Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00284 005492 12450857 na godz. na dobę w sumie
Edukacja polonistyczna jako zobowiązanie. Powszechność i elitarność polonistyki. T. 2 - ebook/pdf
Edukacja polonistyczna jako zobowiązanie. Powszechność i elitarność polonistyki. T. 2 - ebook/pdf
Autor: , , , Liczba stron: 580
Wydawca: Uniwersytet Śląski Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-226-3189-8 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> edukacja >> dla nauczycieli
Porównaj ceny (książka, ebook, audiobook).

„Tom drugi publikacji gromadzi artykuły, których autorzy skupili się na zagadnieniach sposobów nauczania, dobrych praktyk nauczycielskich oraz na kwestiach tak bardzo społecznie dyskutowanych, a dotyczących systemu egzaminów. I tak do rozdziału pierwszego

pt. Sztuka uczenia. Nauczyciel i jego warsztat wprowadzeniem jest istotne opracowanie (głos w dyskusji panelowej) wskazujące na pozycję kształcenia językowego w szkole z punktu widzenia ucznia jako podmiotu nauczania i wspierające go w takiej roli w trakcie nauki, a później w życiu podejście tekstocentryczne. Kolejno prezentowane są w tej części artykuły odwołujące się do doświadczeń, wskazujące na rolę czytania także z rodzicami, znaczenie sztuki w polonistycznych działaniach wreszcie odsłaniające inspirujące metody i narzędzia dydaktyczne. Ich autorzy pokazują, jak poszerzać granice tradycyjnie rozumianej polonistyki.

W opracowaniach rozdziału drugiego Polonistyka wobec wyzwań nowoczesności badacze zaprezentowali całe spektrum problemów związanych z edukacją polonistyczną w środowisku cyfrowym, z nauczaniem w czasach nowych technologii niosących ze sobą wiele możliwości, ale też zagrożeń. Najobszerniejszą część tomu drugiego stanowi rozdział Szkoła dobrych praktyk polonistycznych. Składa się on z 16 artykułów stanowiących propozycje rozwiązań dydaktycznych, dotyczących konkretnych tytułów i twórców analizy oraz interpretacji ich

tekstów, a także oryginalnych, niebanalnych rozwiązań dydaktycznych. Tę część zamyka opis działań uczniów i absolwentów z Kawiarenki Literackiej działającej przy I LO im. Juliusza Słowackiego w Chorzowie. Koncert Kawiarenki w Teatrze Śląskim im. Stanisława Wyspiańskiego w Katowicach uświetnił pierwszy dzień Kongresu. Problematykę programową dopełniają artykuły z rozdziału czwartego tomu drugiego pt. Egzaminy: opisywanie i testowanie kompetencji uczniów, których treść była także przedmiotem dyskusji

panelowych. Obradom Kongresu towarzyszyło pięć paneli dyskusyjnych: Edukacja polonistyczna jako zobowiązanie, Egzamin zewnętrzny z języka polskiego a kształcenie językowe w szkole, Polonistyka w świecie różnic kulturowych, czyli polonistyka powszechna i elitarna, Płynne granice polonistyki komparatystyka szkolna i uniwersytecka oraz Uchodźcy studenci i uczniowie. Ze względu na wagę i wartość głosów w dyskusji pomieszczono je najczęściej jako teksty wprowadzające w poszczególnych rozdziałach.” (fragment Wstępu tomu I)

Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

II E d u k a c j a P o w s z e c h n o ś ć p o l o n i s t y c z n a e l i t a r n o ś ć i j a k o p o l o n i s t y k i z o b o w i ą z a n i e Edukacja polonistyczna jako zobowiązanie Powszechność i elitarność polonistyki Tom II Więcej o książce CENA 70 ZŁ (+ VAT) ISSN 0208-6336 ISBN 978-83-226-3189-8 KATOWICE 2016 Edukacja polonistyczna jako zobowiązanie Powszechność i elitarność polonistyki NR 3614 Edukacja polonistyczna jako zobowiązanie Powszechność i elitarność polonistyki Tom II Redakcja naukowa Ewa Jaskółowa, Danuta Krzyżyk, Bernadeta Niesporek­ ­Szamburska, Małgorzata Wójcik­Dudek przy współpracy Diany Jagodzińskiej i Aleksandry Zok­Smoły Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego • Katowice 2016 Redaktor serii: Dydaktyka Języka i Literatury Polskiej Ewa Jaskółowa Recenzenci Krystyna Gąsiorek, Henryk Gradkowski, Krystyna Zabawa Spis treści Sztuka uczenia. Nauczyciel i jego warsztat Rozdział 1 Stanisława Niebrzegowska­Bartmińska Tekstocentryzm a kwestie podmiotowości w edukacji polonistycznej    11 Witold Bobiński Uczniowskie prawo do reader’s response. Czy Celtowie i Australij­ czycy najtrafniej odczytali testament Wóycickiego? . . . . . . .    23 Krystyna Koziołek Literatura i „dobre życie”. Zagubione powinności kształcenia lite­ rackiego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .    35 Dominik Borowski Na peryferiach… Miejsce literatury dla młodzieży w kształceniu polonistycznym . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .    45 Dorota Karkut Rodzice i nauczyciele zapraszają do świata książki — o rozwija­ niu zainteresowań i postaw czytelniczych dzieci i młodzieży . .    57 Zofia Zasacka Nie musi być nudnie! Literatura piękna w szkole a uczniowskie motywacje czytelnicze . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .    71 Paweł Sporek Co czytać we współczesnej szkole? Wobec kanonu — kryteria do­ boru lektury (szanse, możliwości, zagrożenia) . . . . . . . . .    87 Beata Gromadzka Myśleć jak artysta. Jeszcze raz o kontakcie ze sztuką jako źródle postawy twórczej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .   101 6 Spis treści Natalia Spychalska Dlaczego nauczanie poezji jest ważne? . . . . . . . . . . . .   119 Piotr Bogalecki Spotkanie parasola i maszyny do szycia? Sztuka najnowsza w dy­ daktyce polonistycznej . . . . . . . . . . . . . . . . . . .   135 Jan Zdunik Pod rękę z literaturą. O wykorzystaniu psychologii na lekcjach języka polskiego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .   147 Tomasz Wroczyński Najnowsza literatura polska w podręcznikach do szkół ponad­ gimnazjalnych: gatunki, style, formy . . . . . . . . . . . . .   161 Beata Kapela­Bagińska (Wy)Grać na polskim! — gry dydaktyczne jako metody wspoma­ gające proces edukacji na różnych etapach kształcenia . . . . .   175 Marta Bolińska Metoda projektu w edukacji humanistycznej (Świętokrzyski System Wspierania Talentów — Fascynujący Świat Nauki) . . . . . . . .   187 Mariola Wilczak, Sylwia Pikula „Biuletyn Polonistyczny” jako przestrzeń dialogu polonistów . .   203 Polonistyka wobec wyzwań nowoczesności Rozdział 2 Piotr Łuszczykiewicz Wykładowca medialny czy umedialniony? . . . . . . . . . .   213 Kordian Bakuła Człowiek myszkujący. Przyczynek do antropologii początku XXI wieku . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .   223 Agnieszka Kopacz Środowisko cyfrowe i edukacja polonistyczna — kilka słów o do­ brych praktykach . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .   241 Anna Wileczek Czytanie i pisanie na ekranie. (Samo)kształcenie kompetencji ko­ munikacyjnych młodszych dzieci . . . . . . . . . . . . . .   251 Ilona Copik, Eugeniusz Szymik Rola Internetu w podejmowaniu aktywności uczenia się ucznia szkoły podstawowej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .   265 Spis treści 7 Renata Bryzek Polonistyczne czytanie ikonicznych tekstów kultury w wirtualnej rzeczywistości . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .   281 Agnieszka Kulig Z sieci do zeszytu. Media społecznościowe w pracy ze szkolną lekturą . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .   297 Joanna Hobot­Marcinek Dlaczego klasycy? — o zagrożeniach i perspektywach ponowoczes­ nej edukacji polonistycznej . . . . . . . . . . . . . . . . .   311 Szkoła dobrych praktyk polonistycznych Rozdział 3 Grażyna B. Tomaszewska Tak mało czy tak dużo? O interpretacji Daru Czesława Miłosza w gimnazjum . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .   323 Janusz Waligóra Niech staną zegary… Od mowy pogrzebowej do poetyckich figur utraty i żalu — rozpoznania i próby literackie . . . . . . . . .   341 Magdalena Paprotny Trzy daty śmierci i sześć pogrzebów — od tajemnicy do lektury Trenów. O wykorzystaniu kontekstów w szkolnych spotkaniach z Janem z Czarnolasu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .   359 Jadwiga Maksym­Kaczmarek Problem komunikacji na lekcjach języka polskiego w kontekście poezji Wisławy Szymborskiej . . . . . . . . . . . . . . . .   371 Aleksandra Dusza, Katarzyna Krulicka Rozbijanie frazeologizmów w twórczości Wisławy Szymborskiej .   385 Wioletta Żórawska Oni i wiersze, czyli licealista sam na sam z tekstami Cypriana Norwida . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .   395 Anna Radzewicz­Bork Implikacje metodyczne poetyckiej rozmowy Miłosza z Mickiewi­ czem . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .   405 Agata Kucharska­Babula Pieśni Mieczysława Karłowicza na lekcjach języka polskiego w li­ ceum — rozważania na podstawie wybranych Preludiów Kazimie­ rza Przerwy­Tetmajera . . . . . . . . . . . . . . . . . . .   417 8 Spis treści Małgorzata Antuszewicz Kulturowa teoria literatury a uczniowska recepcja tekstów kul tury   431 Natalia Grzeszczuk Poststrukturalistyczne strategie interpretacyjne a poezja współ- czesna — Radość pisania Wisławy Szymborskiej w szkole ponad- gimnazjalnej   445 Monika Polok Projekty lekcji filologiczno-filozoficznych o ludzkim doświadcze- niu na przykładzie Czarnych sezonów Michała Głowińskiego   459 Ewa Ogłoza Dzieło i twórca: Hans Christian Andersen Polonistyczny projekt edukacyjny   469 Maria Szoska Źle obejrzane… O możliwościach interpretacyjnych filmu na lek- cjach języka polskiego w gimnazjum   487 Justyna Hanna Budzik Inspiracje dydaktyczne dla edukacji filmowej: alternatywy dla modelu „przyliterackiego”   501  Wiesława Wantuch Teatr w działaniu, czyli o warunkach rozwoju kompetencji inter- pretacyjnych gimnazjalistów (na przykładzie projektu Laborato- rium teatralne)   515 Andrzej Król Kawiarenki Literackiej polonistyczne zobowiązanie   531 Rozdział 4 Egzaminy: opisywanie i testowanie kompetencji uczniów Lidia Wiśniewska, Marek Urbanowicz Egzaminy szkolne obecne i pożądane Głosy z III i IV Forum Edu- kacyjnego Towarzystwa Literackiego im Adama Mickiewicza   541 Alicja Jakubowska-Ożóg Umiejętności interpretacyjne uczniów na przykładzie prac „olim- pijskich” w szkole średniej — oczekiwania i wyniki   551 Maria Romanowska Interpretacja na egzaminie maturalnym — oczekiwania i problemy   563 Posłowie  577 Posłowie Artykuły zebrane w dwóch tomach publikacji — efekcie pracy II Kongresu Dydaktyki Polonistycznej — zostały wygłoszone w listo- padzie 2015 roku, w chwili gdy po wyborach parlamentarnych nowe władze zapowiadały istotne zmiany w Polsce. Wówczas jeszcze ani organizatorzy Kongresu, ani prelegenci nie wiedzieli do końca, co czeka polską edukację. W niektórych wystąpieniach słychać troskę i zaniepokojenie dotyczące dalszych losów badań edukacyjnych. Sła- womir Jacek Żurek, podsumowując badania edukacyjne i ich kon- sekwencje, pokazywał zadania, które powinny być realizowane do 2020 roku. Działania Ministerstwa Edukacji Narodowej, pospieszne i chaotyczne przygotowywanie podstawy programowej dla szko- ły podstawowej oraz likwidacja gimnazjów, które z takim trudem przebijały się w systemie edukacji od 1999 roku, spowodowały, że wiele postulatów wyartykułowanych w przedstawionych do druku artykułach wydaje się zdezaktualizowanych. Dotyczy to zwłaszcza propozycji doskonalenia badań nad osiągnięciami gimnazjalistów oraz budowania procesu dydaktycznego na tym etapie kształcenia, a także rozwijania czytelnictwa przez proponowanie uczniom lektu- ry, która budziłaby ich zainteresowanie i stawała się przyjemnością. Wedle ustawy mającej wejść w życie od roku szkolnego 2017/2018 uczniowie klas VI nie pójdą już do gimnazjum, a w klasach VII i VIII otrzymają dwa zestawy lektur: obowiązkowych i nadobowiązko- wych, które mają stanowić sztywny kanon tekstów czytanych przez wszystkich. Uczniowskie prawo do „reader’s response”, przedstawione i uargumentowane przez Witolda Bobińskiego, może wydawać się zagrożone, a optymistyczne zapewnienia Zofii Zasackiej, że w szko- le „nie musi być nudnie”, zdają się zupełnie tracić siłę przekonania. 578 Posłowie Możliwości wykorzystania współczesnych mediów i środowiska cyfrowego, w jakim funkcjonuje współczesny młody człowiek, przedstawione w rozdziale Polonistyka wobec wyzwań nowoczesności, wydają się jedynie pobożnymi życzeniami. Proponowane w arty- kułach współczesne konteksty odczytywania utworów klasycznych, takich jak choćby Treny Jana Kochanowskiego, mogą się natomiast wydawać elitarnym kaprysem, który nijak się ma do proponowa- nych treści nauczania. Warto jednak dostrzec w propozycjach badań i rozwiązań dy- daktycznych, skrojonych na miarę jeszcze (krótko) obowiązującej podstawy programowej, elementy, które nie podlegają wymianie bez względu na zmieniające się programy edukacyjne, jak usytuo- wanie ucznia w centralnym miejscu procesu dydaktycznego i dąż- ność do budzenia jego refleksji intelektualnej, wynikającej z my- ślenia o literaturze i języku, materializowanej w pisemnej i ustnej interpretacji różnych tekstów kultury. W sprawie wstępnego projektu tzw. podstawy programowej wy- powiedziały się środowiska badaczy, a wśród nich Komisja Edukacji przy Komitecie Nauk o Literaturze PAN oraz Zespół Dydaktyczny Rady Języka Polskiego. Opinie o projekcie dokumentu przedsta- wione przez ekspertów ze środowisk naukowych są jednoznacznie negatywne. Czytamy w nich m.in., że: Projekt dokumentu trudno uznać za podstawę programową, której funkcją powinno być regulowanie procesu kształcenia po- lonistycznego w nowej strukturze szkoły podstawowej i w całym systemie edukacji. Projekt ten nie spełnia elementarnych wymagań merytoryczno-dydaktycznych, jakie stawia się dziś przed nowo- czesną edukacją humanistyczną. […] Z treści projektu podstawy programowej wynika, że jest ona oparta na braku zaufania do ludzi, którzy bezpośrednio pracują z młodzieżą. Zaproponowana podstawa programowa w istocie jest programem zawierającym szczegółowe treści nauczania. Nauczyciel nie tylko został po- zbawiony prawa wyboru lektur (co jest najbardziej widoczne), ale również prawa dostosowywania toku nauczania do potrzeb uczniów i do własnej koncepcji dydaktycznej. Treści nauczania zostały bez reszty dookreślone w szczegółowych zapisach odno- szących się do każdej klasy. Niepokoi również wyłaniający się z dokumentu obraz ucznia. To odtwórca przekazanych mu wiadomości. Kształcenie językowe zasadniczo ogranicza się do abstrakcyjnej dla ucznia wiedzy gra- matycznej, natomiast kształcenie literackie nie zakłada samodziel- ności myślenia, przyjemności lektury, aktywności czytelniczej, opiera się wyłącznie na przymusie. Wiele z proponowanych lektur Posłowie 579 to pozycje dziś już zdecydowanie przestarzałe i anachroniczne. Nie ma utworów z nowoczesnej literatury dla dzieci i młodzie- ży, w której podejmowane są bardzo istotne dla młodych ludzi problemy. Sprzeciw budzi zarówno brak utworów z klasyki świa- towej, jak i rozkład materiału niezgodny z wiedzą o psychologii rozwojowej dziecka1. Oceniany dokument nie spełnia wymagań podstawy progra- mowej, mającej określać wspólne kierunki działania wszystkich nauczycieli i uczniów, ale też dającej wybór uczestnikom procesu edukacyjnego. Mamy tu bowiem do czynienia z rodzajem narzu- canego z góry programu nauczania, przyporządkowującego wy- brane arbitralnie treści do poszczególnych klas, bez uwzględnienia różnorodności potrzeb i możliwości uczniów. Ogranicza to zna- cząco wolność wyboru nauczycieli (ich zespołów) oraz uczniów i oznacza powrót do trybu nakazowego w postaci dokumentu sygnowanego — w formie stosownego rozporządzenia — przez Ministra Edukacji Narodowej2. Artykuły wygłaszane na Kongresie i zamieszczone w obu to- mach książki powstały na bazie przeświadczenia o tekstologicznych założeniach wciąż obowiązującej podstawy programowej. A na ja- kich oparli się Autorzy nowego programu? — dopytują językoznaw- cy, specjaliści dydaktycy z Rady Języka Polskiego. Wskazują oni, że: Zwłaszcza kształcenie językowe potraktowano w sposób przypo- minający XIX-wieczne wzorce nauczania gramatyki, co oznacza odejście od perspektywy tekstocentrycznej i zaprzeczenie wartości integracji różnych dziedzin wiedzy polonistycznej w wieloaspek- towym rozwijaniu kompetencji językowych i komunikacyjnych uczniów3. Pozostaje zatem nadzieja, że wstępny projekt podstawy progra- mowej, która jest de facto programem, ulegnie zasadniczej zmianie, oraz że twórcy nowego ładu edukacyjnego wezmą pod uwagę opi- nie i głosy ekspertów. Wystąpienia zaprezentowane w obu tomach oddawanej właśnie do rąk Czytelników publikacji mogą służyć po- mocą w zbudowaniu nowego curriculum, pod warunkiem że prace nad nim nie będą się odbywać w bezrefleksyjnym pośpiechu. 1 Fragment opinii Komisji Dydaktycznej KNoL PAN. 2 Fragment opinii Zespołu Dydaktycznego Rady Języka Polskiego. 3 Ibidem. Ewa Jaskółowa Redaktor  Mariola Massalska Projekt okładki  Magdalena Starzyk Korektor  Aleksandra Zok-Smoła Łamanie  Edward Wilk Copyright © 2016 by Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego Wszelkie prawa zastrzeżone ISSN 0208-6336 ISBN 978-83-226-3188-1 (wersja drukowana) ISBN 978-83-226-3189-8 (wersja elektroniczna) Wydawca Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego ul. Bankowa 12B, 40-007 Katowice www.wydawnictwo.us.edu.pl e-mail: wydawus@us.edu.pl Wydanie I. Ark. druk. 36,25. Ark. wyd. 37,5. Papier Alto 90 g/m2, vol. 1.5    Cena 70 zł (+ VAT) Druk i oprawa: „TOTEM.COM.PL Sp. z o.o.” Sp.K. ul. Jacewska 89, 88-100 Inowrocław II E d u k a c j a P o w s z e c h n o ś ć p o l o n i s t y c z n a e l i t a r n o ś ć i j a k o p o l o n i s t y k i z o b o w i ą z a n i e Edukacja polonistyczna jako zobowiązanie Powszechność i elitarność polonistyki Tom II Więcej o książce CENA 70 ZŁ (+ VAT) ISSN 0208-6336 ISBN 978-83-226-3189-8 KATOWICE 2016
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Edukacja polonistyczna jako zobowiązanie. Powszechność i elitarność polonistyki. T. 2
Autor:
, , ,

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: