Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00131 009647 7505460 na godz. na dobę w sumie
Jurysprudencja 3. Integracja zewnętrzna i wewnętrzna nauk prawnych. Część 2 - ebook/pdf
Jurysprudencja 3. Integracja zewnętrzna i wewnętrzna nauk prawnych. Część 2 - ebook/pdf
Autor: , , Liczba stron: 225
Wydawca: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-7969-710-6 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> prawo i podatki
Porównaj ceny (książka, ebook, audiobook).

Dążenie do integracji zewnętrznej i wewnętrznej prawoznawstwa jest zjawiskiem ciągle aktualnym i powracającym w refleksji naukowej nad prawem. Jednakże w ślad za rozwojem nauki zmienia się zarówno obszar integracji, jak i jej zakres, a zatem zmienia się pole integracji. Można to zauważyć w piśmiennictwie, a także w niniejszym tomie. Prawoznawstwo stale poszukuje nowych punktów odniesienia i nowych metod badawczych, by lepiej poznać i zrozumieć zjawisko prawne, przyjmując za punkt wyjścia wielowymiarowość prawa. Pole integracji staje się obszarem coraz gęstszych, a jednocześnie zmiennych, relacji interdyscyplinarnych i transdyscyplinarnych, pozwalających korzystać z dorobku naukowego rozmaitych dyscyplin badawczych z pożytkiem dla integrujących się dyscyplin, w tym szeroko rozumianego prawoznawstwa. Wskazać można wiele odmiennych pól integracji wyznaczanych w różnym czasie przez poszczególnych badaczy.

Prawo ma ścisły związek z wieloma zjawiskami społecznymi, psychicznymi, etycznymi i językowymi, bo samo też jest takim zjawiskiem w wielu odsłonach. W opracowaniu poruszono bardzo wiele niezwykle interesujących oraz inspirujących badawczo i metodologicznie zagadnień z tego zakresu.

Książka może stanowić źródło inspiracji naukowej, wzbudzić żywą dyskusję i rozwinąć dalsze zainteresowanie zjawiskiem prawnym.

Znajdź podobne książki

Darmowy fragment publikacji:

Marek Zirk-Sadowski (Uniwersytet Łódzki), Tomasz Bekrycht (Uniwersytet Łódzki) REDAKTORZY SEKRETARZ Rafał Jerzy Kruszyński (Uniwersytet Łódzki) RADA PROGRAMOWA Andrzej Bator (Uniwersytet Wrocławski), Tadeusz Biernat (Krakowska Akademia im. A. F. Modrzewskiego), Stanisław Czepita (Uniwersytet Szczeciński), Tomasz Gizbert-Studnicki (Uniwersytet Jagielloński), Mariusz Golecki (Uniwersytet Łódzki), Małgorzata Król (Uniwersytet Łódzki), Grzegorz Leszczyński (Uniwersytet Łódzki), Jerzy Leszczyński (Uniwersytet Łódzki), Leszek Leszczyński (Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie), Lech Morawski (Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu), Tomasz Pietrzykowski (Uniwersytet Śląski), Marek Smolak (Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu), Tomasz Stawecki (Uniwersytet Warszawski), Bartosz Wojciechowski (Uniwersytet Łódzki), Sylwia Wojtczak (Uniwersytet Łódzki), Jerzy Zajadło (Uniwersytet Gdański), Wojciech Załuski (Uniwersytet Jagielloński) RECENZENT Andrzej Bator Adam Bartczak – Uniwersytet Łódzki, Wydział Prawa i Administracji, Zakład Prawa Kanonicznego Małgorzata Król – Uniwersytet Łódzki, Wydział Prawa i Administracji, Zakład Polityki Prawa Małgorzata Król – Uniwersytet Łódzki, Wydział Prawa i Administracji, Zakład Polityki Prawa Adam Bartczak – Uniwersytet Łódzki, Wydział Prawa i Administracji, Zakład Prawa Kanonicznego 90-232 Łódź, ul. Kopcińskiego 8/12 90-127 Łódź, ul. Kopcińskiego 8/12 90-232 Łódź, ul. Kopcińskiego 8/12 90-127 Łódź, ul. Składowa 43 Monika Zalewska – Uniwersytet Łódzki, Wydział Prawa i Administracji Monika Zalewska – Uniwersytet Łódzki, Wydział Prawa i Administracji Katedra Teorii i Filozofii Prawa, Zakład Teorii i Filozofii Prawa, 90-232 Łódź, ul. Kopcińskiego 8/12 Katedra Teorii i Filozofii Prawa, Zakład Teorii i Filozofii Prawa, 90-232 Łódź, ul. Kopcińskiego 8/12 REDAKTOR WYDAWNICTWA UŁ Katarzyna Gorzkowska SKŁAD I ŁAMANIE AGENT PR OKŁADKĘ PROJEKTOWAŁA Barbara Grzejszczak © Copyright by Uniwersytet Łódzki, Łódź 2014 Wydane przez Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego Wydanie I. W.06516.14.0.K ISBN (wersja drukowana) 978-83-7969-149-4 ISBN (ebook) 978-83-7969-710-6 Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego 90-131 Łódź, ul. Lindleya 8 www.wydawnictwo.uni.lodz.pl e-mail: ksiegarnia@uni.lodz.pl tel. (42) 665 58 63, faks (42) 665 58 62 Spis treści Wstęp (Małgorzata Król, Adam Bartczak, Monika Zalewska) .................................................. 7 I. WIELOWYMIAROWOŚĆ BADAŃ NAD PRAWEM Paweł Chmielnicki, Relacje pomiędzy formalnymi i nieformalnymi elementami ładu aksjo- normatywnego w ujęciu empirycznym ............................................................................. 11 Marta Andruszkiewicz, Transdyscyplinarne związki prawoznawstwa z naukami o języku. Od języków formalnych do nurtu „prawo i literatura” ..................................................... 33 Jacek Srokosz, Między humanizmem a technicyzmem. Spór o model nauczania prawa w polskim dyskursie prawniczym ..................................................................................... 45 Kamil Zeidler, Estetyka prawa – ujęcie zewnętrzne i wewnętrzne ........................................... 61 II. RÓŻNE PERSPEKTYWY POSTRZEGANIA PRAWA Paweł Jabłoński, Adama Podgóreckiego hipoteza trójstopniowego działania prawa a wybra- ne elementy koncepcji Ericha Fromma ............................................................................. 71 Bartosz Janik, Kilka słów o teorii pozycji normatywnych ....................................................... 83 Izabela Skoczeń, Marmor kontra Kelsen, czyli kto kogo i dlaczego próbuje zredukować? ..... 91 Grzegorz Maroń, Nowy Realizm Prawny ................................................................................. 101 Rafał Michalczak, Przypisywanie wiedzy agentom programowym ......................................... 117 III. WYBRANE ASPEKTY STOSOWANIA PRAWA Dorota Ferenc-Kopeć, Definicje legalne w dokumentach międzynarodowej ochrony praw człowieka ........................................................................................................................... 131 Iwona Rzucidło-Grochowska, Adresaci uzasadnienia sądowego a jego treść (przykład są- downictwa administracyjnego) ......................................................................................... 143 Dawid Bunikowski, Zmiany zasad odpowiedzialności prawnej przedstawicieli wybranych grup zawodowych w wyniku rozwoju nauk nad mózgiem i neuroscience ...................... 161 6 Spis treści Anna Korzeniewska-Lasota, Alina Sarnowska, Psychologiczne i neuropsychologiczne aspek- ty podejmowania decyzji przez sędziów ........................................................................... 177 Sławomir Pilipiec, Możliwości wykorzystania metod socjologicznoprawnych do badania sposobu podejmowania decyzji na poziomie lokalnym. Studium przypadku ................. 185 IV. METAETYKA A PRAWO Wojciech Dziedziak, Metaaksjologia Konstytucji RP a nonkognitywizm (zarys zagadnień podstawowych) .................................................................................................................. 199 Paweł Banaś, Naturalizm w prawie ........................................................................................... 213 Autorzy ........................................................................................................................................ 223 Wstęp Dążenie do integracji zewnętrznej i wewnętrznej prawoznawstwa jest zjawi- skiem ciągle na nowo aktualnym i powracającym w refleksji naukowej nad pra- wem. Jednakże w ślad za rozwojem nauki zmienia się zarówno obszar integracji, jak i jej zakres, a zatem zmienia się, obrazowo rzecz ujmując, pole integracji. Bez trudu można to zauważyć w piśmiennictwie, a także tom, który oddajemy do rąk Czytelników, jest tego dowodem. Prawoznawstwo stale poszukuje nowych punktów odniesienia i nowych metod badawczych, by lepiej poznać i zrozumieć zjawisko prawne, przyjmując za punkt wyjścia wielowymiarowość prawa. Pole integracji staje się obszarem coraz gęstszych, a jednocześnie zmiennych, relacji interdyscyplinarnych i transdyscyplinarnych, pozwalających korzystać z dorobku naukowego rozmaitych dyscyplin badawczych z pożytkiem dla integrujących się dyscyplin, w tym szeroko rozumianego prawoznawstwa. Wskazać można wiele odmiennych pól integracji wyznaczanych w różnym czasie przez poszczególnych badaczy; z czasem niektóre w pewnym sensie „wychodzą z mody”, dezaktualizu- ją się i tracą w powszechnym przekonaniu walor poznawczy, inne zaś mieszczą się w obrębie wziętego naukowo i przeważającego w danym czasie paradygmatu – zapożyczając ten termin od Thomasa Kuhna – uprawiania integracji prawo- znawstwa. Zwłaszcza ideały integracji i uzasadnienie potrzeby integrowania pra- woznawstwa zmieniają się diametralnie w ujęciu diachronicznym. Warto przy tym zauważyć, że refleksja nad integracją prawoznawstwa może przyjąć na przykład formę filozoficznoprawnych rozważań „metaintegracyj- nych”, czyli traktować o integracji w ogóle, jej przejawach, pozytywach i negaty- wach, efektach, skutkach ubocznych, celach itd. – w płaszczyźnie deskryptywnej lub normatywnej. Nurt integracyjny przybiera także nader często postać poszcze- gólnych „projektów integracyjnych”, w ramach których badacze realizują idee integracyjne stosownie do swoich zainteresowań naukowych. Prezentowana publikacja zasadniczo składa się właśnie z takich projektów, ujętych w czterech częściach, których tytuły odzwierciedlają ideę integracyjności zewnętrznej i wewnętrznej prawa: Wielowymiarowość badań nad prawem, Różne perspektywy postrzegania prawa, Wybrane aspekty stosowania prawa oraz Me- taetyka a prawo. W opracowaniu poruszono bardzo wiele, niezwykle interesują- cych oraz inspirujących badawczo i metodologicznie zagadnień z tego zakresu: podjęto próbę analizy – przy zastosowaniu klasycznych metod matematycznych – relacji występujących w ramach ładu aksjonormatywnego tworzonego przez 8 Wstęp czynniki formalne (akty normatywne) i nieformalne (inne), wskazano transdy- scyplinarne związki prawoznawstwa z naukami o języku, podjęto wątek metodo- logiczny nauczania prawa według paradygmatu humanistycznego albo technicy- stycznego, jak również wątek relacji między prawem a estetyką, zaprezentowano analizę hipotezy trójstopniowego działania prawa według Adama Podgóreckie- go w kontekście koncepcji Ericha Fromma, przedstawiono postrzeganie prawa w ujęciu Nowego Realizmu Prawnego, zwrócono uwagę na wpływ rozwoju tech- nologicznego na instytucje prawne, podjęto próbę ukazania psychologicznych i neuropsychologicznych aspektów podejmowania decyzji przez sędziów, a także wiele innych. Młode pokolenie teoretyków i filozofów prawa prezentuje szerokie spektrum zainteresowań naukowych, dzięki którym zjawisko prawne zyskuje w procesie poznawania: przede wszystkim postrzegane jest wielopłaszczyznowo, co po- zwala budować różnorodne teorie prawa i wykorzystywać zróżnicowane metody i techniki badawcze, umożliwia też współpracę prawników z przedstawicielami innych dyscyplin badawczych w ramach realizacji postulatu jedności nauki. Pro- ces integracji prawoznawstwa pozwala również zaświadczyć, że prawo, nie tracąc swej autonomii ani waloru normatywności – stanowiącego sedno zjawiska praw- nego – ma ścisły związek z wieloma zjawiskami społecznymi, psychicznymi, etycznymi i językowymi, bo samo też jest takim zjawiskiem w wielu odsłonach. Oddając nasze opracowanie do rąk Czytelników, mamy nadzieję, że będzie ono stanowić źródło inspiracji naukowej, wzbudzi żywą dyskusję i pozwoli roz- winąć dalsze zainteresowanie zjawiskiem prawnym, by głębiej wniknąć w jego naturę i funkcje. Małgorzata Król, Adam Bartczak, Monika Zalewska I WIELOWYMIAROWOŚĆ BADAŃ NAD PRAWEM Paweł Chmielnicki Relacje pomiędzy formalnymi i nieformalnymi elementami ładu aksjonormatywnego w ujęciu empirycznym 1. Wprowadzenie W niniejszym opracowaniu zostaną omówione wyniki badań empirycznych nad długookresowymi tendencjami zachodzącymi w procesie powstawania formalnych źródeł prawa. U podstaw prowadzenia tych badań legło założenie, iż pojawianie się wspomnianych tendencji jest nieuchronnym rezultatem występowania zależności pomiędzy działalnością legislacyjną (wprowadzaniem do obiegu społecznego norm sformalizowanych prawnie) i ewolucją niesformalizowanych reguł, norm czy instytu- cji tworzących porządek panujący w obrębie danej zbiorowości (który może być okre- ślany jako istniejący w jej obrębie ład aksjonormatywny, układ instytucjonalny itp.). 2. Metody badań empirycznych nad relacjami pomiędzy formalnymi i nieformalnymi elementami ładu aksjonormatywnego (porządku instytucjonalnego) 2.1. Podejście „mikro” Badania nad relacjami pomiędzy formalnymi i nieformalnymi elementami ładu aksjonormatywnego (regułami, normami, dyrektywami1 czy instytucjami2 na- leżącymi do tego porządku) można prowadzić z – co najmniej – dwóch perspektyw. 1 Pomijam rozróżnienie pomiędzy pojęciami takimi jak norma, reguła, rozkaz, dyrektywa, wy- powiedź dyrektywalna itp., gdyż – z punktu widzenia celu niniejszych rozważań – nie jest to niezbędne. Charakter sporów dotyczących desygnatów tych pojęć dobrze oddaje wypowiedź K. Opałka i J. Wrób- lewskiego: „Dla jednych np. norma to tyle, co przepis, dla innych jest regułą skonstruowaną lub wyin- terpretowaną z przepisu, lub reguła jest łączną nazwą dla norm i przepisów – ale nazwa «reguła» bywa również odnoszona tylko do gier. W myśl teorii imperatywnej norma i rozkaz to jedno, ale wedle innych poglądów rozkaz jest tylko pewnym rodzajem norm konkretno-indywidualnych. Podobnie niejasna jest nazwa «zasada» – można np. utrzymywać, że normy to zasady postępowania, można jednak również przyznawać zasadom charakter norm szczególnego rodzaju: «zasadniczych» czy «podstawowych»” (K. Opałek, J. Wróblewski, Prawo. Metodologia, filozofia, teoria prawa, Warszawa 1991, s. 193). 2 W prawie, ekonomii i socjologii pojęcie instytucji rozumiane jest bardzo różnie, por. np. T. Gaweł, M. Klimczak, Pojęcie instytucji w prawie i ekonomii, [w:] B. Polszakiewicz, J. Boehlke 12 Po pierwsze, możliwe jest badanie struktury poszczególnych schematów działania, jakimi posługuje człowiek dla osiągnięcia określonego celu działania. Otóż, człowiek, dążąc do zaspokojenia jakiejś potrzeby, posługuje się regułami (normami, instytucjami czy – ujmując rzecz najszerzej – gotowymi rozwiąza- niami dylematu decyzyjnego) różnego rodzaju, zarówno formalnymi, jak i nie- formalnymi3, powiązanymi ze sobą funkcjonalnie w pewną całość, którą moż- na nazwać schematem działania lub kompletem normatywnym4. Najważniejsze elementy konstrukcyjne takiego schematu działania, to: 1) cel i 2) warunki jego realizacji, obejmujące elementy (reguły, normy, instytucje, rozwiązania), bez uwzględnienia których osiągnięcie celu w ogóle nie jest możliwe (można je na- zwać elementami „rdzenia”) oraz elementy zwiększające lub zmniejszające prawdopodobieństwo osiągnięcia celu działania (można je nazwać elementami „miękkimi”)5. Elementy te pochodzą głównie z trzech podstawowych zasobów informacji o adekwatnych rozwiązaniach: 1) norm prawa, 2) reguł gospodarowa- nia, 3) reguł pozyskiwania dóbr z tytułu przynależności do zbiorowości. Każdy z tych zasobów obejmuje trzy rodzaje elementów: 1) sankcje negatywne, 2) sank- cje pozytywne6, 3) pozostałe. (red.), Ład instytucjonalny w gospodarce, Toruń 2005. Na przykład w socjologii instytucje są ro- zumiane jako utrwalone wzory działań i zachowań ludzkich, które porządkują interakcje ludzkie i określają ramy prowadzonych przez jednostki gier (ujęcie nowego instytucjonalizmu) lub jako kompleksy ról społecznych skupionych wokół działalności, której celem jest zaspokajanie jakiejś istotnej potrzeby społecznej (B. Szacka, Wprowadzenie do socjologii, Warszawa 2003, s. 132). Dlatego pojęcia: instytucja, reguła czy norma będą dalej używane albo jako synonim pojedyncze- go rozwiązania dla danej sytuacji decyzyjnej (w sensie zbliżonym do dyrektywy postępowania – reguła), albo dla określenia zespołu rozwiązań powiązanych funkcjonalnie (w sensie istotnego elementu konstrukcyjnego ładu społeczno-gospodarczego – instytucja). 3 Przez elementy formalne będą dalej rozumiane normy prawne, zaś przez elementy nie- formalne – inne rozwiązania dylematów decyzyjnych, takie jak reguły gospodarowania, reguły pozyskiwania dóbr poprzez powołanie się na przynależność do zbiorowości itp. 4 Szerzej na temat koncepcji kompletu normatywnego zob. P. Chmielnicki, A. Dybała, M. Stachura, Reguły działania człowieka gospodarującego w społeczeństwie jako źródło norm prawnych, Warszawa 2010, s. 56 i n. 5 Używane niekiedy przez prawników pojęcie soft law nie oznacza tego samego (odnosi się do problemu sankcjonowania, a nie do problemu efektywności normy), ale – w niektórych wypad- kach – desygnaty obydwu pojęć (soft law i „elementy miękkie”) mogą być te same. 6 W przypadku nauk prawnych problem pozytywnych następstw zachowania przewidzia- nych prawem jest podejmowany bardzo rzadko. W rozumieniu innych nauk społecznych, jak np. socjologia, sankcje to kary i nagrody, oba rodzaje sankcji mogą mieć charakter formalny i nieformalny. Zob. B. Szacka, op. cit., s. 81. Jednym z nielicznych teoretyków prawa, którzy podnoszą ten problem jest Lech Morawski, który pisze: „[…] zwrócić należy uwagę na jeszcze jedną ważną rzecz. Wcześniej mówiliśmy, że prawo, by zapewnić zgodność zachowania się adresatów z normami, odwołuje się nie tylko do sankcji, ale również – i to coraz częściej – do różnego rodzaju gratyfikacji, a więc różnego rodzaju nagród, takich choćby jak awanse, ulgi, odznaczenia czy zwolnienia podatkowe. Stosownie do tego można wyróżnić – obok norm sank- cjonowanych i sankcjonujących – również normy gratyfikowane, które wskazują, jak powinni- Paweł Chmielnicki Określenie charakteru powiązań pomiędzy wszystkim elementami kompletu pozwala na ustalenie kosztów zastosowania schematu i wysokości wypłaty za podporządkowanie działań człowieka określonemu schematowi (rys. 1). n o r m y prawne 13 e n w ozyty kcje p n a s sankcje negatywne elementy elementy „rdzenia” „rdzenia” pozostałe p o z o s t a ł e sankcje negatywne r e g u ł y w y t y w n e s a n k c j e p o z y u ł u t y t z r b ó i c ś o w o r o i nia d b o z m i a n y t o w a r o w pozostałe o-pieniężnej elementy elementy „miękkie” „miękkie” s a n k c j e n e g a t y w n e s a n k cje p o w n e z yty r e g uły pozyskiwa p rzynależności d Rys. 1. Komplet normatywny Źródło: opracowanie własne Można ustalić elementy należące do „rdzenia” schematu i do części „mięk- kiej”, w tym sankcje, określić charakter oddziaływań pomiędzy poszczegól- nymi elementami, katalog kosztów i wypłat, możliwe warianty działania, a także podstawowe rodzaje relacji zewnętrznych kompletu i sformułować wnioski co do jego użyteczności. Byłoby to przedsięwzięcie przypominające mniej więcej badanie poszczególnych instytucji, jednak jego efektem było- by wykrycie i opisanie – przede wszystkim – rodzajów oddziaływań pomię- dzy instytucjami, zachodzących w procesie ich stosowania celem osiągnięcia pewnego rezultatu ekonomicznego i/lub społecznego. Parafrazując, można śmy się zachować, i normy gratyfikujące, które stanowią przyrzeczenie nagrody na wypadek, gdy adresat normy gratyfikowanej osiągnie określony w niej stan rzeczy”. L. Morawski, Wstęp do prawoznawstwa, Toruń 2005, s. 60. Relacje pomiędzy formalnymi i nieformalnymi elementami ładu… 14 powiedzieć, iż badanie poszczególnych kompletów normatywnych to po- dejście „w skali mikro” – pamiętając, iż chodzi jednak o sposoby działania upowszechniane i chronione najczęściej w obrębie całej zbiorowości (całego społeczeństwa, całego państwa itp.). 2.2. Podejście „makro” Możliwe jest także prowadzenie badań odnoszących się do efektów działania całego systemu kompletów normatywnych, do rezultatów współoddziaływania zbiorów informacji o regułach (normach, instytucjach), z których pochodzą ele- menty schematów działania. Nasuwa się tu zastosowanie metody kwantytatywnej, zmierzającej do ustalenia występowania długookresowych tendencji w zakresie ewolucji schematów interakcji zachodzących w społeczeństwie, gospodarce oraz społeczno-gospodarczych przesłanek (kierunków) tworzenia formalnych źródeł prawa. Można powiedzieć, iż byłyby to badania „w skali makro”. Tego rodzaju badania można przeprowadzić metodami statystycznymi. Prawo jest produktem cywilizacji, dobrem niematerialnym wytwarza- nym przez człowieka, za pomocą którego może porządkować i optymalizo- wać przebieg interakcji w zbiorowości, zarówno w sferze tradycyjnie nazy- wanej prywatną, jak i w sferze publicznej. Za pomocą prawa możliwe jest redukowanie – do akceptowalnego poziomu – kosztów wynikających z ko- lizji intencji różnych podmiotów, interesów, woli, a także z niedoskonałości komunikacji interpersonalnej, z nieporozumień co do treści komunikatów, wypowiedzi, oświadczeń. Interakcje, których przebieg określany jest za po- mocą prawa, pojawiają się w społeczeństwie w zależności od ogólnych zmian stosunków społeczno-gospodarczych. Wytwarzanie każdego dobra, zarówno materialnego, jak i niematerialnego, wynika z pojawienia się jakiegoś zapo- trzebowania, popytu na określone dobro. Popyt może być wynikiem swobod- nej ewolucji stosunków społeczno-gospodarczych, może być też – do pewne- go stopnia – wykreowany. Tak jak na każde inne dobro, może też zmieniać się zapotrzebowanie na określony rodzaj instytucji formalnych, w tym regulacji prawnych. Przykładem mogą być zmiany, jakie pojawiają się w prawie finan- sowym w związku ze zmieniającą się sytuacją sektora bankowego, wynika- jącą z wprowadzania na rynek nowych instrumentów finansowych wiążących się z większym ryzykiem inwestycyjnym itp. Skoro prawo ewoluuje wraz z ewolucją stosunków społeczno-gospodarczych i jest częścią stale ewoluu- jącej większej całości – ładu aksjonormatywnego (porządku instytucjonal- nego), to dlaczego nie badać zmian zachodzących w procesie tej ewolucji, tak aby móc stwierdzić, jakie tendencje długookresowe występują w procesie tworzenia dobra niematerialnego, jakim jest prawo? Jeśli dopuszczamy takie cele poznawcze, to od razu nasuwa się szereg kon- kretnych pytań badawczych: Paweł Chmielnicki
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Jurysprudencja 3. Integracja zewnętrzna i wewnętrzna nauk prawnych. Część 2
Autor:
, ,

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: