Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00330 005672 13068048 na godz. na dobę w sumie
Kodeks pracy 2018. Praktyczny komentarz z przykładami - ebook/pdf
Kodeks pracy 2018. Praktyczny komentarz z przykładami - ebook/pdf
Autor: Liczba stron:
Wydawca: Infor Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-65887-62-7 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> prawo i podatki >> pracy i ubezpieczeń społecznych
Porównaj ceny (książka, ebook, audiobook).

Publikacja „Kodeks pracy 2018. Praktyczny komentarz z przykładami” zawiera aktualną treść ustawy oraz praktyczny komentarz do każdego działu Kodeksu pracy ze szczególnym uwzględnieniem najnowszych zmian.

W publikacji omówione zostały m.in.

wchodzące w życie od 1 marca 2018 r. zmiany dotyczące zakazu pracy w placówkach handlowych – wprowadzono zakaz pracy w handlu w niedziele i święta, a jednocześnie przewidziane zostały liczne wyjątki w tym zakresie;

nowe zasady ochrony przedemerytalnej pracowników – prawo do ochrony przed zwolnieniem z pracy uzyskały osoby, które nabyły uprawnienia emerytalne na skutek obniżenia wieku emerytalnego;

nowe wykazy prac wzbronionych pracownicom w ciąży i karmiącym dziecko piersią –pracownice w ciąży mogą pracować przy monitorach ekranowych maksymalnie 8 godzin na dobę, przy czym po 50 minutach takiej pracy powinny mieć 10-minutową przerwę;

zmienione zasady limitowania umów na czas określony w przypadku pracownic, z którymi przedłużono umowę na czas określony do dnia porodu, nie obowiązują limity dotyczące liczby oraz długości umów na czas określony.

Komentarz został przygotowany przez autorów-praktyków. Pomocą w zrozumieniu i stosowaniu nowych rozwiązań prawnych są liczne przykłady, wzory dokumentów oraz tabelaryczne zestawienia

Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

Kodeks pracy 2018 Praktyczny komentarz z przykładami Publikacja „Kodeks pracy 2018. Praktyczny komentarz z przykładami” zawiera aktualną treść ustawy oraz praktyczny komentarz do każdego działu Kodeksu pracy ze szczególnym uwzględnieniem najnowszych zmian. W publikacji omówione zostały m.in.:  wchodzące w życie od 1 marca 2018 r. zmiany dotyczące zakazu pracy w placówkach handlowych – wprowadzono zakaz pracy w handlu w niedziele i święta, a jednocześnie przewidziane zostały liczne wyjątki w tym zakresie;  nowe zasady ochrony przedemerytalnej pracowników – prawo do ochrony przed zwolnieniem z pracy uzyskały osoby, które nabyły uprawnienia emerytalne na skutek obniżenia wieku emerytalnego;  nowe wykazy prac wzbronionych pracownicom w ciąży i karmiącym dziecko piersią – pracownice w ciąży mogą pracować przy monitorach ekranowych maksymalnie 8 godzin na dobę, przy czym po 50 minutach takiej pracy powinny mieć 10-minutową przerwę;  zmienione zasady limitowania umów na czas określony – w przypadku pracownic, z którymi przedłużono umowę na czas określony do dnia porodu, nie obowiązują limity dotyczące liczby oraz długości umów na czas określony. Komentarz został przygotowany przez autorów-praktyków. Pomocą w zrozumieniu i stosowaniu nowych rozwiązań prawnych są liczne przykłady, wzory dokumentów oraz tabelaryczne zestawienia. KompleKsowa baza wiedzy iNFoRleX Kadry płace i Hr Testuj za darmo inforlex.pl INFOR PL Spółka Akcyjna ul. Okopowa 58/72 01-042 Warszawa ISBN 978-83-65887-62-7 Cena 129 zł (w tym 23 VAT) 2 K o d e K s p r a c y 2 0 1 8 prawo pracy Praca zbiorowa KodeKs pracy 2018 Praktyczny komentarz z przykładami MONITOR prawa pracy i ubezpieczeń 2018 w nowej odsłonie miesięcznik profesjonalnie nowocześnie praktycznie mp.infor.pl Kodeks_pracy_2018.indd 1,5 2017-12-20 14:21:18 Kodeks pracy 2018 Praktyczny komentarz z przykładami Publikacja „Kodeks pracy 2018. Praktyczny komentarz z przykładami” zawiera aktualną treść ustawy oraz praktyczny komentarz do każdego działu Kodeksu pracy ze szczególnym uwzględnieniem najnowszych zmian. W publikacji omówione zostały m.in.:  wchodzące w życie od 1 marca 2018 r. zmiany dotyczące zakazu pracy w placówkach handlowych – wprowadzono zakaz pracy w handlu w niedziele i święta, a jednocześnie przewidziane zostały liczne wyjątki w tym zakresie;  nowe zasady ochrony przedemerytalnej pracowników – prawo do ochrony przed zwolnieniem z pracy uzyskały osoby, które nabyły uprawnienia emerytalne na skutek obniżenia wieku emerytalnego;  nowe wykazy prac wzbronionych pracownicom w ciąży i karmiącym dziecko piersią – pracownice w ciąży mogą pracować przy monitorach ekranowych maksymalnie 8 godzin na dobę, przy czym po 50 minutach takiej pracy powinny mieć 10-minutową przerwę;  zmienione zasady limitowania umów na czas określony – w przypadku pracownic, z którymi przedłużono umowę na czas określony do dnia porodu, nie obowiązują limity dotyczące liczby oraz długości umów na czas określony. Komentarz został przygotowany przez autorów-praktyków. Pomocą w zrozumieniu i stosowaniu nowych rozwiązań prawnych są liczne przykłady, wzory dokumentów oraz tabelaryczne zestawienia. KompleKsowa baza wiedzy iNFoRleX Kadry płace i Hr Testuj za darmo inforlex.pl INFOR PL Spółka Akcyjna ul. Okopowa 58/72 01-042 Warszawa ISBN 978-83-65887-62-7 Cena 129 zł (w tym 23 VAT) 2 K o d e K s p r a c y 2 0 1 8 prawo pracy Praca zbiorowa KodeKs pracy 2018 Praktyczny komentarz z przykładami MONITOR prawa pracy i ubezpieczeń 2018 w nowej odsłonie miesięcznik profesjonalnie nowocześnie praktycznie mp.infor.pl Kodeks_pracy_2018.indd 1,5 2017-12-20 14:21:18 Praca zbiorowa kodeks pracy 2018 Praktyczny komentarz z przykładami Grupa INFOR PL Prezes Zarządu Ryszard Pieńkowski Dyrektor Centrum Wydawniczego Marzena Nikiel Autorzy: Marta Jendrasik – komentarz: działy I, V Rafał Krawczyk – komentarz: dział XII Jadwiga Krukowska – komentarz: działy III, IV Sebastian Kryczka – komentarz: działy II, X Aleksander P. Kuźniar – komentarz: działy I–XV Bożena Lenart – komentarz: działy III, IV, VI, VIII Anna Łukaszewska – komentarz: dział III Izabela Nowacka – komentarz: dział III Maurycy Organa – komentarz: dział IV Mariusz Pigulski – komentarz: działy IV, VII Małgorzata Podgórska – komentarz: działy II, IV, VI, VIII Marek Rotkiewicz – komentarz: działy III, XV Aldona Salamon – komentarz: działy III, VIII Marek Skałkowski – komentarz: działy I, II, IV Katarzyna Wrońska-Zblewska – komentarz: dział V Jakub Ziarno – komentarz: działy V, VIII Zespół redakcyjny: Marek Skałkowski – redaktor Bożena Goliszewska-Chojdak – redaktor Anna Seroczyńska – korekta Agnieszka Zuchowicz – DTP Publikację polecają eksperci © Copyright by INFOR PL S.A. Warszawa 2018 01-042 Warszawa, ul. Okopowa 58/72 INFOR PL S.A. www.infor.pl Biuro Opiekunów Klienta 01-042 Warszawa, ul. Okopowa 58/72 tel. 22 761 30 30, e-mail: bok@infor.pl Infolinia: 0 801 626 666 Księgarnia internetowa: www.sklep.infor.pl Profesjonalne księgarnie stacjonarne w kraju oraz księgarnie internetowe Druk: TINTA Publikacja jest chroniona przepisami prawa autorskiego. Wykonywanie kserokopii bądź powielanie inną metodą oraz rozpowszechnianie bez zgody Wydawcy w całości lub części jest zabronione i podlega odpowiedzialności karnej. ISBN: 978-83-65887-62-7 SPIS TREŚCI Wstęp . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 11 DZIAŁ PIERWSZY. Przepisy ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 13 Rozdział I. Przepisy wstępne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 13 Rozdział II. Podstawowe zasady prawa pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 15 Rozdział IIa. Równe traktowanie w zatrudnieniu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 16 Rozdział IIb. Nadzór i kontrola przestrzegania prawa pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . 19 Rozdział III. (uchylony) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 19 KOMENTARZ. Dział I. Przepisy ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 20 Zagadnienia ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 20 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 20 Pracodawca Pracownik . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 20 Akty prawa wewnątrzzakładowego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 21 Zawieszenie prawa wewnątrzzakładowego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 21 Warunki zawieszenia przepisów prawa pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 21 Jakie przepisy można zawiesić . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 22 Okres trwania porozumienia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 22 Warunki, na jakich są zatrudniani pracownicy w czasie zawieszenia przepisów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 23 Zawieszenie zapisów umowy o pracę . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 23 Podstawowe zasady prawa pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 24 Równe traktowanie w zatrudnieniu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 25 Zróżnicowanie wynagrodzeń a dyskryminacja . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 26 Dodatkowe świadczenia po ustaniu stosunku pracy a dyskryminacja . . . 29 Co powinien zrobić pracodawca, aby uniknąć zarzutu dyskryminacji płacowej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 30 Różnice między dyskryminacją a nierównym traktowaniem . . . . . . . . . . . . . . 32 Ochrona pracowników w razie dochodzenia roszczeń . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 32 Obowiązek udostępnienia pracownikom przepisów o równym traktowaniu . . . . . . . 32 Nadzór i kontrola przestrzegania prawa pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 33 DZIAŁ DRUGI. Stosunek pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 37 Rozdział I. Przepisy ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 37 Rozdział II. Umowa o pracę . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 39 Zawarcie umowy o pracę . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 39 Oddział 1. Oddział 2. Przepisy ogólne o rozwiązaniu umowy o pracę . . . . . . . . . . . . . . . . . 42 Rozwiązanie umowy o pracę za wypowiedzeniem . . . . . . . . . . . . . . . 43 Oddział 3. Uprawnienia pracownika w razie nieuzasadnionego Oddział 4. lub niezgodnego z prawem wypowiedzenia umowy o pracę przez pracodawcę . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 46 Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia . . . . . . . . . . . . . . . 48 Uprawnienia pracownika w razie niezgodnego z prawem rozwiązania przez pracodawcę umowy o pracę bez wypowiedzenia . . . 50 Uprawnienia pracodawcy w razie nieuzasadnionego rozwiązania przez pracownika umowy o pracę bez wypowiedzenia . . . . . . . . . . . . . 51 Oddział 7. Wygaśnięcie umowy o pracę . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 51 Rozdział IIa. (uchylony) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 52 Rozdział IIb. Zatrudnianie pracowników w formie telepracy . . . . . . . . . . . . . . . . . 52 Rozdział III. Stosunek pracy na podstawie powołania, wyboru, mianowania oraz spółdzielczej umowy o pracę . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 56 Stosunek pracy na podstawie powołania . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 56 Stosunek pracy na podstawie wyboru . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 58 Stosunek pracy na podstawie mianowania . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 58 Stosunek pracy na podstawie spółdzielczej umowy o pracę . . . . . . . 58 Oddział 5. Oddział 6. Oddział 6a. Oddział 1. Oddział 2. Oddział 3. Oddział 4. KOMENTARZ. Dział II. Stosunek pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 59 Zagadnienia ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 59 Stosunek pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 59 3 Spis treści Udostępnianie danych osobowych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 60 Kwestionariusz osobowy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 60 Umowa o pracę . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 62 Elementy umowy o pracę . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 63 Określenie stron umowy o pracę . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 65 Data zawarcia umowy o pracę . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 65 Rodzaj pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 66 Miejsce wykonywania pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 66 Wynagrodzenie za pracę . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 66 Wymiar czasu pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 67 Termin rozpoczęcia pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 67 Limit godzin ponadwymiarowych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 68 Systemy czasu pracy w umowie o pracę . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 69 Wskazanie okoliczności zawarcia umowy terminowej powyżej limitów . . . . . . . . 69 Nieobowiązkowe elementy umowy o pracę . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 72 Rodzaje umów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 72 Umowa na okres próbny . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 72 Ponowne zawieranie umowy na okres próbny. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 74 Skutki zawarcia umowy na okres próbny dłuższy niż 3 miesiące . . . . . . . 76 Umowa o pracę na czas określony . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 78 Brak limitów w zawieraniu umów na czas określony . . . . . . . . . . . . . . . . . 80 Wypowiedzenie umowy na czas określony . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 84 Przepisy przejściowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 84 Umowa na czas wykonania określonej pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 89 Umowa na zastępstwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 89 Umowa na czas nieokreślony . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 91 Informacja o warunkach zatrudnienia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 92 Przejście zakładu pracy na innego pracodawcę . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 94 Przejęcie praw i obowiązków przez nowego pracodawcę . . . . . . . . . . . . . . . . . . 94 Pracownicy zatrudnieni na innej podstawie niż umowa o pracę . . . . . . . . . . . 95 Osoby zatrudnione na innej podstawie niż stosunek pracy . . . . . . . . . . . . . . . 96 Tryb przejścia zakładu i związane z tym obowiązki wobec pracowników . . . . . . . 96 Uprawnienia pracowników . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 97 Rozwiązanie umowy o pracę . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 97 Porozumienie stron . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 97 Rozwiązanie umowy za wypowiedzeniem . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 98 Okresy wypowiedzenia umów o pracę . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 100 Liczenie terminów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 100 Przyczyna wypowiedzenia umowy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 101 Konsultacje zamiaru wypowiedzenia umowy ze związkami zawodowymi . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 102 Wręczenie wypowiedzenia pracownikowi . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 103 Wydłużenie okresu wypowiedzenia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 105 Skrócenie okresu wypowiedzenia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 105 Zwolnienie z obowiązku świadczenia pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 106 Rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 107 Zwolnienie dyscyplinarne pracownika . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 107 Rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia i bez winy pracownika . . . . . . . . . . 108 Rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia przez pracownika . . . . . . . . . . . . . . . 109 Wygaśnięcie stosunku pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 110 Śmierć pracownika . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 110 Śmierć pracodawcy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 111 Tymczasowe aresztowanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 111 Niezgodne z prawem wypowiedzenie umowy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 111 Umowa na czas nieokreślony . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 112 Umowa na okres próbny . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 112 Umowa na czas określony . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 112 Niezgodne z prawem rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia . . . . . . . . . . . . . . . . 113 Przywrócenie do pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 114 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 114 Telepraca 4 Spis treści Rozpoczęcie pracy w formie telepracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 114 Zaprzestanie wykonywania telepracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 115 Obowiązki pracodawcy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 116 Dodatkowa umowa . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 116 Kontrola telepracownika . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 117 Dokumentacja pracownicza i obowiązki pracodawcy w zakresie bhp . . . . . . . 119 Delegowanie pracowników . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 119 DZIAŁ TRZECI. Wynagrodzenie za pracę i inne świadczenia . . . . . . . . . . . . . . . . 124 Rozdział I. Ustalanie wynagrodzenia za pracę i innych świadczeń związanych z pracą . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 124 Rozdział Ia. Wynagrodzenie za pracę . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 126 Rozdział II. Ochrona wynagrodzenia za pracę . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 127 Rozdział III. Świadczenia przysługujące w okresie czasowej niezdolności do pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 130 Rozdział IIIa. Odprawa rentowa lub emerytalna . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 130 Rozdział IV. Odprawa pośmiertna . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 131 KOMENTARZ. Dział III. Wynagrodzenie za pracę i inne świadczenia . . . . . . . . . . . 132 Zagadnienia ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 132 Regulamin wynagradzania . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 134 Regulamin wynagradzania a układ zbiorowy pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 136 Zasady tworzenia regulaminu wynagradzania . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 136 Jakie postanowienia powinien zawierać regulamin . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 137 Najczęściej popełniane błędy w regulaminie wynagradzania . . . . . . . . . . . . . . 137 Jak prawidłowo określić datę wejścia w życie regulaminu . . . . . . . . . . . . . . . . . 142 Jak podać regulamin do wiadomości pracowników . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 142 Jak zmieniać postanowienia regulaminu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 143 Podróż służbowa . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 144 Dieta krajowa . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 144 Dieta zagraniczna . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 150 Podróż pracowników mobilnych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 152 Nocleg w kabinie samochodu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 154 Trybunał Konstytucyjny o podróżach służbowych kierowców . . . . . . . . . . . . . 158 Wynagrodzenie za wykonaną pracę . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 159 Przestój . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 159 Przestój z powodu warunków atmosferycznych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 160 Ochrona wynagrodzenia za pracę . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 162 Prawo niezbywalne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 162 Wypłata wynagrodzenia za pracę . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 164 Forma i sposób wypłaty wynagrodzenia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 165 Potrącenia z wynagrodzenia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 166 Granice potrąceń i kwota wolna . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 166 Wynagrodzenie za okres niezdolności do pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 174 Odprawa rentowa lub emerytalna . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 177 Odprawa pośmiertna . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 179 DZIAŁ CZWARTY. Obowiązki pracodawcy i pracownika . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 185 Rozdział I. Obowiązki pracodawcy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 185 Rozdział II. Obowiązki pracownika . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 188 Rozdział IIa. Zakaz konkurencji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 188 Rozdział III. Kwalifikacje zawodowe pracowników . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 189 Rozdział IV. Regulamin pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 191 Rozdział V. Nagrody i wyróżnienia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 192 Rozdział VI. Odpowiedzialność porządkowa pracowników . . . . . . . . . . . . . . . . . . 192 5 Spis treści KOMENTARZ. Dział IV. Obowiązki pracodawcy i pracownika . . . . . . . . . . . . . . . . . 195 Zagadnienia ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 195 Zakres obowiązków pracownika . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 195 Mobbing . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 197 Świadectwo pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 199 Termin wydania . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 199 Szczególne zasady wypełniania i wydawania świadectwa pracy . . . . . . . . . . . . 201 Najczęstsze błędy w świadectwach pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 202 Sprostowanie świadectwa pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 206 Zakaz konkurencji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 207 Wskazówki dla pracodawcy zawierającego umowę o zakazie konkurencji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 208 Odpowiedzialność materialna pracownika za złamanie zakazu konkurencji podczas zatrudnienia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 213 Odszkodowanie z klauzuli konkurencyjnej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 216 Sposób obliczania odszkodowania . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 218 Kwalifikacje zawodowe pracowników . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 219 Skierowanie lub zgoda pracodawcy na dokształcanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 220 Uprawnienia pracowników podnoszących kwalifikacje . . . . . . . . . . . . . . . . . . 222 Umowa pracodawcy z pracownikiem podnoszącym kwalifikacje . . . . . . . . . . 224 Indywidualny czas pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 229 Świadczenia dobrowolne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 229 Dokształcanie niezwiązane z zatrudnieniem . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 230 Regulamin pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 231 Zasady przyznawania środków ochrony indywidualnej . . . . . . . . . . . . . . . . . . 233 Systemy i rozkłady czasu pracy oraz przyjęte okresy rozliczeniowe . . . . . . . . . 234 Pora nocna . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 235 Termin i miejsce wypłaty wynagrodzenia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 236 Wykaz prac wzbronionych młodocianym i kobietom . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 236 Obowiązki bhp . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 237 Sposób potwierdzania przybycia i obecności w pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 238 Informacja o karach porządkowych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 238 Inne postanowienia zamieszczone w regulaminie pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . 238 Ustalenie i wejście w życie regulaminu pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 239 Odpowiedzialność porządkowa pracowników . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 239 Procedura stosowania kar . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 239 Odwołanie od zastosowanej kary . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 240 Zatarcie kary . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 242 DZIAŁ PIĄTY. Odpowiedzialność materialna pracowników . . . . . . . . . . . . . . . . . 245 Rozdział I. Odpowiedzialność pracownika za szkodę wyrządzoną pracodawcy . . . 245 Rozdział II. Odpowiedzialność za mienie powierzone pracownikowi . . . . . . . . . 246 KOMENTARZ. Dział V. Odpowiedzialność materialna pracowników . . . . . . . . . . . . 248 Zagadnienia ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 248 Odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną pracodawcy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 248 Granice odpowiedzialności . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 250 Wysokość odszkodowania . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 250 Ciężar dowodu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 252 Szkoda wyrządzona osobie trzeciej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 252 Przyczynienie się do powstania szkody . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 253 Odpowiedzialność za mienie powierzone pracownikowi . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 254 Wspólna odpowiedzialność za powierzone mienie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 256 Inwentaryzacja . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 259 Wypowiedzenie i odstąpienie od umowy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 259 Nieobecność pracownika . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 260 Rozwiązanie umowy o pracę . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 260 Ustanie umowy o odpowiedzialności materialnej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 260 Udział pracowników w inwentaryzacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 261 6 Spis treści DZIAŁ SZÓSTY. Czas pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 263 Rozdział I. Przepisy ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 263 Rozdział II. Normy i ogólny wymiar czasu pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 263 Rozdział III. Okresy odpoczynku . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 264 Rozdział IV. Systemy i rozkłady czasu pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 265 Rozdział V. Praca w godzinach nadliczbowych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 270 Rozdział VI. Praca w porze nocnej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 272 Rozdział VII. Praca w niedziele i święta . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 273 KOMENTARZ. Dział VI. Czas pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 276 Zagadnienia ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 276 Doba pracownicza i tydzień pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 277 Normy czasu pracy i okres rozliczeniowy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 278 Normy czasu pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 278 Pięciodniowy tydzień pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 279 Okres rozliczeniowy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 280 Wymiar czasu pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 285 Rozkład czasu pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 286 Prawo pracownika do odpoczynku . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 288 Odpoczynek dobowy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 288 Odpoczynek tygodniowy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 288 Przerwa w pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 289 Systemy czasu pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 289 System podstawowy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 290 System równoważny z przedłużeniem normy dobowej do 12 godzin . . . . . . . 290 System równoważny z przedłużeniem normy dobowej do 16 lub 24 godzin . . . . 291 System przerywanego czasu pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 291 System zadaniowego czasu pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 292 System pracy weekendowej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 292 System skróconego tygodnia pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 292 Ruchomy czas pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 292 Czas pracy kadry kierowniczej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 294 Ewidencja czasu pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 295 Praca w godzinach nadliczbowych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 298 Odrabianie wyjść prywatnych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 299 Limit pracy nadliczbowej (dobowy, tygodniowy, roczny) . . . . . . . . . . . . . . . . . 300 Rekompensata pracy w godzinach nadliczbowych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 300 Praca w niedziele i święta . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 303 Praca w placówkach handlowych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 303 Rekompensata za pracę w niedzielę i święto . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 305 DZIAŁ SIÓDMY. Urlopy pracownicze . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 310 Rozdział I. Urlopy wypoczynkowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 310 Rozdział II. Urlopy bezpłatne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 316 KOMENTARZ. Dział VII. Urlopy wypoczynkowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 317 Zagadnienia ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 317 Nabycie prawa do urlopu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 317 Wymiar urlopu wypoczynkowego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 318 Udzielanie urlopu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 321 Urlop pracowników pracujących w równoważnym systemie czasu pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 322 Urlop proporcjonalny . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 322 Urlop po okresie niewykonywania pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 323 Zwiększenie wymiaru urlopu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 324 Termin wykorzystania urlopu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 325 Przerwanie urlopu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 325 Odwołanie z urlopu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 326 Przesunięcie terminu urlopu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 327 Zwrot kosztów odwołania i przesunięcia urlopu pracownika . . . . . . . . . . . . . 328 7 Spis treści Dzielenie urlopu na części . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 329 Urlop na żądanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 329 Ekwiwalent za urlop . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 330 Wynagrodzenie urlopowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 332 DZIAŁ ÓSMY. Uprawnienia pracowników związane z rodzicielstwem . . . . . . . . 335 KOMENTARZ. Dział VIII. Uprawnienia pracowników związane z rodzicielstwem . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 351 Zakaz zatrudniania kobiet przy pracach szczególnie uciążliwych i szkodliwych dla zdrowia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 351 Prace związane z nadmiernym wysiłkiem fizycznym . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 351 Prace w mikroklimacie zimnym, gorącym i zmiennym . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 352 Prace narażające na działanie pola elektromagnetycznego o częstotliwości od 0 Hz do 300 GHz oraz promieniowania jonizującego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 352 Prace w podwyższonym lub obniżonym ciśnieniu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 353 Prace w kontakcie ze szkodliwymi czynnikami biologicznymi . . . . . . . . . . . . . . . . 353 Prace grożące ciężkimi urazami fizycznymi lub psychicznymi . . . . . . . . . . . . . . . . . 353 Ochrona stosunku pracy kobiet w ciąży . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 354 Zakaz wypowiadania i rozwiązywania umowy o pracę z pracownicą w ciąży . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 354 Wyjątki od zakazu wypowiadania umów pracownicom w ciąży . . . . . . . . . . . 355 Obowiązek przedłużania umów terminowych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 355 Uprawnienia związane z rodzicielstwem . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 356 Pracownica w ciąży . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 356 Pracownica karmiąca dziecko piersią . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 357 Pracownica wychowująca dziecko w wieku do 4 lat . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 357 Pracownica wychowująca dziecko w wieku do 14 lat . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 358 Urlop macierzyński . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 359 Przejęcie urlopu przez samotnego ojca . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 362 Przejęcie urlopu w razie śmierci matki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 364 Podjęcie pracy przez ubezpieczoną matkę . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 364 Rozpoczęcie urlopu macierzyńskiego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 365 Urlop na warunkach urlopu macierzyńskiego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 365 Urlop rodzicielski . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 366 Tak zwany długi wniosek o urlop rodzicielski . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 368 Łączenie urlopu rodzicielskiego z wykonywaniem pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . 369 Rezygnacja z urlopu rodzicielskiego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 370 Urlop rodzicielski dla rodziców adopcyjnych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 371 Urlop ojcowski . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 372 Warunki zatrudnienia pracownika powracającego z urlopu macierzyńskiego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 373 Urlop wychowawczy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 373 Pomniejszanie liczby części urlopu wychowawczego ze względu na wykorzystany urlop rodzicielski . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 374 Zakaz rozwiązywania i wypowiadania umowy o pracę w czasie urlopu wychowawczego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 375 Podjęcie pracy na urlopie wychowawczym . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 376 Przerwanie urlopu wychowawczego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 376 Dopuszczenie pracownika do pracy po urlopie wychowawczym . . . . . . . . . . . 376 Obniżenie wymiaru czasu pracy zamiast urlopu wychowawczego . . . . . . . . . 377 DZIAŁ DZIEWIĄTY. Zatrudnianie młodocianych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 380 Rozdział I. Przepisy ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 380 Zawieranie i rozwiązywanie umów o pracę Rozdział II. w celu przygotowania zawodowego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 381 Rozdział III. Dokształcanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 382 Rozdział IIIa. Zatrudnianie młodocianych w innym celu niż przygotowanie zawodowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 383 Szczególna ochrona zdrowia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 383 Rozdział IV. 8 Spis treści Rozdział V. Urlopy wypoczynkowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 385 Rozdział VI. Rzemieślnicze przygotowanie zawodowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 385 KOMENTARZ. Dział IX. Zatrudnianie młodocianych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 386 Zagadnienia ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 386 Umowa o pracę w celu przygotowania zawodowego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 386 Rozwiązanie umowy o pracę zawartej w celu przygotowania zawodowego . . . . . . . 387 Ochrona pracowników młodocianych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 388 Czas pracy młodocianych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 389 Zatrudnianie pracowników przy pracach lekkich . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 390 Urlopy wypoczynkowe młodocianych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 391 DZIAŁ DZIESIĄTY. Bezpieczeństwo i higiena pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 395 Podstawowe obowiązki pracodawcy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 395 Rozdział I. Rozdział II. Prawa i obowiązki pracownika . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 397 Rozdział III. Obiekty budowlane i pomieszczenia pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 399 Rozdział IV. Maszyny i inne urządzenia techniczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 399 Rozdział V. Czynniki oraz procesy pracy stwarzające szczególne zagrożenie dla zdrowia lub życia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 400 Rozdział VI. Profilaktyczna ochrona zdrowia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 403 Rozdział VII. Wypadki przy pracy i choroby zawodowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 406 Rozdział VIII. Szkolenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 409 Środki ochrony indywidualnej oraz odzież i obuwie robocze . . . . . 410 Rozdział IX. Służba bezpieczeństwa i higieny pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 411 Rozdział X. Konsultacje w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy Rozdział XI. oraz komisja bezpieczeństwa i higieny pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 412 Obowiązki organów sprawujących nadzór nad przedsiębiorstwami lub innymi jednostkami organizacyjnymi państwowymi albo samorządowymi . . . . . . . . . . . 414 Rozdział XII. Rozdział XIII. Przepisy bezpieczeństwa i higieny pracy dotyczące wykonywania prac w różnych gałęziach pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . 414 KOMENTARZ. Dział X. Bezpieczeństwo i higiena pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 415 Zagadnienia ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 415 Podstawowe obowiązki pracodawcy w zakresie bhp . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 415 Osoba do udzielania pierwszej pomocy i ochrony przeciwpożarowej . . . . . . . . . . . 416 Informowanie o ryzyku zawodowym . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 416 Badania lekarskie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 417 Szkolenia bhp . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 420 Odzież i obuwie robocze . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 422 Pranie odzieży roboczej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 424 Środki ochrony indywidualnej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 425 Informowanie o wypadkach przy pracy i chorobach zawodowych . . . . . . . . . . . . . . 425 DZIAŁ JEDENASTY. Układy zbiorowe pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 430 Rozdział I. Przepisy ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 430 Rozdział II. Ponadzakładowy układ zbiorowy pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 436 Rozdział III. Zakładowy układ zbiorowy pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 438 KOMENTARZ. Dział XI. Układy zbiorowe pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 442 Zagadnienia ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 442 Zawarcie układu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 442 Układ zbiorowy a treść stosunku pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 443 Zawieszenie stosowania układu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 444 DZIAŁ DWUNASTY. Rozpatrywanie sporów o roszczenia ze stosunku pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 446 Przepisy ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 446 Rozdział I. Rozdział II. Postępowanie pojednawcze . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 446 Rozdział III. Sądy pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 448 9 Spis treści KOMENTARZ. Dział XII. Rozpatrywanie sporów o roszczenia ze stosunku pracy . . 450 Zagadnienia ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 450 Sąd pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 450 Ugoda z pracownikiem . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 452 Terminy dochodzenia roszczeń . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 454 DZIAŁ TRZYNASTY. Odpowiedzialność za wykroczenia przeciwko prawom pracownika . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 457 Rozdział II . (uchylony) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 458 KOMENTARZ. Dział XIII. Odpowiedzialność za wykroczenia przeciwko prawom pracownika . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 459 Zagadnienia ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 459 Katalog wykroczeń . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 459 Zawarcie umowy cywilnoprawnej zamiast umowy o pracę. . . . . . . . . . . . . . . . 459 Niepowiadomienie PIP o zawarciu umowy na czas określony przekraczającej dopuszczalną długość i liczbę takich umów . . . . . . . . . . . . . . 460 Niepotwierdzenie umowy o pracę na piśmie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 461 Wypowiedzenie lub rozwiązanie umowy z rażącym naruszeniem przepisów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 462 Stosowanie kar porządkowych innych niż przewidziane w Kodeksie pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 462 Naruszenie przepisów o czasie pracy, uprawnieniach związanych z rodzicielstwem, zatrudnianiu młodocianych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 463 Nieprowadzenie dokumentacji pracowniczej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 464 Pozostawienie dokumentacji pracowniczej w warunkach grożących jej uszkodzeniem lub zniszczeniem . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 464 Wykroczenia związane z podstawowymi prawami pracowniczymi . . . . . . . . . . . . . . 464 Wynagrodzenia i świadczenia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 465 Urlopy wypoczynkowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 465 Niewydanie świadectwa pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 466 Niewykonanie orzeczenia sądu pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 467 Odpowiedzialność za stan bezpieczeństwa i higieny pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 467 Projekt budowlany niespełniający wymagań bhp . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 468 Urządzenia i środki ochrony niespełniające wymagań dotyczących oceny zgodności . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 468 Szkodliwe procesy technologiczne i substancje chemiczne . . . . . . . . . . . . . . . 468 Ukrywanie wypadków lub chorób zawodowych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 469 Niewykonanie decyzji inspektora pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 469 Utrudnianie kontroli . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 470 Niedozwolona praca dzieci . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 470 Wysokość kary . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 471 DZIAŁ CZTERNASTY. Przedawnienie roszczeń . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 473 KOMENTARZ. Dział XIV. Przedawnienie roszczeń . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 475 Zagadnienia ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 475 Terminy przedawnienia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 475 DZIAŁ CZTERNASTYA. (uchylony) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 478 DZIAŁ PIĘTNASTY. Przepisy końcowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 478 KOMENTARZ. Dział XV. Przepisy końcowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 482 Zagadnienia ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 482 Warunki bhp dla osób niebędących pracownikami . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 482 Praca dzieci . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 482 Zgoda inspektora i cofnięcie wniosku przez rodziców . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 483 Odpowiednie stosowanie przepisów Kodeksu cywilnego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 484 Wykaz dyrektyw Wspólnot Europejskich, których wdrożenia dokonuje Kodeks pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 487 10 Wstęp Przedstawiamy Państwu kolejne wydanie Kodeksu pracy z komentarzem. Jest on przeznaczony przede wszystkim dla praktyków zajmujących się kadrami, płacami i księgowością. Publikacja „Kodeks pracy 2018. Praktyczny komentarz z przykładami” zawiera aktualną treść ustawy oraz praktyczny komentarz do każdego działu Kodeksu pracy ze szczególnym uwzględnieniem najnowszych zmian. Komentarz został przygotowany przez autorów-praktyków. Pomocą w zro- zumieniu i stosowaniu nowych rozwiązań prawnych są liczne przykłady, wzory dokumentów oraz tabelaryczne zestawienia. Każdy z rozdziałów został wzboga- cony o wykaz najważniejszych orzeczeń. W publikacji omówione zostały m.in.: ■■ wchodzące w życie od 1 marca 2018 r. zmiany dotyczące zakazu pracy w pla- cówkach handlowych – wprowadzono zakaz pracy w handlu w niedziele i święta, jednocześnie przewidziane zostały liczne wyjątki w tym zakresie, ■■ nowe zasady ochrony przedemerytalnej pracowników – prawo do ochrony przed zwolnieniem z pracy uzyskały osoby, które nabyły uprawnienia emerytalne na skutek obniżenia wieku emerytalnego, ■■ nowe wykazy prac wzbronionych pracownicom w ciąży i karmiącym dziecko piersią – pracownice w ciąży mogą pracować przy monitorach ekranowych maksymalnie 8 godzin na dobę, przy czym po 50 minutach takiej pracy powinny mieć 10-minutową przerwę. Należy zwrócić uwagę, że 2 czerwca 2017 r. do Sejmu wpłynął prezydencki projekt nowelizacji Kodeksu pracy (druk sejmowy nr 1653), który przewiduje zmiany dotyczące przede wszystkim: ■■ rozszerzenia ochrony przed zwolnieniem dla osób korzystających z uprawnień rodzicielskich – prawo do ochrony przed zwolnieniem z pracy uzyskają inni niż rodzice dziecka pracownicy korzystający z urlopu macierzyńskiego, ■■ przeciwdziałania mobbingowi – pracownik, który padł ofiarą mobbingu, będzie miał możliwość dochodzenia od pracodawcy odszkodowania także w sytuacji, gdy nie rozwiązał stosunku pracy, ale na skutek stosowanych wo- bec niego działań mobbingowych poniósł konkretną szkodę, ■■ wydawania świadectw pracy – pracownicy w razie nieotrzymania świadectwa pracy zyskają uprawnienie do wystąpienia do sądu pracy z roszczeniem o wydanie orzeczenia zastępującego świadectwo pracy. Jednak projekt ten został skierowany do Komisji Nadzwyczajnej do spraw zmian w kodyfikacjach i nie wiadomo, kiedy będzie dalej procedowany oraz kiedy wejdzie w życie. Wszystko zatem wskazuje na to, że publikacja, którą Pań- stwu przedstawiamy, zachowa aktualność przez długi czas. Kodeks pracy art. 1–5 USTAWA z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy* (j.t. Dz.U. z 2016 r. poz. 1666; zm. Dz.U. z 2016 r. poz. 2138, Dz.U. z 2016 r. poz. 2255, Dz.U. z 2017 r. poz. 60, Dz.U. z 2017 r. poz. 962)** Preambuła (uchylona) DZIAŁ PIERWSZY Przepisy ogólne Rozdział I Przepisy wstępne Art. 1. [Zakres regulacji]*** Kodeks pracy określa prawa i obowiązki pracowników i pracodawców. Art. 2. [Definicja pracownika] Pracownikiem jest osoba zatrudniona na podstawie umowy o pracę, powo- łania, wyboru, mianowania lub spółdzielczej umowy o pracę. Art. 3. [Definicja pracodawcy] Pracodawcą jest jednostka organizacyjna, choćby nie posiadała osobowości prawnej, a także osoba fizyczna, jeżeli zatrudniają one pracowników. Art. 31. [Czynności z zakresu prawa pracy] § 1. Za pracodawcę będącego jednostką organizacyjną czynności w sprawach z zakresu prawa pracy dokonuje osoba lub organ zarządzający tą jednostką albo inna wyznaczona do tego osoba. § 2. Przepis § 1 stosuje się odpowiednio do pracodawcy będącego osobą fizycz- ną, jeżeli nie dokonuje on osobiście czynności, o których mowa w tym przepisie. Art. 4. (uchylony) Art. 5. [Przepisy szczególne] Jeżeli stosunek pracy określonej kategorii pracowników regulują przepisy szcze- gólne, przepisy kodeksu stosuje się w zakresie nieuregulowanym tymi przepisami. * Wykaz dyrektyw Wspólnot Europejskich, których wdrożenia dokonuje niniejsza ustawa, znajduje się na str. 487. ** W ujednoliconym przez redakcję tekście uwzględniono wszystkie dotychczasowe zmiany. Najnowsze zmiany zostały wyróżnione pogrubioną czcionką. *** Hasła w klamrach pochodzą od redakcji. 13 art. 6–91 Kodeks pracy Art. 6. (uchylony) Art. 7. (uchylony) Art. 8. [Nadużycie prawa podmiotowego] Nie można czynić ze swego prawa użytku, który byłby sprzeczny ze spo- łeczno-gospodarczym przeznaczeniem tego prawa lub zasadami współżycia społecznego. Takie działanie lub zaniechanie uprawnionego nie jest uważane za wykonywanie prawa i nie korzysta z ochrony. Art. 9. [Definicja prawa pracy] § 1. Ilekroć w Kodeksie pracy jest mowa o prawie pracy, rozumie się przez to przepisy Kodeksu pracy oraz przepisy innych ustaw i aktów wykonawczych, określające prawa i obowiązki pracowników i pracodawców, a także postano- wienia układów zbiorowych pracy i innych opartych na ustawie porozumień zbiorowych, regulaminów i statutów określających prawa i obowiązki stron stosunku pracy. § 2. Postanowienia układów zbiorowych pracy i porozumień zbio- rowych oraz regulaminów i statutów nie mogą być mniej korzystne dla pracowników niż przepisy Kodeksu pracy oraz innych ustaw i aktów wyko- nawczych. § 3. Postanowienia regulaminów i statutów nie mogą być mniej korzystne dla pracowników niż postanowienia układów zbiorowych pracy i porozumień zbiorowych. § 4. Postanowienia układów zbiorowych pracy i innych opartych na usta- wie porozumień zbiorowych, regulaminów oraz statutów określających prawa i obowiązki stron stosunku pracy, naruszające zasadę równego traktowania w zatrudnieniu, nie obowiązują. Art. 91. [Porozumienie o zawieszeniu stosowania przepisów prawa pracy] § 1. Jeżeli jest to uzasadnione sytuacją finansową pracodawcy, może być za- warte porozumienie o zawieszeniu stosowania w całości lub w części przepisów prawa pracy, określających prawa i obowiązki stron stosunku pracy; nie dotyczy to przepisów Kodeksu pracy oraz przepisów innych ustaw i aktów wykonaw- czych. § 2. Porozumienie, o którym mowa w § 1, zawiera pracodawca i repre- zentująca pracowników organizacja związkowa, a jeżeli pracodawca nie jest objęty działaniem takiej organizacji, porozumienie zawiera pracodawca i przedstawicielstwo pracowników wyłonione w trybie przyjętym u tego pracodawcy. § 3. Zawieszenie stosowania przepisów prawa pracy nie może trwać dłużej niż przez okres 3 lat. Przepis art. 24127 § 3 stosuje się odpowiednio. § 4. Pracodawca przekazuje porozumienie właściwemu okręgowemu inspek- torowi pracy. § 5. Przepisy § 1–4 nie naruszają przepisów art. 24127. 14 Kodeks pracy art. 10–15 Rozdział II Podstawowe zasady prawa pracy Art. 10. [Prawo do pracy] § 1. Każdy ma prawo do swobodnie wybranej pracy. Nikomu, z wyjątkiem przypadków określonych w ustawie, nie można zabronić wykonywania zawodu. § 2. Państwo określa minimalną wysokość wynagrodzenia za pracę. § 3. Państwo prowadzi politykę zmierzającą do pełnego produktywnego za- trudnienia. Art. 11. [Nawiązanie stosunku pracy] Nawiązanie stosunku pracy oraz ustalenie warunków pracy i płacy, bez względu na podstawę prawną tego stosunku, wymaga zgodnego oświadczenia woli pracodawcy i pracownika. Art. 111. [Poszanowanie dóbr osobistych pracownika] Pracodawca jest obowiązany szanować godność i inne dobra osobiste pracownika. Art. 112. [Równe prawa pracowników] Pracownicy mają równe prawa z tytułu jednakowego wypełniania takich sa- mych obowiązków; dotyczy to w szczególności równego traktowania mężczyzn i kobiet w zatrudnieniu. Art. 113. [Zakaz dyskryminacji] Jakakolwiek dyskryminacja w zatrudnieniu, bezpośrednia lub pośrednia, w szczególności ze względu na płeć, wiek, niepełnosprawność, rasę, religię, narodowość, przekonania polityczne, przynależność związkową, pochodzenie etniczne, wyznanie, orientację seksualną, a także ze względu na zatrudnienie na czas określony lub nieokreślony albo w pełnym lub w niepełnym wymiarze czasu pracy – jest niedopuszczalna. Art. 12. (uchylony) Art. 13. [Prawo do godziwego wynagrodzenia] Pracownik ma prawo do godziwego wynagrodzenia za pracę. Warunki realiza- cji tego prawa określają przepisy prawa pracy oraz polityka państwa w dziedzinie płac, w szczególności poprzez ustalanie minimalnego wynagrodzenia za pracę. Art. 14. [Prawo do wypoczynku] Pracownik ma prawo do wypoczynku, który zapewniają przepisy o czasie pracy, dniach wolnych od pracy oraz o urlopach wypoczynkowych. Art. 15. [Zapewnienie bezpiecznych i higienicznych warunków pracy] Pracodawca jest obowiązany zapewnić pracownikom bezpieczne i higienicz- ne warunki pracy. 15 art. 16–183a Kodeks pracy Art. 16. [Zaspokajanie bytowych, socjalnych i kulturalnych potrzeb pra- cowników] Pracodawca, stosownie do możliwości i warunków, zaspokaja bytowe, socjal- ne i kulturalne potrzeby pracowników. Art. 17. [Podnoszenie kwalifikacji zawodowych] Pracodawca jest obowiązany ułatwiać pracownikom podnoszenie kwalifika- cji zawodowych. Art. 18. [Zgodność postanowień umów z prawem] § 1. Postanowienia umów o pracę oraz innych aktów, na których podstawie powstaje stosunek pracy, nie mogą być mniej korzystne dla pracownika niż przepisy prawa pracy. § 2. Postanowienia umów i aktów, o których mowa w § 1, mniej korzystne dla pracownika niż przepisy prawa pracy są nieważne; zamiast nich stosuje się odpowiednie przepisy prawa pracy. § 3. Postanowienia umów o pracę i innych aktów, na podstawie których po- wstaje stosunek pracy, naruszające zasadę równego traktowania w zatrudnieniu są nieważne. Zamiast takich postanowień stosuje się odpowiednie przepisy pra- wa pracy, a w razie braku takich przepisów – postanowienia te należy zastąpić odpowiednimi postanowieniami niemającymi charakteru dyskryminacyjnego. Art. 181. [Tworzenie organizacji] § 1. Pracownicy i pracodawcy, w celu reprezentacji i obrony swoich praw i interesów, mają prawo tworzyć organizacje i przystępować do tych organizacji. § 2. Zasady tworzenia i działania organizacji, o których mowa w § 1, określa ustawa o związkach zawodowych, ustawa o organizacjach pracodawców oraz inne przepisy prawa. Art. 182. [Partycypacja w zarządzaniu] Pracownicy uczestniczą w zarządzaniu zakładem pracy w zakresie i na zasa- dach określonych w odrębnych przepisach. Art. 183. [Obowiązki pracodawcy i organów administracji] Pracodawcy oraz organy administracji są obowiązani tworzyć warunki
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Kodeks pracy 2018. Praktyczny komentarz z przykładami
Autor:

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: