Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00661 010937 7490152 na godz. na dobę w sumie
Dostęp do informacji publicznej w polskim systemie prawnym - ebook/pdf
Dostęp do informacji publicznej w polskim systemie prawnym - ebook/pdf
Autor: Liczba stron: 324
Wydawca: C. H. Beck Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-255-5704-1 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> prawo i podatki
Porównaj ceny (książka, ebook, audiobook).

Dostęp do informacji publicznej jest ujmowany w pracy jako instytucja prawna, na którą składają się zarówno przepisy potwierdzające istnienie uprawnień informacyjnych przyznanych określonym kategoriom podmiotów (aspekt pozytywny), jak i przepisy prawa ograniczające uzyskiwanie informacji ze względu na potrzebę ochrony praw i interesów o charakterze indywidualnym lub ogólnospołecznym (aspekt negatywny). Tematyka pracy obejmuje zatem pozytywne i negatywne aspekty dostępu do informacji publicznej jako zbioru regulacji prawnych mających za przedmiot ochronę informacji i uwarunkowania dostępu do niej.

Zakresem przedmiotowym badań objęta została treść prawa do informacji, a także charakterystyka jego natury oraz sposób wytyczania granic dostępu do informacji publicznych.

Praca składa się z czterech rozdziałów. W rozdziale I podjęta zostaje próba zdefiniowania pojęcia informacji na gruncie nauk prawnych, a następnie odniesienie jej do definicji proponowanych w innych dyscyplinach naukowych. W rozdziale II analizie poddano status prawa do informacji publicznej, sytuując je wśród publicznych praw podmiotowych .W rozdziale III zostały wskazane, a następnie scharakteryzowane pozytywne przesłanki dostępu do informacji publicznej, a także  omówione zostały też sposoby wykładni pojęcia „informacji publicznej”. Natomiast rozdział IV został w całości poświęcony omówieniu negatywnych przesłanek dostępu do informacji.

Znajdź podobne książki

Darmowy fragment publikacji:

MONOGRAFIE PRAWNICZE DOSTĘP DO INFORMACJI PUBLICZNEJ W POLSKIM SYSTEMIE PRAWNYM JOANNA TACZKOWSKA-OLSZEWSKA Wydawnictwo C.H.Beck MONOGRAFIE PRAWNICZE JOANNA TACZKOWSKA-OLSZEWSKA • DOSTĘP DO INFORMACJI PUBLICZNEJ W POLSKIM SYSTEMIE PRAWNYM Polecamy nasze publikacje: Paweł Czarnecki POSTĘPOWANIE DYSCYPLINARNE WOBEC OSÓB WYKONUJĄCYCH PRAWNICZE ZAWODY ZAUFANIA PUBLICZNEGO Jan Lic SPÓŁKA CYWILNA, PROBLEMY PODMIOTOWOŚCI PRAWNEJ Marcin Łolik WSPÓŁCZESNE PRAWO KONTRAKTÓW – WYBRANE ASPEKTY Joanna Zięba RENTY STRUKTURALNE W USTAWODAWSTWIE ROLNYM Marek Kulik PRZEDAWNIENIE KARALNOŚCI I PRZEDAWNIENIE WYKONANIA KARY W POLSKIM PRAWIE KARNYM Ewa Rott-Pietrzyk WYKŁADNIA UMÓW W PRAWIE MODELOWYM I WSPÓLNYM EUROPEJSKIM PRAWIE SPRZEDAŻY (CESL) Iwona Sepioło PRZESTĘPSTWO NIEGOSPODARNOŚCI Z ART. 296 KK Małgorzata Wysoczyńska UTRUDNIANIE POSTĘPOWANIA KARNEGO. WYBRANE ZAGADNIENIA TEORII I PRAKTYKI www.ksiegarnia.beck.pl DOSTĘP DO INFORMACJI PUBLICZNEJ W POLSKIM SYSTEMIE PRAWNYM JOANNA TACZKOWSKA-OLSZEWSKA WYDAWNICTWO C.H.BECK WARSZAWA 2014 Wydawca: Natalia Adamczyk Recenzja naukowa: prof. UwB dr hab. Joanna Sieńczyło-Chlabicz prof. dr hab. Jacek Sobczak Wydanie publikacji dofinansowane przez Uniwersytet Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy © Wydawnictwo C.H.Beck 2014 Wydawnictwo C.H.Beck Sp. z o.o. ul. Bonifraterska 17, 00-203 Warszawa Skład i łamanie: Wydawnictwo C.H.Beck Druk i oprawa: Elpil, Siedlce ISBN 978-83-255-5703-4 ISBN e-book 978-83-255-5704-1 Spis treści     Wstęp   ............................................................................................................................  II Wykaz skrótów   ...........................................................................................................  X Wykaz literatury   ........................................................................................................  XX Wykaz orzecznictwa  .................................................................................................  XXXIX Rozdział I. Prawo do informacji jako prawo człowieka   ...................................  1 1 § 1.   Źródła prawa do informacji........................................................................  I.  Informacja – zakres pojęcia.............................................................  1 20 II.  Informacja jako dobro prawne .......................................................  32 § 2. Prawo do informacji w systemie prawa stanowionego .............................  32 I.  Prawo międzynarodowe ..................................................................  II.  Prawo  unijne  ....................................................................................  47 64 III.  Prawo wewnętrzne ............................................................................  Rozdział II. Publicznoprawny charakter prawa do informacji   ......................  69 § 1.   Dostęp do informacji jako składnik wolności i praw konstytucyjnie  chronionych ..................................................................................................  I.  Gwarancje prawa do informacji .....................................................  II.  Granice ingerencji w prawo do informacji ...................................  § 2.   Dostęp do informacji jako zadanie publiczne .........................................  § 3.   Pojęcie interesu w procesie udostępniania informacji ...........................  § 4.   Przesłanki stosowania wykładni celowościowej w praktyce  69 69 88 98 117           udostępniania informacji ............................................................................  Rozdział III. Informacja publiczna – kryteria dostępu   ...................................  § 1.   Prawo publiczne i prawo prywatne – uwarunkowania dostępu ..........  § 2.   Kryteria definiowania informacji publicznej ..........................................  I.  Uregulowania konstytucyjne ..........................................................  II.  Uregulowania ustawowe ..................................................................  § 3.   Pozytywne przesłanki dostępu do informacji.........................................  I.  Uwagi wstępne ...................................................................................  II.  Pełnienie funkcji publicznej ............................................................  III.  Wykonywanie zadań publicznych ..................................................            128 139 139 158 158 163 168 168 170 181  Spis treści § 4.   Dokumenty jako nośnik informacji publicznych ...................................  I.  Dokumenty urzędowe ......................................................................  II.  Akta sprawy administracyjnej ........................................................      Rozdział IV. Ograniczenia dostępu do informacji (przesłanki       negatywne)   ...........................................................................................................  § 1.   Źródła tajemnicy ..........................................................................................  I.  Uwagi wstępne ...................................................................................  II.  Ustawa .................................................................................................  III.  Umowa ................................................................................................  § 2.   Przesłanki materialne..................................................................................  I.  Ochrona praw osobistych – tajemnica sensu largo ......................  II.  Ochrona interesu publicznego ........................................................  1.  Informacje niejawne (tajemnica państwowa) .........................  2.  Tajemnice prawnie chronione (tajemnica funkcyjna) ..........        III.  Ochrona interesu jednostek organizacyjnych – tajemnice  komercyjne .........................................................................................    I.  Ochrona prawidłowości wykonywania zawodów zaufania  publicznego – tajemnice zawodowe ...............................................  § 3.   Formalne przesłanki ograniczenia dostępu do informacji ...................  I.  Czynności wnioskodawcy  ..............................................................  II.  Czynności organu  ............................................................................  Zakończenie  ................................................................................................................  Indeks rzeczowy   ........................................................................................................      186 186 191 196 196 196 197 208 216 216 225 225 234 239 247 256 256 263 268 273 I Wstęp Dostęp do informacji publicznej jest ujmowany w pracy jako instytucja prawna, na któ- rą składają się zarówno przepisy potwierdzające istnienie uprawnień informacyjnych przy- znanych określonym kategoriom podmiotów (aspekt pozytywny), jak i przepisy prawa  ograniczające uzyskiwanie informacji ze względu na potrzebę ochrony praw i interesów  o charakterze indywidualnym lub ogólnospołecznym (aspekt negatywny). Tematyka pra- cy obejmuje zatem pozytywne i negatywne aspekty dostępu do informacji publicznej jako  zbioru regulacji prawnych mających za przedmiot ochronę informacji i uwarunkowania  dostępu do niej. Instytucja dostępu do informacji publicznej przyjmuje postać splotu prze- pisów o przeciwstawnych celach regulacyjnych, z których jedne zmierzają do ujawnienia,  a drugie do objęcia poufnością informacji. Konstruowane na ich podstawie normy praw- ne uzyskują charakter norm gwarancyjnych (deklaratywnych), jak również norm konsty- tutywnych wyposażających wskazane w nich podmioty w kompetencje lub uprawnienia  oraz nakładających obowiązki z zakresu dostępu do informacji.  Zakresem przedmiotowym badań objęta została treść prawa do informacji, a także  charakterystyka jego natury oraz sposób wytyczania granic dostępu do informacji pub- licznych. Wskazując na zakres tematyczny pracy, należy zwrócić uwagę, że wyznaczała  go z jednej strony potrzeba zdefiniowania prawa do informacji jako publicznego prawa  podmiotowego, a z drugiej – konieczność określenia sposobu korzystania z niego i ozna- czenie jego granic. Na określenie zakresu przedmiotowego badań wywarło także wpływ,  obecne w doktrynie i a priori przyjęte w pracy ustalenie, zgodnie z którym prawo do in- formacji jest jednym z praw człowieka, przyrodzonym, niezbywalnym i istniejącym nie- zależnie od woli państwa. Jest ono zarazem postrzegane w pracy jako warunek realizacji  zasady jawności życia publicznego, a w konsekwencji jako jeden z filarów istnienia pań- stwa demokratycznego.  Prawo do informacji jako jedno z praw fundamentalnych, uzyskało gwarancje ochron- ne w przepisach zarówno prawa międzynarodowego, jak i prawa krajowego. Ich celem  jest nie tylko ochrona wolności wypowiedzi jako prawa osobistego, lecz także ochrona  „prawowitości demokratycznego systemu prawnego”1 oraz systemu demokratycznego  w ogóle, a w szczególności jawności, przejrzystości, otwartości i lojalnej współpracy mię- dzy instytucjami2. Na płaszczyźnie europejskiej prawo do informacji zostało ustanowio- 1 Rezolucja Parlamentu Europejskiego z 14.1.2009 r. w sprawie publicznego dostępu do doku- mentów Parlamentu Europejskiego, Rady i Komisji(wdrożenie rozporządzenia (WE) Nr 1049/2001,  2007/2154 (INI));  http://www.europarl.europa.eu/sides/getDoc.do?pubRef=-//EP//TEXT+TA+P6- TA-2009-0022+0+DOC+XML+0//PL. 2 Rezolucja Parlamentu Europejskiego z 14.1.2009 r. w sprawie publicznego dostępu do doku- mentów, pkt C.  II Wstęp ne w celu „tworzenia jeszcze bliższych związków między narodami Europy, w których  decyzje są podejmowane tak otwarcie, jak to tylko możliwe”3. Gwarantuje ono bowiem  politykę przejrzystości, która „przyczynia się do umacniania zasady demokracji i szacun- ku dla praw podstawowych”4. Prawo do informacji służyć ma „realizacji zasad otwartości  i bliskości (…) przejrzystości i poufności”5. Do podobnych wartości odwołują się doku- menty przygotowane na szczeblu Rady Europy6. W dokumentach Organizacji Narodów  Zjednoczonych prawo do informacji jest ujmowane jako prawo wpisujące się w wolność  wypowiedzi, która obejmuje „swobodę posiadania niezależnych poglądów, otrzymywa- nia i rozpowszechniania informacji i idei wszelkimi środkami, bez względu na granice”7.  Potwierdzenie prawa do informacji w regulacjach konstytucyjnych oraz jego rozwinięcie  w ustawach krajowych wpisuje się w treść zasady jawności sprawowania władzy w pań- stwie demokratycznym, której celem jest zapewnienie obywatelom rzeczywistego uczest- nictwa w życiu publicznym. Różnorodność kategorii informacji, zmienność wartości, jaką może ona posiadać dla  jej depozytariuszy, a także potrzeba jej ochrony ze względu na ryzyko naruszenia dóbr lub  interesów jej dysponentów sprawiają, że zarówno dostęp do informacji, jak i jej ochrona  stały się przedmiotem regulacji prawnych zawartych w wielu aktach prawotwórczych rangi  ustawowej, należących do różnych gałęzi prawa. Analiza problematyki związanej z dostę- pem do informacji nie może zatem ograniczyć się wyłącznie do badania norm prawnych  jednej gałęzi prawa. Prezentowane w pracy podejście stanowi propozycję systemowego  ujęcia problematyki dostępu do informacji. Punktem wyjścia dla podjętych rozważań nad  prawem do informacji i dostępem do niej jest wykładnia pojęcia „informacje”, ocena jego  statusu jako dobra prawnego oraz próba określenia celów i zasad jego ochrony na gruncie  prawa zarówno ponadnarodowego, jak i krajowego. Przyjęta perspektywa badawcza została  zasygnalizowana w tytule pracy. Składa się na nią poszukiwanie, właściwych dla różnych  działów prawa, przepisów odnoszących się do problematyki dostępu do informacji publicz- nej; wyinterpretowanie na ich podstawie norm regulujących zasady i reguły ochrony oraz  dostępu do informacji, a także wykładnia ich treści prowadząca do ustalenia podmiotowego  i przedmiotowego zakresu ich obowiązywania. W szerokim ujęciu tematyka pracy odnosi  się zatem do kwestii związanych z uzyskiwaniem dostępu do informacji oraz jej ochroną.  3 Pkt  1  preambuły  rozporządzenia  (WE)  Nr  1049/2001  Parlamentu  Europejskiego  i  Rady  z 30.5.2001 r. w sprawie publicznego dostępu do dokumentów Parlamentu Europejskiego, Rady  i Komisji (Dz.Urz. UE L Nr 145, s. 43). 4 Pkt 2 preambuły Rozporządzenia Nr 1049/2001. 5 Projekt zmian do Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego o dostępie do informacji przed- łożony przez Komisję Europejską, KOM (2008) 229 wersja ostateczna. Dnia 15.12.2011 r. Parlament  Europejski przyjął propozycję przyszłej poprawki do rozporządzenia UE Nr 1049/2001 w sprawie  publicznego dostępu do dokumentów, tym samym przełamując pat, który trwał od prezentacji pier- wotnej propozycji Komisji w kwietniu 2008 r. 6 Rekomendacja Rec (2002) 2 Komitetu Ministrów w sprawie dostępu do dokumentów publicznych   z 21.2.2002 r. http://www.coe.in/human_right/. 7 Art. 19 Powszechnej Deklaracji Praw Człowieka uchwalonej przez Zgromadzenie Ogólne ONZ  10.12.1948 r. (Powszechna Deklaracja Praw Człowieka, [w:] A. Przyborowska-Klimczak, Prawo mię- dzynarodowe publiczne. Wybór dokumentów, Lublin 2003, s. 169). III Wstęp W znaczeniu ścisłym badaniu podlega wyłącznie kategoria informacji publicznych, jako  kategoria informacji o szczególnie istotnym znaczeniu dla społeczeństwa i państwa.  Instytucję dostępu do informacji, obok postanowień zawartych w treści Konstytucji RP8,  tworzą przede wszystkim normy wypływające z dwóch aktów prawnych kompleksowo re- gulujących tę problematykę, a mianowicie: ustawy z 6.9.2001 r. o dostępie do informacji  publicznej9 oraz ustawy z 3.10.2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego  ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania  na środowisko10. Na pojęcie dostępu do informacji publicznej składają się także postano- wienia zawarte w wielu ustawach szczegółowych, zarówno z zakresu prawa administracyj- nego materialnego, jak i prawa cywilnego11 oraz prawa karnego. Za niewystarczające dla  analizy tej problematyki należałoby zatem uznać ograniczenie badań wyłącznie do kwestii  stosowania przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. Należy jednocześnie  podkreślić, że zawarte w niej przepisy i ich wykładnia, zarówno doktrynalna, jak i sądo- wa, stanowią oś prowadzonych poszukiwań badawczych.  Zakres czasowy badań obejmuje zasadniczo okres obowiązywania w Polsce przepisów  ustawy o dostępie do informacji publicznej. Ścisłe ramy czasowe wyznacza zatem z jed- 8 Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z 2.4.1997 r. (Dz.U. Nr 78, poz. 483 ze zm.). Dostęp do in- formacji publicznej uzyskał status instytucji prawnej, której budulcem stały się, w pierwszym rzędzie,  postanowienia zawarte w art. 51, 54, 61 oraz 74 ust. 3 Konstytucji RP. Konstytucja wykreowała trzy  odrębne prawa podmiotowe w sferze wolności informacji – prawo do autonomii informacyjnej; prawo  do informacji publicznej oraz prawo do informacji o środowisku i jego stanie. Na każde z nich składa  się wiele uprawnień zmierzających zarówno do wyegzekwowania informacji, jak i do wydania odmowy  dostępu do informacji, o ile zajdą szczególne okoliczności, z którymi związany jest ustawowy nakaz  zachowania poufności. Informacja jest zatem traktowana jako dobro o nieustalonym i nietrwałym cha- rakterze, zmieniające swych dysponentów i depozytariuszy, a także posiadające zmienną wartość.  9 Dz.U. Nr 112, poz. 1198 ze zm. 10 Tekst jedn. Dz.U. z 2013 r. poz. 1235. 11 Do regulacji zapewniających dostęp do informacji należą w szczególności przepisy rozdziału 4  ustawy z 27.8.2009 r. o finansach publicznych (tekst jedn. Dz.U. z 2013 r. poz. 885 ze zm.). Jawność  postępowania o udzielenie zamówienia publicznego przewiduje natomiast art. 8 ustawy z 29.1.2004 r.  – Prawo zamówień publicznych (tekst jedn. Dz.U. z 2013 r. poz. 907 ze zm.). Zapewnieniu dostępu  do informacji publicznych służą także regulacje zawarte w art. 172 uchwały Sejmu RP z 30.7.1992 r.  – Regulamin Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej (tekst jedn. M.P. z 2012 r. poz. 32 ze zm.), w którym  zapewniono, że posiedzenia Sejmu są jawne. Odpowiednie przepisy zapewniające jawność posiedzeń  Senatu RP zawiera art. 36 uchwały Senatu RP z 23.11.1990 r. – Regulamin Senatu (tekst jedn. M.P.  z 2010 r. Nr 39, poz. 542 ze zm.). Ogólna zasada jawności postępowania toczącego się przed sądami  powszechnymi została sformułowana w art. 42 § 2 ustawy z 27.7.2001 r. – Prawo o ustroju sądów  powszechnych (tekst jedn. Dz.U. z 2013 r. poz. 427 ze zm.). W postępowaniu karnym jawność roz- prawy głównej zapewnia art. 355 ustawy z 6.6.1997 r. – Kodeks postępowania karnego (tekst jedn.  Dz.U. z 2013 r. poz. 1247). Odpowiednie regulacje w tym zakresie zawierają także przepisy regulujące  procedurę postępowania przed sądami cywilnymi. Art. 9 ustawy z 17.11.1964 r. – Kodeks postę- powania cywilnego (Dz.U. Nr 43, poz. 296 ze zm.) statuuje zasadę jawności rozpoznawania spraw,  „chyba że przepis szczególny stanowi inaczej”. W postępowaniu sądowoadministracyjnym jawność  postępowania gwarantuje art. 10 ustawy z 30.8.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami admi- nistracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.). Problematykę tę omawiam w szczególności  w rozdziale III. IX Wstęp nej strony dzień 1.1.2002 r., w którym weszła ona w życie, a z drugiej – zamyka je mo- ment zakończenia badań, a mianowicie czerwiec 2012 r. Zakres czasowy badań wykracza  jednak poza pierwotnie ustaloną i zasadniczą cezurę początkową. Nie sposób bowiem  było pominąć znaczenia, jakie dla interpretacji prawa do informacji i gwarancji związa- nych z dostępem do niej mają regulacje zawarte w uchwalonej 2.4.1997 r. Konstytucji RP,  a w szczególności treść art. 61. Poszukując uzasadnienia dla wysokiej rangi, jaką w sy- stemie prawa krajowego ustrojodawca przypisał prawu do informacji, należało zwrócić  się także w kierunku norm prawa ponadnarodowego. Było to związane z koniecznością  sięgnięcia do wcześniejszych aktów prawnych i innych dokumentów, jak w szczególności  do Powszechnej Deklaracji Praw Człowieka z 10.12.1948 r. czy Europejskiej Konwencji  o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności z 4.11.1950 r.12. Analizie poddana  została zatem treść aktów prawnych, a także orzecznictwo i inne dokumenty przyjęte za- równo po dacie wejścia w życie ustawy o dostępie do informacji publicznej, jak i przed tą  datą. O wyznaczeniu cezury czasowej decydowała bowiem zarówno ocena zakresu obo- wiązywania tych aktów prawnych, jak i ich ranga, a także siła ich oddziaływania na treść  obowiązujących oraz projektowanych regulacji prawnych. Na szczególną uwagę w bada- nym okresie zasługuje data uchwalenia, a następnie wejścia w życie ustawy z 5.8.2010 r.  o ochronie informacji niejawnych13, która uchyliła wcześniej obowiązujące przepisy w tym  zakresie14, wyznaczając na nowo granice między dostępem do informacji publicznej a na- kazem ochrony informacji i obowiązkiem zachowania tajemnicy15. W odniesieniu do zakresu terytorialnego, którym objęte były prowadzone badania nad  dostępem do informacji publicznej, można mówić o jego zasadniczym trzonie, który doty- czył prawa krajowego oraz o istnieniu wątków uzupełniających, związanych z opisem prawa  do informacji oraz oceną statusu tego prawa w systemie prawa międzynarodowego publicz- nego o zasięgu regionalnym, jak w szczególności system Rady Europy, a także prawa ponadre- gionalnego (system ONZ) oraz w systemie prawa  unijnego. Badania wykraczały zatem poza  zakres terytorialnego obowiązywania norm prawa krajowego. Badaniami nie zostały jednak  objęte te akty prawne lub dokumenty, które ze względu na zaniechanie procesu ratyfikacji  albo jej niedopuszczalność nie mogą zostać zaliczone do źródeł prawa krajowego. Główny problem badawczy zawiera się w pytaniu o to, co przesądza o dostępie do in- formacji publicznej, a w szczególności, czy rozstrzygające znaczenie ma treść normy praw- nej, czy raczej jej natura, czy może znaczenie takie posiada rodzaj dobra prawnego, któ- rego ochronę przewiduje norma. Rozstrzygnięcie zasadniczego problemu badawczego  jest związane z uzyskaniem odpowiedzi na pytanie o znaczenie wykładni celowościowej  w procesie udostępniania informacji publicznej. O sposobie ustawienia problemu badaw- czego zdecydowało generalne spostrzeżenie, wskazujące na nieostrość pojęcia informacji  publicznej i przeniesienie ciężaru jego wykładni na podmioty stosujące prawo. Półotwarty  charakter pytania badawczego prowadzi do udzielenia odpowiedzi wariantowej. Jej za- 12 Dz.U. z 1993 r. Nr 61, poz. 284 ze zm. 13 Dz.U. Nr 182, poz. 1228. 14 Dawna ustawa z 22.1.1999 r. o ochronie informacji niejawnych (tekst jedn. Dz.U. 2005 r. Nr 196,  15 S. Hoc, Ustawa o ochronie informacji niejawnych. Komentarz, Warszawa 2010, s. 61. poz. 1631 ze zm.). X Wstęp sadność i rzetelność są uzależnione od wyników dociekań, prowadzonych co najmniej w trzech kierunkach. Dotyczą one: 1) ustalenia treści norm prawnych zobowiązujących do udostępnienia informacji pub- licznej przez wskazanie podobieństw i różnic pojawiających się na gruncie materialnego prawa cywilnego, karnego i administracyjnego; 2) ustalenia natury norm prawnych przez określenie ich publicznoprawnego lub prywat- noprawnego statusu; 3) wskazanie wartości prawnie chronionych jako stanowiących uzasadnienie dla decyzji o udostępnieniu lub odmowie udostępnienia informacji oraz kryteriów dokonywania ich hierarchizacji. Rozstrzygnięciu tych zagadnień służą formułowane w pracy pytania pomocnicze. Pierwsze z nich dotyczy sposobu występowania pojęcia informacji publicznej na gruncie różnych gałęzi prawa. Drugie pytanie, zmierzające do ustalenia publicznoprawnego lub prywatnoprawnego statusu regulacji normujących udzielanie informacji publicznych, od- nosi się do celu, jaki realizuje ustawodawca, nakazując udostępnianie informacji. Analizie poddany zostaje w szczególności krąg podmiotów objętych tym obowiązkiem, jego za- kres, a także tryb i warunki jego spełnienia. Trzeci kierunek badań zmierza do ustalenia przesłanek umożliwiających identyfikację informacji publicznej, a zarazem wytyczają- cych granice jej dostępności. Stanowi zarazem próbę odpowiedzi na pytanie o kryteria dopuszczalności odmowy dostępu do informacji publicznej oraz rodzaje dóbr, których ochronie ona służy. Podejmując badania nad problematyką dostępu do informacji, przyjęto jako założenie podstawowe (tezę główną), że zarówno instytucja dostępu do informacji publicznej, zło- żona z przepisów rozproszonych w treści aktów prawnych należących do różnych gałęzi prawa, jak i prawo do informacji jako publiczne prawo podmiotowe, zostały ustanowione ze względu na potrzebę ochrony interesu publicznego. Sposób regulowania problematyki dostępu do informacji i jej ochrony wskazuje, że ustawodawca zastosował administracyj- noprawną metodę regulacji dysponowania tym dobrem, co pozwala na zaklasyfikowanie rozproszonych w wielu aktach prawnych norm do systemu prawa publicznego i stosowa- nie obowiązujących na gruncie tego systemu zasad i reguł wykładni. Przez wzgląd na po- trzebę realizacji interesu publicznego ustawodawca ustanawia obowiązek udostępniania informacji publicznych, wypowiadając go explicite w treści aktów prawnych, jak również obliguje organy do stosowania przepisów prawa w sposób, który jemu służy. Ocena stop- nia realizacji interesu publicznego stanowi zarazem kryterium kontroli sądowej sprawo- wanej nad prawidłowością stosowania prawa przez podmioty zobowiązane do udzielania informacji publicznej. Założono bowiem (pierwsza hipoteza), że pierwszorzędne znaczenie w procesie inter- pretacji i stosowania prawa ma wykładnia celowościowa, uzyskując pierwszeństwo przed wykładnią systemową, historyczną, a także językową. Przyjęte założenie stanowi zarazem uzasadnienie dla zastosowanej w pracy metody systematyzowania norm prawnych i ich po- dział na prawo publiczne i prawo prywatne. Metoda ta odwołuje się do kryterium intere- su jako zasadniczego celu – publicznego lub prywatnego – który realizuje normodawca, gwarantując dostęp do informacji publicznej albo statuując jej ochronę. XI Wstęp W pracy przyjmuje się także (druga hipoteza), że podział systemu prawa na prawo  publiczne i prawo prywatne nabiera znaczenia w związku z wejściem w życie ustawy  z 5.8.2010 r. o ochronie informacji niejawnych, która zastąpiła wcześniejsze rozwiązania.  Nowa ustawa, wyraźniej niż poprzednia, akcentuje potrzebę ochrony informacji ze wzglę- du na ryzyko narażenia na szkodę interesu publicznego. W nowej ustawie zrezygnowano  natomiast z ochrony tych informacji, które są istotne z punktu widzenia ochrony indy- widualnych interesów podmiotów prawa prywatnego. W interesie publicznym jest za- tem udostępnianie informacji publicznych, ale – jak się wydaje – tym bardziej leży w nim  wzmocnienie ochrony informacji strategicznych dla państwa.  Prymat interesu publicznego nad interesem prywatnym jest zatem czytelny nie tyl- ko w treści regulacji gwarantujących dostęp do informacji, lecz także statuujących grani- ce jawności. Interes indywidualny musi zatem współgrać z interesem publicznym, rzad- ko jednak uzyskuje nad nim pierwszeństwo. Istnieje zarazem pewna grupa informacji,  do których dostęp prawodawca ogranicza ze względu na potrzebę ochrony interesów in- dywidualnych. Informacje te ustawodawca nazywa „tajemnicami prawnie chronionymi”  albo „tajemnicami zawodowymi”. Oba pojęcia należą do języka prawnego, ale żadne z nich  nie posiada legalnej definicji.  Praca składa się z czterech rozdziałów. W rozdziale I podjęta zostaje próba zdefiniowa- nia pojęcia informacji na gruncie nauk prawnych, a następnie odniesienie jej do definicji  proponowanych w innych dyscyplinach naukowych. Analiza stanowisk prezentowanych  w nauce prowadzi do wniosku, że określenie sensu stricto i sensu largo terminu „informa- cja” jest dalece zróżnicowane i zależy od dyscypliny naukowej, która włącza je do właściwej  sobie aparatury pojęciowej. Należy zarazem zauważyć, że nawet w ramach jednej dziedziny  można spotkać odmienne definicje. Zwrócono zarazem uwagę, że w niektórych regulacjach,  zarówno wewnętrznych, jak i międzynarodowych, wykorzystuje się zbliżone zakresy pojęć  „dokument” i „informacja”. Pojęcie informacji w aktach prawnych zazwyczaj nie występu- je samodzielnie, lecz w powiązaniu z innymi zwrotami, które pozwalają na określenie jego  zakresu. Informację podlegającą ochronie wyróżnia zatem sposób jej osadzenia w treści  aktu prawnego. Dopiero szczególny charakter informacji, który wynika z zastosowanych  przez ustawodawcę zabiegów podejmowanych przy redakcji tekstu prawnego, powoduje,  że pojęcie to nabiera charakteru normatywnego. Ochronie podlega zatem nie informacja  w tradycyjnym (potocznym) rozumieniu, lecz szczególne jej rodzaje (informacja publiczna,  informacja przetworzona, informacja o środowisku itd.). Rozdział I zawiera także charak- terystykę prawa do informacji przeprowadzoną na tle regulacji prawa międzynarodowego  i unijnego z uwzględnieniem etapów kształtowania się tego prawa i jego wyodrębnianie  z treści regulacji gwarantujących wolność wypowiedzi.  W rozdziale II analizie poddano status prawa do informacji publicznej, sytuując  je wśród publicznych praw podmiotowych. Wyodrębnienie prawa do informacji i przy- pisanie mu charakteru publicznego prawa podmiotowego wskazuje na szczególne obo- wiązki organów państwa w zakresie dostępu do informacji publicznej oraz zapewnienia  jej ochrony. Podjęta w tej części pracy analiza przesłanek usprawiedliwiających ingerencję  w prawo do informacji publicznej prowadzi do wniosku, że standard ochrony tego prawa  jest wyższy niż stosowany w odniesieniu do pozostałych praw i wolności. Zapewnienie  XII Wstęp dostępu do informacji publicznej zostało zaliczone do zadań publicznych, których wyko- nywanie ustawodawca powierzył organom władzy publicznej, a także innym podmiotom,  wykonującym je w ramach upoważnienia uzyskanego w drodze ustawy lub porozumienia.  Zwrócono uwagę, że realizację zadań publicznych w zakresie dostępu do informacji może  stanowić zarówno udzielenie informacji, jak i jej odmowa. Oba te działania mogą być za- razem motywowane realizacją interesu publicznego, jak też prywatnego. W rozdziale III zostały wskazane, a następnie scharakteryzowane pozytywne przesłan- ki dostępu do informacji publicznej. Za zasadnicze kryteria gwarantujące dostęp do in- formacji publicznej zostały uznane dwie przesłanki materialne: wykonywanie zadań pub- licznych oraz pełnienie funkcji publicznej. W oparciu o regulacje konstytucyjne i ustawy  zwykłe oraz stanowisko wyrażane w doktrynie, a także sądową wykładnię treści przepi- sów prawa dokonywaną przez sądy podjęto próbę wytyczenia ich zakresu przedmiotowego  i podmiotowego, uznając ją za niezbędną dla określenia granic dostępu do informacji pub- licznej. Przeprowadzona analiza dowodzi, że nie powiódł się zamysł ustawodawcy zmie- rzający do zdefiniowania pojęcia „pełnienia funkcji publicznej”. Podjęta w treści art. 115  § 19 ustawy z 6.6.1997 r. – Kodeks karny16 próba sformułowania wyczerpującego katalogu  podmiotów zaliczanych do kręgu „pełniących funkcję publiczną” okazuje się nieskuteczna  ze względu na użycie w nim innych zwrotów niedookreślonych, budzących kolejne wątpli- wości definicyjne. Pojęcie „osób pełniących funkcje publiczne” pozostaje zatem terminem  o otwartym zakresie. Zwrócono także uwagę na trudności w definiowaniu pojęcia „zadania  publiczne”. W rozdziale III omówione zostały też sposoby wykładni pojęcia „informacji  publicznej”. Dorobek orzecznictwa wskazuje, że judykatura dokonuje konkretyzacji pojęcia  „informacji publicznej” nie tylko w oparciu o konstytucyjne gwarancje dostępu do niej za- warte w art. 61 Konstytucji RP, ale także uwzględniając znaczenie zasady jawności i trans- parentności władzy publicznej jako swoistej dyrektywy interpretacyjnej. Sposób wykład- ni pojęcia informacji publicznej pozwala sądom administracyjnym na poszerzanie sfery  jawności, co gwarantuje obywatelom możliwość uzyskiwania szerokiego spektrum wiedzy  o działaniach organów władzy publicznej, i w efekcie służy legitymowaniu podejmowa- nych przez nie decyzji. W tej części pracy została również podjęta próba oceny znaczenia,  jakie w procesie udostępniania informacji publicznych ma rodzaj nośnika, na którym zo- stały zawarte informacje, a także źródło ich pochodzenia (autorstwo). Analizie poddano  także znaczenie, jakie dla problematyki dostępu do informacji publicznych mają pojęcia:  „dokument urzędowy” oraz „akta sprawy administracyjnej”.  Rozdział I został w całości poświęcony omówieniu negatywnych przesłanek dostępu  do informacji. O ochronie informacji przesądza, co do zasady, legislator, normując zakres  i tryb ochrony tajemnic w treści aktów prawnych o randze ustawowej. Stan związania ta- jemnicą może zatem powstawać z mocy przepisów ustawy, obejmując organy władzy pub- licznej. Może powstać także w drodze zastrzeżenia uczynionego przez uprawniony do tego  podmiot prawa prywatnego w zakresie, w jakim upoważnia go do tego ustawa. W pracy  wskazano na dwa zasadnicze źródła tajemnic. Zaliczono do nich przepisy ustaw oraz treść  umów jednostronnie lub dwustronnie zobowiązujących. Zwrócono także uwagę na od- 16 Dz.U. z 1997r. Nr 88, poz. 553 ze zm. XIII Wstęp mienne cele, którym służy stosowanie przepisów ustanawiających tajemnice. O ile na po- ziomie teoretycznych rozważań można ograniczyć się do ogólnej charakterystyki tych ce- lów, określając je jako cele publiczne lub prywatne, to na etapie stosowania prawa staje się to niewystarczające. Organy zobowiązane do udzielania informacji publicznych dokonują zatem konkretyzacji pojęcia celu publicznego i celu prywatnego. W tym kierunku zmierzają także ustalenia podjęte w rozdziale IV pracy. Zwrócono także uwagę, że obok przesłanek materialnych przesądzające znaczenie dla dostępu do informacji publicznej mają niekiedy okoliczności formalne. Nie mogą one jednak stanowić bezpośredniej przyczyny odmowy dostępu do informacji. Rozstrzygają jednak często o skuteczności złożonego wniosku oraz decydują o zakresie i jakości przekazywanej wnioskodawcy informacji. Badania zmierzające do rozwiązania stawianych problemów badawczych i potwierdze- nia hipotez były prowadzone z wykorzystaniem metody analizy i krytyki piśmiennictwa (źródeł) oraz metody badania dokumentów. Metodą badania dokumentów przemien- nie z metodą analizy źródeł posłużono się także w centralnych dla prowadzonych badań partiach pracy, a zwłaszcza w tych częściach, w których konieczna stała się analiza aktów prawnych oraz orzecznictwa. W celu ustalenia odpowiedzi na zasadnicze pytania badawcze stosowano metody i reguły wykładni przepisów prawa. Przyjęto bowiem, że badanie prob- lematyki dostępu do informacji publicznej powinno obejmować analizę treści przepisów, zawartych w różnej rangi aktach prawotwórczych i dokumentach, należących do różnych gałęzi prawa. Dokonując ich interpretacji, posłużono się, w pierwszym rzędzie, metodą wykładni językowej, a następnie historycznej, systemowej i funkcjonalnej. Przeprowadzając badania związane z tytułem rozprawy, zastosowano strukturę pracy o charakterze prob- lemowym. Dysertacja składa się z czterech rozdziałów, z których każdy stanowi logiczne rozwinięcie i pogłębienie badań podejmowanych we wcześniejszych partiach pracy. W ramach prowadzonych badań korzystano ze wszystkich rodzajów źródeł pisanych. Odwoływano się zarówno do bardzo bogatej literatury przedmiotu, jak i do wypowiedzi doktryny, komentarzy do treści aktów normatywnych oraz orzecznictwa sądów, w szcze- gólności sądów administracyjnych i karnych. Konieczne było dokonanie selekcji zarówno na poziomie doboru opracowań z zakresu literatury przedmiotu, jak i analizowanych ak- tów normatywnych oraz orzeczeń sądowych. Celem pracy nie było bowiem, co uznałam za usprawiedliwione ze względu na sposób sformułowania problemu badawczego i jego zakres, przeprowadzenie analizy treści wszystkich formułujących obowiązek ochrony lub dostępu do informacji obowiązujących aktów prawotwórczych i wypowiadanych na ich tle w piśmiennictwie i doktrynie opinii. Szczegółowej analizie zostały natomiast poddane wypowiedzi sądów administracyjnych, a zwłaszcza Naczelnego Sądu Administracyjnego sprawującego kontrolę nad stosowaniem przepisów ustawy o dostępie do informacji pub- licznej. Szczególnie pomocne były wypowiedzi doktryny, w tym także komentarze oraz zbiory orzeczeń i ich omówienia. W szerokim zakresie zostały także wykorzystane prace monograficzne oraz publikacje zbiorowe i serie artykułów odnoszących się do zasadniczej dla tematu pracy problematyki. Bydgoszcz, grudzień 2013 r. Dr Joanna Taczkowska-Olszewska XIV Wykaz skrótów 1. Źródła prawa ABWU..................................  ustawa z 24.5.2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego  oraz Agencji Wywiadu (tekst jedn. Dz.U. z 2010 r. Nr 29,  poz. 154 ze zm.) ArchiwaU ............................  ustawa z 14.7.1983 r. o narodowym zasobie archiwalnym i ar- chiwach (tekst jedn. Dz.U. z 2011 r. Nr 123, poz. 689 ze zm.) BiegłRewU ...........................  ustawa z 7.5.2009 r. o biegłych rewidentach i ich samorządzie,  podmiotach uprawnionych do badania sprawozdań finan- sowych oraz o nadzorze publicznym (Dz.U. Nr 77, poz. 649  ze zm.) CBAU ...................................  ustawa z 9.6.2006 r. o Centralnym Biurze Antykorupcyjnym  (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 621 ze zm.) CmentU ...............................  ustawa z 31.1.1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych  (tekst jedn. Dz.U. z  2011 r. Nr 118, poz. 687 ze zm.) DoradzPodU .......................  ustawa z 5.7.1996 r. o doradztwie podatkowym (tekst jedn.  Dz.U. z 2011 r. Nr 41, poz. 213 ze zm.) DostInfPublU ......................  ustawa z 6.9.2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U.  Nr 112, poz. 1198 ze zm.) DPPiW .................................  Deklaracja Podstawowych Praw i Wolności z 12.4.1989 r. dyrektywa 2003/98/WE .....  dyrektywa 2003/98/WE Parlamentu Europejskiego i Rady  z 17.11.2003 r. w sprawie ponownego wykorzystania infor- macji sektora publicznego (Dz.Urz. UE L Nr 345, s. 90)  DziałUbezpU ......................  ustawa z 22.5.2003 r. o działalności ubezpieczeniowej (tekst  jedn. Dz.U. z 2013 r. poz. 950 ze zm.) DzPożPublU ........................  ustawa z 24.4.2003 r. o działalności pożytku publicznego  i o wolontariacie (tekst jedn. Dz.U. z 2010 r. Nr 234, poz. 1536  ze zm.)  EKPCz ..................................  Europejska  Konwencja  o  Ochronie  Praw  Człowieka  i Podstawowych Wolności z 4.11.1950 r. (Dz.U. z 1993 r. Nr 61,  poz. 284 ze zm.) EwidPodU ...........................  ustawa z 13.10.1995 r. o zasadach ewidencji i identyfikacji po- datników i płatników (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 1314  ze zm.) X Wykaz skrótów FinPublU .............................  ustawa z 27.8.2009 r. o finansach publicznych (tekst jedn.  Dz.U. z 2013 r. poz. 885 ze zm.) FundEmerytU .....................  ustawa z 28.8.1998 r. o organizacji i funkcjonowaniu fundu- szy emerytalnych (tekst jedn. Dz.U. z 2013 r. poz. 989) FundInwestU .......................  ustawa z 27.5.2004 r. o funduszach inwestycyjnych (Dz.U.  Nr 146, poz. 1546 ze zm.) GospNierU ..........................  ustawa z 21.8.1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst  jedn. Dz.U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 ze zm.) InformatyzU ........................  ustawa z 17.2.2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów  realizujących zadania publiczne (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r.  poz. 235 ze zm.) InfrastrInfU .........................  ustawa z 4.3.2010 r. o infrastrukturze informacji przestrzen- nej (Dz.U. Nr 76, poz. 489 ze zm.)  InfStrPożR ...........................  rozporządzenie Ministra Środowiska z 4.6.2002 r. w sprawie  szczegółowego zakresu informacji wymaganych do podania  do publicznej wiadomości przez komendanta wojewódzkiego  Państwowej Straży Pożarnej (Dz.U. Nr 78, poz. 712) InfŚrodU  .............................  ustawa z 3.10.2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku  i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowi- ska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (tekst jedn.  Dz.U. z 2013 r. poz. 1235)  InsOchrŚrodU .....................  ustawa z 20.7.1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska (tekst  jedn. Dz.U. z 2013 r. poz. 686 ze zm.) IPNU ....................................  ustawa z 18.12.1998 r. o Instytucie Pamięci Narodowej –  Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu  (tekst jedn. Dz.U. z 2007 r. Nr 63, poz. 424 ze zm.) IzbAptekU ...........................  ustawa z 19.4.1991 r. o izbach aptekarskich (tekst jedn. Dz.U.  z 2008 r. Nr 136, poz. 856 ze zm.) IzbMorU ..............................  ustawa z 1.12.1961 r. o izbach morskich (tekst jedn. Dz.U.  z 2009 r. Nr 69, poz. 599 ze zm.)  KC .........................................  ustawa z 23.4.1964 r. – Kodeks cywilny (Dz.U. Nr 16, poz. 93  ze zm.) KK .........................................  ustawa z 6.6.1997 r. – Kodeks karny (Dz.U. z 1997r. Nr 88,  poz. 553 ze zm.) KK z 1932 r. .........................  rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z 11.7.1932 r.  – Kodeks karny (Dz.U. Nr 60, poz. 571 ze zm.) KK z 1969 r.  ........................  ustawa z 19.4.1969 r. – Kodeks karny (Dz.U. Nr 13, poz. 94  ze zm.) KlasyfZawR z 2004 r. ..........  rozporządzenie Ministra Gospodarki i Pracy z 8.12.2004 r.  w sprawie klasyfikacji zawodów i specjalności dla potrzeb ryn- XI Wykaz skrótów ku pracy oraz zakresu jej stosowania (Dz.U. Nr 265, poz. 2644  ze zm.)  KlasyfZawR z 2010 r.  .........  rozporządzenie  Ministra  Pracy  i  Polityki  Społecznej  z 27.4.2010 r. w sprawie klasyfikacji zawodów i specjalności  na potrzeby rynku pracy oraz zakresu jej stosowania (Dz.U.  2010 r. Nr 82, poz. 537) Konstytucja RP ...................  Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z 2.4.1997 r. (Dz.U.  Nr 78, poz. 483 ze zm.) KontrSkarbU .......................  ustawa z 28.9.1991 r. o kontroli skarbowej (tekst jedn. Dz.U.  z 2011 r. Nr 41, poz. 214 ze zm.) Konwencja z Aarhus ...........  Konwencja o dostępie do informacji, udziale społeczeństwa  w podejmowaniu decyzji oraz dostępie do sprawiedliwości  w sprawach dotyczących środowiska sporządzona w Aarhus  25.6.1998 r. (Dz.U. z 2003 r. Nr 78, poz. 706) KPA ......................................  ustawa z 14.6.1960 r. – Kodeks postępowania administracyj- nego (tekst jedn. Dz.U. z 2013 r. poz. 267) KPC ......................................  ustawa z 17.11.1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego  (Dz.U. Nr 43, poz. 296 ze zm.)  KPK ......................................  ustawa z 6.6.1997 r. – Kodeks postępowania karnego (tekst  jedn. Dz.U. z 2013 r. poz. 1247)  KrRejKU ..............................  ustawa z 24.5.2000 r. o Krajowym Rejestrze Karnym (tekst  jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 654 ze zm.) KrRejSU ...............................  ustawa z 20.8.1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (tekst  jedn. Dz.U. z 2013 r. poz. 1203) KWU ....................................  ustawa z 6.7.1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (tekst  jedn. Dz.U. z 2013 r. poz. 707 ze zm.) MięsoWołR ..........................  rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 30.12.2002 r.  w sprawie systemów znakowania mięsa i etykietowania mięsa  wołowego (Dz.U. Nr 241, poz. 2087)  MPPOiP ...............................  Międzynarodowy Pakt Praw Obywatelskich i Politycznych  z 19.12.1966 r. (Dz.U. z 1977 r. Nr 38, poz. 167) NIKU ....................................  ustawa z 23.12.1994 r. o Najwyższej Izbie Kontroli (tekst jedn.  Dz.U. z 2012 r. poz. 82 ze zm.) NormU .................................  ustawa z 12.9.2002 r. o normalizacji (Dz.U. Nr 196, poz. 1386  ze zm.)  ObowObrU..........................  ustawa z 21.11.1967 r. o powszechnym obowiązku obrony  Rzeczypospolitej Polskiej (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 461  ze zm.) ObrInstrFinU ......................  ustawa z 29.7.2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi  (tekst jedn. Dz.U. z 2010 r. Nr 211, poz. 1384 ze zm.) XII Wykaz skrótów OchrDanychU .....................  ustawa z 29.8.1997 r. o ochronie danych osobowych (tekst  jedn. Dz.U. z 2002 r. Nr 101, poz. 926 ze zm.)  OchrInfU .............................  ustawa z 5.8.2010 r. o ochronie informacji niejawnych (Dz.U.  Nr 182, poz. 1228) OchrInfU z 1999 r. .............  ustawa z 22.1.1999 r. o ochronie informacji niejawnych (tekst  jedn. Dz.U. z 2005 r. Nr 196, poz. 1631 ze zm.) OchrKonkurU .....................  ustawa z 16.2.2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów  (Dz.U. Nr 50, poz. 331 ze zm.) OchrZabU ...........................  ustawa z 23.7.2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabyt- kami (Dz.U. Nr 162, poz. 1568 ze zm.)  OgłAktNormU ....................  ustawa z 20.7.2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i nie- których innych aktów prawnych (tekst jedn. Dz.U. z 2011 r.  Nr 197, poz. 1172 ze zm.) OgrDzGospU ......................  ustawa z 21.8.1997 r. o ograniczeniu prowadzenia działalności  gospodarczej przez osoby pełniące funkcje publiczne (tekst  jedn. Dz.U. z 2006 r. Nr 216, poz. 1584 ze zm.) OrdPod ................................  ustawa z 29.8.1997 r. – Ordynacja podatkowa (tekst jedn.  Dz.U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.) PańInsPrU ...........................  ustawa z 13.4.2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy (tekst jedn.  Dz.U. z 2012 r. poz. 404 ze zm.) PańInsSanU .........................  ustawa z 14.3.1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (tekst  jedn. Dz.U. z 2011 r. Nr 212, poz. 1263 ze zm.) PańStrPożU .........................  ustawa z 24.8.1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (tekst jedn.  Dz.U. z 2009 r. Nr 12, poz. 68 ze zm.) PartnPublPrywU ................  ustawa z 19.12.2008 r. o partnerstwie publiczno-prywatnym  (Dz.U. z 2009 r. Nr 19, poz. 100 ze zm.) PDPC....................................  Powszechna Deklaracja Praw Człowieka z 10.12.1948 r. PlZagPrzU ...........................  ustawa z 27.3.2003 r. o planowaniu przestrzennym (tekst jedn.  Dz.U. z 2012 r. poz. 647 ze zm.)  PolicjaU ................................  ustawa z 6.4.1990 r. o Policji (tekst jedn. Dz.U. z 2011 r. Nr 287,  poz. 1687 ze zm.) PomSpołU ...........................  ustawa z 12.3.2004 r. o pomocy społecznej (tekst jedn. Dz.U.  z 2013 r. poz. 182 ze zm.) PowszSpRolU ......................  ustawa z 17.7.2009 r. o powszechnym spisie rolnym w 2010 r.  (Dz.U. Nr 126, poz. 1040) PracUrzU .............................  ustawa z 16.9.1982 r. o pracownikach urzędów państwowych  (tekst jedn. Dz.U. z 2013 r. poz. 269 ze zm.) PrAdw ..................................  ustawa z 26.5.1982 r. – Prawo o adwokaturze (tekst jedn. Dz.U.  2009 r. Nr 146, poz. 1188 ze zm.) PrAut ....................................  ustawa z 4.2.1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrew- nych (tekst jedn. Dz.U. z 2006 r. Nr 90, poz. 631 ze zm.) XIII Wykaz skrótów PrawaPacjU .........................  ustawa z 6.11.2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw  Pacjenta (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 159 ze zm.) PrBank .................................  ustawa z 29.8.1997 r. – Prawo bankowe (tekst jedn. Dz.U.  z 2012 r. poz. 1376 ze zm.) PrGeod .................................  ustawa z 17.5.1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne  (tekst jedn. Dz.U. z 2010 r. Nr 193, poz. 1287 ze zm.) PrGeolGórn .........................  ustawa z 9.6.2011 r. – Prawo geologiczne i górnicze (Dz.U.  Nr 163, poz. 981 ze zm.) PrOchrŚrod .........................  ustawa z 27.4.2001 r. – Prawo ochrony środowiska (tekst jedn.  Dz.U. z 2013 r. poz. 1232 ze zm.) ProkU ...................................  ustawa z 20.6.1985 r. o prokuraturze (tekst jedn. Dz.U. z 2011 r.  Nr 270, poz. 1599 ze zm.) PrPostSądAdm ....................  ustawa z 30.8.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sąda- mi administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 270  ze zm.) PrPras ...................................  ustawa z 26.1.1984 r. – Prawo prasowe (Dz.U. Nr 5, poz. 24  ze zm.)  PrRuchDr.............................  ustawa z 20.6.1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn.  Dz.U. z 2012 r. poz. 1137 ze zm.) PrTelekom............................  ustawa z 16.7.2004 r. – Prawo telekomunikacyjne (Dz.U.  Nr 171, poz. 1800 ze zm.) PrUSP ...................................  ustawa z 27.7.2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych  (tekst jedn. Dz.U. z 2013 r. poz. 427 ze zm.)  PrWłPrzem ..........................  ustawa z 30.6.2000 r. – Prawo własności przemysłowej (tekst  jedn. Dz.U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1117 ze zm.)  PrWod ..................................  ustawa z 18.7.2001 r. – Prawo wodne (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r.  poz. 145 ze zm.) PrZamPubl ..........................  ustawa z 29.1.2004 r. – Prawo zamówień publicznych (tekst  jedn. Dz.U. z 2013 r. poz. 907 ze zm.) RachunkU ............................  ustawa z 29.9.1994 r. o rachunkowości (tekst jedn. Dz.U.  z 2013 r. poz. 330 ze zm.) RadcPrU ..............................  ustawa z 6.7.1982 r. o radcach prawnych (tekst jedn. Dz.U  z 2010 r. Nr 10, poz. 65 ze zm.) Regulamin Sejmu  ..............  uchwała  Sejmu  RP  z  30.7.1992  r.  –  Regulamin  Sejmu  Rzeczypospolitej Polskiej (tekst jedn. M.P. z 2012 r. poz. 32  ze zm.) Regulamin Senatu  .............  uchwała Senatu RP z 23.11.1990 r. – Regulamin Senatu (tekst  jedn. M.P. z 2010 r. Nr 39, poz. 542 ze zm.) Rozporządzenie  Nr 1049/2001 ......................  rozporządzenie (WE) Nr 1049/2001 Parlamentu Europejskiego  i Rady z 30.5.2001 r. w sprawie publicznego dostępu do doku- XIX
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Dostęp do informacji publicznej w polskim systemie prawnym
Autor:

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: