Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00368 004113 14816699 na godz. na dobę w sumie
Kodeks spółek handlowych. Komentarz. Tytuł III. Spółki kapitałowe. Dział I. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością. Tom 2 - ebook/pdf
Kodeks spółek handlowych. Komentarz. Tytuł III. Spółki kapitałowe. Dział I. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością. Tom 2 - ebook/pdf
Autor: , , Liczba stron: 746
Wydawca: Lexis Nexis Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-7620-730-8 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> prawo i podatki >> komentarze prawnicze
Porównaj ceny (książka, ebook (-8%), audiobook).

Niniejsza publikacja, stanowiąca drugi z czterech tomów cennego komentarza autorskiego do Kodeksu spółek handlowych, przygotowana została przez zespół Autorów, spośród których wszyscy wiążą zainteresowania naukowe z praktyką prawniczą (doradczą bądź orzeczniczą). Dzieło to łączy wiedzę teoretyczną i tę wynikającą z doświadczenia związanego z funkcjonowaniem spółek handlowych. Stanowi to jego bardzo istotny walor, znany już z bardzo dobrze przyjętej przez Czytelników, poprzedniej wersji sprzed dziesięciu lat, której niniejsze opracowanie stanowi  istotnie wzbogaconą i rozbudowaną kontynuację.
Książka jest adresowana zarówno do przedstawicieli nauki prawa, jak i praktyki prawniczej: adwokatów, notariuszy, radców prawnych i sędziów, a także aplikantów i studentów kierunków prawniczych, administracyjnych, menedżerskich oraz słuchaczy studiów podyplomo-wych związanych z problematyką spółek handlowych. Stanowi również istotną pomoc dla praktyków życia gospodarczego: inwestorów, członków zarządów, rad nadzorczych proku-rentów oraz innych menedżerów, którzy w pracy zawodowej wciąż stykają się z problematyką prawa spółek.
Autorzy komentarza są adwokatami, radcami prawnymi i sędziami.

Redaktorzy naukowi – prof. Tomasz Siemiątkowski i adw. Radosław Potrzeszcz – są senior partnerami w kancelarii:
GŁUCHOWSKI RODZIEWICZ SIEMIĄTKOWSKI ZWARA i PARTNERZY 

Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

Kodeks spó∏ek handlowych Komentarz Tytu∏ III. Spółki kapitałowe Dział I. Spółka z ograniczonà odpowiedzialnoÊcià tom 2 pod redakcjà Tomasza Siemiàtkowskiego i Rados∏awa Potrzeszcza Wydanie 1 Wielkie Komentarze Kodeks spó∏ek handlowych Komentarz Tytu∏ III. Spółki kapitałowe Dział I. Spółka z ograniczonà odpowiedzialnoÊcià tom 2 Jerzy Paweł Naworski • Radosław Potrzeszcz • Józef Rodziewicz Tomasz Siemiątkowski • Krzysztof Strzelczyk Tomasza Siemiàtkowskiego i Rados∏awa Potrzeszcza pod redakcjà adwokatów z kancelarii: GŁUCHOWSKI RODZIEWICZ SIEMIÑTKOWSKI ZWARA I PARTNERZY Wydanie 1 Stan prawny na 1 lutego 2011 roku Wielkie Komentarze Poszczególne części Komentarza (tom II) napisali: Jerzy Paweł Naworski: art. 201–211, 270–290 Radosław Potrzeszcz: art. 151–170 Józef Rodziewicz: art. 266–269 Krzysztof Strzelczyk: art. 212–254, 291–300 Tomasz Siemiątkowski, Radosław Potrzeszcz: art. 171–200, 255–265 Redaktor prowadzący: Małgorzata Stańczak Opracowanie redakcyjne: Katarzyna Bojarska, Joanna Pastuszka, Małgorzata Stańczak, Joanna Tchorek Opracowanie techniczne: Agnieszka Szeszko Projekt okładki i stron tytułowych: Michał Piotrowski © Copyright by LexisNexis Polska Sp. z o.o. 2011 Copyright by LexisNexis Polska Sp. z o.o. Tomasz Siemiątkowski, Radosław Potrzeszcz, Jerzy P. Naworski, Józef Rodziewicz, Krzysztof Strzelczyk Wszelkie prawa zastrzeżone. Żadna część tej książki nie może być powielana ani rozpowszechniana za pomocą urządzeń elektronicznych, mechanicznych, kopiujących, nagrywających i innych – bez pisemnej zgody Autorów i wydawcy. ISBN 978-83-7620-730-8 LexisNexis Polska Sp. z o.o. Ochota Offi ce Park 1, Al. Jerozolimskie 181, 02-222 Warszawa tel. 22 572 95 00, faks 22 572 95 68 Infolinia: 22 572 99 99 Redakcja: tel. 22 572 83 26, 22 572 83 28, 22 572 83 11, faks 22 572 83 92 www.LexisNexis.pl, e -mail: biuro@LexisNexis.pl Księgarnia Internetowa: dostępna ze strony www.LexisNexis.pl Spis treści Wykaz skrótów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 7 Słowo wstępne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 9 O Autorach . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 11 KODEKS SPÓŁEK HANDLOWYCH ustawa z dnia 15 września 2000 r. (Dz.U. Nr 94, poz. 1037 ze zm.) Tytuł III. Spółki kapitałowe (art. 151–490) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 17 DZIAŁ I. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (art. 151–300) . . . . . . . . . . . . 19 Rozdział 1. Powstanie spółki (art. 151–173) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 19 Rozdział 2. Prawa i obowiązki wspólników (art. 174–200) . . . . . . . . . . . . . . . . . . 93 Rozdział 3. Organy spółki (art. 201–254) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 219 Oddział 1. Zarząd (art. 201–211) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 219 Oddział 2. Nadzór (art. 212–226) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 372 Oddział 3. Zgromadzenie wspólników (art. 227–254) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 416 Rozdział 4. Zmiana umowy spółki (art. 255–265) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 512 Rozdział 5. Wyłączenie wspólnika (art. 266–269) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 558 Rozdział 6. Rozwiązanie i likwidacja spółki (art. 270–290) . . . . . . . . . . . . . . . . . . 573 Rozdział 7. Odpowiedzialność cywilnoprawna (art. 291–300) . . . . . . . . . . . . . . . 670 Skorowidz przedmiotowy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 743 5 Wykaz skrótów Akty prawne I dyrektywa k.c. k.h. k.k. Konstytucja k.p. k.p.a. k.p.c. k.r.o. k.s.h. k.z. nowelizacja z 13 czerwca 2008 r. nowelizacja z 4 września 2008 r. nowelizacja z 23 października 2008 r. nowelizacja z 5 grudnia 2008 r. ord.pod. p.d.g. – dyrektywa 2009/101/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z 16 września 2009 r. w sprawie gwarancji, jakie są wymagane w państwach członkow- skich od spółek w rozumieniu art. 48 akapit drugi Traktatu, w celu uzys- kania ich równowartości, dla zapewnienia ochrony interesów zarówno wspólników, jak i osób trzecich (Dz.Urz. UE 2009 L 258/11) – ustawa z 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz.U. Nr 16, poz. 93 ze zm.) – rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z 27 czerwca 1934 r. – Kodeks handlowy (Dz.U. Nr 57, poz. 502 ze zm.) – nieobowiązujące – ustawa z 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz.U. Nr 88, poz. 553 ze zm.) – Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z 2 kwietnia 1997 r. (Dz.U. Nr 78, poz. 483 ze sprost. i zm.) – ustawa z 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (tekst jedn. Dz.U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 ze zm.) – ustawa z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) – ustawa z 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. Nr 43, poz. 296 ze zm.) – ustawa z 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz.U. Nr 9, poz. 59 ze zm.) – ustawa z 15 września 2000 r. – Kodeks spółek handlowych (Dz.U. Nr 94, poz. 1037 ze zm.) – rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z 27 października 1933 r. – Kodeks zobowiązań (Dz.U. Nr 82, poz. 598 ze zm.) – uchylone – ustawa z 13 czerwca 2008 r. o zmianie ustawy – Kodeks spółek handlo- wych (Dz.U. Nr 118, poz. 747) – ustawa z 4 września 2008 r. o zmianie ustawy o ofercie publicznej i wa- runkach wprowadzania instrumentów fi nansowych dla zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych oraz o zmianie innych ustaw (Dz.U. Nr 231, poz. 1547) – ustawa z 23 października 2008 r. o zmianie ustawy – Kodeks spółek hand- lowych (Dz.U. Nr 217, poz. 1381) – ustawa z 5 grudnia 2008 r. o zmianie ustawy – Kodeks spółek handlowych oraz ustawy o obrocie instrumentami fi nansowymi (Dz.U. z 2009 r. Nr 13, poz. 69) – ustawa z 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz.U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) – ustawa z 19 listopada 1999 r. – Prawo działalności gospodarczej (Dz.U. Nr 101, poz. 1178 ze zm.) – nieobowiązująca 7 Wykaz skrótów p.p.o.p.w. pr.bank. pr.not. pr.up.n. – ustawa z 21 sierpnia 1997 r. – Prawo o publicznym obrocie papierami war- tościowymi (tekst jedn. Dz.U. z 2005 r. Nr 111, poz. 937 ze zm.) – nieobo- wiązująca – ustawa z 29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe (tekst jedn. Dz.U. z 2002 r. Nr 72, poz. 665 ze zm.) – ustawa z 14 lutego 1991 r. – Prawo o notariacie (tekst jedn. Dz.U. z 2008 r. Nr 189, poz. 1158 ze zm.) – ustawa z 28 lutego 2003 r. – Prawo upadłościowe i naprawcze (tekst jedn. Dz.U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1361 ze zm.) przep. wprow. k.c. – ustawa z 23 kwietnia 1964 r. – Przepisy wprowadzające kodeks cywilny (Dz.U. Nr 16, poz. 94 ze zm.) ustawa o VAT – ustawa z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 54, poz. 535 ze zm.) u.ob. – ustawa z 29 czerwca 1995 r. o obligacjach (tekst jedn. Dz.U. z 2001 r. ustawa o KRS – ustawa z 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (tekst jedn. Nr 120, poz. 1300 ze zm.) u.k.p. u.o.i.f. u.o.p. u.p.d.o.f. u.p.d.o.p. u.rach. u.s.d.g. Czasopisma Biul.SN Mon.Pod. MoP OG OSA OSNAPiUS OSNC OSNCP OSP PPH PPW Pr.Gosp. Pr.Spółek PUG RPEiS Dz.U. z 2007 r. Nr 168, poz. 1186 ze zm.) – ustawa z 30 sierpnia 1996 r. o komercjalizacji i prywatyzacji (tekst jedn. Dz.U. z 2002 r. Nr 171, poz. 1397 ze zm.) – ustawa z 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami fi nansowymi (Dz.U. Nr 183, poz. 1538 ze zm.) – ustawa z 29 lipca 2005 r. o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów fi nansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spół- kach publicznych (tekst jedn. Dz.U. z 2009 r. Nr 185, poz. 1439 ze zm.) – ustawa z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fi zycznych (tekst jedn. Dz.U. z 2010 r. Nr 51, poz. 307 ze zm.) – ustawa z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (tekst jedn. Dz.U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654 ze zm.) – ustawa z 29 września 1994 r. o rachunkowości (tekst jedn. Dz.U. z 2009 r. Nr 152, poz. 1223 ze zm.) – ustawa z 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (tekst jedn. Dz.U. z 2007 r. Nr 155, poz. 1095 ze zm.) – „Biuletyn Sądu Najwyższego” – „Monitor Podatkowy” – „Monitor Prawniczy” – „Orzecznictwo Gospodarcze” – Orzecznictwo Sądów Apelacyjnych – Orzecznictwo Sądu Najwyższego – Izba Administracyjna, Pracy i Ubezpie- czeń Społecznych (od 1995 r.) – Orzecznictwo Sądu Najwyższego – Izba Cywilna (od 1995 r.) – Orzecznictwo Sądu Najwyższego – Izba Cywilna oraz Izba Administracyj- na, Pracy i Ubezpieczeń Społecznych (od 1963 r. do 1994 r.) – Orzecznictwo Sądów Polskich – „Przegląd Prawa Handlowego” – „Prawo Papierów Wartościowych” – „Prawo Gospodarcze” – „Prawo Spółek” – „Przegląd Ustawodawstwa Gospodarczego” – „Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny” Uwaga: Powołane w książce artykuły bez bliższego oznaczenia są artykułami Kodeksu spółek handlo- wych. 8 Słowo wstępne Oddawany do rąk Czytelników komentarz do Kodeksu spółek handlowych sta- nowi istotnie wzbogaconą kontynuację trzytomowego komentarza wydawnictwa LexisNexis po blisko dziesięciu latach od pierwszego opublikowania. Ze względu na pełny zakres dzieła (komentarz do wszystkich przepisów Kodeksu spółek han- dlowych), a także jego obszerność wydawnictwo zdecydowało się wydać je w serii „Wielkie Komentarze”. Niniejsze, czterotomowe opracowanie stanowi komentarz do Kodeksu spółek handlowych. Kodeks ten na przestrzeni dziesięciu lat od jego uchwalenia docze- kał się wielu zmian, spotkał się z żywym zainteresowaniem doktryny i judykatu- ry oraz intensywnym wykorzystywaniem w praktyce. Wszystko to, a także dobre przyjęcie pierwszego wydania komentarza, uzasadniało potrzebę przygotowania jego nowej wersji, uwzględniającej wspomniane okoliczności. To one właśnie za- decydowały, że jakkolwiek komentarz nawiązuje zasadniczo do wersji pierwot- nej, to jest rozbudowanym, zaktualizowanym, a miejscami znacznie zmienionym opracowaniem. Tom 2 obejmuje komentarz do przepisów tytułu III „Spółki kapitałowe” działu I „Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością” Kodeksu spółek handlowych w brzmie- niu aktualnym na dzień 1 lutego 2011 roku. Redaktorzy naukowi prof. nadzw. dr hab. Tomasz Siemiątkowski adw. Radosław Potrzeszcz 9 O Autorach Redaktor naukowy Tomasz Siemiątkowski (prof. nadzw. dr hab., adwokat) – w 1994 r. ukończył (summa cum laude) Wydział Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszaw- skiego, od 1999 r. jest adwokatem Izby Adwokackiej w Warszawie. Doktor nauk ekono- micznych, doktor habilitowany nauk prawnych, profesor nadzwyczajny Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie oraz Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego w War- szawie, gdzie wykłada na Wydziale Prawa i Administracji. Kierownik Zakładu Prawa Handlowego w Katedrze Prawa Gospodarczego SGH. Wykłada również zagadnienia prawne corporate governance (w ujęciu prawa polskiego i amerykańskiego) w Programie MBA prowadzonym łącznie przez SGH i University of Minnesota (w roku 2007 otrzymał wyróżnienie WEMBA Outstanding Instructor First Prize, a w latach 2008 i 2010 wyróż- nienie WEMBA Outstanding Instructor Second Prize). Stworzył w SGH Podyplomowe Stu- dia: Akademia Europejskiego i Polskiego Prawa Spółek (2001) przekształcone następnie w Akademię Spółek (2008), którymi kieruje od początku ich istnienia. Przebywał w renomowanych zagranicznych ośrodkach naukowych: University of Min- nesota, Carlson School of Management (visiting professor, 1999), University of California – Berkeley, Boalt Hall School of Law (visiting scholar – stypendysta Fundacji na Rzecz Nauki Polskiej, 2002–2003) oraz Max -Planck -Institut für Ausländisches und Internati- onales Privatrecht w Hamburgu (visiting fellow – stypendysta MPI, 2004). W ramach pracy naukowej prowadzonej za granicą odbył studia w zakresie amerykańskiego cor- porate governance u prof. R. Buxbauma (Boalt Hall School of Law, UC Berkeley) i porów- nawczego corporate governance u prof. K.J. Hopta (MPI, Hamburg). Otrzymał także sty- pendium Fundacji Kościuszkowskiej (Kosciuszko Foundation Fellowship) do University of California w Berkeley (2004). Kompetencje w praktyce adwokackiej – prowadzonej od 2009 r. w Kancelarii Głuchow- ski Rodziewicz Siemiątkowski Zwara i Partnerzy, a wcześniej w Kancelarii Adwokackiej dra Tomasza Siemiątkowskiego, dwóch amerykańskich kancelariach prawniczych oraz Kancelarii dr hab. T. Siemiątkowski, Adwokaci i Doradcy – koncentrują się w obszarach fuzji, przejęć i restrukturyzacji, prawa rynku kapitałowego, arbitrażu, prawa korpora- cyjnego oraz prawa farmaceutycznego. Uczestniczył m.in. w przygotowaniu prospektu emisyjnego pierwszej spółki utworzonej na prawie obcym, której akcje zostały dopusz- 11 O Autorach czone do obrotu publicznego w Polsce (2001 r.), a w 2010 r. współtworzył koncepcję precedensowej operacji wypłaty dywidendy w akcjach „gratisowych” przez spółkę noto- waną na GPW w Warszawie. Ponadto reprezentował w postępowaniu przed Trybunałem Konstytucyjnym Polską Konfederację Pracodawców Prywatnych „Lewiatan” w sprawie wprowadzenia obowiązku stosowania marż urzędowych oraz zasad stosowania cen w obrocie lekami importowanymi, jak również Ministra Zdrowia przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w sprawie produktu leczniczego Maxigra – generycznego odpowiednika produktu leczniczego Viagra, uzyskując korzystne dla swych klientów orzeczenia. Pełnił funkcję członka Rady Nadzorczej PKO BP SA oraz Przewodniczącego Komitetu Audytu tej Rady. Był współautorem projektu ustawy nowelizującej Kodeks spółek handlowych oraz członkiem zespołu ekspertów pracującego pod kierownictwem prof. S. Sołtysińskiego (2001–2003). W latach 2003–2005 był członkiem zespołu problemowego, powołane- go przez Przewodniczącego Komisji Kodyfi kacyjnej Prawa Cywilnego, który przygoto- wał projekt ustawy wprowadzającej do polskiego systemu prawnego spółkę europejską (w zespole tym był odpowiedzialny za opracowanie regulacji monistycznego systemu ładu korporacyjnego), a następnie uczestniczył jako ekspert rządu w pracach parlamen- tarnych nad tym projektem. W grudniu 2009 r. został powołany przez Przewodniczą- cego Komisji Kodyfi kacyjnej Prawa Cywilnego w skład kierowanego przez prof. S. Soł- tysińskiego stałego zespołu problemowego Komisji Kodyfi kacyjnej Prawa Cywilnego ds. nowelizacji Kodeksu spółek handlowych (współautor tzw. projektu modernizacji spółki z o.o. oraz projektu implementacji dyrektywy 2009/109/WE dotyczącej sprawoz- dawczości i dokumentacji w przypadku połączeń i podziałów spółek). Od 2011 r. czło- nek Komisji Legislacyjnej Naczelnej Rady Adwokackiej (przewodniczący zespołu prawa gospodarczego i handlowego tej komisji). Arbiter Sądu Arbitrażowego przy PKPP „Lewiatan” i Sądu Polubownego przy KNF oraz Przewodniczący Grupy Ekspertów ds. opracowania projektu Kodeksu Dobrych Prak- tyk Stałych Sądów Arbitrażowych w Polsce. Członek American Law Economics As- sociation, członek -założyciel Polskiego Stowarzyszenia Ekonomicznej Analizy Prawa (Law Economics), członek zarządu Polskiego Stowarzyszenia Sądownictwa Polubow- nego oraz Polskiego Towarzystwa Prawa Sportowego. Jest autorem dwóch monografi i: Prokura w spółkach prawa handlowego oraz Odpowie- dzialność cywilnoprawna w spółkach kapitałowych, współautorem i współredaktorem trzech tomów komentarza do Kodeksu spółek handlowych opublikowanego w LexisNe- xis – Spółki osobowe (2001), Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (2001), Spółka ak- cyjna (2003), współautorem w Systemie Prawa Prywatnego t. 16 Prawo spółek osobowych pod red. A. Szajkowskiego oraz t. 17 Prawo spółek kapitałowych pod red. S. Sołtysińskie- go, autorem bądź współautorem kilkudziesięciu artykułów z zakresu prawa cywilnego i handlowego, opublikowanych m.in. w „Palestrze”, „Przeglądzie Prawa Handlowego”, „Przeglądzie Sądowym” oraz „Przeglądzie Ustawodawstwa Gospodarczego”. Przewod- niczący Rady Redakcyjnej kwartalnika „Przegląd Corporate Governance” oraz członek Rady Programowej kwartalnika „ADR. Arbitraż i Mediacja”. 12 O Autorach Redaktor naukowy Radosław Potrzeszcz (adwokat) – uzyskał stopień magistra nauk prawnych na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Wrocławskiego w 1996 r., przygotowując pracę magisterską z prawa spółek na seminarium prof. dr. hab. J. Frąc- kowiaka. W latach 1996–1998 odbył aplikację sądową, a w latach 2001–2004 aplikację adwokacką i od 2005 r. pozostaje adwokatem Izby Adwokackiej we Wrocławiu. Od 2001 r. na stałe współpracuje z Zakładem Prawa Handlowego Szkoły Głównej Han- dlowej w Warszawie, w której wykłada prawo spółek. Współtworzył w SGH Podyplo- mowe Studia: Akademia Polskiego i Europejskiego Prawa Spółek (2001) przekształco- ne następnie w Akademię Spółek (2008), na których prowadzi wykłady od początku ich istnienia. Wykładał również w Centralnym Ośrodku Szkolenia Zawodowego Sto- warzyszenia Księgowych w Polsce, a także prowadził zajęcia dla studentów Wydziału Prawa i Administracji UWr. z zakresu prawa cywilnego i prawa handlowego. Ponadto wykłada na Podyplomowych Studiach Ubezpieczeń Gospodarczych na Uniwersytecie Wrocławskim oraz prowadzi zajęcia z prawa spółek dla aplikantów Izby Adwokackiej w Warszawie. Kompetencje w praktyce adwokackiej prowadzonej od 2010 r. w charakterze Senior Partnera w Kancelarii Głuchowski Rodziewicz Siemiątkowski Zwara i Partnerzy, a wcześniej w Kancelarii Adwokackiej adwokata Radosława Potrzeszcza, koncentrują się w obszarach fuzji, przejęć i restrukturyzacji, rynku kapitałowego, prawa korpo- racyjnego i prawa procesowego (m.in. w 2010 r. współtworzył koncepcję preceden- sowej operacji wypłaty dywidendy w akcjach „gratisowych” przez spółkę notowaną na GPW w Warszawie). W 2009 r. był członkiem Rady Nadzorczej TVP SA, a obecnie (od 2009 r.) jest członkiem Rady Nadzorczej Polskiego Radia SA. Od 2004 r. arbi- ter w Sądzie Polubownym przy Rzeczniku Ubezpieczonych. Członek American Law Economics Association. Był współautorem projektu ustawy nowelizującej Kodeks spółek handlowych, a także obszernego uzasadnienia do tego projektu (2001–2002), stając się następnie człon- kiem zespołu ekspertów pracującego pod kierownictwem prof. S. Sołtysińskiego, a w 2003 r. został powołany przez Ministra Sprawiedliwości jako ekspert do prac nad projektem ustawy nowelizującej Kodeks spółek handlowych w podkomisji nad- zwyczajnej do rozpatrzenia tego projektu, a także w Komisji Nadzwyczajnej ds. zmian w kodyfi kacjach. W kolejnej kadencji Sejmu opiniował szereg projektów legislacyjnych na zlecenie Biura Analiz Sejmowych, a w 2010 r. był konsultantem projektu tzw. mo- dernizacji spółki z o.o., członkiem stałego zespołu problemowego Komisji Kodyfi kacyj- nej Prawa Cywilnego ds. nowelizacji Kodeksu spółek handlowych kierowanego przez prof. S. Sołtysińskiego. Od 2011 r. członek zespołu prawa gospodarczego i handlowe- go Komisji Legislacyjnej Naczelnej Rady Adwokackiej. Jest autorem książki Kapitały własne w spółkach handlowych, współautorem i współre- daktorem komentarza do Kodeksu spółek handlowych opublikowanego w LexisNexis – Spółki osobowe (2001), Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (2001), Spółka akcyjna (2003), współautorem Komentarza do prawa działalności gospodarczej (Wydawnictwo Twigger – 2000 i 2001), współautorem komentarza do ustaw ubezpieczeniowych (Wy- 13 O Autorach dawnictwo Poltext – 2004) oraz autorem bądź współautorem kilkudziesięciu artykułów z zakresu prawa cywilnego i handlowego, opublikowanych m.in. w „Rejencie”, „Przeglą- dzie Prawa Handlowego” oraz „Przeglądzie Ustawodawstwa Gospodarczego”. Jerzy Paweł Naworski (dr) – absolwent Wydziału Prawa Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu, sędzia Sądu Okręgowego w Toruniu, autor ponad stu prac na- ukowych z dziedziny prawa handlowego i cywilnego. Józef Rodziewicz (dr, radca prawny) – w 1979 roku ukończył Wydział Prawa i Admi- nistracji Uniwersytetu Gdańskiego, w latach 1980–1982 odbył aplikację sędziowską, egzamin sędziowski złożył w 1982 roku, uprawnienia radcy prawnego zaś uzyskał w 1985 roku, pozostaje radcą prawnym Okręgowej Izby Radców Prawnych w Gdań- sku. W latach 1980–1998 był pracownikiem naukowym Wydziału Prawa i Administra- cji Uniwersytetu Gdańskiego, gdzie również pełnił funkcję Kierownika Katedry Postę- powania Cywilnego. Tytuł doktora nauk prawnych uzyskał w 1986 roku. Arbiter Międzynarodowego Sądu Arbitrażowego przy Krajowej Izbie Gospodarki Mor- skiej w Gdyni. Posiada również uprawnienia lustracyjne Krajowej Rady Spółdzielczej. Kompetencje w praktyce radcowskiej, prowadzonej od 1993 r. w charakterze Senior Partnera Zarządzającego w Kancelarii Radców Prawnych i Adwokatów Głuchowski Rodziewicz Siemiątkowski Zwara i Partnerzy, koncentrują się w obszarach restruk- turyzacji, arbitrażu, prawa cywilnego procesowego oraz prawa upadłościowego i na- prawczego. Pełnił funkcję członka Rady Nadzorczej Towarzystwa Ubezpieczeniowego „Benefi t” SA, Rafi nerii Gdańskiej SA, Navimoru, Impex metalu SA, Gdańskiej Stoczni Remontowej im. J. Piłsudskiego SA, Kompap SA oraz był Przewodniczącym Rady Nad- zorczej w Spółce Wilbo-Seafood SA. Jest autorem bądź współautorem publikacji z zakresu prawa procesowego cywilnego: artykułów, glos do orzeczeń Sądu Najwyższego, monografi i oraz komentarzy prawni- czych (m.in. Prejudycjalność w postępowaniu cywilnym, Gdańsk 2000; Zakres powagi rze- czy osądzonej w sprawach nie objętych zakazem orzekania ponad żądanie, NP 1984, nr 10; Sądowe postępowanie egzekucyjne – Wzory pism procesowych z komentarzem, Gdańsk 1995, współautor komentarza Kodeks postępowania cywilnego, wyd. 1–5, Warszawa 1996–2010; Postępowanie zabezpieczające i egzekucyjne. Komentarz, Gdańsk 1994). Krzysztof Strzelczyk – sędzia Sądu Najwyższego Izby Cywilnej; absolwent Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie. Od 1986 r. do 1991 r. sędzia Sądu Rejonowego w Płocku, a potem sędzia Sądu Wojewódzkiego w Płocku. W latach 1995–2007 orzekał w Sądzie Apelacyjnym w Warszawie – Wydział Cywilny. Od 2002 r. do 2004 r. wiceprzewodniczący, a następnie do 2006 r. przewodniczący Krajowej Rady Sądownictwa. Specjalizuje się w zagadnieniach prawa handlowego. Współautor trzech tomów komentarza do Kodeksu spółek handlowych opublikowa- nego w LexisNexis – Spółki osobowe (2001), Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (2001), Spółka akcyjna (2003). 14 KODEKS SPÓŁEK HANDLOWYCH1 USTAWA z dnia 15 września 2000 r. (Dz.U. z dnia 8 listopada 2000 r. Nr 94, poz. 1037, z 2001 r. Nr 102, poz. 1117, z 2003 r. Nr 49, poz. 408 i Nr 229, poz. 2276, z 2005 r. Nr 132, poz. 1108, Nr 183, poz. 1538 i Nr 184, poz. 1539, z 2006 r. Nr 133, poz. 935 i Nr 208, poz. 1540, z 2008 r. Nr 86, poz. 524, Nr 118, poz. 747, Nr 217, poz. 1381 i Nr 231, poz. 1547 oraz z 2009 r. Nr 13, poz. 69, Nr 42, poz. 341 i Nr 104, poz. 860) 1 Niniejsza ustawa dokonuje w zakresie swojej regulacji transpozycji następujących dyrektyw Wspól- not Europejskich: 1) pierwszej dyrektywy Rady 68/151/EWG z dnia 9 marca 1968 r. w sprawie koordynacji gwaran- cji, jakie są wymagane w Państwach Członkowskich od spółek w rozumieniu art. 58 akapit drugi Traktatu, w celu uzyskania ich równoważności w całej Wspólnocie, dla zapewnienia ochrony inte- resów zarówno wspólników, jak i osób trzecich (Dz.Urz. WE L 65 z 14.03.1968, str. 8, z późn. zm.; Dz.Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 17, t. 1, str. 3, z późn. zm.); 2) drugiej dyrektywy Rady 77/91/EWG z dnia 13 grudnia 1976 r. w sprawie koordynacji gwarancji, jakie są wymagane w Państwach Członkowskich od spółek w rozumieniu art. 58 akapit drugi Traktatu, w celu uzyskania ich równoważności, dla ochrony interesów zarówno wspólników, jak i osób trzecich w zakre- sie tworzenia spółki akcyjnej, jak również utrzymania i zmian jej kapitału (Dz.Urz. WE L 26 z 31.01.1977, str. 1, z późn. zm.; Dz.Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 17, t. 1, str. 8, z późn. zm.); 3) trzeciej dyrektywy Rady 78/855/EWG z dnia 9 października 1978 r. wydanej na podstawie art. 54 ust. 3 lit. g) Traktatu, dotyczącej łączenia się spółek akcyjnych (Dz.Urz. WE L 295 z 20.10.1978, str. 36, z późn. zm.; Dz.Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 17, t. 1, str. 42, z późn. zm.); 4) szóstej dyrektywy Rady 82/891/EWG z dnia 17 grudnia 1982 r. wydanej na podstawie art. 54 ust. 3 lit. g) Traktatu dotyczącej podziału spółek akcyjnych (Dz.Urz. WE L 378 z 31.12.1982, str. 47, z późn. zm.; Dz.Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 17, t. 1, str. 50, z późn. zm.); 5) jedenastej dyrektywy Rady 89/666/EWG z dnia 21 grudnia 1989 r. dotyczącej wymogów ujaw- niania informacji odnośnie do oddziałów utworzonych w Państwie Członkowskim przez niektó- re rodzaje spółek podlegających prawu innego państwa (Dz.Urz. WE L 395 z 30.12.1989, str. 36, z późn. zm.; Dz.Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 17, t. 1, str. 100, z późn. zm.); 6) dwunastej dyrektywy Rady 89/667/EWG w sprawie prawa spółek z dnia 21 grudnia 1989 r. doty- czącej jednoosobowych spółek z ograniczoną odpowiedzialnością (Dz.Urz. WE L 395 z 30.12.1989, str. 40, z późn. zm.; Dz.Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 17, t. 1, str. 104, z późn. zm.); 7) dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2001/17/WE z dnia 19 marca 2001 r. w sprawie re- organizacji i likwidacji zakładów ubezpieczeń (Dz.Urz. WE L 110 z 20.04.2001, str. 28; Dz.Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 6, t. 4, str. 3); 8) dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2001/24/WE z dnia 4 kwietnia 2001 r. w sprawie reorganizacji i likwidacji instytucji kredytowych (Dz.Urz. WE L 125 z 05.05.2001, str. 15; Dz.Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 6, t. 4, str. 15). 15 TYTUŁ III Spółki kapitałowe Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością DZIAŁ I Rozdział 1 Powstanie spółki Literatura: M. Allerhand, Kodeks handlowy z komentarzem, Bielsko-Biała 1999; A. Ambroziewicz, Glosa do wyroku SN z 23 marca 1999 r., II CKN 24/98, PiP 2000, nr 7; A. Barczak -Oplustil, K. Oplu- stil, Spółki kapitałowe w stadium organizacji, Warszawa 2002; A. Chełmoński, w: L. Altberg, Ś. Baudo- uin de Courtenay, A. Chełmoński, M. Ettinger, A. Jackowski, S. Janczewski, J. Jerich, H.W. Kon, M. Kur- man, J. Namitkiewicz, L. Nowodworski, W.J. Szatensztein, S. Szer, Prawo o spółkach akcyjnych, red. H.W. Kon, Warszawa 1933 (cyt. jako A. Chełmoński, w: Prawo o spółkach akcyjnych...); P. Drapała, Glosa do wyroku SN z 23 marca 1999 r., II CKN 24/98, „Przegląd Sądowy” 2000, nr 7–8; T. Dziurzyń- ski, w: T. Dziurzyński, Z. Fenichel, M. Honzatko, Kodeks handlowy. Komentarz, Łódź 1996 (cyt. jako T. Dziurzyński, w: Kodeks handlowy...); Z. Fenichel, Jednoosobowa spółka z ograniczoną odpowiedzial- nością według kodeksu handlowego, PPH 1939, nr 5; Z. Fenichel, w: T. Dziurzyński, Z. Fenichel, M. Hon- zatko, Kodeks handlowy. Komentarz, Łódź 1996 (cyt. jako Z. Fenichel, w: Kodeks handlowy...); J. Frąc- kowiak, Glosa do postanowienia SN z 28 kwietnia 1997 r., II CKN 133/97, OSP 1998, nr 4; M. Fryde, Glosa do wyroku NTA z 30 grudnia 1936 r., 1. rej. 4369/34, OPA 2588/39; A. Gierat, Korporacyjne uprawnienia kontrolne wspólników spółek kapitałowych, Toruń 2010; T. Gregorczuk, T. Mróz, Glosa do wyroku SN z 23 marca 1999 r., II CKN 24/98, MoP 2000, nr 4; S. Grzybowski, w: B. Gawlik, S. Grzy- bowski, J. Ignatowicz, B. Lewaszkiewicz -Petrykowska, Z. Radwański, System prawa cywilnego. Część ogólna. Tom I, red. tomu S. Grzybowski, Wrocław–Warszawa–Kraków–Gdańsk–Łódź 1985 (cyt. jako S. Grzybowski, w: System..., t. I); S. Grzybowski, w: B. Gawlik, S. Grzybowski, J. Ignatowicz, B. Lewaszkiewicz -Petrykowska, Z. Radwański, System prawa cywilnego, t. III, Wrocław–Warszawa–Kra- ków–Gdańsk–Łódź 1985 (cyt. jako S. Grzybowski, w: System..., t. III); A. Jackowski, w: L. Altberg, Ś. Baudouin de Courtenay, A. Chełmoński, M. Ettinger, A. Jackowski, S. Janczewski, J. Jerich, H.W. Kon, M. Kurman, J. Namitkiewicz, L. Nowodworski, W.J. Szatensztein, S. Szer, Prawo o spółkach akcyjnych, red. H.W. Kon, Warszawa 1933 (cyt. jako A. Jackowski, w: Prawo o spółkach akcyjnych...); J. Jerich, Rozwiązanie spółki akcyjnej z powodu braków istotnych przy jej założeniu, PPH 1928; J. Kaczkowski, Polskie prawo o spółkach akcyjnych. Ustawa i komentarz, Poznań 1929; J. Kaczkowski, Zasady prawa akcyjnego, Warszawa 1918; A. Kidyba, Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością. Komentarz, wyd. 1, Warszawa 1999; J. Krauss, C. Wiśniewski, Glosa do wyroku SN z 8 maja 1998 r. I CKN 670/97, PPH 1999, nr 9; K. Kruczalak, Glosa do postanowienia SN z 28 kwietnia 1997 r., II CKN 133/97, „Rejent” 1998, nr 5; Z. Kuniewicz, Glosa do wyroku SN z 23 marca 1999 r., II CKN 24/98, „Przegląd Sądowy” 2000, nr 9; Z. Kuniewicz, Reprezentacyjna funkcja zarządu spółki kapitałowej, Szczecin 2005; H. Litwiń- czuk, Prawo bilansowe, Warszawa 1995; M. Litwińska, Glosa do wyroku SN z 8 maja 1998 r., I CKN 670/97, PPH 1999, nr 9; M. Litwińska, Glosa do uchwały SN z 8 września 1995 r., III CZP 106/95, PPH 1996, nr 1; M. Litwińska, Glosa do wyroku SN z 23 marca 1999 r., II CKN 24/98, PPH 2000, nr 6; M. Li- 19 Tytuł III. Spółki kapitałowe. Dział I. Spółka z o.o. twińska, Kodeks spółek handlowych. Komentarz, Warszawa 2002; E. Marszałkowska -Krześ, w: J. Jacy- szyn, E. Marszałkowska -Krześ, S. Krześ, Kodeks spółek handlowych. Komentarz. Orzecznictwo, Warszawa 2001 (cyt. jako E. Marszałkowska -Krześ, w: Kodeks spółek...); J. Mazurkiewicz, Umieszczanie i zacho- wywanie w fi rmach nazwisk zmarłych, materiały konferencji Instytutu Prawa Cywilnego Uniwersytetu Wrocławskiego, 25–27 czerwca 2000 r., maszynopis; I.B. Mika, Glosa do wyroku SN z 23 marca 1999 r., II CKN 24/98, OSP 1999, nr 12; J. Modrzejewski, Jednoosobowa spółka z ograniczoną odpowiedzialno- ścią w przepisach Kodeksu spółek handlowych w świetle dwunastej dyrektywy Rady Wspólnot Europejskich, PPH 2001, nr 1; J. Namitkiewicz, Kodeks handlowy. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z komen- tarzem, Łódź 1999 (cyt. jako J. Namitkiewicz, Kodeks... Spółka z ograniczoną...); J.P. Naworski, Glosa do wyroku SN z 23 marca 1999 r., II CKN 24/98, „Przegląd Sądowy” 2000, nr 7–8; J.P. Naworski, K. Strzelczyk, T. Siemiątkowski, R. Potrzeszcz, Komentarz do Kodeksu spółek handlowych. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, red. R. Potrzeszcz, T. Siemiątkowski, Warszawa 2001 (cyt. jako Ko- mentarz... Spółka z ograniczoną...); R. Potrzeszcz, Glosa do wyroku SN z 8 maja 1998 r., I CKN 670/97, PPH 1999, nr 9; R. Potrzeszcz, Spółki kapitałowe w orzecznictwie (I), PPH 1999, nr 11; R. Potrzeszcz, Tworzenie spółki kapitałowej w kodeksie spółek handlowych, PPH 2000, nr 11; R. Potrzeszcz, w: J. Som- mer, K. Stoga, R. Potrzeszcz, Prawo działalności gospodarczej. Komentarz, Warszawa 2001 (cyt. jako: R. Potrzeszcz, w: Prawo działalności gospodarczej...); A. Rachwał, w: Prawo spółek handlowych, t. 2A, red. S. Włodyka, Warszawa 2007; M. Rodzynkiewicz, Kodeks spółek handlowych. Komentarz, Warsza- wa 2008; K. Rudnicki, Glosa do wyroku SN z 23 marca 1999 r., II CKN 24/98, Pr.Spółek 2001, nr 1; T. Siemiątkowski, R. Potrzeszcz, Zmiany w kodeksie spółek handlowych – omówienie i komentarz (II), PPH 2004, nr 3; S. Sołtysiński, w: S. Sołtysiński, A. Szajkowski, A. Szumański, J. Szwaja, M. Tarska, Kodeks spółek handlowych. Komentarz do artykułów 151–300, t. II, Warszawa 2002 (cyt. jako S. Sołty- siński, w: Kodeks spółek..., t. II, 2002); S. Sołtysiński, w: S. Sołtysiński, A. Szajkowski, A. Szumański, J. Szwaja, M. Tarska, Kodeks spółek handlowych. Komentarz do artykułów 301–490, t. III, Warszawa 2003 (cyt. jako S. Sołtysiński, w: Kodeks spółek..., t. III, 2003); S. Sołtysiński, A. Herbet, w: S. Sołty- siński, A. Szajkowski, A. Szumański, J. Szwaja, A. Herbet, M. Mataczyński, M. Tarska, R. Zawłocki, Ko- deks spółek handlowych. Suplement do Tomów I–IV. Komentarz do nowelizacji, Warszawa 2010 (cyt. jako: S. Sołtysiński, A. Herbet, w: Kodeks spółek... Suplement, 2010); J.A. Strzępka, E. Zielińska, w: P. Pi- nior, W. Popiołek, J.A. Strzępka, E. Zielińska, Kodeks spółek handlowych. Komentarz, red. J.A. Strzępka, Warszawa 2009 (cyt. jako: J.A. Strzępka, E. Zielińska, w: Kodeks spółek..., red. J.A. Strzępka); J.A. Strzępka, E. Zielińska, w: P. Pinior, W. Popiołek, J.A. Strzępka, E. Zielińska, Kodeks spółek handlo- wych. Komentarz, red. J.A. Strzępka, Warszawa 2002 (cyt. jako: J.A. Strzępka, E. Zielińska, w: Kodeks spółek..., red. J.A. Strzępka, 2002); A. Szajkowski, Prawo spółek handlowych, Warszawa 2000; A. Szaj- kowski, w: S. Sołtysiński, A. Szajkowski, A. Szumański, J. Szwaja, M. Tarska, Kodeks spółek handlowych. Komentarz do artykułów 151–300, t. II, Warszawa 2002 (cyt. jako, A. Szajkowski, w: Kodeks spółek..., t. II, 2002); A. Szajkowski, w: S. Sołtysiński, A. Szajkowski, J. Szwaja, Kodeks handlowy. Komentarz, t. I, wyd. 2, Warszawa 1997 (cyt. jako A. Szajkowski, w: Kodeks handlowy..., t. I); A. Szajkowski, M. Tar- ska, w: S. Sołtysiński, A. Szajkowski, A. Szumański, J. Szwaja, M. Tarska, Kodeks spółek handlowych. Komentarz do artykułów 151–300, t. II, wyd. 2, Warszawa 2006 (cyt. jako A. Szajkowski, M. Tarska, w: Kodeks spółek..., t. II); A. Szajkowski, M. Tarska, w: A. Herbet, M. Litwińska -Werner, M. Michalski, J. Napierała, G. Nita -Jagielski, A. Opalski, M. Romanowski, T. Siemiątkowski, S. Sołtysiński, A. Szaj- kowski, A. Szumański, M. Tarska, A. Witosz, System Prawa Prywatnego, t. 17A, Prawo spółek kapitało- wych, red. S. Sołtysiński, Warszawa 2010, (cyt. jako: A. Szajkowski, M. Tarska, w: System..., t. 17A); S. Szer, Rozwiązanie spółki akcyjnej z powodu braków istotnych przy jej założeniu, ujawnionych po zare- jestrowaniu, PPH 1931; A. Szumański, Glosa do uchwały SN z 9 listopada 1988 r., III CZP 92/88, „Pale- stra” 1990, nr 11–12; A. Szumański, Glosa do wyroku SN z 8 maja 1998 r., I CKN 670/97, OSP 1999, nr 3; A. Szumański, Nowe polskie prawo spółek handlowych, PPH 2001, nr 1; J. Szwaja, w: S. Sołtysiń- ski, A. Szajkowski, J. Szwaja, Kodeks handlowy. Komentarz, t. II, Warszawa 1996 (cyt. jako J. Szwaja, w: Kodeks handlowy..., t. II); J. Tomkiewicz, J. Bloch, Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, Warsza- wa 1934; I. Weiss, w: J. Frąckowiak, A. Kidyba, K. Kruczalak, W. Pyzioł, I. Weiss, Kodeks handlowy. Komentarz, red. K. Kruczalak, Warszawa 1998 (cyt. jako I. Weiss, w: Kodeks handlowy..., red. K. Krucza- lak); A.W. Wiśniewski, Prawo o spółkach. Podręcznik praktyczny. Spółka akcyjna, t. 3, Warszawa 1993 (cyt. jako A.W. Wiśniewski, Prawo o spółkach..., t. 3); S. Włodyka, Kodeksowe spółki atypowe, Warsza- wa 2004; P. Zakrzewski, Glosa do wyroku SN z 8 maja 1998 r., I CKN 670/97, MoP 2000, nr 11. 20 Rozdział 1. Powstanie spółki Art. 151 Art. 151. DEFINICJA SPÓŁKI Z O.O. Art. 151. § 1. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością może być utworzona przez jedną albo więcej osób w każdym celu prawnie dopuszczalnym, chyba że ustawa stanowi inaczej. § 2. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością nie może być zawiązana wy- łącznie przez inną jednoosobową spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością. § 3. Wspólnicy są zobowiązani jedynie do świadczeń określonych w umowie spółki. § 4. Wspólnicy nie odpowiadają za zobowiązania spółki. UTWORZENIE SPÓŁKI Z OGRANICZONĄ ODPOWIEDZIALNOŚCIĄ ZAKAZ ZAWIĄZANIA SPÓŁKI Z O.O. PRZEZ INNĄ JEDNOOSOBOWĄ SPÓŁKĘ Z O.O. ZOBOWIĄZANIA DO ŚWIADCZEŃ UMOWNYCH WYŁĄCZENIE ODPOWIEDZIALNOŚCI s. 25 s. 24 s. 21 s. 23 UTWORZENIE SPÓŁKI Z OGRANICZONĄ ODPOWIEDZIALNOŚCIĄ 1. Przez utworzenie spółki w znaczeniu szerokim (powstanie spółki doskonałej wypo- sażonej w osobowość prawną) należy rozumieć tworzenie (sensu stricto) spółki oraz jej wyposażenie w kapitał organizacyjny (por. uwagi do art. 161 i 163). W aktual- nym stanie prawnym nie można bowiem pokrycia kapitału zaliczać do czynności składających się na proces tworzenia spółki, gdyż ta powstaje już wskutek złożenia oświadczeń woli o objęciu udziałów (zobowiązaniu się do ich pokrycia wkładami) i nadaniu jej struktury organizacyjnej. Uległ zatem wzmocnieniu – w stosunku do unormowań Kodeksu handlowego – system normatywny powstania spółki z o.o., gdzie sami wspólnicy (bez dodatkowych przesłanek) powołują do życia nowy pod- miot, a wpis do rejestru, jakkolwiek nadal po części zachowuje charakter konsty- tutywny, lecz tylko w zakresie przyznania jednostce organizacyjnej – będącej już przecież podmiotem praw i obowiązków prywatnoprawnych – osobowości prawnej. Osobowość prawna zatem dla spółek kapitałowych nie jest momentem pojawienia się w obrocie nowej osoby, lecz jedynie swoistym „doskonaleniem” podmiotu, który podmiotowości tej w świetle przepisów, zwłaszcza ustaw publicznoprawnych, nie miał. Więcej o charakterze wpisu – por. uwagi do art. 12. 2. Odmiennie aniżeli przewidywał to Kodeks handlowy, wzorem projektu ustawy o spółkach z o.o. z 1933 r. (por. Projekt ustawy o spółkach z ograniczoną odpo- wiedzialnością przyjęty przez kolegium uchwalające Komisji Kodyfi kacyjnej z 26 li- stopada 1931 r., uzasadnienie w opracowaniu głównego referenta projektu Profe- sora Adama Chełmońskiego, Warszawa 1932), obecnie spółka z o.o. może służyć różnym celom, nie tylko gospodarczym. Może być zatem alternatywą wobec np. fundacji, jeżeli fundatorzy chcą zachować ściślejszą kontrolę nad realizacją zadań (charytatywnych lub podobnych), gdyż jako wspólnicy mogą sprawować kontrolę Radosław Potrzeszcz 21 Art. 151 Tytuł III. Spółki kapitałowe. Dział I. Spółka z o.o. nad działalnością osoby prawnej powołanej do tych zadań. Cel spółki powinien być dozwolony przez prawo i osiągalny, a jeżeli okaże się nieosiągalny, wspólnik lub członek władz (organów) spółki może żądać rozwiązania spółki przez sąd (art. 271 pkt 1 k.s.h.; J. Namitkiewicz, Kodeks... Spółka z ograniczoną..., s. 21). W literaturze wskazuje się, że spółka z o.o. może być tworzona w celach zarobkowych, w celach gospodarczych niemających charakteru zarobkowego oraz w celach niegospodar- czych (A. Kidyba, Spółka z ograniczoną..., s. 8). 3. Od 1 stycznia 2001 r. spółki z o.o. mogą być tworzone przez każdą osobę fi zyczną lub prawną; przynależność państwowa tych osób jest tu bez znaczenia (por. w da- cie wejścia w życie Kodeksu spółek handlowych art. 6 ust. 3 p.d.g.; obecnie art. 13 ust. 1–3 u.s.d.g.). Bez względu na narodowość czy obywatelstwo wspólników spółki z siedzibą w Polsce podlegają prawu polskiemu na jednakowych zasadach (tak też na tle przedwojennego stanu prawnego – J. Tomkiewicz, J. Bloch, Spółki..., s. 12). Pojęcie „spółka z udziałem zagranicznym” ma obecnie tylko znaczenie porządkują- ce (jest pojęciem języka prawniczego). Wszelkie odmienności wynikające z uczest- niczenia w spółce z o.o. osoby zagranicznej mogą wynikać jedynie z wyraźnego przepisu prawa (por. np. ustawa z 24 marca 1920 r. o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców, tekst jedn. Dz.U. z 2004 r. Nr 167, poz. 1758 ze zm.). 4. Ostatnie słowa § 1 wskazują na istniejące praktycznie od początku XX wieku ogra- niczenia form prowadzenia działalności gospodarczej w niektórych sferach (z re- guły podporządkowanych systemowi nadzoru materialnego, który wymaga zazwy- czaj formy towarzystwa akcyjnego; por. m.in.: dla działalności bankowej – art. 12 pr.bank.; dla działalności ubezpieczeniowej – art. 5 ustawy z 22 maja 2003 r. o dzia- łalności ubezpieczeniowej, tekst jedn. Dz.U. z 2010 r. Nr 11, poz. 66 ze zm.; dla zarządzania funduszami inwestycyjnymi – art. 38 ust. 1 ustawy z 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych, Dz.U. Nr 146, poz. 1546 ze zm.; dla zarządzania fun- duszami emerytalnymi funduszy emerytalnych – art. 8 pkt 7 i art. 27 ust. 1 usta- wy z 28 sierpnia 1997 r. o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, tekst jedn. Dz.U. z 2010 r. Nr 34, poz. 189 ze zm.; dla prowadzenia giełdy papie- rów wartościowych, rynku pozagiełdowego, izby rozliczeniowej w celu organiza- cji i prowadzenia rozliczeń transakcji zawieranych w obrocie publicznym – art. 21 ust. 1 i art. 68a ust. 7 u.o.i.f., dla prowadzenia giełdy towarowej – art. 5 ustawy z 26 października 2000 r. o giełdach towarowych, tekst jedn. Dz.U. z 2010 r. Nr 48, poz. 284 ze zm.). Ponadto ustawy szczególne mogą – wychodząc z krańcowo od- miennych założeń – wykluczać w ogóle spółki kapitałowe z dopuszczalnych form działalności w zakresach określonych tymi ustawami. Zwłaszcza w odniesieniu do prowadzenia działalności gospodarczej osób wykonujących wolne zawody usta- wy wprowadzają ograniczony wybór form wspólnej działalności (por. np. art. 50a ustawy z 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty, tekst jedn. Dz.U. z 2008 r. Nr 136, poz. 857 ze zm.; art. 25a ustawy z 5 lipca 1996 r. o zawodach pielęgniarki i położnej, tekst jedn. Dz.U. z 2009 r. Nr 151, poz. 1217 ze zm.; art. 4a 22 Radosław Potrzeszcz Rozdział 1. Powstanie spółki Art. 151 ustawy z 26 maja 1982 r. – Prawo o adwokaturze; tekst jedn. Dz.U. z 2009 r. Nr 146, poz. 1188 ze zm.; art. 8 ustawy z 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych, tekst jedn. Dz.U. z 2010 r. Nr 10, poz. 65 ze zm.; odmiennie, dopuszczając spółkę z o.o. dla prowadzenia doradztwa podatkowego – art. 4 ust. 1 pkt 3 ustawy z 5 lipca 1996 r. o doradztwie podatkowym, tekst jedn. Dz.U. z 2008 r. Nr 73, poz. 443 ze zm.). 5. Art. 151 § 1 utrzymuje wprowadzoną w 1989 r. dopuszczalność zawiązywania spółek z o.o. przez jedną osobę, co należy uznać za zasadne, skoro od dawna za dopuszczalną uznawano tzw. wtórną jednoosobową spółkę z o.o. i zakaz jednooso- bowego zawiązania skłaniałby do praktycznie nic nieznaczących czynności obcho- dzących taki zakaz przez podstawianie, w celu objęcia części udziałów, fi gurantów (por. Z. Fenichel, Jednoosobowa..., s. 242). Z istoty swej spółka jednoosobowa jest niejako „zaprzeczeniem samej siebie”, gospodarczo oznacza właściwie jej wspólni- ka, który ograniczył swoją odpowiedzialność do wyodrębnionego majątku, wszak- że jest ona osobą prawną i próby odmawiania jej prawa do istnienia (pomijając trudności w ustaleniu wielu przepisów, które by temu służyły) nie byłyby z pewno- ścią skuteczne. Jednakże z uwagi na bezpieczeństwo osób trzecich ustawa zawiera określone reguły (nieliczne) dla tej spółki: w art. 162 (zakaz reprezentacji spółki w organizacji przez jej jedynego wspólnika), w art. 166 (konieczność zgłoszenia jedynego wspólnika w celu ujawnienia go oraz jego stanu posiadania w rejestrze) oraz w art. 173 (szczególne wymagania co do formy czynności, w tym czynności prawnych tego wspólnika). ZAKAZ ZAWIĄZANIA SPÓŁKI Z O.O. PRZEZ INNĄ JEDNOOSOBOWĄ SPÓŁKĘ Z O.O. 6. Art. 151 § 2 k.s.h., powtarzając za art. 158 § 3 k.h. zakaz pionowych holdingów spółek z o.o., w istotny sposób zmienił brzmienie tego zakazu. Poprzednio obo- wiązujący przepis (sformułowany: „jedynym wspólnikiem spółki z ograniczoną odpowiedzialnością nie może być inna spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, składająca się z jednego wspólnika”) wzbudził kontrowersje – zwłaszcza w kontek- ście zagranicznych spółek z o.o. – co do adresata tego zakazu (por. postanowienie SN z 28 kwietnia 1997 r., II CKN 133/97, OSNC 1997, nr 10, poz. 154, z glosami: aprobującą A. Szumańskiego, „Przegląd Sądowy” 1998, nr 1, s. 69 i nast.; M. Li- twińskiej, PPH 1998, nr 2, s. 39 i nast., oraz krytycznymi: J. Frąckowiaka, OSP 1998, nr 4, poz. 87, i K. Kruczalaka, „Rejent” 1998, nr 5, s. 197 i nast.). Zasadny był pogląd, że art. 158 § 3 k.h. stanowił szczególne ograniczenie zdolności praw- nej polskich (jednoosobowych) spółek z o.o. i przenoszenie jego hipotezy na za- graniczne spółki (pomijając kwestię ustalenia cech typizujących daną spółkę jako właśnie spółkę z o.o.) byłoby sprzeczne z wynikającą z art. 9 § 2 Prawa prywatnego międzynarodowego (ustawa z 12 listopada 1965 r., Dz.U. Nr 46, poz. 290 ze zm.) zasadą, że o zdolności prawnej osoby prawnej decyduje jej statut personalny (pra- wo miejsca siedziby) (tak J. Frąckowiak, Glosa do postanowienia SN z 28 kwietnia Radosław Potrzeszcz 23 Art. 151 Tytuł III. Spółki kapitałowe. Dział I. Spółka z o.o. 1997 r., II CKN 133/97, OSP 1998, nr 4, poz. 87). Niewątpliwie obecne brzmie- nie komentowanego przepisu pozwala przyjąć, że odnosi się on do spółki mają- cej powstać, jest to zatem zagadnienie dopuszczalności tworzenia, a nie zdolności do bycia jedynym wspólnikiem spółki z o.o. od chwili jej zawiązania (zob. jednak A. Szajkowski, M. Tarska, w: Kodeks spółek..., t. II, s. 15, którzy są zdania, że teza postanowienia SN z 28 kwietnia 1997 r., II CKN 133/97, zachowuje aktualność na gruncie Kodeksu spółek handlowych; zob. też A. Kidyba, Spółka z ograniczoną..., s. 26). Otwarta pozostaje kwestia ustalania, jakie cechy mają przesądzać o tym, że określone spółki obce (zagraniczne) są spółkami z ograniczoną odpowiedzialno- ścią (por. uwagi do art. 155). ZOBOWIĄZANIA DO ŚWIADCZEŃ UMOWNYCH 7. Art. 151 § 3, „przeniesiony” z regulacji spółki akcyjnej, otwiera także dla spół- ki z o.o. zagadnienie umownych obowiązków wykraczających poza przypadki wyraźnie określone ustawą (por. art. 176 i 177; o pochodzeniu i znaczeniu tego przepisu w poprzednim prawie akcyjnym – por. uwagi do art. 301 § 4). W po- przednim stanie prawnym, wobec uregulowania zagadnienia tego rodzaju obo- wiązków w art. 164 k.h. (obecnie jest to 159 k.s.h.) oraz w przepisach odnoszą- cych się do konkretnych typów tych obowiązków (art. 177 k.h. – por. art. 176 k.s.h., oraz art. 178 k.h. – por. art. 177–178 k.s.h.), spostrzeżenia w tym zakresie ograniczały się do szerszego (tak. np. J. Tomkiewicz, J. Bloch, Spółki..., s. 27) lub węższego (najdalej w tym kierunku szedł M. Allerhand, Kodeks handlowy..., s. 284, który wykluczał inne, poza wymienionymi w tych przepisach, obowiązki) wymieniania możliwych w spółce z o.o. dodatkowych obowiązków, bez wskazy- wania granic czy sposobu określania tych obowiązków (por. też T. Dziurzyński, w: Kodeks handlowy..., s. 188). 8. Wprowadzenie do regulacji art. 151 tak sformułowanej zasady przyczynienia się wspólnika potwierdza, że umowa spółki (ale tylko ona – por. uwagi do art. 159) może nakładać na wspólników obowiązki, których nie zna sama ustawa. Staje się to istotne z tego względu, że w niektórych wypowiedziach dotyczących treści i za- kresu możliwych do nałożenia obowiązków co do powtarzających się świadczeń niepieniężnych niektórzy autorzy skłaniali się do dość rozszerzającej wykładni, wbrew zasadzie, że w spółce kapitałowej, w której podstawowym i jedynym usta- wowym obowiązkiem wspólnika jest pokrycie udziałów, wszelkie odstępstwa od zasady ograniczonego przyczyniania się – jako wyjątki – powinny być interpreto- wane w sposób ścisły (por. J. Tomkiewicz, J. Bloch, Spółki..., s. 46). 9. Komentowany przepis zatem powinien skłaniać do stwierdzenia, że wśród obowiąz- ków wspólników należy wyróżnić trzy ich rodzaje: ustawowe (obowiązek wniesie- nia wkładów), umowne przewidziane ustawowo (dopłaty oraz powtarzające się świadczenia niepieniężne; por. też uwagi do art. 159) i pozostałe, które wynikają 24 Radosław Potrzeszcz Rozdział 1. Powstanie spółki Art. 152–153 z umowy spółki (tak też M. Rodzynkiewicz, Kodeks..., s. 249). Te ostatnie, ponie- waż ich źródłem może być wyłącznie umowa (a także oczywiście ogólne przepisy prawa cywilnego, w tym o zobowiązaniach umownych), powinny być ukształtowa- ne w umowie w sposób, który pozwoli określić ich treść w każdym wypadku, gdy wskutek takiej lub innej konkretyzacji (nadejścia terminu, spełnienia się innych przesłanek) tych obowiązków można będzie określić treść (przedmiot) świadcze- nia, osobę zobowiązaną itd. W razie gdy postanowienia umowy w tym względzie będą niekompletne, należy przyjąć, że obowiązków tych nie nałożono, ponieważ w świetle art. 159 nie można tych obowiązków uściślać (konkretyzować) w inny sposób, np. uchwałą wspólników. WYŁĄCZENIE ODPOWIEDZIALNOŚCI 10. Wyłączenie odpowiedzialności wspólników wobec osób trzecich za zobowiązania spółki jest elementem potwierdzającym kapitałowy charakter spółki oraz jej pod- miotową odrębność od wspólników jako osoby prawnej. Nie jest to bynajmniej ce- cha istotna osobowości prawnej, ponieważ o tym decyduje zdolność prawna i zwią- zana z nią odpowiedzialność samej spółki za jej zobowiązania. Art. 151 § 4 jest jednak przepisem stanowiącym – obok § 3 art. 152 – o istocie samej spółki (więcej o charakterze spółki kapitałowej w uwagach do art. 301 § 4 i 5 oraz art. 302 doty- czących spółki akcyjnej). Art. 152. WARTOŚĆ UDZIAŁÓW Art. 152. Kapitał zakładowy spółki dzieli się na udziały o równej albo nierów- nej wartości nominalnej. Art. 153. LICZBA UDZIAŁÓW WSPÓLNIKA Art. 153. Umowa spółki stanowi, czy wspólnik może mieć tylko jeden, czy więcej udziałów. Jeżeli wspólnik może mieć więcej niż jeden udział, wówczas wszystkie udziały w kapitale zakładowym powinny być równe i są niepodziel- ne. 1. Art. 152 i 153, wyrażając sens uczestnictwa w spółce kapitałowej (udziału wyni- kającego z majątkowego przyczynienia się do jej powstania), zezwalają na wybór dwóch modeli spółki z o.o. – spółki o udziałach nierównych i podzielnych, bardziej „osobowej” (system germański), oraz spółki o udziałach równych, w której kon- strukcja uczestnictwa podobna jest do tej wynikającej z posiadania akcji w spółce akcyjnej (system romański) (por. J. Namitkiewicz, Kodeks... Spółka z ograniczo- ną..., s. 23). Różnica zatem przejawia się w porównaniu liczby wspólników i licz- by udziałów. W pierwszym modelu jest zawsze tyle samo wspólników (osób) co udziałów, w drugim zaś samych udziałów może być (z reguły bywa) więcej. W ni- niejszych rozważaniach – dla uproszczenia – udziały, które mogą przysługiwać po Radosław Potrzeszcz 25 Art. 152–153 Tytuł III. Spółki kapitałowe. Dział I. Spółka z o.o. jednym na wspólnika (model germański), będą nazywane „nierównymi” lub „po- dzielnymi” (choć nie jest to do końca ścisłe), a udziały, których wspólnik może mieć więcej – udziałami „równymi”. W wypowiedziach (zarówno w doktrynie, jak i w samych dokumentach spółek) często można spotkać się ze stwierdzeniami, że spółka, w której wspólnik może mieć więcej niż jeden udział, to spółka o udziałach równych (co i nam się zdarza). Jest to nomenklaturowe uproszczenie, bo sugeruje, że gdy w spółce wszytkie udziały są równe, to podlega ona zawsze reżimowi tych przepisów, które dotyczą udziałów niepodzielnych (których wspólnik może mieć więcej niż jeden). To nie art. 152 tworzy kryterium rozróżniające, gdyż wskazuje on wyłącznie na dopuszczalność stanowienia udziałów o równej bądź nierównej wartości nominalnej. Przepisem stanowiącym o ustrojowym rozróżnieniu spółek z o.o. (tworzącym jej dwie odmiany) jest dopiero art. 153. Na pewnych nieporozu- mieniach zaciążyła praktyka, która – stosując jako pewien wzorzec sformułowania statutów spółek akcyjnych – w umowach zawiera często taką oto formułę: „Kapitał zakładowy wynosi X zł i dzieli się na Y równych (tu dodaje się, że i niepodzielnych) udziałów...” (niekiedy prowadzi to do paradoksów polegających na tym, że autorzy umów nie bardzo wiedzą, jak taką klauzulę przetworzyć na model spółki, gdzie wspólnik może mieć tylko jeden udział). A przecież – patrząc na minimum ustawo- we – wystarczy podać najpierw wysokość kapitału (art. 157 § 1 pkt 3), następnie rozstrzygnąć o modelu spółki na podstawie art. 153 zd. 1 (art. 157 § 1 pkt 4), aby następnie, postanawiając o udziałach objętych przez poszczególnych wspólników, podać ich wartość nominalną oraz liczbę, jeżeli wybrano model drugi. 2. Udział jest prawem podmiotowym stanowiącym składnik treści stosunku prawnego uczestnictwa w spółce, łączącego posiadacza udziału ze spółką. W spółce, gdzie wspólnik może mieć więcej niż jeden udział, oczywiste będzie istnienie szeregu (z reguły identycznych co do treści – por. uwagi do art. 159) stosunków uczest- nictwa łączących wspólnika i spółkę. Może wówczas pojawić się zasadnicza kwe- stia, czy w wielu przepisach, które traktują o wspólniku, chodzi w każdym wy- padku o osobę wspólnika wraz ze wszystkimi przysługującymi mu udziałami, czy też odrębnie o każdego z nich. Pytanie to może wydawać się nieco akademickie – ze względu na to, iż w spółce z o.o. wszyscy wspólnicy są wpisywani do księ- gi udziałów wraz z ich stanem posiadania, a Kodeks spółek handlowych, gdy jest to potrzebne, odróżnia wypadki, gdy ma chodzić o sam udział, czy też o wspólni- ka – jednakże w pewnych wypadkach może być to wątpliwe (zwłaszcza gdy usta- wa stanowi o pewnych uprawnieniach przysługujących wspólnikom po równo; tak zresztą jest w kluczowym art. 174 § 1, co będzie wymagać rozstrzygania tego problemu). Kodeks handlowy, który również przewidywał obydwa modele spółki z o.o. (art. 159), opierał się jednak w swojej konstrukcji na modelu spółki o udzia- łach nierównych (a ściślej – spółki, gdzie wspólnik może mieć tylko jeden udział), co pozwalało bez trudu przyjmować, że kiedy była mowa o wspólniku i chodzi- ło o przysługujące temu wspólnikowi uprawnienia, to uprawnienia te należały do 26 Radosław Potrzeszcz Rozdział 1. Powstanie spółki Art. 152–153 wiązki uprawnień składających się na udział (jedyny) tego wspólnika. Wzbudzało to jednak wątpliwości przy ocenie treści udziałów, gdy jednemu wspólnikowi przy- sługiwało ich kilka – nasuwało się wówczas pytanie, czy przywileje wspólnika sta- nowią treść udziałów, czy też przywiązane są niezależnie od posiadanych udziałów do osoby wspólnika jako sui generis uprawnienia niesamoistne (por. szerzej uwagi do art. 174 oraz do art. 159). 3. Ogólnie biorąc, należy przyjmować, że wspólnikiem jest druga wobec spółki stro- na stosunku uczestnictwa w spółce. Jakie ma to znaczenie w razie wielości udzia- łów, wynikać będzie z różnych przepisów, zwłaszcza dotyczących praw i obo- wiązków wspólników (przy ich omawianiu w dalszej części komentarza będzie to poruszane). 4. Wartość nominalna udziału oraz kapitał zakładowy są szczególnego rodzaju war- tościami, które w sposób podstawowy umożliwiają ustalenie zakresu praw przy- sługujących wspólnikom (wartość udziału wyznacza treść tego udziału jako pra- wa podmiotowego – nie można twierdzić, że sam udział jest wyznacznikiem praw i obowiązków wspólnika). Oczywiście, gdy udziały są równe, jest to ewidentnym wyrazem równości praw i obowiązków wspólników, co art. 174 raczej potwierdza, aniżeli ustanawia (ten ostatni przepis raczej zresztą komplikuje to zagadnienie co do udziałów nierównych, o czym w uwagach do niego). 5. Należy pamiętać, że sposób ujmowania przez ustawodawcę zasad oznaczania w umowie liczby i wielkości udziałów wspólników jest nieco inny niż w spółce ak- cyjnej (co do której ustawodawca przyjmuje zasadę wielości i równości akcji oraz wymaga podania w statucie ich liczby z podziałem na rodzaje, bez względu na sposób ich objęcia czy osoby obejmujące). W umowie spółki z o.o. należy podać tylko – jako ogólne postanowienie – czy ma być wielość, czy jeden udział przy- sługujący (mogący przysługiwać) wspólnikowi (art. 153). Natomiast pozostałe po- stanowienia dotyczące udziałów (uprzywilejowanie, cena emisyjna itd.) odnoszą się bezpośrednio do poszczególnych wspólników. Dlatego też w spółce tej nie ma wymagania jednolitego traktowania udziałów, tak jak w spółce akcyjnej. Umowa zatem może – chociażby wybrano model spółki o udziałach równych i niepodziel- nych – przewidywać różne agio emisyjne udziałów (a nawet przyjmować, że tylko część z nich będzie obejmowana po cenie wyższej od wartości nominalnej) oraz przewidywać rozmaite uprzywilejowania, które określane są w postanowieniach dotyczących objęcia udziałów przez poszczególnych wspólników. Ustawa wymaga jedynie, aby przywileje te były wyraźnie określone (art. 174 § 2), toteż nie trzeba odrębnie ustalać, ile udziałów jest o takiej, a ile o innej treści. 6. W związku z tym, jeżeli umowa spółki przewiduje, że wspólnik może mieć tylko jeden udział, to oczywiście tekst umowy spółki przesądza o liczbie udziałów i o po- dziale kapitału między wspólników. Co do zasady wielkości te (podobnie jak liczba udziałów niepodzielnych czy akcji w spółce akcyjnej) pozostają niezmienione, do- Radosław Potrzeszcz 27 Art. 154 Tytuł III. Spółki kapitałowe. Dział I. Spółka z o.o. póki nie nastąpi umorzenie udziału (art. 199), podwyższenie kapitału z objęciem nowych lub podwyższeniem dotychczasowych udziałów (art. 257 i nast.) czy też obniżenie kapitału przez obniżenie wartości udziałów (art. 263). Są to zatem ścisłe postanowienia umowy spółki i każda ich zmiana (poza umorzeniem udziału bez obniżania kapitału – art. 199 § 3 i 6, oraz podwyższeniem kapitału postanowio- nym w umowie spółki – art. 257 § 1) musi nastąpić przez zmianę umowy spółki. Jeżeli jednak umowa przewiduje dopuszczalność zbycia części udziałów (art. 181 § 1), oznacza to, że określa ona jedynie łączną sumę wartości nominalnej udzia- łów (kapitał zakładowy), a zmiana wielkości udziałów czy powstanie nowych albo „zniknięcie” któregoś z dotychczasowych udziałów wynika z samego przenoszenia udziałów lub ich części (art. 187 i 188) i nie wymaga dla swej ważności zmiany umowy spółki. Z ustawy (art. 181 § 2) wynika wówczas jedynie, że maksymalna liczba udziałów będzie stanowić liczbę naturalną (zaokrągloną w dół) równą ilora- zowi kapitału zakładowego i kwoty 50 zł. Art. 154. WYSOKOŚĆ KAPITAŁU Art. 154. § 1. Kapitał zakładowy spółki powinien wynosić co najmniej 5000 zło- tych. § 2. Wartość nominalna udziału nie może być niższa niż 50 złotych. § 3. Udziały nie mogą być obejmowane poniżej ich wartości nominalnej. Jeże- li udział jest obejmowany po cenie wyższej od wartości nominalnej, nadwyż- kę przelewa się do kapitału zapasowego. 1. Kapitał zakładowy wyraża wartość majątku, który powinien być przez wspólników (nie przez spółkę, która również jest benefi cjentem, a nie adresatem tej zasady) – zgodnie z zasadą stałości – utrzymywany. Służy temu zasada oznaczania wysokości kapitału zakładowego w umowie spółki, co oznacza, że – z pewnymi wyjątkami – możliwość zmiany tej wysokości jest dopuszczalna tylko przez zmianę umowy. Zgodnie z zasadą stałości kapitał zakładowy jest oznaczony w wartości stałej w bi- lansie po stronie pasywów, dzięki czemu możliwe jest traktowanie jako czystego zysku (pojęcie to może być aktualnie wątpliwe – por. uwagi do art. 191) jedynie tej wartości czystego majątku spółki (aktywów netto), która (z pewnymi wyjątkami) przekracza kapitał zakładowy. Niekiedy wymienia się jako zasadę także nienaru- szalność kapitału (choć to wynika już z zasady stałości), przejawiającą się w za- kazach (wypłat innych aniżeli dywidenda) lub nakazach (konwokacji wierzycieli przy obniżeniu kapitału) – por. np. H. Litwińczuk, Prawo..., s. 77. Na temat zasad rządzących kapitałem zakładowym oraz funkcji gwarancyjnej i innych funkcjach kapitału – por. obszerniejsze uwagi do art. 189. 2. Kwestia minimalnej wysokości kapitału zakładowego oraz nominalnej wartości udziału jest w zasadzie odzwierciedleniem pewnych oczekiwań ze strony ustawo- dawcy [art. 154 § 2 został zmieniony ustawą nowelizującą z 12 grudnia 2003 r. 28 Radosław Potrzeszcz Rozdział 1. Powstanie spółki Art. 154 (Dz.U. Nr 229, poz. 2276), a art. 154 § 1 został zmieniony ustawą nowelizującą z 23 października 2008 r. (Dz.U. Nr 217, poz. 1381), która weszła w życie 8 stycz- nia 2009 r. – w pierwotnym brzmieniu Kodeks spółek handlowych wymagał ka- pitału zakładowego w wysokości 50 000 zł, a wartość nominalna udziału musia- ła wynosić co najmniej 500 zł]. Im wyższa bowiem jest wysoko
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Kodeks spółek handlowych. Komentarz. Tytuł III. Spółki kapitałowe. Dział I. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością. Tom 2
Autor:
, ,

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: