Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00092 004288 14688105 na godz. na dobę w sumie
Kodeks cywilny. Kodeks postępowania cywilnego. Kodeks rodzinny i opiekuńczy. Prawo prywatne międzynarodowe. Koszty sądowe w sprawach cywilnych. Prawo o aktach stanu cywilnego. Księgi wieczyste i hipoteka. Kodeks spółek handlowych - ebook/pdf
Kodeks cywilny. Kodeks postępowania cywilnego. Kodeks rodzinny i opiekuńczy. Prawo prywatne międzynarodowe. Koszty sądowe w sprawach cywilnych. Prawo o aktach stanu cywilnego. Księgi wieczyste i hipoteka. Kodeks spółek handlowych - ebook/pdf
Autor: Liczba stron: 1736
Wydawca: Lexis Nexis Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-278-0031-2 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> prawo i podatki >> cywilne
Porównaj ceny (książka, ebook (-8%), audiobook).
Oddawany do rąk Czytelników zbiór przepisów obejmuje:
K.C., K.P.C., K.R.O., P.P.M., K.S.C., A.S.C., K.W.H., K.S.H., P.U.N.
K.P.C. – ostatnie zmiany są m.in. związane z nową ustawą o terminach zapłaty w transakcjach handlowych, wdrażającą do polskiego prawa dyrektywę 2011/7/UE z 16 lutego 2011 r., a nowe przepisy mają dyscyplinować kontrahentów do stosowania krótkich terminów zapłaty i poprawić sytuację wierzycieli.
K.S.C. – ostatnia zmiana jest związana z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego orzekającego, że regulacja, która w postępowaniu nieprocesowym wszczętym z urzędu nie przewiduje zwrotu opłaty od skargi na postanowienie referendarza są-dowego uwzględnionej z innego powodu niż oczywiste naruszenie prawa, jest niezgodna z Konstytucją RP.
K.S.H. – ostatnie zmiany wynikają z istotnych zmian w ustawie o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych, a po-wodują m.in., że podwyższenie kapitału w związku z łączeniem albo podziałem spółki nie może zostać zarejestrowane, jeżeli  emitent nie przedstawi oświadczenia zarządu, że memorandum informacyjne zostało prawidłowo opublikowane zgodnie z przepisami ustawy o ofercie publicznej.
P.U.N. – ostatnie zmiany wynikają z konieczności dostosowania systemu prawa do wyroku Trybunału Konstytucyjnego w przedmiocie umożliwienia zwolnienia od kosztów sądowych dłużnikom (w tym spółkom z ograniczoną odpowiedzialnością) w postępowaniu upadłościowym.
Skorowidze do Kodeksów oraz tytuliki towarzyszące poszczególnym artykułom ustaw znacznie ułatwiają korzystanie ze zbioru.
Stan prawny na 1 maja 2013 roku.
Zmiany, które weszły w życie między 15 stycznia 2013 r. a 1 maja 2013 r., oznaczono tekstem pogrubionym, natomiast wszystkie zmiany, które wejdą w życie po 1 maja 2013 r., oznaczono tekstem pogrubionym i mniejszym stopniem pisma.
Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

Zbiór cywilny Zbiór cywilny plus Stan prawny na 1 maja 2013 roku Kodeks cywilny Kodeks postępowania cywilnego (cid:81)(cid:3)(cid:3)Dochodzenie roszczeń w postępowaniu grupowym (cid:81)(cid:3)(cid:3)Prawo właściwe dla zobowiązań umownych (Rzym I) (cid:81)(cid:3)(cid:3)Prawo właściwe dla zobowiązań pozaumownych (Rzym II) Kodeks rodzinny i opiekuńczy Prawo prywatne międzynarodowe Koszty sądowe w sprawach cywilnych Prawo o aktach stanu cywilnego Księgi wieczyste i hipoteka (cid:81)(cid:3)(cid:3)Kodeks spółek handlowych (cid:81)(cid:3)(cid:3)Prawo upadłościowe i naprawcze Wydanie 2, Warszawa 2013 ZC+_wyd_2_2013.indb 3 ZC+_wyd_2_2013.indb 3 (cid:86)(cid:87)(cid:85)(cid:66)(cid:71)(cid:93)(cid:66)(cid:61)(cid:69)(cid:76)(cid:82)(cid:85)(cid:38)(cid:92)(cid:90)(cid:76)(cid:79)(cid:81)(cid:92)(cid:51)(cid:47)(cid:56)(cid:54)(cid:17)(cid:76)(cid:81)(cid:71)(cid:71)(cid:3)(cid:3)(cid:3)(cid:22) 2013-04-26 11:32:18 2013-04-26 11:32:18 (cid:23)(cid:18)(cid:21)(cid:21)(cid:18)(cid:20)(cid:22)(cid:3)(cid:3)(cid:3)(cid:22)(cid:29)(cid:22)(cid:23)(cid:3)(cid:51)(cid:48) Opracowanie redakcyjne: Małgorzata Stańczak Redakcja techniczna: Krzysztof Koziarek Projekt okładki i stron tytułowych: Agnieszka Tchórznicka © Copyright by LexisNexis Polska Sp. z o.o. 2013 Wszelkie prawa zastrzeżone. Żadna część tej książki nie może być powielana ani rozpowszechniana za pomocą urządzeń elektronicznych, mechanicznych, kopiujących, nagrywających i innych – bez pisemnej zgody wydawcy. ISBN 978-83-278-0031-2 LexisNexis Polska Sp. z o.o. Ochota Office Park 1, Al. Jerozolimskie 181, 02–222 Warszawa tel. 22 572 95 00, faks 22 572 95 68 Infolinia: 22 572 99 99 Redakcja: tel. 22 572 83 26, 22 572 83 28, 22 572 83 11, faks 22 572 83 92 www.lexisnexis.pl, e-mail: biuro@lexisnexis.pl Księgarnia Internetowa: dostępna ze strony www.lexisnexis.pl SPIS TREŚCI OGÓLNY*1) KODEKS CYWILNY . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1–371 Przepisy wprowadzające Kodeks cywilny Wybrane ustawy zmieniające Kodeks cywilny (wyciągi) Ustawa z 2 marca 2000 r. o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przez produkt niebezpieczny (wyciąg) Ustawa z 24 sierpnia 2007 r. o zmianie ustawy – Prawo o notariacie oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 181, poz. 1287) (wyciąg) KODEKS POSTĘPOWANIA CYWILNEGO . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1–660 Przepisy wprowadzające Kodeks postępowania cywilnego Wybrane ustawy zmieniające Kodeks postępowania cywilnego (wyciągi) Ustawa z 24 sierpnia 2007 r. o zmianie ustawy – Prawo o notariacie oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 181, poz. 1287) (wyciąg) Ustawa z 17 grudnia 2009 r. o dochodzeniu roszczeń w postępowaniu grupowym (Dz.U. z 2010 r. Nr 7, poz. 44) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 593/2008 z 17 czerwca 2008 r. w sprawie prawa właściwego dla zobowiązań umownych (Rzym I) (Dz.Urz. UE 2008 L 177/6) Rozporządzenie (WE) nr 864/2007 Parlamentu Europejskiego i Rady z 11 lipca 2007 r. dotyczące prawa właściwego dla zobo-wiązań pozaumownych (Rzym II) (Dz.Urz. UE 2007 L 199/40) KODEKS RODZINNY I OPIEKUŃCZY . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Przepisy wprowadzające Kodeks rodzinny i opiekuńczy Wybrane ustawy zmieniające Kodeks rodzinny i opiekuńczy 1–82 PRAWO PRYWATNE MIĘDZYNARODOWE . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1–29 KOSZTY SĄDOWE W SPRAWACH CYWILNYCH . . . . . . . . . . . . . . . 1–52 PRAWO O AKTACH STANU CYWILNEGO . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1–38 * Szczegółowe spisy treści znajdują się w zakładkach. 0_ST+.indd 5 0_ST+.indd 5 2013-04-26 14:12:28 2013-04-26 14:12:28 Spis treści KSIĘGI WIECZYSTE I HIPOTEKA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Ustawa z 26 czerwca 2009 r. o zmianie ustawy o księgach wieczystych i hipotece oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 131, poz. 1075)(wyciąg) 1–50 KODEKS SPÓŁEK HANDLOWYCH . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1–258 PRAWO UPADŁOŚCIOWE I NAPRAWCZE . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1–200 ZC+_wyd_2_2013.indb 6 ZC+_wyd_2_2013.indb 6 2013-04-26 11:32:18 2013-04-26 11:32:18 Kodeks cywilny Kodeks cywilny ZC+_wyd_2_2013.indb 1 ZC+_wyd_2_2013.indb 1 (cid:86)(cid:87)(cid:85)(cid:66)(cid:71)(cid:93)(cid:66)(cid:61)(cid:69)(cid:76)(cid:82)(cid:85)(cid:38)(cid:92)(cid:90)(cid:76)(cid:79)(cid:81)(cid:92)(cid:51)(cid:47)(cid:56)(cid:54)(cid:17)(cid:76)(cid:81)(cid:71)(cid:71)(cid:3)(cid:3)(cid:3)(cid:23) 2013-04-26 11:32:18 2013-04-26 11:32:18 (cid:23)(cid:18)(cid:21)(cid:21)(cid:18)(cid:20)(cid:22)(cid:3)(cid:3)(cid:3)(cid:22)(cid:29)(cid:22)(cid:23)(cid:3)(cid:51)(cid:48) SPIS TREŚCI KODEKS CYWILNY – ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. (Dz.U. Nr 16, poz. 93 ze zm.) KSIĘGA PIERWSZA. CZĘŚĆ OGÓLNA Tytuł I. Przepisy wstępne (art. 1–7) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł II. Osoby (art. 8–4310) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Dział I. Osoby fizyczne (art. 8–32) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rozdział I. Zdolność prawna i zdolność do czynności prawnych (art. 8–24) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rozdział II. Miejsce zamieszkania (art. 25–28) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rozdział III. Uznanie za zmarłego (art. 29–32) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Dział II. Osoby prawne (art. 33–43) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Dział III. Przedsiębiorcy i ich oznaczenia (art. 431–4310) . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł III. Mienie (art. 44–554) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł IV. Czynności prawne (art. 56–1099) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Dział I. Przepisy ogólne (art. 56–65) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Dział II. Zawarcie umowy (art. 66–721) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Dział III. Forma czynności prawnych (art. 73–81) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Dział IV. Wady oświadczenia woli (art. 82–88) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Dział V. Warunek (art. 89–94) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Dział VI. Przedstawicielstwo (art. 95–1099) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rozdział I. Przepisy ogólne (art. 95–97) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rozdział II. Pełnomocnictwo (art. 98–109) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rozdział III. Prokura (art. 1091–1099) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł V. Termin (art. 110–116) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł VI. Przedawnienie roszczeń (art. 117–125) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . KSIĘGA DRUGA. WŁASNOŚĆ I INNE PRAWA RZECZOWE Tytuł I. Własność (art. 126–231) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Dział I. Przepisy ogólne (art. 126–139). . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Dział II. Treść i wykonywanie własności (art. 140–154) . . . . . . . . . . . . . . . . . Dział III. Nabycie i utrata własności (art. 155–194) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . K.C. 10 11 11 11 14 15 16 19 21 25 25 27 32 36 37 38 38 39 41 43 44 47 47 48 51 3 ZC+_wyd_2_2013.indb 3 ZC+_wyd_2_2013.indb 3 2013-04-26 11:32:18 2013-04-26 11:32:18 Spis treści Rozdział I. Przeniesienie własności (art. 155–171) . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rozdział II. Zasiedzenie (art. 172–178) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rozdział III. Inne wypadki nabycia i utraty własności (art. 179–194) . . . . Dział IV. Współwłasność (art. 195–221) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Dział V. Ochrona własności (art. 222–231) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł II. Użytkowanie wieczyste (art. 232–243) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł III. Prawa rzeczowe ograniczone (art. 244–335) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Dział I. Przepisy ogólne (art. 244–251) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Dział II. Użytkowanie (art. 252–284) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rozdział I. Przepisy ogólne (art. 252–265) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rozdział II. Użytkowanie przez osoby fizyczne (art. 266–2701) . . . . . . . . Rozdział III. Użytkowanie przez rolnicze spółdzielnie produkcyjne (art. 271–282) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rozdział IV. Inne wypadki użytkowania (art. 283–284) . . . . . . . . . . . . . . Dział III. Służebności (art. 285–3054) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rozdział I. Służebności gruntowe (art. 285–295) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rozdział II. Służebności osobiste (art. 296–305) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rozdział III. Służebność przesyłu (art. 3051–3054) . . . . . . . . . . . . . . . . . . Dział IV. Zastaw (art. 306–335) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rozdział I. Zastaw na rzeczach ruchomych (art. 306–326) . . . . . . . . . . . . Rozdział II. Zastaw na prawach (art. 327–335) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł IV. Posiadanie (art. 336–352) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . KSIĘGA TRZECIA. ZOBOWIĄZANIA Tytuł I. Przepisy ogólne (art. 353–3651) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł II. Wielość dłużników albo wierzycieli (art. 366–383) . . . . . . . . . . . . . . . . Dział I. Zobowiązania solidarne (art. 366–378) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Dział II. Zobowiązania podzielne i niepodzielne (art. 379–383) . . . . . . . . . . Tytuł III. Ogólne przepisy o zobowiązaniach umownych (art. 384–396) . . . . . . . Tytuł IV. Obowiązek zawierania umów między jednostkami gospodarki uspołecznionej (art. 397–404) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł V. Bezpodstawne wzbogacenie (art. 405–414) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł VI. Czyny niedozwolone (art. 415–449) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł VI1. Odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną przez produkt niebezpieczny (art. 4491–44911) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł VII. Wykonanie zobowiązań i skutki ich niewykonania (art. 450–497) . . . Dział I. Wykonanie zobowiązań (art. 450–470) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Dział II. Skutki niewykonania zobowiązań (art. 471–486) . . . . . . . . . . . . . . . Dział III. Wykonanie i skutki niewykonania zobowiązań z umów 51 53 55 58 63 66 69 69 72 72 74 75 78 78 78 80 82 83 83 86 88 91 96 96 98 99 106 106 108 118 121 121 125 wzajemnych (art. 487–497) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 129 4 K.C. ZC+_wyd_2_2013.indb 4 ZC+_wyd_2_2013.indb 4 2013-04-26 11:32:18 2013-04-26 11:32:18 Spis treści Tytuł VIII. Potrącenie, odnowienie, zwolnienie z długu (art. 498–508) . . . . . . . Tytuł IX. Zmiana wierzyciela lub dłużnika (art. 509–526) . . . . . . . . . . . . . . . . . . Dział I. Zmiana wierzyciela (art. 509–518) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Dział II. Zmiana dłużnika (art. 519–526) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł X. Ochrona wierzyciela w razie niewypłacalności dłużnika (art. 527–534) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł XI. Sprzedaż (art. 535–602) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Dział I. Przepisy ogólne (art. 535–5551) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Dział II. Rękojmia za wady (art. 556–576) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Dział III. Gwarancja jakości (art. 577–582) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Dział IV. Szczególne rodzaje sprzedaży (art. 583–602) . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rozdział I. Sprzedaż na raty (art. 583–588) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rozdział II. Zastrzeżenie własności rzeczy sprzedanej. Sprzedaż na próbę (art. 589–592) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rozdział III. Prawo odkupu (art. 593–595) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rozdział IV. Prawo pierwokupu (art. 596–602) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł XII. Zamiana (art. 603–604) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł XIII. Dostawa (art. 605–612) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł XIV. Kontraktacja (art. 613–626) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł XV. Umowa o dzieło (art. 627–646) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł XVI. Umowa o roboty budowlane (art. 647–658) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł XVII. Najem i dzierżawa (art. 659–709) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Dział I. Najem (art. 659–692) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rozdział I. Przepisy ogólne (art. 659–679) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rozdział II. Najem lokalu (art. 680–692) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Dział II. Dzierżawa (art. 693–709) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł XVII1. Umowa leasingu (art. 7091–70918) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł XVIII. Użyczenie (art. 710–719) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł XIX. Pożyczka (art. 720–724) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł XX. Umowa rachunku bankowego (art. 725–733) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł XXI. Zlecenie (art. 734–751) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł XXII. Prowadzenie cudzych spraw bez zlecenia (art. 752–757) . . . . . . . . . Tytuł XXIII. Umowa agencyjna (art. 758–7649) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł XXIV. Umowa komisu (art. 765–773) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł XXV. Umowa przewozu (art. 774–793) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Dział I. Przepisy ogólne (art. 774–775) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Dział II. Przewóz osób (art. 776–778) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Dział III. Przewóz rzeczy (art. 779–793) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł XXVI. Umowa spedycji (art. 794–804) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł XXVII. Umowa ubezpieczenia (art. 805–834) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . K.C. 131 133 133 136 137 139 139 144 151 152 152 154 155 156 157 158 160 163 167 172 172 172 177 180 183 187 189 190 192 195 197 204 206 206 207 207 210 213 5 ZC+_wyd_2_2013.indb 5 ZC+_wyd_2_2013.indb 5 2013-04-26 11:32:18 2013-04-26 11:32:18 Spis treści Dział I. Przepisy ogólne (art. 805–820) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Dział II. Ubezpieczenia majątkowe (art. 821–828) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Dział III. Ubezpieczenia osobowe (art. 829–834) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł XXVIII. Przechowanie (art. 835–845) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł XXIX. Odpowiedzialność, prawo zastawu i przedawnienie roszczeń utrzymujących hotele i podobne zakłady (art. 846–852) . . . . . . . . . Tytuł XXX. Umowa składu (art. 853–8599) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł XXXI. Spółka (art. 860–875) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł XXXII. Poręczenie (art. 876–887) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł XXXIII. Darowizna (art. 888–902) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł XXXIII1. Przekazanie nieruchomości (art. 9021–9022) . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł XXXIV. Renta i dożywocie (art. 903–916) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Dział I. Renta (art. 903–907) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Dział II. Dożywocie (art. 908–916) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł XXXV. Ugoda (art. 917–918) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł XXXVI. Przyrzeczenie publiczne (art. 919–921) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł XXXVII. Przekaz i papiery wartościowe (art. 9211–92116) . . . . . . . . . . . . . . Dział I. Przekaz (art. 9211–9215) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Dział II. Papiery wartościowe (art. 9216–92116) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . KSIĘGA CZWARTA. SPADKI Tytuł I. Przepisy ogólne (art. 922–930) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł II. Dziedziczenie ustawowe (art. 931–940) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł III. Rozrządzenia na wypadek śmierci (art. 941–9901) . . . . . . . . . . . . . . . . Dział I. Testament (art. 941–958) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rozdział I. Przepisy ogólne (art. 941–948) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rozdział II. Forma testamentu (art. 949–958) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Oddział 1. Testamenty zwykłe (art. 949–951) . . . . . . . . . . . . . . . . . . Oddział 2. Testamenty szczególne (art. 952–955) . . . . . . . . . . . . . . . Oddział 3. Przepisy wspólne dla testamentów zwykłych i szczególnych (art. 956–958) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Dział II. Powołanie spadkobiercy (art. 959–967) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Dział III. Zapis i polecenie (art. 968–985) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rozdział I. Zapis zwykły (art. 968–981) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rozdział II. Zapis windykacyjny (art. 9811–9816) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rozdział III. Polecenie (art. 982–985) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Dział IV. Wykonawca testamentu (art. 986–9901) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł IV. Zachowek (art. 991–1011) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł V. Przyjęcie i odrzucenie spadku (art. 1012–1024) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł VI. Stwierdzenie nabycia spadku lub przedmiotu zapisu windykacyjnego, 213 220 225 227 229 232 235 238 240 243 244 244 245 247 247 248 248 249 252 254 258 258 258 260 260 261 262 263 265 265 267 268 269 271 276 poświadczenie dziedziczenia i ochrona spadkobiercy (art. 1025–10291) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 279 6 K.C. ZC+_wyd_2_2013.indb 6 ZC+_wyd_2_2013.indb 6 2013-04-26 11:32:18 2013-04-26 11:32:18 Spis treści Tytuł VII. Odpowiedzialność za długi spadkowe (art. 1030–10343) . . . . . . . . . . . Tytuł VIII. Wspólność majątku spadkowego i dział spadku (art. 1035–1046) . . . Tytuł IX. Umowy dotyczące spadku (art. 1047–1057) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł X. Przepisy szczególne o dziedziczeniu gospodarstw rolnych 281 283 286 (art. 1058–1088) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 288 * * * Wykaz aktów zmieniających Kodeks cywilny . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Wykaz aktów wykonujących Kodeks cywilny . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 293 298 * * * PRZEPISY WPROWADZAJĄCE KODEKS CYWILNY – ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. (Dz.U. Nr 16, poz. 94 ze zm.) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rozdział I. Przepisy ogólne (art. I–XVI) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rozdział II. Zmiany w przepisach obowiązujących (art. XVII–XXV) . . . . . Rozdział III. Przepisy przechodnie (art. XXVI–LXV) . . . . . . . . . . . . . . . . . 299 299 306 310 * * * USTAWA z dnia 26 marca 1982 r. o zmianie ustawy – Kodeks cywilny oraz o uchyleniu ustawy o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych (Dz.U. Nr 11, poz. 81 ze zm.) (wyciąg) . . . . . . . . . . . . . 320 USTAWA z dnia 28 lipca 1990 r. o zmianie ustawy – Kodeks cywilny (Dz.U. Nr 55, poz. 321 ze zm.) (wyciąg) . . . . . . . . . . . . . . . . . . 325 USTAWA z dnia 2 marca 2000 r. o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przez produkt niebezpieczny (Dz.U. Nr 22, poz. 271 ze zm.) (wyciąg) . . . . . . 328 USTAWA z dnia 26 lipca 2000 r. o zmianie ustawy – Kodeks cywilny (Dz.U. Nr 74, poz. 857) (wyciąg) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 330 USTAWA z dnia 14 lutego 2003 r. o zmianie ustawy – Kodeks cywilny oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 49, poz. 408) (wyciąg) . . . 332 USTAWA z dnia 17 czerwca 2004 r. o zmianie ustawy – Kodeks cywilny oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 162, poz. 1692 ze zm.) (wyciąg) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . USTAWA z dnia 13 kwietnia 2007 r. o zmianie ustawy – Kodeks cywilny oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 82, poz. 557) (wyciąg) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 334 335 USTAWA z dnia 24 sierpnia 2007 r. o zmianie ustawy – Prawo o notariacie oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 181, poz. 1287) (wyciąg) . 336 SKOROWIDZ PRZEDMIOTOWY DO KODEKSU CYWILNEGO . . . . . . . . . . . . . . . . . 337 * * * K.C. 7 ZC+_wyd_2_2013.indb 7 ZC+_wyd_2_2013.indb 7 2013-04-26 11:32:19 2013-04-26 11:32:19 KODEKS CYWILNY1) USTAWA z dnia 23 kwietnia 1964 r. (Dz.U. z 18 maja 1964 r. Nr 16, poz. 93; zm.: Dz.U. z 1971 r. Nr 27, poz. 252; z 1976 r. Nr 19, poz. 122; z 1982 r. Nr 11, poz. 81, Nr 19, poz. 147, Nr 30, poz. 210; z 1984 r. Nr 45, poz. 242; z 1985 r. Nr 22, poz. 99; z 1989 r. Nr 3, poz. 11; z 1990 r. Nr 34, poz. 198, Nr 55, poz. 321, Nr 79, poz. 464; z 1991 r. Nr 107, poz. 464, Nr 115, poz. 496; z 1993 r. Nr 17, poz. 78; z 1994 r. Nr 27, poz. 96, Nr 84, poz. 386, Nr 85, poz. 388, Nr 105, poz. 509; z 1995 r. Nr 83, poz. 417; z 1996 r. Nr 114, poz. 542, Nr 139, poz. 646, Nr 149, poz. 703; z 1997 r. Nr 43, poz. 272, Nr 115, poz. 741, Nr 117, poz. 751, Nr 157, poz. 1040; z 1998 r. Nr 106, poz. 668, Nr 117, poz. 758; z 1999 r. Nr 52, poz. 532; z 2000 r. Nr 22, poz. 271, Nr 74, poz. 855 i 857, Nr 88, poz. 983, Nr 114, poz. 1191; z 2001 r. Nr 11, poz. 91, Nr 71, poz. 733, Nr 130, poz.  1450, Nr  145, poz.  1638; z  2002  r. Nr  113, poz.  984, Nr  141, poz.  1176; z  2003  r. Nr  49, poz.  408, Nr  60, poz.  535, Nr  64, poz.  592, Nr  124, poz.  1151; z  2004  r. Nr  91, poz. 870, Nr 96, poz. 959, Nr 162, poz. 1692, Nr 172, poz. 1804, Nr 281, poz. 2783; z 2005 r. Nr 48, poz. 462, Nr 157, poz. 1316, Nr 172, poz. 1438; z 2006 r. Nr 133, poz. 935, Nr 164, poz. 1166; z 2007 r. Nr 80, poz. 538, Nr 82, poz. 557, Nr 181, poz. 1287; z 2008 r. Nr 116, poz. 731, Nr 163, poz. 1012, Nr 220, poz. 1425 i 1431, Nr 228, poz. 1506; z 2009 r. Nr 42, poz. 341, Nr 79, poz. 662, Nr 131, poz. 1075; z 2010 r. Nr 40, poz. 222, Nr 155, poz. 1037; z 2011 r. Nr 80, poz. 432, Nr 85, poz. 458, Nr 230, poz. 1370) 1) W brzmieniu ustalonym przez ustawę z 23 czerwca 2006 r. (Dz.U. Nr 133, poz. 935); zmiana weszła w życie 5 sierpnia 2006 r. Niniejsza ustawa dokonuje w  zakresie swojej regulacji transpozycji dyrektywy 2000/31/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 8 czerwca 2000 r. w sprawie niektó- rych aspektów prawnych usług społeczeństwa informacyjnego, w  szczególności handlu elektronicznego w  ramach rynku wewnętrznego (dyrektywa o  handlu elektronicznym) (Dz.Urz. WE L 178 z 17.07.2000, str. 1; Dz.Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 25, str. 399). K.C. 9 ZC+_wyd_2_2013.indb 9 ZC+_wyd_2_2013.indb 9 2013-04-26 11:32:19 2013-04-26 11:32:19 Art. 1–6 Kodeks cywilny. Część ogólna KSIĘGA PIERWSZA CZĘŚĆ OGÓLNA TYTUŁ I PRZEPISY WSTĘPNE Zakres regulacji Art. 1.2) Kodeks niniejszy reguluje stosunki cywilnoprawne między osobami fizycznymi i osobami prawnymi. Art. 2 (uchylony)3). Lex retro non agit Art. 3. Ustawa nie ma mocy wstecznej, chyba że to wynika z jej brzmienia lub celu. Art. 4 (uchylony)4). Nadużycie prawa podmiotowego Art. 5.5) Nie można czynić ze swego prawa użytku, który by był sprzeczny ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem tego prawa lub z zasadami współ- życia społecznego. Takie działanie lub zaniechanie uprawnionego nie jest uwa- żane za wykonywanie prawa i nie korzysta z ochrony. Onus probandi Art. 6. Ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne. 2) W  brzmieniu ustalonym przez ustawę z  28 lipca 1990  r. (Dz.U.  Nr  55, poz.  321); zmiana weszła w życie 1 października 1990 r. 3) Uchylony przez ustawę z 28 lipca 1990 r. (Dz.U. Nr 55, poz. 321); zmiana weszła w życie 1 października 1990 r. 4) Uchylony przez ustawę z 28 lipca 1990 r. (Dz.U. Nr 55, poz. 321); zmiana weszła w życie 1 października 1990 r. 5) W  brzmieniu ustalonym przez ustawę z  28 lipca 1990  r. (Dz.U.  Nr  55, poz.  321); zmiana weszła w życie 1 października 1990 r. 10 K.C. ZC+_wyd_2_2013.indb 10 ZC+_wyd_2_2013.indb 10 2013-04-26 11:32:19 2013-04-26 11:32:19 Osoby Art. 7–11 Domniemanie dobrej wiary Art. 7. Jeżeli ustawa uzależnia skutki prawne od dobrej lub złej wiary, do- mniemywa się istnienie dobrej wiary. TYTUŁ II OSOBY DZIAŁ I Osoby fizyczne Rozdział I Zdolność prawna i zdolność do czynności prawnych Zdolność prawna Art. 8. § 1. Każdy człowiek od chwili urodzenia ma zdolność prawną. § 2 (uchylony)6). Domniemanie urodzenia dziecka żywego Art. 9. W razie urodzenia się dziecka domniemywa się, że przyszło ono na świat żywe. Pełnoletność Art. 10. § 1. Pełnoletnim jest, kto ukończył lat osiemnaście. § 2. Przez zawarcie małżeństwa małoletni uzyskuje pełnoletność. Nie traci jej w razie unieważnienia małżeństwa. Pełna zdolność do czynności prawnych Art. 11. Pełną zdolność do czynności prawnych nabywa się z chwilą uzyska- nia pełnoletności. 6) Uchylony przez ustawę z 30 sierpnia 1996 r. (Dz.U. Nr 139, poz. 646); zmiana weszła w życie 4 stycznia 1997 r. K.C. 11 ZC+_wyd_2_2013.indb 11 ZC+_wyd_2_2013.indb 11 2013-04-26 11:32:19 2013-04-26 11:32:19 Art. 12–17 Kodeks cywilny. Część ogólna Brak zdolności do czynności prawnych Art. 12. Nie mają zdolności do czynności prawnych osoby, które nie ukończy- ły lat trzynastu, oraz osoby ubezwłasnowolnione całkowicie. Ubezwłasnowolniony całkowicie Art. 13. § 1. Osoba, która ukończyła lat trzynaście, może być ubezwłasnowol- niona całkowicie, jeżeli wskutek choroby psychicznej, niedorozwoju umysłowe- go albo innego rodzaju zaburzeń psychicznych, w szczególności pijaństwa lub narkomanii, nie jest w stanie kierować swym postępowaniem. §  2. Dla ubezwłasnowolnionego całkowicie ustanawia się opiekę, chyba że pozostaje on jeszcze pod władzą rodzicielską. Zdolność do działań prawnych Art. 14. § 1. Czynność prawna dokonana przez osobę, która nie ma zdolności do czynności prawnych, jest nieważna. § 2. Jednakże gdy osoba niezdolna do czynności prawnych zawarła umowę należącą do umów powszechnie zawieranych w drobnych bieżących sprawach życia codziennego, umowa taka staje się ważna z chwilą jej wykonania, chy- ba że pociąga za sobą rażące pokrzywdzenie osoby niezdolnej do czynności prawnych. Ograniczona zdolność do czynności prawnych Art. 15. Ograniczoną zdolność do czynności prawnych mają małoletni, któ- rzy ukończyli lat trzynaście, oraz osoby ubezwłasnowolnione częściowo. Ubezwłasnowolniony częściowo Art. 16. §  1. Osoba pełnoletnia może być ubezwłasnowolniona częściowo z powodu choroby psychicznej, niedorozwoju umysłowego albo innego rodzaju zaburzeń psychicznych, w  szczególności pijaństwa lub narkomanii, jeżeli stan tej osoby nie uzasadnia ubezwłasnowolnienia całkowitego, lecz potrzebna jest pomoc do prowadzenia jej spraw. § 2. Dla osoby ubezwłasnowolnionej częściowo ustanawia się kuratelę. Zgoda przedstawiciela ustawowego Art. 17. Z  zastrzeżeniem wyjątków w  ustawie przewidzianych, do ważno- ści czynności prawnej, przez którą osoba ograniczona w zdolności do czynności prawnych zaciąga zobowiązanie lub rozporządza swoim prawem, potrzebna jest zgoda jej przedstawiciela ustawowego. 12 K.C. ZC+_wyd_2_2013.indb 12 ZC+_wyd_2_2013.indb 12 2013-04-26 11:32:19 2013-04-26 11:32:19 Osoby Art. 18–221 Brak zgody przedstawiciela ustawowego Art. 18. § 1. Ważność umowy, która została zawarta przez osobę ograniczoną w zdolności do czynności prawnych bez wymaganej zgody przedstawiciela usta- wowego, zależy od potwierdzenia umowy przez tego przedstawiciela. § 2. Osoba ograniczona w zdolności do czynności prawnych może sama po- twierdzić umowę po uzyskaniu pełnej zdolności do czynności prawnych. § 3. Strona, która zawarła umowę z osobą ograniczoną w zdolności do czynności prawnych, nie może powoływać się na brak zgody jej przedstawiciela ustawowego. Może jednak wyznaczyć temu przedstawicielowi odpowiedni termin do potwier- dzenia umowy; staje się wolna po bezskutecznym upływie wyznaczonego terminu. Jednostronna czynność prawna bez wymaganej zgody Art. 19. Jeżeli osoba ograniczona w zdolności do czynności prawnych doko- nała sama jednostronnej czynności prawnej, do której ustawa wymaga zgody przedstawiciela ustawowego, czynność jest nieważna. Umowy w drobnych bieżących sprawach Art. 20. Osoba ograniczona w zdolności do czynności prawnych może bez zgody przedstawiciela ustawowego zawierać umowy należące do umów po- wszechnie zawieranych w drobnych bieżących sprawach życia codziennego. Rozporządzanie zarobkiem Art. 21. Osoba ograniczona w zdolności do czynności prawnych może bez zgody przedstawiciela ustawowego rozporządzać swoim zarobkiem, chyba że sąd opiekuńczy z ważnych powodów inaczej postanowi. Przedmioty oddane do swobodnego użytku Art. 22. Jeżeli przedstawiciel ustawowy osoby ograniczonej w zdolności do czynności prawnych oddał jej określone przedmioty majątkowe do swobodnego użytku, osoba ta uzyskuje pełną zdolność w zakresie czynności prawnych, które tych przedmiotów dotyczą. Wyjątek stanowią czynności prawne, do których do- konania nie wystarcza według ustawy zgoda przedstawiciela ustawowego. Konsument Art. 22 1.7) Za konsumenta uważa się osobę fizyczną dokonującą czynności prawnej niezwiązanej bezpośrednio z jej działalnością gospodarczą lub zawodową. 7) Dodany przez ustawę z 14 lutego 2003 r. (Dz.U. Nr 49, poz. 408); zmiana weszła w życie 25 września 2003 r. K.C. 13 ZC+_wyd_2_2013.indb 13 ZC+_wyd_2_2013.indb 13 2013-04-26 11:32:19 2013-04-26 11:32:19 Art. 23–26 Kodeks cywilny. Część ogólna Dobra osobiste człowieka Art. 23. Dobra osobiste człowieka, jak w  szczególności zdrowie, wolność, cześć, swoboda sumienia, nazwisko lub pseudonim, wizerunek, tajemnica kore- spondencji, nietykalność mieszkania, twórczość naukowa, artystyczna, wyna- lazcza i racjonalizatorska, pozostają pod ochroną prawa cywilnego niezależnie od ochrony przewidzianej w innych przepisach. Ochrona dóbr osobistych Art. 24. §  1.8) Ten, czyje dobro osobiste zostaje zagrożone cudzym działa- niem, może żądać zaniechania tego działania, chyba że nie jest ono bezprawne. W razie dokonanego naruszenia może on także żądać, ażeby osoba, która dopu- ściła się naruszenia, dopełniła czynności potrzebnych do usunięcia jego skut- ków, w  szczególności ażeby złożyła oświadczenie odpowiedniej treści i  w  od- powiedniej formie. Na zasadach przewidzianych w kodeksie może on również żądać zadośćuczynienia pieniężnego lub zapłaty odpowiedniej sumy pieniężnej na wskazany cel społeczny. § 2. Jeżeli wskutek naruszenia dobra osobistego została wyrządzona szkoda majątkowa, poszkodowany może żądać jej naprawienia na zasadach ogólnych. § 3. Przepisy powyższe nie uchybiają uprawnieniom przewidzianym w innych przepisach, w szczególności w prawie autorskim oraz w prawie wynalazczym. Rozdział II Miejsce zamieszkania Domicilium Art. 25. Miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu. Domicilium dziecka Art. 26. § 1. Miejscem zamieszkania dziecka pozostającego pod władzą ro- dzicielską jest miejsce zamieszkania rodziców albo tego z  rodziców, któremu wyłącznie przysługuje władza rodzicielska lub któremu zostało powierzone wy- konywanie władzy rodzicielskiej. 8) W brzmieniu ustalonym przez ustawę z 23 sierpnia 1996 r. (Dz.U. Nr 114, poz. 542); zmiana weszła w życie 28 grudnia 1996 r. 14 K.C. ZC+_wyd_2_2013.indb 14 ZC+_wyd_2_2013.indb 14 2013-04-26 11:32:19 2013-04-26 11:32:19 Osoby Art. 27–30 §  2. Jeżeli władza rodzicielska przysługuje na równi obojgu rodzicom ma- jącym osobne miejsce zamieszkania, miejsce zamieszkania dziecka jest u tego z rodziców, u którego dziecko stale przebywa. Jeżeli dziecko nie przebywa stale u żadnego z rodziców, jego miejsce zamieszkania określa sąd opiekuńczy. Domicilium osoby pozostającej pod opieką Art. 27. Miejscem zamieszkania osoby pozostającej pod opieką jest miejsce zamieszkania opiekuna. Zasada jednego miejsca zamieszkania Art. 28. Można mieć tylko jedno miejsce zamieszkania. Rozdział III Uznanie za zmarłego Uznanie za zmarłego Art. 29. § 1. Zaginiony może być uznany za zmarłego, jeżeli upłynęło lat dzie- sięć od końca roku kalendarzowego, w którym według istniejących wiadomości jeszcze żył; jednakże gdyby w chwili uznania za zmarłego zaginiony ukończył lat siedemdziesiąt, wystarcza upływ lat pięciu. § 2. Uznanie za zmarłego nie może nastąpić przed końcem roku kalendarzo- wego, w którym zaginiony ukończyłby lat dwadzieścia trzy. Uznanie za zmarłego w związku z katastrofą Art. 30. § 1. Kto zaginął w czasie podróży powietrznej lub morskiej w związ- ku z katastrofą statku lub okrętu albo w związku z innym szczególnym zdarze- niem, ten może być uznany za zmarłego po upływie sześciu miesięcy od dnia, w którym nastąpiła katastrofa albo inne szczególne zdarzenie. § 2. Jeżeli nie można stwierdzić katastrofy statku lub okrętu, bieg termi- nu sześciomiesięcznego rozpoczyna się z  upływem roku od dnia, w  którym statek lub okręt miał przybyć do portu przeznaczenia, a jeżeli nie miał portu przeznaczenia – z upływem lat dwóch od dnia, w którym była ostatnia o nim wiadomość. § 3. Kto zaginął w związku z bezpośrednim niebezpieczeństwem dla życia nie przewidzianym w paragrafach poprzedzających, ten może być uznany za zmar- łego po upływie roku od dnia, w którym niebezpieczeństwo ustało albo według okoliczności powinno było ustać. K.C. 15 ZC+_wyd_2_2013.indb 15 ZC+_wyd_2_2013.indb 15 2013-04-26 11:32:19 2013-04-26 11:32:19 Art. 31–331 Kodeks cywilny. Część ogólna Domniemanie chwili śmierci Art. 31. §  1. Domniemywa się, że zaginiony zmarł w  chwili oznaczonej w orzeczeniu o uznaniu za zmarłego. § 2. Jako chwilę domniemanej śmierci zaginionego oznacza się chwilę, która według okoliczności jest najbardziej prawdopodobna, a w braku wszelkich da- nych – pierwszy dzień terminu, z którego upływem uznanie za zmarłego stało się możliwe. § 3. Jeżeli w orzeczeniu o uznaniu za zmarłego czas śmierci został oznaczony tylko datą dnia, za chwilę domniemanej śmierci zaginionego uważa się koniec tego dnia. Domniemanie śmierci jednoczesnej Art. 32. Jeżeli kilka osób utraciło życie podczas grożącego im wspólnie nie- bezpieczeństwa, domniemywa się, że zmarły jednocześnie. DZIAŁ II Osoby prawne Osoby prawne Art. 33.9) Osobami prawnymi są Skarb Państwa i  jednostki organizacyjne, którym przepisy szczególne przyznają osobowość prawną. Jednostki organizacyjne niebędące osobami prawnymi Art. 33 1.10) § 1. Do jednostek organizacyjnych niebędących osobami prawny- mi, którym ustawa przyznaje zdolność prawną, stosuje się odpowiednio przepisy o osobach prawnych. § 2. Jeżeli przepis odrębny nie stanowi inaczej, za zobowiązania jednostki, o  której mowa w  §  1, odpowiedzialność subsydiarną ponoszą jej członkowie; odpowiedzialność ta powstaje z chwilą, gdy jednostka organizacyjna stała się niewypłacalna. 9) W  brzmieniu ustalonym przez ustawę z  28 lipca 1990  r. (Dz.U.  Nr  55, poz.  321); zmiana weszła w życie 1 października 1990 r. 10) Dodany przez ustawę z 14 lutego 2003 r. (Dz.U. Nr 49, poz. 408); zmiana weszła w życie 25 września 2003 r. 16 K.C. ZC+_wyd_2_2013.indb 16 ZC+_wyd_2_2013.indb 16 2013-04-26 11:32:19 2013-04-26 11:32:19 Osoby Art. 34–39 Podmiotowość Skarbu Państwa Art. 34.11) Skarb Państwa jest w  stosunkach cywilnoprawnych podmiotem praw i obowiązków, które dotyczą mienia państwowego nie należącego do in- nych państwowych osób prawnych. Przepisy ustrojowe Art. 35. Powstanie, ustrój i ustanie osób prawnych określają właściwe prze- pisy; w wypadkach i w zakresie w przepisach tych przewidzianych organizację i sposób działania osoby prawnej reguluje także jej statut. Art. 36 (uchylony)12). Chwila uzyskania osobowości prawnej Art. 37. § 1.13) Jednostka organizacyjna uzyskuje osobowość prawną z chwi- lą jej wpisu do właściwego rejestru, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej. §  2. Rodzaje rejestrów oraz ich organizację i  sposób prowadzenia regulują odrębne przepisy. Reprezentacja Art. 38. Osoba prawna działa przez swoje organy w  sposób przewidziany w ustawie i w opartym na niej statucie. Brak umocowania Art. 39. § 1. Kto jako organ osoby prawnej zawarł umowę w jej imieniu nie będąc jej organem albo przekraczając zakres umocowania takiego organu, obo- wiązany jest do zwrotu tego, co otrzymał od drugiej strony w wykonaniu umo- wy, oraz do naprawienia szkody, którą druga strona poniosła przez to, że zawar- ła umowę nie wiedząc o braku umocowania. § 2. Przepis powyższy stosuje się odpowiednio w wypadku, gdy umowa zo- stała zawarta w imieniu osoby prawnej, która nie istnieje. 11) W brzmieniu ustalonym przez ustawę z 28 lipca 1990 r. (Dz.U. Nr 55, poz. 321); zmiana weszła w życie 1 października 1990 r. 12) Uchylony przez ustawę z 28 lipca 1990 r. (Dz.U. Nr 55, poz. 321); zmiana weszła w życie 1 października 1990 r. 13) W brzmieniu ustalonym przez ustawę z 28 lipca 1990 r. (Dz.U. Nr 55, poz. 321); zmiana weszła w życie 1 października 1990 r. K.C. 17 ZC+_wyd_2_2013.indb 17 ZC+_wyd_2_2013.indb 17 2013-04-26 11:32:19 2013-04-26 11:32:19 Art. 40–43 Kodeks cywilny. Część ogólna Odpowiedzialność za zobowiązania Art. 40.14) §  1.15) Skarb Państwa nie ponosi odpowiedzialności za zobowią- zania państwowych osób prawnych, chyba że przepis odrębny stanowi inaczej. Państwowe osoby prawne nie ponoszą odpowiedzialności za zobowiązania Skarbu Państwa. § 2. W razie nieodpłatnego przejęcia, na podstawie obowiązujących ustaw, określonego składnika mienia od państwowej osoby prawnej na rzecz Skarbu Państwa, ten ostatni odpowiada solidarnie z  osobą prawną za zobowiązania powstałe w  okresie, gdy składnik stanowił własność danej osoby prawnej, do wysokości wartości tego składnika ustalonej według stanu z  chwili przejęcia, a według cen z chwili zapłaty. § 3.16) Przepisy § 1 i 2 stosuje się odpowiednio do odpowiedzialności jedno- stek samorządu terytorialnego i samorządowych osób prawnych. Siedziba Art. 41. Jeżeli ustawa lub oparty na niej statut nie stanowi inaczej, siedzibą osoby prawnej jest miejscowość, w której ma siedzibę jej organ zarządzający. Kurator osoby prawnej Art. 42. § 1.17) Jeżeli osoba prawna nie może prowadzić swoich spraw z braku powołanych do tego organów, sąd ustanawia dla niej kuratora. § 2. Kurator powinien postarać się niezwłocznie o powołanie organów osoby prawnej, a w razie potrzeby o jej likwidację. Ochrona dóbr osobistych osób prawnych Art. 43. Przepisy o ochronie dóbr osobistych osób fizycznych stosuje się od- powiednio do osób prawnych. 14) W brzmieniu ustalonym przez ustawę z 28 lipca 1990 r. (Dz.U. Nr 55, poz. 321); zmiana weszła w życie 1 października 1990 r. 15) W brzmieniu ustalonym przez ustawę z 14 lutego 2003 r. (Dz.U. Nr 49, poz. 408); zmiana weszła w życie 25 września 2003 r. 16) Dodany przez ustawę z 14 lutego 2003 r. (Dz.U. Nr 49, poz. 408); zmiana weszła w życie 25 września 2003 r. 17) W brzmieniu ustalonym przez ustawę z 28 lipca 1990 r. (Dz.U. Nr 55, poz. 321); zmiana weszła w życie 1 października 1990 r. 18 K.C. ZC+_wyd_2_2013.indb 18 ZC+_wyd_2_2013.indb 18 2013-04-26 11:32:19 2013-04-26 11:32:19 Osoby Art. 431–435 DZIAŁ III18) Przedsiębiorcy i ich oznaczenia Przedsiębiorca Art. 43 1. Przedsiębiorcą jest osoba fizyczna, osoba prawna i jednostka orga- nizacyjna, o której mowa w art. 331 § 1, prowadząca we własnym imieniu dzia- łalność gospodarczą lub zawodową. Firma Art. 432. § 1. Przedsiębiorca działa pod firmą. § 2. Firmę ujawnia się we właściwym rejestrze, chyba że przepisy odrębne stanowią inaczej. Czytelność firmy Art. 433. § 1. Firma przedsiębiorcy powinna się odróżniać dostatecznie od firm innych przedsiębiorców prowadzących działalność na tym samym rynku. § 2. Firma nie może wprowadzać w błąd, w szczególności co do osoby przed- siębiorcy, przedmiotu działalności przedsiębiorcy, miejsca działalności, źródeł zaopatrzenia. Firma osoby fizycznej Art. 434. Firmą osoby fizycznej jest jej imię i nazwisko. Nie wyklucza to włą- czenia do firmy pseudonimu lub określeń wskazujących na przedmiot działal- ności przedsiębiorcy, miejsce jej prowadzenia oraz innych określeń dowolnie obranych. Firma osoby prawnej Art. 43 5. § 1. Firmą osoby prawnej jest jej nazwa. § 2. Firma zawiera określenie formy prawnej osoby prawnej, które może być podane w skrócie, a ponadto może wskazywać na przedmiot działalności, siedzi- bę tej osoby oraz inne określenia dowolnie obrane. § 3. Firma osoby prawnej może zawierać nazwisko lub pseudonim osoby fi- zycznej, jeżeli służy to ukazaniu związków tej osoby z powstaniem lub działal- nością przedsiębiorcy. Umieszczenie w firmie nazwiska albo pseudonimu osoby 18) Dział III dodany przez ustawę z 14 lutego 2003 r. (Dz.U. Nr 49, poz. 408); zmiana weszła w życie 25 września 2003 r. K.C. 19 ZC+_wyd_2_2013.indb 19 ZC+_wyd_2_2013.indb 19 2013-04-26 11:32:19 2013-04-26 11:32:19 Art. 436–4310 Kodeks cywilny. Część ogólna fizycznej wymaga pisemnej zgody tej osoby, a  w  razie jej śmierci – zgody jej małżonka i dzieci. § 4. Przedsiębiorca może posługiwać się skrótem firmy. Przepis art. 432 § 2 stosuje się odpowiednio. Firma oddziału osoby prawnej Art. 43 6. Firma oddziału osoby prawnej zawiera pełną nazwę tej osoby oraz określenie „oddział” ze wskazaniem miejscowości, w której oddział ma siedzibę. Zmiana firmy Art. 437. Zmiana firmy wymaga ujawnienia w rejestrze. W razie przekształ- cenia osoby prawnej można zachować jej dotychczasową firmę z  wyjątkiem określenia wskazującego formę prawną osoby prawnej, jeżeli uległa ona zmia- nie. To samo dotyczy przekształcenia spółki osobowej. Kontynuacja firmy Art. 438. § 1. W przypadku utraty członkostwa przez wspólnika, którego na- zwisko było umieszczone w firmie, spółka może zachować w swej firmie nazwi- sko byłego wspólnika tylko za wyrażoną na piśmie jego zgodą, a w razie jego śmierci – za zgodą jego małżonka i dzieci. § 2. Przepis § 1 stosuje się odpowiednio w wypadku kontynuowania działal- ności gospodarczej osoby fizycznej przez inną osobę fizyczną będącą jej następ- cą prawnym. § 3. Kto nabywa przedsiębiorstwo, może je nadal prowadzić pod dotychcza- sową nazwą. Powinien jednak umieścić dodatek wskazujący firmę lub nazwisko nabywcy, chyba że strony postanowiły inaczej. Zakaz zbywania Art. 439. § 1. Firma nie może być zbyta. §  2. Przedsiębiorca może upoważnić innego przedsiębiorcę do korzystania ze swej firmy, jeżeli nie wprowadza to w błąd. Ochrona prawa do firmy Art. 43 10. Przedsiębiorca, którego prawo do firmy zostało zagrożone cudzym działaniem, może żądać zaniechania tego działania, chyba że nie jest ono bez- prawne. W  razie dokonanego naruszenia może on także żądać usunięcia jego skutków, złożenia oświadczenia lub oświadczeń w odpowiedniej treści i formie, naprawienia na zasadach ogólnych szkody majątkowej lub wydania korzyści uzyskanej przez osobę, która dopuściła się naruszenia. 20 K.C. ZC+_wyd_2_2013.indb 20 ZC+_wyd_2_2013.indb 20 2013-04-26 11:32:19 2013-04-26 11:32:19 Mienie Art. 44–47 TYTUŁ III MIENIE Pojęcie mienia Art. 44.19) Mieniem jest własność i inne prawa majątkowe. Mienie państwowe Art. 441.20) § 1. Własność i inne prawa majątkowe, stanowiące mienie państwo- we, przysługują Skarbowi Państwa albo innym państwowym osobom prawnym. § 2. Uprawnienia majątkowe Skarbu Państwa względem państwowych osób prawnych określają odrębne przepisy, w szczególności regulujące ich ustrój. Rzeczy Art. 45. Rzeczami w  rozumieniu niniejszego kodeksu są tylko przedmioty materialne. Nieruchomości Art. 46. § 1. Nieruchomościami są części powierzchni ziemskiej stanowiące odrębny przedmiot własności (grunty), jak również budynki trwale z gruntem związane lub części takich budynków, jeżeli na mocy przepisów szczególnych stanowią odrębny od gruntu przedmiot własności. § 2. Prowadzenie ksiąg wieczystych regulują odrębne przepisy. Nieruchomości rolne Art. 461.21) Nieruchomościami rolnymi (gruntami rolnymi) są nieruchomości, które są lub mogą być wykorzystywane do prowadzenia działalności wytwórczej w rolnictwie w zakresie produkcji roślinnej i zwierzęcej, nie wyłączając produk- cji ogrodniczej, sadowniczej i rybnej. Część składowa Art. 47. §  1. Część składowa rzeczy nie może być odrębnym przedmiotem własności i innych praw rzeczowych. 19) W brzmieniu ustalonym przez ustawę z 28 lipca 1990 r. (Dz.U. Nr 55, poz. 321); zmiana weszła w życie 1 października 1990 r. 20) Dodany przez ustawę z  28 lipca 1990  r. (Dz.U.  Nr  55, poz.  321); zmiana weszła w życie 1 października 1990 r. 21) Dodany przez ustawę z  28 lipca 1990  r. (Dz.U.  Nr  55, poz.  321); zmiana weszła w życie 1 października 1990 r. K.C. 21 ZC+_wyd_2_2013.indb 21 ZC+_wyd_2_2013.indb 21 2013-04-26 11:32:19 2013-04-26 11:32:19 Art. 48–51 Kodeks cywilny. Część ogólna § 2. Częścią składową rzeczy jest wszystko, co nie może być od niej odłączone bez uszkodzenia lub istotnej zmiany całości albo bez uszkodzenia lub istotnej zmiany przedmiotu odłączonego. § 3. Przedmioty połączone z rzeczą tylko dla przemijającego użytku nie sta- nowią jej części składowych. Części składowe gruntu Art. 48. Z  zastrzeżeniem wyjątków w  ustawie przewidzianych, do części składowych gruntu należą w  szczególności budynki i  inne urządzenia trwale z gruntem związane, jak również drzewa i inne rośliny od chwili zasadzenia lub zasiania. Urządzenia przesyłowe Art. 49.22) § 1. Urządzenia służące do doprowadzania lub odprowadzania pły- nów, pary, gazu, energii elektrycznej oraz inne urządzenia podobne nie należą do części składowych nieruchomości, jeżeli wchodzą w skład przedsiębiorstwa. § 2. Osoba, która poniosła koszty budowy urządzeń, o których mowa w § 1, i jest ich właścicielem, może żądać, aby przedsiębiorca, który przyłączył urządze- nia do swojej sieci, nabył ich własność za odpowiednim wynagrodzeniem, chyba że w umowie strony postanowiły inaczej. Z żądaniem przeniesienia własności tych urządzeń może wystąpić także przedsiębiorca. Prawa związane z własnością nieruchomości Art. 50. Za części składowe nieruchomości uważa się także prawa związane z jej własnością. Przynależność Art. 51. § 1. Przynależnościami są rzeczy ruchome potrzebne do korzystania z innej rzeczy (rzeczy głównej) zgodnie z jej przeznaczeniem, jeżeli pozostają z nią w faktycznym związku odpowiadającym temu celowi. § 2. Nie może być przynależnością rzecz nie należąca do właściciela rzeczy głównej. § 3. Przynależność nie traci tego charakteru przez przemijające pozbawienie jej faktycznego związku z rzeczą główną. 22) W brzmieniu ustalonym przez ustawę z 30 maja 2008 r. (Dz.U. Nr 116, poz. 731); zmiana weszła w życie 3 sierpnia 2008 r. 22 K.C. ZC+_wyd_2_2013.indb 22 ZC+_wyd_2_2013.indb 22 2013-04-26 11:32:19 2013-04-26 11:32:19 Mienie Art. 52–551 Związek przynależności z rzeczą główną Art. 52. Czynność prawna mająca za przedmiot rzecz główną odnosi skutek także względem przynależności, chyba że co innego wynika z treści czynności albo z przepisów szczególnych. Pożytki rzeczy Art. 53. § 1. Pożytkami naturalnymi rzeczy są jej płody i inne odłączone od niej części składowe, o ile według zasad prawidłowej gospodarki stanowią nor- malny dochód z rzeczy. § 2. Pożytkami cywilnymi rzeczy są dochody, które rzecz przynosi na podsta- wie stosunku prawnego. Pożytki prawa Art. 54. Pożytkami prawa są dochody, które prawo to przynosi zgodnie ze swym społeczno-gospodarczym przeznaczeniem. Uprawnienia do pobierania pożytków Art. 55. § 1. Uprawnionemu do pobierania pożytków przypadają pożytki na- turalne, które zostały odłączone od rzeczy w czasie trwania jego uprawnienia, a pożytki cywilne – w stosunku do czasu trwania tego uprawnienia. § 2. Jeżeli uprawniony do pobierania pożytków poczynił nakłady w celu uzy- skania pożytków, które przypadły innej osobie, należy mu się od niej wynagro- dzenie za te nakłady. Wynagrodzenie nie może przenosić wartości pożytków. Przedsiębiorstwo Art. 55 1.23) Przedsiębiorstwo jest zorganizowanym zespołem składników nie- materialnych i  materialnych przeznaczonym do prowadzenia działalności go- spodarczej. Obejmuje ono w szczególności: 1) oznaczenie indywidualizujące przedsiębiorstwo lub jego wyodrębnione czę- ści (nazwa przedsiębiorstwa); 2) własność nieruchomości lub ruchomości, w  tym urządzeń, materiałów, towarów i wyrobów, oraz inne prawa rzeczowe do nieruchomości lub ru- chomości; 23) Ostatnio w  brzmieniu ustalonym przez ustawę z  14 lutego 2003  r. (Dz.U.  Nr  49, poz. 408); zmiana weszła w życie 25 września 2003 r. K.C. 23 ZC+_wyd_2_2013.indb 23 ZC+_wyd_2_2013.indb 23 2013-04-26 11:32:20 2013-04-26 11:32:20 Art. 552–554 Kodeks cywilny. Część ogólna 3) prawa wynikające z umów najmu i dzierżawy nieruchomości lub ruchomości oraz prawa do korzystania z nieruchomości lub ruchomości wynikające z in- nych stosunków prawnych; 4) wierzytelności, prawa z papierów wartościowych i środki pieniężne; 5) koncesje, licencje i zezwolenia; 6) patenty i inne prawa własności przemysłowej; 7) majątkowe prawa autorskie i majątkowe prawa pokrewne; 8) tajemnice przedsiębiorstwa; 9) księgi i dokumenty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Czynność prawna obejmująca przedsiębiorstwo Art. 55 2.24) Czynność prawna mająca za przedmiot przedsiębiorstwo obejmu- je wszystko, co wchodzi w skład przedsiębiorstwa, chyba że co innego wynika z treści czynności prawnej albo z przepisów szczególnych. Gospodarstwo rolne Art. 553.25) Za gospodarstwo rolne uważa się grunty rolne wraz z  grunta- mi leśnymi, budynkami lub ich częściami, urządzeniami i inwentarzem, jeżeli stanowią lub mogą stanowić zorganizowaną całość gospodarczą, oraz prawami związanymi z prowadzeniem gospodarstwa rolnego. Odpowiedzialność nabywcy przedsiębiorstwa lub gospodarstwa Art. 55 4.26) Nabywca przedsiębiorstwa lub gospodarstwa rolnego jest odpo- wiedzialny solidarnie ze  zbywcą za jego zobowiązania związane z  prowadze- niem przedsiębiorstwa lub gospodarstwa, chyba że w chwili nabycia nie wiedział o tych zobowiązaniach, mimo zachowania należytej staranności. Odpowiedzial- ność nabywcy ogranicza się do wartości nabytego przedsiębiorstwa lub gospo- darstwa według stanu w  chwili nabycia, a  według cen w  chwili zaspokojenia wierzyciela. Odpowiedzialności tej nie można bez zgody wierzyciela wyłączyć ani ograniczyć. 24) Dodany przez ustawę z  28 lipca 1990  r. (Dz.U.  Nr  55, poz.  321); zmiana weszła w życie 1 października 1990 r. 25) Ostatnio w  brzmieniu ustalonym przez ustawę z  14 lutego 2003  r. (Dz.U.  Nr  49, poz. 408); zmiana weszła w życie 25 września 2003 r. 26) Dodany przez ustawę z 14 lutego 2003 r. (Dz.U. Nr 49, poz. 408); zmiana weszła w życie 25 września 2003 r. 24 K.C. ZC+_wyd_2_2013.indb 24 ZC+_wyd_2_2013.indb 24 2013-04-26 11:32:20 2013-04-26 11:32:20 Czynności prawne Art. 56–59 TYTUŁ IV CZYNNOŚCI PRAWNE DZIAŁ I Przepisy ogólne Czynność prawna Art. 56. Czynność prawna wywołuje nie tylko skutki w niej wyrażone, lecz również te, które wynikają z ustawy, z zasad współżycia społecznego i z ustalo- nych zwyczajów. Nieograniczona rozporządzalność prawem zbywalnym Art. 57. §  1. Nie można przez czynność prawną wyłączyć ani ograniczyć uprawnienia do przeniesienia, obciążenia, zmiany lub zniesienia prawa, jeżeli według ustawy prawo to jest zbywalne. § 2. Przepis powyższy nie wyłącza dopuszczalności zobowiązania, że upraw- niony nie dokona oznaczonych rozporządzeń prawem. Nieważność bezwzględna Art. 58. § 1. Czynność prawna sprzeczna z ustawą albo mająca na celu obej- ście ustawy jest nieważna, chyba że właściwy przepis przewiduje inny skutek, w szczególności ten, iż na miejsce nieważnych postanowień czynności prawnej wchodzą odpowiednie przepisy ustawy. § 2. Nieważna jest czynność prawna sprzeczna z zasadami współżycia spo- łecznego. § 3. Jeżeli nieważnością jest dotknięta tylko część czynności prawnej, czyn- ność pozostaje w mocy co do pozostałych części, chyba że z okoliczności wy- nika, iż bez postanowień dotkniętych nieważnością czynność nie zostałaby dokonana. Bezskuteczność względna Art. 59. W  razie zawarcia umowy, której wykonanie czyni całkowicie lub częściowo niemożliwym zadośćuczynienie roszczeniu osoby trzeciej, osoba ta może żądać uznania umowy za bezskuteczną w stosunku do niej, jeżeli strony o jej roszczeniu wiedziały albo jeżeli umowa była nieodpłatna. Uznania umowy za bezskuteczną nie można żądać po upływie roku od jej zawarcia. K.C. 25 ZC+_wyd_2_2013.indb 25 ZC+_wyd_2_2013.indb 25 2013-04-26 11:32:20 2013-04-26 11:32:20 Art. 60–64 Oświadczenie woli Kodeks cywilny. Część ogólna Art. 60.27) Z zastrzeżeniem wyjątków w ustawie przewidzianych, wola osoby dokonującej czynności prawnej może być wyrażona przez każde zachowanie się tej osoby, które ujawnia jej wolę w  sposób dostateczny, w  tym również przez ujawnienie tej woli w postaci elektronicznej (oświadczenie woli). Chwila złożenia i skuteczność odwołania Art. 61. § 1. Oświadczenie woli, które ma być złożone innej osobie, jest złożo- ne z chwilą, gdy doszło do niej w taki sposób, że mogła zapoznać się z jego tre- ścią. Odwołanie takiego oświadczenia jest skuteczne, jeżeli doszło jednocześnie z tym oświadczeniem lub wcześniej. § 2.28) Oświadczenie woli wyrażone w postaci elektronicznej jest złożone in- nej osobie z chwilą, gdy wprowadzono je do środka komunikacji elektronicznej w taki sposób, żeby osoba ta mogła zapoznać się z jego treścią. Utrzymanie w mocy oświadczenia woli Art. 62. Oświadczenie woli, które ma być złożone innej osobie, nie traci mocy wskutek tego, że zanim do tej osoby doszło, składający je zmarł lub utracił zdol- ność do czynności prawnych, chyba że co innego wynika z treści oświadczenia, z ustawy lub z okoliczności. Zgoda osoby trzeciej Art. 63. § 1. Jeżeli do dokonania czynności prawnej potrzebna jest zgoda oso- by trzeciej, osoba ta może wyrazić zgodę także przed złożeniem oświadczenia przez osoby dokonywające czynności albo po jego złożeniu. Zgoda wyrażona po złożeniu oświadczenia ma moc wsteczną od jego daty. §  2. Jeżeli do ważności czynności prawnej wymagana jest forma szczególna, oświadczenie obejmujące zgodę osoby trzeciej powinno być złożone w tej samej formie. Konstytutywne orzeczenie sądu Art. 64.29) Prawomocne orzeczenie sądu stwierdzające obowiązek danej oso- by do złożenia oznaczonego oświadczenia woli, zastępuje to oświadczenie. 27) W  brzmieniu ustalonym przez ustawę z  18 września 2001  r. (Dz.U.  Nr  130, poz. 1450); zmiana weszła w życie 16 sierpnia 2002 r. 28) Dodany przez ustawę z 14 lutego 2003 r. (Dz.U. Nr 49, poz. 408); zmiana weszła w życie 25 września 2003 r. 29) W brzmieniu ustalonym przez ustawę z 28 lipca 1990 r. (Dz.U. Nr 55, poz. 321); zmiana weszła w życie 1 października 1990 r. 26 K.C. ZC+_wyd_2_2013.indb 26 ZC+_wyd_2_2013.indb 26 2013-04-26 11:32:20 2013-04-26 11:32:20 Czynności prawne Art. 65–661 Wykładnia oświadczeń woli Art. 65. §  1. Oświadczenie woli należy tak tłumaczyć, jak tego wymagają ze względu na okoliczności, w których złożone zostało, zasady współżycia spo- łecznego oraz ustalone zwyczaje. § 2. W umowach należy raczej badać, jaki był zgodny zamiar stron i cel umo- wy, aniżeli opierać się na jej dosłownym brzmieniu. DZIAŁ II Zawarcie umowy Oferta Art. 66.30) § 1. Oświadczenie drugiej stronie woli zawarcia umowy stanowi ofertę, jeżeli określa istotne postanowienia tej umowy. § 2. Jeżeli oferent nie oznaczył w ofercie terminu, w ciągu którego oczekiwać będzie odpowiedzi, oferta złożona w  obecności drugiej strony albo za pomo- cą środka bezpośredniego porozumiewania się na odległość przestaje wiązać, gdy nie zostanie przyjęta niezwłocznie; złożona w inny sposób przestaje wiązać z upływem czasu, w którym składający ofertę mógł w zwykłym toku czynności otrzymać odpowiedź wysłaną bez nieuzasadnionego opóźnienia. Oferta w postaci elektronicznej Art. 66 1.31) § 1. Oferta złożona w postaci elektronicznej wiąże składającego, jeżeli druga strona niezwłocznie potwierdzi jej otrzymanie. § 2. Przedsiębiorca składający ofertę w postaci elektronicznej jest obowiąza- ny przed zawarciem umowy poinformować drugą stronę w sposób jednoznaczny i zrozumiały o: 1) czynnościach technicznych składających się na procedurę zawarcia umowy; 2) skutkach prawnych potwierdzenia przez drugą stronę otrzymania oferty; 3) zasadach i  sposobach utrwalania, zabezpieczania i  udostępniania przez przedsiębiorcę drugiej stronie treści zawieranej umowy; 4) metodach i środkach technicznych służących wykrywaniu i korygowaniu błędów we wprowadzanych danych, które jest obowiązany udostępnić drugiej stronie; 30) W brzmieniu ustalonym przez ustawę z 14 lutego 2003 r. (Dz.U. Nr 49, poz. 408); zmiana weszła w życie 25 września 2003 r. 31) Dodany przez ustawę z 14 lutego 2003 r. (Dz.U. Nr 49, poz. 408); zmiana weszła w życie 25 września 2003 r. K.C. 27 ZC+_wyd_2_2013.indb 27 ZC+_wyd_2_2013.indb 27 2013-04-26 11:32:20 2013-04-26 11:32:20 Art. 662–681 Kodeks cywilny. Część ogólna 5) językach, w których umowa może być zawarta; 6) kodeksach etycznych, które stosuje, oraz o ich dostępności w postaci elektro- nicznej. § 3. Przepis § 2 stosuje się odpowiednio, jeżeli przedsiębiorca zaprasza dru- gą stronę do rozpoczęcia negocjacji, składania ofert albo do zawarcia umowy w inny sposób. § 4. Przepisy § 1–3 nie mają zastosowania do zawierania umów za pomocą poczty elektronicznej albo podobnych środków indywidualnego porozumiewa- nia się na odległość. Nie stosuje się ich także w stosunkach między przedsiębior- cami, jeżeli strony tak postanowiły. Odwołanie oferty między przedsiębiorcami Art. 66 2.32) § 1. W stosunkach między przedsiębiorcami oferta może być od- wołana przed zawarciem umowy, jeżeli oświadczenie o odwołaniu zostało zło- żone drugiej stronie przed wysłaniem przez nią oświadczenia o przyjęciu oferty. §  2. Jednakże oferty nie można odwołać, jeżeli wynika to z  jej treści lub określono w niej termin przyjęcia. Opóźnione oświadczenie oblata Art. 67. Jeżeli oświadczenie o przyjęciu oferty nadeszło z opóźnieniem, lecz z jego treści lub z okoliczności wynika, że zostało wysłane w czasie właściwym, umowa dochodzi do skutku, chyba że składający ofertę zawiadomi niezwłocz- nie drugą stronę, iż wskutek opóźnienia odpowiedzi poczytuje umowę za nie zawartą. Kontroferta Art. 68. Przyjęcie oferty dokonane z zastrzeżeniem zmiany lub uzupełnienia jej treści poczytuje się za nową ofertę. Modyfikujące przyjęcie oferty przez przedsiębiorcę Art. 68 1.33) § 1. W stosunkach między przedsiębiorcami odpowiedź na ofertę z zastrzeżeniem zm
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Kodeks cywilny. Kodeks postępowania cywilnego. Kodeks rodzinny i opiekuńczy. Prawo prywatne międzynarodowe. Koszty sądowe w sprawach cywilnych. Prawo o aktach stanu cywilnego. Księgi wieczyste i hipoteka. Kodeks spółek handlowych
Autor:

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: