Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00600 010809 7488914 na godz. na dobę w sumie
Jak prowadzić działalność gospodarczą? Aspekty prawne - ebook/pdf
Jak prowadzić działalność gospodarczą? Aspekty prawne - ebook/pdf
Autor: Liczba stron: 394
Wydawca: C. H. Beck Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-255-0236-2 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> poradniki >> zdrowie
Porównaj ceny (książka, ebook, audiobook).

Kompleksowy poradnik dla osób rozpoczynających działalność gospodarczą!

Książka, jako jedna z nielicznych na rynku, podejmuje również ważny problem uregulowań dotyczących zawieszenia i zakończenia działalności gospodarczej oraz wymagań w zakresie oznakowania CE i systemu HACCP. Na końcu książki zamieszczono słowniczek pojęć, wykaz aktów prawnych oraz wzory i druki najczęściej występujących dokumentów, takich jak: umowy, wnioski i zawiadomienia.

Publikacja jest przeznaczona zarówno dla studentów uczelni ekonomicznych, jak i dla praktyków - osób pragnących założyć własną firmę, członków rad nadzorczych, menedżerów zarządzających przedsiębiorstwem, doradców biznesowych i podatkowych, radców prawnych, a także pracowników administracji publicznej i organów kontroli państwowej.

Ze wstępu:
Podejmowanie, wykonywanie oraz ustanie działalności gospodarczej uwarun­kowane jest obowiązującymi uregulowaniami i procedurami prawnymi. Potencjalni przedsiębiorcy planujący rozpoczęcie i prowadzenie działalności gospodarczej mają możliwość wyboru jej formy prawnej oraz sposobu dokonywania rozliczeń z instytu­cjami publicznoprawnymi, głównie organami podatkowymi. Po spełnieniu określo­nych przesłanek mogą liczyć także na pomoc państwa, zwłaszcza na etapie otwierania działalności. Przepisy w tej materii cechuje podejście dość liberalne, co nie oznacza braku zbędnej biurokracji. Istnieje jednak pozytywna tendencja do kompleksowego i systemowego unormowania rozwiązań w dziedzinie aktywności gospodarczej przed­siębiorców pod kątem ich przejrzystości i spójności oraz uproszczenia mechanizmów rejestracyjno-rozliczeniowych. Przejawem tego typu działań legislacyjnych są kolejne nowelizacje poszczególnych aktów prawnych w przedmiocie działalności gospodarczej, uwzględniające ogólne normy UE. Takie podejście z założenia powinno przełożyć się na eliminację uznaniowości organów administracji państwowej i wątpliwości interpre­tacyjnych przedsiębiorców, z równoczesnym pożytkiem dla samego procesu rzeczywi­stej harmonizacji poszczególnych gałęzi prawa gospodarczego.

Należy mieć świadomość, że regulacje unijne mogą wywierać w konkretnych przy­padkach bezpośredni skutek na sytuację prawną przedsiębiorców. W razie ewentual­nej niezgodności (sprzeczności) z prawodawstwem krajowym mają one pierwszeństwo w zastosowaniu (o ile są wystarczająco precyzyjne i bezwarunkowe). Wymóg prowspólnotowej wykładni przepisów krajowych traktowany jest bowiem przez Europejski Trybunał Sprawiedliwości (ETS) jako jeden z kluczowych obowiązków państw człon­kowskich.

Intencją autora książki jest przedstawienie i omówienie formalnoprawnych kwe­stii dotyczących funkcjonowania przedsiębiorstw i przedsiębiorców w obrocie gospo­darczym w myśl obowiązujących przepisów prawnych, interpretacji skarbowych oraz wykładni i orzecznictwa sądowego. Praca składa się z czterech części, podzielonych na siedem bloków tematycznych. Część pierwsza obejmuje problematykę ogólną, związaną z działalnością gospodarczą, rolą i znaczeniem w gospodarce przedsiębiorstw i przed­siębiorców, jako podmiotów praw i obowiązków wynikających z wykonywania dzia­łalności gospodarczej. Część druga ma charakter merytoryczny. Składa się z czterech rozdziałów, obejmujących prawne zagadnienia w aspekcie instytucji rozpoczynania, prowadzenia i ustania (zawieszenia lub zakończenia) działalności gospodarczej przed­siębiorstw z uwzględnieniem ich formy prawnej. W ostatnich dwóch częściach przed­stawiono koncepcję prawnokarnej ochrony obrotu gospodarczego oraz instytucji inter­pretacji skarbowej.

Książka przeznaczona jest dla osób zajmujących się teoretycznie i zawodowo za­gadnieniem prowadzenia działalności gospodarczej. Pomocna może być także w pro­cesie kształcenia studentów studiów licencjackich, magisterskich i doktoranckich na wydziałach zarządzania i ekonomii oraz na kierunkach, których program nauczania przewiduje omawianą tematykę. Kompleksowe ujęcie problematyki przedsiębiorczości sprawia, że publikacja jest przydatna zarówno dla pracowników naukowych uczelni ekonomicznych i szkół biznesu, osób pragnących założyć swój biznes, potencjalnych przedsiębiorców, jak i praktyków - właścicieli, członków rad nadzorczych, menedżerów zarządzających przedsiębiorstwem, doradców biznesowych i podatkowych, a także pra­cowników administracji publicznej i organów kontroli państwowej.

Znajdź podobne książki

Darmowy fragment publikacji:

Marek Barowicz Jak prowadziç dzia∏alnoÊç gospodarczà? Aspekty prawne Wydawnictwo C.H. Beck Warszawa 2008 Moim Rodzicom Moim Rodzicom Wydawca: Joanna Perzyńska Redakcja merytoryczna: Ewdokia Cydejko Projekt okładki i stron tytułowych: Grażyna Faltyn Ilustracja na okładce: © 2008 iStock International Inc. Seria: Zarządzanie Podseria: Przedsiębiorczość © Wydawnictwo C.H. Beck 2008 Wydawnictwo C.H. Beck Sp. z o.o., ul. Bonifraterska 17 00-203 Warszawa, tel. (22) 33 77 600 Skład i łamanie: Studio Graficzne MIMO, Michał Moczarski, tel. (22) 642 01 18 Druk i oprawa: WDG Drukarnia w Gdyni Sp. z o.o. ISBN 978-83-255-0236-2 Spis treści Wstęp . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 9 Rozdział 1. Pojęcie i znamiona działalności gospodarczej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 11 Rozdział 2. Pojęcie przedsiębiorczości, przedsiębiorstwa i przedsiębiorcy . . . . . . . . . . . . 15 Rozdział 3. Formy prawne działalności gospodarczej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 21 3.1. Działalność jednoosobowa prowadzona przez osobę fizyczną . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 21 3.2. Działalność gospodarcza w formie spółek . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 22 3.2.1. Spółki osobowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 26 3.2.2. Spółki kapitałowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 34 3.3. Działalność gospodarcza na warunkach samozatrudnienia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 37 Rozdział 4. Procedury rozpoczynania działalności gospodarczej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 41 4.1. Kolejność czynności rejestracyjnych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 41 4.2. Wymogi formalnoprawne rozpoczynania działalności gospodarczej przez osobę fizyczną . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 51 4.2.1. Wpis do ewidencji działalności gospodarczej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 51 4.2.2. Rejestracja w urzędzie statystycznym . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 52 4.2.3. Rejestracja w urzędzie skarbowym . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 53 4.2.4. Rejestracja w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 59 4.2.5. Czynności bankowe (rachunek bankowy) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 68 4.2.6. Inne wymogi . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 70 4.2.6.1. Obowiązki publicznoprawne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 71 4.2.6.2. Zasady obrotu gospodarczego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 72 4.2.6.3. Techniczne aspekty prowadzenia działalności gospodarczej . . . . . . . . . . 74 4.2.6.4. Prawo pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 80 4.3. Wymogi formalnoprawne rozpoczynania działalności gospodarczej w formie spółek . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 85 4.3.1. Wpis do Krajowego Rejestru Sądowego w sądzie rejestrowym . . . . . . . . . . . . . . . . 85 5 SpiS treści 4.3.2. Rejestracja w urzędzie statystycznym . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 92 4.3.3. Rejestracja w urzędzie skarbowym . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 92 4.4. Wybór formy opodatkowania działalności gospodarczej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 94 4.4.1. Przesłanki wyboru formy opodatkowania . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 94 4.4.2. Opodatkowanie osób fizycznych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 100 4.4.2.1. Ryczałt kwotowy (karta podatkowa) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 100 4.4.2.2. Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 104 4.4.2.3. Zasady ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 110 4.4.3. Opodatkowanie osób prawnych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 129 4.5. Dofinansowanie działalności z urzędu pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 130 4.6. Wydatki związane z podejmowaniem działalności . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 132 4.7. Opracowanie planu biznesowego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 133 Rozdział 5. Procedury związane z prowadzeniem działalności gospodarczej . . . . . . . . . 141 5.1. Działalność jednoosobowa prowadzona przez osobę fizyczną . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 141 5.1.1. Wymogi ewidencyjne względem gminy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 142 5.1.2. Wymogi podatkowe względem urzędu skarbowego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 143 5.1.3. Wymogi ubezpieczeniowe względem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych . . . . . . 150 5.1.4. Wymogi ewidencyjne względem urzędu statystycznego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 153 5.1.5. Wymogi rachunkowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 154 5.1.6. Inne wymogi . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 164 5.1.6.1. Obowiązki publicznoprawne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 164 5.1.6.2. Zasady obrotu gospodarczego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 166 5.1.6.3. Techniczne aspekty prowadzenia działalności gospodarczej . . . . . . . . . . 168 5.2. Działalność gospodarcza prowadzona w formie spółek . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 172 5.2.1. Wymogi rejestrowe względem sądu rejestrowego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 172 5.2.2. Wymogi podatkowe względem urzędu skarbowego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 174 5.2.3. Wymogi rachunkowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 175 5.2.4. Inne wymogi . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 175 5.2.4.1. Zasady obrotu gospodarczego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 175 5.2.4.2. Techniczne aspekty prowadzenia działalności gospodarczej . . . . . . . . . . 175 5.3. Wymagania w zakresie oznakowania CE i systemu HACCP . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 186 5.4. Wymogi kadrowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 191 5.5. Programy wsparcia przedsiębiorczości . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 217 5.6. Prerogatywy kontrolne państwa . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 237 5.6.1. Obowiązki publicznoprawne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 238 5.6.2. Zasady obrotu gospodarczego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 248 5.6.3. Techniczne aspekty prowadzenia działalności gospodarczej . . . . . . . . . . . . . . . . . 254 5.6.4. Prawo pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 260 5.6.5. Podania . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 266 6 SpiS treści Rozdział 6. Procedury związane z zawieszeniem działalności gospodarczej . . . . . . . . . . 267 Rozdział 7. Procedury związane z zakończeniem działalności gospodarczej . . . . . . . . . . 273 7.1. Zagadnienia ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 273 7.1.1. Rozwiązanie działalności jednoosobowej prowadzonej przez osobę fizyczną . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 273 7.1.2. Likwidacja i rozwiązanie spółki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 274 7.1.3. Upadłość i rozwiązanie przedsiębiorstwa (przedsiębiorcy) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 280 7.1.4. Łączenie, podział i przekształcanie spółek handlowych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 284 7.2. Wymogi rejestrowe względem sądu rejestrowego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 288 7.3. Wymogi podatkowe względem urzędu skarbowego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 289 7.4. Wymogi ubezpieczeniowe względem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych . . . . . . . . . . . 292 7.5. Wymogi ewidencyjne względem urzędu statystycznego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 293 7.6. Wymogi rachunkowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 294 Rozdział 8. Prawnokarny aspekt obrotu gospodarczego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 297 8.1. Obowiązki publicznoprawne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 300 8.2. Zasady obrotu gospodarczego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 305 8.3. Techniczne aspekty prowadzenia działalności gospodarczej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 313 8.4. Prawo pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 316 8.5. Mandaty karne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 320 8.6. Instytucja interpretacji skarbowej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 321 Bibliografia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 323 Strony internetowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 325 Wykaz aktów prawnych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 327 Wykaz wzorów pism . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 343 Słownik pojęć . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 375 7 Wstęp Podejmowanie, wykonywanie oraz ustanie działalności gospodarczej uwarun- kowane jest obowiązującymi uregulowaniami i procedurami prawnymi. Potencjalni przedsiębiorcy planujący rozpoczęcie i prowadzenie działalności gospodarczej mają możliwość wyboru jej formy prawnej oraz sposobu dokonywania rozliczeń z instytu- cjami publicznoprawnymi, głównie organami podatkowymi. Po spełnieniu określo- nych przesłanek mogą liczyć także na pomoc państwa, zwłaszcza na etapie otwierania działalności. Przepisy w tej materii cechuje podejście dość liberalne, co nie oznacza braku zbędnej biurokracji. Istnieje jednak pozytywna tendencja do kompleksowego i systemowego unormowania rozwiązań w dziedzinie aktywności gospodarczej przed- siębiorców pod kątem ich przejrzystości i spójności oraz uproszczenia mechanizmów rejestracyjno-rozliczeniowych. Przejawem tego typu działań legislacyjnych są kolejne nowelizacje poszczególnych aktów prawnych w przedmiocie działalności gospodarczej, uwzględniające ogólne normy UE. Takie podejście z założenia powinno przełożyć się na eliminację uznaniowości organów administracji państwowej i wątpliwości interpre- tacyjnych przedsiębiorców, z równoczesnym pożytkiem dla samego procesu rzeczywi- stej harmonizacji poszczególnych gałęzi prawa gospodarczego. Należy mieć świadomość, że regulacje unijne mogą wywierać w konkretnych przy- padkach bezpośredni skutek na sytuację prawną przedsiębiorców. W razie ewentual- nej niezgodności (sprzeczności) z prawodawstwem krajowym mają one pierwszeństwo w zastosowaniu (o ile są wystarczająco precyzyjne i bezwarunkowe). Wymóg pro- wspólnotowej wykładni przepisów krajowych traktowany jest bowiem przez Europejski Trybunał Sprawiedliwości (ETS) jako jeden z kluczowych obowiązków państw człon- kowskich1. 1 Por. art. 10 i 249 Traktatu z dnia 25 marca 1957 r. ustanawiającego Wspólnotę Europejską (Dz.U. 04.90.864/2 ze zm.), zwanego dalej w skrócie TWE. Państwa członkowskie powinny podejmować wszel- kie starania w celu zapewnienia wykonania zobowiązań wynikających z działań instytucji UE. Parlament Europejski wspólnie z Radą, a także Rada i Komisja uchwalają rozporządzenia i dyrektywy oraz po- dejmują decyzje. Rozporządzenia mają zasięg ogólny; wiążą w całości i są bezpośrednio stosowane we wszystkich państwach członkowskich. Dyrektywy wiążą adresatów, do których są kierowane w kontek- 9 WStęp Intencją autora książki jest przedstawienie i omówienie formalnoprawnych kwe- stii dotyczących funkcjonowania przedsiębiorstw i przedsiębiorców w obrocie gospo- darczym w myśl obowiązujących przepisów prawnych, interpretacji skarbowych oraz wykładni i orzecznictwa sądowego. Praca składa się z czterech części, podzielonych na siedem bloków tematycznych. Część pierwsza obejmuje problematykę ogólną, związaną z działalnością gospodarczą, rolą i znaczeniem w gospodarce przedsiębiorstw i przed- siębiorców, jako podmiotów praw i obowiązków wynikających z wykonywania dzia- łalności gospodarczej. Część druga ma charakter merytoryczny. Składa się z czterech rozdziałów, obejmujących prawne zagadnienia w aspekcie instytucji rozpoczynania, prowadzenia i ustania (zawieszenia lub zakończenia) działalności gospodarczej przed- siębiorstw z uwzględnieniem ich formy prawnej. W ostatnich dwóch częściach przed- stawiono koncepcję prawnokarnej ochrony obrotu gospodarczego oraz instytucji inter- pretacji skarbowej. Książka przeznaczona jest dla osób zajmujących się teoretycznie i zawodowo za- gadnieniem prowadzenia działalności gospodarczej. Pomocna może być także w pro- cesie kształcenia studentów studiów licencjackich, magisterskich i doktoranckich na wydziałach zarządzania i ekonomii oraz na kierunkach, których program nauczania przewiduje omawianą tematykę. Kompleksowe ujęcie problematyki przedsiębiorczości sprawia, że publikacja jest przydatna zarówno dla pracowników naukowych uczelni ekonomicznych i szkół biznesu, osób pragnących założyć swój biznes, potencjalnych przedsiębiorców, jak i praktyków – właścicieli, członków rad nadzorczych, menedżerów zarządzających przedsiębiorstwem, doradców biznesowych i podatkowych, a także pra- cowników administracji publicznej i organów kontroli państwowej. ście rezultatu, który ma być osiągnięty. Pozostawiają jednak organom krajowym swobodę co do wyboru formy i środków. Podobną rolę odgrywają decyzje. Instytucje krajowe (organy podatkowe i sądy admi- nistracyjne) stosują z reguły przepisy unijne w formie pośredniej, orzekając na podstawie polskiego po- rządku prawnego, ukształtowanego zgodnie z brzmieniem i celem norm wspólnotowych. Źródło zasady pośredniej skuteczności prawa europejskiego stanowi art. 10 TWE (por. Zubrzycki 2006, s. 10). Wagę poszanowania zasady proeuropejskiej wykładni przepisów krajowych podkreślają wyroki Trybunału Sprawiedliwości: z dnia 7 września 2006 r., znak C-187/05, z dnia 30 listopada 2006 r., znak C-32/05, z dnia 13 marca 2007 r., znak C-432/05. 10 Rozdział 1 Pojęcie i znamiona działalności gosPodarczej Fundamentem ustroju gospodarczego, w myśl art. 20 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz.U. Nr 78, poz. 483 ze zm.)1, jest społeczna gospo- darka rynkowa oparta na wolności działalności gospodarczej2, własności prywatnej oraz solidarności, dialogu i współpracy partnerów społecznych. Ograniczenie wolności działalności gospodarczej może wynikać jedynie z przepisów prawa i wyłącznie z uwa- gi na ważny interes publiczny (art. 22 Konstytucji RP). Konstytucja stwarza również prawne podstawy nakładania obowiązków podatkowych na społeczeństwo, w tym także przedsiębiorców. Nakładanie podatków i innych danin publicznych, określanie podmiotów, przedmiotów opodatkowania i stawek podatkowych, a także zasad przy- znawania ulg i umorzeń oraz kategorii podmiotów zwolnionych od podatków wynika z art. 217 Konstytucji RP. Podejmowanie, wykonywanie i zakończenie działalności gospodarczej jest wolne dla każdego na równych prawach, z zachowaniem warunków określonych przepisami prawa (art. 6 ust. 1 Ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz.U. z 2007 r., Nr 155, poz. 1095, t.j. ze zm.)3. Organ administracji publicznej nie może żądać ani uzależniać swojej decyzji w sprawie podjęcia, wykonywania lub zakończenia działalności gospodarczej przez zainteresowaną osobę od spełnienia przez nią dodat- kowych warunków, w szczególności przedłożenia dokumentów lub ujawnienia danych, nieprzewidzianych przepisami prawa (art. 6 ust. 2 SwobDziałGospU). 1 Zwanej dalej w skrócie Konstytucją RP. 2 Działalność gospodarcza (lub działalność) będzie zasadniczo oznaczać pozarolniczą działalność gospodarczą. 3 Zwanej dalej w skrócie SwobDziałGospU. 11 rozdział 1. pojęcie i znamiona działalności goSpodarczej Naczelną zasadą prowadzenia działal- ności gospodarczej przez przedsiębior- ców jest zasada uczciwej konkurencji i poszanowanie dobrych obyczajów oraz słusznych interesów konsumen- tów (art. 17 SwobDziałGospU). Stosownie do art. 2 SwobDziałGospU, dzia- łalność gospodarcza obejmuje zarobkową (ukie- runkowaną na osiągnięcie zysku) działalność wytwórczą, budowlaną, handlową, usługową oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywa- nie kopalin ze złóż, a także działalność zawodową (w dziedzinie wolnych zawodów), wykonywaną w sposób zorganizowany i ciągły4. Za działalność gospodarczą nie uważa się natomiast działalności w rolnictwie w zakresie upraw rolnych oraz chowu i hodowli zwierząt, ogrod- nictwa, warzywnictwa, leśnictwa i rybactwa śródlądowego, a także wynajmowania przez rolników pokoi, sprzedaży posiłków domowych i świadczenia w gospodarstwach rolnych innych usług związanych z pobytem turystów (art. 3 SwobDziałGospU). Za działalność gospodarczą uważa się również wykonywanie wolnego zawodu, a także każdą inną dzia- łalność zarobkową wykonywaną we własnym imieniu i na własny lub cudzy rachunek, nawet gdy inne ustawy nie zaliczają tej działalności do działalności gospodarczej lub oso- by wykonującej taką działalność do przedsiębiorców (art. 3 pkt 9 Ustawy z dnia 29 sierp- nia 1997 r. Ordynacja podatkowa; Dz.U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60, t.j. ze zm.)5.6 DEFINICJA Dla celów opodatkowania podatkiem od towarów i usług, w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 54, poz. 535 ze. zm.), przez poję- cie działalności gospodarczej należy rozumieć wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także dzia- łalność osób wykonujących wolne zawody, również wówczas, gdy czynność została wykonana jednorazowo w okolicznościach wskazujących na zamiar jej wykonywania w sposób częstotliwy. Działalność gospodarcza obejmuje również czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych6. Z definicji tej wynika, że działalnością gospodarczą dla celów podatku VAT jest ob- rót gospodarczy o charakterze profesjonalnym. Bez znaczenia dla bycia podatnikiem VAT jest efekt prowadzonej działalności (generowanie dochodów, ponoszenie strat) (Zubrzycki 2006, s. 346 i 350). Za wykonywaną samodzielnie działalność gospodarczą nie uznaje się czynności wykonywanych w ramach stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej oraz spółdzielczego stosunku pracy, o których mowa w art. 12 ust. 1–6 Ustawy z dnia 4 Działalność wykonywana w sposób zorganizowany oznacza działalność uporządkowaną, zaplano- waną, podporządkowaną wspólnemu celowi i konsekwentnie realizowaną. Z kolei cecha ciągłości dzia- łalności świadczy o względnie stałym, powtarzalnym zamiarze jej wykonywania (Powałowski, Koroluk 2005, s. 36). 5 Zwanej dalej w skrócie OrdPod. 6 Podobne brzmienie pojęcia „działalności gospodarczej” zawierają przepisy unijne (por. art. 9 ust. 1 i art. 10 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz.U.UE.L.06.347.1 ze zm.), zwanej dalej w skrócie Dyrektywą 2006/112/WE. 12 rozdział 1. pojęcie i znamiona działalności goSpodarczej 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2000 r., Nr 14, poz. 176, t.j. ze zm.)7 oraz czynności, z tytułu których przychody zostały wymienione w art. 13 pkt 2–9 PDOFiZ8, pod warunkiem jednak, że z tytułu wykonania tych czyn- ności wykonawca związany jest ze zlecającym prawnymi więzami tworzącymi stosu- nek prawny między zlecającym i wykonującym zlecane czynności co do warunków ich wykonywania, wynagrodzenia i odpowiedzialności zlecającego wobec osób trzecich. Za wykonywaną samodzielnie działalność gospodarczą nie uznaje się również usług twórców i artystów w rozumieniu przepisów o prawie autorskim i prawach pokrew- nych9, wynagradzanych w formie honorariów za przekazanie lub udzielenie licencji do praw autorskich lub praw artystycznego wykonania, w tym również wynagradzanych za pośrednictwem organizacji zbiorowego zarządzania prawami autorskimi lub prawa- mi pokrewnymi (art. 15 ust. 3 i 3a ustawy o VAT). W rozumieniu podatku dochodowego od osób fizycznych działalność gospodarcza (pozarolnicza działalność gospodarcza) oznacza działalność zarobkową (wytwórczą, budowlaną, handlową, usługową, działalność polegającą na poszukiwaniu, rozpozna- waniu i wydobywaniu kopalin ze złóż, a także wykorzystywaniu rzeczy oraz wartości niematerialnych i prawnych), prowadzoną we własnym imieniu bez względu na jej re- zultat, w sposób zorganizowany i ciągły, z której uzyskane przychody nie są zaliczane do innych przychodów ze źródeł wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 1, 2 i 4–9 PDOFiZ10 (art. 5a pkt 6 PDOFiZ). Za pozarolniczą działalność gospodarczą nie uznaje się czynno- ści, jeżeli łącznie spełnione są następujące warunki (art. 5b ust. 1 PDOFiZ): • odpowiedzialność wobec osób trzecich za rezultat i wykonanie tych czynności, z wyłączeniem odpowiedzialności za popełnienie czynów niedozwolonych ponosi zlecający ich wykonanie; czynności te wykonywane są pod kierownictwem oraz w miejscu i czasie wyzna- czonym przez zlecającego ich wykonanie; • 7 Zwanej dalej w skrócie PDOFiZ. 8 Będą to czynności z osobiście wykonywanej działalności artystycznej, literackiej, naukowej, tre- nerskiej, oświatowej i publicystycznej, działalności duchownych, osiągane z innego tytułu niż umowa o pracę, działalności polskich arbitrów uczestniczących w procesach arbitrażowych z partnerami za- granicznymi, czynności związane z pełnieniem obowiązków społecznych lub obywatelskich, czynności biegłych w postępowaniu sądowym, dochodzeniowym i administracyjnym, czynności z tytułu wykony- wania usług na podstawie umowy-zlecenia lub umowy o dzieło, uzyskiwane wyłącznie od osoby fizycz- nej prowadzącej działalność gospodarczą, osoby prawnej oraz jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, czynności w ramach zawartych umów o zarządzanie przedsiębiorstwem i kontrak- tów menedżerskich. 9 Ustawa z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (Dz.U. z 2006 r., Nr 90, poz. 631, t.j. ze zm.). 10 A więc z tytułu stosunku służbowego, stosunku pracy, członkostwa w rolniczej spółdzielni pro- dukcyjnej, pracy nakładczej, emerytury, renty, działalności wykonywanej osobiście, działów specjalnych produkcji rolnej, nieruchomości lub ich części, najmu, podnajmu, dzierżawy, poddzierżawy, kapitałów pieniężnych i praw majątkowych, odpłatnego zbycia nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieru- chomości, spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej, prawa wieczystego użytkowania gruntów. 13 rozdział 1. pojęcie i znamiona działalności goSpodarczej • wykonujący te czynności nie ponosi ryzyka gospodarczego związanego z prowa- dzoną działalnością. Art. 5a pkt 6 oraz art. 5b ust. 1 PDOFiZ mają charakter komplementarny, uzupełniają- cy. Dodanie do ustawy podatkowej art. 5b, zgodnie z intencją ustawodawcy, ma zapo- biec angażowaniu byłych pracowników jako pozornie samodzielnych przedsiębiorców. Może więc budzić pewne obawy podatników świadczących czynności na zasadzie sa- mozatrudnienia. W literaturze przedmiotu (Kosacka-Łędzewicz, Olszewski 2006, s. 23–24) wymie- nia się następujące cechy działalności gospodarczej: • profesjonalny charakter, przez który należy rozumieć znajomość przez przedsię- biorcę obowiązującego prawa oraz posiadanie przezeń wiadomości i umiejętności fachowych na poziomie wymaganym w obowiązujących przepisach; profesjonalizm oznacza także należytą staranność w zakresie prowadzonej działalności, na pozio- mie wyższym od przeciętnego, osiągniętą w drodze specjalistycznego wykształce- nia zawodowego lub praktycznego doskonalenia zawodowego; podporządkowanie regułom opłacalności i zysku; powtarzalność działań; uczestnictwo w obrocie gospodarczym. Według innego autora (Wędzki 2003, s. 16) do głównych cech różnych form praw- nych działalności gospodarczej zaliczają się: • wyodrębnienie aktywów (majątku) przedsiębiorstwa oraz źródeł jego finansowania, których zasadniczy udział stanowi z reguły kapitał wnoszony przez właścicieli; prowadzenie przez przedsiębiorstwo działalności o charakterze zarobkowym; możliwość dostosowania formy prawnej do skali działalności i relacji między współ- właścicielami przedsiębiorstwa; powierzenie zarządzania przedsiębiorstwem niektórym wspólnikom oraz wykwa- lifikowanym menedżerom; wynagradzanie właścicieli przedsiębiorstwa za ryzyko straty w formie dywidendy i innych świadczeń o podobnym charakterze; wykorzystanie zasad rachunkowości do wewnętrznej kontroli kondycji finansowej przedsiębiorstwa. • • • • • • • • 14 Rozdział 2 Pojęcie Przedsiębiorczości, Przedsiębiorstwa i Przedsiębiorcy W języku potocznym przez pojęcie przedsiębiorczości rozumie się zdolność do podejmowania przez przedsiębiorcę działań (przedsięwzięć) dla celów zarobkowych. Na przedsiębiorczość składa się zespół cech i zachowań przedsiębiorcy1, determinują- cych osiąganie sukcesów w or ganizowaniu i kierowaniu przedsiębiorstwem (Matusiak 2005, s. 127–128). Przedsiębiorczość stanowi określony sposób zachowania polegają- cy na zdolności i chęci ponoszenia ryzyka, skłonności do innowacji oraz podejmowa- nia działań gospodarczych w celu wykorzystania nadarzających się szans w otoczeniu (Drozdowski, Matczak 2004, s. 5). • • W języku ekonomicznym przedsiębiorczość oznacza (Matusiak 2005, s. 128–129): takie łączenie i angażowanie do prowadzonego w wa runkach niepewności i ryzyka biznesu wymaganych czynników wytwórczych2, aby zapewnić zysk osobie lub gru- pie osób pełniących funkcje przedsiębior cy; zorganizowa ny, społeczny proces tworzenia i wy korzystywania szans. Obejmuje on inicjatywę i podjęcie określonego działania, przygotowanie i rozwój nowych pro- 1 Wizerunek przedsiębiorcy wyznaczają takie cechy, jak: samodzielność w podejmowaniu decyzji, uwzględnianie ryzyka i niepewności, duża motywacja w dążeniu do sukcesu, strategiczne myślenie, od- grywanie ak tywnej roli w przedsiębiorstwie, umiejętność nego cjacji i mediacji. Behawioralne postrzeganie przedsiębiorcy opiera się na sposobie pełnienia przezeń funkcji kierow niczych. Podejście takie cechuje: stra- tegiczna orientacja, wykorzystywanie pojawiających się okazji rynkowych, efektywne wykorzystanie dostęp- nych środków, pełna kontrola nad posiadanymi za sobami, bezpośredni kontakt ze wszystkimi pracownikami i całym otoczeniem dzięki dostosowanej do tego typu komu nikacji struktury zarządzania, ekwiwalentność systemu zarządzania, w którym wynagrodzenie stanowi ekwi walent za osiągnięte wyniki (Matusiak 2005, s. 129–130). 2 Pracy, ziemi, kapitału oraz informacji. 15 rozdział 2. pojęcie przedSiębiorczości, przedSiębiorStWa i przedSiębiorcy duktów, technolo gii lub usług, słowem – takie zarządzanie biz nesem, aby mógł się rozwijać i przynieść oczekiwane efekty. Nieodłącznym elementem każdej gospodarki są przedsiębiorcy i prowadzone przez nich przedsiębiorstwa. Dzięki podejmowanej działalności gospodarczej tworzą oni zasadniczą część produktu krajowego brutto (PKB). Definicja przedsiębiorstwa może obejmować dwa układy odniesienia: płaszczyznę ekonomiczną oraz płaszczyznę prawną. DEFINICJA W znaczeniu ekonomicznym przedsiębiorstwo można zdefiniować jako zespół finansowych, rzeczowych i osobowych zasobów, zorganizowanych i skoordynowanych w celu prowadzenia dzia- łalności gospodarczej, związanej z produkcją dóbr i świadczeniem usług. Przez przedsiębiorstwo można nadto rozumieć osobę lub zespół osób wyposażonych w majątek, prowadzących działal- ność gospodarczą (Wąsikiewicz-Rusnak 2005, s. 9). Według Machały (2006, s. 9) przedsiębiorstwo jest odrębnym bytem ekonomicz- nym produkującym i sprzedającym na rachunek i ryzyko właściciela dobra i usługi, którego jedynym lub jednym z wielu celów jest maksymalizacja zysków. W literatu- rze przedmiotu (Altkorn, Kramer 1998, s. 200) przedsiębiorstwo jest również okre- ślane jako podmiot gospodarczy, prowadzący działalność produkcyjną, handlową lub usługową w celu osiągnięcia zysku, wyodrębniony w sensie organizacyjnym, prawnym i majątkowym. • • • • • • • • 16 W znaczeniu prawnym w myśl art. 551 Ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U. Nr 16, poz. 93 ze zm.)3, przedsiębiorstwo jest zorganizowanym zespo- łem (kompleksem) składników niematerialnych i materialnych, przeznaczonym do prowadzenia działalności gospodarczej. Obejmuje ono w szczególności (poniższa lista nie wyczerpuje składników przedsiębiorstwa): • oznaczenie indywidualizujące przedsiębiorstwo lub jego wyodrębnione części (fir- ma przedsiębiorstwa); własność nieruchomości lub ruchomości, w tym urządzeń, materiałów, towarów i wyrobów, oraz inne prawa rzeczowe do nieruchomości lub ruchomości; prawa wynikające z umów najmu i dzierżawy nieruchomości lub ruchomości oraz prawa do korzystania z nieruchomości lub ruchomości wynikające z innych stosun- ków prawnych; wierzytelności, prawa z papierów wartościowych i środki pieniężne; koncesje, licencje i zezwolenia; patenty i inne prawa własności przemysłowej; majątkowe prawa autorskie i pokrewne; tajemnice przedsiębiorstwa; księgi i dokumenty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. 3 Zwanej dalej w skrócie KC. rozdział 2. pojęcie przedSiębiorczości, przedSiębiorStWa i przedSiębiorcy Przedsiębiorstwa można klasyfikować w zależności od różnych kryteriów (tab. 2.1). Tabela 2.1. Klasyfikacja przedsiębiorstw Kryterium Rodzaje przedsiębiorstw Forma prawna Forma własności Działalność jednoosobowa prowadzona przez osobę i- zyczną, spółki, przedsiębiorstwa państwowe, spółdzielnie Prywatne, państwowe, jednostek samorządu terytorialne- go (komunalne), zagraniczne Wielkość Zakres przedmiotowy prowadzo- nej działalności gospodarczeja Skala prowadzonej działalności Mikro, małe, średnie, duże Produkcyjne, handlowe, usługowe Regionalne, krajowe, międzynarodowe a Rodzaj prowadzonej działalności gospodarczej powinien być zgodny z polską klasyfikacją działalności. Źródło: opracowanie własne na podstawie: Wąsikiewicz-Rusnak 2005, s. 13–19; Stróżycki 2002, s. 113–114. Przedsiębiorstwa spełniają dwie zasadnicze funkcje, do których można zaliczyć (por. Dudycz 2005, s. 9): • • łączenie, organizowanie i maksymalizowanie skuteczności pracy i kapitału w pro- cesie produkcji oraz dystrybucji towarów i usług; maksymalizowanie korzyści dla współwłaścicieli. Spełnienie powyższych funkcji uzależnione jest od stopnia współdziałania podmio- tów związanych z przedsiębiorstwem, a więc jego właścicieli, pracowników i menedże- rów, dostawców, klientów. Jak wcześniej zasygnalizowano, przedsiębiorstwo prowadzone jest przez przed- siębiorcę. W literaturze przedmiotu (Matusiak 2005, s. 128–131) pojęcie przedsię- biorcy oznacza człowieka prowadzącego nastawioną na zysk działalność gospodarczą i pono szącego z tego tytułu ryzyko oraz pełną odpowiedzial ność za osiągnięte efekty. Podjęcie dzia łalności gospodarczej stanowi odpowiedź przedsiębiorcy na zidentyfiko- waną w najbliższym oto czeniu rynkowym okazję. Jest on innowatorem, organizatorem i koordyna torem działalności gospodarczej. Przedsiębiorcą może być osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna niebędąca osobą prawą, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną, wykonują- ca we własnym imieniu działalność gospodarczą (art. 4 ust. 1 SwobDziałGospU). Za przedsiębiorców uznaje się także wspólników spółki cywilnej w zakresie wykonywanej przez nich działalności gospodarczej (art. 4 ust. 2 SwobDziałGospU). Wynika z tego, że przedsiębiorcami mogą być spółki handlowe. Nie są natomiast przedsiębiorcami spół- ki cywilne. Pewne wątpliwości budzi możliwość podjęcia działalności gospodarczej przez osobę niepełnoletnią, która nie ukończyła 18 lat. Kwestię tę wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 19 stycznia 1998 r., stwierdzając, że niepełnolet- ni (małoletni) nie może być przedsiębiorcą z uwagi na brak możliwości wykonywania 17 rozdział 2. pojęcie przedSiębiorczości, przedSiębiorStWa i przedSiębiorcy działalności we własnym imieniu. Nie posiada on bowiem pełnej zdolności do czynno- ści prawnych, dlatego działalność gospodarczą wykonywałby w jego imieniu przedsta- wiciel ustawowy. Podobnie definiowany jest przedsiębiorca w art. 431 KC, który stanowi, że przedsię- biorcą jest osoba fizyczna, osoba prawna oraz jednostka organizacyjna niebędąca osobą prawną, której ustawa przyznaje zdolność prawną, prowadząca we własnym imieniu działalność gospodarczą lub zawodową. Przedsiębiorca działa pod firmą, którą należy ujawnić we właściwym rejestrze4 (art. 432 § 1–2 KC). W tabeli 2.2 przedstawiono klasy- fikację przedsiębiorców ze względu na ich wielkość. Tabela 2.2. Różnice między mikro, małym i średnim przedsiębiorcą Kryterium mikro mały średni Przedsiębiorca Średnioroczne zatrudnienie (liczba pracow- ników w przeliczeniu na pełne etaty) Roczny obrót netto (w mln euro) Suma bilansowa (w mln euro) Źródło: art. 104–106 SwobDziałGospU. mniej niż 50 10 10 250 50 43 10 2 2 Przedsiębiorca pełni w procesach gospodarczych następują ce funkcje (por. Matusiak 2005, s. 131): • • • organizuje i kieruje przedsiębiorstwem; po dejmuje decyzje o wykorzystywaniu i koordynowaniu dostępnych zasobów; tworzy lub odkrywa nowe możliwości i okazje o charakterze rynkowym, inwesty- cyjnym; posiada zdolność do kalkulacji ryzyka; dzia ła w warunkach niepewności; implementuje innowacje. W ramach prowadzonej działalności gospodarczej przedsiębiorców obciąża wiele • • • obowiązków, do których zalicza się następujące (art. 18–21 SwobDziałGospU): • spełnianie określonych prawem warunków wykonywania działalności, w tym doty- czących ochrony przed zagrożeniem życia, zdrowia ludzkiego i moralności publicz- nej, a także ochrony środowiska; zapewnienie wykonywania czynności w ramach działalności bezpośrednio przez osoby legitymujące się posiadaniem uprawnień zawodowych, niezbędnych przy • 4 Chodzi tu o rejestr przedsiębiorców, który prowadzą sądy rejonowe, zwane też sądami gospodar- czymi lub rejestrowymi (art. 1 ust. 2 pkt 1 oraz art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz.U. z 2007 r., Nr 168, poz. 1186, t.j.), zwanej dalej ustawą o KRS). 18 rozdział 2. pojęcie przedSiębiorczości, przedSiębiorStWa i przedSiębiorcy • • wykonywaniu danej kategorii działalności (pod warunkiem jednak, że tak stano- wią przepisy szczególne); oznaczanie towarów wprowadzanych do obrotu, tzn. zamieszczanie na nich, ich opakowaniu, etykiecie lub instrukcji informacji w języku polskim, zawierających co najmniej firmę i adres przedsiębiorcy oraz nazwę towaru5; podawanie w ofercie co najmniej firmy, numeru NIP, siedziby i adresu przedsiębior- cy w przypadku oferowania przezeń towarów i usług w sprzedaży bezpośredniej lub sprzedaży na odległość za pośrednictwem środków masowego przekazu, sieci teleinformatycznych lub druków bezadresowych. Przedsiębiorcy są podmiotami prawa gospodarczego, obejmującego prawo prywat- ne (na którym opiera się prawo cywilne) i publiczne (na którym opiera się prawo admi- nistracyjne). W ramach prawa prywatnego, regulującego proces nawiązywania między indywidualnymi podmiotami relacji społecznych o charakterze najczęściej umownym (obrót gospodarczy), przedsiębiorcy mogą kształtować treść stosunków prawnych, uwzględniając własne interesy gospodarcze w sposób autonomiczny6. W ramach pra- wa publicznego pojawiają się natomiast organy władzy administracyjnej, powołane do realizacji interesu ogólnego, wspólnego dla określonej społeczności. Przysługują im ustawowe kompetencje jednostronnego (władczego) kształtowania prawnej sytuacji (ustroju) przedsiębiorców. Państwo, działając poprzez swoje instytucje publiczne, z jed- nej strony zapewnia, z drugiej zaś wprowadza określone ograniczenia (ramy) swobody działalności gospodarczej w formie reguł, obowiązków i ciężarów. Ich respektowanie podlega kontroli ze strony państwa, a wszelkie naruszenia zagrożone są sankcjami. 5 Organem powołanym do ochrony interesów i praw konsumentów jest Państwowa Inspekcja Handlowa. Jej zadaniem jest kontrola przedsiębiorców w zakresie oznaczenia przez nich firmy i jej wi- doczności dla klientów, prawidłowości umieszczania cen na towarach oraz rozpatrywania reklamacji. 6 W granicach jednak oznaczonych dobrem powszechnym lub normami etycznymi (moralnymi). 19
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Jak prowadzić działalność gospodarczą? Aspekty prawne
Autor:

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: