Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00113 010054 16952221 na godz. na dobę w sumie
Delegowanie pracowników do innego państwa celem świadczenia usług - ebook/pdf
Delegowanie pracowników do innego państwa celem świadczenia usług - ebook/pdf
Autor: Liczba stron: 134
Wydawca: C. H. Beck Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-255-2556-9 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> prawo i podatki >> pracy i ubezpieczeń społecznych
Porównaj ceny (książka, ebook, audiobook).

Serię BIBLIOTEKA MONITORA PRAWA PRACY stanowią opracowania wyczerpująco prezentujące wybrane zagadnienia z zakresu prawa pracy lub ubezpieczeń społecznych.

Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

BIBLIOTEKA MONITORA PRAWA PRACY Piotr W(cid:261)(cid:298) Delegowanie pracowników do innego pa(cid:276)stwa celem (cid:286)wiadczenia usług BIBLIOTEKA MONITORA PRAWA PRACY • Delegowanie pracowników do innego pa(cid:276)stwa celem (cid:286)wiadczenia usług Piotr W(cid:261)(cid:298) Polecamy w serii: Piotr W(cid:261)(cid:298) ZATRUDNIANIE MŁODOCIANYCH Andrzej Marian (cid:285)wi(cid:261)tkowski USTAWA ANTYKRYZYSOWA Z KOMENTARZEM Lesław Grzonka ZATRUDNIANIE OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH Danuta Klucz NARUSZENIE OBOWI(cid:260)ZKÓW PRZEZ PRACOWNIKA Ewa Suknarowska-Drzewiecka OCHRONA WYNAGRODZENIA ZA PRAC(cid:265) – PORADNIK DLA PRACODAWCY I PRACOWNIKA Tomasz Niedzi(cid:276)ski NADZÓR I KONTROLA PA(cid:275)STWOWEJ INSPEKCJI PRACY WARUNKÓW PRACY U PRACODAWCY Beata Bury PRACA W GODZINACH NADLICZBOWYCH Ewa Suknarowska-Drzewiecka ZAKAZ KONKURENCJI W TRAKCIE I PO USTANIU STOSUNKU PRACY www.MonitorPrawaPracy.pl www.sklep.beck.pl Piotr W(cid:261)(cid:298) Delegowanie pracowników do innego pa(cid:276)stwa celem (cid:286)wiadczenia usług Redakcja: Anna Kami(cid:276)ska © Wydawnictwo C. H. Beck 2011 Wydawnictwo C. H. Beck Sp. z o.o. ul. Bonifraterska 17, 00-203 Warszawa Skład i łamanie: Zbigniew Latuszkiewicz Druk i oprawa: Interdruk, Warszawa ISBN print 978-83-255-2555-2 ISBN e-book 978-83-255-2556-9 Spis tre(cid:286)ci Wykaz skrótów .................................................................................................... Wprowadzenie ..................................................................................................... Rozdział 1. Zagadnienie prawa wła(cid:286)ciwego ...................................................... 1.1. (cid:295)ródła prawa prywatnego mi(cid:266)dzynarodowego ....................................... 1.1.1. PrPrywMi(cid:266)dz .................................................................................. 1.1.2. KonRzym ....................................................................................... 1.1.3. Rzym I ............................................................................................ 1.2. KonRzym i Rzym I – zagadnienia wspólne ............................................ 1.2.1. Swoboda wyboru prawa ................................................................. 1.2.2. Wybór prawa a przepisy bezwzgl(cid:266)dnie obowi(cid:261)zuj(cid:261)ce ................... 1.2.3. Klauzula porz(cid:261)dku publicznego ..................................................... 1.2.4. Przepisy wymuszaj(cid:261)ce swoje zastosowanie ................................... Rozdział 2. Dyrektywa 96/71/WE ...................................................................... 2.1. Cel i zakres stosowania dyrektywy 96/71/WE ........................................ 2.1.1. Cel dyrektywy 96/71/WE ............................................................... 2.1.2. Zakres stosowania dyrektywy 96/71/WE ....................................... 2.1.3. Zasada korzystno(cid:286)ci (art. 3 ust. 7 zd. 1 dyrektywy 96/71/WE) ..... 2.2. Obowi(cid:261)zki pa(cid:276)stw członkowskich .......................................................... 2.3. Dyrektywa 96/71/WE w orzecznictwie TS ............................................. 2.3.1. Uwaga wst(cid:266)pna .............................................................................. 2.3.2. (cid:285)wiadczenie usług za po(cid:286)rednictwem obywateli pa(cid:276)stw trzecich .... 2.3.3. Płaca minimalna ............................................................................. 2.3.4. Fundusze urlopowe ........................................................................ 2.3.5. Obowi(cid:261)zek przechowywania przetłumaczonej dokumentacji pracowniczej ................................................................................... 2.3.6. Przepisy porz(cid:261)dku publicznego ...................................................... 2.3.7. Kontrole w pa(cid:276)stwie przyjmuj(cid:261)cym .............................................. 2.4. Wdro(cid:298)enie dyrektywy 96/71/WE w Polsce ............................................. 2.4.1. Regulacja zawarta w KP i PIPU ..................................................... 2.4.2. Niedoskonało(cid:286)ci obowi(cid:261)zuj(cid:261)cej regulacji ...................................... 2.4.3. Artykuł 1721 KP a obowi(cid:261)zek uczestnictwa w funduszach urlopowych ..................................................................................... 2.4.4. Wła(cid:286)ciwo(cid:286)ć s(cid:261)du ............................................................................ 2.4.5. Delegowanie a podró(cid:298) słu(cid:298)bowa .................................................... VII 1 3 3 3 4 6 8 8 13 15 17 23 23 23 25 30 36 39 39 41 47 51 54 57 59 63 63 65 68 71 71 V Spis tre(cid:286)ci Rozdział 3. Ubezpieczenie społeczne pracowników delegowanych – wzmianka .................................................................................................... Dyrektywa 96/71/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 16 grudnia 1996 r. dotycz(cid:261)ca delegowania pracowników w ramach (cid:286)wiadczenia usług ........................................................................ Konwencja o przyst(cid:261)pieniu Republiki Czeskiej, Republiki Esto(cid:276)skiej, Republiki Cypryjskiej, Republiki Łotewskiej, Republiki Litewskiej, Republiki W(cid:266)gierskiej, Republiki Malty, Rzeczypospolitej Polskiej, Republiki Słowenii i Republiki Słowackiej do Konwencji o prawie wła(cid:286)ciwym dla zobowi(cid:261)za(cid:276) umownych, otwartej do podpisu w Rzymie w dniu 19 czerwca 1980 r., oraz do Pierwszego i Drugiego Protokołu w sprawie jej wykładni przez Trybunał Sprawiedliwo(cid:286)ci Wspólnot Europejskich ................................................................................................. Konwencja o przyst(cid:261)pieniu Republiki Czeskiej, Republiki Esto(cid:276)skiej, Republiki Cypryjskiej, Republiki Łotewskiej, Republiki Litewskiej, Republiki W(cid:266)gierskiej, Republiki Malty, Rzeczypospolitej Polskiej, Republiki Słowenii i Republiki Słowackiej do konwencji o prawie wła(cid:286)ciwym dla zobowi(cid:261)za(cid:276) umownych, otwartej do podpisu w Rzymie dnia 19 czerwca 1980 r., oraz do Pierwszego i Drugiego Protokołu w sprawie jej wykładni przez Trybunał Sprawiedliwo(cid:286)ci Wspólnot Europejskich wysokie umawiaj(cid:261)ce si(cid:266) strony traktatu ustanawiaj(cid:261)cego Wspólnot(cid:266) Europejsk(cid:261) .................................................... Konwencja o prawie wła(cid:286)ciwym dla zobowi(cid:261)za(cid:276) umownych otwarta do podpisu w Rzymie dnia 19 czerwca 1980 r. ........................................... Pierwszy Protokół w sprawie wykładni przez Trybunał Sprawiedliwo(cid:286)ci Wspólnot Europejskich Konwencji o prawie wła(cid:286)ciwym dla zobowi(cid:261)za(cid:276) umownych, otwartej do podpisu w Rzymie dnia 19 czerwca 1980 r. (wersja skonsolidowana) .............................................................................. Drugi Protokół przyznaj(cid:261)cy Trybunałowi Sprawiedliwo(cid:286)ci Wspólnot Europejskich pewne uprawnienia do dokonywania wykładni Konwencji o prawie wła(cid:286)ciwym dla zobowi(cid:261)za(cid:276) umownych, otwartej do podpisu w Rzymie dnia 19 czerwca 1980 r. ............................ Rozporz(cid:261)dzenie Parlamentu Europejskiego I Rady (WE) Nr 593/2008 z dnia 17 czerwca 2008 r. w sprawie prawa wła(cid:286)ciwego dla zobowi(cid:261)za(cid:276) umownych (Rzym I) .......................................................... 73 75 81 82 85 100 104 107 VI Wykaz skrótów Wykaz skrótów 1. (cid:295)ródła prawa AEntG ........................................ AuslBG ....................................... AuslG .......................................... AVRAG ...................................... dyrektywa 91/533/WE ............... dyrektywa 96/71/WE ................. FrG ............................................. J(cid:266)zPolU ....................................... niemiecka ustawa z 26.2.1996 r. o delegowaniu pra- cowników – niem. Arbeitnehmer-Entsendegesetz (BGBl. 1996 I, s. 227) austriacka ustawa z 20.3.1975 r. o zatrudnianiu cu- dzoziemców – niem. Ausländerbeschäftigungsgesetz z (BGBl. I, 218/1975, w brzmieniu opublikowanym w BGBl. I, 120/1999) niemiecka ustawa z 9.1.2002 r. o zatrudnianiu cu- dzoziemców – niem. Ausländergesetz (BGBl. 2002 I, s. 361) ustawa z 9.7.1993 r. o prawie umów pracy – niem. Arbeitsvertragsrechts-Anpassungsgesetz (BGBl., 459/1993) dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady Nr 91/533/EWG z 14.10.1991 r. w sprawie obowi(cid:261)z- ku pracodawcy dotycz(cid:261)cego informowania pracow- ników o warunkach stosowanych do umowy lub sto- sunku pracy (Dz.U. UE L 288, s. 32). dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady Nr 96/71/WE z 16.12.1996 r. dotycz(cid:261)ca delegowania pracowników w ramach (cid:286)wiadczenia usług (t.jedn.: Dz.Urz. UE z 1997 r., L. 18) ustawa z 14.7.1997 r. o cudzoziemcach – niem. Fremdengesetz (BGBl. I, 75/1997, w brzmieniu opublikowanym w BGBl. I, 34/2000) ustawa z 7.10.1999 r. o j(cid:266)zyku polskim (Dz.U. Nr 90, poz. 999 ze zm.) KonRzym ................................... Konwencja Rzymska z 19.6.1980 r. o prawie wła(cid:286)- ciwym dla zobowi(cid:261)za(cid:276) umownych (wersja skonso- lidowana, Dz.Urz. UE z 30.12.2005 r., C-334/1) Konstytucja ................................ Konstytucja Rzeczpospolitej Polskiej z 2.4.1997 r. (Dz.U. Nr 78, poz. 483 ze zm.) VII KP ............................................... KPC ............................................ PIPU ........................................... PrPrywMi(cid:266)dz ............................. rozp. 1408/71 .............................. rozp. 44/2001 .............................. rozp. 883/2004 ............................ Rzym I ........................................ Wykaz skrótów ustawa z 26.6.1974 r. – Kodeks pracy (Dz.U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 ze zm.) ustawa z 17.11.1974 r. – Kodeks post(cid:266)powania cy- wilnego (Dz.U. Nr 43, poz. 296 ze zm.) ustawa z 13.4.2007 r. o Pa(cid:276)stwowej Inspekcji Pracy (Dz.U. Nr 89, poz. 589 ze zm.). ustawa z 12.11.1965 r. – Prawo prywatne mi(cid:266)dzy- narodowe (Dz.U. Nr 46, poz. 290 ze zm.) – obecnie nieobow. rozporz(cid:261)dzenie (EWG) Nr 1408/71 z 14.6.1971 r. w sprawie stosowania systemów zabezpieczenia społecznego do pracowników najemnych i ich rodzin przemieszczaj(cid:261)cych si(cid:266) we Wspólnocie (Dz.Urz. WE z 1971 r., L 149, s. 2 i nast.) rozporz(cid:261)dzenie Rady Unii Europejskiej Nr 44/2001 z 22.12.2000 r. w sprawie jurysdykcji i uznawania orzecze(cid:276) s(cid:261)dowych oraz ich wykonywania w spra- wach cywilnych i handlowych (t.jedn.: Dz.Urz. UE z 2001 r., L 12/1) rozporz(cid:261)dzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 883/2004 z 29.4.2004 r. w sprawie ko- ordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz.Urz. UE z 2004 r. L 200, s. 1 i nast.) rozporz(cid:261)dzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 593/2008 z 17.6.2008 r. w sprawie prawa wła(cid:286)ciwego dla zobowi(cid:261)za(cid:276) umownych tzw. Rzym I (Dz.Urz. UE z 2008 r., L Nr 177, s. 6 i nast.) Traktat ........................................ Traktat ustanawiaj(cid:261)cy Wspólnot(cid:266) Europejsk(cid:261) (Dz.U. z 2004 r. Nr 90, poz. 864) 2. Organy orzekaj(cid:261)ce SN ............................................... S(cid:261)d Najwy(cid:298)szy TS ................................................ Trybunał Sprawiedliwo(cid:286)ci 3. Czasopisma Dz.U. ........................................... Dziennik Ustaw Dz.Urz. ....................................... Dziennik Urz(cid:266)dowy MoPr ........................................... Monitor Prawa Pracy OSNAPiUS ................................. Orzecznictwo S(cid:261)du Najwy(cid:298)szego, Izba Administra- cyjna, Pracy i Ubezpiecze(cid:276) Społecznych VIII Wykaz skrótów OSNP .......................................... Orzecznictwo S(cid:261)du Administracyjnego, Izba Pracy, Ubezpiecze(cid:276) Społecznych i Spraw Publicznych PiZS ............................................ Praca i Zabezpieczenie Społeczne 7 s(cid:266)dziów paragraf artykuł i inni (-e) i tym podobny (-a, -e) litera 4. Inne (7) ................................................ § ................................................... art. .............................................. i in. .............................................. itp. ............................................... lit. ................................................ m.in. ............................................ mi(cid:266)dzy innymi nast. ............................................ nast(cid:266)pny (-a, -e) nieobowi(cid:261)zuj(cid:261)cy (-a, -e) nieobow. ...................................... niepubl. ....................................... niepublikowany (-a, -e) na przykład np. ............................................... numer Nr ................................................ odp. ............................................. odpowiednio op.cit. ........................................... opracowanie cytowane PIP .............................................. Pa(cid:276)stwowa Inspekcja Pracy pkt ............................................... por. .............................................. poz. .............................................. r. .................................................. red. .............................................. RP ............................................... Rzeczpospolita Polska trona s. .................................................. t. .................................................. tom (-y) t.jedn. .......................................... tekst jednolity tj. ................................................. takich jak tzw. .............................................. tak zwany (-a, -e) UE ............................................... Unia Europejska ust. .............................................. w zw. ........................................... w zwi(cid:261)zku w. ................................................. wiek WE .............................................. Wspólnota Europejska ww. .............................................. wy(cid:298)ej wymieniony (-a, -e) wyd. ............................................ wydanie punkt porównaj pozycja rok redakcja ust(cid:266)p IX Wykaz skrótów z. .................................................. zd. ................................................ ze zm. .......................................... zob. .............................................. ZUS ............................................. Zakład Ubezpiecze(cid:276) Społecznych zeszyt zdanie ze zmianami zobacz X Wprowadzenie Zainteresowanie problematyk(cid:261) stanowi(cid:261)c(cid:261) przedmiot niniejszego opraco- wania sukcesywnie wzrasta. Od momentu wej(cid:286)cia Polski do UE zarówno pol- skie podmioty gospodarcze, jak i osoby indywidualne coraz cz(cid:266)(cid:286)ciej korzysta- j(cid:261) z dobrodziejstw płyn(cid:261)cych ze swobody przepływu osób i usług w ramach wewn(cid:266)trznego rynku wspólnotowego, któr(cid:261) gwarantuje Traktat. Przedsi(cid:266)biorcy poszukuj(cid:261) w ten sposób zagranicznych odbiorców (cid:286)wiadczonych przez siebie usług, natomiast osoby indywidualne staraj(cid:261) si(cid:266) na własn(cid:261) r(cid:266)k(cid:266) znale(cid:296)ć praco- dawc(cid:266) poza granicami Polski. Otwarcie unijnych granic sprzyja intensywnemu rozwojowi współpracy transgranicznej pomi(cid:266)dzy przedsi(cid:266)biorstwami maj(cid:261)cymi siedzib(cid:266) w ró(cid:298)nych pa(cid:276)stwach członkowskich. Akcesja Polski z UE znacz(cid:261)co o(cid:298)ywiła zwłaszcza praktyk(cid:266) delegowania pracowników do innych pa(cid:276)stw członkowskich celem (cid:286)wiadczenia usług. Pocz(cid:261)tkowo zjawisko to w głównej mierze było domen(cid:261) przedsi(cid:266)biorstw z sektora budowlanego, jednak z czasem zacz(cid:266)ło stopniowo obejmować inne bran(cid:298)e usługowe. O swoje miejsce na europejskim rynku za- cz(cid:266)ły walczyć nie tylko du(cid:298)e przedsi(cid:266)biorstwa o ugruntowanej w kraju pozycji, ale równie(cid:298) mali przedsi(cid:266)biorcy, dla których otwarcie granic stanowi szans(cid:266) na rozwój i promocj(cid:266) ich irmy za granic(cid:261). Ta zintensyikowana w ostatnim czasie transgraniczna aktywno(cid:286)ć na unijnym rynku pracy sprzyja powstawaniu stosunków pracy powi(cid:261)zanych z obszarem prawnym wi(cid:266)cej ni(cid:298) jednego pa(cid:276)stwa. Realizowany w opisywanych warunkach stosunek pracy mo(cid:298)e podlegać ocenie pod wzgl(cid:266)dem zgodno(cid:286)ci z przepisami nale(cid:298)(cid:261)cymi do systemów prawnych ka(cid:298)dego z pa(cid:276)stw, na którego terytorium praca jest (cid:286)wiadczona. Fakt ten sprawia, (cid:298)e w celu rozstrzygni(cid:266)cia zaistniałe- go w takiej sytuacji ewentualnego sporu pracowniczego uprzednio nale(cid:298)y roz- strzygn(cid:261)ć kolizj(cid:266) przepisów zbiegaj(cid:261)cych si(cid:266) systemów prawnych. Omawiaj(cid:261)c transgraniczny stosunek pracy, nie sposób zatem pomin(cid:261)ć za- gadnie(cid:276) charakterystycznych dla dziedziny prawa prywatnego mi(cid:266)dzynarodo- wego, które zajmuje si(cid:266) rozstrzyganiem kolizji zachodz(cid:261)cych pomi(cid:266)dzy prze- pisami nale(cid:298)(cid:261)cymi do systemów prawnych ró(cid:298)nych pa(cid:276)stw. Wr(cid:266)cz przeciwnie. Ze wzgl(cid:266)du na charakterystyk(cid:266) omawianej postaci stosunku pracy, zagadnienia zwi(cid:261)zane z t(cid:261) dziedzin(cid:261) prawa stanowi(cid:261) punkt wyj(cid:286)cia do dalszych rozwa(cid:298)a(cid:276). Na tle zagadnienia delegowania pojawiaj(cid:261) si(cid:266) poj(cid:266)cia okre(cid:286)lonych instytucji, 1 Wprowadzenie zasad i procedur, które znajduj(cid:261) swe (cid:296)ródło wła(cid:286)nie w tej dziedzinie prawa. Przybli(cid:298)enie ich istoty b(cid:266)dzie zatem pomocne przy pó(cid:296)niejszym omówieniu za- sadniczego przedmiotu opracowania, jakim jest delegowanie pracowników do innego pa(cid:276)stwa celem (cid:286)wiadczenia usług. Aktem okre(cid:286)laj(cid:261)cym podstawowe zasady i deinicje zwi(cid:261)zane z instytucj(cid:261) transgranicznego (cid:286)wiadczenia usług w warunkach delegowania jest dyrektywa 96/71/WE. 2 Rozdział 1. Zagadnienie prawa wła(cid:286)ciwego 1.1. (cid:295)ródła prawa prywatnego mi(cid:266)dzynarodowego 1.1.1. PrPrywMi(cid:266)dz Fakt delegowania pracownika do pracy na terytorium innego pa(cid:276)stwa sprawia, (cid:298)e w tre(cid:286)ci stosunku pracy pojawia si(cid:266) element zagraniczny (element obcy). Jego rol(cid:266) pełni miejsce (cid:286)wiadczenia pracy zlokalizowane za granic(cid:261). Cech(cid:261) charakterystyczn(cid:261) wykreowanego w ten sposób stosunku pracy jest to, (cid:298)e wykazuje on zwi(cid:261)zek z wi(cid:266)cej ni(cid:298) jednym obszarem prawnym. Wykracza on bowiem poza granice terytorialne obowi(cid:261)zywania porz(cid:261)dku prawnego jednego pa(cid:276)stwa. Stosunek pracy (cid:286)wiadczony w warunkach delegowania na terytorium innego pa(cid:276)stwa stanowi zatem typowy przykład stosunku pracy z elementem obcym, czyli stosunku prawnego, który nie został w cało(cid:286)ci zamkni(cid:266)ty w ob- r(cid:266)bie porz(cid:261)dku prawnego jednego pa(cid:276)stwa1. W takich sytuacjach pojawia si(cid:266) pytanie, jakiemu prawu podlegać b(cid:266)dzie realizowana w tych warunkach umowa o prac(cid:266). Rozstrzyganiu tego typu kwestii słu(cid:298)(cid:261) normy kolizyjne. Wchodz(cid:261) one w skład prawa prywatnego mi(cid:266)dzynaro- dowego. Zastosowanie tych(cid:298)e norm pozwala wyznaczyć przestrzenne granice działania systemów prawnych ró(cid:298)nych pa(cid:276)stw, a w konsekwencji odpowiedzieć na pytanie, którego ze zbiegaj(cid:261)cych si(cid:266) systemów prawnych przepisy nale(cid:298)y zastosować w danej sytuacji2. Z punktu widzenia polskiego porz(cid:261)dku prawnego w ostatnim czasie do- chodzi do dynamicznych zmian w zakresie powszechnie obowi(cid:261)zuj(cid:261)cych (cid:296)ródeł prawa prywatnego mi(cid:266)dzynarodowego. Przez niemal 40 lat zasadni- czym aktem prawnym ustanawiaj(cid:261)cym reguły okre(cid:286)lania prawa wła(cid:286)ciwego dla mi(cid:266)dzynarodowych stosunków prawnych, m.in. w zakresie prawa pracy, była PrPrywMi(cid:266)dz. Problematyce prawa wła(cid:286)ciwego dla stosunków pracy z ele- mentem obcym ustawa ta po(cid:286)wi(cid:266)cała bardzo fragmentaryczn(cid:261) regulacj(cid:266) za- wart(cid:261) w art. 32 i 33. W jej (cid:286)wietle strony miały bardzo ograniczon(cid:261) swobod(cid:266) w zakresie wskazania prawa, któremu miała podlegać zawarta przez nie umowa 1 Por. M. Pazdan, Prawo prywatne mi(cid:266)dzynarodowe, Warszawa 2007, s. 21. 2 Ibidem, s. 20 3 Rozdział 1. Zagadnienie prawa wła(cid:286)ciwego o prac(cid:266). W my(cid:286)l art. 32 PrPrywMi(cid:266)dz, strony stosunku pracy mogły dokonać wyboru prawa wła(cid:286)ciwego dla zawieranej pomi(cid:266)dzy sob(cid:261) umowy o prac(cid:266), przy czym wybrane przez strony prawo musiało pozostawać w zwi(cid:261)zku ze stosun- kiem pracy. Zwi(cid:261)zek ten mógł przejawiać si(cid:266) np. w tym, (cid:298)e wybrane prawo było prawem wła(cid:286)ciwym dla miejsca (cid:286)wiadczenia pracy, siedziby przedsi(cid:266)biorstwa pracodawcy czy te(cid:298) miejsca zamieszkania pracownika. Z kolei zgodnie z art. 33 PrPrywMi(cid:266)dz, w przypadku niedokonania wyboru prawa przez strony, stosunek pracy podlegał prawu pa(cid:276)stwa, w którym strony w chwili jego powstania miały miejsce zamieszkania albo siedzib(cid:266). Je(cid:298)eli praca jest, była lub miała być wyko- nywana w przedsi(cid:266)biorstwie pracodawcy, rozstrzygała – zamiast jego miejsca zamieszkania albo siedziby – siedziba przedsi(cid:266)biorstwa (§ 1). Je(cid:298)eli natomiast strony nie miały miejsca zamieszkania albo siedziby w tym samym pa(cid:276)stwie i nie dokonały wyboru prawa, wówczas zastosowanie znajdowało prawo pa(cid:276)- stwa, w którym praca jest, była lub miała być wykonywana (§ 2). Na gruncie tak ukształtowanej regulacji prawnej SN stan(cid:261)ł na stanowisku, (cid:298)e stosunek pracy pracownika zamieszkałego w Polsce oraz pracodawcy zamiesz- kałego i prowadz(cid:261)cego przedsi(cid:266)biorstwo maj(cid:261)ce siedzib(cid:266) w Polsce – je(cid:298)eli strony nie dokonały wyboru prawa – podlega prawu polskiemu, choćby umowa o prac(cid:266) była lub miała być wykonywana w innym pa(cid:276)stwie3. Tym orzeczeniem SN podsumował ugruntowan(cid:261) naówczas praktyk(cid:266) orzecznicz(cid:261). W okresie obowi(cid:261)zywania PrPrywMi(cid:266)dz, przedstawiciele rodzimej dok- tryny prawa prywatnego mi(cid:266)dzynarodowego wskazywali na wiele jej słabo(cid:286)ci. W(cid:286)ród nich wymienić nale(cid:298)y w szczególno(cid:286)ci: ograniczenie swobody wyboru prawa wył(cid:261)cznie do prawa zwi(cid:261)zanego ze stosunkiem prawnym; faworyzo- wanie wła(cid:286)ciwo(cid:286)ci prawa s(cid:261)du orzekaj(cid:261)cego (legis fori) czy te(cid:298) brak ochrony słabszej strony stosunku prawnego4. Ten ostatni zarzut jest szczególnie istotny w sferze stosunków pracy z elementem obcym. Te niew(cid:261)tpliwe wady regulacji PrPrywMi(cid:266)dz koryguje KonRzym. 1.1.2. KonRzym W nast(cid:266)pstwie spełnienia wymogu ratyikacji i promulgacji cz(cid:266)(cid:286)ci(cid:261) polskiego porz(cid:261)dku prawnego stała si(cid:266) KonRzym. Po jej wej(cid:286)ciu w (cid:298)ycie zarówno regulacja zawarta w art. 32 i 33 PrPrywMi(cid:266)dz, jak i wspomniane wy(cid:298)ej stanowisko SN stra- ciły sw(cid:261) aktualno(cid:286)ć. Konwencja ustanawia własne reguły kolizyjne w zakresie ró(cid:298)- nego rodzaju stosunków prawnych o charakterze zobowi(cid:261)zaniowym, w tym m.in. 3 Zob. wyrok SN z 18.4.2001 r., I PKN 358/00, OSNP Nr 3/2003, poz. 59 z glos(cid:261) krytyczn(cid:261) M. Pazdana. 4 Por. M. Pazdan, O potrzebie reformy polskiego prawa prywatnego mi(cid:266)dzynarodowego i nie- których proponowanych rozwi(cid:261)zaniach, KPP Nr 3/2000, s. 500. 4 1.1. (cid:295)ródła prawa prywatnego mi(cid:266)dzynarodowego stosunków pracy. Za spraw(cid:261) KonRzym dochodzi do istotnej rewizji dotychczaso- wych zasad ustalania prawa wła(cid:286)ciwego, przyj(cid:266)tych na gruncie PrPrywMi(cid:266)dz. KonRzym jest bez w(cid:261)tpienia najdonio(cid:286)lejszym osi(cid:261)gni(cid:266)ciem legislacyjnym w zakresie norm kolizyjnych europejskiego prawa prywatnego mi(cid:266)dzynarodo- wego. Posiada ona charakter wielostronnej umowy mi(cid:266)dzynarodowej. Do ko(cid:276)ca 2009 r. jej sygnatariuszami stały si(cid:266) wszystkie 27 pa(cid:276)stw członkowskich UE. Legitymacj(cid:266) do rozci(cid:261)gni(cid:266)cia swego zakresu obowi(cid:261)zywania na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej KonRzym czerpie z art. 91 ust. 1 Konstytucji. Zgodnie z tym przepisem ratyikowana umowa mi(cid:266)dzynarodowa, po jej ogłoszeniu w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej, stanowi cz(cid:266)(cid:286)ć krajowego po- rz(cid:261)dku prawnego i jest bezpo(cid:286)rednio stosowana, chyba (cid:298)e jej stosowanie jest uza- le(cid:298)nione od wydania ustawy. Zgoda parlamentu na ratyikacj(cid:266) konwencji przez Prezydenta RP została wyra(cid:298)ona na mocy ustawy5. W dniu 28.3.2007 r. Prezy- dent RP dokonał formalnej ratyikacji KonRzym. Zgodnie z wymagan(cid:261) proce- dur(cid:261), dokumenty ratyikacyjne zostały przekazane depozytariuszowi 10.5.2007 r. Od tego momentu musiał jeszcze upłyn(cid:261)ć 3-miesieczny okres, po zako(cid:276)czeniu którego KonRzym weszła w (cid:298)ycie 1.7.2007 r. (pierwszy dzie(cid:276) trzeciego miesi(cid:261)ca nast(cid:266)puj(cid:261)cego po zło(cid:298)eniu dokumentu ratyikacyjnego, przyj(cid:266)cia lub zatwier- dzenia), przy czym jej formalna publikacja w Dzienniku Ustaw nast(cid:261)piła dopiero 22.1.2009 r., wtedy to stała si(cid:266) ona cz(cid:266)(cid:286)ci(cid:261) polskiego porz(cid:261)dku prawnego. Postanowienia KonRzym posiadaj(cid:261) walor regulacji szczególnej w odnie- sieniu do regulacji zawartej w PrPrywMi(cid:266)dz. Konwencja wył(cid:261)cza stosowanie tej ostatniej w zakresie zagadnie(cid:276) przez siebie unormowanych. Do zakresu tego nale(cid:298)y m.in. problematyka indywidualnych umów o prac(cid:266), którym – jak ju(cid:298) wspomniano – po(cid:286)wi(cid:266)cony był art. 32 i 33 PrPrywMi(cid:266)dz. Przepis art. 1 ust. 2 PrPrywMi(cid:266)dz ustanawia priorytet stosowania postanowie(cid:276) ratyikowa- nych przez Polsk(cid:266) umów mi(cid:266)dzynarodowych przed krajow(cid:261) regulacj(cid:261) doty- cz(cid:261)c(cid:261) materii odmiennie uregulowanych w tre(cid:286)ci tych(cid:298)e umów. Zbli(cid:298)on(cid:261) reguł(cid:266) kolizyjn(cid:261) zawiera równie(cid:298) art. 91 ust. 2 Konstytucji. W literaturze tematu pre- zentowane jest stanowisko, i(cid:298) postanowieniom konwencyjnym nale(cid:298)y przyznać pierwsze(cid:276)stwo, nawet w przypadku gdy ich brzmienie nie ró(cid:298)ni si(cid:266) od odpo- wiedniego przepisu powszechnego prawa wewn(cid:266)trznego6. 5 Ustawa z 22.9.2006 r. o ratyikacji Konwencji o przyst(cid:261)pieniu Republiki Czeskiej, Republi- ki Esto(cid:276)skiej, Republiki Cypryjskiej, Republiki Łotewskiej, Republiki Litewskiej, Republiki W(cid:266)- gierskiej, Republiki Malty, Rzeczypospolitej Polskiej, Republiki Słowenii i Republiki Słowackiej do Konwencji o prawie wła(cid:286)ciwym dla zobowi(cid:261)za(cid:276) umownych, otwartej do podpisu w Rzymie 19.6.1980 r. oraz do Pierwszego i Drugiego Protokołu w sprawie jej wykładni przez TS, sporz(cid:261)dzo- nej w Luksemburgu 14.4.2005 r. (Dz.U. z 2006 r. Nr 208, poz. 1533). 6 Por. M. Wojewoda, Zakres prawa wła(cid:286)ciwego dla zobowi(cid:261)za(cid:276) umownych. Nowa regulacja kolizyjna w konwencji rzymskiej z 1980 r., Warszawa 2007, s. 77. 5 Rozdział 1. Zagadnienie prawa wła(cid:286)ciwego Poza derogacj(cid:261) regulacji zawartej w PrPrywMi(cid:266)dz, z chwil(cid:261) wej(cid:286)cia do pol- skiego porz(cid:261)dku prawnego postanowie(cid:276) KonRzym znika równie(cid:298) mo(cid:298)liwo(cid:286)ć stosowania obowi(cid:261)zuj(cid:261)cych dotychczas norm kolizyjnych zawartych w innych aktach prawnych. Chodzi tutaj w szczególno(cid:286)ci o regulacj(cid:266) dotycz(cid:261)c(cid:261) praw i obowi(cid:261)zków członków załóg statku powietrznego wynikaj(cid:261)cych ze stosunku pracy, zawart(cid:261) w art. 10 ustawy z 3.7.2002 r. – Prawo lotnicze7 oraz niemal(cid:298)e analogiczn(cid:261) w swej istocie regulacj(cid:266) zawart(cid:261) w art. 2 ustawy z 23.5.1991 r. o pracy na morskich statkach handlowych8, o art. 359 ustawy z 18.9.2001 r. – Kodeks morski9 czy te(cid:298) art. 6 KP. Projekt nowej ustawy – Prawo prywatne mi(cid:266)dzynarodowe przewiduje uchy- lenie tych(cid:298)e przepisów. W grudniu 2005 r. Komisja Kodyikacyjna Prawa Cy- wilnego zatwierdziła w zasadzie ostateczn(cid:261) wersj(cid:266) tego projektu. Jednak do- piero przed ko(cid:276)cem 2007 r. praktycznie zako(cid:276)czono prace nad jego tekstem, po wprowadzeniu drobnych zmian, maj(cid:261)cych m.in. na celu dokonanie pełnej harmonizacji projektu z KonRrzym, do której odwołuje si(cid:266) art. 30 projektu. Jedn(cid:261) z przyczyn, dla których omawiany projekt dotychczas nie wszedł na (cid:286)cie(cid:298)k(cid:266) legislacyjn(cid:261), jest potrzeba jego dostosowania do postanowie(cid:276) Rzym I. 1.1.3. Rzym I Próba wprowadzenia uniwersalnych reguł kolizyjnych w wielostronnej umowie mi(cid:266)dzynarodowej, jak(cid:261) jest KonRzym, okazała si(cid:266) nie najlepszym rozwi(cid:261)zaniem. Proces jej wcielania do wewn(cid:266)trznych porz(cid:261)dków prawnych poszczególnych pa(cid:276)stw członkowskich był zabiegiem długotrwałym i bardzo skomplikowanym (zob. art. 28 i 29 KonRzym). Do(cid:286)ć powiedzieć, (cid:298)e od mo- mentu jej uchwalenia do chwili wej(cid:286)cia w (cid:298)ycie, w odniesieniu do pierwszych 7 pa(cid:276)stw-sygnatariuszy, upłyn(cid:266)ło 11 lat (1980–1991 r.)10. (cid:297)mudny proces wdro- (cid:298)eniowy to nie tylko problem istniej(cid:261)cy na etapie przyj(cid:266)cia aktualnego tekstu KonRzym przez stale powi(cid:266)kszaj(cid:261)ce si(cid:266) grono jej sygnatariuszy, ale równie(cid:298) przeszkoda w szybkim wprowadzaniu pó(cid:296)niejszych zmian jej tre(cid:286)ci. Zwłaszcza ta ostatnia kwestia nabiera szczególnego znaczenia w miar(cid:266) upływu czasu obo- 7 T.jedn.: Dz.U. z 2006 r. Nr 100, poz. 696 ze zm. 8 Dz.U. Nr 61, poz. 258 ze zm. 9 Dz.U. Nr 138, poz. 1545 ze zm. 10 Tekst KonRzym został przyj(cid:266)ty podczas spotkania Rady Wspólnot Europejskich, do którego doszło w Rzymie 19.6.1980 r. i podpisany przez przedstawicieli 7 pa(cid:276)stw członkowskich (tj. Bel- gii, Niemiec, Francji, Irlandii, Włoch, Luksemburga oraz Holandii). Zgodnie z art. 29 KonRzym, do wej(cid:286)cia w (cid:298)ycie konwencja potrzebowała zło(cid:298)enia 8. dokumentu ratyikacyjnego, przyj(cid:266)cia lub zatwierdzenia (w zale(cid:298)no(cid:286)ci od tego, którego z tych działa(cid:276) wymaga prawo danego pa(cid:276)stwa dla przyj(cid:266)cia umowy mi(cid:266)dzynarodowej). Ósmym pa(cid:276)stwem, które zło(cid:298)yło dokument ratyikacyjny, była Wielka Brytania. Nast(cid:261)piło to 29.1.1991 r. 6 1.1. (cid:295)ródła prawa prywatnego mi(cid:266)dzynarodowego wi(cid:261)zywania ka(cid:298)dego aktu prawnego. W ostatnich latach coraz wyra(cid:296)niejsza stawała si(cid:266) natomiast potrzeba nowelizacji niektórych postanowie(cid:276) KonRzym i dostosowania ich do bie(cid:298)(cid:261)cych potrzeb praktyki. Wprowadzenie wspomnianej nowelizacji z zachowaniem trybu przewidzianego dla zmiany KonRzym nie było zach(cid:266)caj(cid:261)c(cid:261) perspektyw(cid:261). Długotrwało(cid:286)ć procedury wdro(cid:298)eniowej to jednak nie jedyna bol(cid:261)czka omawianego aktu. Jedn(cid:261) z przeszkód na drodze do wprowadzenia w całej Unii jednolitych reguł kolizyjnych było to, (cid:298)e KonRzym dopuszcza mo(cid:298)liwo(cid:286)ć wył(cid:261)czenia stosowania niektórych swych istotnych postanowie(cid:276) na etapie jej ratyikacji. Z punktu widzenia zasadniczego tematu niniejszego opracowania kwestia ta stanowiła problem niezwykle istotny, gdy(cid:298) mo(cid:298)liwo(cid:286)ć wył(cid:261)czenia dotyczyła m.in. tzw. norm wymuszaj(cid:261)cych swoje zastosowanie pa(cid:276)stwa obcego (zob. art. 22 ust. 1 lit. a KonRzym). Poza tym bardzo istotnym problemem dotycz(cid:261)cym KonRzym było uzyskanie jednolitego tekstu w skali całej UE. W praktyce niejednokrotnie dochodziło do rozbie(cid:298)no(cid:286)ci pomi(cid:266)dzy oryginalnym tekstem KonRzym a tekstem ustaw trans- formuj(cid:261)cych postanowienia KonRzym do porz(cid:261)dków prawnych niektórych pa(cid:276)stw-sygnatariuszy. Na niekorzy(cid:286)ć KonRzym jako (cid:296)ródła powszechnie obowi(cid:261)zuj(cid:261)cych reguł ko- lizyjnych pa(cid:276)stw członkowskich działa te(cid:298) to, (cid:298)e nie jest ona stricte aktem prawa wspólnotowego. St(cid:261)d te(cid:298) ewentualne spory wynikłe na tle jego stosowania nie podlegały wprost pod jurysdykcj(cid:266) TS. W celu zapewnienia nadzoru judykacyj- nego ze strony TS podpisano specjalne protokoły dodatkowe11, które równie(cid:298) musiały spełnić odr(cid:266)bny, długotrwały i bardzo zło(cid:298)ony proces wdro(cid:298)enia12. Wszystko to nieodwracalnie prowadziło do wniosku, (cid:298)e maj(cid:261)ca nast(cid:261)pić zmiana w zakresie ogólnowspólnotowych reguł kolizyjnych b(cid:266)dzie musiała być przedsi(cid:266)wzi(cid:266)ciem opartym na elastyczniejszym akcie prawnym. Maj(cid:261)c na wzgl(cid:266)dzie potrzeb(cid:266) zapewnienia pomi(cid:266)dzy porz(cid:261)dkami prawnymi poszczegól- nych pa(cid:276)stw członkowskich wi(cid:266)kszej spójno(cid:286)ci norm odnosz(cid:261)cych si(cid:266) do uni- wersalnych reguł kolizyjnych, jednolito(cid:286)ci orzeczniczej pod zwierzchnictwem TS, jak równie(cid:298) potrzeb(cid:266) w miar(cid:266) szybkiego znowelizowania dotychczasowych rozwi(cid:261)za(cid:276) przyj(cid:266)tych w tre(cid:286)ci KonRzym, z ko(cid:276)cem 2002 r. podj(cid:266)to prace zmie- rzaj(cid:261)ce do przekształcenia KonRzym w akt prawa wspólnotowego bezpo(cid:286)red- 11 I Protokół w sprawie wykładni przez TS KonRzym przewidywał kompetencj(cid:266) Trybunału po- legaj(cid:261)c(cid:261) na udzielaniu odpowiedzi na zadawane zapytania w formie wi(cid:261)(cid:298)(cid:261)cych orzecze(cid:276) wst(cid:266)pnych odnosz(cid:261)cych si(cid:266) do interpretacji KonRzym i samego protokołu. II Protokół w sprawie przyznania TS pewnych uprawnie(cid:276) do dokonywania wykładni KonRzym zmierzał do powierzenia Trybunałowi jurysdykcji w odniesieniu do KonRzym. 12 Obydwa protokoły weszły w (cid:298)ycie 1.8.2004 r. po niemal 15-letnim okresie oczekiwania na zebranie wymaganej liczby ich ratyikacji. 7 Rozdział 1. Zagadnienie prawa wła(cid:286)ciwego niego stosowania, jakim jest rozporz(cid:261)dzenie. Proces ten rozpocz(cid:266)ła procedura konsultacji zapocz(cid:261)tkowana wyło(cid:298)eniem tzw. Zielonej Ksi(cid:266)gi, do której napły- wały propozycje rozwi(cid:261)za(cid:276) i sugestie przedstawicielstw rz(cid:261)dowych poszczegól- nych pa(cid:276)stw członkowskich oraz ró(cid:298)nego rodzaju instytucji reprezentuj(cid:261)cych najcz(cid:266)(cid:286)ciej (cid:286)rodowiska naukowe. Na podstawie tak zgromadzonego materiału Komisja Europejska przygotowała projekt rozporz(cid:261)dzenia, który z ko(cid:276)cem 2005 r. został przesłany do rozpatrzenia Parlamentowi Europejskiemu. Osta- tecznie uchwalone Rzym I weszło w (cid:298)ycie 25.7.2008 r. z moc(cid:261) obowi(cid:261)zywania w pa(cid:276)stwach członkowskich od 17.12.2009 r. (z wyj(cid:261)tkiem art. 26, który wszedł w (cid:298)ycie 17.6.2009 r.)13. Rzym I znajduje zastosowanie do umów zawartych od 17.12.2009 r., nato- miast w stosunku do umów zawartych przed t(cid:261) dat(cid:261) KonRzym. Poza tym po- stanowienia KonRzym pozostaj(cid:261) w mocy w stosunku do Wielkiej Brytanii oraz Danii, wobec których Rzym I nie znajduje zastosowania (zob. 45 i 46 motyw Rzym I). 1.2. KonRzym i Rzym I – zagadnienia wspólne 1.2.1. Swoboda wyboru prawa Zarówno KonRzym, jak i Rzym I przyjmuj(cid:261) zasad(cid:266) niemal nieograniczonej swobody stron w zakresie wyboru prawa wła(cid:286)ciwego. W odró(cid:298)nieniu od regu- lacji zawartej w PrPrywMi(cid:266)dz (cid:298)aden z omawianych aktów prawnych nie wy- maga, aby wskazane przez strony prawo wykazywało zwi(cid:261)zek ze stosunkiem pracy. Wobec tego mo(cid:298)liwa jest sytuacja, w której np. strony stosunku pracy po- siadaj(cid:261)ce siedzib(cid:266) (pracodawca) i miejsce zamieszkania (pracownik) w Polsce, realizowanego na terytorium Niemiec, wybrały prawo francuskie jako prawo wła(cid:286)ciwe dla wi(cid:261)(cid:298)(cid:261)cej ich umowy o prac(cid:266). Mało tego. Swoboda wyboru prawa ustanowiona na mocy obydwu omawianych aktów prawnych jest jeszcze szersza. Przepisy okre(cid:286)laj(cid:261)ce przedmiotowy zakres zastosowania ka(cid:298)dego z tych aktów stanowi(cid:261), (cid:298)e akta te znajduj(cid:261) zastosowanie do zobowi(cid:261)za(cid:276) umownych powi(cid:261)- zanych z prawem ró(cid:298)nych pa(cid:276)stw (art. 1 ust. 1 KonRzym, art. 1 ust. 1 Rzym I). Tego rodzaju zapis mo(cid:298)e sugerować, (cid:298)e mo(cid:298)liwo(cid:286)ć wyboru prawa została zastrze(cid:298)ona wył(cid:261)cznie do sytuacji, w których dany stosunek prawny wykazuje zwi(cid:261)zek z obszarem prawnym wi(cid:266)cej ni(cid:298) jednego pa(cid:276)stwa, za po(cid:286)rednictwem takich czynników, jak: zagraniczna lokalizacja miejsca (cid:286)wiadczenia pracy, sie- dziby pracodawcy, miejsca zamieszkania pracownika, czy te(cid:298) fakt zawarcia 13 Na podstawie art. 26, pa(cid:276)stwa członkowskie zostały zobligowane do przekazania Komisji Europejskiej wykazu obowi(cid:261)zuj(cid:261)cych je konwencji, zawieraj(cid:261)cych normy kolizyjne. 8 1.2. KonRzym i Rzym I – zagadnienia wspólne umowy o prac(cid:266) poza granicami kraju. Od zasady stosowania norm kolizyjnych wył(cid:261)cznie w odniesieniu do sytuacji mi(cid:266)dzynarodowych przewidziany jest pe- wien wyj(cid:261)tek. A mianowicie, w (cid:286)ci(cid:286)le okre(cid:286)lonych przypadkach omawiane akty prawne znajd(cid:261) zastosowanie równie(cid:298) do stanów faktycznych o charakterze ty- powo krajowym, tj. obiektywnie zwi(cid:261)zanym z obszarem prawnym jednego tylko pa(cid:276)stwa. Oznacza to, (cid:298)e dopuszczalna jest sytuacja, w której pracodawca i pracownik, b(cid:266)d(cid:261)cy podmiotami krajowymi, dokonaj(cid:261) wyboru prawa pa(cid:276)stwa obcego, jako prawa wła(cid:286)ciwego dla umowy o prac(cid:266) realizowanej wył(cid:261)cznie na terytorium ich macierzystego pa(cid:276)stwa. Przykładowo, w umowie o prac(cid:266) zawartej pomi(cid:266)dzy polskim pracodawc(cid:261) a polskim pracownikiem, która ma być wykony- wana wył(cid:261)cznie na terytorium Polski, jako prawo wła(cid:286)ciwe wskazano prawo w(cid:266)- gierskie. W tego typu sytuacji dopuszczalne jest równie(cid:298) zamieszczenie w tre(cid:286)ci umowy o prac(cid:266) klauzuli wyboru s(cid:261)du, na mocy której s(cid:261)dem wła(cid:286)ciwym do roz- strzygania ewentualnych sporów b(cid:266)dzie s(cid:261)d pa(cid:276)stwa obcego. Zezwalaj(cid:261)c na dokonywanie wyboru obcego prawa dla stosunków prawnych obiektywnie powi(cid:261)zanych z jednym pa(cid:276)stwem, zarówno KonRzym, jak i Rzym I zastrzegaj(cid:261), (cid:298)e tego typu wybór – niezale(cid:298)nie od tego, czy został uzupełniony umow(cid:261) o wła(cid:286)ciwo(cid:286)ć obcego s(cid:261)du – nie mo(cid:298)e naruszać przepisów bezwzgl(cid:266)dnie obowi(cid:261)zuj(cid:261)cych (imperatywnych) na terytorium ich macierzystego pa(cid:276)stwa. Chodzi zatem o przepisy, których zgodnie z prawem tego pa(cid:276)stwa nie mo(cid:298)na wy- ł(cid:261)czyć w drodze umowy (art. 3 ust. 3 KonRzym i art. 3 ust. 3 Rzym I). Przyj(cid:266)cie takiej konstrukcji prawnej słu(cid:298)y zabezpieczeniu interesów systemu prawnego, na którego obszarze obowi(cid:261)zywania powstał dany stosunek prawny. Konstrukcja ta stoi na stra(cid:298)y tych bezwzgl(cid:266)dnie obowi(cid:261)zuj(cid:261)cych norm wspomnianego systemu prawnego, z którymi wszystkie inne elementy umowy (poza klauzul(cid:261) wyboru prawa) wykazuj(cid:261) obiektywny zwi(cid:261)zek w momencie dokonywania przez strony wyboru prawa. Chodzi zatem o ochron(cid:266) interesów tego pa(cid:276)stwa, z którym dane zobowi(cid:261)zanie wykazuje (cid:286)cisły zwi(cid:261)zek. Wybór prawa obcego, którego rozwi(cid:261)- zania w ramach okre(cid:286)lonej kwestii pozostaj(cid:261) w opozycji do omawianych inte- resów, b(cid:266)dzie w tym zakresie zagro(cid:298)ony pozbawieniem skuteczno(cid:286)ci prawnej. W takim kontek(cid:286)cie mo(cid:298)na powiedzieć, (cid:298)e skuteczny wybór prawa rz(cid:261)dz(cid:261)cego umow(cid:261) b(cid:266)dzie dotyczył jedynie tej sfery zagadnie(cid:276), która pod rz(cid:261)dami wspomnia- nego systemu prawnego poddana jest regulacji o charakterze dyspozytywnym. Regulacja zawarta w art. 3 ust. 3 Rzym I (odp.: art. 3 ust. 3 KonRzym) roz- strzyga problem roli elementu obcego przy wyznaczaniu zasi(cid:266)gu norm kolizyj- nych. Rodzima doktryna prawa prywatnego mi(cid:266)dzynarodowego nadal jest po- dzielona w przedmiocie zagadnienia, czy działaniem norm kolizyjnych nale(cid:298)y obj(cid:261)ć wył(cid:261)cznie stosunki prawne wykazuj(cid:261)ce faktyczny zwi(cid:261)zek z terytorium ró(cid:298)nych pa(cid:276)stw (wyst(cid:266)powanie elementu zagranicznego sensu stricto), czy te(cid:298) mo(cid:298)e nale(cid:298)y je rozszerzyć tak(cid:298)e na stosunki powi(cid:261)zane z obszarem prawnym 9
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Delegowanie pracowników do innego państwa celem świadczenia usług
Autor:

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: