Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00222 004538 12796045 na godz. na dobę w sumie
Kłopoty z filozofią - ebook/pdf
Kłopoty z filozofią - ebook/pdf
Autor: Liczba stron: 144
Wydawca: Uniwersytet Śląski Język publikacji: polski
ISBN: 978-8-3801-2577-3 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> psychologia i filozofia
Porównaj ceny (książka, ebook (-16%), audiobook).
Książka stanowi próbę odpowiedzi na pytania o problemy, z jakimi musi się borykać filozofujący. Problemy te towarzyszą filozofii od zarania dziejów, z czasem jednak coraz bardziej się nawarstwiają i prowadzą do kolejnych problemów, co w rezultacie wpływa na zmianę kształtu refleksji filozoficznej. Problemy analizowane w pracy nie są ani najważniejsze, ani też z pewnością najbardziej powszechne. Sam fakt jednak, że są obecne i stwarzają liczne komplikacje w filozofowaniu, jest godny odnotowania i wskazania ich przyczyn. Skoro bowiem, zgodnie z tezą Arystotelesa, klucz do mądrości leży w znajomości przyczyn, to przyczyny te należy wskazać. Taki jest cel niniejszej publikacji.
Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

KŁOPOTY Z FILOZOFIĄ NR 3315 Andrzej J. Noras KŁOPOTY Z FILOZOFIĄ Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego Katowice 2015 Redaktor serii: Filozofia Dariusz Kubok Recenzent Sławomir Raube W cywilizacji spektaklu intelektualista li- czy się bowiem tylko w tej mierze, w jakiej podejmuje obowiązującą modną grę i za- mienia się w błazna. […] W rzeczywistości jednak społeczeństwo całkowicie przestało się interesować intelektualistami z powodu minimalnej wagi, jaką w cywilizacji spek- taklu ma myślenie. Mario Vargas Llosa: Cywilizacja spektaklu. Tłum. M. Szafrańska ‑Brandt. Kraków 2015, s. 37. WSTĘP Książeczka ta została napisana z potrzeby podzielenia się z Czytelnikiem swoimi przemyśleniami dotyczący- mi zagadnienia statusu filozofii we współczesnej nauce. Żadne inne racje nie są w stanie wyjaśnić powodów, które przyczyniły się do jej powstania. Jest nieudolną próbą od- powiedzi na pytanie, które nieustannie powraca w świa- domości próbującego filozofować, a które brzmi: czym jest filozofia, jaką uprawiam?. Czy w ogóle uprawiam filozo- fię, czy też – zgodnie z postulatem tych, którzy nie chcą poznać historii filozofii – historię filozofii tylko? Takie- mu pytaniu towarzyszy nieuchronnie inne pytanie, które Stanisław Judycki wyraził w tytule artykułu opubliko- wanego na łamach „Przeglądu Filozoficznego”, a zaty- tułowanego Dlaczego filozofia jest trudna?1. Odpowiedź na postawione pytania jest prozaiczna – filozofia jest trudna, gdyż nie jest prosta. To nieco żartobliwie – i z premedyta- cją – sformułowane powiedzenie można uznać za kwint- esencję filozofowania. Niewątpliwie, zaprzeczyć trzeba wówczas, gdy przeciwnicy filozofii twierdzą, że filozofia jest trudna ze względu na osobliwe predyspozycje filozo- fów do celowego komplikowania rzeczywistości. Wydaje 1 S. Judycki: Dlaczego filozofia jest trudna?. „Przegląd Filozo- ficzny” 2001, t. 40, nr 4, s. 153–167. 7 się, że tak nie jest, a rację zdaje się tu mieć Karl Jaspers (1883–1969), który odnosząc się do tego typu stwierdzeń, zauważa: „To, że filozofia – inaczej niż nauka – w żadnej ze swych postaci nie jest uznawana powszechnie i jed- nomyślnie, musi leżeć w samej jej naturze. Pewność, jaką uzyskujemy w filozofii, nie jest pewnością naukową, taką samą dla każdego intelektu, lecz raczej upewnieniem, w którym – gdy się powiedzie – współbrzmi cała istota człowieka”2. Sam Jaspers wszakże, choć uznaje, że filozofia jest czymś więcej niż nauka, podkreśla konieczność podej- mowania problemów filozoficznych. I choć dystansuje się od nauki, to jednak nie dystansuje się od filozofii – idąc tropem Sørena Kierkegaarda (1813–1855), jednego ze swych pierwszych mistrzów. Dlatego też Jaspers zauwa- ża: „Śmiem twierdzić: filozofia nie skończy się, póki żyją ludzie. Dzięki filozofii trwa wymóg, by życie zachowało sens wykraczający poza wszelkie cele w świecie. Ma ona doprowadzić do tego, by ujawnił się sens obejmujący wszystkie te cele, spełnić go, urzeczywistniając w teraź- niejszości, niejako na przekór życiu; jej teraźniejszość ma służyć zarazem przyszłości; nigdy nie wolno [dopuścić do tego – AJN], by filozofia zdegradowała ludzi lub po- jedynczego człowieka jedynie do poziomu środka”3. Jak- kolwiek przemawia tu Jaspers egzystencjalista, to jednak w jego wypowiedzi ujawnia się prawda ponadczasowa: „[…] filozofia nie skończy się, póki żyją ludzie”. Prezentacja zawartości poszczególnych rozdziałów jest w zasadzie zbędna – ukazują one niektóre problemy, z ja- kimi boryka się filozofujący bądź ten, kto za filozofowa- nie chce się zabrać. Nie są to problemy ani najważniejsze, 2 K. Jaspers: Wprowadzenie do filozofii. Dwanaście odczytów ra- diowych. Tłum. A. Wołkowicz. Wrocław 1995, s. 6. 3 K. Jaspers: Wiara filozoficzna. Tłum. A. Buchner i in. Toruń 1995, s. 112–113. 8 ani też największe. Wydaje się jednak, że są to proble- my, które cechuje powszechność. Biorą się niby znikąd, ale zawsze w znaczącym stopniu wpływają na kształt refleksji filozoficznej. W fakcie uświadomienia ich sobie i w możliwości podjęcia dyskusji z nimi leży aktualność powiedzenia, że człowiek uczy się na błędach – jeśli rze- czywiście się uczy. Targowisko próżności, jakim są moż- liwości oferowane przez współczesne środki techniczne, uniemożliwia autentyczny wgląd w istotę rzeczy. Pomi- jam już fakt, że rzeczywisty problem stanowi możliwość rozeznania tego, co ważne, i odróżnienia tegoż od tego, co – mówiąc kolokwialnie – jest mniej ważne. Człowiek współczesny zatracił naturalną ciekawość, która od za- wsze tkwiła u podstaw wszelkiej filozofii i nauki – jest ciekawy w zupełnie innym znaczeniu. Interesują go rze- czy marginalne, nieistotne. Rozwój techniki doprowadził do sytuacji intelektualnego rozleniwienia współczesnego człowieka i najprawdopodobniej stan ten będzie się po- głębiał. A skoro tak, tym bardziej intensywnie trzeba dą- żyć do uświadomienia sobie pewnych błędów, które mają wpływ na naszą wizję świata. INDEKS  NAZW OSOBOWYCH Adelmann Dieter 119, 125 Ajdukiewicz Kazimierz 58, 59, 125 Altenstein Karl 20 Anckaert Luc 25, 134 Arystoteles 38, 77, 88, 96, 100, 110, 114, 118, 121, 125, 133 Asnyk Adam 123, 125 Aster Ernst von 47, 125 Banaszkiewicz Artur 27, 93, 130 Baran Bogdan 14, 79, 127, 132 Bauch Bruno 66, 102, 104, 125, 127 Baumanns Peter 43, 125 Baumgartner Hans‑Michael 12, 46, 47, 84, 125 Bekker Ernst Immanuel 23 Beneke Friedrich Eduard 63, 64, 65, 67 Bergson Henri 95 Berkeley George 55 Bernard z Chartres 48, 49 Bocheński Józef 75, 125 Boehm Rudolf 38, 130 Bolzano Bernard 71, 125 Bornstein Benedykt 83, 131 Brasser Martin 25, 134 Brelage Manfred 104, 119, 125 Brentano Franz 102 Brogowski Leszek 17, 125 Buchner Antoni 8, 117, 130 Burckhardt Jacob 20, 23 Cassirer Ernst 50, 73, 97, 126 Chrystus 21, 22 Cohen Hermann 11, 56, 72, 73, 99, 101, 102, 113, 119, 125, 126, 129, 133 Cornelius Hans 70 Czerniak Stanisław 90, 118, 133 Dębowski Józef 38, 126 Dilthey Wilhelm 13, 14, 16, 17, 18, 19, 20, 22, 23, 24, 25, 28, 30, 46, 92, 95, 98, 125, 126, 132, 133 Droysen Johann Gustav 20, 23 Ebbinghaus Hermann 66, 67, 126 Ebbinghaus Julius 66, 99, 126 Ehrenberg Hans [Philipp] 11, 25, Eichhorn Johann Albrecht Fried‑ rich von 20 Eisler Rudolf 63, 72, 75, 76, 101, Eliot Thomas Stearns 41, 42 Engels Friedrich 34 Erdmann Benno 17, 126 Erdmann Johann Eduard 63, 64, 126 126 127 Eucken Rudolf 13, 14, 73, 127 137 Feynmann Richard Phillips 89, Herbart Johann Friedrich 64, 69, Fichte Johann Gottlieb 15, 60, 68, 127 87, 127 113, 129 Herbut Józef, ks. 40, 129 Herder Johann Gottfried 18 Hertz Wilhelm 113, 126 Hildebrand Dietrich von 79 Hitler Adolf 12, 131 Höfler Alois 65, 129 Hölderlin Friedrich 19, 126 Holzhey Helmut 73, 129 Hönigswald Richard 65, 66, 70, 72, 129 Hume David 83, 88 Husserl Edmund 38, 39, 40, 42, 43, 55, 73, 94, 97, 98, 102, 103, 130, 131, 134 Ingarden Roman 39, 48, 50, 51, 52, 83, 84, 106, 130 Jaensch Erich Rudolf 72 Jakuszko Honorata 98, 130 Jankowski Marek 43, 88, 130, 131 Janssen Paul 65, 130 Jäsche Gottlob Benjamin 93 Jaskóła Janusz 86, 132 Jaspers Karl 8, 94, 116, 117, 118, 130, 133 Judycki Stanisław 7, 130 Kania Ireneusz 85, 132 Kaniowski Andrzej Maciej 13, 47, 84, 125 Kant Immanuel 11, 12, 18, 27, 31, 42, 43, 44, 46, 47, 48, 52, 55, 56, 57, 59, 66, 67, 68, 69, 70, 72, 81, 83, 84, 87, 88, 93, 94, 96, 99, 101, 102, 103, 105, 106, 107, 111, 113, 122, 125, 126, 127, 128, 129, 130, 131, 132, 134 Kartezjusz 38, 42, 55 Kierkegaard Søren 8 Kijas Juliusz 123, 125 Kijewska Agnieszka 85, 132 Knittermeyer Hinrich 73 Kołakowski Leszek 40, 131 Fischer Kuno 68, 69, 127 Flach Werner 60, 61, 98, 99, 100, 103, 104, 127 Friedrich Wilhelm IV 20 Fries Jacob Friedrich 67, 68, 69, Frischeisen‑Köhler Max 14, 19, 127 20, 127 Gadamer Hans‑Georg 14, 18, 107, 112, 127, 128, 133 Gałecki Jerzy 31, 130 Garewicz Jan 44, 106, 128 Geldsetzer Lutz 67 Gierasimiuk Jerzy 120, 129 Gierulanka Danuta 39, 51, 130 Goethe Johann Wolfgang von 19, 78, 126 Gombrowicz Witold 59, 127 Grabski Andrzej F. 90, 127 Gründer Karlfried 65, 129, 130 Grynberg Marek 89, 127 Hardenberg Georg Philipp Fried‑ rich Freiherr von 19, 78, 126 Hartmann Nicolai 37, 39, 44, 45, 46, 48, 49, 50, 51, 52, 54, 59, 60, 79, 80, 81, 92, 96, 97, 98, 99, 101, 102, 103, 104, 105, 106, 107, 110, 111, 113, 119, 127, 128, 130, 132 Hasselhoff Görge K. 119, 125 Hegel Georg Wilhelm Fried‑ rich 11, 12, 14, 15, 17, 20, 21, 22, 23, 29, 64, 87, 91, 111, 112, 126, 129, 132, 134 Heidegger Martin 18, 41, 59, 99, 102, 103, 104, 115, 116, 118, 119, 120, 125, 129, 133, 135 Heisenberg Werner 50 Helmholtz Hermann von 56, 57, 129 138 Kononowicz Tadeusz 98, 132 Kopciuch Leszek 98, 134 Kopernik Mikołaj 110 Krąpiec Mieczysław Albert 37, 38, 100, 131, 134 Krijnen Christian 46, 101, 131, 132 Krzemieniowa Krystyna 17, 126 Kubalica Tomasz 38, 45, 58, 63, 105, 128, 131, 132 Kuderowicz Zbigniew 17, 126 Kupś Tomasz 88, 131 Lachowska Dorota 116, 117, 130, 133 Landman Adam 29, 31, 129, 130 Lange Friedrich Albert 57, 131 Laplace Pierre Simon de 50, 51 La Sala Beate Ulrike 119, 125 Lask Emil 60, 118, 119, 131 Lazarus Moritz 72 Legutko Ryszard 26, 131 Lehmann Gerhard 20, 131 Leibniz Gottfried Wilhelm 46, 55, 88 Leighton Robert B. 89, 127 Lenin Włodzimierz Iljicz (właśc. Uljanow Wladimir Jljicz) 34, 35, 135 Lessing Gotthold Ephraim  19, 126 Leśniak Kazimierz 121, 125 Liebmann Otto 69, 101 Lipps Theodor 70 Llosa Mario Vargas 5, 131 Lotze [Rudolf] Hermann 13, 14 Lukács György 12, 34, 131 Łaciak Piotr 12, 38, 39, 99, 126, 131, 134 Łukasiewicz Małgorzata 107, 127 Mach Ernst 70 Maimon Salomon 95, 96, 131 Marcel Gabriel 92 Marks Karol (Marx Karl) 34 Marszałek Robert 115, 129 Maryniarczyk Andrzej 100, 131 Marzęda Witold 58, 63, 132 Menger Carl 23 Meyer Jürgen Bona 69, 96, 113, Michalski Krzysztof 77, 107, 127, 126, 131 131 91, 128, 129 Michel Karl Markus 15, 21, 22, Mikołaj z Kuzy 84, 85, 132 Mill John Stuart 70 Misch Georg 17 Mnemosyne 21 Moldenhauer Eva 15, 21, 22, 91, 128, 129 Moog Willy 65, 132 Mordka Artur 105, 128 Mulert Hermann 17, 126 Natorp Paul 45, 57, 58, 63, 73, 99, 113, 118, 129, 132, 133 Nelson Leonard 98, 132 Nietzsche Friedrich 13, 14, 23, 53, 76, 77, 78, 79, 80, 82, 90, 95, 119, 120, 131, 132, 135 Niklewicz Piotr 26, 132 Nobel Alfred 13, 41 Noras Andrzej J. 12, 20, 22, 45, 46, 50, 56, 58, 63, 67, 71, 81, 86, 87, 97, 99, 102, 105, 112, 126, 128, 132, 134 Novalis – zob. Georg Philipp Friedrich Freiherr von Har- denberg Nowicki Światosław Florian 21, 22, 91, 129 Olejarczyk Anna 86, 132 Ortega y Gasset José 26, 27, 132 Paczkowska‑Łagowska Elżbieta 14, 17, 24, 71, 72, 95, 126, 132, 133 Palmer Richard E. 18, 133 Pieper Josef 41, 45, 86, 87, 92, 94, Platon 19, 54, 77, 80, 84, 100, 111, 115, 117, 121, 133 133 139 Protagoras z Abdery 54, 75 Prutz Robert 96, 131 Przyłębski Andrzej 19, 133 Ranke Leopold von 20 Rath Matthias 66, 67, 69, 71, 133 Reale Giovanni 77, 133 Rickert Heinrich 73, 101, 104, 122, 127, 131, 133 Ricoeur Paul 18 Riehl Alois 73, 122, 134 Rosenzweig Franz 25, 134 Rosmini‑Serbati Antonio 67 Ruge Arnold 98, 134 Samuelson Norbert 25, 134 Sands Matthew 89, 127 Saner Hans 116, 133 Savigny Friedrich Carl von 20, 21, 133 Schaff Adam 34, 133 Scheler Max 19, 53, 54, 79, 81, 89, 93, 94, 116, 118, 133 Schelling Friedrich Wilhelm Jo- seph von 12, 15, 20, 25, 87, 131 Schleiermacher Friedrich Ernst Daniel   16, 17, 18, 19, 92, 126, 133 Schmidt Winrich de 113, 133 Schmied‑Kowarzik Wolfdietrich 25, 65, 129, 134 Schmoller Gustav Friedrich von 23 Schnädelbach Herbert 12, 22, 23, 87, 99, 101, 111, 112, 134 Seebohm Thomas 42, 43, 134 Sieg Ulrich 73, 134 Sigwart Christoph 17, 70, 134 Sokrates 27, 84 Spinoza Baruch 87 Staff Leopold 76, 90, 132 Stahl Friedrich Julius 20 Stalin Józef (właśc. Dugaszwili Jo- sef Wissarionowicz) 34, 135 Stammler Rudolf 23 Stegmüller Wolfgang 102, 103, 104, 134 Steinthal Heymann 72 Stobiecki Rafał 90, 127 Stróżewski Władysław 39, 40, 134 Suchorzewska Janina 83, 131 Swieżawski Stefan 48, 91, 134 Szafrańska‑Brandt Marta 5, 131 Szewczyk Jan 47, 125 Szłapka Hanna 102, 135 Tatarkiewicz Władysław 80, 134 Teichmüller Gustav 13, 14, 46 Tennemann Wilhelm Gottlieb Tomasz z Akwinu 37, 38, 51, 52, 85, 86, 134 88, 134 Twardowski Kazimierz 71, 72, 76, 133, 134, 135 Volkelt Johannes 38, 131 133 Wagner Hans 99, 104, 134 Waszczenko Piotr 42, 86, 98, 132, Wendt Amadeus 86, 134 Węgrzecki Adam 21, 22, 89, 90, 91, 93, 118, 129, 133 Wierzchowski Jan 35, 135 Windelband Wilhelm 11, 46, 73, 82, 98, 134 Wittgenstein Ludwig 89, 134 Wittkau Annette 23, 134 Witwicki Władysław 54, 133 Woleński Jan 40, 76, 135 Wolniewicz Bogusław 89, 134 Wołkowicz Anna 8, 94, 117, 118, Wostrikow Andriej Wasiliewicz 130, 133 35, 135 Wuchterl Karl 18, 135 Young Julian 102, 135 Zieliński Edward Iwo 77, 133 Zocher Rudolf 99, 100, 135 Żelazny Mirosław 43, 78, 130, 135 Andrzej J. Noras PROBLEMS WITH PHILOSOPHY Summary The book is an attempt to address some philosophical problems which philosophy grappled with at the turn of the century, and whose consequences until this day have been defining the way of philoso- phizing. What is essential in determining the creation of the book is the necessity for encouraging the reflection on the essence of philo‑ sophy itself, which nowadays is very often referred to by the term “metaphilosophy” and which has always belonged to the essence of philosophy itself. This results in the consequence that it is the center of analysis where the problem of the relationship between philosophy and its history is placed – the relationship is more often excluded from reflection than taken into consideration today. The book is an attempt to systematically investigate the philo- sophical errors which appear in reflection of our times. The subject of the analysis are problems of partyism of philosophy, positionism and subjectivism, psychologism and relativism, dogmatism and metaphys- ics, and ultimately also the problem of modernity. The analysis of the most common problems and errors philosophy was confronted with earlier and still encounters today leads to the conclusion that these problems are complex. The multifacetedness, multithreadedness or multilayeredness of the problems are the main reasons for the inability to eradicate them from thinking. Andrzej J. Noras DIE PROBLEME MIT DER PHILOSOPHIE Zusammenfassung In dem Buch versucht der Verfasser manche philosophische Pro- bleme zu erörtern, mit denen die Philosophie an der Wende vom 19. zum 20.Jh rang und deren Folgen noch heute die philosophische Methode festsetzen. Er war sich dessen bewusst, dass man über den Kern von der Philosophie nachdenken muss und das, was heutzuta- ge oft als „Metaphilosophie“ bezeichnet wird und zur Philosophie selbst schon immer gehörte, hat sein Buch wesentlich determiniert. Im Mittelpunkt der Analyse steht die Wechselbeziehung zwischen der Philosophie und deren Geschichte, die Beziehung, die heute aus der Reflexion eher eliminiert als darin berücksichtigt wird. Das Buch will die in heutiger Reflexion auftretenden Fehler syste- matisch erwägen. Untersucht werden folgende Probleme: die Parteiung der Philosophie, Standpunlktichkeit und Subjektivismus, Psychologis- mus und Relativismus, Dogmatismus und metaphysische Charakter der Philosophic und schließlich die Modernität. Die Analyse der Pro- bleme und Fehler, denen die Philosophie schon früher begegnete und heute immer noch begegnet führt zum Schluss, dass diese Probleme vielschichtig sind. Da sie komplex, handlungsreich und vielschichtig sind, lassen sie sich aus dem Denken nicht verdrängen. SPIS TREŚCI WSTĘP Rozdział pierwszy PARTYJNOŚĆ Rozdział drugi STANOWISKOWOŚĆ Rozdział trzeci SUBIEKTYWIZM Rozdział czwarty PSYCHOLOGIZM Rozdział piąty RELATYWIZM Rozdział szósty DOGMATYZM Rozdział siódmy METAFIZYCZNOŚĆ Rozdział ósmy NOWOCZESNOŚĆ ZAKOŃCZENIE LITERATURA INDEKS NAZW OSOBOWYCH Summary Zussammenfassung 7 11 37 53 63 75 83 95 109 121 125 137 141 142 Redakcja Małgorzata Pogłódek Projekt okładki Tomasz Kipka Redakcja techniczna Barbara Arenhövel Korektor Ligia Dziadas Łamanie Bogusław Chruściński Copyright © 2015 by Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego Wszelkie prawa zastrzeżone ISSN 0208 ‑6336 ISBN 978 ‑83 ‑8012 ‑576 ‑6 (wersja drukowana) ISBN 978 ‑83 ‑8012 ‑577 ‑3 (wersja elektroniczna) Wydawca Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego ul. Bankowa 12B, 40 ‑007 Katowice www.wydawnictwo.us.edu.pl e ‑mail: wydawus@us.edu.pl Wydanie I. Ark. druk. 9,0. Ark. wyd. 8,0. Papier Alto 90 g, vol. 1.5  Cena 20 zł (+ VAT) Druk i oprawa: „TOTEM.COM.PL Sp. z o.o.” Sp.K. ul. Jacewska 89, 88 ‑100 Inowrocław
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Kłopoty z filozofią
Autor:

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: