Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00167 010292 20256831 na godz. na dobę w sumie
Globalna Gra: Polityka bezpieczeństwa państw bałtyckich - ebook/pdf
Globalna Gra: Polityka bezpieczeństwa państw bałtyckich - ebook/pdf
Autor: Liczba stron: 60
Wydawca: SELF-PUBLISHER Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-934256-3-1 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> popularnonaukowe
Porównaj ceny (książka, ebook, audiobook).

Państwa bałtyckie stanowią ważny element europejskiej architektury bezpieczeństwa. To one odgradzają Federację Rosyjską od jej królewieckiej eksklawy, pomagają mitygować działalność Floty Bałtyckiej, a razem z Finlandią i Szwecją zamykają morskie wyjście z Zatoki Fińskiej. Z punktu widzenia Moskwy ich terytorium mogłoby stanowić znakomitą pozycję wyjściową do ataku sił NATO na drugie najważniejsze miasto kraju – Petersburg. Brak kontroli nad tym kawałkiem bałtyckiego wybrzeża oraz hipotetyczna możliwość odwetu uniemożliwiają Rosjanom ogólnie pojętą ekspansję nie tylko w kierunku Morza Bałtyckiego, ale także prowadzenie bardziej agresywnych działań względem np. Białorusi, Finlandii czy, przede wszystkim, Polski. Gra o bezpieczeństwo tego terytorium nie toczy się tylko w sferze czysto wojskowej, ale zgodnie z prawidłami wojny nowego typu także w walce służb specjalnych, wpływu informacyjnego, cybernetyki, presji gospodarczej, dyplomatycznej, polityki surowcowej i zarządzania nastrojami społecznymi. Stąd łatwo wyprowadzić wniosek, że sprawowanie kontroli nad danym rejonem geograficznym może, ale nie musi być tożsame z jego fizyczną okupacją, a liczba potencjalnych zagrożeń dla stabilności państwa jest dziś większa niż to miało miejsce w przeszłości.

W jaki sposób Litwa, Łotwa i Estonia radzą sobie z powyższymi wyzwaniami? Jakie działania podejmują, by wzmocnić swój potencjał wojskowy? Jak prowadzona jest ich polityka zagraniczna i jakich szans upatrują w rozbudowie swych powiązań gospodarczych w regionie? Na wszystkie te pytania stara się odpowiedzieć niniejsza publikacja.


 

Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

wersja demonstracyjna Autor okładki: Arkadiusz Haratym Autorka infografik: Magdalena Milert Korekta: Marta Staniszewska Projekt graficzny: Kaja Mikoszewska Wydawca: Filip Dąb-Mirowski ul. Ateńska 2/6 03-978 Warszawa tel. +48 603785100 email: info@globalnagra.pl www.dab-mirowski.pl @globgra @FilippDM ISBN: 978-83-934256-7-9 Wydanie I Wszelkie prawa zastrzeżone © 2020 POLITYKA BEZPIECZEŃSTWA PAŃSTW BAŁTYCKICH Spis treści Od autora Wprowadzenie 1. Historia najnowsza 2. Sytuacja wojskowa państw bałtyckich 2.1. Okres pauzy geopolitycznej – lata 1991-2014 2.2. Nowa rzeczywistość po roku 2014 2.3. Stan armii i działania modernizacyjne 2.3.1. Litwa 2.3.2. Łotwa 2.3.3. Estonia 3. Regionalna polityka bezpieczeństwa 3.1. Polska tarcza 3.2. Bliska północ 3.3. Potęga Europy Słowo końcowe Bibliografia 4 5 6 16 16 17 20 21 27 33 40 42 48 52 57 59 3 GLOBALNA GRA Od autora Szanowni Czytelnicy, przedstawiam Wam moje drugie wydawnictwo z serii „Globalna Gra”. Pierwsze trafiło do sprzedaży w marcu 2017 roku i miało charakter publicystyczny. Tym razem odchodzę od pracy prze- krojowej, skupiając się na jednym tylko zagadnieniu i jego charaktery- styce. W „Polityce bezpieczeństwa państw bałtyckich” poddaję analizie najbliższe, północne sąsiedztwo Polski. Pragmatyczna, wielowektorowa polityka prowadzona przez naszych sąsiadów stanowi przykład deter- minacji i skuteczności działania w kreowaniu bezpieczeństwa państwa. Mam nadzieję, że zawarte w niniejszym dziele bogate przypisy i biblio- grafia przemówią do gustów środowiska analitycznego. Jednocześnie jednak starałem się pisać w sposób ciekawy, pozwalający mniej zazna- jomionym z tematem czytelnikom na zrozumienie złożonych procesów w stosunkach międzynarodowych. Dokładnie w taki sposób, w jaki czy- nię od lat, publikując w ramach bloga „Globalna Gra”. „Politykę...” napisałem w okresie luty–kwiecień 2020 roku, miała być czę- ścią szerszej pracy zbiorowej. Perturbacje natury formalnej sprawiły jed- nak, że wydałem ją samodzielnie dopiero w ostatnim kwartale roku. Chciałbym serdecznie podziękować za wsparcie moim czytelnikom i patronom. Razem udowadniamy, że analityka nie musi być nudna, a nie- zależna, pozbawiona demagogii publicystyka istnieje i ma się dobrze. Filip Dąb-Mirowski Warszawa, październik 2020 4 POLITYKA BEZPIECZEŃSTWA PAŃSTW BAŁTYCKICH Wprowadzenie Państwa bałtyckie stanowią ważny element europejskiej architektury bezpieczeństwa. To one odgradzają Federację Rosyjską od jej królewiec- kiej eksklawy, pomagają mitygować działalność Floty Bałtyckiej, a razem z Finlandią i Szwecją zamykają morskie wyjście z Zatoki Fińskiej. Z punk- tu widzenia Moskwy ich terytorium mogłoby stanowić znakomitą pozy- cję wyjściową do ataku sił NATO na drugie najważniejsze miasto kraju — Petersburg. Brak kontroli nad tym kawałkiem bałtyckiego wybrzeża oraz hipo- tetyczna możliwość odwetu uniemożliwiają Rosjanom ogólnie pojętą ekspansję nie tylko w kierunku Morza Bałtyckiego, ale także prowadze- nie bardziej agresywnych działań względem np. Białorusi, Finlandii czy, przede wszystkim, Polski. Gra o bezpieczeństwo tego terytorium nie toczy się tylko w sferze czysto wojskowej, ale zgodnie z prawidłami woj- ny nowego typu także w walce służb specjalnych, wpływu informacyjne- go, cybernetyki, presji gospodarczej, dyplomatycznej, polityki surowco- wej i zarządzania nastrojami społecznymi. Stąd łatwo wyprowadzić wniosek, że sprawowanie kontroli nad danym rejonem geograficznym może, ale nie musi być tożsame z jego fizyczną okupacją, a liczba potencjalnych zagrożeń dla stabilności państwa jest dziś większa, niż to miało miejsce w przeszłości. 5 1. HISTORIA NAjNOWSZA 1. Historia najnowsza Dla Kremla rozszerzenie granic Sojuszu Północnoatlantyckiego daleko na wschód Europy w dniu 29 marca 2004 r. było dotkliwym geostrate- gicznym ciosem. Z dnia na dzień siły NATO objęły kleszczami cały szero- ko pojęty obszar rdzeniowy państwa rosyjskiego. Od Morza Bałtyckiego (Litwa, Łotwa, Estonia), przez centralnie położoną Słowację, po Morze Czarne (Rumunia, Bułgaria). Tego dnia Moskwa straciła kontrolę nad całym pomostem bałtycko-czarnomorskim, co automatycznie uznała za stan zagrożenia bezpieczeństwa narodowego. Zdawano sobie spra- wę, że już sama wysunięta obecność wojskowa stanowi istotną prze- ciwwagę dla rosyjskich interesów w regionie. Wrażenie to pogłębiły jesz- cze tzw. pomarańczowa rewolucja na Ukrainie (22.11.2004–23.01.2005 r.) i tulipanowa w Kirgistanie (22–29.03.2005 r.), w wyniku której do władzy doszli politycy o sympatiach prozachodnich, oraz nieudana próba rewo- lucji dżinsowej na Białorusi (19–26.03.2006 r.). W grze o równowagę sił nie chodzi przecież o to, czy dane państwo faktycznie zaatakuje inne, ale czy posiada taką zdolność. Sama groźba i realna możliwość jej spełnienia (dysponowanie odpowiednim potencja- łem, uwarunkowania geograficzne, determinacja władzy wykonawczej itd.) są bowiem wystarczającym środkiem nacisku, pozwalającym wpły- wać na politykę zagraniczną innych państw. Przyrównanie relacji mię- dzynarodowych do gry kojarzone jest dzisiaj głównie z XIX-wiecznym koncertem mocarstw, lecz mimo równie nieprzyjemnych dla nas konota- cji, płynących z czasów XX-wiecznej zimnej wojny, nadal pozostaje pod- stawową kategorią teorii stosunków międzynarodowych i immanentną częścią polityki mocarstw XXI wieku. Twarda projekcja siły (hard power) stanowi także punkt wyjścia dla miękkiej polityki dyplomacji i wpływu 6 GLOBALNA GRA informacyjnego (soft power), pozwalającej na zmianę układu politycz- nego wewnątrz danego państwa, co wyraźnie uwidocznione zostało w przywołanych wyżej wystąpieniach społecznych w obszarze post- sowieckim lat 2003–2006. Brak ostrzejszej reakcji Moskwy w tamtym okresie można tłumaczyć trudnościami wewnętrznymi. Był to czas układania relacji między tra- dycyjnymi ośrodkami władzy (Kremlem, oligarchią i służbami), tłumienia powstań na Kaukazie, walki z islamskim terroryzmem oraz trudnego procesu odbudowy potencjału wojskowego i gospodarczego państwa. Niemniej ledwie w kilka lat później, w połowie 2008 r., Federacja Rosyj- ska uniemożliwiła dalsze poszerzenie Sojuszu Północnoatlantyckiego, angażując się w regularną wojnę z rządzoną przez Michaiła Saakaszwi- lego Gruzją. Sierpniowy konflikt był następstwem nie tylko wielomie- sięcznej eskalacji związanej ze statusem separatystycznych republik Osetii Południowej i Abchazji, ale też poprzedzającego go szczytu NATO w Bukareszcie (2–4 kwietnia 2008 r.). To na nim trwała ostra dyskusja na temat planów przyjęcia kolejnych państw członkowskich. Po jednej stro- nie występowała Polska, która zdecydowanie lobbowała za nakreśleniem tzw. mapy drogowej (MAP — Membership Action Plan) przyjęcia Gruzji i Ukrainy do sojuszu, a po drugiej Niemcy i Francja, twierdzące, że jest na to jeszcze za wcześnie. Ostatecznie, z obawy przed możliwym konflik- tem na Kaukazie (na tym samym szczycie rozmawiano też z Federacją Rosyjską, która kategorycznie sprzeciwiała się dalszemu rozszerzeniu), planu dla Gruzji i Ukrainy nie przyjęto. Takie działanie, mimo obecności niewielkiego amerykańskiego kontyngentu na terytorium Gruzji, było dla Rosjan jasnym sygnałem, pośrednio dającym im wolną rękę do rozegrania relacji w regionie. Zwłaszcza że czas naglił. Gruzja stale rozbudowywała swoje zdolności wojskowe, co w przyszłości mogłoby zagrozić istnieniu 7 POLITYKA BEZPIECZEŃSTWA PAŃSTW BAŁTYCKICH 1. HISTORIA NAjNOWSZA zbuntowanych republik Osetii Południowej i Abchazji, a sam rzecznik NATO, James Apathuray, mówił podczas szczytu: „Plan działań na rzecz członkostwa dla Gruzji i Ukrainy to pytanie nie o to czy, ale kiedy to się stanie.” 1, dając tym samym jasno do zrozumienia, że wyczekująca postawa sojuszu jest tymczasowa. Od 2007 r. wiadomo było też, że Amerykanie stworzą w Polsce bazę rakiet antybalistycznych, a w Czechach postawią radar, wykrywający odpalenie pocisków międzykontynentalnych na odpowiednio wczesnym etapie. Chodziło o powstrzymywanie ewentualnej agresji Iranu, ale insta- lacja ta mogła być z powodzeniem wykorzystana przeciw Rosji. Dostępne okienko czasowe, w którym włodarze Kremla mogli wykonać zdecydowa- ne działania polepszające swoją pozycję, zamykało się. Z perspektywy czasu można pokusić się o stwierdzenie, że Moskwa wła- ściwie oceniła nastroje panujące w zachodnim obozie. Nie było to spe- cjalnie trudne, ponieważ utrzymywano dobre relacje tak z Francją, jak i Niemcami. W przypadku tych ostatnich można wręcz mówić o aktyw- nej agenturze na szczytach władzy, żeby przypomnieć chociaż sprawę byłego kanclerza Gerharda Schrödera zatrudnionego po zakończeniu kariery politycznej na intratnym stanowisku w spółce Nord Stream AG, kontrolowanej przez rosyjski Gazprom. Firmy odpowiedzialnej za budo- wę gazociągu Nordstream, której rozpoczęcie sam, jeszcze jako kanclerz, zatwierdził. 1 J. Borowski, E. Wielańczyk, PAP, https://www.gazetaprawna.pl/ amp/12661,rzecznik-nato-map-dla-ukrainy-i-gruzji-to-nie-kwestia-czy-ale-kiedy.html [dostęp: 25.02.2020] 8 GLOBALNA GRA Po początkowych napięciach, związanych z konfliktem gruzińskim, rela- cje pomiędzy ogólnie pojętym Zachodem a Federacją Rosyjską unormo- wano. Co więcej, wojna w Gruzji została jednoznacznie odczytana jako rosyjskie weto w sprawie dalszego rozszerzania NATO na wschód, któ- re postanowiono uszanować bez uciekania się do środków retorsyjnych. Sygnał do resetu dał też nowo wybrany prezydent Stanów Zjednoczo- nych Ameryki — Barack Obama. To za jego kadencji Waszyngton (dnia 17.09.2009 r.) postanowił anulować ogłoszony ledwie dwa lata wcześniej plan rozmieszczenia systemu przeciwrakietowego (tarczy antyrakieto- wej) na terytorium Polski i Czech. Odwrócono także wzrok od sytuacji w Gruzji. Wszystko w imię ocieplenia relacji z Rosją. W następnych latach niekorzystne dla Moskwy trendy geopolityczne udało się odwrócić. Upadła ukraińska pomarańczowa rewolucja, do prze- silenia doszło też w Gruzji i Kirgistanie, co efektywnie wypchnęło Amery- kanów z rejonu Azji Centralnej. We wszystkich tych krajach władzę zdobyli politycy o zapatrywaniach prorosyjskich. Nawet, dotąd przeciwna rosyj- skiej polityce, Polska zmuszona okolicznościami postawiła na zbliżenie. W tamtym okresie świat zajęty był walką ze skutkami ogromnego kry- zysu finansowego (tzw. Wielką Recesją spowodowaną kryzysem finanso- wym lat 2007 –2009), co na chwilę pohamowało geopolityczne zmagania mocarstw i ostudziło wszelki zapał do konfrontacji. Sytuacja ta nie trwała jednak długo. Uspokojenie, zamiast trwałej nor- malizacji, przyniosło jedynie pewną pauzę w zmaganiach, pozwalającą Federacji Rosyjskiej na wprowadzenie dalszych reform wojskowych przy jednoczesnej rozbudowie wpływów w swoim bezpośrednim otoczeniu, czemu, inaczej niż po 2014 r., w żaden sposób nie przeszkadzały sankcje. 9 POLITYKA BEZPIECZEŃSTWA PAŃSTW BAŁTYCKICH 1. HISTORIA NAjNOWSZA Przesilenie w relacjach między mocarstwami przyszło dopiero w trakcie Arabskiej Wiosny (2011), gdy destabilizacja Maghrebu i Bliskiego Wschodu weszła w krytyczną fazę. W tym samym czasie protesty ogarnęły też Rosję (w związku z powrotem Władimira Putina na urząd prezydencki), a ta oskarżyła o ich prowokowanie Amerykanów. Od tej chwili konflikt wciąż narastał, w sprawie Syrii, Iranu, wpływów w Europie Wschodniej. W sierpniu 2012 r. rosyjski okręt podwodny wpłynął niewykryty do Zato- ki Meksykańskiej, a szef sztabu rosyjskiej armii gen. Nikołaj Makarow zastrzegł prawo prewencyjnego uderzenia na instalacje planowanego na powrót przez Amerykanów systemu antybalistycznego Aegis, które- go budowa miała się rozpocząć na terenie Polski i Rumunii. Rywalizacja ta stanowiła modelowy przykład demonstracji strategicz- nych zdolności wojskowych do wywierania presji politycznej. Niczym w partii szachów, obie strony próbowały ustawić się w korzystniejszej pozycji, by zagrozić najważniejszym figurom przeciwnika. Kreml przejął w tym względzie całkowitą inicjatywę. Pod osłoną traktatu likwidują- cego arsenał pocisków rakietowych pośredniego zasięgu2, podpisanego jeszcze między Michaiłem Gorbaczowem a Ronaldem Reaganem, Rosja zaczęła zwiększać swoje zdolności w zakresie rakiet krótkiego i śred- niego zasięgu. Oficjalnie, nowe pociski 9K720 Iskander nie były w stanie dotrzeć dalej niż na przewidziany limit 500 km, faktycznie jednak posia- dały one znacznie większe możliwości3. Wkrótce ich wyrzutnie rozmiesz- czono także w Obwodzie Królewieckim. Działanie to ostatecznie dopro- wadziło do wypowiedzenia INF przez Amerykanów (w dniu 2 września 2019 r.). Wprowadzono także szerokie reformy armii (pod kierownictwem 2 3 Treaty on Intermediate-range Nuclear Forces — w skrócie INF Systemy 9M723 Iskander-M, 9M728 Iskander-K, a także zdolności do przenoszenia rakiet manewrujących typu 9M729/SSC-8. 10 GLOBALNA GRA ministrów Anatolija Sierdiukowa i Siergieja Szojgu), poprawiając jej mora- le, wyposażenie i odwracające niekorzystne tendencje. Co ważniejsze, zmieniono jej strukturę z dywizyjnej na brygadową i oparto się na zada- niowanych związkach taktycznych o charakterze ofensywnym, co było szczególnie widoczne podczas wojny w Donbasie (2014). Radykalnie zwiększono także możliwości bojowe (nowy i zmodernizowany sprzęt), operacyjne (nowy system dowodzenia) i defensywne (rozbudowa zdol- ności A2/AD). W czasie gdy działania wojskowe Zachodu w stosunku do Federacji Rosyjskiej sprowadzały się głównie do pustych deklaracji, buńczucznych zapowiedzi i podejmowania wciąż to nowych negocjacji, dużo bardziej realny wymiar miały działania z zakresu miękkiej polityki. Wprawdzie proces poszerzenia Sojuszu Północnoatlantyckiego został na kierunku wschodnim całkowicie wstrzymany (skupiono się jedynie na Bałkanach), ale dzięki inicjatywie Polski i Szwecji zastąpiono go przez zapoczątko- wany w 2009 r. program Partnerstwa Wschodniego. Chodziło o to, by kontynuować dalszą ekspansję na wschód, tym razem jednak z użyciem miękkiego oddziaływania Unii Europejskiej. Programem objęto Armenię, Azerbejdżan, Białoruś, Gruzję, Mołdawię i Ukrainę. Okazało się, że europej- ski styl życia oraz siła gospodarcza były pokusą nie do odparcia również dla polityków o prorosyjskich zapatrywaniach. Dostęp do rynku, kapita- łu, swoboda przepływu towarów i osób oraz korzyści płynące z dywer- syfikacji energetycznej stały się w oczach Kremla zagrożeniem równie wielkim co wraże wojska. Biedna, zacofana gospodarczo Rosja nie sta- nowiła żadnej konkurencji dla potężnej machiny połączonego wzajemny- mi zależnościami europejskiego przemysłu, wiecznie szukającego rąk do pracy i rynków zbytu. Było jasne, że wpływ ten w przyszłości przełoży się także na przyciąganie cywilizacyjne, które trwale rozerwie powiązania 11 POLITYKA BEZPIECZEŃSTWA PAŃSTW BAŁTYCKICH 1. HISTORIA NAjNOWSZA kulturowe między Federacją Rosyjską a jej dawnymi republikami, będący- mi dziś także ważnym perymetrem obronnym (tzw. Wielkim Limitrofem — za Wadimem Cymburskim4). W listopadzie 2013 r. umowę stowarzyszeniową z Unią Europejską para- fowały Gruzja i Mołdawia. Sygnatariuszem miała być też Ukraina, ale prezydent Wiktor Janukowycz w ostatniej chwili i pod wyraźną presją Moskwy wycofał się z tego zamiaru. Jego sprzeciw był bezpośrednią przyczyną wybuchu gwałtownych proeuropejskich protestów na kijow- skim Majdanie, co w rezultacie doprowadziło do wielotygodniowych starć ze służbami porządkowymi (z wielką liczbą ofiar) i siłowego obale- nia urzędującej głowy państwa na początku 2014 r. Chwilę później chcą- cy zachować swe wpływy Kreml rozpoczął operację wojskową, w wyniku której Ukraina utraciła Półwysep Krymski, a na wschodzie kraju rozgo- rzała trwająca długie lata wojna. Zachodnie społeczeństwa, a zwłaszcza decydenci, przeżyli prawdziwy szok. Okazało się bowiem, że rosyjskie pogróżki nie są bez pokrycia. Za ostrzeżeniami idzie determinacja w realizacji oraz przygotowanie ope- racyjne, nie tylko stricte wojskowe, ale też propagandowo-informacyjne, cybernetyczne, ekonomiczne i agenturalne. Jednym słowem, wszystko to, co od tamtej pory nauczyliśmy się określać terminem „wojny hybry- dowej” lub „dyfuzyjnej”. Konfliktu, który przebiega bez wyznaczenia ścisłej granicy frontu w rozumieniu punktu stycznego na mapie, obej- mując całe terytorium atakowanego państwa, a dodatkowo wszystkie sfery działalności i życia obywateli. Zdziwienie było tak duże, ponieważ złożoność operacji świadczyła o całych latach powolnych przygotowań, 4 W. Cymburski, Ostrow Rossija. Perspektiwy rossijskoj geopolitiki, Polis 1993, Nr 5, s. 7–8 12 GLOBALNA GRA co z kolei oznaczało, że na żadnym etapie trwającego od 2009 r. ocie- plenia relacji Rosja nie traktowała go inaczej niż jako listka figowego dla przygotowywanej ekspansji. Co gorsza, taktyka ta okazała się wyjątkowo skuteczna w działaniu, doprowadzając do wewnętrznego rozpadu napadniętego kraju i zajęcia jego terytorium kosztami nieporównywalnie mniejszymi w stosunku do tradycyjnych konfliktów zbrojnych. Tym samym, Kreml przestał kryć się ze swoimi zamiarami i zdolnościami, co miało wydatny wpływ nie tylko na politykę europejską, ale też światowy układ sił. Dla państw bałtyckich, dzień 18 marca 2014 r. (data wcielenia Krymu do Federacji Rosyjskiej) był momentem przełomowym, w którym słodki sen stał się niekończącym koszmarem. Oczywistym bowiem było, że Litwa, Łotwa i Estonia stanowią najsłabsze ogniwo Sojuszu Północnoatlantyc- kiego, a więc naturalny cel uderzenia, gdyby relacje między Rosją a Zacho- dem miały się dalej pogarszać lub gdyby nowa równowaga geopolitycz- na w regionie miała znaleźć swoją docelową formę wskutek rozwiązań siłowych. W jednym z raportów estońskiego wywiadu5 stwierdzono, że Federacja Rosyjska prowadzi politykę względem państw bałtyckich wyłącznie przez pryzmat relacji z USA. Widzi w nich jedynie pole wal- ki, integralną część globalnych zmagań z Amerykanami i, jeśli poczuje się zagrożona ich działaniami nawet w innej części globu, nie zawaha się uderzyć w miękkie bałtyckie podbrzusze. To czy Obwód Królewiecki uzy- ska lądowe połączenie z macierzą, czy Federacja zdobędzie kontrolę nad Morzem Bałtyckim albo czy oba te cele pozwolą Kremlowi szachować 5 Foreign Intelligence Service, International Security Estonia 2020, ISSN 2613-3261 (druk), ISSN 2613-327X (online), https://www.valisluureamet.ee/pdf/ raport-2020-en.pdf [dostęp: 28.02.2020] 13 POLITYKA BEZPIECZEŃSTWA PAŃSTW BAŁTYCKICH 1. HISTORIA NAjNOWSZA całą tzw. wschodnią flankę i jej politykę, ma więc drugorzędne znacze- nie wobec globalnej gry, wiecznego balansowania słabości oraz przewag przeciwnika. To wrażenie ciągłego zagrożenia jest celowo podtrzymywane przez Kreml, który nie tylko rozbudowuje swoje zdolności wojskowe (np. poprzez powołanie 1. Gwardyjskiej Armii Pancernej, wzmocnienie jednostek kró- lewieckich, dyslokację Iskanderów tamże, manewry symulujące uderze- nie na tzw. przesmyk suwalski lub wykonanie desantu morskiego pod Kłajpedą), ale też odpowiednio przygotowuje grunt prawno-ideologicz- ny, m.in. wprowadzając zasadę konieczności obrony rosyjskich obywa- teli niezależnie od ich kraju zamieszkania (państwa bałtyckie posiadają znaczącą mniejszość rosyjskojęzyczną), ułatwiając uzyskanie rosyjskich paszportów obywatelom tych państw czy dbając o odpowiednią narra- cję budującą akceptację społeczną dla ewentualnych wojen prewencyj- nych na rosyjskim pograniczu. Do 2019 r. w Zachodnim Okręgu Wojsko- wym zakończono tworzenie trzech dowództw armii, pięciu dowództw dywizji i piętnastu pułków (zmechanizowanych, piechoty zmotoryzowa- nej, napadu powietrznego)6. Działaniom wojskowym towarzyszą także szantaż surowcowy, ataki cybernetyczne wymierzone np. w infrastruk- turę energetyczną i wzmożona działalność agenturalna. Wszystkie te przedsięwzięcia składają się na trwające lata przygotowanie „gruntu” pod ewentualną agresję. Dokładnie tak jak stało się na Ukrainie, która poddana wieloletniemu procesowi demontującemu służby i insty- tucje państwa, w krytycznym momencie nie była w stanie podjąć walki o zachowanie jedności terytorialnej kraju i dopiero oddolna mobilizacja 6 Ibidem, s. 6 14 GLOBALNA GRA na poziomie obywatelskim podjęła się aktywnego oporu. Ergo, rosyjskie zagrożenie traktowane jest przez państwa bałtyckie i NATO jako stały element toczącej się nieustannie walki, której ostatnią fazą może (choć wcale nie musi) być konflikt kinetyczny, czyli tradycyjna wojna. 15 POLITYKA BEZPIECZEŃSTWA PAŃSTW BAŁTYCKICHKoniec fragmentu. Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej, kup książkę. Pełne wydanie książki do nabycia w księgarniach online. Globalna gra © 2020 Filip Dąb-Mirowski Inne moje publikacje znajdziesz na: dab-mirowski.pl Odwiedź też bloga publicystycznego: globalnagra.pl „Państwa bałtyckie stanowią ważny element europejskiej architektury bezpie- czeństwa. To one odgradzają Federację Rosyjską od jej królewieckiej eksklawy, pomagają mitygować działalność Floty Bałtyckiej, a razem z Finlandią i Szwe- cją zamykają morskie wyjście z Zatoki Fińskiej. Z punktu widzenia Moskwy ich terytorium mogłoby stanowić znakomitą pozycję wyjściową do ataku sił NATO na drugie najważniejsze miasto kraju – Petersburg. Brak kontroli nad tym kawałkiem bałtyckiego wybrzeża oraz hipotetyczna możliwość odwetu uniemożliwiają Rosjanom ogólnie pojętą ekspansję nie tylko w kierunku Morza Bałtyckiego, ale także prowadzenie bardziej agresywnych działań względem np. Białorusi, Finlandii czy, przede wszystkim, Polski. Gra o bezpieczeństwo tego terytorium nie toczy się tylko w sferze czysto wojskowej, ale zgodnie z prawi- dłami wojny nowego typu także w walce służb specjalnych, wpływu informa- cyjnego, cybernetyki, presji gospodarczej, dyplomatycznej, polityki surowcowej i zarządzania nastrojami społecznymi. Stąd łatwo wyprowadzić wniosek, że sprawowanie kontroli nad danym rejonem geograficznym może, ale nie musi być tożsame z jego fizyczną okupacją, a liczba potencjalnych zagrożeń dla stabilności państwa jest dziś większa niż to miało miejsce w przeszłości.” W jaki sposób Litwa, Łotwa i Estonia radzą sobie z powyższymi wyzwaniami? Jakie działania podejmują, by wzmocnić swój potencjał wojskowy? Jak prowadzona jest ich polityka zagraniczna i jakich szans upatrują w rozbudowie swych powiązań gospodarczych w regionie? Na wszystkie te pytania stara się odpowiedzieć niniejsza publikacja. Publicysta, autor opowiadań i przedsiębiorca. Współpracuje z Instytutem Nowej Europy. Od 2017 r. prowadzi bloga Globalna Gra (globalnagra.pl), na którym publikuje analizy i prognozy z zakresu stosunków międzynarodowych i szeroko pojmowanej geopolityki. Mieszka i pracuje w Warszawie. ISBN: 978-83-934256-7-9
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Globalna Gra: Polityka bezpieczeństwa państw bałtyckich
Autor:

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: