Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00556 005722 15035231 na godz. na dobę w sumie
Jak naprawić sprzęt elektroniczny. Poradnik dla nieelektronika - książka
Jak naprawić sprzęt elektroniczny. Poradnik dla nieelektronika - książka
Autor: Liczba stron: 360
Wydawca: Helion Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-246-5074-3 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> komputery i informatyka >> elektronika >> elektronika
Porównaj ceny (książka, ebook, audiobook).

Opanuj sztukę naprawiania elektroniki!

W tym praktycznym przewodniku urodzony spec od elektroniki dzieli się sprawdzonymi technikami i bezcennymi obserwacjami. Ta książka pokazuje, jak naprawić wszelkiego rodzaju urządzenia tranzystorowe - od nowoczesnych gadżetów cyfrowych, po hołubione analogowe produkty czasów minionych - i przedłużyć im życie.

Zaczniesz od wyboru niezbędnych narzędzi oraz przyrządów pomiarowych i zorganizowania warsztatu. Następnie poznasz wszystkie elementy i dowiesz się, jak tworzą obwody, bloki i sekcje w urządzeniu. Potem nauczysz się je rozbierać, diagnozować jego niedomagania, wymieniać elementy i z powrotem je składać. Przykłady z życia pomogą Ci w zrozumieniu omawianych tematów. Znajdziesz tu też porady i triki dotyczące konkretnych urządzeń, takich jak odtwarzacze dysków optycznych, komputery i rejestratory wideo.



Michael Jay Geier już w wieku ośmiu lat zaczął prowadzić lokalny serwis elektroniczny, który został opisany w 'The Miami News'. Później pracował w wielu serwisach jako specjalista ds. sytuacji kryzysowych, rozwiązujący sprawy, z którymi nie poradzili sobie inni fachowcy. Pomagał też w opracowywaniu komputerowych systemów syntezy mowy dla dzieci z porażeniem mózgowym. Jego artykuły techniczne były publikowane w 'Electronic Engineering Times', 'Desktop Engineering', 'IEEE Spectrum', 'The Envisioneering Newsletter', '73 Amateur Radio Today' oraz 'Radio Fun'.

Poznaj zasady działania urządzeń elektronicznych!

Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

Tytuł oryginału: How to Diagnose and Fix Everything Electronic, 1/e Tłumaczenie: Marcin Machnik ISBN: 978-83-246-5074-3 Original edition copyright © 2011 by The McGraw-Hill Companies. All rights reserved. Polish edition copyright © 2013 by Helion S.A. All rights reserved. All rights reserved. No part of this book may be reproduced or transmitted in any form or by any means, electronic or mechanical, including photocopying, recording or by any information storage retrieval system, without permission from the Publisher. Wszelkie prawa zastrzeżone. Nieautoryzowane rozpowszechnianie całości lub fragmentu niniejszej publikacji w jakiejkolwiek postaci jest zabronione. Wykonywanie kopii metodą kserograficzną, fotograficzną, a także kopiowanie książki na nośniku filmowym, magnetycznym lub innym powoduje naruszenie praw autorskich niniejszej publikacji. Wszystkie znaki występujące w tekście są zastrzeżonymi znakami firmowymi bądź towarowymi ich właścicieli. Autor oraz Wydawnictwo HELION dołożyli wszelkich starań, by zawarte w tej książce informacje były kompletne i rzetelne. Nie biorą jednak żadnej odpowiedzialności ani za ich wykorzystanie, ani za związane z tym ewentualne naruszenie praw patentowych lub autorskich. Autor oraz Wydawnictwo HELION nie ponoszą również żadnej odpowiedzialności za ewentualne szkody wynikłe z wykorzystania informacji zawartych w książce. Wydawnictwo HELION ul. Kościuszki 1c, 44-100 GLIWICE tel. 32 231 22 19, 32 230 98 63 e-mail: helion@helion.pl WWW: http://helion.pl (księgarnia internetowa, katalog książek) Drogi Czytelniku! Jeżeli chcesz ocenić tę książkę, zajrzyj pod adres http://helion.pl/user/opinie/janase Możesz tam wpisać swoje uwagi, spostrzeżenia, recenzję. Printed in Poland. • Kup książkę • Poleć książkę • Oceń książkę • Księgarnia internetowa • Lubię to! » Nasza społeczność Spis treĂci Przedmowa .............................................................................. 15 PodziÚkowania ......................................................................... 17 Wprowadzenie ......................................................................... 19 ROZDZIA’ 1. Przygotuj siÚ, bo elektronika to niezïa zabawa! ................ 27 Po co naprawiaÊ? .........................................................................................................28 Czy zawsze opïaca siÚ naprawiaÊ? ...............................................................................30 ROZDZIA’ 2. Zakïadanie warsztatu, czyli niezbÚdne narzÚdzia ............. 31 Co trzeba mieÊ? ...........................................................................................................31 Dobre miejsce pracy ...............................................................................................31 Miernik cyfrowy ......................................................................................................34 Oscyloskop ..............................................................................................................35 Zakup oscyloskopu .................................................................................................40 Lutownica ...............................................................................................................41 Lutownica do roztapiania plastiku ..........................................................................42 Cyna .......................................................................................................................43 PrzyrzÈdy do usuwania cyny ...................................................................................43 Drobne narzÚdzia rÚczne ........................................................................................45 Lupa .......................................................................................................................46 Przewody z zaciskami .............................................................................................47 Païeczki kosmetyczne .............................................................................................47 Spray do czyszczenia poïÈczeñ ...............................................................................47 Alkohol ...................................................................................................................47 Nafta .......................................................................................................................48 Pasta termoprzewodzÈca ........................................................................................48 Osïonki termokurczliwe ..........................................................................................48 TaĂma izolacyjna ....................................................................................................49 6 Spis treĂci Kubeczki .................................................................................................................49 DostÚp do internetu ...............................................................................................49 Co jeszcze warto mieÊ? ................................................................................................49 Aparat cyfrowy ........................................................................................................49 Zasilacz ...................................................................................................................50 Tester tranzystorów ................................................................................................50 Miernik pojemnoĂci ................................................................................................50 Generator sygnaïów ................................................................................................51 Miernik czÚstotliwoĂci ............................................................................................51 Miernik analogowy ..................................................................................................52 Transformator separacyjny .....................................................................................53 Mikroskop stereoskopowy .......................................................................................53 Imadïo ....................................................................................................................54 Pistolet do klejenia na gorÈco .................................................................................54 Magnes na prÚcie ...................................................................................................54 Klej cyjanoakrylowy ................................................................................................54 Spray zamraĝajÈcy ..................................................................................................55 Katalogi papierowe .................................................................................................55 Elementy elektroniczne ..........................................................................................55 Stare pïytki z elementami .......................................................................................56 Lista ĝyczeñ .................................................................................................................57 Miernik indukcyjnoĂci ............................................................................................57 Analizator logiczny ..................................................................................................57 Stacja lutownicza do montaĝu powierzchniowego ..................................................57 Analizator widma ....................................................................................................58 ROZDZIA’ 3. Uwaga, napiÚcie, czyli jak zachowaÊ bezpieczeñstwo ..... 59 Poraĝenie prÈdem ........................................................................................................59 Obraĝenia fizyczne .......................................................................................................62 Twoja kolej ...................................................................................................................63 Uszkodzenia elektryczne ........................................................................................63 Uszkodzenia fizyczne .............................................................................................65 NaprawiïeĂ! Ale czy urzÈdzenie jest bezpieczne? ........................................................66 ROZDZIA’ 4. Naprawiam, wiÚc jestem, czyli filozofia rozwiÈzywania problemów ............................ 69 Dlaczego urzÈdzenia w ogóle dziaïajÈ? .........................................................................70 UrzÈdzenie jako dzieïo sztuki .......................................................................................71 Gdyby tylko urzÈdzenia miaïy mózg .............................................................................71 Dobry, zïy i niechlujny .................................................................................................72 Pomyïki poczÈtkujÈcych ...............................................................................................73 Regulacja w celu ukrycia prawdziwego problemu ..................................................73 NaciÈganie danych, aby pasowaïy do teorii .............................................................74 BïÚdne koïo .............................................................................................................74 Spis treĂci 7 Tak to juĝ jest ..............................................................................................................74 ¥miertelnoĂÊ poporodowa ......................................................................................75 Zuĝycie mechaniczne .............................................................................................76 PoïÈczenia ..............................................................................................................76 PoïÈczenia lutowane ...............................................................................................77 Przegrzewanie ........................................................................................................78 PrzeciÈĝenie elektryczne ........................................................................................78 PrzeciÈĝenie fizyczne .............................................................................................80 Wielki skandal kondensatorowy .............................................................................81 Lekcja historii ..............................................................................................................82 ProszÚ wysunÈÊ port USB i powiedzieÊ: „Aaa”, czyli badanie wstÚpne ........................84 Rusz mózgownicÈ ...................................................................................................86 ROZDZIA’ 5. Z czym to siÚ je, czyli waĝne terminy, teorie i bloki ukïadów ......................................................... 91 Teoria elektrycznoĂci ...................................................................................................91 Teoria obwodów ...........................................................................................................94 Teoria sygnaïów ...........................................................................................................95 Bloki ukïadów ..............................................................................................................99 ROZDZIA’ 6. Opanuj swojÈ broñ, czyli jak korzystaÊ z przyrzÈdów serwisowych ............... 103 Miernik cyfrowy .........................................................................................................103 Cechy ogólne ........................................................................................................104 NapiÚcie staïe .......................................................................................................104 NapiÚcie zmienne .................................................................................................105 Rezystancja ...........................................................................................................106 PrzejĂcie ...............................................................................................................107 PrÈd staïy ..............................................................................................................107 Testowanie diody ..................................................................................................108 Oscyloskop .................................................................................................................109 Cechy ogólne ........................................................................................................109 Ustawienia ekranu ...............................................................................................110 Ustawienia pionowe .............................................................................................111 Ustawienia poziome .............................................................................................111 Ustawienia wyzwalania .........................................................................................111 WyĂwietlanie sygnaïu ...........................................................................................112 Po co sÈ te wszystkie gaïki? ...................................................................................112 Oscyloskop cyfrowy — róĝnice .............................................................................131 Lutownica ..................................................................................................................132 NarzÚdzia do odlutowywania .....................................................................................136 Plecionka do odsysania cyny .................................................................................136 Odsysacz ...............................................................................................................136 Stacje robocze ......................................................................................................137 8 Spis treĂci Zasilanie ....................................................................................................................137 Sposób poïÈczenia ................................................................................................137 NapiÚcie ...............................................................................................................139 PrÈd ......................................................................................................................140 Tester tranzystorów ...................................................................................................140 Miernik pojemnoĂci ...................................................................................................141 Generator sygnaïów ...................................................................................................142 Miernik czÚstotliwoĂci ................................................................................................142 Miernik analogowy .....................................................................................................144 Spray do czyszczenia styków ......................................................................................145 Spray chïodzÈcy .........................................................................................................146 ROZDZIA’ 7. Z czego zrobione sÈ te cudeñka, czyli opowieĂÊ o elementach elektronicznych ................. 147 Kondensatory .............................................................................................................147 Oznaczenia ...........................................................................................................148 Zastosowania ........................................................................................................149 Co je zabija? .........................................................................................................150 Testowanie poza ukïadem ....................................................................................151 Rezonatory kwarcowe i ceramiczne ...........................................................................151 Oznaczenia ...........................................................................................................152 Zastosowania ........................................................................................................152 Co je zabija? .........................................................................................................152 Testowanie poza ukïadem ....................................................................................153 Scalony generator kwarcowy ......................................................................................153 Oznaczenia ...........................................................................................................154 Zastosowania ........................................................................................................154 Co je zabija? .........................................................................................................154 Testowanie poza ukïadem ....................................................................................154 Diody ..........................................................................................................................154 Oznaczenia ...........................................................................................................155 Zastosowania ........................................................................................................156 Co je zabija? .........................................................................................................156 Testowanie poza ukïadem ....................................................................................156 Bezpieczniki ...............................................................................................................156 Oznaczenia ...........................................................................................................157 Zastosowania ........................................................................................................158 Co je zabija? .........................................................................................................158 Testowanie poza ukïadem ....................................................................................158 Cewki i transformatory ..............................................................................................158 Oznaczenia ...........................................................................................................159 Zastosowania ........................................................................................................159 Co je zabija? .........................................................................................................160 Testowanie poza ukïadem ....................................................................................160 Spis treĂci 9 Ukïady scalone ...........................................................................................................160 Oznaczenia ...........................................................................................................162 Zastosowania ........................................................................................................163 Co je zabija? .........................................................................................................163 Testowanie poza ukïadem ....................................................................................163 Wzmacniacze operacyjne ..........................................................................................163 Oznaczenia ...........................................................................................................164 Zastosowania ........................................................................................................164 Co je zabija? .........................................................................................................164 Testowanie poza ukïadem ....................................................................................164 Rezystory ....................................................................................................................165 Oznaczenia ...........................................................................................................166 Zastosowania ........................................................................................................167 Co je zabija? .........................................................................................................167 Testowanie poza ukïadem ....................................................................................167 Potencjometry ............................................................................................................168 Oznaczenia ...........................................................................................................169 Zastosowania ........................................................................................................169 Co je zabija? .........................................................................................................170 Testowanie poza ukïadem ....................................................................................170 Przekaěniki ................................................................................................................170 Oznaczenia ...........................................................................................................171 Zastosowania ........................................................................................................172 Co je zabija? .........................................................................................................172 Testowanie poza ukïadem ....................................................................................172 PrzeïÈczniki ...............................................................................................................173 Oznaczenia ...........................................................................................................174 Zastosowania ........................................................................................................174 Co je zabija? .........................................................................................................174 Testowanie poza ukïadem ....................................................................................174 Tranzystory ................................................................................................................174 Oznaczenia ...........................................................................................................176 Zastosowania ........................................................................................................177 Co je zabija? .........................................................................................................178 Testowanie poza ukïadem ....................................................................................178 Stabilizatory napiÚcia .................................................................................................178 Oznaczenia ...........................................................................................................180 Zastosowania ........................................................................................................180 Co je zabija? .........................................................................................................180 Testowanie poza ukïadem ....................................................................................180 Diody Zenera .............................................................................................................181 Oznaczenia ...........................................................................................................181 Zastosowania ........................................................................................................182 Co je zabija? .........................................................................................................182 Testowanie poza ukïadem ....................................................................................182 10 Spis treĂci ROZDZIA’ 8. Mapy i znaki drogowe, czyli schematy ............................. 183 Uzaleĝniony od elektro ..............................................................................................186 Numery referencyjne ...........................................................................................188 Dobre, niezïe i beznadziejne ......................................................................................189 Dobre ....................................................................................................................189 Niezïe ...................................................................................................................190 Beznadziejne ........................................................................................................190 Pewnego razu… .........................................................................................................190 Blok wzmacniacza ................................................................................................191 Zasilacz impulsowy ...............................................................................................195 Wzmacniacz przeciwsobny ...................................................................................198 Olbrzymie mapy ...................................................................................................201 Spróbuj czytaÊ samodzielnie ......................................................................................201 Radia ....................................................................................................................201 Odtwarzacze CD i DVD ........................................................................................202 Czytaj dalej ...........................................................................................................203 Nie mam schematu! ..................................................................................................204 Twoje ĝyczenie nie jest dla mnie rozkazem ...............................................................204 ROZDZIA’ 9. WejĂÊ i nie zniszczyÊ, czyli jak dostaÊ siÚ do Ărodka ...... 209 RozïÈczanie zatrzasków .............................................................................................211 Odczepianie taĂm ......................................................................................................212 WyciÈganie wtyczek przewodów ................................................................................213 Warstwy i zdjÚcia .......................................................................................................213 Otwieranie zamkniÚtego sprzÚtu ...............................................................................215 Tunery i wzmacniacze ..........................................................................................215 Magnetowidy oraz odtwarzacze CD i DVD ...........................................................215 Telewizory i monitory LCD ..................................................................................215 Gramofony ............................................................................................................216 Projektory .............................................................................................................217 PrzenoĂne odtwarzacze DVD z ekranem LCD .....................................................217 Odtwarzacze mp3 .................................................................................................218 Palmtopy ...............................................................................................................219 Telefony komórkowe ............................................................................................219 Kamery .................................................................................................................219 Aparaty cyfrowe ....................................................................................................220 Laptopy .................................................................................................................221 ROZDZIA’ 10. Cóĝ to, do licha, jest, czyli rozpoznawanie gïównych sekcji ............................... 225 Energia ukïadu: zasilacze ..........................................................................................226 PodÈĝaj za miedzianÈ ĂcieĝkÈ: wejĂcie .......................................................................229 WstrzÈĂnij, ale nie mieszaj, posiekaj i przypraw: przetwarzanie sygnaïu ...................230 Jak siÚ stÈd wydostaÊ? Sekcje wyjĂciowe ....................................................................232 Spis treĂci 11 Ruszmy siÚ: mechanizmy ..........................................................................................234 Niebezpieczne punkty ................................................................................................236 ROZDZIA’ 11. Polowanie czas zaczÈÊ, czyli Ăledzenie Ăcieĝek i diagnozowanie ........................ 237 To padïo! ....................................................................................................................237 W stanie ĂpiÈczki lub szaleñstwa ...............................................................................240 ¿yje i dziaïa, lecz nie do koñca ..................................................................................241 Czasem tak, czasem nie .............................................................................................242 Tam i z powrotem ......................................................................................................244 Wszystko skïada siÚ z bloków .....................................................................................245 Nie daj siÚ zwieĂÊ .......................................................................................................246 Gdy wszystko zawiedzie: desperackie techniki diagnozowania ..................................247 Masówka ...............................................................................................................247 Uderzenie prÈdu ..................................................................................................248 NDM ....................................................................................................................249 ROZDZIA’ 12. Czas na zmiany, czyli pïytki montaĝowe i wymiana elementów .............. 251 Elementy przewlekane ...............................................................................................252 Elementy montowane powierzchniowo .....................................................................254 Dobieranie komponentów ..........................................................................................254 Wïasne zasoby ......................................................................................................255 Stos z pïytkami .....................................................................................................255 Zamienniki ...........................................................................................................255 Instalowanie nowych elementów ...............................................................................262 Montaĝ przewlekany .............................................................................................262 Montaĝ powierzchniowy .......................................................................................263 Gdzie znaleěÊ czÚĂci? .................................................................................................264 Ratowanie zniszczonych pïytek ..................................................................................264 LSI i inne brzydkie sïowa ...........................................................................................266 ROZDZIA’ 13. Uwaga, opakowanie, czyli montaĝ w odwrotnej kolejnoĂci ............................. 267 CzÚste bïÚdy ...............................................................................................................267 Zacznijmy od poczÈtku ..............................................................................................268 PodïÈczanie taĂm .......................................................................................................270 Ups! ...........................................................................................................................271 Warstwy i kubeczki ....................................................................................................271 Och, trzask! ...............................................................................................................271 SkrÚcanie bez schrzanienia .......................................................................................272 Gotowe! ......................................................................................................................272 12 Spis treĂci ROZDZIA’ 14. Asy w rÚkawie, czyli triki i porady dotyczÈce konkretnych produktów ................................ 273 Zasilacz impulsowy ....................................................................................................273 Jak dziaïa? ............................................................................................................273 Co moĝe siÚ zepsuÊ? ............................................................................................274 Czy warto naprawiaÊ? ...........................................................................................274 Zagroĝenia ............................................................................................................274 Jak naprawiÊ? .......................................................................................................275 Wzmacniacze i amplitunery ......................................................................................276 Jak dziaïajÈ? .........................................................................................................276 Co moĝe siÚ zepsuÊ? ............................................................................................277 Czy warto naprawiaÊ? ...........................................................................................278 Zagroĝenia ............................................................................................................278 Jak naprawiÊ? .......................................................................................................279 Odtwarzacz lub nagrywarka pïyt ................................................................................281 Jak dziaïajÈ? .........................................................................................................281 Co moĝe siÚ zepsuÊ? ............................................................................................282 Czy warto naprawiaÊ? ...........................................................................................283 Zagroĝenia ............................................................................................................283 Jak naprawiÊ? .......................................................................................................284 Pïaski ekran ...............................................................................................................289 Jak dziaïa? ............................................................................................................289 Co moĝe siÚ zepsuÊ? ............................................................................................290 Czy warto naprawiaÊ? ...........................................................................................290 Zagroĝenia ............................................................................................................291 Jak naprawiÊ? .......................................................................................................291 Dysk twardy ...............................................................................................................292 Jak dziaïa? ............................................................................................................292 Co moĝe siÚ zepsuÊ? ............................................................................................292 Czy warto naprawiaÊ? ...........................................................................................293 Zagroĝenia ............................................................................................................293 Jak naprawiÊ? .......................................................................................................293 Laptop ........................................................................................................................294 Jak dziaïa? ............................................................................................................294 Co moĝe siÚ zepsuÊ? ............................................................................................295 Czy warto naprawiaÊ? ...........................................................................................296 Zagroĝenia ............................................................................................................297 Jak naprawiÊ? .......................................................................................................297 Odtwarzacz mp3 ........................................................................................................303 Jak dziaïa? ............................................................................................................303 Co moĝe siÚ zepsuÊ? ............................................................................................303 Czy warto naprawiaÊ? ...........................................................................................303 Zagroĝenia ............................................................................................................304 Jak naprawiÊ? .......................................................................................................304 Spis treĂci 13 Magnetowid i kamera .................................................................................................304 Jak dziaïajÈ? .........................................................................................................304 Co moĝe siÚ zepsuÊ? ............................................................................................307 Czy warto naprawiaÊ? ...........................................................................................307 Zagroĝenia ............................................................................................................308 Jak naprawiÊ? .......................................................................................................308 Projektor ....................................................................................................................319 Jak dziaïa? ............................................................................................................319 Co moĝe siÚ zepsuÊ? ............................................................................................320 Czy warto naprawiaÊ? ...........................................................................................321 Zagroĝenia ............................................................................................................322 Jak naprawiÊ? .......................................................................................................322 Do dzieïa! ...................................................................................................................327 Sïowniczek .............................................................................................. 329 Popularne ukïady .......................................................................................................342 Skorowidz ................................................................................................ 345 14 Spis treĂci ROZDZIA’ 4 Naprawiam, wiÚc jestem, czyli filozofia rozwiÈzywania problemów W yobraě sobie, ĝe lekarz patrzy na Ciebie jak na zestaw organów, nerwów i koĂci, nie uwzglÚdniajÈc synergicznych efektów ich wspóïpracy i dostarczania sobie nawzajem niezbÚdnych do ĝycia zwiÈzków chemicznych i sygnaïów. ¿aden organ samodzielnie nie przetrwa, lecz razem tworzÈ ĝyjÈcego, oddychajÈcego i od czasu do czasu chrapiÈcego czïowieka! A teraz wyobraě sobie szukanie mordercy z pominiÚciem osobowoĂci ofiary i podejrzanych oraz ich motywów i okolicznoĂci zdarzeñ. Nóĝ leĝy tuĝ obok ciaïa, lecz kaĝdy mógï popeïniÊ tÚ zbrodniÚ. Dlaczego ofiara zginÚïa? Kto jÈ znaï? Kto mógïby chcieÊ jej Ămierci? RozwiÈzywanie problemów elektronicznych bardzo przypomina dziaïanie lekarza lub detektywa i wymaga podobnych umiejÚtnoĂci. Moĝna postrzegaÊ urzÈdzenie jako zestaw tranzystorów, ukïadów scalonych i kondensatorów upchniÚtych w pudeïku. Czasem to wystarczy, aby naprawiÊ drobne usterki. Taka krótkowzroczna perspektywa ogranicza CiÚ do roli miernego konserwatora, który bÚdzie zbity z tropu, gdy natrafi na nieoczywisty problem. Fachowiec najwyĝszej próby musi patrzyÊ szerzej. Kto wykonaï produkt i jakie cele miaï speïniÊ projekt? Jak powinien dziaïaÊ? W jaki sposób wspóïpracujÈ poszczególne sekcje i jaki jest prawdopodobny efekt uszkodzenia kaĝdej z nich? 70 Jak naprawiÊ sprzÚt elektroniczny. Poradnik dla nieelektronika UrzÈdzenia to systemy. SÈ budowane przez ludzi, wiÚc naturalnie odzwierciedlajÈ ich biologiczne korzenie. Kamery to oczy, mikrofony to uszy, gïoĂniki — krtanie, a mikroprocesory — mózgi. Nawet nazwy czÚĂci skïadowych sÈ czÚsto ludzkie: magnetofony, dyski twarde i odtwarzacze CD i DVD majÈ gïowice, gramofony majÈ ramiona, ukïady scalone — nóĝki, a lampa obrazowa ma szyjÚ. Niektóre produkty majÈ nawet okreĂlone osobowoĂci, a przynajmniej tak nam siÚ wydaje. Ich funkcje i dziwactwa mogÈ byÊ irytujÈce, zabawne lub kojÈce. Usterki urzÈdzeñ takĝe przypominajÈ ludzkie choroby — ich objawy bywajÈ bardzo odlegïe od swoich przyczyn za sprawÈ nieznanej interakcji, której nikt, nawet projektant urzÈdzenia, nie byï w stanie przewidzieÊ. Im lepiej zrozumiesz funkcjonowanie urzÈdzenia na poziomie makro, tym bardziej zrozumiaïy stanie siÚ problem. Im bardziej bÚdziesz postrzegaï ukïady elektroniczne jako metalowe i krzemowe ekspresje ludzkiego myĂlenia, tym wiÚksze bÚdÈ Twoje umiejÚtnoĂci detektywistyczne. Zanim zagïÚbimy siÚ w fizyczne aspekty tranzystorów czy przepïywu prÈdu i sygnaïów, zaïóĝmy czapki filozofów i stañmy siÚ Sokratesami obwodów oraz Erazmami elektroniki. Zastanówmy siÚ, dlaczego produkty dziaïajÈ i dlaczego nie. PomyĂlmy, jak uniknÈÊ popularnych puïapek, na jakie napotykajÈ rozwijajÈcy siÚ fachowcy. Stañmy siÚ jednoĂciÈ z urzÈdzeniami. Dlaczego urzÈdzenia w ogóle dziaïajÈ? Gdy poskïadasz razem kilka tysiÚcy elementów i wïÈczysz je do prÈdu, mogÈ nawiÈzywaÊ ze sobÈ róĝnego rodzaju interakcje. ProjektujÈcy je inĝynier miaï na myĂli jakiĂ konkretny rodzaj, ale to nie oznacza, ĝe przypadkowe zbiorowisko komponentów bÚdzie wspóïpracowaïo! Ukïad analogowy ma bardziej zróĝnicowane zachowania niĝ cyfrowy, lecz nawet wspóïczesne, w peïni cyfrowe zabawki potrafiÈ byÊ zaskakujÈco niekonsekwentne. Widziaïem dwa identyczne laptopy, na których uruchomiono takie same programy z jednakowymi ustawieniami, lecz jeden z nich pobieraï o wiele wiÚcej energii. Widziaïem takĝe najróĝniejszego rodzaju róĝnice w jakoĂci barw dwóch identycznych aparatów cyfrowych i kamer. PamiÚtam transceiver, w którym cyfrowy system sterowania dziwnie i niejasno zachowywaï siÚ przy wpisywaniu czegoĂ do pamiÚci. ¿aden inny egzemplarz nie zdradzaï takich zachowañ, a ja nie znalazïem ĝadnych zepsutych elementów, które by to tïumaczyïy. Ostatecznie przerobiïem urzÈdzenie, aby pracowaïo tak jak inne. Jasne, ĝe gdy poïÈczysz ze sobÈ kilka bramek, bÚdziesz w stanie przewidzieÊ kaĝdy stan. Weě jednak kilka tysiÚcy lub wiÚcej i spraw, aby uruchamiaïy siÚ kilka milionów razy na sekundÚ, a byÊ moĝe zacznÈ siÚ dziaÊ dziwne rzeczy. Dobrze jest postrzegaÊ caïy ukïad jako zestaw rezystorów, przez które przechodzi prÈd od ěródïa zasilania do masy. Gdy popïynie prÈd, zazwyczaj wszystko zaczyna dziaïaÊ, czy jest to przeïÈczanie bramek w mikroprocesorze, generowanie Ăwiatïa laserowego w odtwarzaczu, czy obracanie pïyty. Elektrony, te maïe diabliki, popïynÈ jednak wszÚdzie, gdzie bÚdÈ mogïy. JeĂli istnieje jakaĂ Ăcieĝka, znajdÈ jÈ. Uszkodzenie moĝna postrzegaÊ jako obecnoĂÊ Ăcieĝki, której nie powinno byÊ, lub brak takiej, która powinna istnieÊ. Rozdziaï 4. Naprawiam, wiÚc jestem, czyli filozofia rozwiÈzywania problemów 71 Zasadniczo, urzÈdzenie dziaïa poprawnie wtedy, gdy nie ma innego wyjĂcia. Projektant starannie rozwaĝyï wszystkie moĝliwe Ăcieĝki i poprawnie skonstruowaï obwód, blokujÈc kaĝde inne zachowanie oprócz jednego, aby buntownicze elektrony poruszaïy siÚ tylko tam, gdzie powinny. Gdy za sprawÈ uszkodzenia elementu, ingerencji uĝytkownika lub bïÚdu projektowego liczba moĝliwoĂci bÚdzie wiÚksza, elektrony zacznÈ hulaÊ jak studenci w juwenalia, a urzÈdzenie wylÈduje na Twoim biurku. UrzÈdzenie jako dzieïo sztuki UrzÈdzenie odzwierciedla duszÚ inĝyniera, tak jak koncert oddaje duszÚ kompozytora. Beethoven zawsze brzmi jak Beethoven, nigdy jak Rachmaninow, poniewaĝ arsenaï trików i sposób myĂlenia Ludwiga byïy niepowtarzalne, prawda? Tak samo jest z urzÈdzeniami. W tym przypadku jednak ich niepowtarzalne cechy raczej odzwierciedlajÈ produkujÈcÈ je fabrykÚ niĝ konkretnÈ osobÚ. Mimo to podejrzewam, ĝe standardy zarówno dobre, jak i zïe wynikajÈ z indywidualnego punktu widzenia oraz preferencji inĝyniera lub menedĝera i zazwyczaj pozostajÈ obecne w linii produktu na dïugo po tym, gdy dany pracownik przejdzie na emeryturÚ. UĂwiadomienie sobie, ĝe kaĝda firma ma inne dziwactwa i filozofiÚ projektowania, pomaga w pracy serwisowej, poniewaĝ moĝesz zwracaÊ uwagÚ na problemy, które zazwyczaj pojawiajÈ siÚ w róĝnych urzÈdzeniach danego producenta. Przykïadowo w kamerach jakiejĂ firmy mogÈ doĂÊ czÚsto uszkadzaÊ siÚ ukïady elektroniczne, wiÚc gdy taki sprzÚt trafi na Twoje biurko, sprawdzisz najpierw tÚ opcjÚ, zamiast szukaÊ problemu gdzieĂ indziej. Albo na przykïad odkryjesz, ĝe w niektórych kamerach na taĂmÚ czÚsto psuje siÚ mechanizm ïadowania kasety, gdyĝ producent zastosowaï tak cienkie elementy mechaniczne odpowiedzialne za ïadowanie, ĝe siÚ wyginajÈ. Gdy naprawisz juĝ odpowiedniÈ liczbÚ urzÈdzeñ, zaczniesz rozpoznawaÊ producenta, rzucajÈc tylko okiem na jego obwody lub czÚĂci mechaniczne. Ukïad, rodzaje kondensatorów, gniazda, a nawet ogólny wyglÈd miedzianych Ăcieĝek na pïytce drukowanej sÈ specyficzne i na tyle rozpoznawalne, ĝe zdradzÈ Ci nazwÚ firmy. Gdyby tylko urzÈdzenia miaïy mózg KontynuujÈc naszÈ anatomicznÈ analogiÚ, mogÚ stwierdziÊ, ĝe urzÈdzenia z przeszïoĂci byïy jak zombie. Miaïy czasem ucho (mikrofon), jakÈĂ pamiÚÊ (taĂma magnetyczna) i usta (gïoĂnik). Kaĝdy system wykonywaï swoje proste zadanie, ze wsparciem ĝoïÈdka (zasilanie) i miÚĂni (silników, wzmacniaczy). Brakowaïo jednak mózgu. Wspóïczesne urzÈdzenia sÈ mózgowcami przeïadowanymi mocÈ obliczeniowÈ. Przepadïy proste mechaniczne zaleĝnoĂci, kontrolujÈce kolejnoĂÊ i ruch mechanizmów. Zamiast tego pojedyncze elementy inicjujÈ ruch innych w porzÈdku determinowanym przez program, informacja o pozycji elementu trafia do mikroprocesora, a uszkodzenia mogÈ mieÊ przyczynÚ w mechanice, czujnikach, oprogramowaniu lub 72 Jak naprawiÊ sprzÚt elektroniczny. Poradnik dla nieelektronika w subtelnych interakcjach tych elementów. Nie ma juĝ potencjometrów (rezystorów o zmiennej opornoĂci) do ustawiania gïoĂnoĂci lub tonów — teraz przyciski wysyïajÈ sygnaï do mózgu, aby zmieniï parametry. Kurcze, wiÚkszoĂÊ wspóïczesnych gadĝetów nie ma nawet „twardych” przeïÈczników wïÈcz/wyïÈcz, które faktycznie odïÈczajÈ napiÚcie od obwodu. Przycisk zasilania sïuĝy tylko do tego, ĝeby wysïaÊ mikroprocesorowi sygnaï z ĝÈdaniem wïÈczenia lub wyïÈczenia ukïadów produktu. Wiele wspóïczesnych produktów ma teĝ, prócz mózgu, system nerwowy skïadajÈcy siÚ z poĂrednich ukïadów scalonych i tranzystorów, dekodujÈcych komendy mikroprocesora i przesyïajÈcych je do róĝnych miÚĂni i organów, które wykonajÈ zlecone zadanie. Uszkodzenia w tej sekcji sÈ trudne do zdiagnozowania, gdyĝ sygnaïy przychodzÈce z mikroprocesora zaleĝÈ od skomplikowanych relacji czasowych miÚdzy róĝnymi liniami sygnaïu. W porównaniu ze starÈ metodÈ konstruowania urzÈdzeñ jest to znaczna zmiana, która powaĝnie komplikuje pracÚ serwisowÈ. Czy ukïad nie dziaïa dlatego, ĝe siÚ zepsuï, czy dlatego, ĝe mikroprocesor nie zaĝÈdaï wyjĂcia z uĂpienia? Wspóïczesne maszynerie to kompletne elektronowe istoty ze skomplikowanymi gïowami na karku. Niektóre majÈ moĝliwoĂÊ wykonania aktualizacji, a wiele ma oprogramowanie wbudowane w swoje ukïady scalone. Kim chciaïbyĂ dzisiaj byÊ, chirurgiem czy psychiatrÈ? Dobry, zïy i niechlujny DoĂwiadczony fachowiec bez trudu okreĂli, czy naprawa byïa wykonywana przez niewykwalifikowanÈ osobÚ. NieosïoniÚte Ăruby, niewprawnie zlutowane ïÈczenia z rozbryzgami lub kroplami cyny na powierzchni pïytki. Druty mogÈ byÊ poïÈczone bez cyny i na przykïad pokryte taĂmÈ biurowÈ. Potencjometry regulacyjne bÚdÈ poprzekrÚcane, roztopiona izolacja i tak dalej. Jednym sïowem — niechlujstwo. To moĝe siÚ wydawaÊ przesadzone, lecz w swojej praktyce serwisowej bardzo czÚsto siÚ z tym spotykam. WiÚkszoĂÊ zakïadów naprawczych kieruje siÚ zasadÈ nieprzyjmowania urzÈdzeñ, w których grzebali amatorzy, wiÚc odkrycie oczywistych, niekompetentnych zmian skutkuje telefonem do wïaĂciciela urzÈdzenia, który upiera siÚ, ĝe nigdy nie byïo rozbierane i po prostu przestaïo dziaïaÊ. Tak, jasne, Sony stosuje taĂmÚ klejÈcÈ do ïÈczenia niezlutowanych przewodów. Jasne, kolego. PamiÚtam jeden przypadek, gdy odmówiïem naprawy powaĝnie uszkodzonego radia z widocznymi Ăladami ingerencji uĝytkownika. WïaĂciciel wpadï w takÈ wĂciekïoĂÊ, ĝe zadzwoniï do mojego szefa, aby ten mnie zwolniï! Szef rzuciï okiem do wnÚtrza urzÈdzenia, poklepaï mnie po plecach ze Ămiechem i powiedziaï wïaĂcicielowi, aby przyjechaï po swoje zrujnowane radio i znikaï. Wszyscy szefowie powinni tacy byÊ, prawda? Kluczowe dla wykonywania odpowiednich napraw o zawodowej jakoĂci jest konsekwentne zwracanie uwagi na detale. MyĂl o sobie jak o chirurgu, bo przecieĝ nim jesteĂ. Za chwilÚ otworzysz mechaniczny „organizm” urzÈdzenia i spróbujesz skorygowaÊ jego niedomagania. Jak mówi jedna z naczelnych zasad etycznych w medycynie: „Po pierwsze: nie szkodziÊ”. Od czasu do czasu naprawa siÚ nie powiedzie i urzÈdzenie ulegnie zniszczeniu — co zdarza siÚ nawet najlepszym fachowcom, chociaĝ rzadko — lecz Twoim zadaniem jest dostaÊ siÚ do Ărodka, Rozdziaï 4. Naprawiam, wiÚc jestem, czyli filozofia rozwiÈzywania problemów 73 po czym wyjĂÊ i zostawiÊ jak najwiÚkszy porzÈdek. W rozdziaïach od 9. do 13. opiszÚ kroki i techniki wïaĂciwego rozmontowywania, naprawiania i skïadania w caïoĂÊ. Pomyïki poczÈtkujÈcych PoczÈtkujÈcy, poza niechlujstwem, czÚsto popeïniajÈ pewne bïÚdy konceptualne, wskutek których marnujÈ mnóstwo czasu, doprowadzajÈ do wewnÚtrznych uszkodzeñ oraz nie znajdujÈ i nie rozwiÈzujÈ problemu. Oto kilka popularnych bïÚdów; radzÚ ich unikaÊ. Regulacja w celu ukrycia prawdziwego problemu UrzÈdzenia analogowe czÚsto majÈ moĝliwoĂÊ regulacji, aby poszczególne bloki wytwarzaïy sygnaïy o charakterystyce wymaganej przez inne bloki do poprawnego funkcjonowania. Telewizory i radia sÈ peïne potencjometrów (rezystorów o zmiennej opornoĂci), trymerów (kondensatorów o zmiennej pojemnoĂci) i regulowanych cewek, których interakcje bywajÈ doĂÊ zïoĝone. We wspóïczesnych, w wiÚkszoĂci cyfrowych ukïadach moĝliwoĂÊ regulacji jest znacznie powszechniejsza. CzÚsto wykonuje siÚ jÈ programowo za pomocÈ specjalnych, niedostÚpnych urzÈdzeñ, lecz spotyka siÚ takĝe elementy regulowane starym, dobrym ĂrubokrÚtem. Przykïadowo w zasilaczach czÚsto moĝna regulowaÊ napiÚcie, a wczeĂniejsze generacje odtwarzaczy CD miaïy mnóstwo serwomechanizmów, które odpowiadaïy za wïaĂciwe skupienie i wyĂrodkowanie wiÈzki lasera na Ăcieĝce. Nawet odbiornik cyfrowy moĝe mieÊ regulowane elementy w blokach radiowych. Kusi przypadkowe pokrÚcenie takimi elementami z nadziejÈ na to, ĝe urzÈdzenie wróci do normalnej pracy. To fakt, ukïady czasem siÚ rozregulowujÈ — gdyby tak siÚ nie dziaïo, nie byïyby potrzebne elementy regulacyjne — lecz jest to stopniowy proces. Nigdy nie dochodzi do znacznych zmian w funkcjonowaniu. JeĂli urzÈdzenie nagle przestaïo robiÊ coĂ, co bez problemu robiïo dzieñ wczeĂniej, nie masz do czynienia z rozregulowaniem, tylko uszkodzeniem. KrÚcenie elementów regulacyjnych przysporzy jedynie kïopotów póěniej, gdy juĝ znajdziesz prawdziwy problem, a urzÈdzenie bÚdzie naprawdÚ rozregulowane, bo sam do tego doprowadziïeĂ. Zostaw te wewnÚtrzne elementy regulacyjne w spokoju! KrÚÊ nimi tylko wtedy, gdy jesteĂ pewien, ĝe wszystko dziaïa, i dokïadnie znasz ich funkcjÚ oraz masz pewny sposób na przywrócenie ich do pierwotnej pozycji na wypadek, gdybyĂ siÚ myliï. Oznaczanie pozycji potencjometrów i trymerów markerem przed rozpoczÚciem regulacji jest pomocne, ale nie daje gwarancji, ĝe bÚdziesz w stanie ustawiÊ je dokïadnie tak, jak byïy. W grÚ wchodzi zbyt wiele czynników mechanicznych, aby ta metoda byïa wiarygodna. W niektórych przypadkach „mniej wiÚcej tak samo” wystarczy, lecz w innych nawet nieznaczne zmiany powaĝnie degradujÈ sprawnoĂÊ ukïadu. KiedyĂ naprawiaïem bezprzewodowe sïuchawki na podczerwieñ, w których prawy kanaï graï cicho i z przesterowaniem. Po kilku testach staïo siÚ jasne, ĝe winny byï nadajnik, którego oscylator dla prawego kanaïu „wypadï” z wïaĂciwej czÚstotliwoĂci. Szybka regulacja sprawiïa, ĝe sïuchawki przez pewien czas dziaïaïy poprawnie, po czym objaw powróciï. Prawdziwym 74 Jak naprawiÊ sprzÚt elektroniczny. Poradnik dla nieelektronika problemem okazaï siÚ regulator napiÚcia, który wariowaï z powodu temperatury. Na szczÚĂcie, ponowna regulacja generatora po zamontowaniu nowego elementu byïa ïatwa. Gdy jednak zostanie wykonanych wiele zmian, powrót do wïaĂciwej równowagi moĝe okazaÊ siÚ nadzwyczaj trudny. NaciÈganie danych, aby pasowaïy do teorii WiÚkszoĂÊ fachowców popeïniïa kiedyĂ taki bïÈd. Ja takĝe, we wczesnych latach swojej pracy. Patrzysz na objawy i wszystkie wydajÈ siÚ sugerowaÊ oczywistÈ diagnozÚ — poza jednym. Skupiasz siÚ na tych, które do siebie pasujÈ, mówisz sobie, ĝe wskazujÈ przecieĝ na tÚ samÈ diagnozÚ i ignorujesz anomaliÚ z nadziejÈ, ĝe jest bez znaczenia. Zaufaj mi, ona ma znaczenie, a Ty zamierzasz wyruszyÊ w dïugÈ, frustrujÈcÈ wyprawÚ ïowieckÈ prowadzÈcÈ do straszliwego Ălepego zauïka. ZapamiÚtaj sobie, ĝe jeĂli elementy ukïadanki do siebie nie pasujÈ, to znaczy, ĝe jakiegoĂ brakuje! Jest coĂ, czego nie wiesz i wïaĂnie na to powinieneĂ polowaÊ. CzÚsto odsuniÚta na bok anomalia stanowi najlepszÈ wskazówkÚ, a zignorowanie jej jest najgorszym bïÚdem, jaki moĝesz popeïniÊ. Po wielu godzinach frustrujÈcych wysiïków, gdy w koñcu rozwiÈĝesz zagadkÚ, pomyĂlisz sobie: „Dlaczego nie wziÈïem pod uwagÚ, ĝe ten dziwny objaw moĝe byÊ kluczem do rozwiÈzania? Od poczÈtku miaïem go tuĝ przed oczami”. No cóĝ… kaĝdy jest mÈdry po fakcie. BïÚdne koïo Czasem myĂlisz, ĝe znalazïeĂ przyczynÚ, lecz próba usuniÚcia generuje nowe problemy, wiÚc podÈĝasz za nimi. To prowadzi do kolejnych dziwnych zachowañ. I tak ruszasz w poĂcig po bïÚdnym kole, aĝ trafisz do punktu wyjĂcia. Gdy rozwiÈzywanie problemu prowadzi do nastÚpnego, potraktuj to jako powaĝnÈ sugestiÚ, ĝe jesteĂ na zïej drodze. Niezwykle rzadko zdarzajÈ siÚ wieloprzyczynowe, niepowiÈzane ze sobÈ uszkodzenia. Niemal zawsze jest jedna przyczyna wszystkich dziwnych objawów, a wszystko bÚdzie uzasadnione, gdy jÈ znajdziesz. „Aha, napiÚcie zasilajÈce byïo zbyt niskie i dlatego laser mógï siÚ zogniskowaÊ, a silnik przesuwu lasera nie przemieszczaï gïowicy, ĝeby poszukaïa Ăcieĝki”. Przy odrobinie szczÚĂcia odkryjesz to, nie spÚdzajÈc wielu godzin na dïubaniu w wyïÈcznikach krañcowych i ukïadzie sterowania oraz Ăledzeniu sygnaïu wracajÈcego do mikroprocesora. Raz jeszcze powtarzam, jeĂli elementy ukïadanki nie pasujÈ, znajdě brakujÈcy kawaïek! Tak to juĝ jest Podobnie jak w ludzkich organizmach, w urzÈdzeniach elektronicznych popsuÊ siÚ moĝe niemal wszystko. Problemy sÈ róĝne, od oczywistych do tajemniczych. Zdarzyïo mi siÚ naprawiÊ coĂ w piÚÊ minut, lecz czasem trafiam na tak dziwne przypadki, ĝe najbardziej prawdopodobnym rozwiÈzaniem wydaje siÚ opÚtanie przez demony! W czasach cyfryzacji ukïady sÈ znacznie Rozdziaï 4. Naprawiam, wiÚc jestem, czyli filozofia rozwiÈzywania problemów 75 bardziej stabilne niĝ w epoce analogowej, lecz wspóïczesny sprzÚt czÚsto ma krótszy czas ĝycia. Jak oba te stwierdzenia mogÈ byÊ jednoczeĂnie prawdziwe? Wspóïczesne produkty sÈ znacznie bardziej skomplikowane. Olbrzymia liczba elementów, poïÈczeñ wewnÚtrznych i interakcji sprawia, ĝe wiele rzeczy moĝe siÚ popsuÊ. W przeciwieñstwie do rÚcznie lutowanych pïytek zawierajÈcych róĝne przydatne dla nas elementy, wspóïczesne pïytki niskosygnaïowe z rzÚdami powierzchniowo lutowanych przez maszynÚ ukïadów elektronicznych nie psujÈ siÚ tak czÚsto. Dzieje siÚ w nich jednak tyle rzeczy, ĝe wymagajÈ skomplikowanych zasilaczy oraz wielu gniazd i kabli taĂmowych. Niektóre elementy pracujÈ ciÚĝej, niĝ powinny, i wskutek obciÈĝenia zuĝywajÈ siÚ lub psujÈ. A za sprawÈ tempa zmian technologicznych, konkurencji zmuszajÈcej do produkowania po kosztach oraz wysokich cen napraw w porównaniu z wymianÈ na nowy produkt, dïugowiecznoĂÊ przestaïa byÊ celem projektantów. Producenci uwaĝajÈ, ĝe za kilka lat i tak bÚdziesz chciaï kupiÊ nowy, bardziej zaawansowany gadĝet. Nikt nie projektuje produktów tak, ĝeby siÚ zepsuïy, bo nie musi. Sprawienie, aby przystÚpne cenowo produkty dziaïaïy przez wiele lat, jest wystarczajÈco trudne. ZresztÈ kosztowne gadĝety teĝ nieïatwo utrzymaÊ przy ĝyciu. Laptopy, jedne z najdroĝszych gadĝetów, sÈ jednoczeĂnie najbardziej podatne na uszkodzenia ze wzglÚdu na skomplikowanie projektu, gÚstoĂÊ upakowania elementów i wytwarzanie duĝej iloĂci ciepïa. Wydaje siÚ, ĝe uszkodzenia elektroniki sÈ doĂÊ przypadkowe. Czasem coĂ wybuchnie z niepojÚtych powodów i urzÈdzenia po prostu przestajÈ dziaïaÊ. To siÚ zdarza, lecz niezbyt czÚsto. Jasne, ĝe gdy produkujesz miliony ukïadów scalonych, kondensatorów i tranzystorów, niewielka iloĂÊ uszkodzonych przejdzie przez kontrolÚ jakoĂci niezaleĝnie od metody testowania. Jest to jednak nieznaczny procent. Duĝo czÚĂciej produkty ulegajÈ uszkodzeniom w bardziej przewidywalny sposób. NastÚpuje seria kolejnych wydarzeñ wynikajÈcych z dobrze znanych sïabych punktów, typowych dla danego rodzaju elementu i technik konstrukcyjnych. Inaczej mówiÈc, nic nie jest idealne! Przyjrzyjmy siÚ czynnikom odpowiedzialnym za wiÚkszoĂÊ uszkodzeñ! ¥miertelnoĂÊ poporodowa Ten doĂÊ nieprzyjemny termin odnosi siÚ do odsetka produktów, które przestanÈ dziaïaÊ niedïugo po wyjĂciu z serwisu. Za wiÚkszoĂÊ z nich odpowiedzialne sÈ nieprawidïowe luty, mankamenty póïprzewodników na poziomie molekularnym oraz bïÚdy konstruktorów. Chociaĝ wiele produktów testuje siÚ po zaprojektowaniu, ograniczenia finansowe i czasowe nie pozwalajÈ na ich wyczerpujÈce sprawdzenie, chyba ĝe sÈ bardzo drogie. Typowy przypadek ĂmiertelnoĂci poporodowej ma miejsce tydzieñ lub dwa po zakupie, a produkt po wymianie na nowy lÈduje w warsztacie napraw gwarancyjnych. Przypuszczalnie wiÚc nie bÚdziesz miaï z nim do czynienia, chyba ĝe kupiïeĂ coĂ na drugim koñcu Ăwiata, wiÚc nie warto siÚ mÚczyÊ ze zwrotem i pïaciÊ za wysyïkÚ albo sprzedawca odmówiï przyjÚcia towaru i utknÈïeĂ z nowiutkim niesprawnym sprzÚtem, który chcesz wskrzesiÊ. 76 Jak naprawiÊ sprzÚt elektroniczny. Poradnik dla nieelektronika Zuĝycie mechaniczne Dotychczas ruchome elementy psujÈ siÚ znacznie czÚĂciej niĝ elektronika. Dyski twarde, mechanizmy w magnetowidach i kamerach, tacki na dysk, mechanizmy przesuwu lasera oraz silniki obracajÈce pïytÚ to wszystko ěródïa powaĝnych kïopotów. ’oĝyska ulegajÈ zuĝyciu, smary wysychajÈ, paski gumowe siÚ przecierajÈ, przeïÈczniki listkowe (wewnÚtrzne przeïÈczniki do wykrywania pozycji) wyginajÈ, plastikowe koïa zÚbate rozdzielajÈ, sierĂÊ ulubieñców oplata waïki silników, a nieubïagany zÈb czasu nadgryza wszystko, co siÚ pociera o siebie lub na siebie naciska. JeĂli urzÈdzenie ma ruchome elementy i po wïÈczeniu nie dziaïa prawidïowo, przyjrzyj siÚ najpierw mechanice, zanim zaïoĝysz, ĝe uszkodziïo siÚ coĂ elektronicznego. Na kaĝdy wymieniony przez Ciebie tranzystor przypadnie piÚÊ rozwiÈzanych problemów mechanicznych. PoïÈczenia PoïÈczenia sÈ równieĝ mechaniczne, wiÚc bardzo czÚsto siÚ psujÈ. Sprawdě kaĝde, w którym kontaktujÈce siÚ czÚĂci nie sÈ lutowane. Do tej kategorii naleĝÈ przeïÈczniki, przekaěniki, wtyczki, gniazda oraz przewody taĂmowe i zïÈcza. Gïównym winowajcÈ jest tu korozja kontaktów spowodowana przez czas, a w przypadku przeïÈczników i przekaěników takĝe iskrzenie przy otwieraniu i zamykaniu styków. Prócz tego smar stosowany przez niektórych producentów przeïÈczników listkowych wysycha po pewnym czasie i staje siÚ skutecznym izolatorem. JeĂli punkty kontaktowe w takim przeïÈczniku sÈ czarne, przypuszczalnie zostaïy pokryte tÈ substancjÈ i nie przepuszczajÈ prÈdu po zamkniÚciu listków (zobacz rysunek 4.1). RYSUNEK 4.1. PrzeïÈcznik listkowy Szczególnie nieciekawy rodzaj zïego poïÈczenia ma miejsce w wielowarstwowych pïytkach drukowanych. Swego czasu dwuwarstwowa pïytka ze Ăcieĝkami po obu stronach byïa egzotycznÈ konstrukcjÈ spotykanÈ wyïÈcznie w produktach z górnej póïki. Dzisiaj dwuwarstwowe pïytki sÈ w wiÚkszych, prostszych urzÈdzeniach praktycznie standardem, natomiast w mniejszych stosuje siÚ nawet szeĂÊ warstw! Rozdziaï 4. Naprawiam, wiÚc jestem, czyli filozofia rozwiÈzywania problemów 77 Problemy pojawiajÈ siÚ na poïÈczeniach miÚdzy warstwami. PoïÈczenia te majÈ róĝnÈ konstrukcjÚ, zaleĝnÈ od producenta. Najlepszy i najtrwalszy system jest podobny do montaĝu przewlekanego i polega na poïÈczeniu warstw otworem powleczonym miedziÈ. Wraz z miniaturyzacjÈ pïytek taki montaĝ stawaï siÚ coraz trudniejszy, dlatego wymyĂlono innÈ technikÚ, która przy okazji jest znacznie mniej
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Jak naprawić sprzęt elektroniczny. Poradnik dla nieelektronika
Autor:

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: