Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00568 008393 10480181 na godz. na dobę w sumie
Informatyka Europejczyka. Technologia informacyjna - książka
Informatyka Europejczyka. Technologia informacyjna - książka
Autor: Liczba stron: 480
Wydawca: Helion Edukacja Język publikacji: polski
ISBN: 83-7361-707-8 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> komputery i informatyka >> podręczniki szkolne >> informatyka europejczyka
Porównaj ceny (książka, ebook, audiobook).

Zobacz decyzję MENiS dopuszczająca podręcznik do użytku szkolnego
(nr dopuszczenia: 44/05).


Komputery, Internet, dane i informacje -- z tymi pojęciami spotykamy się niemal codziennie. Od kiedy firma IBM wprowadziła na rynek komputer osobisty, technologia informacyjna przestała być zastrzeżona dla wąskiej grupy specjalistów -- stała się dostępna dla wszystkich. Chyba każdy miał już okazję wykorzystania możliwości komputerów; są one dziś narzędziami pracy nie tylko informatyków, ale także przedstawicieli niemal wszystkich innych zawodów. Poznanie korzyści, jakie przynosi użytkownikom komputerów rozwój technologii informacyjnej, to nie tylko teoria, ale przede wszystkim praktyka -- każde zagadnienie trzeba bowiem przede wszystkim przećwiczyć.

'Informatyka Europejczyka. Technologia informacyjna' to podręcznik przedstawiający wszystkie zagadnienia związane z zastosowaniami komputerów. Czytając go i rozwiązując zawarte w nim zadania, nauczysz się korzystać z Internetu, czerpać informacje z jego ogromnych zasobów oraz i chronić swoje dane przed dostępem osób niepowołanych. Dowiesz się, jak zbudowany jest komputer i jak działa system operacyjny. Nauczysz się stosować aplikacje do edycji grafiki i tekstów, rozwiązywać zadania matematyczne za pomocą arkuszy kalkulacyjnych, korzystać z baz danych i przygotowywać strony WWW.

  • Historia Internetu
  • Wyszukiwanie informacji w Internecie
  • Korzystanie z poczty elektronicznej
  • Bezpieczeństwo i ochrona danych
  • Regulacje prawne w Internecie i prawa autorskie
  • Elementy zestawów komputerowych
  • Systemy operacyjne
  • Sieci komputerowe
  • Edycja tekstów
  • Tworzenie arkuszy kalkulacyjnych
  • Bazy danych
  • Prezentacja informacji w Internecie -- strony WWW

    Na płycie CD-ROM dołączonej do książki znajdziesz przykłady do lekcji, dodatkowe materiały oraz oprogramowanie, które możesz zainstalować na swoim komputerze.

  • Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

    Darmowy fragment publikacji:

    Spis treści Wstęp ......................................................................................... 11 Rozdział 1. Źródła informacji i metody komunikacji .................. 13 Ćwierć wieku przemian .............................................................................14 PC .......................................................................................................14 Okna na świat ......................................................................................15 Zaśmiecony Sezam ...............................................................................15 Morze informacji .......................................................................................16 Informatyka .........................................................................................18 Podstawowe pojęcia technologii informacyjnej ...........................................18 Technologia informacyjna ...................................................................19 Społeczeństwo informacyjne ................................................................19 Społeczeństwo informacyjne a TI ...............................................................20 Źródła informacji ......................................................................................21 Rola źródeł informacji ..........................................................................21 Prawdziwość informacji ........................................................................23 Zagrożenia związane z korzystaniem z niewłaściwych źródeł informacji .....23 Aktualność informacji ..........................................................................24 Niebezpieczne treści .............................................................................25 Zapamiętaj ................................................................................................27 Zadania ................................................................................................27 Rozdział 2. Internet ................................................................... 29 Czym jest Internet? ....................................................................................30 Geneza Internetu .................................................................................31 ARPA-net ............................................................................................31 Rozmiary Internetu ..............................................................................31 Mobilny Internet .................................................................................31 WWW ................................................................................................33 Usługi Internetowe ....................................................................................33 Poczta elektroniczna .............................................................................36 Grupy dyskusyjne ................................................................................36 IRC .....................................................................................................37 FTP .....................................................................................................38 Komunikator .......................................................................................38 P2P ......................................................................................................38 E-bank .................................................................................................39 Wideokonferencje ................................................................................39 WWW .................................................................................................41 3 WWW i poczta elektroniczna ....................................................................41 Poczta elektroniczna .............................................................................43 Korzyści ...............................................................................................46 Korzyści i zagrożenia mające swe źródło w Internecie .................................46 Zagrożenia ...........................................................................................47 Zapamiętaj ................................................................................................50 Zadania ................................................................................................50 Rozdział 3. Wędrówki po Internecie ........................................... 51 Wczytywanie stron o znanym adresie .........................................................52 Uruchamianie przeglądarki ..................................................................52 Adresy stron WWW ............................................................................53 Poruszanie się po stronie WWW ................................................................57 Jak wrócić do strony ostatnio przeglądanej? ...............................................61 Historia odwiedzonych stron .....................................................................64 Zakładki ....................................................................................................66 Zapisywanie stron WWW .........................................................................69 Drukowanie stron WWW .........................................................................72 Zapamiętaj ................................................................................................74 Zadania ................................................................................................74 Rozdział 4. Wyszukiwanie informacji ......................................... 75 Porządkowanie zasobów sieci globalnej Internet .........................................76 Tajemnice skutecznego wyszukiwania ........................................................84 Grupy dyskusyjne ......................................................................................88 Konfigurowanie programu Outlook Express ........................................89 Wysyłanie listu do grupy dyskusyjnej ...................................................91 Automatyczne pobieranie wiadomości ..................................................92 Odpowiadanie na listy .........................................................................94 Zapamiętaj ................................................................................................96 Zadania ................................................................................................96 Rozdział 5. Poczta elektroniczna ................................................. 99 Parametry konta pocztowego ...................................................................100 Konfigurowanie klienta poczty elektronicznej ....................................100 Zasady doboru haseł ................................................................................104 Atak siłowy i słownikowy ...................................................................104 Jak wybrać dobre hasło? .....................................................................105 Wysyłanie i odbieranie listów ...................................................................107 Listy z załącznikami .................................................................................112 Książka adresowa .....................................................................................115 Tworzenie grup ..................................................................................116 Papeteria ..................................................................................................120 Zapamiętaj ..............................................................................................126 Zadania ..............................................................................................126 Rozdział 6. Bezpieczeństwo danych .......................................... 127 Weryfikacja bezpieczeństwa strony.............................................................128 Poufność transmisji ............................................................................128 Program PGP ....................................................................................138 4 Informatyka Europejczyka. Technologia informacyjna Podpis elektroniczny ................................................................................133 Cele i zasady szyfrowania wiadomości ......................................................135 Klucz prywatny i klucz publiczny ............................................................137 Zapamiętaj ..............................................................................................140 Zadania ..............................................................................................140 Rozdział 7. Komputer a prawo ................................................. 141 Zasady netykiety ......................................................................................142 Prawo a korzystanie z oprogramowania komputerowego ..........................143 Licencje na programy i ich rodzaje ...........................................................145 Zasady prawne korzystania z cudzych materiałów ....................................149 Wybrane fragmenty prawa autorskiego ....................................................150 Zapamiętaj ..............................................................................................152 Zadania ..............................................................................................152 Rozdział 8. Przyszłość przekazu informacji ............................... 153 Przewidywanie kierunków rozwoju ..........................................................152 Zastosowania Internetu ............................................................................155 E-nauka .............................................................................................155 Telepraca ............................................................................................156 Handel elektroniczny .........................................................................157 Znaczenie TI w przekazie informacji ........................................................159 Zalety i wady technologii informacyjnej ..................................................161 Wpływ Internetu na rozwój obywateli i państw ......................................163 Kierunki rozwoju źródeł informacji ........................................................165 Zapamiętaj ..............................................................................................166 Zadania ..............................................................................................166 Rozdział 9. Sprzęt TI ................................................................ 167 Po co nam komputer? ..............................................................................168 Urządzenia zewnętrzne .......................................................................168 Jednostka centralna ............................................................................171 Z czego składa się komputer? ...................................................................171 Urządzenia zewnętrzne .......................................................................180 Optymalna konfiguracja sprzętowa komputera ........................................185 Zapamiętaj ..............................................................................................187 Zadania ..............................................................................................187 Rozdział 10. System operacyjny ................................................ 189 Rola oprogramowania ..............................................................................190 Na cebulkę .........................................................................................190 Systemy operacyjne ..................................................................................192 Popularne systemy operacyjne ............................................................192 Zapamiętaj ..............................................................................................198 Zadania ..............................................................................................198 Rozdział 11. Aplikacje .............................................................. 199 Programowalność i wielozadaniowość ......................................................200 Rodzaje programów komputerowych .................................................201 5 Podstawowy zestaw oprogramowania .......................................................208 Zapamiętaj ..............................................................................................211 Zadania ..............................................................................................211 Rozdział 12. Ochrona danych .................................................. 213 Znaczenie ochrony danych ......................................................................214 Przyczyny utraty danych ..........................................................................215 Fizyczne przyczyny utraty danych ......................................................215 Logiczne przyczyny utraty danych ......................................................216 Przyczyny odtajnienia danych ..................................................................217 Zasady ochrony zasobów komputera ........................................................218 Dbałość o sprzęt .................................................................................218 Dbałość o pliki ...................................................................................219 Wirusy ...............................................................................................221 Robaki ...............................................................................................221 Konie trojańskie .................................................................................221 Profilaktyka........................................................................................221 Kopie zapasowe ..................................................................................222 Zapamiętaj ..............................................................................................223 Zadania ..............................................................................................223 Rozdział 13. Utrzymywanie komputera w sprawności .............. 225 Konta użytkowników ...............................................................................226 Zarządzanie kontami w Windows XP Professional .............................227 Konserwacja systemu ...............................................................................231 Wolne miejsce na dysku .....................................................................231 Aktualizacja systemu Windows XP .....................................................232 Diagnostyka systemu Windows XP ....................................................234 Usuwanie programów z Windows XP ................................................235 Oczyszczanie dysku w Windows XP ...................................................236 Defragmentacja dysku w Windows XP ..............................................238 Usuwanie błędów z dysku ..................................................................239 Wykonywanie kopii zapasowej ...........................................................240 Odtwarzanie danych z kopii ...............................................................242 Przywracanie systemu ..............................................................................246 Tworzenie punktu przywracania .........................................................246 Przywracanie systemu .........................................................................247 Zapamiętaj ..............................................................................................249 Zadania ..............................................................................................249 Rozdział 14. Sieci komputerowe ............................................... 251 Czym jest sieć? .........................................................................................252 Co jest potrzebne, aby komputery połączyć w sieć? ............................253 Topologia sieci ........................................................................................254 Magistrala ..........................................................................................254 Gwiazda .............................................................................................255 Pierścień ............................................................................................255 Możliwości sieci .................................................................................256 6 Informatyka Europejczyka. Technologia informacyjna Sieciowe ABC .........................................................................................256 Różnice między stacją roboczą a serwerem .........................................257 Użytkownicy i ich uprawnienia ................................................................258 Zapamiętaj ..............................................................................................259 Zadanie ..............................................................................................259 Rozdział 15. Opracowywanie dokumentów tekstowych ............ 261 Edytor edytorowi nierówny .....................................................................263 Dokumenty i pliki ...................................................................................265 Tworzenie nowego dokumentu ..........................................................265 Zapisywanie dokumentów .................................................................267 Wczytywanie dokumentów ................................................................268 Zamykanie dokumentów ...................................................................268 Paski narzędzi ..........................................................................................270 Pasek menu ........................................................................................270 Pasek standardowy .............................................................................272 Pasek formatowania ...........................................................................272 Pasek stanu ........................................................................................272 Wyświetlanie tekstu .................................................................................274 Obszar roboczy ..................................................................................274 Przycisk Pokaż/Ukryj .........................................................................275 Powiększenie obrazu ...........................................................................275 Paski przewijania ................................................................................276 Linijki ................................................................................................276 Marginesy stron .................................................................................277 Dokładna szerokość marginesów ........................................................278 Zaznaczanie .......................................................................................280 Operacje blokowe ....................................................................................280 Operacje na blokach ..........................................................................281 Ogólne zasady pisania tekstów .................................................................283 Przeznaczenie dokumentu ..................................................................287 Formatowanie tekstów .............................................................................287 Powierzchnia zadrukowana ................................................................288 Przeznaczenie krojów pisma ...............................................................288 Wielkość czcionek ..............................................................................289 Atrybuty czcionek ..............................................................................290 Odstępy między wierszami .................................................................291 Wyrównanie .......................................................................................291 Odstępy międzyliterowe .....................................................................292 Akapit ................................................................................................292 Nagłówek i stopka ..............................................................................293 Tabulacja ...........................................................................................294 Spis treści ...........................................................................................294 Wymuszony (twardy) koniec strony ...................................................295 Wypunktowanie i numerowanie .........................................................296 Rysunki ...................................................................................................297 Wstawianie rysunków z plików .........................................................297 Własne rysunki ..................................................................................298 Wstawianie tabeli ...............................................................................301 7 Tabele ......................................................................................................301 Modyfikowanie tabeli.........................................................................302 Wpisywanie treści do komórek ..........................................................303 Poruszanie się wewnątrz tabeli ............................................................304 Zaznaczanie komórek tabeli ...............................................................304 Zmiana wymiarów tabeli ....................................................................307 Operacje na komórkach tabeli ............................................................308 Drukowanie dokumentu .........................................................................310 Podgląd wydruku ...............................................................................310 Wydruk ..............................................................................................310 Zapamiętaj ..............................................................................................312 Zadania ..............................................................................................312 Rozdział 16. Arkusz kalkulacyjny ............................................. 315 Zalety arkuszy kalkulacyjnych ..................................................................318 Uruchamianie arkusza kalkulacyjnego ......................................................319 Szablony arkuszy ................................................................................320 Okno programu .......................................................................................322 Pasek tytułu .......................................................................................322 Pasek menu ........................................................................................322 Pasek narzędzi ....................................................................................323 Pasek standardowy .............................................................................323 Pole nazwy .........................................................................................323 Komórka aktywna ...................................................................................325 Nawigacja i zaznaczanie ...........................................................................326 Zaznaczanie pojedynczych komórek ...................................................326 Zaznaczanie sąsiednich komórek ........................................................326 Zaznaczanie arkusza ...........................................................................327 Usuwanie zaznaczenia ........................................................................327 Rozmiary i liczba komórek ......................................................................328 Zmiana rozmiarów komórek ..............................................................328 Wstawianie wierszy ............................................................................329 Wstawianie kolumn ...........................................................................331 Wstawianie komórek — menu podręczne ..........................................331 Wprowadzanie danych .............................................................................333 Wpisywanie danych ...........................................................................334 Kopiowanie danych ............................................................................334 Serie danych .......................................................................................335 Edycja danych .........................................................................................336 Wprowadzanie zmian .........................................................................336 Blokowanie edycji w komórkach ........................................................337 Usuwanie komórek ............................................................................338 Filtrowanie .........................................................................................341 Formatowanie danych ..............................................................................343 Formatowanie daty i czasu .................................................................343 Pułapki formatowania ........................................................................345 Paradoksy dodawania .........................................................................346 8 Informatyka Europejczyka. Technologia informacyjna Wykresy ...................................................................................................348 Szybkie tworzenie wykresów ..............................................................348 Kreator wykresów ..............................................................................349 Drukowanie .............................................................................................353 Drukarka domyślna ...........................................................................353 Podział na strony ................................................................................354 Wydruk ..............................................................................................362 Funkcje i formuły ....................................................................................363 Formuły .............................................................................................363 Wyszukiwanie funkcji ........................................................................364 Funkcje finansowe..............................................................................367 Funkcje matematyczne .......................................................................368 Zapamiętaj ..............................................................................................372 Zadania ..............................................................................................372 Rozdział 17. Bazy danych ......................................................... 373 Rzeka informacji ......................................................................................374 Regulowanie rzeki ..............................................................................374 Strumyki ............................................................................................374 Komputerowe bazy danych ......................................................................376 Tabele i kartoteki na papierze ...................................................................377 Tabele i kartoteki w komputerze ..............................................................379 Baza danych .......................................................................................379 Odchudzanie tabeli ..................................................................................381 Lista potrzeb ............................................................................................389 Nie ma bazy uniwersalnej ........................................................................391 Wymagania ogólne .............................................................................391 Wymagania szczegółowe .....................................................................392 Ogólne zasady projektowania ...................................................................395 Reguła 1. Unikanie nadmiarowości ....................................................395 Reguła 2. Jedna z kolumn musi zawierać dane unikatowe ..................396 Reguła 3. W bazie danych musi znajdować się klucz ..........................397 Jak działają bazy danych? .........................................................................399 Architektura bazy danych ...................................................................399 Dobieranie kluczy ..............................................................................400 Indeks ................................................................................................401 Relacje ...............................................................................................401 Twoja baza danych ...................................................................................405 Lista życzeń ........................................................................................405 Wykaz danych ....................................................................................406 Tabele i relacje ...................................................................................406 Praca z programem ..................................................................................408 Uruchamianie programu ....................................................................408 Praca z kreatorem ...............................................................................410 Wczytywanie bazy danych ..................................................................412 Obiekty bazy danych ...............................................................................413 Tabele ................................................................................................413 Typy danych ......................................................................................416 Korzyści z różnorodności ....................................................................418 9 Definiowanie pól .....................................................................................421 Definiowanie klucza...........................................................................422 Kwerendy ...........................................................................................424 Formularze .........................................................................................426 Raporty ..............................................................................................428 Strony ................................................................................................430 Makra ................................................................................................432 Moduły ..............................................................................................432 FAQ — edycja baz danych .....................................................................433 Znaki specjalne ........................................................................................434 Algebra Boole’a ..................................................................................434 Baza danych wyszukiwarki .................................................................434 Dopasowania .....................................................................................435 Zapamiętaj ..............................................................................................436 Zadania ..............................................................................................436 Rozdział 18. Metody prezentacji informacji z wykorzystaniem technologii informacyjnej ....................... 437 HTML ....................................................................................................438 .htm a .html .......................................................................................438 Znaczniki ...........................................................................................438 Pierwszy dokument HTML ...............................................................439 Zapisywanie w formacie HTML ........................................................439 Otwieranie dokumentu HTML za pomocą przeglądarki ....................440 Treść dokumentu ...............................................................................442 Nagłówek ...........................................................................................442 Dokument z nagłówkiem i treścią ......................................................443 Tekst pogrubiony ...............................................................................444 Koniec wiersza ...................................................................................445 Tekst pochylony .................................................................................446 Łączenie atrybutów tekstu ..................................................................447 Linia pozioma ....................................................................................447 Style nagłówka ...................................................................................449 Wyrównywanie tekstu ........................................................................450 Odsyłacz ............................................................................................451 Spacje ................................................................................................452 Obrazki ..............................................................................................454 Obrazek jako odsyłacz ........................................................................455 Wyrównanie obrazka ..........................................................................457 Zmiana wymiarów obrazka ................................................................458 Lista wypunktowana ..........................................................................459 Lista numerowana ..............................................................................460 Tabele ................................................................................................461 Prezentacja .........................................................................................462 OCR ..................................................................................................463 Skanowanie ........................................................................................467 Strona WWW ....................................................................................470 Zapamiętaj ..............................................................................................473 Zadania ..............................................................................................473 10 Informatyka Europejczyka. Technologia informacyjna Rozdział1 Źródła informacji i metody komunikacji W tym rozdziale: • Czy maszyna mogła zostać człowiekiem roku? • Co zrewolucjonizowało komunikację? • Gdzie używane jest pismo obrazkowe? • Jakie narzędzia mogą poradzić sobie z przetwarzaniem informacji? • Co zyskasz, poznając technologię informacyjną? • Jakie zmiany w organizacji życia społeczeństw spowodowała technologia informacyjna? • Dlaczego należy selekcjonować informacje? 1.1 Ćwierć wieku przemian Komputery, Internet, programy, informacje — z tymi pojęciami stykamy się coraz częściej. Stały się one istotnymi elementami otaczającej nas rze- czywistości. Ich znaczenie gwałtownie wzrosło w ostatnim ćwierćwieczu. Proces ten nie jest zakończony. Jesteśmy świadkami zmian w sposobie funkcjonowania społeczeństw. Prześledźmy, jak do nich doszło. PC 12 sierpnia 1980 roku firma International Business Machine (IBM) wpro- wadziła na rynek komputer osobisty (ang. Personal Computer — PC). Od tej pory przestał on być narzędziem pracy garstki wtajemniczonych — informatyków. W pierwszym roku sprzedaży nabywców znalazło 130 tysięcy maszyn. W 1982 roku magazyn „Time” przyznał komputerowi osobistemu tytuł człowieka roku (!). W uzasadnieniu wskazano na to, że PC może wysyłać li- sty z prędkością światła, zdiagnozować chorego pudla, w minutę przygoto- wać program ubezpieczeniowy, wypróbować recepturę produkcji piwa itp. Według sondażu cytowanego przez „Time’a” 80 Amerykanów przewi- dywało, że komputery osobiste staną się tak popularne, jak telewizory czy zmywarki do naczyń. Były to prorocze wizje. W 1999r. liczba sprzedanych komputerów osobistych różnych marek osiągnęła 140 milionów sztuk. Mimo upływu czasu zainteresowanie komputerami osobistymi nie spada. Liczba komputerów sprzedanych w 2004 wyniosła 172,1 mln, a wsprze- daż 2005 planowana jest 191,4 mln sztuk (na podstawie http://www.idg. pl/news/65726.html). Dzięki firmie IBM komputery stały się łatwiej dostępne, jednak nie wpły- nęło to na szybkość wymiany informacji. Nadal najszybszymi środkami komunikacji były telefon i faks. Przygotowane za pomocą komputera dane można było nagrać na dyskietkę, włożyć ją do koperty i wysłać jako list. Rewolucyjne zmiany w sposobie komunikowania się spowodowało powsta- nie globalnej sieci komputerowej — Internetu. Internet wykorzystywał opla- tającą Ziemię sieć telefoniczną. Stosowano go głównie do wymiany poczty elektronicznej, przesyłania plików, zdalnej pracy na komputerach dostępnych w sieci. Nowy środek łączności radykalnie przyspieszył wymianę informacji. 14 Informatyka Europejczyka. Technologia informacyjna i i j c a k n u m o k y d o t e m i i j c a m r o f n i a d o r Ź l Okna na świat Oprogramowaniem komputerów osobistych podłączonych do Internetu był system operacyjny MS-DOS. Polecenia wpisywano z klawiatury, dlate- go konieczna była znajomość składni poleceń. Błąd popełniony przy wpisy- waniu powodował, że system nie reagował w oczekiwany przez użytkownika sposób. Ograniczało to krąg użytkowników komputerów do wąskiego grona profesjonalistów. Krokiem milowym w kierunku upowszechnienia komputerów było opracowanie graficznego systemu operacyjnego. Nosił on nazwę Windows (ang. window — okno). Użytkownik nie musiał już uczyć się na pamięć poleceń. Na monitorze wyświetlane były prostokątne obszary — okna, w których idoczne były wszystkie niezbędne informacje. Do wydawa- nia poleceń zastosowano mysz. Interfejs graficzny okazał się tak wygodny, że jest stosowany w większości współczesnych systemów operacyjnych. Interfejs graficzny został wynaleziony w laboratoriach firmy Xerox w Palo Alto. Tam w 1973 roku zbudowano pierwszy komputer z graficznym in- terfejsem Pierwszym ogólnodostępny systemem operacyjnym wyposażonym w gra- ficzny interfejs użytkownika był Mac OS. Instalowany był ona na kompu- terach Macintosh firmy Apple. Zaśmiecony Sezam PC, Internet, Windows... Trzy wynalazki, które przyczyniły się do zmiany sposobów komunikowania się, gdyż w zasadzie są dostępne dla każdego. Zaletą takiego stanu rzeczy jest swoboda wypowiedzi. Aby założyć prywat- ną stronę WWW na darmowym serwerze, nie trzeba dysponować takimi środkami finansowymi, jakie są niezbędne do wydania książki. Materia- łów przed publikacją nie muszą sprawdzać: redaktor, korektor, recenzent. Dostępność elektronicznego medium komunikacji jest jego wielką zaletą. Jest ona jednak również wadą. Powszechność informacji, prosty i szybki do niej dostęp mogą stwarzać złudzenie wiarygodności. A przecież informacje w sieci równie łatwo może umieścić naukowiec, jak i szarlatan. Nie można Internetu traktować jak Sezamu, który kryje same skarby, ale też nie jest on jedynie składowiskiem elektronicznych śmieci. Wszak na- wet poważne instytucje publikują w nim wartościowe informacje. Korzy- stając z Internetu, powinniśmy z rozmysłem podchodzić do znalezionych tam informacji. Rozdział 1. Źródła informacji i metody komunikacji 15 1.2 Morze informacji Ilustracje i opisy polecenie zamieszczone w podręczniku dotyczą systemu operacyjnego Windows XP PL Professional oraz programów: Word 2003 PL, Excel 2003 PL, Access 2003 PL. Zasoby informacji z wszystkich dziedzin życia rosną w zawrotnym tempie (rysunek 1.1). Szczególnie dobrze jest to widoczne w Internecie. Wyszuki- warką internetową, która korzysta z największej bazy danych, jest Google. Rysunek 1.1. Tak astronomiczną liczbę stron internetowych, jaka jest zgromadzona w bazie danych wyszukiwarki Google, trudno sobie nawet wyobrazić! Wskazówka Najwyższy szczyt Ziemi, Mount Everest, ma wysokość 8846 m n.p.m. Ć w i c z e n i e 1 . 1 Wskazówka Doba trwa 86 400 sekund. Oblicz, jaką wysokość miałby stos kartek po wydrukowaniu na nich wszystkich stron internetowych znajdujących się w bazie danych wyszukiwarki Google. Przyjmij, że każda strona mieści się na jednej kartce. 100 kartek ma wysokość 1 cm. Ć w i c z e n i e 1 . 2 Obliczoną w ćwiczeniu 1.1 wartość porównaj z najwyższym szczytem Ziemi. 16 Informatyka Europejczyka. Technologia informacyjna Ć w i c z e n i e 1 . 3 Oblicz czas potrzebny na przejrzenie wszystkich stron internetowych znajdujących się w bazie wyszukiwarki Google. Przyjmij, że na wczytanie i obejrzenie jednej strony potrzebna jest jedna sekunda. Tak astronomiczną liczbę stron internetowych, jaka jest zgromadzona w bazie danych wyszukiwarki Google, trudno sobie nawet wyobrazić! Ile pozycji może liczyć księgozbiór dużej biblioteki? W internetowym katalogu Biblioteki Kongresu Stanów Zjednoczonych znajduje się 12 mln tytułów (rysunek 1.2). Rysunek 1.2. Internetowy katalog Biblioteki Kongresu Stanów Zjednoczonych i i j c a k n u m o k y d o t e m i i j c a m r o f n i a d o r Ź l Ć w i c z e n i e 1 . 4 Oblicz, jaką wysokość miałby stos fiszek, gdyby wykorzystać je do katalogowania zasobów Biblioteki Kongresu. Przyjmij, że jedna fiszka ma grubość 1 mm. Sprawdź jeszcze raz obliczenia wykonane w ćwiczeniach od 1.1 do 1.4. To nie błąd w rachunkach — taka jest liczba zgromadzonych w bazach da- nych informacji! Przechowywanie ich na kartkach papieru jest kłopotliwe i bezcelowe. Czy wyobrażasz sobie książkowe wydanie katalogu wyszuki- warki Google? Rozdział 1. Źródła informacji i metody komunikacji 17 1.3 Podstawowe pojęcia technologii informacyjnej Nowe techniki przekazu informacji wkraczają do wszystkich dziedzin życia. Od tego kierunku przemian nie ma odwrotu. Nie wyobrażamy sobie życia we współczesnym świecie bez umiejętności liczenia, czytania i pisania. Za kilka lat prostych problemów życiowych nie rozwiąże osoba, która nie będzie umia- ła sprawnie korzystać z nowoczesnych urządzeń. Bankowość elektroniczna, handel elektroniczny, płacenie składek ZUS, rezerwacja biletów kolejowych — to tylko niektóre przykłady zastosowań technologii informacyjnej. W szkole podstawowej i gimnazjum uczyłeś się informatyki. Czym różni się ona od technologii informacyjnej? Informatyka I n f o r m a t y k a Informatyka zajmuje się przetwarzaniem informacji przy użyciu komputerów. Obejmuje ona między innymi: • teorie: języków programowania, systemów operacyjnych, sieci teleinformatycznych, zasady działania i konstrukcji komputerów, • • podstawy użytkowania i programowania elektronicznych maszyn cyfrowych. Ć w i c z e n i e 1 . 5 Wymień umiejętności z dziedziny informatyki, które nabyłeś w gimnazjum. Informatyka zajmuje się przetwarzaniem informacji przy wykorzystaniu komputerów. Przełomowe znaczenie dla rozwoju społeczeństw miało wdrożenie nowoczesnych metod komunikowania się, czyli przenoszenia informacji na odległość. 18 Informatyka Europejczyka. Technologia informacyjna Technologia informacyjna T e c h n o l o g i a i n f o r m a c y j n a Technologia informacyjna — TI (ang. Information Technology — IT) jest połączeniem zastosowań informatyki z technikami komunikacji. Obszarami jej zastosowań są: • posługiwanie się środkami i metodami informatyki w celu rozwiązywania problemów z życia codziennego, • umożliwienie człowiekowi aktywnego funkcjonowania w społeczeństwie informacyjnym. (Źródło: http://portalwiedzy.onet.pl/) Rysunek 1.3. Technologia informacyjna zajmuje się przesyłaniem i przetwarzaniem informacji i i j c a k n u m o k y d o t e m i i j c a m r o f n i a d o r Ź l Społeczeństwo informacyjne Technologia informacyjna ma wpływ na sposób życia ludzi. W społeczeń- stwie informacyjnym zarządzanie informacją oraz jej jakość i szybkość przepływu są zasadniczymi czynnikami decydującymi o konkurencyjności przedsiębiorstw. S p o ł e c z e ń s t w o i n f o r m a c y j n e Społeczeństwo informacyjne jest to ogół ludzi mających powszechne i łatwe możliwości komunikowania się oraz dostęp do potrzebnych im informacji, poprawiających warunki życia, wykonywanie pracy, wypełnianie powinności obywatelskich.1 Ć w i c z e n i e 1 . 6 Wymień czynności, których nie można wykonać bez korzystania z komputera. 1 Definicja zaczerpnięta z Raportu 2. Kongresu Informatyki Polskiej (30 XI – 2 XII 1998). Rozdział 1. Źródła informacji i metody komunikacji 19 1.4 Społeczeństwo informacyjne a TI Rozwój technologii informatycznych i telekomunikacyjnych sprawia, że otoczenie, w którym żyjemy, nieustannie się zmienia. Życie społeczeństw rozwiniętych nie koncentruje się już w ośrodkach miejskich zbudowanych wokół źródeł energii napędzających wielki przemysł. Powoli kształtują się społeczeństwa usług i społeczeństwa informacyjne, w których źródłem bo- gactwa stają się kontakty z innymi ludźmi oraz posługiwanie się informa- cjami. Dzięki telefonii komórkowej możesz kontaktować się z innymi ludźmi nie- zależnie od ich i Twojego miejsca pobytu. Dzwonisz nie do miejsca, ale do człowieka. Sieci transmisji danych umożliwiają przekazywanie danych licz- bowych, obrazów, dźwięków, plików wideo. Informacja staje się podstawą sprawnego funkcjonowania obywateli, firm, administracji państwowej i całego społeczeństwa. Członek społeczeństwa przemysłowego opuszczał dom, udając się do pra- cy lub szkoły. Już w drodze niejednokrotnie zdobywał ważne dla siebie informacje. Pozostawanie w domu oznaczało skazanie się na niewiedzę. Dziś jest inaczej – dom wyposażony w radio, telewizję, Internet stał się miejscem pozyskiwania informacji. Informacja, która: • została przetworzona do dogodnej dla użytkownika postaci, jest dostępna w miejscu i w czasie, w których użytkownik • jej potrzebuje, staje się tak samo cennym towarem, jak produkty przemysłowe. • Powstanie społeczeństwa informacyjnego spowoduje nowy podział świata i zróżnicowanie społeczne. Istnienie technologii nie jest jednoznaczne z jej sto- sowaniem. Aby z niej korzystać, trzeba zbudować infrastrukturę umożliwia- jącą gromadzenie, przetwarzanie, transmitowanie i użytkowanie informacji. O przynależności do nowego społeczeństwa będzie decydował nie tylko dostęp do dóbr, ale również umiejętność posługiwania się informacją. Ć w i c z e n i e 1 . 7 Wymień zastosowania technologii informacyjnej, z których korzystasz. 20 Informatyka Europejczyka. Technologia informacyjna i i j c a k n u m o k y d o t e m i i j c a m r o f n i a d o r Ź l 1.5 Źródła informacji I n f o r m a c j a Informacją nazywamy czynnik, który zmniejsza skalę niewiedzy o zjawisku i umożliwia sprawniejsze działanie. Informacje są niezbędne do skutecznego działania organizmu ży- wego czy maszyny. Wraz z rozwojem technologii informacyjnej pojawiają się nowe źródła informacji. Jeszcze niedawno podsta- wowymi, wiarygodnymi źródłami informacji były słowniki, lek- sykony, encyklopedie, radio, telewizja i prasa. Konieczność szybkiej aktualizacji informacji i zwiększenia jej dostęp- ności wymusiła opracowanie innych metod komunikowania się. Zmie- niły się też źródła informacji. Ć w i c z e n i e 1 . 8 Odszukaj w Internecie informacje o dwóch wybranych wydarzeniach. Zanotuj, kiedy miały miejsce. Sprawdź, kiedy poinformowano o nich w prasie, radiu lub telewizji. Ć w i c z e n i e 1 . 9 Wymień źródła informacji, z których korzystasz najczęściej. Czym się kierujesz, dokonując wyboru? Rola źródeł informacji Człowiek dąży do poznania tego, co go otacza. Poznanie wymaga uzy- skania informacji o cechach obiektu, uogólnienia ich i zaklasyfikowania obiektu. Rozdział 1. Źródła informacji i metody komunikacji 21 Ze świata zewnętrznego docierają do nas różne dane. Należy je zebrać. Niekiedy wyciągnięcie wniosków jest możliwe dopiero na podstawie wielu danych. Aby na przykład uzyskać informacje o oczekiwaniach konsumen- tów, należy zebrać i przeanalizować kilka tysięcy ankiet. Dane trzeba zinterpretować. Interpretacja wyników wykonywana jest przy użyciu programów. Nie są one w stanie ocenić poprawności wyników. Ze zinterpretowanych danych uzyskujemy informacje. Gdy wszystkie etapy zostały wykonane poprawnie, a uzyskane informacje da się zastoso- wać, można mówić o zdobyciu wiedzy. Na każdym etapie przetwarzania informacji może pojawić się błąd. Konieczna jest zatem ocena końcowego wyniku (rysunek 1.4). Rysunek 1.4. Etapy zdobywania wiedzy 22 Informatyka Europejczyka. Technologia informacyjna i i j c a k n u m o k y d o t e m i i j c a m r o f n i a d o r Ź l 1.6 Zagrożenia związane z korzystaniem z niewłaściwych źródeł informacji Prawdziwość informacji Ć w i c z e n i e 1 . 10 Przy użyciu wyszukiwarki dostępnej w portalu Onet.pl (www.onet.pl) uzyskaj informacje na temat elektronu. Wpisz hasło „elektron”. Kliknij przycisk „Szukaj”. Ć w i c z e n i e 1 . 11 Za pomocą wyszukiwarki Google (www.google.pl) uzyskaj informacje na temat elektronu. Wpisz hasło „elektron”. Kliknij przycisk „Szukaj”. W zależności od liczby zindeksowanych stron wyniki mogą być różne. W maju 2004 roku wyszukiwarka Onetu zwróciła 1800 adresów stron. Dopiero na 19. miejscu znajdowała się informacja o cząstce elementarnej. W tym samym czasie wyszukiwarka Google zwróciła ponad 28 000 odpo- wiedzi. Informacja o cząstce elementarnej była na 3. miejscu. Zasada działania wyszukiwarki polega na wyświetlaniu na najwyższych miejscach stron najbardziej związanych z szukanym terminem. Niestety, reguła ta nie zawsze się sprawdza. W przypadku hasła „elektron” wiedzie- liśmy, że jest to cząstka elementarna. Łatwo było odrzucić strony, które jej nie dotyczyły. Jeżeli szukamy w Internecie hasła, którego znaczenia dokład- nie nie znamy, możemy zostać wprowadzeni w błąd. Aby tego uniknąć, należy korzystać ze stron prowadzonych przez profesjo- nalistów. Informacje zamieszczone w grupach dyskusyjnych i na stronach prywatnych mogą być nierzetelne. W razie wątpliwości należy porównać zawartość kilku różnych stron. Rozdział 1. Źródła informacji i metody komunikacji 23 Aktualność informacji Internet znakomicie nadaje się do błyskawicznego publikowania informacji. Korzysta z niego wiele instytucji, na przykład Polska Agencja Prasowa (rysunek 1.5) czy amerykańska liga koszykówki NBA (rysunek 1.6). Rysunek 1.5. Informacje na stronie Polskiej Agencji Prasowej są na bieżąco aktualizowane Rysunek 1.6. Tak wygląda firmowa strona ligi NBA Od zajścia wydarzenia do opublikowania informacji o nim w Internecie mogą minąć zaledwie sekundy. Cecha ta nie zawsze jest wykorzystywana. Na wielu stronach informacje nie są aktualizowane. Takie strony zamiast informować — dezinformują. Winę za to ponoszą ich twórcy lub opieku- nowie. 24 Informatyka Europejczyka. Technologia informacyjna i i j c a k n u m o k y d o t e m i i j c a m r o f n i a d o r Ź l Informacja może być nieaktualna z przyczyn technicznych. Informacja o stronie WWW zgłoszona do wyszukiwarki pojawia się w niej z opóź- nieniem kilku tygodni. Jest ono spowodowane oczekiwaniem na dodanie strony do bazy danych. Dzieje się tak dlatego, że wyszukiwarkę obsługuje nie jeden serwer, lecz cała ich sieć. Nie jest możliwe jednoczesne zaktuali- zowanie bazy danych na całym świecie. Informacje mogą być przez pewien czas nieaktualne. Niebezpieczne treści Aby opublikować artykuł w prasie, trzeba przekonać redakcję, że ma się coś do powiedzenia. Umieszczenie informacji w Internecie nie wymaga zatwierdzenia ich przez redaktora, korektora, recenzenta. Korzystają z tego organizacje i osoby prywatne propagujące przemoc, nienawiść rasową, pornografię. Komputery wykorzystywane są nie tylko do nauki, ale także do zabawy. Podstawową funkcją gier komputerowych jest dostarczanie rozrywki. Seans przed komputerem pozwala wielu osobom rozładować codzienne stresy i poczuć satysfakcję ze zwycięstwa. W pogoni za zyskiem niektórzy producenci wypuszczają na rynek gry epatujące przemocą (rysunek 1.7). Z kolei firmy dostrzegające w grach komputerowych inne wartości produkują symulatory, dzięki którym moż- na poznać na przykład problemy burmistrza dużego miasta (gra SimCity 2000, rysunek 1.8) czy władcy państwa (gra Civilization). Rysunek 1.7. Mroczna sceneria i świat oglądany przez celownik — gra Quake Rozdział 1. Źródła informacji i metody komunikacji 25 Gry edukacyjne Rysunek 1.8. Budowa i rozwój miasta — gra SimCity 2000 Edukacyjne gry komputerowe usprawniają umiejętności postrzegania, kojarzenia i logicznego myślenia. Doskonalą refleks, koordynację wzro- kowo–ruchową, zręczność manualną. Rozwijają wyobraźnię przestrzenną. Sprzyjają rozwijaniu umiejętności planowania strategicznego i poszerzają wyobraźnię. Oprócz tego, uczą podejmowania decyzji i zastanawiania się nad ich konsekwencjami. 26 Informatyka Europejczyka. Technologia informacyjna 1.7 Zapamiętaj • Technologia informacyjna jest połączeniem zastosowań informatyki i technik komunikacji. • W krajach rozwiniętych społeczeństwo informacyjne zastępuje społeczeństwo industrialne. Członkami nowego społeczeństwa będą osoby mające dostęp do technologii informacyjnych i potrafiące się nimi posługiwać. • Poszukując informacji w Internecie, powinniśmy weryfikować rzetelność źródeł lub korzystać tylko z renomowanych serwisów. i i j c a k n u m o k y d o t e m i i j c a m r o f n i a d o r Ź l Zadania • Wymień źródła informacji, z których korzystasz. W formie tabeli • Czy uważasz, że nowe źródła informacji zastąpią książki i gazety? przedstaw ich wady i zalety. Uzasadnij odpowiedź. • Czy technologia informacyjna jest dziedziną zamkniętą, czy stale rozwijaną? Podaj przykłady potwierdzające jedno lub drugie twierdzenie. • Czy stwierdzenie: „Tylko niewielki procent informacji, które zgromadzono w Internecie, jest naprawdę przydatny” uważasz za prawdziwe? Uzasadnij odpowiedź. • Podaj przykłady popierające lub podważające następujące twierdzenie: „Technologia informacyjna, umożliwiając wyszukiwanie gotowych odpowiedzi, zabija kreatywność”. • Rozpoczynasz pracę w bibliotece. Jakich argumentów użyjesz, aby przekonać szefa o konieczności wyposażenia biblioteki w komputer? Czy wystarczy, gdy dostęp do komputera będzie miał bi- bliotekarz, czy też powinni móc z niego korzystać również czytelnicy? • Podzielcie się na grupy w zależności od preferowanych przedmiotów (matematyka, fizyka, chemia, języki obce, bez preferencji). W serwisie http://www.idg.pl/ftp/kategoria/pc_27_3/edukacja/programy.edukacyj- ne.html znajdźcie tyle programów ułatwiających naukę: matematyki, fizyki, chemii, języków obcych oraz ułatwiających zapamiętywanie, aby na każdego ucznia przypadała jeden program. Przetestujcie pro- gramy. W grupach wyłońcie po jednym programie zasługującym na najwyższą ocenę. Zaprezentujcie je całej klasie. Rozdział 1. Źródła informacji i metody komunikacji 27
    Pobierz darmowy fragment (pdf)

    Gdzie kupić całą publikację:

    Informatyka Europejczyka. Technologia informacyjna
    Autor:

    Opinie na temat publikacji:


    Inne popularne pozycje z tej kategorii:


    Czytaj również:


    Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: