziem, z Europy Środkowej. W sali nr 3 zobaczymy spiżowe urny z Askeløkken, natomiast w sali nr 4 oso-bliwe znalezisko z osady Sorte Muld nie-opodal Ibsker. Ziemia kryła tam przeszło 2 tys. małych kawałków złotej folii z wytło-czonymi na niej postaciami. Nazwano je guldgubber („złote ludziki”, rodzaj męski), choć na niektórych blaszkach pojawiają się sylwetki kobiet. Przedmioty te zostały wy-tworzone w granicach czasowych i geogra-ficznych Cesarstwa Rzymskiego lub później (np. w państwie Merowingów na terenach obecnej Francji, ok. VI w.; wskazuje na to m.in. typ pucharu trzymanego przez część przedstawionych postaci – był on szeroko rozpowszechniony na terenach rządzonych przez Merowingów). Blaszki z Sorte Muld nie były środkiem płatniczym (są zbyt cienkie i kruche), lecz najprawdopodobniej wotami świątynnymi. Wykonywano je za pomocą ‹▲Biblioteka w Rønne75zwiedzanie BornhoLMu | rønne
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Bornholm. Travelbook. Wydanie 1
Autor:
,

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: