Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00386 005969 13642100 na godz. na dobę w sumie
E-usługi administracji publicznej w warunkach zarządzania projektami - ebook/pdf
E-usługi administracji publicznej w warunkach zarządzania projektami - ebook/pdf
Autor: Liczba stron: 325
Wydawca: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-7969-336-8 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> biznes >> zarządzanie i marketing
Porównaj ceny (książka, ebook, audiobook).

Rozwój e-government, czyli administracji świadczącej usługi na drodze elektronicznej warunkowany jest inicjatywami i działaniami, jakie zostały podjęte w naszym kraju dla przestawienia jego gospodarki na tory społeczeństwa informacyjnego, informatyzacji sektora publicznego oraz obowiązującymi aktami prawnymi, na podstawie których urzędy wykonują swoje zadania. O rzeczywistym rozwoju e-government świadczy oferowanie usług publicznych - oczekiwanych przez klientów administracji - na coraz wyższych poziomach, a więc odchodzenie od świadczenia usług wyłącznie na zasadzie udostępniania informacji, na rzecz coraz bardziej zaawansowanych sposobów załatwiania spraw urzędowych. Szansą na większą dojrzałość e-usług jest wdrożenie nowych metod zarządzania w jednostkach z sektora publicznego, uwzględniających dynamiczne zmiany potrzeb swoich klientów, kompletność usług i sposobu ich świadczenia oraz posiadanie niezawodnych systemów informatycznych zarządzania każdego szczebla. Administracja publiczna, chcąc racjonalizować wydatki na Informatyzację państwa przez dotacje unijne, dostrzegła potencjał tkwiący w zarządzaniu projektami i dała temu oficjalnie wyraz uchwalając, w 2005 r., ustawę o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne i rok później przygotowując pierwszy w historii Polski plan informatyzacji państwa. Mając na względzie wielość projektów realizowanych w sektorze publicznym, skalę zaangażowanych w nie środków UE, zapóźnienia Polski w zakresie wdrażania e-usług administracji w stosunku do innych krajów, a także fakt, że do tej pory sektor ten nie wypracował jednolitego standardu zarządzania przedsięwzięciami, w książce przedstawiono krytyczną analizę metodyk zarządzania projektami pod kątem ich implementacji do projektów związanych z rozwojem e-government. Ponadto, zaproponowano koncepcję wsparcia organizacyjno-informatycznego dla metodyki najczęściej wykorzystywanej przez administrację publiczną przy realizacji projektów z dofinansowaniem unijnym.

Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

Anna Kaczorowska – Katedra Informatyki Wydział Zarządzania, Uniwersytet Łódzki, 90-237 Łódź, ul. Matejki 22/26 RECENZENT Gabriela Idzikowska OPRACOWANIE REDAKCYJNE Ewa Siwińska SKŁAD I ŁAMANIE Katarzyna Ciach OKŁADKĘ PROJEKTOWAŁA Joanna Skopińska © Copyright by Uniwersytet Łódzki, Łódź 2013 Wydane przez Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego Wydanie I . W.06310.13.1.H ISBN (wersja drukowana) 978-83-7525-932-2 ISBN (ebook) 978-83-7969-336-8 Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego 90–131 Łódź, Lindleya 8 www.wydawnictwo.uni.lodz.pl e-mail: ksiegarnia@ uni.lodz.pl tel. (42) 665 58 63, faks (42) 665 58 62 Spis treści Wstęp ........................................................................................................................................... 9 I. Usługi elektronicznej administracji w Polsce ..................................................................... 17 1.1. E-government – pojęcie, podejścia i terminologia ........................................................ 17 1.2. Kalendarium e-government w Polsce na gruncie prawa europejskiego i krajowego .... 20 1.3. Polskie osiągnięcia w zakresie e-government ............................................................... 32 1.3.1. Krajowy e-government w rankingach europejskich .......................................... 32 1.3.2. Polska w europejskim łańcuchu efektywności e-government ........................... 43 1.3.3. Krajowy e-government w rankingach światowych ........................................... 53 1.4. Potrzeba informatyzacji administracji publicznej z zastosowaniem odpowiedniej metodyki zarządzania projektami ................................................................................. 58 II. Zarządzanie projektami ...................................................................................................... 65 2.1. Wprowadzenie .............................................................................................................. 65 2.2. Projekty i ich specyfika................................................................................................. 67 2.2.1. Projekty – terminologia i fundamentalne koncepty ........................................... 67 2.2.2. Projektowa struktura organizacyjna .................................................................. 68 2.2.2.1. Ramowa organizacja projektu ............................................................ 68 2.2.2.2. Funkcje w strukturze organizacyjnej projektu ................................... 70 2.2.3. Portfele, programy i rodziny projektów ............................................................ 73 2.2.4. Specyfika projektów informatycznych.............................................................. 75 2.2.5. Specyfika projektów publicznych i europejskich .............................................. 80 2.3. Zarządzanie procesem projektowania ........................................................................... 87 2.3.1. Definicje i fundamentalne koncepcje ................................................................ 87 2.3.2. Cykl życia projektu ........................................................................................... 87 2.3.3. Tradycyjne i zwinne podejście do zarządzania projektami ............................... 91 2.4. Podsumowanie .............................................................................................................. 96 III. Projekty informatyczne i zarządzanie nimi na rzecz rozwoju krajowego e-govern- ment ....................................................................................................................................... 99 3.1. Wprowadzenie .............................................................................................................. 99 3.2. Analiza historycznych i obowiązujących uregulowań prawnych związanych z informatyzacją administracji publicznej i świadczeniem e-usług .............................. 100 3.2.1. Inicjatywy przed ustawą o informatyzacji działalności podmiotów realizu- jących zadania publiczne .................................................................................. 100 3.2.2. Ustawa o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania pu- bliczne ............................................................................................................... 103 3.2.3. Pierwsza nowelizacja ustawy o informatyzacji działalności podmiotów rea- lizujących zadania publiczne ............................................................................ 107 6 3.2.3.1. Dodane, zmienione i uchylone przepisy ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne .................. 107 3.2.3.2. Przepisy zmieniające Kodeks postępowania administracyjnego ........ 116 3.2.3.3. Przepisy zmieniające Ordynację podatkową ...................................... 118 3.2.4. Projekt kolejnej nowelizacji ustawy o informatyzacji działalności podmio- tów realizujących zadania publiczne ................................................................. 122 3.2.4.1. Przepisy zmieniające ustawę o informatyzacji działalności pod- miotów realizujących zadania publiczne ............................................ 122 3.2.4.2. Przepisy zmieniające Kodeks postępowania administracyjnego i Ordynację podatkową ...................................................................... 127 3.2.4.3. Przepisy zmieniające ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi .............................................................................. 128 3.2.5. Plan informatyzacji państwa na rok 2006 ......................................................... 131 3.2.6. Plan informatyzacji państwa na lata 2007–2010 ............................................... 134 3.2.7. Projekt planu informatyzacji państwa na lata 2011–2015 ................................. 136 3.3. Ocena dotychczasowego stanu prac nad informatyzacją państwa ................................ 141 3.3.1. Ocena informatyzacji administracji publicznej ................................................. 141 3.3.2. Ocena zarządzania projektami IT ...................................................................... 145 3.4. Podsumowanie .............................................................................................................. 154 IV. Czynniki krytyczne rozwoju e-government w Polsce ......................................................... 157 4.1. Wprowadzenie .............................................................................................................. 157 4.2. Cel analizy wyników badań i dokumentów krajowych i zagranicznych oraz ankiety dla słuchaczy Podyplomowego Studium Zarządzanie w Jednostkach Samorządu Terytorialnego .............................................................................................................. 158 4.3. Czynniki przyspieszające rozwój i poziom korzystania z e-usług ................................ 161 4.3.1. Projekty i zarządzanie nimi w sektorze publicznym ......................................... 161 4.3.2. Nowelizacje ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne .............................................................................................. 162 4.3.3. Platforma ePUAP .............................................................................................. 162 4.3.4. Kontakty elektroniczne z administracją poprzez serwisy społecznościowe typu Wiki .................................................................................................................. 166 4.3.5. Zewnętrzne finansowanie projektów e-government .......................................... 169 4.4. Czynniki opóźniające rozwój e-government ................................................................. 171 4.4.1. Ograniczony dostęp do szerokopasmowego Internetu ...................................... 171 4.4.2. Bariery legislacyjne .......................................................................................... 172 4.4.3. Niejednolity model uwierzytelniania użytkowników w kontaktach z urzę- dami .................................................................................................................. 174 4.4.4. Elektroniczny obieg dokumentów i portale internetowe w urzędach ................ 176 4.4.5. Rejestry publiczne, typy e-formularzy oraz ich format i struktura .................... 181 4.4.6. Nieprawidłowości w zarządzaniu projektami ................................................... 183 4.4.7. Niewystarczająca promocja e-urzędów ............................................................. 186 4.4.8. Bezpieczeństwo komunikacji elektronicznej pomiędzy urzędami i ich klientami ........................................................................................................... 186 4.4.9. Edukacja i świadomość urzędników oraz odbiorców e-usług publicznych ....... 188 4.4.10. Obsługa informatyczna urzędów i wysokość wydatków na informatyzację ........ 190 4.5. Analiza wyników ankiety dla słuchaczy Podyplomowego Studium Zarządzanie w Jednostkach Samorządu Terytorialnego .................................................................... 191 4.6. Podsumowanie .............................................................................................................. 201 7 tami stosowanej przez administrację publiczną ............................................................. 5.6.1. Wymagania wobec metodyki zarządzania projektami w administracji publi- V. Metodyczne zarządzanie projektami w sektorze publicznym w Polsce ........................... 205 5.1. Wprowadzenie .............................................................................................................. 205 5.2. Metodyka zarządzania projektami dofinansowywanymi ze środków UE ..................... 207 5.2.1. Cel i konstrukcja metodyki Project Cycle Management ................................... 207 5.2.2. Instrumentarium metodyki Project Cycle Management .................................... 212 5.2.3. Zarządzanie kosztami w metodyce Project Cycle Management ....................... 218 5.2.4. Wsparcie softwarowe ........................................................................................ 221 5.3. Analiza standardu zarządzania projektami Project Management Institute .................... 221 5.3.1. Cel i konstrukcja metodyki Project Management Institute ............................... 221 5.3.2. Instrumentarium standardu Project Management Institute ................................ 225 5.3.3. Zarządzanie kosztami w metodyce Project Management Institute .................... 226 5.3.4. Wsparcie softwarowe ........................................................................................ 228 5.4. Analiza metodyki PRINCE2 ......................................................................................... 230 5.4.1. Cel i konstrukcja metodyki PRINCE2 .............................................................. 230 5.4.2. Instrumentarium metodyki PRINCE2 ............................................................... 239 5.4.3. Zarządzanie kosztami w PRINCE2 ................................................................... 240 5.4.4. Wsparcie softwarowe ........................................................................................ 245 5.5. Zalecenia odnośnie do stosowania porównywanych metodyk ...................................... 245 5.6. Koncepcja wsparcia organizacyjno-informatycznego dla metodyki zarządzania projek- 253 253 5.6.2. Koncepcja wsparcia organizacyjnego metodyki Project Cycle Management .......... 254 5.6.3. Koncepcja wsparcia informatycznego metodyki Project Cycle Management ......... 259 5.6.3.1. Informatyczna infrastruktura zarządzania projektami ........................ 259 5.6.3.2. Transmisja danych z Ms Excel do Ms Project Professional 2010 ...... 259 5.6.3.3. Implementacja analizy trendu kamieni milowych .............................. 262 5.7. Podsumowanie .............................................................................................................. 265 Zakończenie ................................................................................................................................ 269 Bibliografia ................................................................................................................................. 275 Wykaz skrótów ........................................................................................................................... 291 Załącznik 1. Pojęcia zdefiniowane w ustawie o informatyzacji działalności podmiotów realizu- 295 Załącznik 2. Projekty finansowane w ramach 7. osi priorytetowej PO IG 2007–2013 ............... 299 Załącznik 3. Wzór ankiety dla słuchaczy Podyplomowego Studium Zarządzanie w Jed- 305 311 Załącznik 5. Czasowa wartość pieniądza ................................................................................... 317 Spis rysunków i wykresów ......................................................................................................... 319 Spis tabel ..................................................................................................................................... 320 Od redakcji ................................................................................................................................. 323 jących zadania publiczne ........................................................................................ cznej .................................................................................................................. nostkach Samorządu Terytorialnego ...................................................................... Załącznik 4. Wyniki ankiety dla słuchaczy Podyplomowego Studium Zarządzanie w Jed- nostkach Samorządu Terytorialnego ...................................................................... Wstęp Wdrażanie e-government w Polsce odbywało się przede wszystkim pod ką- tem naszego kandydowania do Unii Europejskiej (UE), a jego rozwój następuje już jako efekt członkostwa w jej strukturach. Rozwój e-government w Polsce jest możliwy dzięki wprowadzeniu zarzą- dzania projektami do sektora administracji publicznej i zależy od racjonalnych inwestycji państwa w nowe technologie informacyjno-komunikacyjne (Informa- tion and Communications Technology – ICT), dzięki którym pojawią się w tym sektorze spójne, w skali kraju, systemy teleinformatyczne. Projekty informatyczne (projekty IT) powinny być w tym sektorze ustana- wiane, przede wszystkim, dla udostępniania kolejnych e-usług i systemów tele- informatycznych, dzięki którym mogą być one świadczone. Niezmiernie ważne jest racjonalne wykorzystanie dotychczasowego dorobku sektora publicznego w obszarze informatyzacji i zarządzania projektami. Trzeba będzie dołożyć wszelkich starań na rzecz realizacji projektów, których cele są nadal aktualne, a ich najcięższy grzech polega na tym, że zostały ustanowione w poprzednich planach informatyzacji państwa i nie zdążono ich zakończyć. Należy być świa- domym faktu, że nie wystarczy wprowadzenie drobnych korekt w prowadzo- nych projektach. Bardzo potrzebna jest lepsza koordynacja w zarządzaniu po- wiązanymi projektami IT, która niestety ma dużo więcej ograniczeń, jeśli nie posiada profesjonalnego informatycznego wsparcia. Celem e-government nie jest informatyzacja administracji, ale sprawne świadczenie usług potrzebnych jej klientom. Elektroniczna administracja nie jest nowym narzędziem rządowej kooperacji w dziedzinie informatyzacji, ale po- winna być narzędziem udostępniania lepszych usług osobom prywatnym i przedsiębiorcom. Dla administracji, jako takiej, kwestią bardzo istotną jest możliwość monitorowania przebiegu spraw, sprawne narzędzia kontroli na każ- dym jej poziomie, ale także jej wizerunek w oczach społeczeństwa. Dalszy postęp w świadczeniu e-usług zgodnych z oczekiwaniami indywidu- alnych klientów i firm będzie wymagał od ekip rządzących kontynuacji przed- sięwzięć uruchomionych przez poprzedników i kompetentnej koordynacji licz- nych projektów o pokrywających się harmonogramach realizacji. E-government w Polsce jest utożsamiany z usługami świadczonymi na dro- dze elektronicznej przez urzędy. Natomiast dla innych państw UE e-government to WSZYSTKIE (e-demokracja, e-usługi, e-zarządzanie) formy kontaktu klienta z administracją wykorzystujące technologie ICT. Różnice w odmiennym rozu- 10 mieniu tego samego pojęcia skutkują resortowym charakterem systemów telein- formatycznych polskiej administracji, zwłaszcza centralnej. W rezultacie klient może załatwić swoją sprawę w pełni, jeśli obejmuje ona obszar pojedynczego resortu. W przeciwnym razie, jeśli sprawa dotyczy kompetencji kilku jednostek administracji, klient nie załatwia jednej sprawy, lecz szereg cząstkowych, w których gromadzi dokumenty i wraz z nimi „wędruje” po wielu urzędach. Brak spójnej w skali państwa polityki informatyzacji powoduje, że na Elek- tronicznej Platformie Usług Administracji Publicznej (ePUAP) znajduje się tyl- ko 60 usług (zbudowanych w okresie, kiedy za informatyzację administracji publicznej było odpowiedzialne Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Admini- stracji – MSWiA), a ok. 3001 zostało udostępnionych samodzielnie przez regio- nalne jednostki administracji publicznej [103, s. 12]. Według stanu na dzień 20 stycznia 2012 r. lista spraw, które można załatwić poprzez platformę ePUAP, zawiera 394 pozycje [103, s. 117]. Systemy wdrażane przez różne urzędy mogą się komunikować ze sobą poprzez platformę ePUAP, jedynie w niedużym zakre- sie spraw. Docelowo platforma ePUAP ma pełnić rolę jednego wspólnego miej- sca, w którym użytkownicy mogliby korzystać z wszystkich oferowanych usług publicznych i w ten sposób załatwiać sprawy urzędowe. Tymczasem, systemy wdrażane przez różne urzędy mogą się komunikować ze sobą poprzez platformę ePUAP jedynie w niedużym zakresie spraw. Do czerwca 2011 r. poziom korzy- stania z e-usług przez indywidualnych petentów był niewielki ze względu na konieczność identyfikacji, przy załatwianiu spraw urzędowych, za pomocą pod- pisu kwalifikowanego. ePUAP do tej pory nie daje możliwości załatwienia w jednym miejscu wszystkich spraw administracyjnych, co dla tego rozwiązania powinno być najważniejsze. Oczekuje się, że drugi etap budowy tej platformy, realizowany w ramach projektu e-PUAP2, doprowadzi do integracji zarówno funkcjonalności – z punktu widzenia klientów, jak i danych – zapewnionej przez administrację. Oferowanie coraz szerszego wachlarza usług w ramach e-government ma sens tylko wówczas, jeśli będzie następowało w zgodzie z rzeczywistymi po- trzebami i oczekiwaniami polskiego społeczeństwa – klienta administracji. Jeśli kolejne e-usługi będą wdrażane jedynie z chęci wprowadzenia do tego sektora najnowszych technologii ICT, skorzystania z dofinansowania czy konieczności realizacji planów UE lub też dla zaspokojenia resortowych ambicji i celów, to ten długofalowy i ciągły proces nie zakończy się sukcesem. Brak wiedzy w spo- łeczeństwie o istnieniu e-usług i korzyściach wynikających z ich stosowania nie przyczyni się do wzrostu zapotrzebowania na elektroniczne usługi administracji  1 Trzy pierwsze miejsca na liście jednostek administracji publicznej, które udostępniły naj- więcej usług do końca 2011 r., zajmują: Urząd Miasta Aleksandrów Kujawski (155 usług), Urząd Miasta w Gliwicach (118) i Starostwo Powiatowe w Słupsku (113) [101, s. 118]. 11 publicznej. Najskuteczniej można sprawny e-government wprowadzić poprzez realizację projektów ICT i profesjonalne zarządzanie nimi, zwłaszcza takimi, których harmonogramy są dłuższe niż czteroletnia kadencja wyborcza. Korzystanie z usług publicznych świadczonych przy użyciu ICT wiąże się z kosztami funkcjonowania narzędzi społeczeństwa informacyjnego (SPI), a jednym z nich jest elektroniczna administracja. Realizacja projektów związa- nych z jej rozwojem powinna się w dużym stopniu odbywać z dofinansowaniem z funduszy europejskich. Z założenia jednak Komisja Europejska (KE) wspiera tego typu przedsięwzięcia tylko wówczas, gdy zaangażowanie środków unijnych może pomóc w osiągnięciu uzgodnionych celów wspólnotowych. Nie należy więc liczyć na to, że w nowym okresie programowania lat 2014–2020 da się sfinansować z funduszy europejskich te projekty informatyczne, których nie udało się w pełni zrealizować w obecnej perspektywie finansowej. Ponadto, jedną z fundamentalnych zasad realizacji projektów wspomaganych funduszami unijnymi jest obowiązek utrzymania inwestycji (już zakończonych lub będących w trakcie realizacji projektów informatycznych) przez pięć lat po jej zakończe- niu i w tym czasie beneficjent musi zapewnić środki własne. Instytucje publiczne starające się o dofinansowanie projektów posługują się jedyną rekomendowaną przez KE metodyką zarządzania projektami znaną pod nazwą Zarządzanie cyklem projektu (PCM – Project Cycle Management) [111]. Jej struktura jest zgodna z konstrukcją wniosku o dofinansowanie w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki (PO KL). Ta bezpłatna i systematycznie aktualizowana metodyka ma służyć usprawnieniu zarządzania projektami i pro- gramami współfinansowanymi z UE, ale przede wszystkim podejmowaniu ra- cjonalnych decyzji przez pracowników KE, zajmujących się przyznawaniem i kontrolą wykorzystania funduszy pomocowych. Metodyka PCM najsłabiej wspiera kierownika projektu podczas fazy realizacji. Z kolei, niska jest pozycja kierownika względem osób i struktur decydujących o sposobie wydatkowania środków europejskich. Konieczność wprowadzenia zmian, wynikająca z potrze- by usunięcia błędów koncepcyjnych lub zastąpienia starszej technologii bardziej nowoczesną, powoduje wówczas bardzo duże opóźnienia w realizacji projektów. Konstrukcja metodyki PCM nie ma pełnego odwzorowania w profesjonalnym oprogramowaniu wspierającym zarządzanie projektami. Zarządzanie dofinansowy- wanymi projektami informatycznymi, dzięki realizacji których ma postępować in- formatyzacja tego sektora, nie będzie efektywne bez rozbudowy metodyki PCM i implementacji jej najważniejszych obszarów w specjalistycznym software. Istniejące uwarunkowania prawne także ograniczają możliwości informaty- zacji administracji publicznej, uzasadniając potrzebę ich uzupełnienia i modyfi- kacji tak, aby szybciej podążać za rozwojem nowoczesnych ICT, jak najpełniej zaspokoić potrzeby klientów, potrafiących korzystać z takich technologii i spro- stać wymaganiom stawianym przez UE w zakresie świadczenia e-usług. 12 Informatyzacja administracji publicznej w Polsce, warunkująca funkcjonowanie e-government, wymaga spójnych strategii – polityk stanowiących ramy prawne dla racjonalnego wykorzystywania środków z budżetu państwa, ale przede wszystkim z budżetu UE i tym samym skorzystania z szans wynikających z naszego członkostwa w Unii. Dlatego też celem głównym pracy jest wykazanie, że zmniejszenie istnieją- cego dystansu Polski w obszarze elektronicznej administracji względem państw europejskich, bardziej zaawansowanych w dziedzinie e-government, jest możli- we poprzez realizację projektów informatycznych z zastosowaniem metodyki wyposażonej w odpowiednie instrumentarium, która zapewni skuteczniejsze zarządzanie przedsięwzięciami, ustanowionymi dla rozwoju e-government, po- lepszenie kompleksowej oceny polskich e-usług w kolejnych europejskich ran- kingach efektywności e-administracji, a przede wszystkim pełniejsze zaspokoje- nie rzeczywistych potrzeb klientów administracji. Badania przeprowadzone w trakcie wykonywania pracy mają także następu- jące cele szczegółowe: 1. Utworzenie kalendarium e-government w Polsce na lata 2000–2012 dla uzyskania bazy najważniejszych aktów prawnych, na podstawie których może być prowadzona informatyzacja tego sektora i mogą być udostępniane e-usługi publiczne (kalendarium zamieszczono w rozdz. I, w tab. 1.1). 2. Analiza aktów prawnych i innych dokumentów pod kątem wskazania formy zarządzania, dzięki której odbywa się udostępnianie e-usług administracji publicznej. 3. Analiza wyników badań i dokumentów o skali ogólnopolskiej i między- narodowej oraz wyników Ankiety dla słuchaczy Podyplomowego Studium Za- rządzanie w Jednostkach Samorządu Terytorialnego (PS Zarządzanie w JST) dla specyfikacji czynników i zjawisk przyspieszających bądź opóźniających rozwój usług e-government oraz poznania rzeczywistych preferencji klientów admini- stracji odnośnie do korzystania z e-usług publicznych. 4. Analiza metodyki Zarządzanie cyklem projektu – wykorzystywanej w sektorze publicznym do zarządzania projektami, w porównaniu ze standardem Project Management Institute (PMI) i metodyką PRINCE2. 5. Koncepcja wsparcia organizacyjno-informatycznego i wykorzystania w stosowanej przez administrację metodyce instrumentarium zarządzania zmniejszającego ryzyko pogorszenia wartości głównych wskaźników rozwoju e-government w Polsce w porównaniu z ich średnimi wartościami wśród wszyst- kich państw objętych badaniem oraz niedostarczenia e-usług pożądanych przez użytkowników. 13 Powyższe rozważania są podstawą do sformułowania następującej – głównej, tezy pracy: Wsparcie organizacyjno-informatyczne i wyposażenie metodyki Zarządzanie cyklem projektu w dodatkowe instrumentarium jest w stanie zwiększyć efektywność zarządzania projektami istotnymi dla informatyzacji administracji publicznej i przybliżyć rozwój krajowego e-government do średniego poziomu wypracowanego przez państwa uwzględniane w badaniu eGovernment Benchmark Measurement, a także pełniej zaspokoić rzeczywiste potrzeby klientów administracji publicznej w zakresie korzystania z e-usług. Tezę główną mają wesprzeć następujące hipotezy pomocnicze: 1) zarządzanie projektami jest formą zarządzania, dzięki której odbywa się informatyzacja administracji publicznej warunkująca rozwój e-government; 2) dotychczasowe zarządzanie informatyzacją tego sektora i realizacją pro- jektów informatycznych z wykorzystaniem metodyki Zarządzanie cyklem pro- jektu skutkuje dostarczaniem e-usług publicznych na poziomie niższym niż średni procent (wśród wszystkich badanych) pełnej dostępności on-line i dojrza- łości 20 podstawowych usług publicznych poddawanych ocenie w uznanym europejskim badaniu, jakim jest eGovernment Benchmark Measurement. Dalsze korzystanie z metodyki PCM, w jej obecnej postaci, może dopro- wadzić do stanu, w którym proces informatyzacji administracji publicznej bę- dzie przebiegał bez profesjonalnego informatycznego wsparcia, co może spo- wolnić tempo rozwoju usług e-government w Polsce. Aby udowodnić hipotezy pomocnicze i tezę główną, przeprowadzono bada- nia przedstawione w pięciu rozdziałach. Rozdziały zawierają Wprowadzenie2 przedstawiające zagadnienia w nich poruszane. Rozdział pierwszy, po zestawieniu podstawowych pojęć, terminologii i ka- lendarium rozwoju e-government, poświęcony jest porównaniu usług elektronicz- nej administracji w Polsce z innymi państwami z i spoza Europy, a w końcowej części uzasadnia potrzebę informatyzacji administracji publicznej z zastosowa- niem odpowiedniej metodyki zarządzania projektami. Pięć pierwszych paragrafów rozdziału drugiego obejmuje problematykę pro- jektu – jego cech charakterystycznych, projektowej struktury organizacyjnej, spe- cyfiki projektów IT i podejmowanych w sektorze publicznym. Pozostałe paragrafy dotyczą zarządzania projektami, jego fundamentalnych koncepcji oraz występują- cych w nim procesów. Zawarto tutaj również charakterystykę tradycyjnego i naj- nowszego – zwinnego sposobu zarządzania projektem. W rozdziale trzecim przedstawiono aspekty prawne związane z prowadze- niem projektów i świadczeniem e-usług publicznych. Zamieszczone tutaj spo- strzeżenia i oceny na temat prowadzenia informatyzacji i zarządzania projektami IT w sektorze publicznym dotyczą lat 2004–20133.  2 Wstęp do całej pracy jest jednocześnie Wprowadzeniem do rozdziału I. 3 Uwzględniono tylko pierwsze półrocze 2013 r. 14 Czwarty rozdział poświęcono zestawieniu i analizie czynników krytycznych dla rozwoju e-government w Polsce. Czynniki te zostały wyspecyfikowane na podstawie analizy wyników następujących badań: Stan informatyzacji urzędów administracji publicznej w Polsce w 2008 r. Raport generalny z badań ilościo- wych dla Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji [4], Stopień informa- tyzacji urzędów w Polsce. Raport Generalny z badań ilościowych dla Minister- stwa Spraw Wewnętrznych i Administracji. IV edycja badania dotycząca roku 2007 [5], Wpływ informatyzacji na usprawnienie działania urzędów administracji publicznej w Polsce w 2010 r. … [56], Badanie wpływu informatyzacji na działa- nie urzędów administracji publicznej w Polsce w 2011 roku. Raport z badania ilościowego realizowanego na zlecenie MSWiA [3], Silence Fails. The Five Crucial Conversations for Flawless Execution [211], raport The Standish Group Chaos (z lat 2005 [213], 2007 [212], 2010 [214] i 2012 [215]) oraz analizy doku- mentów Społeczeństwo informacyjne w liczbach [103] (raport opublikowany w 2012 r.) i Program zintegrowanej informatyzacji państwa [105] (opublikowany w marcu 2013 r.). Aby uzyskać lepszy obraz rzeczywistości, przeprowadzono również badania ankietowe wśród słuchaczy PS Zarządzanie w JST. Ankietę przeprowadzano w latach 2010 i 2011. Analiza wyników wskazanych dokumen- tów oraz anonimowej ankiety pozwala na stwierdzenie, że należy usprawnić do- tychczasowy system prowadzenia projektów służących rozwojowi usług e-government na płaszczyźnie zarządzania, wytwarzania i komunikacji. W piątym rozdziale została przeanalizowana metodyka zarządzania projek- tami PCM, PMI i PRINCE2, dzięki czemu w końcowej części sformułowano zalecenia i propozycje odnośnie do ich stosowania oraz przedstawiono koncep- cję wsparcia, przede wszystkim informatycznego, ale również organizacyjnego, dla metodyki zarządzania projektami stosowanej przez jednostki administracji publicznej. W każdym z rozdziałów zostało zamieszczone Podsumowanie4, w którym zawarto wnioski wynikające z przeprowadzonych rozważań. W Zakończeniu zestawiono wyniki przeprowadzonych badań, stwierdzając udowodnienie hipotez pomocniczych i tezy głównej. W opisanych w pracy rozważaniach zastosowano następujące metody:  kwerendę krajowych aktów prawnych i niektórych z UE w aspekcie wdrażania w Polsce podstaw i dalszego rozwoju usług e-government;  analizę zebranych dokumentów dotyczących Polski, UE oraz niektórych innych krajów spoza Europy;  analizę wyników indywidualnie opracowanej ankiety dotyczącej stopnia znajomości zagadnień z zakresu e-government i zarządzania projektami.  4 Z wyjątkiem rozdziału I, dla którego rozważania, zawarte w par. 1.4, dotyczące potrzeby wykorzystania skutecznej metodyki zarządzania projektami w informatyzacji administracji pu- blicznej, stanowią podsumowanie. 15 Tematyka e-usług publicznych w warunkach zarządzania projektami nie była do tej pory przedmiotem rozważań badaczy w Polsce. Jedynie M. Ganczar w książce Informatyzacja administracji publicznej. Nowa jakość usług publicz- nych dla obywateli i przedsiębiorców [50] przybliża prawne podstawy wdrażania informatyzacji administracji publicznej, podkreślając, że świadczenie usług pu- blicznych z wykorzystaniem środków komunikacji elektronicznej staje się wręcz koniecznością, ponieważ prawo krajowe i europejskie nakłada na podmioty pu- bliczne określone obowiązki w tym zakresie. Mając na względzie wielość projektów realizowanych w sektorze publicz- nym w Polsce oraz skalę zaangażowanych w nie środków UE, a także fakt, że do tej pory sektor ten nie wypracował jednolitego standardu zarządzania przedsię- wzięciami, celowe wydaje się zaproponowanie koncepcji wsparcia organizacyj- no-informatycznego, dla metodyki PCM, wykorzystywanej przez administrację publiczną przy realizacji projektów z dofinansowaniem unijnym. I. Usługi elektronicznej administracji w Polsce 1.1. E-government – pojęcie, podejścia i terminologia Przedrostek „e-”, np.: w słowach „e-administracja”, „e-bankowość”, „e-biz- nes”, „e-działalność”, „e-płatność”, „e-handel” czy „e-zdrowie”, oznacza „elek- troniczny”, a sama litera „e” pochodzi od angielskiego wyrazu „electronic”. Litera „e” jest stawiana przed innymi wyrazami dla wskazania, że kontakty mię- dzy daną organizacją a jej klientami odbywają się na drodze elektronicznej dzię- ki wykorzystaniu ICT. Ogół działań organów administracji rządowej i samorządowej wykonywa- nych z wykorzystaniem nowoczesnych technologii informacyjno-komuni- kacyjnych (ICT) określa się mianem e-government. Komisja Europejska (KE) definiuje pojęcie „e-government” jako „wykorzy- stanie technologii informacyjnych i komunikacyjnych (ICT) w administracji publicznej, w ścisłym połączeniu z niezbędną zmianą organizacyjną i nowymi umiejętnościami służb publicznych w tym celu, aby poprawić jakość świadczo- nych przez administrację usług oraz uczynić bardziej efektywnym proces demo- kratycznej legitymizacji sprawowania polityki” [27]. Według KE „e-government oznacza szczegółową przebudowę administracji, realizowaną na podstawie ICT, […], zmierzającą do tego, by sektor publiczny był otwarty i przejrzysty – otwarty głównie dla obywateli, organizacji i przedsiębiorców, nastawiony na współpracę z nimi” [50, s. 36]. Wdrożenie prawidłowo funkcjonującego e-governmen jest procesem, który wymaga przeprowadzenia gruntownych zmian w sposobie działania i myślenia urzędników, a nowe technologie ICT mają usprawnić relacje administracji pu- blicznej w kontaktach z obywatelami (Government to Citizen), przedsiębiorcami (Government to Business) i innymi jednostkami z tego sektora (Government to Government). Główne zadania elektronicznej administracji, czyli e-government, to [138, s. 1]:  poprawa jakości usług świadczonych dla społeczeństwa,  umożliwienie większego dostępu do informacji publicznych,  dostosowanie systemu prawnego do zachodzących zmian,  współpraca różnych szczebli administracji,  poszerzenie udziału indywidualnych obywateli i firm w tym procesie,  większa odpowiedzialność jednostek administracji za podejmowane przez nie działania. O pełnej elektronicznej administracji można mówić dopiero wówczas, jeśli oferuje ona następujące rodzaje usług: 18  informacyjne – umożliwiające jednostronny przepływ informacji (od organu administracji do obywateli), np. poprzez dostęp do urzędowych stron WWW czy też do archiwów publicznych;  komunikacyjne – zapewniające relacje dwustronne, gdzie obywatele mogą wyrażać i przekazywać swoje opinie jednostkom administracji, np. pod- czas badań opinii publicznej czy jako komentarze do planowanych usług świad- czonych na drodze elektronicznej;  transakcyjne – zakładające relacje dwustronne, oparte na zasadach part- nerstwa i współpracy, w których obywatele mają aktywny udział w procesie decyzyjnym (np. poprzez uczestnictwo w tworzeniu planów informatyzacji czy strategii rozwoju społeczeństwa informacyjnego), przy czym odpowiedzialność za realizację ostatecznych decyzji zawsze spoczywa na urzędzie;  integracyjne – udostępniające informacje pochodzące z różnych urzę- dów i umożliwiające przeprowadzenie pełnej transakcji poprzez portale o okre- ślonym przeznaczeniu [67]; usługa jest dostępna na tym poziomie, jeżeli pozwa- la na uzyskanie informacji poprzez pobranie stosownych formularzy i ich wy- pełnienie, czasami od razu na stronie, podpisanie za pomocą uznawanych metod i odesłanie drogą elektroniczną, a także uiszczenie wymaganych opłat i docelo- wo otrzymanie oficjalnego dokumentu (o wydanie którego interesant zabiegał). Kraje, które podążają obecnie w kierunku elektronicznej administracji, mo- gą przeprowadzać tę zmianę zgodnie z jedną z dwóch istniejących na świecie koncepcji rozwoju e-government. Zwolennikami jednej są państwa azjatyckie (takie jak Japonia czy Korea) oraz Stany Zjednoczone i kładą one nacisk na za- pewnienie dostępu do usług administracji świadczonych elektronicznie on-line. Koncepcja preferowana przez UE zakłada, że informatyzacja administracji pu- blicznej to zintegrowane działanie zmierzające do stworzenia tańszej i skutecz- niejszej administracji, a docelowo do poprawy zarządzania państwem i obniże- nia kosztów jej funkcjonowania. W Polsce jako cel funkcjonowania e-government przyjęto zwiększenie efek- tywności działania administracji publicznej w zakresie świadczenia usług. Następu- jąca definicja usługi publicznej: „usługa świadczona przez organa administracji publicznej na rzecz obywateli oraz organizacji, a także inne formy komunikacji pomiędzy organami administracji publicznej a obywatelami i organizacjami służące realizacji zadań administracji publicznej lub wywiązywaniu się obywateli i organi- zacji z obowiązków wobec państwa” jest zawarta w dokumencie Wrota – wstępna koncepcja projektu przygotowanym w grudniu 2002 r. przez firmę McKinsey Company na zlecenie Komitetu Badań Naukowych (KBN). E-government posiada swój wymiar zewnętrzny, obejmujący relacje pomię- dzy administracją a jej klientami, który może być realizowany dzięki systemom teleinformatycznym bazującym na rozwiązaniach typu front-office w postaci elek- tronicznych skrzynek podawczych (ESP). Wewnętrzny wymiar wyraża się w rela- cjach urząd–urząd i urząd–pracownicy i może się odbywać za pomocą systemów informatycznych typu back-office poprzez elektroniczny obieg dokumentów. 19 Termin „e-government”, w ujęciu UE, jest szerszy znaczeniowo aniżeli w pol- skiej administracji publicznej. Pomimo tego, w Polsce funkcjonują określenia „elek- troniczna administracja”, „e-administracja” jako terminy tożsame z e-government. Obok e-government funkcjonuje także, posiadające szersze znaczenie, poję- cie „e-governance”, czyli e-rządzenie. Obejmuje ono całe spektrum relacji ze- wnętrznych oraz wewnątrz rządu z wykorzystaniem technologii ICT, w wielu aspektach życia państwa. Relacje wewnątrz administracji zakładają dzielenie się informacją i wiedzą, współpracę w zagadnieniach legislacyjnych, a także stwo- rzenie podstaw dla rozwoju usług elektronicznej administracji. Głównym zada- niem e-governance jest określenie, jaki wpływ mają technologie ICT na różne dziedziny życia społecznego, władzę publiczną, relacje pomiędzy jednostkami z tego sektora a podmiotami zewnętrznymi. E-governance wytycza ogólne cele i kierunki, w jakich powinny iść szczegółowe działania, poprzez np. konsultacje elektroniczne, koordynuje także działania w tym zakresie oraz opracowuje od- powiednie statystyki i na ich podstawie prezentuje uzyskane wyniki. W rozumieniu przepisów dotyczących Działania 8.1 Programu Operacyjne- go Innowacyjna Gospodarka (PO IG) „e-usługi to takie usługi, których świad- czenie odbywa się za pomocą Internetu, jest zautomatyzowane (może wymagać niewielkiego udziału człowieka) i zdalne” [47, s. 28]. E-usługą jest zatem usługa świadczona bez udziału człowieka i polegająca na:  wysyłaniu i odbieraniu danych za pomocą systemów teleinformatycz- nych w publicznych sieciach telekomunikacyjnych, np. przez Internet;  jej świadczeniu na indywidualne żądanie usługobiorcy i mającą wów- czas formę usługi zindywidualizowanej;  realizacji bez konieczności przebywania obu stron jednocześnie w tej samej lokalizacji;  udzielaniu konkretnej odpowiedzi na postawione pytanie czy złożenie zamówienia. Do e-usług w przedstawionym ujęciu nie zalicza się, m.in. usług telekomu- nikacyjnych oraz usług radiowych i telewizyjnych, dostaw towarów, w przypad- ku których zamawianie i obsługa odbywa się elektronicznie, czy usług świad- czonych przez doradców finansowych albo prawników, udzielanych klientom za pomocą poczty elektronicznej, stron WWW czy też na forach internetowych. Definicję e-usług, o największym stopniu szczegółowości, podaje art. 11 Rozporządzenia Rady (WE) nr 1777/2005 … [47] stanowiący, że „Do usług świadczonych drogą elektroniczną, […], należą usługi świadczone za pomocą Internetu lub sieci elektronicznej, których świadczenie jest zautomatyzowane i które wymagają niewielkiego udziału człowieka, a ich wykonanie bez wyko- rzystania technologii informacyjnej jest niemożliwe”. Budowa e-government jest istotną składową wdrażania idei społeczeństwa informacyjnego (SPI), a rozwój SPI – jednym ze strategicznych celów UE. Pol- ska, będąc zobowiązaną do realizacji celów unijnych, ma szanse na przyspiesze- 20 nie swojego rozwoju gospodarczego i społecznego, ale administracja publiczna wdrażając i rozwijając e-government, powinna się skupić na rzeczywistych po- trzebach swoich klientów – indywidualnych osób i przedsiębiorców. 1.2. Kalendarium e-government w Polsce na gruncie prawa europejskiego i krajowego Rozwój elektronicznej administracji jest warunkowany inicjatywami i dzia- łaniami, jakie zostały podjęte w naszym kraju, aby przestawić gospodarkę na tory SPI, informatyzacji sektora publicznego oraz obowiązujących aktów praw- nych, na podstawie których funkcjonują jednostki z tego sektora. Pierwsze odniesienia do SPI w Polsce znajdują się w raporcie Propozycja stra- tegii rozwoju informatyki i jej zastosowań w Rzeczypospolitej Polskiej opracowa- nym przez Polskie Towarzystwo Informatyczne (PTI) na zlecenie rządu, w lipcu 1991 r. [151]. W dokumencie tym nie użyto jeszcze określenia SPI, ale przedstawia- jąc strategiczne kierunki rozwoju informatyki w Polsce, wskazywano na szanse tkwiące w zintegrowaniu krajowej infrastruktury informatycznej z europejską, ko- rzyści wynikające z uczestnictwa w międzynarodowym podziale pracy w dziedzinie informatyki czy też z integracji polskich sieci teleinformatycznych z sieciami innych państw. Rok 1991 można zatem uznać za początkowy dla rodzimego SPI. Na I Kongresie Informatyki Polskiej, odbywającym się w grudniu 1994 r. w Poznaniu, dyskutowano na temat opublikowanego przez KE dokumentu pt. Europa i społeczeństwo globalnej informacji. Zalecenia dla Rady Europy (na- zywanego od nazwiska jednego z autorów Raportem Bangemanna), z uwzględ- nieniem polskich uwarunkowań. Podsumowując te rozważania, przyjęto raport Strategia rozwoju informatyki w Polsce, w którym pisano o społeczeństwie wie- ku informacji [122]. Od momentu opublikowania Raportu Bangemanna koncep- cja e-government, jako część składowa eEurope, na stałe zagościła w problema- tyce podejmowanej w UE. Cztery lata później, na II Kongresie Informatyki Polskiej, został przedsta- wiony Pakt na rzecz budowy społeczeństwa informacyjnego w Polsce [169]. Pierwsze dyskusje w Polsce na temat e-government rozpoczęto w 1994 r., po opublikowaniu Raportu Bangemanna, ale tworząc w tab. 1.1 kalendarium uchwalonych aktów prawnych oraz dotychczasowych inicjatyw i działań, jakie podjęto w kraju dla wprowadzenia i rozwoju e-administracji, można je rozpo- cząć dopiero od daty o dziewięć lat późniejszej. W listopadzie 2000 r. powstał dokument Społeczeństwo Globalnej Informacji w warunkach przystąpienia Pol- ski do Unii Europejskiej [82], opracowany na podstawie siedmiu ekspertyz przygotowanych na zlecenie Komitetu Badań Naukowych (KBN) [59, s. 409]. 21 Napisano w nim: „Polska powinna aktywnie i twórczo włączyć się w trwa- jące prace na zasadami przyszłego światowego ładu informacyjnego w zakresie środków instytucjonalnych, usługowych i technicznych infrastruktury informa- cyjnej. Innym problemem jest brak społecznej świadomości, wiedzy i doświad- czenia, do czego można wykorzystywać teleinformatykę. Jednym z podstawo- wych zadań państwa powinno więc być zapewnienie odpowiedniej powszechnej edukacji w tym zakresie. Program edukacyjny powinien być poparty szeroką kampanią reklamową i zmianami organizacyjnymi w administracji i przedsię- biorstwach państwowych” [92]. Tabela 1.1. Kalendarium wdrożenia i rozwoju e-government w Polsce na gruncie prawa europejskiego i krajowego ROK 2000 11–12 maja – kraje Europy Środkowej i Wschodniej, podczas Europejskiej Konferencji Ministerialnej odbywającej się w Warszawie, uznały cel strategiczny wytyczony przez państwa Piętnastki UE5 dla inicjatywy eEurope6 (będącej kluczowym elementem polityki UE w zakresie SI). Celem tym było zwiększenie tempa przekształcenia gospodarki europejskiej w gospodarkę opartą na wiedzy, najbardziej konkurencyjną i dynamiczną na świecie. Kraje kandydujące posta- nowiły uruchomić (wzorując się na inicjatywie eEurope) swój własny plan jako wyraz uznania dla zaangażowania politycznego UE, a także dostrzegając potrzebę szybkiego wykorzystania przez Europę możliwości stwarzanych przez taką gospodarkę, również lepszego dostępu do nowych usług „ery informacji” świadczonych dla społeczeństwa przez Internet 14 lipca – podjęcie przez Sejm uchwały w sprawie budowania podstaw SPI w Polsce [52] 21 września – przygotowanie przez KBN dokumentu Program rozwoju infrastruktury infor- matycznej polskiego środowiska naukowo-akademickiego na lata 2001–2005 – PIONIER: Polski Internet Optyczny – zaawansowane aplikacje, usługi i technologie dla Społeczeństwa Informacyj- nego [138] 28 listopada – zatwierdzenie przez Radę Ministrów (RM), w zmienionej postaci, opracowa- nego wcześniej przez KBN materiału Społeczeństwo Globalnej Informacji w warunkach przystą- pienia Polski do Unii Europejskiej [82]. Został on przygotowany na podstawie siedmiu ekspertyz, a obecnie jest znany jako oficjalny dokument KBN i Ministerstwa Łączności pod nazwą Cele i kierunki rozwoju społeczeństwa informacyjnego w Polsce. Jego przesłaniem było przekonanie Polaków do koncepcji społeczeństwa informacyjnego, a Rządu do inwestycji w teleinformatykę. Zgodnie z pkt 5 zapisu do protokołu z posiedzenia RM utworzone zostało (przez ministra nauki) Forum do spraw Społeczeństwa Informacyjnego (FdsSPI) ROK 2001 31 maja – wywiązanie się Rządu ze zobowiązania podjętego wobec uchwały Sejmu z 14 lip- ca 2000 r. odnośnie do opracowania (wzorowanej na inicjatywie eEurope) projektu ePolska Stra- tegia rozwoju społeczeństwa informacyjnego w Polsce na lata 2001–2006 [112]. Projekt przygo- towany przez Ministerstwo Łączności miał zostać poddany ocenie przez zespół roboczy FdsSPI. „Zadanie to Ministerstwo wykonało poprzez zebranie strategii cząstkowych wszystkich zaintere- sowanych resortów i opracowanie na ich podstawie planu działania” [138]  5 W Lizbonie, w dniach 23–24.03.2000 r. 6 Ogłoszonej w Feirze, w dniach 19–20.06.2000 r. 22 Tabela 1.1 (cd.) 16 czerwca – powstanie dokumentu eEurope + 2003 Wspólne działania na rzecz wdrożenia Społeczeństwa Informacyjnego w Europie [88] jako odpowiedzi krajów kandydujących do UE na program ówczesnych jej członków – eEurope an Information Society for All7 23 czerwca – zajęcie stanowiska przez Polską Izbę Informatyki i Telekomunikacji (PIIiT) w dokumencie Stanowisko PIIT. Warunki realizacji strategii ePolska 2002–2003 [149], zawierają- cym plan działań strategicznych na rzecz rozwoju społeczeństwa informacyjnego. Dokument ten był wzorowany na europejskim planie rozwoju eEurope+. Zaktualizowano go w 2002 r., a następ- na wersja strategii znana jest pod nazwą ePolska-2006 [112] 27 lipca – ustawa o ochronie baz danych [234] dostosowująca prawo polskie do dyrektywy 96/9/WE (z 11 marca 1996 r. o ochronie prawnej baz danych). Baza danych jest rozumiana jako „zbiór danych lub jakichkolwiek innych materiałów i elementów zgromadzonych według określonej systema- tyki lub metody, indywidualnie dostępnych w jakikolwiek sposób, w tym środkami elektronicznymi, wymagający istotnego, co do jakości lub ilości, nakładu inwestycyjnego w celu sporządzenia, weryfika- cji lub prezentacji jego zawartości” [234, art. 2, ust. 1, pkt 1]. Podlega ona ochronie przez okres 15 lat następujących po roku, w którym baza danych została sporządzona. Programy komputerowe użyte do sporządzenia lub korzystania z baz nie podlegają ochronie przyznanej bazom danych (art. 4) 6 września – uchwalenie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Art. 8 pkt 1 stanowi, że: „Tworzy się urzędowy publikator teleinformatyczny – Biuletyn Informacji Publicznej – w celu powszechnego udostępniania informacji publicznej, w postaci ujednoliconego systemu stron w sieci teleinformatycznej” [229]. Ustawa ta daje obywatelom prawo wglądu do aktualnych do- kumentów urzędowych i dostęp do bieżącej i archiwalnej wiedzy o sprawach publicznych 11 września – przyjęcie przez RM, uszczegółowionego o dwa punkty, dokumentu ePolska – Plan działań na rzecz rozwoju społeczeństwa informacyjnego w Polsce na lata 2001–2006 [108]. W pierwszym z punktów zawarto Cel 4 – Informatyka na obszarach wiejskich, a drugi obejmował Cel 5 – Rozwój radiofonii i telewizji cyfrowej. W pkt Administracja publiczna on-line dla Celu 3 – Stymulowanie lepszego wykorzystania technologii informacyjnych po raz pierwszy napisano o konieczności interaktywnych kontaktów obywateli z urzędami 18 września –uchwalenie ustawy o podpisie elektronicznym [240] regulującej warunki i skutki prawne stosowania podpisu elektronicznego, zasady świadczenia usług certyfikacyjnych i kwestie nadzoru nad podmiotami świadczącymi takie usługi. Art. 4 pkt 3–6 oraz art. 11 ust. 4 obowiązują od 1 maja 2004 r., w przeciwieństwie do art. 4 pkt 2, który od tego dnia nie przestaje obowiązywać ROK 2002 1 lipca – utworzenie nowego działu administracji rządowej – Informatyzacja. 18 lipca –uchwalono ustawę o świadczeniu usług drogą elektroniczną [237], określającą ob- owiązki usługodawcy i zasady jego wyłączania od odpowiedzialności z tytułu świadczenia usług drogą elektroniczną oraz zasady ochrony danych osobowych osób fizycznych korzystających z e- usług. Art. 5 ust. 5 (traktujący o dodatkowych obowiązkach informacyjnych usługodawcy, będą- cego osobą fizyczną, której prawo do wykonywania zawodu zależy od spełnienia wymagań okre- ślonych w odrębnych ustawach) stosuje sie od dnia wejścia Polski w struktury UE  7 Ogłoszono go 8.12.1999 r. na szczycie w Helsinkach i określono w nim cel budowy nowe- go typu społeczeństwa, wykorzystującego możliwości konkurencyjnej i bazującej na wiedzy go- spodarki, a edukację, transport, sektor zdrowia i aktywizację zawodową osób niepełnosprawnych wytypowano jako priorytetowe dziedziny jego rozwoju.
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

E-usługi administracji publicznej w warunkach zarządzania projektami
Autor:

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: