Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00284 005406 13645105 na godz. na dobę w sumie
Kodeks pracy 2016 z komentarzem - nowe wydanie - ebook/pdf
Kodeks pracy 2016 z komentarzem - nowe wydanie - ebook/pdf
Autor: Liczba stron:
Wydawca: INFOR Język publikacji: polski
ISBN: 9788374408271 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> prawo i podatki
Porównaj ceny (książka, ebook, audiobook).

W czerwcu 2016 r. zostały uchwalone zmiany w Kodeksie pracy. Dotyczą one m.in. nowych terminów zawierania umów o pracę. Dotychczas umowę o pracę trzeba potwierdzić pracownikowi w dniu podjęcia zatrudnienia - czyli do końca tego dnia. Po zmianie przepisów, pracodawca i każdy pracujący będzie musiał mieć zawartą umowę o pracę na piśmie albo na piśmie potwierdzone jej warunki przed rozpoczęciem pracy. Zmiana ta zacznie obowiązywać od 1 września 2016 r.

Druga zmiana uchwalona przez Sejm w czerwcu 2016 r. dotyczy ochrony praw pracowniczych kobiet. Obecnie nie wolno zatrudniać kobiet przy pracach szczególnie uciążliwych lub szkodliwych dla zdrowia. Uchwalona przez Sejm zmiana zawęża stosowanie przepisów jedynie do kobiet w ciąży i karmiących dziecko piersią. Po nowelizacji pracownice podczas ciąży i karmienia piersią nie będą mogły wykonywać prac uciążliwych, niebezpiecznych lub szkodliwych dla zdrowia, mogących mieć niekorzystny wpływ na zdrowie, przebieg ciąży lub karmienie dziecka piersią. Natomiast pozostałe pracownice będą miały możliwość wykonywania prac dotychczas im wzbronionych.


Publikacja zawiera aktualną treść ustawy oraz szczegółowy komentarz do każdego działu Kodeksu pracy, ze szczególnym uwzględnieniem najnowszych zmian wchodzących w życie w 2016 r. Komentarz został przygotowany przez ekspertów – praktyków. Pomocą w zrozumieniu i prawidłowym stosowaniu nowych przepisów prawa pracy są liczne przykłady, wzory dokumentów oraz zestawienia tabelaryczne. 


Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

Praca zbiorowaREKOMENDUJE Nowy termin zawarcia umowy o pracę Zmiany w ochronie pracy kobiet Wypowiadanie umów terminowych na nowych zasadachKodeks pracy 2016z komentarzemZawiera ZmianyUchWalONE W cZERWcU 2016 publikacja zawiera praktyczny komentarz do każdego działu Kodeksu pracy.Dotyczy on wszystkich zagadnień uregulowanych w Kodeksie pracy, w tym m.in. najnowszych zmian w zawieraniu umów o pracę, czasu pracy, nowego wykazu prac wzbronionych kobietom, urlopów wypoczynkowych czy rozwiązywania umów o pracę. Komentarz został przygotowany przez ekspertów – praktyków. Zawiera wyjaśnienia przedstawione na praktycznych przykładach, wzory dokumentów oraz najważniejsze orzecznictwo sądowe. Praca zbiorowa Nowy termin zawarcia umowy o pracę Zmiany w ochronie pracy kobiet Wypowiadanie umów terminowych na nowych zasadachKodeks pracy 2016z komentarzem Autorzy:Marta Jendrasik – komentarz: działy I, VRafał Krawczyk – komentarz: dział XIIJadwiga Krukowska – komentarz: działy III, IVSebastian Kryczka – komentarz: działy II, XAleksander P. Kuźniar – komentarz: działy I–XVBożena Lenart – komentarz: działy VI, VIIIAnna Łukaszewska – komentarz: dział IIIIzabela Nowacka – komentarz: dział IIIMaurycy Organa – komentarz: dział IVMariusz Pigulski – komentarz: działy IV, VIIMałgorzata Podgórska – komentarz: działy II, IV, VI, VIIIMarek Rotkiewicz – komentarz: działy III, XV Aldona Salamon – komentarz: działy III, VIIIMarek Skałkowski – komentarz: działy I, II, IVKatarzyna Wrońska-Zblewska – komentarz: dział VJakub Ziarno – komentarz: działy V, VIIIGrupa INFOR PLPrezes Zarządu Ryszard PieńkowskiDyrektor Centrum WydawniczegoMarzena NikielZespół redakcyjny: Marek Skałkowski – redaktorBożena Goliszewska-Chojdak – redaktorDorota Majcher – sekretarz redakcjiAnna Seroczyńska – korektaAgnieszka Zuchowicz – DTPDruk: Mazowieckie Centrum Poligrafii© Copyright by INFOR PL S.A. Warszawa 2016INFOR PL S.A.01-042 Warszawa, ul. Okopowa 58/72www.infor.plBiuro Obsługi Klienta01-042 Warszawa, ul. Okopowa 58/72tel. 22 761 30 30, faks 22 761 30 31infolinia: 0 801 626 666e-mail: bok@infor.plstrona:www.sklep.infor.plPublikacja jest chroniona przepisami prawa autorskiego. Wykonywanie kserokopii bądź powielanie inną metodą oraz rozpowszechnianie bez zgody Wydawcy w całości lub części jest zabronione i podlega odpowiedzialności karnej. ISBN 978-83-7440-827-1 3SPIS TREŚCIDZIAŁ PIERWSZY. Przepisy ogólne. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..13Rozdział.I ...Przepisy.wstępne. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..13Rozdział.II ...Podstawowe.zasady.prawa.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..15Rozdział.IIa ...Równe.traktowanie.w.zatrudnieniu. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..16Rozdział.IIb ..Nadzór.i.kontrola.przestrzegania.prawa.pracy. . . . . . . . . . . . . . . ..19Rozdział.III ..(uchylony). . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..19KOMENTARZ..Dział.I ..Przepisy.ogólne. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..20Zagadnienia.ogólne.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..20Pracodawca.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..20Pracownik.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..20Akty.prawa.wewnątrzzakładowego. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..21.Zawieszenie.prawa.wewnątrzzakładowego.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..21..Warunki.zawieszenia.przepisów.prawa.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..21..Jakie.przepisy.można.zawiesić. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..22..Okres.trwania.porozumienia. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..22...Warunki,.na.jakich.są.zatrudniani.pracownicy.w.czasie.zawieszenia..przepisów. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..23.Zawieszenie.zapisów.umowy.o.pracę. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..23Podstawowe.zasady.prawa.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..24.Równe.traktowanie.w.zatrudnieniu. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..25..Zróżnicowanie.wynagrodzeń.a.dyskryminacja.. . . . . . . . . . . . . . . . . . ..26..Dodatkowe.świadczenia.po.ustaniu.stosunku.pracy.a.dyskryminacja. . . . ..29...Co.powinien.zrobić.pracodawca,.aby.uniknąć.zarzutu..dyskryminacji.płacowej.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..30.Różnice.między.dyskryminacją.a.nierównym.traktowaniem. . . . . . . . . . ..32Ochrona.pracowników.w.razie.dochodzenia.roszczeń. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..32Obowiązek.udostępnienia.pracownikom.przepisów.o.równym.traktowaniu. . . ..32Nadzór.i.kontrola.przestrzegania.prawa.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..33DZIAŁ DRUGI. Stosunek pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..37Rozdział.I ..Przepisy.ogólne. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..37Rozdział.II ...Umowa.o.pracę. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..39Oddział.1 ..Zawarcie.umowy.o.pracę. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..39Oddział.2 ..Przepisy.ogólne.o.rozwiązaniu.umowy.o.pracę.. . . . . . . . . . . . . ..42Oddział.3 ...Rozwiązanie.umowy.o.pracę.za.wypowiedzeniem. . . . . . . . . . . ..43Oddział.4 ...Uprawnienia.pracownika.w.razie.nieuzasadnionego..lub.niezgodnego.z.prawem.wypowiedzenia.umowy.o.pracę..przez.pracodawcę.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..46Oddział.5 ...Rozwiązanie.umowy.o.pracę.bez.wypowiedzenia. . . . . . . . . . . . ..48Oddział.6 ...Uprawnienia.pracownika.w.razie.niezgodnego.z.prawem..rozwiązania.przez.pracodawcę.umowy.o.pracę..bez.wypowiedzenia. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..50Oddział.6a ...Uprawnienia.pracodawcy.w.razie.nieuzasadnionego..rozwiązania.przez.pracownika.umowy.o.pracę..bez.wypowiedzenia. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..51Oddział.7 ..Wygaśnięcie.umowy.o.pracę. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..51 4Spis treściRozdział.IIa ..(uchylony). . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..52Rozdział.IIb ..Zatrudnianie.pracowników.w.formie.telepracy. . . . . . . . . . . . . . ..53Rozdział.III ...Stosunek.pracy.na.podstawie.powołania,.wyboru,..mianowania.oraz.spółdzielczej.umowy.o.pracę.. . . . . . . . . . . . . ..56Oddział.1 ...Stosunek.pracy.na.podstawie.powołania. . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..56Oddział.2 ...Stosunek.pracy.na.podstawie.wyboru.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..58Oddział.3 ...Stosunek.pracy.na.podstawie.mianowania.. . . . . . . . . . . . . . . . . ..59Oddział.4 ...Stosunek.pracy.na.podstawie.spółdzielczej..umowy.o.pracę. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..59KOMENTARZ..Dział.II ..Stosunek.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..60Zagadnienia.ogólne.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..60Stosunek.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..60Udostępnianie.danych.osobowych. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..61.Kwestionariusz.osobowy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..62Umowa.o.pracę. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..63.Elementy.umowy.o.pracę. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..64.Określenie.stron.umowy.o.pracę. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..66.Data.zawarcia.umowy.o.pracę.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..66.Rodzaj.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..67.Miejsce.wykonywania.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..67.Wynagrodzenie.za.pracę. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..67.Wymiar.czasu.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..68.Termin.rozpoczęcia.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..68.Limit.godzin.ponadwymiarowych. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..69.Systemy.czasu.pracy.w.umowie.o.pracę.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..70.Wskazanie.okoliczności.zawarcia.umowy.terminowej.powyżej.limitów. . . . ..70.Nieobowiązkowe.elementy.umowy.o.pracę. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..73Rodzaje.umów. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..73.Umowa.na.okres.próbny. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..73..Ponowne.zawieranie.umowy.na.okres.próbny. . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..75..Skutki.zawarcia.umowy.na.okres.próbny.dłuższy.niż.3.miesiące.. . . ..77.Umowa.o.pracę.na.czas.określony. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..79..Brak.limitów.w.zawieraniu.umów.na.czas.określony.. . . . . . . . . . . . . ..81..Wypowiedzenie.umowy.na.czas.określony. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..84..Przepisy.przejściowe.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..85.Umowa.na.czas.wykonania.określonej.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..90.Umowa.na.zastępstwo. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..91.Umowa.na.czas.nieokreślony.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..92Informacja.o.warunkach.zatrudnienia. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..93Przejście.zakładu.pracy.na.innego.pracodawcę.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..95.Przejęcie.praw.i.obowiązków.przez.nowego.pracodawcę. . . . . . . . . . . . . . ..95.Pracownicy.zatrudnieni.na.innej.podstawie.niż.umowa.o.pracę. . . . . . . ..97.Osoby.zatrudnione.na.innej.podstawie.niż.stosunek.pracy. . . . . . . . . . . ..97..Tryb.przejścia.zakładu.i.związane.z.tym.obowiązki.wobec..pracowników.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..97.Uprawnienia.pracowników. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..98Rozwiązanie.umowy.o.pracę. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..99 5Spis treści.Porozumienie.stron. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..99.Rozwiązanie.umowy.za.wypowiedzeniem. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..99.Okresy.wypowiedzenia.umów.o.pracę. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..101.Liczenie.terminów. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..101.Przyczyna.wypowiedzenia.umowy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..102..Konsultacje.zamiaru.wypowiedzenia.umowy.ze.związkami..zawodowymi. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..103.Wręczenie.wypowiedzenia.pracownikowi. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..104.Wydłużenie.okresu.wypowiedzenia. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..106.Skrócenie.okresu.wypowiedzenia. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..106Rozwiązanie.umowy.bez.wypowiedzenia.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..108.Zwolnienie.dyscyplinarne.pracownika. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..108.Rozwiązanie.umowy.bez.wypowiedzenia.i.bez.winy.pracownika.. . . . . . ..109.Rozwiązanie.umowy.bez.wypowiedzenia.przez.pracownika. . . . . . . . . . . ..110Wygaśnięcie.stosunku.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..111.Śmierć.pracownika. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..111.Śmierć.pracodawcy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..112.Tymczasowe.aresztowanie. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..112Niezgodne.z.prawem.wypowiedzenie.umowy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..112.Umowa.na.czas.nieokreślony. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..112.Umowa.na.okres.próbny. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..113.Umowa.na.czas.określony. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..113Niezgodne.z.prawem.rozwiązanie.umowy.bez.wypowiedzenia.. . . . . . . . . . . . ..114.Przywrócenie.do.pracy.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..115Telepraca.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..115.Rozpoczęcie.pracy.w.formie.telepracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..115.Zaprzestanie.wykonywania.telepracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..116.Obowiązki.pracodawcy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..117.Dodatkowa.umowa.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..117.Kontrola.telepracownika. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..118.Dokumentacja.pracownicza.i.obowiązki.pracodawcy.w.zakresie.bhp. . . ..120Delegowanie.pracowników.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..120DZIAŁ TRZECI. Wynagrodzenie za pracę i inne świadczenia . . . . . . . . . . . . ..124Rozdział.I ...Ustalanie.wynagrodzenia.za.pracę.i.innych.świadczeń..związanych.z.pracą. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..124Rozdział.Ia ...Wynagrodzenie.za.pracę.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..126Rozdział.II ...Ochrona.wynagrodzenia.za.pracę. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..127Rozdział.III ...Świadczenia.przysługujące.w.okresie.czasowej.niezdolności..do.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..129Rozdział.IIIa ..Odprawa.rentowa.lub.emerytalna.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..130Rozdział.IV ..Odprawa.pośmiertna.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..130KOMENTARZ..Dział.III ..Wynagrodzenie.za.pracę.i.inne.świadczenia. . . . . . . ..132Zagadnienia.ogólne.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..132Regulamin.wynagradzania. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..135.Regulamin.wynagradzania.a.układ.zbiorowy.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . ..135.Zasady.tworzenia.regulaminu.wynagradzania. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..136 6Spis treści.Jakie.postanowienia.powinien.zawierać.regulamin. . . . . . . . . . . . . . . . . . ..136.Najczęściej.popełniane.błędy.w.regulaminie.wynagradzania. . . . . . . . . . ..137.Jak.prawidłowo.określić.datę.wejścia.w.życie.regulaminu. . . . . . . . . . . . . ..141.Jak.podać.regulamin.do.wiadomości.pracowników. . . . . . . . . . . . . . . . . . ..142.Jak.zmieniać.postanowienia.regulaminu. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..142Podróż.służbowa. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..144.Dieta.krajowa. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..144.Dieta.zagraniczna. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..149.Podróż.pracowników.mobilnych. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..151.Nocleg.w.kabinie.samochodu.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..154Wynagrodzenie.za.wykonaną.pracę. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..157.Przestój.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..158.Przestój.z.powodu.warunków.atmosferycznych. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..158Ochrona.wynagrodzenia.za.pracę. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..160.Prawo.niezbywalne.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..160.Wypłata.wynagrodzenia.za.pracę. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..163.Forma.i.sposób.wypłaty.wynagrodzenia. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..164.Potrącenia.z.wynagrodzenia. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..164.Granice.potrąceń.i.kwota.wolna.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..164Wynagrodzenie.za.okres.niezdolności.do.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..172Odprawa.rentowa.lub.emerytalna.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..175Odprawa.pośmiertna. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..177DZIAŁ CZWARTY. Obowiązki pracodawcy i pracownika. . . . . . . . . . . . . . . . ..183Rozdział.I ..Obowiązki.pracodawcy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..183Rozdział.II ..Obowiązki.pracownika. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..186Rozdział.IIa ..Zakaz.konkurencji. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..186Rozdział.III ..Kwalifikacje.zawodowe.pracowników. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..187Rozdział.IV ..Regulamin.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..189Rozdział.V ..Nagrody.i.wyróżnienia. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..190Rozdział.VI ..Odpowiedzialność.porządkowa.pracowników. . . . . . . . . . . . . . . ..190KOMENTARZ..Dział.IV ..Obowiązki.pracodawcy.i.pracownika. . . . . . . . . . . . . ..192Zagadnienia.ogólne.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..192Zakres.obowiązków.pracownika. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..192Mobbing.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..194Świadectwo.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..196.Termin.wydania. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..196.Szczególne.zasady.wypełniania.i.wydawania.świadectwa.pracy. . . . . . . . ..199...Okresy.pracy.w.„zbiorczym”.świadectwie.pracy,.jeżeli.pracownik...otrzymał.świadectwo.pracy.za.niektóre.zakończone.umowy. . . . . . . ..199...Świadectwo.pracy.dla.pracownika,.z.którym.umowę.zawarto..wcześniej,.niż.nastąpiło.przystąpienie.do.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . ..200...Wystawianie.świadectwa.pracy,.jeżeli.po.umowie.terminowej..zawarto.umowę.na.czas.nieokreślony. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..201...Wydanie.świadectwa.pracy.przed.upływem.24.miesięcy. . . . . . . . . . ..201.Najczęstsze.błędy.w.świadectwach.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..202Sprostowanie.świadectwa.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..210 7Spis treściZakaz.konkurencji. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..210..Wskazówki.dla.pracodawcy.zawierającego.umowę.o.zakazie..konkurencji. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..211..Odpowiedzialność.materialna.pracownika.za.złamanie.zakazu.konkurencji.podczas.zatrudnienia. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..216..Odszkodowanie.z.klauzuli.konkurencyjnej. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..219.Sposób.obliczania.odszkodowania. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..221Kwalifikacje.zawodowe.pracowników. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..223.Skierowanie.lub.zgoda.pracodawcy.na.dokształcanie. . . . . . . . . . . . . . . . ..223.Uprawnienia.pracowników.podnoszących.kwalifikacje.. . . . . . . . . . . . . . ..225.Umowa.pracodawcy.z.pracownikiem.podnoszącym.kwalifikacje.. . . . . . ..227.Indywidualny.czas.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..233.Świadczenia.dobrowolne. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..233.Dokształcanie.niezwiązane.z.zatrudnieniem. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..234Regulamin.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..234.Zasady.przyznawania.środków.ochrony.indywidualnej.. . . . . . . . . . . . . . ..236.Systemy.i.rozkłady.czasu.pracy.oraz.przyjęte.okresy.rozliczeniowe. . . . . ..237.Pora.nocna. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..238.Termin.i.miejsce.wypłaty.wynagrodzenia. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..238.Wykaz.prac.wzbronionych.młodocianym.i.kobietom. . . . . . . . . . . . . . . . ..239.Obowiązki.bhp. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..240.Sposób.potwierdzania.przybycia.i.obecności.w.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . ..240.Informacja.o.karach.porządkowych. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..241.Inne.postanowienia.zamieszczone.w.regulaminie.pracy. . . . . . . . . . . . . . ..241.Ustalenie.i.wejście.w.życie.regulaminu.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..241Odpowiedzialność.porządkowa.pracowników. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..242.Procedura.stosowania.kar. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..242.Odwołanie.od.zastosowanej.kary. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..243.Zatarcie.kary. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..245DZIAŁ PIĄTY. Odpowiedzialność materialna pracowników. . . . . . . . . . . . . ..248Rozdział.I ...Odpowiedzialność.pracownika.za.szkodę.wyrządzoną..pracodawcy.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..248Rozdział.II ...Odpowiedzialność.za.mienie.powierzone..pracownikowi.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..249KOMENTARZ. Dział.V ..Odpowiedzialność.materialna.pracowników. . . . . . . . ..251Zagadnienia.ogólne.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..251Odpowiedzialność.za.szkodę.wyrządzoną.pracodawcy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..251.Granice.odpowiedzialności. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..253.Wysokość.odszkodowania.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..253.Ciężar.dowodu. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..255.Szkoda.wyrządzona.osobie.trzeciej.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..255.Przyczynienie.się.do.powstania.szkody. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..256Odpowiedzialność.za.mienie.powierzone.pracownikowi.. . . . . . . . . . . . . . . . . ..257.Wspólna.odpowiedzialność.za.powierzone.mienie. . . . . . . . . . . . . . . . . . ..259.Inwentaryzacja. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..261.Wypowiedzenie.i.odstąpienie.od.umowy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..262 8Spis treści.Nieobecność.pracownika.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..262.Rozwiązanie.umowy.o.pracę. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..263.Ustanie.umowy.o.odpowiedzialności.materialnej. . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..263.Udział.pracowników.w.inwentaryzacji.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..263DZIAŁ SZÓSTY. Czas pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..265Rozdział.I ..Przepisy.ogólne. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..265Rozdział.II ..Normy.i.ogólny.wymiar.czasu.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..265Rozdział.III ..Okresy.odpoczynku. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..266Rozdział.IV ..Systemy.i.rozkłady.czasu.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..267Rozdział.V ..Praca.w.godzinach.nadliczbowych. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..272Rozdział.VI ..Praca.w.porze.nocnej. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..274Rozdział.VII ..Praca.w.niedziele.i.święta. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..275KOMENTARZ..Dział.VI ..Czas.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..278Zagadnienia.ogólne.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..278Doba.pracownicza.i.tydzień.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..279Normy.czasu.pracy.i.okres.rozliczeniowy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..280.Normy.czasu.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..280.Pięciodniowy.tydzień.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..281.Okres.rozliczeniowy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..281Wymiar.czasu.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..288Rozkład.czasu.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..288Prawo.pracownika.do.odpoczynku. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..290.Odpoczynek.dobowy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..290.Odpoczynek.tygodniowy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..291Przerwa.w.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..291Systemy.czasu.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..292.System.podstawowy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..292.System.równoważny.z.przedłużeniem.normy.dobowej.do.12.godzin. . . ..292..System.równoważny.z.przedłużeniem.normy.dobowej..do.16.lub.24.godzin. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..293.System.przerywanego.czasu.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..293.System.zadaniowego.czasu.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..294.System.pracy.weekendowej. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..294.System.skróconego.tygodnia.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..294.Ruchomy.czas.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..295Czas.pracy.kadry.kierowniczej. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..296Ewidencja.czasu.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..297Praca.w.godzinach.nadliczbowych. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..300.Odrabianie.wyjść.prywatnych.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..300.Limit.pracy.nadliczbowej.(dobowy,.tygodniowy,.roczny). . . . . . . . . . . . . ..302.Rekompensata.pracy.w.godzinach.nadliczbowych.. . . . . . . . . . . . . . . . . . ..302.Praca.w.niedziele.i.święta. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..305..Praca.w.placówkach.handlowych.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..305Rekompensata.za.pracę.w.niedzielę.i.święto. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..306 9Spis treściDZIAŁ SIÓDMY. Urlopy pracownicze. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..311Rozdział.I ..Urlopy.wypoczynkowe. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..311Rozdział.II ..Urlopy.bezpłatne. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..316KOMENTARZ..Dział.VII ..Urlopy.wypoczynkowe.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..318Zagadnienia.ogólne.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..318Nabycie.prawa.do.urlopu. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..318Wymiar.urlopu.wypoczynkowego.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..319Udzielanie.urlopu. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..322..Urlop.pracowników.pracujących.w.równoważnym.systemie.czasu.pracy. . . ..322Urlop.proporcjonalny. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..323.Urlop.po.okresie.niewykonywania.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..324Zwiększenie.wymiaru.urlopu. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..325Termin.wykorzystania.urlopu. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..325Przerwanie.urlopu. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..326Odwołanie.z.urlopu. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..326.Zwrot.kosztów.odwołania.i.przesunięcia.urlopu.pracownika. . . . . . . . . . ..327Dzielenie.urlopu.na.części. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..328Urlop.na.żądanie. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..329Ekwiwalent.za.urlop. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..329Wynagrodzenie.urlopowe. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..331DZIAŁ ÓSMY. Uprawnienia pracowników związane z rodzicielstwem. . . . ..334KOMENTARZ..Dział.VIII ..Uprawnienia.pracowników.związane..z.rodzicielstwem. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..350Zakaz.zatrudniania.kobiet.przy.pracach.szczególnie.uciążliwych..i.szkodliwych.dla.zdrowia.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..350Ochrona.stosunku.pracy.kobiet.w.ciąży. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..352...Zakaz.wypowiadania.i.rozwiązywania.umowy.o.pracę.z.pracownicą..w.ciąży.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..352.Wyjątki.od.zakazu.wypowiadania.umów.pracownicom.w.ciąży. . . . . . . ..353.Obowiązek.przedłużania.umów.terminowych. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..353Uprawnienia.związane.z.rodzicielstwem. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..354.Pracownica.w.ciąży. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..354.Pracownica.karmiąca.dziecko.piersią. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..355.Pracownica.wychowująca.dziecko.w.wieku.do.4.lat.. . . . . . . . . . . . . . . . . ..356.Pracownica.wychowująca.dziecko.w.wieku.do.14.lat.. . . . . . . . . . . . . . . . ..356Urlop.macierzyński. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..358.Przejęcie.urlopu.przez.samotnego.ojca. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..361.Przejęcie.urlopu.w.razie.śmierci.matki.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..363.Podjęcie.pracy.przez.ubezpieczoną.matkę. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..363.Rozpoczęcie.urlopu.macierzyńskiego.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..364Urlop.na.warunkach.urlopu.macierzyńskiego.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..364Urlop.rodzicielski. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..365.Tak.zwany.długi.wniosek.o.urlop.rodzicielski.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..368.Łączenie.urlopu.rodzicielskiego.z.wykonywaniem.pracy. . . . . . . . . . . . . ..369.Rezygnacja.z.urlopu.rodzicielskiego. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..370.Urlop.rodzicielski.dla.rodziców.adopcyjnych. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..371 10Spis treściUrlop.ojcowski. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..371Warunki.zatrudnienia.pracownika.powracającego.z.urlopu..macierzyńskiego. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..372Urlop.wychowawczy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..373..Pomniejszanie.liczby.części.urlopu.wychowawczego..ze.względu.na.wykorzystany.urlop.rodzicielski. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..374..Zakaz.rozwiązywania.i.wypowiadania.umowy.o.pracę..w.czasie.urlopu.wychowawczego. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..374.Podjęcie.pracy.na.urlopie.wychowawczym. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..375.Przerwanie.urlopu.wychowawczego. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..375.Dopuszczenie.pracownika.do.pracy.po.urlopie.wychowawczym. . . . . . . ..375.Obniżenie.wymiaru.czasu.pracy.zamiast.urlopu.wychowawczego. . . . . . ..377DZIAŁ DZIEWIĄTY. Zatrudnianie młodocianych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..379Rozdział.I ..Przepisy.ogólne. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..379Rozdział.II ...Zawieranie.i.rozwiązywanie.umów.o.pracę..w.celu.przygotowania.zawodowego.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..380Rozdział.III ...Dokształcanie.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..380Rozdział.IIIa ...Zatrudnianie.młodocianych.w.innym.celu.niż.przygotowanie..zawodowe.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..381Rozdział.IV ..Szczególna.ochrona.zdrowia. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..382Rozdział.V ..Urlopy.wypoczynkowe. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..383Rozdział.VI ..Rzemieślnicze.przygotowanie.zawodowe. . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..383KOMENTARZ..Dział.IX ..Zatrudnianie.młodocianych.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..384Zagadnienia.ogólne.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..384Umowa.o.pracę.w.celu.przygotowania.zawodowego.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..384Rozwiązanie.umowy.o.pracę.zawartej.w.celu.przygotowania.zawodowego. . . ..385Ochrona.pracowników.młodocianych. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..386Czas.pracy.młodocianych.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..387Zatrudnianie.pracowników.przy.pracach.lekkich. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..388Urlopy.wypoczynkowe.młodocianych. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..389DZIAŁ DZIESIĄTY. Bezpieczeństwo i higiena pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..393Rozdział.I ..Podstawowe.obowiązki.pracodawcy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..393Rozdział.II ..Prawa.i.obowiązki.pracownika. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..395Rozdział.III ..Obiekty.budowlane.i.pomieszczenia.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . ..397Rozdział.IV ..Maszyny.i.inne.urządzenia.techniczne. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..398Rozdział.V ...Czynniki.oraz.procesy.pracy.stwarzające.szczególne..zagrożenie.dla.zdrowia.lub.życia. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..398Rozdział.VI ..Profilaktyczna.ochrona.zdrowia. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..401Rozdział.VII ..Wypadki.przy.pracy.i.choroby.zawodowe. . . . . . . . . . . . . . . . . . ..405Rozdział.VIII ..Szkolenie. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..408Rozdział.IX ..Środki.ochrony.indywidualnej.oraz.odzież.i.obuwie.robocze.. . . ..408Rozdział.X ..Służba.bezpieczeństwa.i.higieny.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..410Rozdział.XI ...Konsultacje.w.zakresie.bezpieczeństwa.i.higieny.pracy..oraz.komisja.bezpieczeństwa.i.higieny.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . ..411 11Spis treściRozdział.XII ....Obowiązki.organów.sprawujących.nadzór.nad.przedsiębiorstwami..lub.innymi.jednostkami.organizacyjnymi.państwowymi..albo.samorządowymi. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..412Rozdział.XIII ...Przepisy.bezpieczeństwa.i.higieny.pracy.dotyczące..wykonywania.prac.w.różnych.gałęziach.pracy. . . . . . . . . . . . . . ..413KOMENTARZ..Dział.X ..Bezpieczeństwo.i.higiena.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..414Zagadnienia.ogólne.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..414Podstawowe.obowiązki.pracodawcy.w.zakresie.bhp. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..414Osoba.do.udzielania.pierwszej.pomocy.i.ochrony.przeciwpożarowej. . . . . . . ..415Informowanie.o.działalności. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..415Informowanie.o.ryzyku.zawodowym. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..415Badania.lekarskie.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..416Szkolenia.bhp. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..419Odzież.i.obuwie.robocze. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..421Pranie.odzieży.roboczej. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..423Środki.ochrony.indywidualnej. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..424Informowanie.o.wypadkach.przy.pracy.i.chorobach.zawodowych. . . . . . . . . . ..425DZIAŁ JEDENASTY. Układy zbiorowe pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..429Rozdział.I ..Przepisy.ogólne. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..429Rozdział.II ..Ponadzakładowy.układ.zbiorowy.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..435Rozdział.III ..Zakładowy.układ.zbiorowy.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..438KOMENTARZ..Dział.XI ..Układy.zbiorowe.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..441Zagadnienia.ogólne.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..441Zawarcie.układu.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..441Układ.zbiorowy.a.treść.stosunku.pracy.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..442Zawieszenie.stosowania.układu.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..443DZIAŁ DWUNASTY. Rozpatrywanie sporów o roszczenia ze stosunku pracy.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..445Rozdział.I ..Przepisy.ogólne. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..445Rozdział.II ..Postępowanie.pojednawcze. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..445Rozdział.III ..Sądy.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..447KOMENTARZ..Dział.XII ..Rozpatrywanie.sporów.o.roszczenia.ze.stosunku.pracy. . . ..449Zagadnienia.ogólne.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..449Sąd.pracy.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..449Ugoda.z.pracownikiem. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..451Terminy.dochodzenia.roszczeń. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..453DZIAŁ TRZYNASTY. Odpowiedzialność za wykroczenia przeciwko prawom pracownika. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..456Rozdział.II ..(uchylony). . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..457KOMENTARZ..Dział.XIII ..Odpowiedzialność.za.wykroczenia.przeciwko.prawom.pracownika. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..458Zagadnienia.ogólne.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..458Katalog.wykroczeń. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..458 12Spis treści.Zawarcie.umowy.cywilnoprawnej.zamiast.umowy.o.pracę. . . . . . . . . . . . ..458..Niepowiadomienie.PIP.o.zawarciu.umowy.na.czas.określony.przekraczającej.dopuszczalną.długość.i.liczbę.takich.umów. . . . . . . . . . . ..459..Niepotwierdzenie.umowy.o.pracę.na.piśmie. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..460..Wypowiedzenie.lub.rozwiązanie.umowy.z.rażącym.naruszeniem..przepisów. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..461..Stosowanie.kar.porządkowych.innych.niż.przewidziane.w.Kodeksie..pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..462..Naruszenie.przepisów.o.czasie.pracy,.uprawnieniach.związanych..z.rodzicielstwem,.zatrudnianiu.młodocianych. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..462..Nieprowadzenie.dokumentacji.pracowniczej. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..463..Pozostawienie.dokumentacji.pracowniczej.w.warunkach.grożących..jej.uszkodzeniem.lub.zniszczeniem. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..463Wykroczenia.związane.z.podstawowymi.prawami.pracowniczymi. . . . . . . . . . ..463.Wynagrodzenia.i.świadczenia. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..464.Urlopy.wypoczynkowe. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..465.Niewydanie.świadectwa.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..465.Niewykonanie.orzeczenia.sądu.pracy .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. ...466Odpowiedzialność.za.stan.bezpieczeństwa.i.higieny.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . ..466.Projekt.budowlany.niespełniający.wymagań.bhp.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..467..Urządzenia.i.środki.ochrony.niespełniające.wymagań..dotyczących.oceny.zgodności. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..467.Szkodliwe.procesy.technologiczne.i.substancje.chemiczne. . . . . . . . . . . ..468.Ukrywanie.wypadków.lub.chorób.zawodowych. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..468.Niewykonanie.decyzji.inspektora.pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..469.Utrudnianie.kontroli. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..469.Niedozwolona.praca.dzieci. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..470Wysokość.kary. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..470DZIAŁ CZTERNASTY. Przedawnienie roszczeń. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..472KOMENTARZ..Dział.XIV ..Przedawnienie.roszczeń. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..474Zagadnienia.ogólne.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..474Terminy.przedawnienia. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..474DZIAŁ CZTERNASTYa.(uchylony). . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..476DZIAŁ PIĘTNASTY. Przepisy końcowe. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..476KOMENTARZ..Dział.XV ..Przepisy.końcowe. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..480Zagadnienia.ogólne.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..480Warunki.bhp.dla.osób.niebędących.pracownikami. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..480Praca.dzieci.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..480.Zgoda.inspektora.i.cofnięcie.wniosku.przez.rodziców. . . . . . . . . . . . . . . . ..481Odpowiednie.stosowanie.przepisów.Kodeksu.cywilnego. . . . . . . . . . . . . . . . . . ..482Wykaz dyrektyw Wspólnot Europejskich, których wdrożenia dokonuje Kodeks pracy.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..485 13art. 1–4 Kodeks pracyUSTAWAz dnia 26 czerwca 1974 r.Kodeks pracy*[1](j.t. Dz.U. z 2014 r., poz. 1502; zm.: Dz.U. z 2014 r., poz. 1662; Dz.U. z 2015 r., poz. 1066, poz. 1220, poz. 1224, poz. 1240, poz. 1268; Dz.U. z 2016 r., poz. 868, poz. 910, poz. 960)**.Preambuła.(uchylona) .DZIAŁ PIERWSZY Przepisy ogólneRozdział I Przepisy wstępneArt. 1.[1][Zakres regulacji]***Kodeks.pracy.określa.prawa.i.obowiązki.pracowników.i.pracodawców .Art. 2. [Definicja pracownika]Pracownikiem.jest.osoba.zatrudniona.na.podstawie.umowy.o.pracę,.powo-łania,.wyboru,.mianowania.lub.spółdzielczej.umowy.o.pracę .Art. 3. [Definicja pracodawcy]Pracodawcą.jest.jednostka.organizacyjna,.choćby.nie.posiadała.osobowości.prawnej,.a.także.osoba.fizyczna,.jeżeli.zatrudniają.one.pracowników .Art. 31. [Czynności z zakresu prawa pracy]§ 1..Za.pracodawcę.będącego.jednostką.organizacyjną.czynności.w.sprawach.z.zakresu.prawa.pracy.dokonuje.osoba.lub.organ.zarządzający.tą.jednostką.albo.inna.wyznaczona.do.tego.osoba .§ 2..Przepis.§.1.stosuje.się.odpowiednio.do.pracodawcy.będącego.osobą.fizyczną,.jeżeli.nie.dokonuje.on.osobiście.czynności,.o.których.mowa.w.tym.przepisie .Art. 4..(uchylony) ...*..Wykaz.dyrektyw.Wspólnot.Europejskich,.których.wdrożenia.dokonuje.niniejsza.ustawa,.znajduje.się.na.str ..485–488 ..**..W.ujednoliconym.przez.redakcję.tekście.uwzględniono.wszystkie.dotychczasowe.zmiany ..Najnowsze.zmiany.zostały.wyróżnione.pogrubioną.czcionką .***..Hasła.w.klamrach.pochodzą.od.redakcji .[1]..Odnośnik.nr.1.do.tytułu.ustawy.w.brzmieniu.ustalonym.przez.art ..33.pkt.1.ustawy.z.10.czerwca.2016.r ..o.delegowaniu.pracowników.w.ramach.świadczenia.usług.(Dz .U ..z.2016.r .,.poz ..868) ..Zmia-na.weszła.w.życie.18.czerwca.2016.r . 14Kodeks pracy art. 5–91 Art. 5. [Przepisy szczególne]Jeżeli.stosunek.pracy.określonej.kategorii.pracowników.regulują.przepisy.szcze-gólne,.przepisy.kodeksu.stosuje.się.w.zakresie.nieuregulowanym.tymi.przepisami .Art. 6..(uchylony) .Art. 7..(uchylony) .Art. 8. [Zasady współżycia społecznego]Nie.można.czynić.ze.swego.prawa.użytku,.który.byłby.sprzeczny.ze.spo-łeczno-gospodarczym.przeznaczeniem.tego.prawa.lub.zasadami.współżycia.społecznego ..Takie.działanie.lub.zaniechanie.uprawnionego.nie.jest.uważane.za.wykonywanie.prawa.i.nie.korzysta.z.ochrony .Art. 9. [Źródła prawa pracy]§ 1..Ilekroć.w.Kodeksie.pracy.jest.mowa.o.prawie.pracy,.rozumie.się.przez.to.przepisy.Kodeksu.pracy.oraz.przepisy.innych.ustaw.i.aktów.wykonawczych,.okre-ślające.prawa.i.obowiązki.pracowników.i.pracodawców,.a.także.postanowienia.układów.zbiorowych.pracy.i.innych.opartych.na.ustawie.porozumień.zbiorowych,.regulaminów.i.statutów.określających.prawa.i.obowiązki.stron.stosunku.pracy .§ 2..Postanowienia.układów.zbiorowych.pracy.i.porozumień.zbiorowych.oraz.regulaminów.i.statutów.nie.mogą.być.mniej.korzystne.dla.pracowników.niż.przepisy.Kodeksu.pracy.oraz.innych.ustaw.i.aktów.wykonawczych .§ 3..Postanowienia.regulaminów.i.statutów.nie.mogą.być.mniej.korzystne.dla.pracowników.niż.postanowienia.układów.zbiorowych.pracy.i.porozumień.zbiorowych .§ 4..Postanowienia.układów.zbiorowych.pracy.i.innych.opartych.na.usta-wie.porozumień.zbiorowych,.regulaminów.oraz.statutów.określających.prawa.i.obowiązki.stron.stosunku.pracy,.naruszające.zasadę.równego.traktowania.w.zatrudnieniu,.nie.obowiązują .Art. 91. [Porozumienie o zawieszeniu stosowania przepisów prawa pracy]§ 1..Jeżeli.jest.to.uzasadnione.sytuacją.finansową.pracodawcy,.może.być.za-warte.porozumienie.o.zawieszeniu.stosowania.w.całości.lub.w.części.przepisów.prawa.pracy,.określających.prawa.i.obowiązki.stron.stosunku.pracy;.nie.dotyczy.to.przepisów.Kodeksu.pracy.oraz.przepisów.innych.ustaw.i.aktów.wykonawczych .§ 2..Porozumienie,.o.którym.mowa.w.§.1,.zawiera.pracodawca.i.reprezen-tująca.pracowników.organizacja.związkowa,.a.jeżeli.pracodawca.nie.jest.objęty.działaniem.takiej.organizacji,.porozumienie.zawiera.pracodawca.i.przedstawi-cielstwo.pracowników.wyłonione.w.trybie.przyjętym.u.tego.pracodawcy .§ 3..Zawieszenie.stosowania.przepisów.prawa.pracy.nie.może.trwać.dłużej.niż.przez.okres.3.lat ..Przepis.art ..24127.§.3.stosuje.się.odpowiednio .§ 4..Pracodawca.przekazuje.porozumienie.właściwemu.okręgowemu.inspek-torowi.pracy .§ 5..Przepisy.§.1–4.nie.naruszają.przepisów.art ..24127 . 15art. 10–15 Kodeks pracyRozdział II Podstawowe zasady prawa pracyArt. 10. [Prawo do pracy]§ 1..Każdy.ma.prawo.do.swobodnie.wybranej.pracy ..Nikomu,.z.wyjątkiem.przypadków.określonych.w.ustawie,.nie.można.zabronić.wykonywania.zawodu .§ 2..Państwo.określa.minimalną.wysokość.wynagrodzenia.za.pracę .§ 3..Państwo.prowadzi.politykę.zmierzającą.do.pełnego.produktywnego.zatrudnienia .Art. 11. [Nawiązanie stosunku pracy]Nawiązanie.stosunku.pracy.oraz.ustalenie.warunków.pracy.i.płacy,.bez.względu.na.podstawę.prawną.tego.stosunku,.wymaga.zgodnego.oświadczenia.woli.pracodawcy.i.pracownika .Art. 111. [Poszanowanie dóbr osobistych pracownika]Pracodawca.jest.obowiązany.szanować.godność.i.inne.dobra.osobiste.pracownika .Art. 112. [Równe prawa pracowników]Pracownicy.mają.równe.prawa.z.tytułu.jednakowego.wypełniania.takich.sa-mych.obowiązków;.dotyczy.to.w.szczególności.równego.traktowania.mężczyzn.i.kobiet.w.zatrudnieniu .Art. 113. [Zakaz dyskryminacji]Jakakolwiek.dyskryminacja.w.zatrudnieniu,.bezpośrednia.lub.pośrednia,.w.szczególności.ze.względu.na.płeć,.wiek,.niepełnosprawność,.rasę,.religię,.narodowość,.przekonania.polityczne,.przynależność.związkową,.pochodzenie.etniczne,.wyznanie,.orientację.seksualną,.a.także.ze.względu.na.zatrudnienie.na.czas.określony.lub.nieokreślony.albo.w.pełnym.lub.w.niepełnym.wymiarze.czasu.pracy.–.jest.niedopuszczalna .Art. 12..(uchylony) .Art. 13. [Prawo do godziwego wynagrodzenia]Pracownik.ma.prawo.do.godziwego.wynagrodzenia.za.pracę ..Warunki.realiza-cji.tego.prawa.określają.przepisy.prawa.pracy.oraz.polityka.państwa.w.dziedzinie.płac,.w.szczególności.poprzez.ustalanie.minimalnego.wynagrodzenia.za.pracę .Art. 14. [Prawo do wypoczynku]Pracownik.ma.prawo.do.wypoczynku,.który.zapewniają.przepisy.o.czasie.pracy,.dniach.wolnych.od.pracy.oraz.o.urlopach.wypoczynkowych .Art. 15. [Zapewnienie bezpiecznych i higienicznych warunków pracy]Pracodawca.jest.obowiązany.zapewnić.pracownikom.bezpieczne.i.higienicz-ne.warunki.pracy . 16Kodeks pracy art. 16–183a Art. 16. [Zaspokajanie bytowych, socjalnych i kulturalnych potrzeb pra-cowników]Pracodawca,.stosownie.do.możliwości.i.warunków,.zaspokaja.bytowe,.socjal-ne.i.kulturalne.potrzeby.pracowników .Art. 17. [Podnoszenie kwalifikacji zawodowych]Pracodawca.jest.obowiązany.ułatwiać.pracownikom.podnoszenie.kwalifika-cji.zawodowych .Art. 18. [Zgodność postanowień umów z prawem]§ 1..Postanowienia.umów.o.pracę.oraz.innych.aktów,.na.których.podstawie.powstaje.stosunek.pracy,.nie.mogą.być.mniej.korzystne.dla.pracownika.niż.przepisy.prawa.pracy .§ 2..Postanowienia.umów.i.aktów,.o.których.mowa.w.§.1,.mniej.korzystne.dla.pracownika.niż.przepisy.prawa.pracy.są.nieważne;.zamiast.nich.stosuje.się.odpowiednie.przepisy.prawa.pracy .§ 3..Postanowienia.umów.o.pracę.i.innych.aktów,.na.podstawie.których.po-wstaje.stosunek.pracy,.naruszające.zasadę.równego.traktowania.w.zatrudnieniu.są.nieważne ..Zamiast.takich.postanowień.stosuje.się.odpowiednie.przepisy.pra-wa.pracy,.a.w.razie.braku.takich.przepisów.–.postanowienia.te.należy.zastąpić.odpowiednimi.postanowieniami.niemającymi.charakteru.dyskryminacyjnego .Art. 181. [Tworzenie organizacji]§ 1..Pracownicy.i.pracodawcy,.w.celu.reprezentacji.i.obrony.swoich.praw.i.interesów,.mają.prawo.tworzyć.organizacje.i.przystępować.do.tych.organizacji .§ 2..Zasady.tworzenia.i.działania.organizacji,.o.których.mowa.w.§.1,.określa.ustawa.o.związkach.zawodowych,.ustawa.o.organizacjach.pracodawców.oraz.inne.przepisy.prawa .Art. 182. [Udział pracowników w zarządzaniu zakładem pracy]Pracownicy.uczestniczą.w.zarządzaniu.zakładem.pracy.w.zakresie.i.na.zasa-dach.określonych.w.odrębnych.przepisach .Art. 183. [Obowiązki pracodawcy i organów administracji]Pracodawcy.oraz.organy.administracji.są.obowiązani.tworzyć.warunki.umożliwiające.korzystanie.z.uprawnień.określonych.w.przepisach,.o.których.mowa.w.art ..181.i.182 .Rozdział IIa Równe traktowanie w zatrudnieniuArt. 183a..[Zakaz dyskryminacji]§ 1..Pracownicy.powinni.być.równo.traktowani.w.zakresie.nawiązania.i.roz-wiązania.stosunku.pracy,.warunków.zatrudnienia,.awansowania.oraz.dostępu.do.szkolenia.w.celu.podnoszenia.kwalifikacji.zawodowych,.w.szczególności.bez. 17art. 183b Kodeks pracywzględu.na.płeć,.wiek,.niepełnosprawność,.rasę,.religię,.narodowość,.przeko-nania.polityczne,.przynależność.związkową,.pochodzenie.etniczne,.wyznanie,.orientację.seksualną,.a.także.bez.względu.na.zatrudnienie.na.czas.określony.lub.nieokreślony.albo.w.pełnym.lub.w.niepełnym.wymiarze.czasu.pracy .§ 2..Równe.traktowanie.w.zatrudnieniu.oznacza.niedyskryminowanie.w.ja-kikolwiek.sposób,.bezpośrednio.lub.pośrednio,.z.przyczyn.określonych.w.§.1 .§ 3..Dyskryminowanie.bezpośrednie.istnieje.wtedy,.gdy.pracownik.z.jednej.lub.z.kilku.przyczyn.określonych.w.§.1.był,.jest.lub.mógłby.być.traktowany.w.porównywalnej.sytuacji.mniej.korzystnie.niż.inni.pracownicy .§ 4..Dyskryminowanie.pośrednie.istnieje.wtedy,.gdy.na.skutek.pozornie.neutralnego.postanowienia,.zastosowanego.kryterium.lub.podjętego.działania.występują.lub.mogłyby.wystąpić.niekorzystne.dysproporcje.albo.szczególnie.niekorzystna.sytuacja.w.zakresie.nawiązania.i.rozwiązania.stosunku.pracy,.warunków.zatrudnienia,.awansowania.oraz.dostępu.do.szkolenia.w.celu.podnoszenia.kwalifikacji.zawodowych.wobec.wszystkich.lub.znacznej.liczby.pracowników.należących.do.grupy.wyróżnionej.ze.względu.na.jedną.lub.kilka.przyczyn.określonych.w.§.1,.chyba.że.postanowienie,.kryterium.lub.działanie.jest.obiektywnie.uzasadnione.ze.względu.na.zgodny.z.prawem.cel,.który.ma.być.osiągnięty,.a.środki.służące.osiągnięciu.tego.celu.są.właściwe.i.konieczne .§ 5..Przejawem.dyskryminowania.w.rozumieniu.§.2.jest.także:1).działanie.polegające.na.zachęcaniu.innej.osoby.do.naruszenia.zasady.rów-nego.traktowania.w.zatrudnieniu.lub.nakazaniu.jej.naruszenia.tej.zasady;2).niepożądane.zachowanie,.którego.celem.lub.skutkiem.jest.naruszenie.god-ności.pracownika.i.stworzenie.wobec.niego.zastraszającej,.wrogiej,.poniżają-cej,.upokarzającej.lub.uwłaczającej.atmosfery.(molestowanie) .§ 6..Dyskryminowaniem.ze.względu.na.płeć.jest.także.każde.niepożądane.zachowanie.o.charakterze.seksualnym.lub.odnoszące.się.do.płci.pracownika,.którego.celem.lub.skutkiem.jest.naruszenie.godności.pracownika,.w.szczegól-ności.stworzenie.wobec.niego.zastraszającej,.wrogiej,.poniżającej,.upokarzającej.lub.uwłaczającej.atmosfery;.na.zachowanie.to.mogą.się.składać.fizyczne,.wer-balne.lub.pozawerbalne.elementy.(molestowanie.seksualne) .§ 7..Podporządkowanie.się.przez.pracownika.molestowaniu.lub.molestowa-niu.seksualnemu,.a.także.podjęcie.przez.niego.działań.przeciwstawiających.się.molestowaniu.lub.molestowaniu.seksualnemu.nie.może.powodować.jakichkol-wiek.negatywnych.konsekwencji.wobec.pracownika .Art. 183b..[Naruszenie zasady równego traktowania]§ 1..Za.naruszenie.zasady.równego.traktowania.w.zatrudnieniu,.z.zastrze-żeniem.§.2–4,.uważa.się.różnicowanie.przez.pracodawcę.sytuacji.pracownika.z.jednej.lub.kilku.przyczyn.określonych.w.art ..183a.§.1,.którego.skutkiem.jest.w.szczególności:1).odmowa.nawiązania.lub.rozwiązanie.stosunku.pracy,2).niekorzystne.ukształtowanie.wynagrodzenia.za.pracę.lub.innych.warunków.zatrudnienia.albo.pominięcie.przy.awansowaniu.lub.przyznawaniu.innych.świadczeń.związanych.z.pracą, 18Kodeks pracy art. 183c 3).pominięcie.przy.typowaniu.do.udziału.w.szkoleniach.podnoszących.kwali-fikacje.zawodowe–.chyba.że.pracodawca.udowodni,.że.kierował.się.obiektywnymi.powodami .§ 2..Zasady.równego.traktowania.w.zatrudnieniu.nie.naruszają.działania,.proporcjonalne.do.osiągnięcia.zgodnego.z.prawem.celu.różnicowania.sytuacji.pracownika,.polegające.na:1).niezatrudnianiu.pracownika.z.jednej.lub.kilku.przyczyn.określonych.w.art ..183a.§.1,.jeżeli.rodzaj.pracy.lub.warunki.jej.wykonywania.powodują,.że.przyczyna.lub.przyczyny.wymienione.w.tym.przepisie.są.rzeczywistym.i.decydującym.wymaganiem.zawodowym.stawianym.pracownikowi;2).wypowiedzeniu.pracownikowi.warunków.zatrudnienia.w.zakresie.wymiaru.czasu.pracy,.jeżeli.jest.to.uzasadnione.przyczynami.niedotyczącymi.pracow-ników.bez.powoływania.się.na.inną.przyczynę.lub.inne.przyczyny.wymie-nione.w.art ..183a.§.1;3).stosowaniu.środków,.które.różnicują.sytuację.prawną.pracownika,.ze.wzglę-du.na.ochronę.rodzicielstwa.lub.niepełnosprawność;4).stosowaniu.kryterium.stażu.pracy.przy.ustalaniu.warunków.zatrudniania.i.zwalniania.pracowników,.zasad.wynagradzania.i.awansowania.oraz.dostę-pu.do.szkolenia.w.celu.podnoszenia.kwalifikacji.zawodowych,.co.uzasadnia.odmienne.traktowanie.pracowników.ze.względu.na.wiek .§ 3..Nie.stanowią.naruszenia.zasady.równego.traktowania.w.zatrudnieniu.działania.podejmowane.przez.określony.czas,.zmierzające.do.wyrównywania.szans.wszystkich.lub.znacznej.liczby.pracowników.wyróżnionych.z.jednej.lub.kilku.przyczyn.określonych.w.art ..183a.§.1,.przez.zmniejszenie.na.korzyść.takich.pracowników.faktycznych.nierówności,.w.zakresie.określonym.w.tym.przepisie .§ 4..Nie.stanowi.naruszenia.zasady.równego.traktowania.ograniczanie.przez.kościoły.i.inne.związki.wyznaniowe,.a.także.organizacje,.których.etyka.opiera.się.na.religii,.wyznaniu.lub.światopoglądzie,.dostępu.do.zatrudnienia,.ze.wzglę-du.na.religię,.wyznanie.lub.światopogląd.jeżeli.rodzaj.lub.charakter.wykonywa-nia.działalności.przez.kościoły.i.inne.związki.wyznaniowe,.a.także.organizacje.powoduje,.że.religia,.wyznanie.lub.światopogląd.są.rzeczywistym.i.decydują-cym.wymaganiem.zawodowym.stawianym.pracownikowi,.proporcjonalnym.do.osiągnięcia.zgodnego.z.prawem.celu.zróżnicowania.sytuacji.tej.osoby;.dotyczy.to.również.wymagania.od.zatrudnionych.działania.w.dobrej.wierze.i.lojalności.wobec.etyki.kościoła,.innego.związku.wyznaniowego.oraz.organizacji,.których.etyka.opiera.się.na.religii,.wyznaniu.lub.światopoglądzie .Art. 183c..[Prawo do jednakowego wynagrodzenia]§ 1..Pracownicy.mają.prawo.do.jednakowego.wynagrodzenia.za.jednakową.pracę.lub.za.pracę.o.jednakowej.wartości .§ 2..Wynagrodzenie,.o.którym.mowa.w.§.1,.obejmuje.wszystkie.składniki.wynagro-dzenia,.bez.względu.na.ich.nazwę.i.charakter,.a.także.inne.świadczenia.związane.z.pra-cą,.przyznawane.pracownikom.w.formie.pieniężnej.lub.w.innej.formie.niż.pieniężna .§ 3..Pracami.o.jednakowej.wartości.są.prace,.których.wykonywanie.wymaga.od.pracowników.porównywalnych.kwalifikacji.zawodowych,.potwierdzonych. 19art. 183d–21 Kodeks pracydokumentami.przewidzianymi.w.odrębnych.przepisach.lub.praktyką.i.doświad-czeniem.zawodowym,.a.także.porównywalnej.odpowiedzialności.i.wysiłku .Art. 183d..[Odszkodowanie za naruszenie zasady równego traktowania]Osoba,.wobec.której.pracodawca.naruszył.zasadę.równego.traktowania.w.zatrudnieniu,.ma.prawo.do.odszkodowania.w.wysokości.nie.niższej.niż.mi-nimalne.wynagrodzenie.za.pracę,.ustalane.na.podstawie.odrębnych.przepisów .Art. 183e..[Uprawnienia z tytułu naruszenia zasady równego traktowania]§ 1..Skorzystanie.przez.pracownika.z.uprawnień.przysługujących.z.tytułu.naruszenia.zasady.równego.traktowania.w.zatrudnieniu.nie.może.być.podstawą.niekorzystnego.traktowania.pracownika,.a.także.nie.może.powodować.jakich-kolwiek.negatywnych.konsekwencji.wobec.pracownika,.zwłaszcza.nie.może.stanowić.przyczyny.uzasadniającej.wypowiedzenie.przez.pracodawcę.stosunku.pracy.lub.jego.rozwiązanie.bez.wypowiedzenia .§ 2..Przepis.§.1.stosuje.się.odpowiednio.do.pracownika,.który.udzielił.w.ja-kiejkolwiek.formie.wsparcia.pracownikowi.korzystającemu.z.uprawnień.przy-sługujących.z.tytułu.naruszenia.zasady.równego.traktowania.w.zatrudnieniu .Rozdział IIb Nadzór i kontrola przestrzegania prawa pracyArt. 184. [Państwowa Inspekcja Pracy, Państwowa Inspekcja Sanitarna]§ 1..Nadzór.i.kontrolę.przestrzegania.prawa.pracy,.w.tym.przepisów.i.zasad.bezpieczeństwa.i.higieny.pracy,.sprawuje.Państwowa.Inspekcja.Pracy .§ 2..Nadzór.i.kontrolę.przestrzegania.zasad,.przepisów.higieny.pracy.i.wa-runków.środowiska.pracy.sprawuje.Państwowa.Inspekcja.Sanitarna .§ 3..Organizację.i.zakres.działania.inspekcji,.o.których.mowa.w.§.1.i.2,.okre-ślają.odrębne.przepisy .Art. 185. [Społeczna inspekcja pracy]§ 1..Społeczną.kontrolę.przestrzegania.prawa.pracy,.w.tym.przepisów.i.zasad.bezpieczeństwa.i.higieny.pracy,.sprawuje.społeczna.inspekcja.pracy .§ 2..Organizację,.zadania.i.uprawnienia.społecznej.inspekcji.pracy.oraz.zasady.jej.współdziałania.z.Państwową.Inspekcją.Pracy.i.innymi.państwowymi.organami.nadzoru.i.kontroli.określają.odrębne.przepisy .Rozdział III (uchylony)Art. 19..(uchylony) .Art. 20..(uchylony) .Art. 21..(uchylony) . 20KOMENTARZ Dział I. Przepisy ogólneZagadnienia ogólneKodeks.pracy.jest.aktem.prawnym.regulującym.prawa.i.obowiązki.stron.stosunku.pracy,.czyli.pracodawcy.i.pracownika ..Nie.zajmuje.się.zatem.kwe-stiami.związanymi.ze.świadczeniem.pracy.na.innej.podstawie.niż.stosunek.pracy,.np ..na.podstawie.umów.cywilnoprawnych ..Kodeks.pracy.jest.aktem.skierowanym.do.wszystkich.pracowników.i.pracodawców ..Nie.zawiera.jednak.kompleksowej.regulacji.z.zakresu.prawa.pracy,.lecz.jest.doprecyzowywany.licznymi.aktami.wykonawczymi.zarówno.z.zakresu.prawnej.ochrony.pracy,.jak.i.technicznego.bezpieczeństwa.pracy ..Ponadto.zagadnienia.praw.i.obowiązków.stron.stosunku.pracy.w.zawodach.szczególnych,.takich.jak:.żołnierz,.lekarz,.na-uczyciel,.są.re
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Kodeks pracy 2016 z komentarzem - nowe wydanie
Autor:

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: