Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00094 004478 14465642 na godz. na dobę w sumie
Gramatyka języka włoskiego - ebook/pdf
Gramatyka języka włoskiego - ebook/pdf
Autor: Liczba stron: 100
Wydawca: Literat Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-7898-467-2 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> nauka języków obcych >> włoski
Porównaj ceny (książka, ebook, audiobook).

Najistotniejsze zagadnienia z gramatyki włoskiej przedstawione w atrakcyjnej formie ułatwiającej efektywną naukę, wytłumaczone w prosty, zrozumiały sposób. Z książki korzystać mogą zarówno osoby początkujące, jak i bardziej zaawansowane, traktując ją jako repetytorium gramatyczne. Jest ona cenną pomocą dla studentów uczęszczających na lektorat języka włoskiego, maturzystów, słuchaczy szkół językowych i samouków.

Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

ALFABET (L’ALFABETO) W skład alfabetu włoskiego wchodzi 21 liter: akka i elle H I L M emme N enne A a B bi C czi D di E e effe O o F G dżi pi P Q ku R erre S esse T ti U u V wu Z dzeta Wyłącznie w wyrazach obcego pochodzenia występują litery: J (i lunga), K (kappa), W (doppia wu), X (iks) i Y (i greka, ipsilon). Nazwy liter w języ- ku włoskim są rodzaju żeńskiego. WYMOWA WŁOSKA (LA PRONUNCIA ITALIANA) SAMOGŁOSKI (LE VOCALI) Samogłoski mogą tworzyć: • dwugłoski, jeśli nieakcentowane i lub u występują obok innej samogłos- ki, która jest akcentowana, tworząc jedną sylabę: cielo, fiume, piacere, socio, cuore, famiglia, aria; • trójgłoski, jeśli nieakcentowane i oraz u pojawiają się w połączeniu z samogłoską akcentowaną: aiuto, miei, tuoi, guai; • rozziew, jeśli obok siebie występują dwie samogłoski i każda z nich należy do oddzielnej sylaby: paese, via, paura, salumeria. SPÓŁGŁOSKI (LE CONSONANTI) ♦ Spółgłoska c wymawiana jest: • miękko, podobnie jak polskie [cz] przed e, i: centro, cittadino; • twardo, jak [k], przed pozostałymi samogłoskami: particolare, cui, casa. ♦ Spółgłoska g wymawiana jest: • miękko, podobnie jak polskie [dż], przed e, i: immagine, gente; • twardo, jak [g], w pozostałych przypadkach: legata, godere, figura. ♦ Spółgłoska s wymawiana jest: • jak [z] przed spółgłoską dźwięczną: sbaglio, sgonfio, svelto i między dwiema samogłoskami: paese, cortese; • jak [s] w pozostałych przypadkach: sale, sport. sc przed e, i wymawiana jest jak [sz]: scena, scintilla, uscire; w pozosta- 5 WYMOWA łych przypadkach sc wymawia się jak [sk]: scuola, scatola, vasca. ♦ Spółgłoska z jest wymawiana: • jak [dz], z reguły na początku wyrazu i między dwiema samogłoskami: zaino, zafferano, azalea; • jak [c], z reguły, gdy jest podwójna lub przed i: pazzo, grazioso, paziente. ♦ Dyftong qu jest wymawiany jak [kł]: quando, tranquilla, conquistare. ♦ Spółgłoska h nie jest wymawiana. Występuje w odmianie czasownika avere. Jest również używana w celu zachowania twardej wymowy c i g przed e, i: chiasso, chiaro, ghianda. ♦ gn wymawiane jest jak [ń]: ognuno, guadagnare, ingegnere. ♦ gl wymawiane jest jak miękkie [l]: foglia, figlia, maglia. AKCENT (L’ACCENTO) Pozycja akcentu w języku włoskim może być różna. Istnieją słowa akcen- towane na ostatniej sylabie i tylko w tym przypadku akcent jest zawsze zaznaczony graficznie: papà, perché, città. Akcent może ponadto padać na: • przedostatnią sylabę: stamattina, sportello; • trzecią sylabę od końca: aprendosi, possibile. Pozycja akcentu zaznaczana jest w słownikach. Oprócz wyrazów akcen- towanych na ostatniej sylabie zaznaczamy akcent w przypadku wielu słów jednosylabowych: più, giù, già, può. Także dla odróżnienia homo- nimów: sì tak – si się sé sobie – se jeśli dà daje – da przyimek: od, do lì tam – li ich là tam – la ją è jest – e i Niektóre wyrazy zmieniają znaczenie w zależności od akcentu: ancora jeszcze – ancora kotwica papà tata – papa papież RODZAJNIKI (GLI ARTICOLI) Rodzajniki towarzyszą rzeczownikowi, wskazując na jego rodzaj i liczbę. Rodzajniki określone (Articoli determinativi) Rodzajnika il używa się przed rzeczownikami rodzaju męskiego w liczbie pojedynczej, zaczynającymi się spółgłoską, oprócz s impura, czyli s + 6 RODZAJNIKI spółgłoska, ps, x, y, gn, z: il concetto (pojęcie), il luogo (miejsce), il tem- po (czas). W liczbie mnogiej rodzajnik il ma postać i: i concetti, i luoghi, i tempi. Rodzajnika lo używa się przed rzeczownikami rodzaju męskiego w licz- bie pojedynczej, zaczynającymi się od tzw. s impura, ps, x, y, gn, z: lo psichiatra (psychiatra), lo zero (zero), lo gnocco (kopytko). W liczbie mnogiej lo ma postać gli: gli psichiatri, gli zeri, gli gnocchi. Rodzajnik l’ używany jest przed rzeczownikami obu rodzajów, zaczyna- jącymi się od samogłoski: l’insetto, l’amore, l’evento, l’indagine, l’anima, l’elica. W liczbie mnogiej rodzajnik l’ ma następujące postaci: • dla rodzaju męskiego gli: gli insetti, gli amori, gli eventi; • dla rodzaju żeńskiego le: le indagini, le anime, le eliche. Rodzajnika la używamy przed rzeczownikami rodzaju żeńskiego, zaczy- nającymi się od spółgłoski: la lampada, la parete. W liczbie mnogiej ro- dzajnik ten ma postać le: le lampade, le pareti. Oto tabela wszystkich rodzajników określonych: SINGOLARE PLURALE przed spółgłoską il concetto i concetti MASCHILE przed s + spółgło- ska, ps, z, gn, x, y lo scolaro gli scolari przed samogłoską przed spółgłoską przed samogłoską l’insetto la parete l’idea gli insetti le pareti le idee FEMMINILE Rodzajnika określonego używamy: • przed nazwami kontynentów, krajów, regionów, wysp: l’Africa (Afryka), l’Italia (Włochy), la Sardegna (Sardynia). Opuszcza się rodzajnik okre- ślony, jeśli te nazwy występują z przyimkiem in lub di; • przed nazwiskiem i tytułem: il signor Russo, la signora Benelli, il dottor Nuccio; ale pomijamy go, jeśli zwracamy się do kogoś bezpośrednio: Buongiorno, signora Lombardi. (Dzień dobry, pani Lombardi.); • przed nazwiskiem odnoszącym się do całej rodziny: i Benelli (państwo Benelli), i Neri (rodzina państwa Neri); • przed zaimkami dzierżawczymi: la mia gonna (moja spódnica), il tuo 7 RODZAJNIKI dizionario (twój słownik); oprócz nazw członków rodziny – tu obowią- zują inne zasady; • obok określeń cech zewnętrznych: gli occhi azzurri (błękitne oczy), i capelli biondi (blond włosy); • przed rzeczownikami, których używamy, dokonując uogólnień: le pol- trone sono comode (wszystkie fotele [fotele w ogóle] są wygodne). Rodzajniki nieokreślone (Articoli indeterminativi) Rodzajnika un używamy przed rzeczownikami rodzaju męskiego, oprócz tych, które zaczynają się od: s + spółgłoska, ps, x, y, z, gn: un arco, un tormento. Rodzajnika uno używamy przed rzeczownikami rodzaju męskiego za- czynającymi się od: s + spółgłoska, ps, x, y, z, gn: uno scolaro, uno pseudonimo. Rodzajnika una używamy przed rzeczownikami rodzaju żeńskiego za- czynającymi się spółgłoską: una casa, una storia. Rodzajnika un’ używamy przed rzeczownikami rodzaju żeńskiego zaczy- nającymi się od samogłoski: un’ombra, un’anima. Postaci rodzajnika nieokreślonego w liczbie mnogiej pokrywają się z ro- dzajnikiem cząstkowym. Rodzajnik ten wyraża pewną ilość, odpowiada znaczeniu: „trochę”, „nieco”, „niektórzy”, „pewni”: Ho mangiato della (un po’ di) frutta. Zjadłem trochę owoców. Ho letto dei racconti interessanti. Przeczytałem kilka interesujących opo- wiadań. Oto postaci rodzajnika nieokreślonego: MASCHILE FEMINILE przed samogłoską przed spółgłoską przed: s + spółgło- ska, ps, z, gn, x, y przed samogłoską przed spółgłoską SINGOLARE un evento un giorno PLURALE degli eventi dei giorni uno scolaro degli scolari un’ombra una storia delle ombre delle storie Rodzajnika nieokreślonego używamy: • gdy nie wskazujemy na jedną konkretną rzecz: Dammi un giornale. (Daj mi [jakąś, jakąkolwiek] gazetę.); 8 RZECZOWNIKI • jeśli rzeczownik został wymieniony po raz pierwszy: È un tavolo. (To jest stół.); • jeśli rzeczownikowi towarzyszy przymiotnik: un giorno speciale (wyjąt- kowy dzień), una domanda complicata (skomplikowane pytanie). PRZYIMKI ŚCIĄGNIĘTE (PREPOSIZIONI ARTICOLATE) Przyimki di, a, da, in, su łączą się z rodzajnikiem określonym, tworząc jedno słowo. Oto tabela przyimków ściągniętych: + di a da in su il del al dal nel sul lo la i gli le dello allo dallo nello sullo della alla dalla nella sulla dei ai dai nei sui degli agli dagli negli sugli delle alle dalle nelle sulle Przykłady: I ricordi della vedova. Wspomnienia wdowy. È tornata dai suoi figli. Wróciła do swoich dzieci. Al centro del salotto. W centrum salonu. Nel cuore di Milano. W sercu Mediolanu. Sul tetto della macchina. Na dachu samochodu. RZECZOWNIKI (I NOMI) Rzeczowniki włoskie mogą być rodzaju żeńskiego lub męskiego; wystę- pują w liczbie pojedynczej lub mnogiej. Rodzaj rzeczownika (Il genere del nome) Rodzaj męski (genere maschile) il libro (książka) – il tavolo (stół) – il piatto (talerz) il lunedì (poniedziałek) – il giovedì (czwartek) – l’agosto (sierpień) il noce (orzech) – il pesco (brzoskwinia) – il susino (śliwa) – nazwy drzew il ferro (żelazo) – l’oro (złoto) – il rame (miedź) il bar (bar) – il gas (gaz) – lo sport (sport) Do rodzaju męskiego należą: 1) rzeczowniki zakończone na -o; wyjątki: la radio, la mano, l’eco (który jednak w liczbie mnogiej zmienia rodzaj na męski: gli echi), 9 RZECZOWNIKI 2) nazwy wielu rzek, jezior i gór; wyjątek: le Alpi, le Ande, 3) nazwy miesięcy i dni tygodnia; wyjątek: la domenica (niedziela), 4) nazwy wielu roślin i drzew owocowych, 5) nazwy metali, 6) rzeczowniki obcego pochodzenia zakończone spółgłoską. Rodzaj żeński (genere femminile) la bambola (lalka) – la penna (długopis) – la matita (ołówek) Messina – Lugano – Savolegna la pera (gruszka) – la pesca (brzoskwinia) – la susina (śliwka) – nazwy owoców Do rodzaju żeńskiego należą: 1) rzeczowniki zakończone na -a; wyjątki: il pirata (pirat), il problema (problem), il poeta (poeta), 2) nazwy miast i wysp, 3) nazwy owoców; wyjątki: il fico (figa), il limone (cytryna), il dattero (dak- tyl). Istnieje szereg rzeczowników oznaczających osoby, które mają jedną for- mę dla rodzaju męskiego i żeńskiego. Rodzaj rzeczownika można rozróż- nić poprzez rodzajnik lub przymiotnik, który mu towarzyszy: il giornalista (maschile) (dziennikarz) – la giornalista (femminile) (dzien- nikarka) un parente (m) (krewny) – una parente (f) (krewna) un famoso cantante (m) (sławny śpiewak) – una famosa cantante (f) (sławna śpiewaczka) un bravo insegnante (m) (dobry nauczyciel) – una brava insegnante (f) (dobra nauczycielka) Szereg nazw zwierząt określa zarówno samca, jak i samicę. Żeby roz- różnić rodzaj, należy dołączyć do rzeczownika przymiotnik maschio (sa- miec) lub femmina (samica): il cigno maschio (łabędź) – il cigno femmina (łabędzica) il topo maschio (szczur) – il topo femmina (samica szczura) la pantera maschio (pantera) – la pantera femmina (samica pantery) wyjątki: il cane (pies) – la cagna (suka), il gallo (kogut) – la gallina (kura), il gatto (kot) – la gatta (kotka). Istnieją rzeczowniki o identycznej formie, lecz innego rodzaju, a co za tym idzie, o innym znaczeniu: il testo – tekst, la testa – głowa 10 Liczba rzeczownika il mento – podbródek, la menta – mięta il modo – sposób, la moda – moda oraz takie, które „pozornie” zmieniają rodzaj: il capitale – kapitał, la capitale – stolica il fine – cel, la fine – koniec il lama – lama, la lama – ostrze Liczba rzeczownika (Il numero del nome) Rzeczowniki zakończone w liczbie pojedynczej na -a. Nomi col sin- golare in -a Femminile (r. żeński) lp: la ser-a (wieczór), la paur-a (strach), la signorin-a (panna) lm: le ser-e, le paur-e, le signorin-e Zatem rzeczowniki r. żeńskiego w liczbie mnogiej zmieniają końcówkę -a na -e. Wyjątki: l’ala – le ali (skrzydła), l’arma – le armi (broń). Maschile (r. męski) lp: il dramm-a (dramat), il poet-a (poeta), il pilot-a (pilot) lm: i dramm-i, i poet-i, i pilot-i A zatem rzeczowniki rodzaju męskiego zakończone na -a w liczbie mno- giej zmieniają końcówkę na -i. Rzeczowniki zakończone w liczbie pojedynczej na -o (Nomi col sin- golare in -o) lp: il temp-o (czas), l’argoment-o (temat), il gruzzol-o (suma) lm: i temp-i, gli argoment-i, i gruzzol-i Rzeczowniki zakończone na -o w liczbie mnogiej zmieniają końcówkę na -i. Rzeczowniki zakończone w liczbie pojedynczej na -e (Nomi col sin- golare in -e) lp: la class-e (klasa), la dimostrazion-e (demonstracja), la lezion-e (lekcja) lm: le class-i, le dimostrazion-i, le lezion-i Rzeczowniki zakończone na -e w liczbie mnogiej zmieniają końcówkę na -i. Rzeczowniki zakończone w liczbie pojedynczej na -go i -co (Nomi col singolare in -go e-co) lp: il casti-go (kara), l’alber-go (hotel), il pal-co (podłoga) 11 RZECZOWNIKI lm: i casti-ghi, gli alber-ghi, i pal-chi Sylaby -go i -co zmieniają się w liczbie mnogiej na -ghi, -chi, jeśli rze- czowniki są akcentowane na przedostatniej sylabie (nomi piani). lp: l’aspara-go (szparag), il teolo-go (teolog), il medi-co (lekarz) lm: gli aspara-gi, i teolo-gi, i medi-ci Sylaby -go i -co zmieniają się w liczbie mnogiej na -gi i -ci, jeśli rzeczow- niki akcentowane są na trzeciej sylabie od końca (nomi sdruccioli). Wyjątki: nomi piani: l’amico (przyjaciel) – gli amici, il nemico (wróg) – i nemici, il porco (wieprz) – i porci, il greco (Grek) – i greci itd.; nomi sdruc- cioli: il carico (ciężar) – i carichi, il dialogo (dialog) – i dialoghi, l’obbligo (obowiązek) – gli obblighi itd. Rzeczowniki zakończone w liczbie pojedynczej na -ga i -ca (Nomi col singolare in -ga e -ca) Maschili lp: il colle-ga (kolega), il strate-ga (strateg), il du-ca (książę) lm: i colle-ghi, i strate-ghi, i du-chi Sylaby -ca i -ga zmieniają się w liczbie mnogiej na -chi i -ghi, jeśli rze- czowniki są rodzaju męskiego. Femminili lp: la pa-ga (płaca), l’ami-ca (przyjaciółka), la bar-ca (barka) lm: le pa-ghe, le ami-che, le bar-che Sylaby -ca i -ga zmieniają się w liczbie mnogiej na -che i -ghe, jeśli rze- czowniki są rodzaju żeńskiego. Rzeczowniki zakończone w liczbie pojedynczej na -cia i -gia (Nomi col singolare in -cia e -gia) lp: l’aca-cia (akacja), la cilie-gia (czereśnia, wiśnia), la vali-gia (walizka) lm: le aca-cie, le cilie-gie, le vali-gie Sylaby -cia i -gia zmieniają się w liczbie mnogiej na -cie i -gie, jeśli samo- głoska i nie jest akcentowana, a litery c i g poprzedza samogłoska. lp: la farma-cia (apteka), la bu-gia (kłamstwo), la ma-gia (magia) lm: le farma-cie, le bu-gie, le ma-gie Sylaby -cia (czyt. czija) i -gia (czyt. dżija) zmieniają się na -cie (czyt. czi- je) i -gie (czyt. dżije), jeśli samogłoska i jest akcentowana. lp: la provin-cia (prowincja), la piog-gia (deszcz), la spiag-gia (plaża) 12
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Gramatyka języka włoskiego
Autor:

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: