Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00391 005818 19006684 na godz. na dobę w sumie
Frankfurt nad Menem. Travelbook. Wydanie 1 - książka
Frankfurt nad Menem. Travelbook. Wydanie 1 - książka
Autor: , Liczba stron: 160
Wydawca: Bezdroża Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-283-3959-0 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> przewodniki >> przewodniki turystyczne po kontynentach i regionach
Porównaj ceny (książka, ebook (-35%), audiobook).

Frankfurt nad Menem to w powszechnej świadomości przede wszystkim miasto biznesu, ośrodek finansowy wysokiej rangi, siedziba giełdy, dużych banków niemieckich i kilku instytucji unijnych, ważne centrum wystawiennicze i znaczący w skali europejskiej węzeł komunikacyjny. Turyści zaglądają tu rzadko, choć miastu warto poświęcić uwagę, nie tylko przy okazji wizyt biznesowych. Z futurystycznymi wieżowcami sąsiadują tu (w większości zrekonstruowane po wojnie) zabytki kilku epok, a miłośników sztuki kuszą znakomite muzea. Frankfurt czeka na odkrycie!

Travelbook to Twój niezastąpiony towarzysz podróży. Wskaże Ci najważniejsze atrakcje, podpowie, czego szukać poza głównymi szlakami, i wprowadzi w świat miejscowych obyczajów. Znajdziesz w nim opisy najciekawszych regionów i miast, a sprawdzone informacje praktyczne umożliwią staranne zaplanowanie podróży.

Książka autorów bloga: adventum.com.pl

Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

Frankfurt nad Menem Autorzy przewodnika: Beata Pomykalska, Paweł Pomykalski Autorzy przewodnika: Beata Pomykalska, Paweł Pomykalski Autorzy przewodnika: Beata Pomykalska, Paweł Pomykalski Autorzy przewodnika: Beata Pomykalska, Paweł Pomykalski Redaktor prowadzący: Maciej Żemojtel Redaktor prowadzący: Maciej Żemojtel Autorzy przewodnika: Beata Pomykalska, Paweł Pomykalski Redakcja: Izabela Bielec Redaktor prowadzący: Maciej Żemojtel Redakcja: Izabela Bielec Redaktor prowadzący: Maciej Żemojtel Opieka techniczna: Katarzyna Leja Redakcja: Izabela Bielec Opieka techniczna: Katarzyna Leja Redakcja: Izabela Bielec Redaktor prowadzący: Maciej Żemojtel Skład: DAKA – Studio Graficzne Opieka techniczna: Katarzyna Leja Skład: DAKA – Studio Graficzne Opieka techniczna: Katarzyna Leja Redakcja: Izabela Bielec Opracowanie kartograficzne: Rafał Bletek Skład: DAKA – Studio Graficzne Opracowanie kartograficzne: Rafał Bletek Skład: DAKA – Studio Graficzne Opieka techniczna: Katarzyna Leja Źródło pochodzenia danych kartograficznych: Opracowanie kartograficzne: Rafał Bletek Źródło pochodzenia danych kartograficznych: Opracowanie kartograficzne: Rafał Bletek Skład: DAKA – Studio Graficzne © OpenStreetMap contributors; www.opendatacommons.org/licenses/odbl Źródło pochodzenia danych kartograficznych: © OpenStreetMap contributors; www.opendatacommons.org/licenses/odbl Źródło pochodzenia danych kartograficznych: Opracowanie kartograficzne: Rafał Bletek Projekt okładki: Ewa Jarocka; materiały graficzne na okładce zostały wykorzystane za © OpenStreetMap contributors; www.opendatacommons.org/licenses/odbl Projekt okładki: Ewa Jarocka; materiały graficzne na okładce zostały wykorzystane za © OpenStreetMap contributors; www.opendatacommons.org/licenses/odbl Źródło pochodzenia danych kartograficznych: zgodą Shutterstock Images LLC Projekt okładki: Ewa Jarocka; materiały graficzne na okładce zostały wykorzystane za zgodą Shutterstock Images LLC Projekt okładki: Ewa Jarocka; materiały graficzne na okładce zostały wykorzystane za © OpenStreetMap contributors; www.opendatacommons.org/licenses/odbl zgodą Shutterstock Images LLC zgodą Shutterstock Images LLC Projekt okładki: Ewa Jarocka; materiały graficzne na okładce zostały wykorzystane za zgodą Shutterstock Images LLC Wszelkie prawa zastrzeżone. Nieautoryzowane rozpowszechnianie całości lub fragmentu Wszelkie prawa zastrzeżone. Nieautoryzowane rozpowszechnianie całości lub fragmentu niniejszej publikacji w jakiejkolwiek postaci jest zabronione. Wykonywanie kopii metodą kse‑ Wszelkie prawa zastrzeżone. Nieautoryzowane rozpowszechnianie całości lub fragmentu niniejszej publikacji w jakiejkolwiek postaci jest zabronione. Wykonywanie kopii metodą kse‑ Wszelkie prawa zastrzeżone. Nieautoryzowane rozpowszechnianie całości lub fragmentu rograficzną, fotograficzną, a także kopiowanie książki na nośniku filmowym, magnetycznym niniejszej publikacji w jakiejkolwiek postaci jest zabronione. Wykonywanie kopii metodą kse‑ rograficzną, fotograficzną, a także kopiowanie książki na nośniku filmowym, magnetycznym niniejszej publikacji w jakiejkolwiek postaci jest zabronione. Wykonywanie kopii metodą kse‑ Wszelkie prawa zastrzeżone. Nieautoryzowane rozpowszechnianie całości lub fragmentu lub innym powoduje naruszenie praw autorskich niniejszej publikacji. rograficzną, fotograficzną, a także kopiowanie książki na nośniku filmowym, magnetycznym lub innym powoduje naruszenie praw autorskich niniejszej publikacji. rograficzną, fotograficzną, a także kopiowanie książki na nośniku filmowym, magnetycznym niniejszej publikacji w jakiejkolwiek postaci jest zabronione. Wykonywanie kopii metodą kse‑ lub innym powoduje naruszenie praw autorskich niniejszej publikacji. lub innym powoduje naruszenie praw autorskich niniejszej publikacji. rograficzną, fotograficzną, a także kopiowanie książki na nośniku filmowym, magnetycznym Wszystkie znaki występujące w tekście są zastrzeżonymi znakami firmowymi bądź towa‑ Wszystkie znaki występujące w tekście są zastrzeżonymi znakami firmowymi bądź towa‑ lub innym powoduje naruszenie praw autorskich niniejszej publikacji. rowymi ich właścicieli. Wszystkie znaki występujące w tekście są zastrzeżonymi znakami firmowymi bądź towa‑ rowymi ich właścicieli. Wszystkie znaki występujące w tekście są zastrzeżonymi znakami firmowymi bądź towa‑ rowymi ich właścicieli. rowymi ich właścicieli. Wszystkie znaki występujące w tekście są zastrzeżonymi znakami firmowymi bądź towa‑ Autorzy oraz wydawnictwo Helion dołożyli wszelkich starań, by zawarte w tej książce in‑ Autorzy oraz wydawnictwo Helion dołożyli wszelkich starań, by zawarte w tej książce in‑ rowymi ich właścicieli. formacje były kompletne i rzetelne. Nie biorą jednak żadnej odpowiedzialności ani za ich Autorzy oraz wydawnictwo Helion dołożyli wszelkich starań, by zawarte w tej książce in‑ formacje były kompletne i rzetelne. Nie biorą jednak żadnej odpowiedzialności ani za ich Autorzy oraz wydawnictwo Helion dołożyli wszelkich starań, by zawarte w tej książce in‑ wykorzystanie, ani za związane z tym ewentualne naruszenie praw patentowych lub autor‑ formacje były kompletne i rzetelne. Nie biorą jednak żadnej odpowiedzialności ani za ich wykorzystanie, ani za związane z tym ewentualne naruszenie praw patentowych lub autor‑ formacje były kompletne i rzetelne. Nie biorą jednak żadnej odpowiedzialności ani za ich Autorzy oraz wydawnictwo Helion dołożyli wszelkich starań, by zawarte w tej książce in‑ skich. Autorzy oraz wydawnictwo Helion nie ponoszą również żadnej odpowiedzialności za wykorzystanie, ani za związane z tym ewentualne naruszenie praw patentowych lub autor‑ skich. Autorzy oraz wydawnictwo Helion nie ponoszą również żadnej odpowiedzialności za wykorzystanie, ani za związane z tym ewentualne naruszenie praw patentowych lub autor‑ formacje były kompletne i rzetelne. Nie biorą jednak żadnej odpowiedzialności ani za ich ewentualne szkody wynikłe z wykorzystania informacji zawartych w książce. skich. Autorzy oraz wydawnictwo Helion nie ponoszą również żadnej odpowiedzialności za ewentualne szkody wynikłe z wykorzystania informacji zawartych w książce. skich. Autorzy oraz wydawnictwo Helion nie ponoszą również żadnej odpowiedzialności za wykorzystanie, ani za związane z tym ewentualne naruszenie praw patentowych lub autor‑ ewentualne szkody wynikłe z wykorzystania informacji zawartych w książce. ewentualne szkody wynikłe z wykorzystania informacji zawartych w książce. skich. Autorzy oraz wydawnictwo Helion nie ponoszą również żadnej odpowiedzialności za ewentualne szkody wynikłe z wykorzystania informacji zawartych w książce. Wydawnictwo Helion Wydawnictwo Helion ul. Kościuszki 1c, 44 ‑100 Gliwice Wydawnictwo Helion ul. Kościuszki 1c, 44 ‑100 Gliwice Wydawnictwo Helion tel.: 32 2309863 ul. Kościuszki 1c, 44 ‑100 Gliwice tel.: 32 2309863 ul. Kościuszki 1c, 44 ‑100 Gliwice Wydawnictwo Helion e ‑mail: redakcja@bezdroza.pl tel.: 32 2309863 e ‑mail: redakcja@bezdroza.pl tel.: 32 2309863 ul. Kościuszki 1c, 44 ‑100 Gliwice księgarnia internetowa: http://bezdroza.pl e ‑mail: redakcja@bezdroza.pl księgarnia internetowa: http://bezdroza.pl e ‑mail: redakcja@bezdroza.pl tel.: 32 2309863 księgarnia internetowa: http://bezdroza.pl księgarnia internetowa: http://bezdroza.pl e ‑mail: redakcja@bezdroza.pl księgarnia internetowa: http://bezdroza.pl Drogi Czytelniku! Drogi Czytelniku! Jeżeli chcesz ocenić tę książkę, zajrzyj pod adres: Drogi Czytelniku! Jeżeli chcesz ocenić tę książkę, zajrzyj pod adres: Drogi Czytelniku! http://bezdroza.pl/user/opinie/?befrt1 Jeżeli chcesz ocenić tę książkę, zajrzyj pod adres: http://bezdroza.pl/user/opinie/?befrt1 Jeżeli chcesz ocenić tę książkę, zajrzyj pod adres: Drogi Czytelniku! Możesz tam wpisać swoje uwagi, spostrzeżenia, recenzję. http://bezdroza.pl/user/opinie/?befrt1 Możesz tam wpisać swoje uwagi, spostrzeżenia, recenzję. http://bezdroza.pl/user/opinie/?befrt1 Jeżeli chcesz ocenić tę książkę, zajrzyj pod adres: Możesz tam wpisać swoje uwagi, spostrzeżenia, recenzję. Możesz tam wpisać swoje uwagi, spostrzeżenia, recenzję. http://bezdroza.pl/user/opinie/?befrt1 Wydanie I Wydanie I Możesz tam wpisać swoje uwagi, spostrzeżenia, recenzję. ISBN: 978 ‑83 ‑283 ‑3959 ‑0 Wydanie I ISBN: 978 ‑83 ‑283 ‑3959 ‑0 Wydanie I Copyright © Helion, 2018 ISBN: 978 ‑83 ‑283 ‑3959 ‑0 Copyright © Helion, 2018 ISBN: 978 ‑83 ‑283 ‑3959 ‑0 Wydanie I Copyright © Helion, 2018 Copyright © Helion, 2018 ISBN: 978 ‑83 ‑283 ‑3959 ‑0 Copyright © Helion, 2018 • Kup książkę • Poleć książkę • Oceń książkę • Księgarnia internetowa • Lubię to! Nasza społeczność 3 i c ś e r t i S p S Spis treści ATRAKCJE FRANKFURTU I OKOLIC ___________________________8 INFORMACJE PRAKTYCZNE _____________ 13 PRZED WYJAZDEM _______________________________________ 14 Wybór czasu podróży __________________________________________ 14 Źródła informacji ______________________________________________ 14 Formalności _________________________________________________ 16 DOJAZD ________________________________________________ 17 Podróż samolotem ____________________________________________ 17 Podróż pociągiem _____________________________________________ 17 Podróż autokarem _____________________________________________ 17 NA MIEJSCU _____________________________________________ 18 Komunikacja _________________________________________________ 18 Noclegi _____________________________________________________ 22 Wyżywienie _________________________________________________ 23 X Bracia Grimm i Niemiecki Szlak Baśniowy __________________ 24 INFORMATOR A–Z ________________________________________26 INFORMACJE KRAJOZNAWCZE ___________ 33 KRAJOZNAWCZE ABC _____________________________________34 Charakterystyka geograficzna ____________________________________ 34 Klimat ______________________________________________________ 36 Fauna i flora _________________________________________________ 36 SPOŁECZEŃSTWO ________________________________________ 37 Ustrój i lokalna polityka _________________________________________ 37 Język _______________________________________________________ 38 Gospodarka __________________________________________________ 39 X Modernistyczne osiedla – socjalizm w domu i w mieszkaniu ___ 42 KUCHNIA _______________________________________________46 FRANKFURT __________________________ 49 HISTORIA _______________________________________________50 X Parlament frankfurcki – początki demokracji _______________ 52 STARE MIASTO (ALTSTADT) ________________________________54 Römerberg __________________________________________________ 55 Kup książkę Poleć książkę 4 i c ś e r t i S p S Paulsplatz ___________________________________________________ 62 Domplatz ___________________________________________________ 65 X Frankfurt literacki ______________________________________72 INNENSTADT ____________________________________________ 74 Hauptwache _________________________________________________ 75 Zeil ________________________________________________________ 78 Börsenplatz __________________________________________________ 79 X Powstańcy warszawscy i frankfurcki koniec ich historii _______80 Inne ciekawe miejsca Innenstadt __________________________________ 82 BANKENVIERTEL – DZIELNICA BANKOWA ____________________83 BAHNHOFSVIERTEL – DZIELNICA DWORCOWA ________________87 POZA CENTRUM _________________________________________89 Messe Frankfurt – dzielnica targowa _______________________________ 89 Schaumankai – dzielnica muzeów _________________________________ 92 OBRZEŻA MIASTA ________________________________________99 Hafenpark – dzielnica portowa ___________________________________ 99 OKOLICE FRANKFURTU ________________ 109 WIESBADEN ____________________________________________ 110 MOGUNCJA ____________________________________________ 116 X Na granicy światów, czyli Limes Górnogermańsko ‑Retycki ___ 124 WORMACJA ____________________________________________ 126 HEIDELBERG ____________________________________________ 129 X Muzea techniki w Sinsheim i Spirze ______________________144 SPIRA _________________________________________________146 SŁOWNICZEK POLSKO ‑NIEMIECKI __________________________ 154 INDEKS ________________________________________________ 156 Kup książkę Poleć książkę 7 a d n e g e L Atrakcje Frankfurtu i okolic NAJCIEKAWSZE MUZEA Städel Museum we Frankfurcie Kolejna – po berlińskiej, monachijskiej i drezdeńskiej – wspaniała niemiecka galeria sztuki, która zgromadziła w swych zbiorach dzieła wielkich mistrzów ma‑ larstwa. Gutenberg Museum w Moguncji Placówka, w której można poznać tajniki druku z okresu przed wynalezieniem przez Gutenberga ruchomych czcionek oraz późniejszego, a także techniki dru‑ karskie z różnych części świata. Experiminta Museum we Frankfurcie Muzeum, które odkrywa liczne tajemnice otaczającego nas świata. Na interaktyw‑ nych stanowiskach można poznać prawa fizyki, chemii, biologii. Auto Technik Museum w Sinsheim Jedna z najciekawszych na świecie placó‑ wek poświęconych osiągnięciom techniki. Tylko tu można wejść do środka dwóch naddźwiękowych samolotów: radziec‑ kiego Tu‑144 i francuskiego Concorde’a. Kup książkę Poleć książkę NAJPIĘKNIEJSZE KATEDRY Katedra Cesarska św. Bartłomieja we Frankfurcie Piękna świątynia o niezwykłej wartości hi‑ storycznej. Miejsce wyboru króla niemiec‑ kiego i koronacji cesarzy rzymskich narodu niemieckiego. Katedra św. Piotra w Wormacji Monumentalna bazylika, która wraz z budowlami w Spirze i Moguncji reprezentuje nadreński typ katedry cesarskiej. Kup książkę Poleć książkę Katedra św.św. Marcina i Szczepana w Moguncji Wspaniała siedziba arcybiskupa Mogun‑ cji, który jako jeden z siedmiu piastował funkcję elektora Rzeszy. Katedra Wniebowzięcia NMP i św. Szczepana w Spirze Największa romańska świątynia na świecie. Zachwyca m.in. kryptą w formie podziemnego kościoła, w której spoczywa kilku królów, w tym inicjator budowy katedry – Konrad II. Kup książkę Poleć książkę 74 T d A T s N e N N I | T R U F K N A R F Innenstadt Na północ od Berlinerstraße, biegnącej za kościołem św. Pawła, ciągnie się młodsza, ale również średniowieczna kontynuacja Starego Miasta, czyli Innenstadt. Dzielni‑ ca jest znacznie większa powierzchnio‑ wo i doskonale wyróżnia się na mapie, gdyż otoczona jest wąskim pasem zie‑ leni w miejscu niezachowanych do dziś fortyfikacji. Ich charakterystyczny gwieź‑ dzisty bastionowy kształt świetnie widać w przebiegu ulic, zwłaszcza w północnej i wschodniej części. Kościół Matki Boskiej Z Paulsplatz na północ wychodzi deptak Neue Kräme. Niecałe 100 m dalej znaj‑ duje się niewielki plac Liebfrauenberg z eliptyczną fontanną pośrodku. Wokół placu, wypełnionego zazwyczaj stoiska‑ mi handlarzy kwiatami, przeważa no‑ woczesna, szklano‑betonowa architek‑ tura, jednak naszą uwagę z pewnością przykuje gotycki kościół Matki Boskiej (Liebfrauenkirche), do bryły którego przylegają niskie kramy i sklepy. Świą‑ tynia była wznoszona w kilku fazach od XIV do XVI w. Jako pierwsza w tym miej‑ scu stanęła w 1325 r. kaplica ufundowana przez arcybiskupa Moguncji. W 1344 r. została rozbudowana do gotyckiego ko‑ ścioła halowego z trzema nawami. W la‑ tach 1506–09 r. kościół został ponownie rozbudowany przez Jörga Östereichera, a w XVIII w. jego styl zmieniono na ba‑ rokowy. Mimo reformacji pozostał kato‑ licki aż do sekularyzacji w 1803 r. Funk‑ cję sakralną przywrócono mu w 1923 r.; wtedy też przekazano go kapucynom, którzy wznieśli obok klasztor. Kościół został całkowicie zniszczo‑ ny w trakcie bombardowania podczas II wojny światowej w 1944 r., a następ‑ nie odrestaurowany w latach 50. XX w., ale w uproszczonej formie, np. gotyckie ▼▼ Plac Hauptwache z kościołem św. Katarzyny, w tle dzielnica bankowa Kup książkę Poleć książkę sklepienia zastąpiono drewnianym su‑ fitem. W 2008 r. zainstalowano nowe organy, pozwalające na organizację wspaniałych koncertów. hauptwache Główny Odwach Idąc dalej na północ Liebfrauenstraße, dotrzemy do placu Hauptwache. Pierwot‑ nie nosił nazwę Paradeplatz, co odzwier‑ ciedlało jego funkcję wojskową. Bardzo nowoczesny, wręcz „zimny i bezduszny”, ale zawsze wypełniony tłumem ludzi. Znajdują się na nim dwa relikty miasta sprzed apokalipsy. Mniejszy to barokowy, wolnostojący pośrodku budynek Głów- nego Odwachu (Hauptwache), który dał nazwę całemu placowi. Termin wache oznacza bowiem z języka niemieckiego odwach, kordegardę lub wartownię, czyli budynek, w którym stacjonowały oddzia‑ ły wojskowe, warty garnizonowe lub po‑ licyjne. Został zbudowany w 1730 r. jako kwatera policji miejskiej, gdy Frankfurt był niezależnym miastem otoczonym mura‑ mi miejskimi, mającym własne siły zbroj‑ ne. Później w budynku mieściły się także areszt i więzienie, a od 1904 r. kawiarnia (funkcję tę budynek pełni również dziś). Gdy Prusy zaanektowały miasto w 1866 r. i przejęły od niego zadania wojskowe, od‑ wach stracił swoją rolę. Mocno uszkodzo‑ ny podczas bombardowania alianckiego, został ponownie otwarty w 1954 r., choć zmieniono jego dach. Dzisiaj ta subtelna, malownicza, niemal dworkowa architek‑ tura jest brutalnie przytłoczona przez współczesną zabudowę. Na północ od budynku odwachu po‑ łożony jest drugi poziom placu. Tam też znajduje się wejście do ogromnej stacji 75 T d A T s N e N N I | T R U F K N A R F Kup książkę Poleć książkę oprac. R. Bletek Kup książkę Poleć książkę Kup książkę Poleć książkę 78 T d A T s N e N N I | T R U F K N A R F metra i kolei podmiejskiej, jaka powsta‑ ła w latach 60. i 70., czyniąc z tego miej‑ sca jedno z najważniejszych skrzyżowań transportu publicznego we Frankfurcie. Kościół św. Katarzyny Nad placem Hauptwache góruje wieża konsekrowanego w 1681 r. kościoła św. Ka- tarzyny (Katharinenkirche), który jest dziś największą luterańską świątynią we Frank‑ furcie. Dziwić może jego wezwanie (lute‑ ranie nie uznają bowiem kultu świętych) – powstał on jednak jako kościół katolicki na miejscu rozebranej w 1678 r. kaplicy św. Kata rzyny i Barbary z końca XIV w. i dopiero po jakimś czasie został prze‑ jęty przez protestantów. Słynie z chrztu Johanna von Goethego, mającego miej‑ sce w 1749 r. Świątynia utrzymana jest w stylu barokowym, choć swoją formą na pierwszy rzut oka przywodzi na myśl raczej architekturę średniowieczną – wą‑ skie okna czy szkarpy między nimi to ty‑ powe cechy gotyku, ale gdy przyjrzymy się bliżej, okaże się, że okna nie są zakoń‑ czone ostrołukowo, a portale wiodące do jednobryłowego wnętrza zdradzają, że jest to XVII‑wieczna próba nawiązania do minionego stylu. Po zniszczeniu w 1944 r. świątynia została odbudowana w pierw‑ szej połowie lat 50. XX w. Idąc z Hauptwache w kierunku połu‑ dniowo‑zachodnim, dojdziemy na niere‑ gularny Rossmarkt, który stanowi przej‑ ście między zwartą i stosunkowo niską zabudową śródmiejską a wysokimi wie‑ żowcami wznoszącymi się na zachód stąd. Sam plac jest niezbyt ciekawy, jed‑ nak na środku niego stoi okazały pomnik Johannesa Gutenberga z 1858 r., twórcy ruchomych czcionek, które zrewolucjo‑ nizowały technikę drukarską. zeil Z Hauptwache na wschód wybiega Zeil, główna handlowa ulica Frankfur‑ tu. W końcu XVIII i na początku XIX stu‑ lecia powstało wzdłuż niej wiele bu‑ dynków klasycystycznych, z których do dziś praktycznie nic nie przetrwało. Przy ulicy nie ma ani jednego zabytku. Dep‑ tak wypełniony jest za to współczesną zabudową, głównie ze szkła, kamienia ▼▲ Budynek Hauptwache Kup książkę Poleć książkę 79 T d A T s N e N N I | T R U F K N A R F ▼▲ Turyści na deptaku Zeil i betonu. Środek wysadzono niewysoki‑ mi drzewkami, pomiędzy którymi stoją ławki pozwalające na chwilę odpoczyn‑ ku i niskie pawilony, w których działają punkty gastronomiczne i kawiarnie. Jest to bodaj najbardziej zatłoczone miej‑ sce we Frankfurcie, przez które dniem i nocą przewijają się tłumy mieszkań‑ ców i turystów. Pod numerem 83 mieści się najnow‑ sze spośród frankfurckich muzeów, otwar‑ te w 2015 r. Muzeum Sztuki Kulinarnej Deutsches Museum für Kochkunst und Tafelkultur; wejście od równoleg‑ łej Holzgraben 4; www.tafelkultur.com; czynne sb.–nd. 14.00–18.00; wstęp 4,50 i 2 EUR, w interesujący sposób prezentu‑ jące dzieje gotowania i spożywania posił‑ ków. Wszystko tutaj kręci się wokół stołu. Na drugim, wschodnim krańcu ulicy Zeil również stała niegdyś kordegarda dla miejskich konstabli. Została jednak zbu‑ rzona w 1822 r., a pamiątką po niej jest nazwa placu – Konstablerwache. Dalej w stronę wschodnią biegnie nowszy od‑ cinek, prowadzący do Friedberger Anla‑ ge – stąd już niedaleko do frankfurckiego zoo i terenów rekreacyjnych. börsenplatz Z północno‑zachodniego narożnika Hauptwache w kierunku północnym odchodzi Schillerstraße. Po kilkudzie‑ sięciu metrach spaceru dochodzimy na wymuskany Börsenplatz, którego całą północą pierzeję zajmuje neore‑ nesansowa bryła frankfurckiej giełdy (Börse Frankfurt). Budynek jest czę‑ ściowo zrekonstruowany (bogato de‑ korowana fasada), ale boczne aneksy są już współczesne. Przed giełdą po‑ stawiono nieco z boku symbole hossy i bessy, czyli byka i niedźwiedzia. Już od średniowiecza Frankfurt był zamoż‑ nym i tętniącym życiem miastem z go‑ spodarką opartą na handlu i usługach finansowych. W 1585 r. powołano do życia instytucję pozwalającą ustalić i utrzymywać stałe kursy wymiany wa‑ lut, co uważa się za narodziny tutejszej giełdy. W następnych stuleciach mia‑ sto stało się liderem tego sektora obok Londynu i Paryża, a szczególne zasługi na tym polu mieli Mayer Amschel Roth‑ schild i Max Warburg. W 1879 r. giełda wprowadziła się do nowego budynku przy Börsenplatz. Kup książkę Poleć książkę MODERNISTYCZNE OSIEDLA – socjalizm w domu i w mieszkaniu Kup książkę Poleć książkę nasłonecznienie oraz możliwość prze‑ wietrzania. Elementem starań o lepszą kondycję obywateli stało się życie w no‑ wych, higienicznych domach. W projektach frankfurckich osiedli dominowała zabudowa jednorodzinna, dwupiętrowa, w systemie szeregowym, a budynkom tym, stanowiącym pierw‑ szoplanowy system zabudowy, towa‑ rzyszyły budowle kilkupiętrowe z mniej‑ szymi mieszkaniami. Zawsze też domy i mieszkania wyposażone były w ogródek, bądź to bezpośrednio w obrębie posesji, w przypadku budownictwa jednorodzin‑ nego, bądź też, jak w przypadku domów wielorodzinnych, w ich bezpośrednim są‑ siedztwie. Dzięki mieszkaniom powstałym w ramach projektu „Nowy Frankfurt” aż 10 ludności miasta zamieszkało w ciągu kilku lat w nowym budownictwie z dostę‑ pem do elektryczności, z dobrze naświe‑ tlonymi mieszkaniami i w pełni wyposa‑ żonymi kuchniami. Dalsza działalność modernistów była jednak niemożliwa po dojściu do władzy nazistów negują‑ cych ten nurt w architekturze. W latach 70. XX w. budynki zostały uznane za za‑ bytki i obecnie są prawnie chronione. Wśród nich jeden zasługuje na szczególną W zaledwie pięć lat, między 1925 a 1930 r., gdy radcą budowlanym był Ernst May, udało się zrealizować gigantyczny projekt urbanistyczny, jakim był „Nowy Frank‑ furt”. Zainicjował go burmistrz Ludwig Landmann, który oprócz Maya zaprosił do współpracy takie tuzy ówczesnej ar‑ chitektury, jak Walter Gropius, Ferdinand Kramer, Adolf Meyer, Bruno Taut i wielu innych. Wśród nich pojawiła się też Mar‑ garete Schütte‑Lihotzky, której udało się zrewolucjonizować życie kobiet w XX w. Działania te były zresztą zgodne z tym, co od połowy lat 20. działo się w wielu nie‑ mieckich miastach. Cel był jeden – roz‑ wiązanie ogromnego problemu miesz‑ kaniowego. Receptą okazały się tanie osiedla zapewniające lokum największej liczbie osób. Starano się połączyć możli‑ wie najniższe koszty z jak najwyższą ra‑ cjonalizacją. We Frankfurcie na dziewięciu osiedlach powstało ponad 12 tys. miesz‑ kań socjalnych, przeznaczonych przede wszystkim dla klasy robotniczej. May opracował specjalne techniki budowa‑ nia, a także nowe meble, które nie dość, że przyspieszyły pracę, to jeszcze obni‑ żyły koszty. Domy budowano najczęściej z otynkowanych, żużlowo‑betonowych pustaków. Całkowicie zrezygnowano z dekorowania fasad. Budynki zupełnie więc zrywały z dotychczasową trady‑ cją budowlaną. Nie tylko zaspokajały podstawowe potrzeby mieszkaniowe, ale także wyznaczały nowe standardy rozwoju urbanistycznego, a także wzor‑ nictwa. Stworzony został m.in. model budownictwa rzędowego, stanowiący do dziś podstawę zabudowy osiedlo‑ wej. Zadbano o poprowadzenie waż‑ niejszych arterii komunikacyjnych poza obrębem osiedli, o ich odpowiednie Kup książkę Poleć książkę uwagę – jest to odtworzony dom Ernsta Maya, który przenosi nas w realia końca lat 20. XX w. Obejrzeć w nim można praw‑ dziwy rarytas, jeśli chodzi o architekturę – tzw. kuchnię frankfurcką. Zaprojektowała ją w 1927 r. wspomniana już Margarete Schütte‑Lihotzky. Kuchnia miała przede wszystkim ułatwić życie pracującym ko‑ bietom. Tym bardziej, że wiele z nich było wdowami, które straciły mężów w nie‑ dawnej wojnie i nierzadko musiały pra‑ cować nawet na dwa etaty. Sama architektka, nim na sta‑ łe wpisała się do podręczników ar‑ chitektury, musiała pokonać niejed‑ ną przeszkodę. Pochodziła bowiem z  arystokratycznej wiedeńskiej ro‑ dziny i pomysł studiowania przez nią ar‑ chitektury nikomu nie mieścił się w gło‑ wie. Ani rodzinie, ani władzom uczelni. Postawiła jednak na swoim, a w 1925 r. przeniosła się do Frankfurtu, gdzie do‑ łączyła do zespołu Maya. Zgodnie z za‑ łożeniami racjonalizacji miejsca i środ‑ ków finansowych postanowiła stworzyć nową kuchnię. Margarete, bazując przede wszystkim na badaniach Fredericka Win‑ slowa Taylora poszerzonych o swoje włas‑ ne obserwacje (podobno z centyme‑ trem i stoperem w dłoni obserwowała pracę gospodyń i sporządzała notatki), stworzyła odpowiedni projekt: kuchnia zabudowana, ergonomiczna i wyposa‑ żona w nowoczesne sprzęty, takie jak kuchenka gazowa, metalowy zlew czy suszarka do naczyń (lodówkę uznano jeszcze wówczas za zbędną), miała wy‑ miar 1,9 × 3,4 m. We wnętrzu znajdziemy liczne szafki, półki i gabloty. W pobliżu okna zaplanowane zostały systemy alu‑ miniowych szuflad do przechowywania sypkich produktów – każda z opisem, co znajduje się w środku. Na ścianie nieopo‑ dal okna zainstalowana została rozkła‑ dana deska do prasowania – składanie pozwalało zaoszczędzić przestrzeń, a lo‑ kalizacja przy oknie pozwalała na korzy‑ stanie z dziennego światła. Wszystko było zaplanowane tak, aby zminimalizować niepotrzebne ruchy i zmaksymalizować wygodę. W sumie zrealizowano ponad 10 tys. prefabrykowanych kuchni. Kup książkę Poleć książkę Kup książkę Poleć książkę 146 I A R p S | U T R U F K N A R F I E C L O K O Spira Około 30 km na południowy wschód od Heidelbergu leży Spira (Speyer) – nie‑ wielkie, zaledwie 50‑tysięczne miasto, słynące przede wszystkim z ogromne‑ go Muzeum Techniki oraz największej zachowanej romańskiej katedry na świe‑ cie, która obok katedr w Moguncji i Wor‑ macji zaliczana jest do katedr cesarskich typu nadreńskiego. historia Spira była zasiedlona przez Rzymian, któ‑ rzy około 10 r. p.n.e. założyli obóz Civitas Nemetum. Dokonywali z niego kolejnych podbojów na wschodnim brzegu Renu. Z połowy IV w. pochodzą pierwsze infor‑ macje o tutejszej diecezji – od tego czasu Spira rozwijała się jako miasto biskupie, co później potwierdził dokument cesa‑ rza Ottona I Wielkiego. W 1024 r. cesarzem został Konrad II z dynastii salickiej, który podjął się wiel‑ kiego dzieła, jakim była budowa najwięk‑ szej świątyni zachodniego chrześcijań‑ stwa. Cel udało się szybko zrealizować, a efekt zdumiewał ówczesnych i zdu‑ miewa także dzisiejszych gości przyby‑ wających do Spiry. Do połowy XII w. Spira przeżywała okres bardzo dynamicznego rozwoju, stając się jednym z ważniejszych miast Cesarstwa. Rządy biskupów zakończył pod ko‑ niec XIII w. król Adolf z Nassau, nadając Spirze status wolnego miasta Rzeszy. Szczególną rolę odegrała ona w czasie reformacji, gdy gościła pięć spośród 30 zwołanych w XVI w. sejmów Rzeszy. Podczas jednego z nich, w 1529 r., przyjęto uchwałę zabraniającą ludności przecho‑ dzenia na luteranizm. Protest przeciw‑ ko ustawie natychmiast wyraziło sześć Kup książkę Poleć książkę 147 I A R p S | U T R U F K N A R F I E C L O K O księstw i 14 miast, a od tej pory zwolenni‑ ków reformacji nazywa się protestantami. Miasto poważnie ucierpiało zarów‑ no w czasie wojny trzydziestoletniej (1618–48), jak i podczas wojny o sukce‑ sję w Palatynacie (1689–97). W 1792 r. Spira została włączona w granice Francji jako stolica regionu w departamencie Mont Tonnerre. Stan taki utrzymał się przez blisko 25 lat, ponieważ w wyniku posta‑ nowień kongresu wiedeńskiego obradu‑ jącego w 1815 r. i umowy monachijskiej zawartej pomiędzy Bawarią a Austrią miasto włączono do Palatynatu, a ten do Bawarii rządzonej przez Maksymilia‑ na I Józefa Wittelsbacha. Spira nie ucierpiała zbytnio podczas I wojny światowej. Ciekawe wydarzenia rozegrały się tu jednak w międzywoj‑ niu, pojawiła się bowiem koncepcja po‑ lityczna zmierzająca do stworzenia nie‑ zależnego od Niemiec państwa „Wolny Palatynat” (Freie‑Pfalz). W mieście pró‑ bowano przeprowadzić pucz mający na celu przejęcie władzy przez polityków popierających niepodległość. Plan się nie powiódł, ale głosy separatystyczne ▲▲ Pomnik Jakoba Spilgera na Maximilianstraße pojawiły się znów po utworzeniu Repu‑ bliki Weimarskiej i ponownym włączeniu Palatynatu do Bawarii. W 1929 r. obcho‑ dzono rocznicę 400‑lecia protestu lute‑ ranów na sejmie w Spirze, a rok później rocznicę 900‑lecia konsekracji katedry. ▲▼ Plac Katedralny Kup książkę Poleć książkę 148 I A R p S | U T R U F K N A R F I E C L O K O Aby uniknąć zamieszek, obie uroczy‑ stości były zabezpieczane przez wojsko. Podczas II wojny światowej miasto szczę‑ śliwie ominęły bombardowania alianckie. warto zobaczyć Główną ulicą miasta jest Maximilianstraße. Z jednej strony ogranicza ją plac Kate‑ dralny (Domplatz), przy którym wznosi się katedra Najświętszej Marii Pan- ny i św. Szczepana (Domkirche St. Maria und St. Stephan), a z drugiej zachodnia brama miejska Altpörtel, pozostałość po dawnych murach miejskich. Początki katedry datuje się na prze‑ łom XI i XII w. Niegdyś świątynia ustępo‑ wała wielkością jedynie rozebranemu obecnie kościołowi opactwa benedyk‑ tyńskiego we francuskim Cluny. Jej budo‑ wa ruszyła w 1030 r. dzięki cesarzowi Kon‑ radowi II, pierwszemu władcy z dynastii salickiej, a zaledwie 30 lat później, za pa‑ nowania jego wnuka, Henryka IV, stała już ogromna, trójnawowa przesklepiona bazylika z czerwonego piaskowca. Miała służyć ważnym ceremoniom dworskim, w tym m.in. pogrzebom cesarzy. Wysoko położony transept i chór były zbudowa‑ ne z myślą o krypcie, która stała się jedną z największych romańskich hal kolumno‑ wych w Europie. Jako miejsce spoczynku władców z dynastii salickiej, staufickiej i habsburskiej oraz ich małżonek krypta oraz cała katedra wyrosły na symbol śre‑ dniowiecznej potęgi cesarskiej. Część wschodnia miała już wtedy ko‑ pułę nad skrzyżowaniem nawy środko‑ wej z transeptem oraz dwie wieże. For‑ ma architektoniczna części zachodniej nie jest natomiast znana. Wiadomo jed‑ nak, że do 1103 r. budowla została prze‑ budowana, a w zasadzie jeszcze bardziej powiększona: sufity podniesiono o 5 m, Kup książkę Poleć książkę 149 I A R p S | U T R U F K N A R F I E C L O K O ▲▼ Katedra w Spirze widziana z lotu ptaka oprac. R. Bletek Kup książkę Poleć książkę 150 I A R p S | U T R U F K N A R F I E C L O K O płaską więźbę dachową zastąpiono skle‑ pieniem, dobudowano wieże i zewnętrz‑ ną kolumnadę. Świątynia osiągnęła im‑ ponujące rozmiary – długość to 134 m, wysokość nawy środkowej 33 m, szero‑ kość korpusu nawowego 37 m, wysokość wież wschodnich 71 m, zachodnich 65 m. W 1689 r. wojska francuskie Ludwi‑ ka XIV splądrowały katedrę podczas woj‑ ny o sukcesję w Palatynacie. Dopiero pół wieku później odbudowano zniszczoną połowę nawy głównej, w dekoracyjnym późnoromańskim stylu typowym dla Wormacji. Podczas rewolucji francuskiej katedra została po raz kolejny złupiona i zdewastowana. W 1806 r. pojawił się nawet pomysł, aby ją zburzyć, a zdoby‑ ty budulec ponownie wykorzystać przy nowych budowlach. Na szczęście temu barbarzyństwu zapobiegł biskup Mo‑ guncji, Joseph Ludwig Colmar. W  1818  r. król Bawarii Maksymi‑ lian I przywrócił kościołowi w Spirze funk‑ cje siedziby biskupiej. Lata 1854–59 to waż‑ ny etap odbudowy kościoła, w wyniku którego powstał neoromański west‑ werk, czyli charaktery‑ styczna dla architektury romańskiej zachodnia część świątyni (z niem. „dzieło zachodnie”, „skrzydło zachodnie”) – w tym wypadku przeznaczona dla cesarza. W 1981 r. katedra w Spirze została wpisana na Listę Światowego Dziedzic‑ twa UNESCO. Zbliżając się do miasta, już z oddali wi‑ dzimy świątynię. Zwarta, wąska i bardzo smukła bryła zaakcentowana czterema wieżami (dwie przy prezbiterium i dwie przy fasadzie głównej) oraz dwiema ko‑ pułami dominuje całe otoczenie, wystając niemal w całości ponad okoliczne dachy. Najbardziej charakterystycznym detalem jest ciąg arkad u szczytu nawy głównej, okalający także transept i kopułę na ich skrzyżowaniu. We wnętrzu zastosowano typowe dla sztuki romańskiej półokrągłe łuki, co wymusiło na budowniczych stwo‑ rzenie naprzemiennych par filarów w na‑ wie głównej – masywniejszych, niosących główny ciężar sklepienia, i wstawionych pomiędzy nie nieco smuklejszych. Tym, co jednak niezwykłe dla romańskich katedr, jest bardzo duża ilość światła wpadające‑ go przez wiele okien. Płytkie prezbiterium katedry zamknięto półokrągłą absydą. ▲▼ Maximilianstraße i budynek ratusza Kup książkę Poleć książkę Travelbook to Twój niezastąpiony towarzysz podróży. Wskaże Ci najważniejsze atrakcje, podpowie, czego szukać poza głównymi szlakami, i wprowadzi w świat miejscowych obyczajów. Znajdziesz w nim opisy najciekawszych regionów i miast, a sprawdzone informacje praktyczne umożliwią staranne zaplanowanie podróży. Frankfurt nad Menem to w powszechnej świadomości przede wszystkim miasto biznesu, ośrodek finansowy wysokiej rangi, siedziba giełdy, dużych banków niemieckich i kilku instytucji unijnych, ważne centrum wystawiennicze i znaczący w skali europejskiej węzeł komunikacyjny. Turyści zaglądają tu rzadko, choć miastu warto poświęcić uwagę, nie tylko przy okazji wizyt biznesowych. Z futurystycznymi wieżowcami sąsiadują tu (w większości zrekonstruowane po wojnie) zabytki kilku epok, a miłośników sztuki kuszą znakomite muzea. Frankfurt czeka na odkrycie! Baśniowe stare miasto Arcyciekawe muzea i galerie Nowoczesna dzielnica finansowa Jarmark bożonarodzeniowy Kuchnia niemiecka dla koneserów ISBN 978-83-283-3959-0 C e n a 2 6 9 0 z ł ,
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Frankfurt nad Menem. Travelbook. Wydanie 1
Autor:
,

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: