Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00406 010325 11037679 na godz. na dobę w sumie
Inwestycje giełdowe. Jak grać i wygrywać - książka
Inwestycje giełdowe. Jak grać i wygrywać - książka
Autor: Liczba stron: 280
Wydawca: Onepress Język publikacji: polski
ISBN: 83-246-0709-9 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> poradniki >> giełda i inwestycje
Porównaj ceny (książka, ebook, audiobook).

GPW czyli Giełdowy Podręcznik Wygrywania

Jednych pogrąża w biedzie, innych hojnie wynagradza. Wszystkim daje niezapomnianą lekcję życia: palący ból, kiedy Cię pokonuje i radość zwycięstwa, kiedy w jeden dzień zarabiasz tyle, ile ktoś inny odkłada przez wiele lat. Giełda to machina do zarabiania pieniędzy, napędzana na przemian strachem i euforią. Zawsze będzie Cię zaskakiwać i nigdy nie poznasz jej do końca. Złamie Cię nieraz, a za swoje błędy zapłacisz żywą gotówką. Ale zwycięstwa będą tego warte. Nie namawiam Cię do gry na giełdzie. Zdecyduj sam, czy chcesz zmierzyć się z jej żywiołem czy nie.

Jeśli jednak postanowisz wejść na parkiet, dowiedz się o giełdzie czegoś więcej:

Szkoła spekulacji na polskim rynku kapitałowym

Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

Inwestycje gie‡dowe. Jak gra(cid:230) i wygrywa(cid:230) Autor: Adam Jagielnicki ISBN: 83-246-0709-9 Format: A5, stron: 280 GPW czyli Gie‡dowy PodrŒcznik Wygrywania (cid:149) Strategie spekulacji i manipulacji kursem w systemie Warset (cid:149) Analiza techniczna i fundamentalna rynk(cid:243)w kapita‡owych (cid:149) Analiza wykres(cid:243)w i zarz„dzanie portfelem za pomoc„ programu Metastock i innych Jednych pogr„¿a w biedzie, innych hojnie wynagradza. Wszystkim daje niezapomnian„ lekcjŒ ¿ycia: pal„cy b(cid:243)l, kiedy CiŒ pokonuje i rado(cid:156)(cid:230) zwyciŒstwa, kiedy w jeden dzieæ zarabiasz tyle, ile kto(cid:156) inny odk‡ada przez wiele lat. Gie‡da to machina do zarabiania pieniŒdzy, napŒdzana na przemian strachem i eufori„. Zawsze bŒdzie CiŒ zaskakiwa(cid:230) i nigdy nie poznasz jej do koæca. Z‡amie CiŒ nieraz, a za swoje b‡Œdy zap‡acisz ¿yw„ got(cid:243)wk„. Ale zwyciŒstwa bŒd„ tego warte. Nie namawiam CiŒ do gry na gie‡dzie. Zdecyduj sam, czy chcesz zmierzy(cid:230) siŒ z jej ¿ywio‡em czy nie. Je(cid:156)li jednak postanowisz wej(cid:156)(cid:230) na parkiet, dowiedz siŒ o gie‡dzie czego(cid:156) wiŒcej: (cid:149) kontrakty terminowe i opcje: zasady dzia‡ania i strategie inwestowania, (cid:149) analiza wykres(cid:243)w: oscylatory, dywergencje, (cid:156)wiece, fale Elliota, k(cid:243)‡ko i krzy¿yk, (cid:149) analiza sprawozdaæ finansowych sp(cid:243)‡ek notowanych na gie‡dzie, (cid:149) analiza emocji: supersi‡y rz„dz„ce trendami i formacjami, (cid:149) gra na instrumentach (cid:132)bezpiecznych(cid:148): obligacje i bony skarbowe, (cid:149) korzystanie z d(cid:159)wigni finansowej: kredyty dla inwestor(cid:243)w gie‡dowych, (cid:149) przepisy: podatek Belki i zasady notowaæ w systemie Warset. Szko‡a spekulacji na polskim rynku kapita‡owym Spis treści Wstęp .................................................................................................... 11 Euforia .................................................................................................................11 Panika ..................................................................................................................13 Wnioski ...............................................................................................................14 I PODSTAWY .......................................................................................15 1. Rodzaje inwestycji finansowych ......................................................17 Możliwości inwestowania .................................................................................17 Parametry inwestycji ......................................................................................... 20 Inne czynniki decydujące o rodzaju inwestycji ............................................ 22 Wnioski .............................................................................................................. 23 2. Dostęp do informacji ........................................................................ 25 Internet ............................................................................................................... 25 Książki ................................................................................................................ 30 Pozostałe źródła drukowane .............................................................................31 Telewizja i teletekst ........................................................................................... 34 Wnioski .............................................................................................................. 35 3. Pierwsze kroki .................................................................................... 37 Instytucje rynku kapitałowego ........................................................................ 37 Wybór biura maklerskiego .............................................................................. 39 Zakładanie rachunku inwestycyjnego ............................................................ 40 6 Inwestycje giełdowe. Jak grać i wygrywać Przepisy prawne obowiązujące na rynku kapitałowym ................................41 Podatki od zysków kapitałowych .................................................................... 42 Wnioski .............................................................................................................. 43 4. Organizacja rynku kapitałowego ................................................... 45 System notowań Warset ................................................................................... 45 Wnioski .............................................................................................................. 57 5. Kontrakty terminowe i opcje .......................................................... 59 Co to jest kontrakt terminowy? ...................................................................... 59 Depozyt zabezpieczający otwarte pozycje na kontraktach terminowych ...................................................................................................... 62 Co to jest opcja? ................................................................................................. 63 Depozyt zabezpieczający otwarte pozycje krótkie na opcjach ................... 68 Bezpieczne inwestowanie w kontrakty i opcje .............................................. 69 Wnioski .............................................................................................................. 70 II ANALIZY .............................................................................................71 6. Analiza makroekonomiczna ........................................................... 73 Znaczenie analizy makroekonomicznej ........................................................ 73 Gospodarka światowa ....................................................................................... 73 Gospodarka krajowa ......................................................................................... 76 Cykle gospodarcze ............................................................................................ 78 Główne giełdy i indeksy światowe .................................................................. 79 Wnioski .............................................................................................................. 80 7. Analiza techniczna .............................................................................81 Co to jest analiza techniczna? ..........................................................................81 Trend ................................................................................................................... 82 Poziomy wsparcia i oporu ............................................................................... 83 Formacje ............................................................................................................. 84 Fale Elliotta ........................................................................................................ 89 Poziomy Fibonacciego ..................................................................................... 89 Wykresy kółko i krzyżyk ...................................................................................91 Średnie kroczące .................................................................................................91 Wstęgi Bollingera .............................................................................................. 93 Wskaźniki i oscylatory ..................................................................................... 94 Dywergencje ....................................................................................................... 97 Wnioski .............................................................................................................. 98 Spis treści 7 8. Analiza świec ...................................................................................... 99 Jak powstają świece? .......................................................................................... 99 Analiza pojedynczej świecy ............................................................................ 100 Luki ................................................................................................................... 102 Formacje świecowe ...........................................................................................103 Świece wolumenowe (equicandle) ................................................................ 107 Wnioski ............................................................................................................ 107 9. Analiza fundamentalna ..................................................................109 Sprawozdania finansowe ............................................................................... 109 Współczynniki C/Z i C/WK ......................................................................... 111 Akcjonariusze ...................................................................................................112 Emisje A, B, C ...................................................................................................114 Dywidendy ........................................................................................................115 Prognozy zysków ..............................................................................................116 Wnioski .............................................................................................................116 10. Analiza rynkowa ...............................................................................119 Współczynniki WF i AF ..................................................................................119 Rodzaje płynności ........................................................................................... 122 Wymiana .......................................................................................................... 124 Współczynniki WR i AR ................................................................................125 Wycena wartości akcji ..................................................................................... 127 Wartość giełdowa .............................................................................................134 Wnioski .............................................................................................................135 11. Analiza emocji ...................................................................................137 Cykle giełdowe ..................................................................................................137 Ustalanie cen zakupu i sprzedaży ..................................................................138 Siły emocjonalne rządzące rynkiem ............................................................. 140 Wskaźnik Armsa — nastrój sesji .................................................................. 140 Naturalny kształt notowań na wykresie ....................................................... 142 Kalendarz spiralny Carolana ........................................................................ 142 Wnioski .............................................................................................................143 III PRAKTYKA .......................................................................................145 12. Bezpieczeństwo inwestycji ..............................................................147 Inwestowanie w oparciu o analizę techniczną ............................................ 147 Inwestowanie w oparciu o analizę fundamentalną .................................... 148 Zarządzanie gotówką ...................................................................................... 149 8 Inwestycje giełdowe. Jak grać i wygrywać Zarządzanie ryzykiem .....................................................................................151 Wnioski .............................................................................................................154 13. Strategie inwestycyjne ......................................................................157 Właściwe podejście do rynku .........................................................................157 Gra pod informacje .........................................................................................158 Naśladownictwo ...............................................................................................158 Strategia regularnych zakupów ......................................................................159 Uśrednianie .......................................................................................................159 Inwestowanie zgodne z cyklami .....................................................................160 Wykorzystanie danych statystycznych .........................................................160 Strategia „myśliwego” .....................................................................................161 Wykorzystanie różnicy kursów sprzedaż – kupno ......................................162 Czekające zlecenia ............................................................................................162 Wnioski .............................................................................................................163 14. Manipulacje giełdowe ......................................................................165 Wynikające z systemu Warset .........................................................................165 Artykuły w gazecie „Parkiet” ..........................................................................169 Manipulacje analityków ..................................................................................169 Manipulacje spółek giełdowych .....................................................................171 Manipulacje inwestorów ................................................................................ 174 Przewinienia biur maklerskich ......................................................................175 Wnioski .............................................................................................................176 15. Przykłady podejmowania decyzji ..................................................179 Krótkoterminowa inwestycja w akcje ........................................................... 179 Średnioterminowa inwestycja w akcje .......................................................... 180 Gra na kontraktach terminowych w ciągu sesji ...........................................181 Średnioterminowa inwestycja w kontrakty terminowe ..............................183 Gra na opcjach w ciągu sesji .......................................................................... 184 Średnioterminowa inwestycja w opcje ..........................................................185 Łapanie okazji fundamentalnych ..................................................................186 Spekulacja na prawach poboru ......................................................................186 Zakup nowych spółek na rynku pierwotnym ............................................. 187 Zakup nowych spółek na rynku wtórnym .................................................. 188 Wnioski ............................................................................................................ 189 IV OPROGRAMOWANIE .................................................................191 16 Internetowy program giełdowy ......................................................193 Internetowy ISPAG PRO 9.0 ..........................................................................193 Wnioski .............................................................................................................195 Spis treści 9 17. Uniwersalny program Giełda 2006 4.5 .........................................197 Zarządzanie danymi ....................................................................................... 198 Analiza techniczna .........................................................................................200 Dane fundamentalne ...................................................................................... 201 Inne analizy ...................................................................................................... 205 Portfele inwestycyjne .......................................................................................211 Wnioski ............................................................................................................ 214 18. Programy firmy Statica ...................................................................217 Serwer Danych Giełdowych ........................................................................... 217 Notowania Mobilne ....................................................................................... 219 Notowania 2 ....................................................................................................220 Notowania 2 MAX ..........................................................................................222 Statica AT 2.19 Real Time .............................................................................. 225 Wnioski ............................................................................................................228 19. Program MetaStock 10 .................................................................... 229 Pobieranie notowań ........................................................................................ 230 Konstruowanie wykresów ...............................................................................231 Dodatkowe narzędzia ..................................................................................... 235 Expert Advisor ................................................................................................ 235 Indicator Builder ............................................................................................. 236 System Tester ................................................................................................... 236 The Explorer .................................................................................................... 238 Zarządzanie opcjami ...................................................................................... 239 Serwis informacyjny ....................................................................................... 241 Wnioski ............................................................................................................ 243 20. Pozostałe programy giełdowe ........................................................ 245 Programy polskie ............................................................................................ 245 Programy zagraniczne ....................................................................................247 Wnioski ............................................................................................................249 Zakończenie ......................................................................................251 A Tabele ................................................................................................. 253 B Prowizje maklerskie ........................................................................ 259 C Spis stron WWW ............................................................................. 263 Skorowidz .......................................................................................... 267 Kontrakty terminowe i opcje Co to jest kontrakt terminowy? Kontrakt terminowy jest umową zawartą pomiędzy dwoma inwestorami. Jeden inwestor zobowiązuje się do kupna, a drugi do sprzedaży w ściśle określonym w przyszłości terminie pewnej również ściśle określonej ilości instrumentu bazowego. Na GPW nie stosuje się fizycznej sprzedaży lub kupna instrumentów bazowych jako rozliczenia kontraktów, tylko równo- ważne rozliczenie pieniężne. Instrumentem bazowym mogą być papiery wartościowe, kursy walut lub in- deksy. Aktualnie na GPW mamy następujące wrześniowe kontrakty terminowe (tabela 5.1). Budowę nazwy przykładowego kontraktu terminowego pokazuje tabela 5.2. Nazwa kontraktu składa się zawsze z sześciu znaków. Pierwszy znak „F” oznacza, że jest to kontrakt terminowy. Następne trzy znaki to trzyznakowy kod waloru bazowego. Na przykład „AGO” jest kodem akcji spółki Agora. Następne dwa znaki określają termin rozliczenia kontraktu. Na przykład „U6” oznacza wrześniową serię kontraktów w roku 2006. Kontrakty oparte na tym samym instrumencie bazowym, ale o różnych ter- minach rozliczeń, stanowią jedną klasę kontraktów. Jedną klasą będą na przy- kład kontrakty: FW20U6, FW20Z6, FW20H7 i FW20M7. Kontrakty mające 60 Inwestycje giełdowe. Jak grać i wygrywać Tabela 5.1. Kontrakty terminowe Nazwa kontraktu Instrument bazowy FMIDU6 FTECU6 FW20U6 FAGOU6 FBPHU6 FBREU6 FBZWU6 FKGHU6 FMILU6 FPEOU6 FPKMU6 FPKNU6 FPKOU6 FTPSU6 FEURU6 FUSDU6 MIDWIG TECHWIG WIG20 AGORA BANKBPH BRE BZWBK KGHM MILLENNIUM PEKAO PROKOM PKNORLEN PKOBP TPSA Euro Dolar Typ instrumentu bazowego Indeks Indeks Indeks Akcja Akcja Akcja Akcja Akcja Akcja Akcja Akcja Akcja Akcja Akcja Waluta Waluta Ilość instrumentu bazowego Depozyt właściwy [ ] 10 10 10 200 50 100 100 500 3000 100 100 500 500 500 100 100 7,6 5,6 6,2 9,6 10,0 7,8 7,4 13,6 13,4 10,6 7,2 9,4 8,2 9,0 2,0 3,0 Tabela 5.2. Nazwa kontraktu Oznaczenie kontraktu Kod waloru bazowego F AGO Termin rozliczenia Miesiąc U Rok 6 ten sam termin rozliczeń, ale oparte na różnych instrumentach bazowych, stanowią jedną serię kontraktów. Oprócz wrześniowej serii kontraktów mamy jeszcze kontrakty grudniowe Z, marcowe H i czerwcowe M. Ilość instrumentu bazowego (mnożnik) określa, jaką wartość przedstawia kupiony lub sprzedany kontrakt. Na przykład kupienie jednego kontraktu FKGHU6 jest równoważne zobowiązaniu do kupienia 500 akcji spółki KGHM. W przypadku kontraktów na indeks wartość kontraktu to kurs kontraktu razy 10. Kontrakty terminowe i opcje 61 Przykład 1: kurs kontraktu = 80 zł mnożnik = 500 wartość kontraktu = kurs kontraktu × mnożnik wartość kontraktu = 80 zł × 500 = 40 000 zł Kontrakty rozliczane są zawsze w trzeci piątek miesiąca wykonania (miesiąc, w którym następuje ostateczne rozliczenie danej serii kontraktów). Rozli- czenie oznacza wygaśnięcie tej serii kontraktów. Ostateczny kurs rozlicze- niowy to średnia arytmetyczna ważona obrotami z notowań w dniu wyga- śnięcia kontraktu. Każdy kontrakt jest notowany i ma swój bieżący kurs. Również notowany jest instrument bazowy dla tego kontraktu, który także ma swój kurs. Róż- nica pomiędzy kursem kontraktu a kursem jego instrumentu bazowego na- zywana jest bazą. Baza może być zarówno dodatnia, jak i ujemna. Baza do- datnia oznacza oczekiwanie inwestorów na wzrost instrumentu bazowego, a ujemna oczekiwanie na jego spadek. Zakup lub sprzedaż kontraktu terminowego nazywane są otwieraniem no- wej pozycji. Jeśli zaczynamy od kupna kontraktu, zajmujemy pozycję długą, jeśli zaczynamy od sprzedaży kontraktu, zajmujemy pozycję krótką. Zajęcie pozycji długiej oznacza, że liczymy na wzrost instrumentu bazowego, na- tomiast zajęcie pozycji krótkiej oznacza oczekiwanie na jego spadek. Kontrakt możemy zlikwidować, zamykając pozycję. Zamknięcia pozycji do- konujemy, wykonując operację odwrotną. Na przykład, jeśli mamy zajętą pozycję długą, aby ją zamknąć, dokonujemy sprzedaży kontraktu, czyli za- jęcia pozycji krótkiej. Na rachunku inwestora zajęcie pozycji długiej zapisy- wane jest ze znakiem plus, natomiast zajęcie pozycji krótkiej ze znakiem minus. Likwidacja kontraktu oznacza wykonanie takiej operacji, aby spro- wadzić stan rachunku do zera (zakładając, że mamy jeden kontrakt). Aby rozpocząć inwestowanie w kontrakty, należy: (cid:153) Wybrać klasę kontraktu terminowego — możemy inwestować w kontrakty na indeksy, akcje i waluty. (cid:153) Wybrać termin wykonania kontraktu. (cid:153) Ustalić ilość gotówki do zainwestowania z uwzględnieniem depozytu zabezpieczającego i rezerwy na zmianę depozytu. 62 Inwestycje giełdowe. Jak grać i wygrywać Depozyt zabezpieczający otwarte pozycje na kontraktach terminowych Kontrakt terminowy jest zobowiązaniem, które jest rozliczane w przyszłości. W chwili otwierania lub zamykania pozycji płacimy tylko prowizję. Dlatego musi nastąpić jakaś forma zabezpieczenia naszego zobowiązania. Tą formą jest depozyt zabezpieczający. Depozyt zabezpieczający jest pobierany w mo- mencie otwierania pozycji, a zwracany w chwili jej zamykania. Wielkość depozytu zabezpieczającego określa Krajowy Depozyt Papierów Wartościowych. Należy pamiętać, że KDPW może w sposób dowolny usta- lać wielkości depozytów zabezpieczających w zależności od sytuacji na rynku i stopnia ryzyka zmian wartości instrumentu bazowego. Na stronie http://www.kdpw.com.pl/irip/irip.jsp znajdują się pliki do pobrania o nazwach komunika.xls i tab_zab.xls. Plik komunika.xls zawiera pełną informa- cję o bieżącej wielkości depozytu. Depozyt liczony w gotówce jest to iloczyn podanej wartości procentowej i wartości kontraktu. Przykład 2: wartość kontraktu = 40 000 zł depozyt właściwy = 13,6 blokowana gotówka = wartość kontraktu × depozyt właściwy blokowana gotówka = 40 000 zł × 0,136 = 5 440 zł Taka kwota zostanie zablokowana na rachunku jako zabezpieczenie jednego kontraktu. Istnieją dwa rodzaje depozytów zabezpieczających. W momencie otwierania pozycji pobierany jest depozyt wstępny, który stopniowo zmniejszany jest do depozytu właściwego. Jeśli składamy nowe zlecenie, musimy mieć pełny depozyt wstępny dla wszystkich wcześniej zajętych pozycji. Depozyt wstępny jest o 40 większy od depozytu właściwego. Biuro maklerskie może zwięk- szyć wielkości depozytów zabezpieczających. Jeśli mając zajętą pozycję, zajmiemy pozycję odwrotną na innym kontrakcie z tej samej klasy, taką sytuację nazywa się zajęciem pozycji skorelowanej. Na przykład mając pozycję długą na kontrakcie FKGHU6, zajmujemy pozycję krótką na kontrakcie FKGHZ6. W takiej sytuacji jako depozyt zabezpiecza- Kontrakty terminowe i opcje 63 jący liczona jest tylko różnica pomiędzy wartościami depozytów wstępnych. Dzieje się tak, ponieważ zmiana wartości jednego kontraktu jest kompen- sowana przez zmianę wartości drugiego. Wartość depozytu zabezpieczającego jest obliczana i korygowana po każdej sesji. Również zmiana kursu kontraktu jest rozliczana po każdej sesji. Ozna- cza to przelew pewnej kwoty gotówki z rachunku inwestora, który zajął błędną pozycję, na rachunek inwestora, który zajął właściwą. Kwotę przelewu oblicza się, mnożąc zmianę kursu kontraktu przez ilość instrumentu bazo- wego tego kontraktu. Przykład 3: kurs kontraktu na koniec sesji poprzedniej = 1954 punktów kurs kontraktu na koniec sesji bieżącej = 1975 punktów mnożnik = 10 kwota przelewu = (kurs sesji bieżącej – kurs sesji poprzedniej) × 10 kwota przelewu = (1975 – 1954) × 10 = 210 zł Jeśli na skutek rozliczenia sesji nie będziemy mieli pełnego pokrycia depo- zytu, musimy wpłacić brakującą gotówkę do chwili rozpoczęcia sesji w dniu następnym. Musimy uzupełnić depozyt do wartości depozytu wstępnego. Jeśli tego nie uczynimy, biuro maklerskie zamknie dowolnie wybrane pozy- cje bez naszej zgody. Jako depozyt zabezpieczający można wykorzystać również akcje oraz obli- gacje, z tym że w przypadku akcji liczy się tylko 45 do 70 ich wartości, a w przypadku obligacji tylko 90 wartości. Nie wszystkie akcje mogą być wykorzystane jako depozyt zabezpieczający. Informacja o tym, które akcje zostaną uznane i w jakiej wysokości jako depozyt zabezpieczający, znajduje się w pliku tab_zab.xls. Co to jest opcja? Opcja jest instrumentem pochodnym podobnym do kontraktu terminowego, lecz bardziej od niego skomplikowanym. Opcja jest prawem, natomiast kontrakt terminowy jest zobowiązaniem. Oznacza to, że z opcji możemy zrezygnować, a z kontraktu terminowego nie. Wynika z tego również brak depozytu zabezpieczającego dla kupującego opcję. 64 Inwestycje giełdowe. Jak grać i wygrywać Kupując opcję, zawieramy podobnie jak w przypadku kontraktów termino- wych kontrakt. Jednak nie jest to kontrakt pomiędzy dwoma równorzędnymi inwestorami, tylko pomiędzy nabywcą a wystawcą opcji. Jest to kontrakt asymetryczny. Inne prawa i obowiązki ma nabywca opcji, a inne wystawca. Wystawca opcji musi wnieść odpowiednie zabezpieczenie na oferowane opcje (depozyt zabezpieczający). Istnieją dwa typy opcji: opcja kupna (call) oraz opcja sprzedaży (put). Każda opcja ma swój instrument bazowy, kurs wykonania i termin wygaśnięcia. Różnica w porównaniu z kontraktami terminowymi występuje w przypadku kursu wykonania. Kurs ten nie jest znany w przypadku kontraktów termi- nowych, natomiast jest ściśle określony w przypadku opcji. Instrumentem bazowym mogą być papiery wartościowe lub indeksy. W obrocie na GPW znajdują się opcje typu europejskiego rozliczane tylko w terminie wygaśnięcia. Możemy już zdefiniować pojęcie opcji. Opcja jest to prawo kupna lub sprze- daży określonej ilości instrumentu bazowego po określonym kursie w określonym czasie. Tak samo jak w przypadku kontraktów terminowych, na GPW nie stosuje się fizycznej sprzedaży lub kupna instrumentów bazo- wych jako rozliczenia opcji, tylko równoważne rozliczenie pieniężne. Aktualnie na GPW mamy następujące wrześniowe opcje (tabela 5.3): Tabela 5.3. Opcje Nazwa opcji Typ opcji Instrument bazowy OW20I6ccc∗ OW20U6ccc∗ OKGHI6ccc∗ OKGHU6ccc∗ OPEOI6ccc∗ OPEOU6ccc∗ OPKMI6ccc∗ OPKMU6ccc∗ OPKNI6ccc∗ OPKNU6ccc∗ OTPSI6ccc∗ OTPSU6ccc∗ ∗ ccc — kurs wykonania. WIG20 Opcja kupna Opcja sprzedaży WIG20 KGHM Opcja kupna KGHM Opcja sprzedaży Opcja kupna PEKAO PEKAO Opcja sprzedaży PROKOM Opcja kupna PROKOM Opcja sprzedaży Opcja kupna PKNORLEN PKNORLEN Opcja sprzedaży TPSA Opcja kupna Opcja sprzedaży TPSA Typ instrumentu bazowego Indeks Indeks Akcja Akcja Akcja Akcja Akcja Akcja Akcja Akcja Akcja Akcja Ilość instrumentu bazowego 10 10 500 500 100 100 100 100 500 500 500 500 Kontrakty terminowe i opcje 65 Kurs wykonania może przybierać ściśle określone wartości. Na przykład dla opcji kupna OKGHI6 kurs wykonania przybiera wartości od 065 do 150 ze skokiem o 5 punktów. Budowa nazwy przykładowej opcji (tabela 5.4): Tabela 5.4. Nazwa opcji Oznaczenie opcji Kod waloru bazowego O PKM Termin rozliczenia Miesiąc Rok I 6 Kurs wykonania 140 Nazwa opcji składa się zawsze z dziewięciu znaków. Pierwszy znak „O” oznacza, że jest to opcja. Następne trzy znaki to trzyznakowy kod waloru bazowego. Na przykład „PKM” jest kodem akcji spółki PROKOM. Na- stępny znak określa typ opcji i miesiąc rozliczeniowy (tabela 5.5): Tabela 5.5. Typy opcji Miesiąc wygaśnięcia Marzec Czerwiec Wrzesień Grudzień Kod opcji kupna C F I L Kod opcji sprzedaży O R U X Następny znak oznacza ostatnią cyfrę roku wygaśnięcia i razem z poprzed- nim znakiem określają termin wygaśnięcia. Na przykład „I6” oznacza opcję kupna, której termin wygaśnięcia to wrzesień 2006 roku. Opcje wygasają w trzeci piątek miesiąca wygaśnięcia. Ostatnie trzy znaki to wspomniany już wcześniej kurs wykonania. Jeśli kurs wykonania zawiera więcej niż trzy znaki, podaje się tylko pierwsze trzy. Opcje tego samego typu, oparte na tym samym instrumencie bazowym, ale o różnych terminach rozliczeń, stanowią jedną klasę opcji. Jedną klasą będą na przykład opcje sprzedaży: OW20U6ccc i OW20X6ccc. Opcje mające ten sam termin wygaśnięcia, ten sam kurs wykonania i tej samej klasy stanowią jedną serię. Rozpoczęcie inwestowania w opcje poprzez kupno opcji kupna lub opcji sprzedaży nazywane jest zajęciem pozycji długiej. Rozpoczęcie inwestowania w opcje poprzez wystawienie opcji kupna lub opcji sprzedaży nazywane jest zajęciem pozycji krótkiej. Mamy więc cztery możliwości: 66 Inwestycje giełdowe. Jak grać i wygrywać (cid:153) kupno opcji kupna — pozycja długa — brak depozytu, (cid:153) kupno opcji sprzedaży — pozycja długa — brak depozytu, (cid:153) wystawienie opcji kupna — pozycja krótka — konieczny depozyt, (cid:153) wystawienie opcji sprzedaży — pozycja krótka — konieczny depozyt. Aby nabyć opcję (pozycja długa), trzeba zapłacić oprócz prowizji tak zwaną premię opcyjną. Premia jest to bieżący kurs opcji pomnożony przez ilość instrumentu bazowego (mnożnik). Przykład 4: kurs opcji = 17,6 punktów mnożnik = 10 premia = kurs opcji × mnożnik premia = 17,6 × 10 = 176 zł Premia jest przelewana na konto wystawcy opcji i jest jego zyskiem, jeśli zre- zygnujemy z prawa jego realizacji. Zysk wystawcy opcji jest określony wysokością premii, natomiast jego po- tencjalna strata jest nieograniczona w przypadku opcji kupna (kurs instru- mentu bazowego rośnie bez ograniczeń) i bardzo duża w przypadku opcji sprzedaży (kurs instrumentu bazowego spada do zera). Z kolei straty na- bywcy opcji są określone wysokością premii, natomiast potencjalne zyski są nieograniczone w przypadku opcji kupna i bardzo duże w przypadku opcji sprzedaży. Kwota rozliczenia opcji kupna (zysk nabywcy opcji) to różnica między war- tością instrumentu bazowego a kursem wykonania opcji pomnożona przez ilość instrumentu bazowego (mnożnik). Rzeczywisty zysk inwestora należy pomniejszyć o zapłaconą premię i prowizję. Jeśli różnica nie będzie dodat- nia, kwota rozliczenia opcji wynosi zero. Jest to równoznaczne z rezygnacją z wykonania kontraktu opcyjnego. W takiej sytuacji inwestor ponosi stratę w wysokości zapłaconej premii i prowizji. Przykład 5: kurs wykonania opcji kupna OW20I6250 = 2500 punktów kurs WIG20 w dniu rozliczenia (wygaśnięcia) = 2525 punktów mnożnik = 10 Kontrakty terminowe i opcje 67 kwota rozliczenia = (kurs WIG20 – kurs wykonania) × mnożnik kwota rozliczenia = (2525 – 2500) × 10 = 250 zł Jeśli wcześniej zapłacona premia i prowizja będą mniejsze od tej kwoty, osiągniemy zysk z tej inwestycji. Kwota rozliczenia opcji sprzedaży (zysk nabywcy opcji) to różnica między kursem wykonania opcji a wartością instrumentu bazowego pomnożona przez ilość instrumentu bazowego (mnożnik). Rzeczywisty zysk inwestora należy pomniejszyć o zapłaconą premię i prowizję. Jeśli różnica nie będzie dodatnia, kwota rozliczenia opcji wynosi zero. Jest to równoznaczne z rezy- gnacją z wykonania kontraktu opcyjnego. W takiej sytuacji inwestor ponosi stratę w wysokości zapłaconej premii i prowizji. Przykład 6: kurs wykonania opcji sprzedaży OW20U6250 = 2500 punktów kurs WIG20 w dniu rozliczenia (wygaśnięcia) = 2463 punkty mnożnik = 10 kwota rozliczenia = (kurs wykonania – kurs WIG20) × mnożnik kwota rozliczenia = (2500 – 2463) × 10 = 370 zł Jeśli wcześniej zapłacona premia i prowizja będą mniejsze od tej kwoty, osiągniemy zysk z tej inwestycji. Jak widać z powyższych przykładów, na opcji kupna zarobimy, jeśli kurs in- strumentu bazowego wzrośnie powyżej określonej wartości (kurs wykonania plus premia), natomiast na opcji sprzedaży, jeśli kurs instrumentu bazowego spadnie poniżej określonej wartości (kurs wykonania minus premia). Opcje rozliczane są w dniu wygaśnięcia. Jeśli jednak nie chcemy czekać tak długo, możemy wystawić opcję do sprzedaży. Osiągnięty zysk będzie różnicą pomiędzy premią otrzymaną a premią zapłaconą przez nas wcześniej. Aby rozpocząć inwestowanie w opcje, należy: (cid:153) Wybrać klasę opcji — możemy inwestować w opcje na indeks WIG20 i opcje na akcje. (cid:153) Wybrać typ opcji — mogą to być opcje kupna lub opcje sprzedaży. (cid:153) Wybrać termin wygaśnięcia — w obrocie są zawsze dwie serie różniące się tylko terminem wygaśnięcia. (cid:153) Wybrać kurs wykonania — od tego zależy wielkość płaconej premii. 68 Inwestycje giełdowe. Jak grać i wygrywać (cid:153) Ustalić, czy chcemy zająć pozycję długą czy krótką. (cid:153) Ustalić ilość gotówki do zainwestowania z uwzględnieniem depozytu zabezpieczającego i rezerwy na zmianę depozytu, jeśli zajmiemy pozycję krótką. Depozyt zabezpieczający otwarte pozycje krótkie na opcjach W przypadku opcji depozyt zabezpieczający jest pobierany tylko od wystawcy opcji, aby zabezpieczyć bezpieczne rozliczenie opcji w dniu jej wygaśnięcia. Wielkość depozytu zabezpieczającego określa Krajowy Depozyt Papierów Wartościowych. Należy pamiętać, że KDPW może w sposób dowolny usta- lać wielkości depozytów zabezpieczających w zależności od sytuacji na rynku i stopnia ryzyka zmian wartości instrumentu bazowego. Na stronie http://www.kdpw.com.pl/irip/irip.jsp znajdują się pliki do pobrania o nazwach wdz.xls i tab_zab.xls. Plik wdz.xls jest arkuszem kalkulacyjnym wy- posażonym w makra do obliczania minimalnych wstępnych depozytów za- bezpieczających. Wystarczy w arkuszu „depozyt” w kolumnie „liczba pozy- cji” wpisać ze znakiem minus liczbę otwartych pozycji krótkich na danej serii opcji i obok komórki „DZ na portfel” pojawi się obliczona wartość depozytu. Możemy policzyć depozyt z uwzględnieniem otrzymanej premii (pozycja „T”) lub bez premii (pozycja „N”). Wartość obliczona bez premii jest wymagana w trakcie składania zlecenia, natomiast z premią jest bloko- wana po sesji, po otrzymaniu premii od nabywcy opcji. Wartość depozytu zabezpieczającego jest obliczana i korygowana po każdej sesji. Wobec depozytów zabezpieczających na opcje również stosowane są zasady korelacji, podobnie jak na kontraktach terminowych. Pod uwagę brana jest jednak cała zawartość portfela: zarówno posiadane opcje, jak i kon- trakty z tej samej klasy i ich zależność od instrumentu bazowego. Podobnie jak na kontraktach terminowych, mamy na opcjach depozyt wstępny i depozyt właściwy. W momencie otwierania pozycji krótkiej pobierany jest depozyt wstępny, który stopniowo zmniejszany jest do depozytu właściwego. Jeśli składamy nowe zlecenie, musimy mieć pełny depozyt wstępny dla wszystkich wcześniej zajętych pozycji. Depozyt wstępny jest o 40 większy od depozytu właściwego. Biuro maklerskie może zwiększyć wielkości depo- zytów zabezpieczających. Kontrakty terminowe i opcje 69 Jeśli na skutek rozliczenia sesji nie będziemy mieli pełnego pokrycia depo- zytu, musimy wpłacić brakującą gotówkę do chwili rozpoczęcia sesji w dniu następnym. Musimy uzupełnić depozyt do wartości depozytu wstępnego. Jeśli tego nie uczynimy, biuro maklerskie zamknie dowolnie wybrane pozy- cje bez naszej zgody. Jako depozyt zabezpieczający można wykorzystać również akcje oraz obli- gacje, z tym że w przypadku akcji liczy się tylko 45 do 70 ich wartości, a w przypadku obligacji tylko 90 wartości. Nie wszystkie akcje mogą być wykorzystane jako depozyt zabezpieczający. Informacja o tym, które akcje zostaną uznane i w jakiej wysokości jako depozyt zabezpieczający, znajduje się w pliku tab_zab.xls. Bezpieczne inwestowanie w kontrakty i opcje Inwestowanie w kontrakty terminowe i opcje wiąże się z dużą dźwignią fi- nansową, która może być przyczyną dużych zysków lub dużych strat. Dla- tego w przypadku tych instrumentów należy zachować szczególną ostrożność. Inwestowanie w opcje jako nabywca opcji może doprowadzić do utraty ca- łego zainwestowanego kapitału. Jednak zaletą jest to, że straty nie mogą być większe niż zapłacona premia i prowizja. Natomiast potencjalne zyski nie są niczym ograniczone. W takiej sytuacji możemy pozwolić sobie nawet na wy- danie całej posiadanej gotówki. Inwestowanie w kontrakty terminowe i w opcje jako ich wystawca wiąże się z utrzymywaniem depozytu zabezpieczającego. W przypadku niekorzystnej sytuacji rynkowej konieczne jest uzupełnianie depozytu. Może to doprowa- dzić do strat większych niż zainwestowana na początku gotówka. Dlatego inwestowanie z depozytem zabezpieczającym jest jeszcze bardziej ryzykowne. Wymaga poza tym właściwego zarządzania gotówką, czyli utrzymywania re- zerwowej gotówki i inwestowania tylko jej części. Innym zagrożeniem może być niewielka płynność na danym instrumencie. Może ona uniemożliwić szybkie dokonanie transakcji i w konsekwencji na- razić inwestora na dodatkowe straty. Największa płynność występuje na kon- traktach terminowych na indeks WIG20 o najkrótszym terminie rozli- czenia. Kontrakty na akcje oraz opcje mają mniejszą płynność. Płynność można ocenić po liczbie zawartych transakcji na sesji oraz po liczbie otwar- tych pozycji (LOP). 70 Inwestycje giełdowe. Jak grać i wygrywać Wnioski Podsumowując inwestowanie w kontrakty terminowe i opcje, można wycią- gnąć następujące wnioski: (cid:153) Inwestowanie w kontrakty terminowe i opcje wymaga dużej wiedzy. (cid:153) Instrumenty pochodne są obarczone dużym ryzykiem. (cid:153) Dzięki dużej dźwigni finansowej można osiągnąć duże zyski lub ponieść duże straty. (cid:153) Kontrakty terminowe oraz krótkie pozycje na opcjach wymagają depozytu zabezpieczającego. (cid:153) Obowiązki i prawa inwestorów inwestujących w kontrakty terminowe są symetryczne, natomiast inwestujących w opcje asymetryczne. (cid:153) Otwarcie pozycji długiej na opcjach jest łatwiejsze i mniej ryzykowne, ponieważ nie jest blokowany depozyt zabezpieczający. (cid:153) O wyniku inwestycji może zadecydować płynność, jaką ma dany instrument. (cid:153) W przypadku inwestycji wymagających depozytu zabezpieczającego należy zostawić rezerwę gotówki na pokrycie zmian depozytu.
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Inwestycje giełdowe. Jak grać i wygrywać
Autor:

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: