Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00577 010360 11031890 na godz. na dobę w sumie
Krótka gramatyka - NIEMIECKI - ebook/pdf
Krótka gramatyka - NIEMIECKI - ebook/pdf
Autor: Liczba stron: 164
Wydawca: LektorKlett Język publikacji: polski
ISBN: 9788374292863 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> nauka języków obcych
Porównaj ceny (książka, ebook, audiobook).
Książka w zwięzłej formie omawia najważniejsze zagadnienia gramatyczne.


Graficzne wyróżniki umożliwiają swobodne poruszanie się po treści i szybkie wyszukiwanie potrzebnego zagadnienia.


Oznaczone zostały podstawowe różnice między danym językiem obcym a polskim oraz omówione typowe błędy językowe.


Po każdym rozdziale omawiającym jakąś kategorię gramatyczną znajdują się ćwiczenia, które pozwalają sprawdzić stopień przyswojenia materiału.


Na końcu książki zamieszczono klucz, indeks i słowniczek pojęć gramatycznych.

Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

Krótka gramatyka j´zyka niemieckiego z çwiczeniami Heike Voit Beata Jaroszewicz Wydawnictwo LektorKlett Poznaƒ Wydawnictwo LektorKlett ul. Polska 00-000 Poznaƒ tel./faks (061) 861 88 28 Tytu∏ orygina∏u: Grammatik Deutsch kurz bündig Grafika: Walter Uihlein Projekt ok∏adki: © Ernst Klett Verlag GmbH, Stuttgart 2001 © dla wydania polskiego Wydawnictwo LektorKlett, Poznaƒ 2005 ISBN 83 T∏umaczenie: Alina Rozynek Opracowanie çwiczeƒ: Beata Jaroszewicz Redakcja serii: Robert Kuc Redakcja tomu: Daria Miedziejko, Luiza Âmidowicz Sk∏ad: studio KO – Jerzy Nawrot Druk: MoÊ i ¸uczak, Poznaƒ Wydanie I Jak korzystaç z „Krótkiej gramatyki j´zyka niemieckiego” Ksià˝ka ta w zwi´z∏y i jasny sposób przedstawia najwa˝niejsze zagad- nienia gramatyki niemieckiej. Uwzgl´dnia równie˝ formy charaktery- styczne dla j´zyka niemieckiego w odmianie austriackiej i szwajcar- skiej. Przyst´pnie sformu∏owane regu∏y wsparte sà licznymi przyk∏ada- mi t∏umaczonymi na j´zyk polski, a zamieszczone na zakoƒczeniu po- szczególnych rozdzia∏ów ksià˝ki åwiczenia sà okazjà do sprawdzenia poziomu wiedzy. W pracy z ksià˝kà pomogà Ci nast´pujàce symbole: ➜ Odsy∏acz do innego rozdzia∏u ksià˝ki Wyjàtki od regu∏y lub osobliwoÊci gramatyczne. Informacje dodatkowe i uzupe∏niajàce. Najwa˝niesze informacje podsumowujàce. Wskazówki dotyczàce zapami´tywania regu∏. Istotne ró˝nice mi´dzy j´zykiem polskim a niemieckim. Nie musisz kolejno czytaç wszystkich rozdzia∏ów. Je˝eli chcesz si´ szybko nauczyç jakiegoÊ aspektu gramatyki albo odÊwie˝yç sobie w pami´ci wybrane zagadnienie, wystarczy si´gnàç do odpowiedniej cz´Êci ksià˝ki. Spis treÊci i zamieszczony z ty∏u indeks rzeczowy po- zwolà ∏atwo znaleêç to, co Ci´ interesuje. Je˝eli nie pami´tasz znacze- nia danego terminu gramatycznego, pomo˝e Ci zestawienie wa˝niej- szych poj´ç gramatycznych zamieszczone na koƒcu ksià˝ki. ˚yczymy mi∏ej i owocnej nauki! 3 2.3 2.4 2.2.1 2.2.2 2.3.1 2.3.2 1.6 1.7 2 2.1 2.2 Spis treÊci Wst´p . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 7 G∏oski i litery . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 7 Lista znaków fonetycznych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 8 Rodzajnik . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 9 1 Rodzajnik okreÊlony . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 9 1.1 Po∏àczenie przyimka i rodzajnika okreÊlonego 1.2 . . . . . . . . . 10 Rodzajnik nieokreÊlony . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 11 1.3 1.4 Rodzajnik przeczàcy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 11 Przeczenie nicht przy rzeczownikach z rodzajnikiem 1.5 okreÊlonym . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 12 U˝ycie rodzajnika . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 12 Opuszczanie rodzajnika . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 14 åwiczenia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 15 Rzeczownik . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 18 Rodzaj rzeczownika . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 19 Liczba . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 21 Liczba pojedyncza . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 21 Liczba mnoga . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 22 Przypadki – mianownik, dope∏niacz, celownik, biernik . . . 24 Typy deklinacji w liczbie pojedynczej . . . . . . . . . . . . . . . . 24 Tworzenie dope∏niacza . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 27 Deklinacja w liczbie mnogiej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 28 åwiczenia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 29 Zaimki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 32 Zaimki osobowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 33 U˝ycie formy grzecznoÊciowej Sie . . . . . . . . . . . . . . . . . . 34 U˝ycie zaimka es . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 34 Zaimek zwrotny . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 35 Zaimek dzier˝awczy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 37 Zaimek wskazujàcy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 40 Zaimki wzgl´dne i pytajne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 43 Zaimki nieokreÊlone . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 46 åwiczenia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 51 Przymiotnik . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 54 Deklinacja przymiotnika . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 54 Przymiotnik bez rodzajnika . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 55 Przymiotnik po rodzajniku okreÊlonym . . . . . . . . . . . . . . . 56 Przymiotnik po rodzajniku nieokreÊlonym . . . . . . . . . . . . . 56 OsobliwoÊci deklinacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 57 Rzeczowniki odprzymiotnikowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 58 Inne cz´Êci mowy jako przymiotniki . . . . . . . . . . . . . . . . . 58 Stopniowanie przymiotników . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 59 4.5.1 Wzmacnianie przymiotników . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 60 åwiczenia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 61 Liczebniki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 63 Liczebniki g∏ówne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 64 Troszk´ matematyki? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 65 3 3.1 3.2 3.3 3.4 3.5 3.6 3.7 3.8 4.1.1 4.1.2 4.1.3 4.2 4.3 4.4 4.5 4 4.1 5 5.1 5.1.1 4 5.2 6 6.1 6.2 6.3 6.4 6.5 6.6 6.7 6.8 6.9 6.3.1 6.6.1 6.6.2 6.5.1 6.5.2 6.1.1 6.1.2 6.1.3 6.1.4 6.1.5 5.1.2 Waluty niemieckiego obszaru j´zykowego . . . . . . . . . . . . 66 Liczebniki oznaczajàce lata . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 66 5.1.3 5.1.4 Czas zegarowy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 67 5.1.5 U∏amki, wagi i miary . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 68 Liczebniki porzàdkowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 69 5.2.1 Data . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 71 åwiczenia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 72 Czasownik . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 74 Czasowniki pe∏noznaczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 74 Czasowniki z dope∏nieniem . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 75 Czasowniki zwrotne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 76 Czasowniki osobowe i nieosobowe . . . . . . . . . . . . . . . . . 76 Czasowniki funkcyjne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 76 Czasowniki z przedrostkami . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 77 Czasowniki posi∏kowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 80 Czasowniki modalne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 81 Zaprzeczanie czasowników modalnych . . . . . . . . . . . . . . 83 Czasowniki o specjalnych znaczeniach . . . . . . . . . . . . . . . 84 Bezokolicznik . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 85 Bezokolicznik bez zu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 85 Bezokolicznik z zu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 86 Imies∏owy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 89 Imies∏ów Partizip I . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 89 Imies∏ów Partizip II . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 89 Formy odmienne czasownika . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 91 Tworzenie form czasownika . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 91 Czasowniki regularne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 92 Czasowniki nieregularne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 92 Formy osobowe czasownika . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 93 Formy osobowe czasowników regularnych . . . . . . . . . . . 94 Formy osobowe czasowników nieregularnych . . . . . . . . . 94 Czasy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 94 6.10.1 Czas teraêniejszy Präsens . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 95 6.10.2 Czas przesz∏y Perfekt . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 96 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 99 6.10.3 Czas przesz∏y Präteritum Czas przesz∏y Plusquamperfekt . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 100 Czas przysz∏y Futur I . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 101 Czas przysz∏y Futur II . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 101 Tryby . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 102 6.11.1 Tryb oznajmujàcy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 102 6.11.2 Tryby przypuszczajàce . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 103 6.11.3 Tryb przypuszczajàcy Konjunktiv I . . . . . . . . . . . . . . . . . . 103 6.11.4 Tryb przypuszczajàcy Konjunktiv II . . . . . . . . . . . . . . . . . 107 6.11.5 Tryb rozkazujàcy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 109 Strona bierna . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 111 åwiczenia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 116 S∏owotwórstwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 127 Wyrazy pochodne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 127 7.1.1 Wyrazy pochodne z przedrostkami niesamodzielnymi . . 128 7.1.2 Wyrazy pochodne z przedrostkami samodzielnymi . . . . . 129 6.8.1 6.8.2 6.9.1 6.9.2 6.10 6.10.4 6.10.5 6.10.6 6.11 6.12 7 7.1 5 8.3 9.2 8 8.1 8.2 8.1.1 8.1.2 7.2 7.2.1 8.4 9 9.1 8.2.1 8.2.2 8.2.3 8.2.4 8.2.5 8.3.1 8.3.2 8.3.3 8.3.4 8.3.5 8.3.6 7.1.3 Wyrazy pochodne z przyrostkami . . . . . . . . . . . . . . . . . . 130 Wyrazy z∏o˝one . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 132 Cz´Êci mowy wchodzàce w sk∏ad wyrazów z∏o˝onych . . 133 åwiczenia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 135 Wyrazy nieodmienne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 136 Spójniki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 136 Spójniki wspó∏rz´dne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 137 Spójniki podrz´dne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 139 Przyimki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 143 Przyimki z biernikiem . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 144 Przyimki z celownikiem . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 146 Przyimki z biernikiem i celownikiem . . . . . . . . . . . . . . . . 148 Przyimki z dope∏niaczem . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 151 Czasowniki ze sta∏ymi przyimkami . . . . . . . . . . . . . . . . . 151 Przys∏ówek . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 151 Przys∏ówki miejsca . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 153 Przys∏ówki kierunku . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 154 Przys∏ówki czasu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 155 Przys∏ówki modalne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 157 Przys∏ówki przyczyny . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 160 Przys∏ówki zaimkowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 161 Partyku∏y modalne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 163 åwiczenia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 165 Zdania . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 169 Cz´Êci zdania . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 169 9.1.1 Podmiot w zdaniu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 169 9.1.2 Orzeczenie w zdaniu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 170 9.1.3 Dope∏nienia w zdaniu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 170 Rodzaje zdaƒ . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 173 Zdanie g∏ówne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 173 Zdanie oznajmujàce . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 173 Przeczenie w zdaniu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 174 Zdanie pytajàce . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 174 Zdanie rozkazujàce . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 175 Po∏àczenia zdaƒ g∏ównych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 176 Zdania g∏ówne i poboczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 176 Zdania poboczne wprowadzane spójnikami . . . . . . . . . . 177 Pozycje elementów zdaƒ pobocznych wprowadzanych spójnikami . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 181 Zdania poboczne wprowadzane przez konstrukcj´ zu + bezokolicznik . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 181 Zdania wzgl´dne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 182 Zdanie poboczne z zaimkiem pytajnym . . . . . . . . . . . . . 182 åwiczenia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 183 Warianty gramatyczne standardowego j´zyka w Niemczech, Austrii i w Szwajcarii . . . . . . . . . . . . . . 188 Klucz do çwiczeƒ . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 191 Suplement: Czasowniki nieregularne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 203 Indeks rzeczowy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 206 Poj´cia gramatyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 208 9.2.1 9.2.2 9.2.3 9.2.4 9.2.5 9.4.1 9.4.2 9.4.3 9.4.4 9.4.5 9.3 9.4 10 6 Wst´p W Niemczech, Austrii i Szwajcarii mówi si´ po niemiecku. Te trzy kraje majà, mimo swej narodowej specyfiki, wspólny j´zyk standardowy, dla którego istniejà ustalone regu∏y ortograficzne, gramatyczne i fonetycz- ne. Nieliczne ró˝nice gramatyczne, które dotyczà tak˝e pisanego j´zyka standardowego poszczególnych krajów, znajdziesz w ostatnim rozdziale ➜ rozdzia∏ 10. Kto chce nauczyç si´ j´zyka niemieckiego, musi zapoznaç si´ z j´zy- kiem standardowym. Jest to oficjalny j´zyk, który stosuje si´ w Êrod- kach masowego przekazu, dokumentach itp.: Guten Morgen! Sie hören die Nachrichten. Dzieƒ dobry! S∏uchajà Paƒstwo wiadomoÊci. Osoby uczàce si´ j´zyka, które przebywajà w obcym kraju, zauwa˝ajà jednak szybko, ˝e istnieje tak˝e nieoficjalna odmiana j´zyka – j´zyk po- toczny: Morgen, haste schon das Neuste gehört? Witaj, s∏ysza∏eÊ ju˝ najnowsze wieÊci? Potoczna odmiana j´zyka wykazuje ró˝nice regionalne: Ja, ick habe dat Neuste schon jehört. (typowe dla Berlina) Tak, s∏ysza∏em ju˝ najnowsze wieÊci. G∏oski i litery Alfabet niemiecki ma 26 wielkich i 26 ma∏ych liter: A B N O a b o n C P c p D Q d q E R e r F S f s G T g t H U h u J I K V W X i k x v j w L Y l y M Z m z Umlauty: Ü, Ö, Ä, ä, ö, ü, a tak˝e ß (w Szwajcarii za- wsze pisze si´ s). W j´zyku niemieckim wi´kszoÊç s∏ów pisze si´ tak, jak si´ je wymawia, jednak istniejà wyjàtki, które spra- wiajà k∏opoty zarówno rodowitym Niemcom, jak i osobom uczàcym si´ tego j´zyka. JeÊli ktoÊ nie jest pewny pisowni danego wyrazu, po- winien sprawdziç jà w s∏owniku ortograficznym. 7 Lista znaków fonetycznych s∏owo przyk∏adowe hat Abend Vater sprechen zählen gehen viele mit Ziel oft Lohn Mutter Fuß samog∏oski g∏oska [a] [a(cid:2)] [ɐ] [ε] [ε(cid:2)] [e(cid:2)] [ə] [i] [i(cid:2)] [ɔ ] [o(cid:2)] [υ ] [u(cid:2)] umlauty g∏oska [œ] [Ø(cid:2)] [y] [y(cid:2)] dyftongi/samog∏oski podwójne s∏owo przyk∏adowe g∏oska [ai] bei [aυ] Haus [ɔi] neu s∏owo przyk∏adowe können schön füllen fühlen spó∏g∏oski g∏oska [b] [ç] [d] [f] [(cid:5)] [h] [j] [k(cid:8)] [l] [m] [n] [ŋ] [p(cid:8)] [r] [s] [ʃ] [t(cid:8)] [v] [x] [z] [(cid:15)] [ts] [tʃ] s∏owo przyk∏adowe Ball mich Danke fein geben Haus ja Kind Liebe Mädchen nein lang Paar warum missen, Maß schon, Stein Tisch wo Loch sehr Garage Zeit, Blitz deutsch 8 1 Rodzajnik (der Artikel) – der Hund, ein Hund, kein Hund W j´zyku niemieckim przed rzeczownikami wyst´pujà rodzajniki – cz´Êci mowy, które nie majà odpowiedni- ka w j´zyku polskim. Ich g∏ównym zadaniem jest wskazywanie na rodzaj gramatyczny rzeczownika. Der Hund geht mit mir spazieren. Pies idzie ze mnà na spacer. Rozró˝niamy nast´pujàce rodzajniki: – rodzajniki okreÊlone: der Hund, die Katze, das Pferd; – rodzajniki nieokreÊlone: ein Hund, eine Katze, ein Pferd; – rodzajniki przeczàce: kein Hund, keine Katze, kein Pferd. Czasem rzeczowniki wyst´pujà bez rodzajnika: Hund, Katze, Pferd. Rodzajniki sà zgodne z rzeczownikami pod wzgl´dem rodzaju, liczby i przypadka: Der Hund Der Katze ist schon alt. Pies jest ju˝ stary. m´ski rodzaj pojedyncza liczba przypadek mianownik schmecken Mäuse. Kotu smakujà myszy. ˝eƒski pojedyncza celownik Das Pferd frisst Gras. Koƒ ˝re traw´. nijaki pojedyncza mianownik ➜ rozdzia∏ 2 Rzeczownik 1.1 Rodzajnik okreÊlony (der Definitartikel) – der Hund, die Katze, das Pferd Rodzajnik ten nazywa si´ okreÊlonym, poniewa˝ oznacza on konkretne lub znane ju˝ rozmówcom osoby albo przedmioty. Das ist der Hund vom Nachbarn. To jest pies sàsiada. Die Katze von nebenan kommt auch immer zu uns. Kot z sàsiedztwa tak˝e zawsze do nas przychodzi. Und das Pferd gehört den Kindern. A koƒ nale˝y do dzieci. der Hund die Katze das Pferd 9 Formy rodzajnika okreÊlonego: liczba pojedyncza liczba mnoga rodzaj m´ski rodzaj rodzaj ˝eƒski nijaki die Katze das Pferd mianownik der Hund das Pferd die Katze den Hund biernik dem Hund dem Pferd der Katze celownik des Hundes des Pferdes der Katze dope∏niacz die Tiere die Tiere den Tieren der Tiere 1.2 Po∏àczenie przyimka i rodzajnika okreÊlonego (Verbindung von Präposition und Definitartikel) – am Abend Rodzajnik okreÊlony mo˝e ∏àczyç si´ z niektórymi przyimkami ➜ rozdzia∏ 8.2. Najcz´Êciej wyst´pujàce po∏àczenia: Am Montag gehen wir tanzen. W poniedzia∏ek idziemy na taƒce. Wir wollen ans Ufer schwimmen. Chcemy p∏ynàç do brzegu. Die Katze ist aufs Dach geklettert. Kot wdrapa∏ si´ na dach. Wir müssen pünktlich beim Arzt sein. Musimy byç punktualnie u lekarza. Im Garten blühen jetzt Veilchen. W ogrodzie kwitnà teraz fio∏ki. Wir wollen ins Kino. Chcemy (pójÊç) do kina. Vom Fenster aus sehe ich die Kinder. Z okna widz´ dzieci. Zum Hafen ist es nicht weit. Do portu nie jest daleko. Er geht nicht gern zur Schule. On nie chodzi ch´tnie do szko∏y. z∏o˝enie z an + dem an + das am ans aufs auf + das beim bei + dem im ins in + dem in + das vom von + dem zum zu + dem zur zu + der 10 1.3 Rodzajnik nieokreÊlony (der Indefinitartikel) – ein Hund, eine Katze, ein Pferd Rodzajnik ten nazywa si´ nieokreÊlonym, poniewa˝ oznacza on osoby lub przedmioty bli˝ej nieznane rozmówcom, w wypowiedzi wymienia- ne po raz pierwszy. Gestern habe ich einen Hund gesehen. Wczoraj widzia∏em psa. Das wird heute ein schöner Tag. Dzisiaj b´dzie pi´kny dzieƒ. Formy rodzajnika nieokreÊlonego: liczba pojedyncza liczba mnoga rodzaj m´ski rodzaj rodzaj ˝eƒski nijaki eine Katze ein Pferd mianownik ein Hund eine Katze einen Hund ein Pferd biernik einem Hund einem Pferd einer Katze celownik dope∏niacz eines Hundes eines Pferdes einer Katze –– –– –– –– Rodzajnik nieokreÊlony nie tworzy form w liczbie mnogiej. 1.4 Rodzajnik przeczàcy (der Negationsartikel) – kein Hund, keine Katze, kein Pferd Rodzajnikiem kein mo˝emy wyraziç przeczenie. Ich habe keinen Hund, keine Katze und kein Pferd. Ich habe nur einen Goldfisch. Nie mam psa, kota i konia. Mam tylko z∏otà rybk´. Kein stanowi negacj´ rzeczowników: – z rodzajnikiem nieokreÊlonym – bez rodzajnika Sie ist eine gute Schauspielerin. Ona jest dobrà aktorkà. Sie ist keine gute Schauspielerin. Ona nie jest dobrà aktorkà. Sie ist Schauspielerin. Ona jest aktorkà. Sie ist keine Schauspielerin. Ona nie jest (˝adnà) aktorkà. 11 Formy rodzajnika przeczàcego liczba pojedyncza liczba mnoga rodzaj m´ski rodzaj nijaki rodzaj ˝eƒski mianownik kein Hund biernik celownik dope∏niacz keines Hundes keines Pferdes keiner Katze keiner Tiere kein Pferd keinen Hund kein Pferd keinem Hund keinem Pferd keiner Katze keinen Tieren keine Katze keine Tiere keine Katze keine Tiere W liczbie pojedynczej formy rodzajnika przeczàcego odpowiadajà formom rodzajnika nieokreÊlonego. Jednak w przeciwieƒstwie do ein rodzajnik kein ma formy liczby mnogiej. 1.5 Przeczenie nicht przy rzeczownikach z rodzajnikiem okreÊlonym (die Negation mit „nicht” bei Substantiven mit Definitartikel) Je˝eli przed rzeczownikiem znajduje si´ rodzajnik okreÊlony, przy za- przeczaniu u˝ywamy przeczenia nicht. Stawiamy je wtedy przed rodzaj- nikiem okreÊlonym. Das ist die Schauspielerin, zu der die Rolle der Julia passt. To jest (ta) aktorka, do której pasuje rola Julii. Das ist nicht die Schauspielerin, zu der die Rolle der Julia passt. To nie jest aktorka, do której pasuje rola Julii. 1.6 U˝ycie rodzajnika (der Gebrauch der Arti- kel) – ein Hund czy der Hund? Rodzajnik nieokreÊlony stosujemy – gdy chodzi o nowà rzecz: Kaufe morgen bitte ein Brot. Kup, prosz´, jutro chleb. – gdy chodzi o nowà osob´: Ich habe eine Frau gesehen. Widzia∏em (jakàÊ, pewnà) kobiet´. – gdy nie chodzi o ˝adnà konkretnà rzecz: Gib mir bitte ein Glas. Podaj mi prosz´ szklank´. (oboj´tnie jakà szklank´) Rodzajnik okreÊlony stosujemy – gdy rzecz ta jest ju˝ znana: Soll das Brot frisch sein? Czy (ten) chleb powinien byç Êwie˝y? – gdy osoba ta jest ju˝ znana: Die Frau hatte grüne Haare. (Ta) Kobieta mia∏a zielone w∏osy. – gdy chodzi o specyficznà rzecz: Gib mir bitte das Glas. Daj mi prosz´ t´ szkalnk´. 12 – przy szczególnych cechach rzeczy niepoliczalnych: – przy szczególnych niepoliczalnych rzeczach: Das ist aber ein schönes Wasser. Das ist das klare Ostseewasser. Ale˝ to jest pi´kna woda. To jest (ta) przejrzysta woda Morza – przy rzeczownikach abstrakcyjnych: Das war eine große Freude. To by∏a wielka radoÊç. Ba∏tyckiego. – przy rzeczownikach abstrakcyjnych: Das war die größte Freude seines Lebens. To by∏a najwi´ksza radoÊç jego Rodzajniki w po∏àczeniu z sein i werden: ˝ycia. Rodzajnik nieokreÊlony stosujemy – gdy chodzi o szczególnà cech´: – gdy chodzi o szczególnà osob´: Rodzajnik okreÊlony stosujemy – przy okreÊlaniu zawodu Er ist ein guter Schauspieler. On jest dobrym aktorem. – przy okreÊlaniu pozycji spo∏ecznej Er ist ein kluger König. On jest màdrym królem. – przy okreÊlaniu zawodu Er ist der Schauspieler, der den Romeo gespielt hat. To jest (ten) aktor, który gra∏ Romea. – przy okreÊlaniu pozycji spo∏ecznej Es ist der Sonnenkönig. To jest Król S∏oƒce. Rodzajnik okreÊlony wyst´puje poza tym przy poj´ciach, które sà niepowtarzalne. Sà to: – nazwy geograficzne: – nazwy paƒstw rodzaju ˝eƒskiego: die Alpen, der Bodensee, der Rhein die Türkei, die Schweiz, die Bundesrepublik Deutschland – nazwy paƒstw w liczbie mnogiej: die USA, die Philippinen – wszystkie nazwy krain geograficznych rodzaju ˝eƒskiego i m´skiego: die Lüneburger Heide, der Schwarzwald das Brandenburger Tor, – nazwy znanych budowli: – nazwy instytucji: – nazwy osobistoÊci: – imiona w j´zyku potocznym (mówionym) – abstrakcyjne nazwy w∏asne (epoki, wydarzenia historyczne) der Eiffelturm das Arbeitsamt, das Rathaus der Papst, die Queen Der Markus ist aber dick geworden. der Expressionismus, die Novemberrevolution 13 1. 7 Opuszczanie rodzajnika (ohne Artikel) Rodzajnika nie u˝ywamy w ogólnych wypowiedziach: – na temat osób – w bezpoÊrednich zwrotach do osób – przy nazwach zawodów – przy nazwach narodowoÊci – przy okreÊleniach dotyczàcych wyznania Hans und Franz essen Eis. Hans i Franz jedzà lody. Guten Tag, Herr Becker! Dzieƒ dobry, panie Becker Er ist Schauspieler. On jest aktorem. Ich bin Deutscher, du bist Franzose. Ja jestem Niemcem, ty jesteÊ Francuzem. Sie ist Jüdin und er ist Moslem. Ona jest ˝ydówkà, a on muzu∏maninem. Rodzajnika nie u˝ywamy zasadniczo: – przy nazwach rzeczy niepoliczalnych – przy rzeczownikach abstrakcyjnych – przy nazwach kontynentów – przy nazwach krajów ➜ wyjàtki rozdzia∏ 1.6 – przy nazwach miast – w nag∏ówkach – w tytu∏ach ksià˝ek – przy wyliczeniach – w sta∏ych po∏àczeniach rzeczownika z czasownikiem – przy rzeczownikach z przyimkiem 14 Geh doch bitte Mehl kaufen. Idê˝e, prosz´, kupiç màk´. Ich habe Schmerzen. Mam bóle. Europa ist weit von Asien entfernt. Europa le˝y daleko od Azji. Er kommt aus Schweden. On pochodzi ze Szwecji. In Stockholm ist im Sommer viel los. W Sztokholmie latem wiele si´ dzieje. Panik im Tokio-Express Panika w ekspresie tokijskim „Krieg und Frieden“, „Harry Potter“ „Wojna i pokój”, „Harry Potter” Zu verkaufen: Kleines Haus mit 2 Zimmern, Küche und Bad. Na sprzeda˝: ma∏y dom z 2 pokoja- mi, kuchnià i ∏azienkà. Wäsche waschen ist heute kein Problem mehr. Pranie nie jest ju˝ dzisiaj problemem. Ich möchte, dass er mich endlich in Ruhe lässt! Chc´, ˝eby wreszcie zostawi∏ mnie w spokoju. åwiczenia 1.1 – 1.2 Rodzajnik okreÊlony I. OkreÊl rodzaj, przypadek i liczb´, które wskazuje rodzajnik okreÊlony wyró˝nionych rzeczowników: 1. Das ist der Hund von Elisabeth. .............. ............. ................. 2. Hier schlafen die Eltern. .............. ............. ............................. 3. Wo ist der Vater des Kindes? .............. ............. ...................... 4. Gib dem Pferd etwas Hafer. .............. ............. ........................ 5. Wir packen den Koffer und fahren. .............. ............. ............. 6. Wer hat die Brille von Thomas gesehen? .............. ................. ................. 7. Jetzt zeige ich Ihnen das Stadtzentrum. .............. .................. ................. 8. In dem Kochbuch findest du gute Kochrezepten. ................... ................. ................. 9. Die größten Hits sind auf der CD. .............. ............. .............. 10. Die Journalistin macht ein Interview mit den Politikern. ................. ................. ................. II. Uzupe∏nij w poni˝szych zdaniach pasujàce po∏àczenia rodzajnika okreÊlonego z przyimkiem: am, beim, im, ins, zum, zur 1. Heute Abend gehen wir .................................................. Kino. 2. Ich muss ........................................................................... Arzt. 3. Stefan ist auch .................................................................. Arzt. 4. Er geht nicht .................................................................. Arbeit. 5. .................................... Wochenende planen wir eine Radtour. 6. Wo bist du? – ............................................................... Garten. 1.3 – 1.4 Rodzajnik nieokreÊlony i rodzajnik przeczàcy I. Uzupe∏nij zdania, wpisujàc rodzajnik nieokreÊlony ein lub przeczàcy kein w odpowiednim przypadku: 1. Sven ist .......... guter Informatiker, aber Lukas ist .......... guter Informatiker. 2. Hast du Bonbons für mich? – Nein, ich habe ........... Bonbons mehr. 3. Mein alter VW hatte ......... guten Motor, der neue hat aber ........... guten Motor. 4. Wie findest du das neuste Buch von Dan Brown? – Nicht besonders, das war .......... interessantes Buch. 15 5. Ich hatte schon viele Hunde, aber mit ......... Hund war ich so zufrieden, wie mit Bello. 6. Gehst mit ins Kino? – Nein, ich habe .......... Zeit und .............. Lust! 7. Ich brauche .......... Tasse. – Ich habe leider .................. Tasse, sondern .......... Becher. 8. Kannst du mir .......... Kuli leihen? – Ja, bitte. 9. Hast du .......... Zigarette für mich? – Nein, ich habe ............... mehr. 10. Mit ..................... Verkehrsmitteln reist du so sicher, wie mit der Bahn und Flugzeug. 1.6 U˝ycie rodzajnika I. Uzupe∏nij rodzajniki: 1. Wir haben gestern .......... Mann gesehen. Er war .......... Politiker ähnlich. (einen / einem * den / dem) 2. Das war ................. große Freude euch zu sehen. (eine * die) 3. Es ist .................. höchste Zeit, sich auf den Weg zu machen. (eine * die) 4. Kind! Wo hast du ............... Kleingeld? – Ich habe alles .......... Bettler gegeben. (ein / dem * das / einem) 5. Soll ich das mit ........... Messer schneiden? – Schneide lieber mit ...................... Schere, ................... Messer ist unbequem. (einem / einer / das * dem / die / ein) II. Uzupe∏nij rodzajniki: 1. .............. Ministerpräsident hält heute eine Pressenkonferenz. 2. In Berlin kannst du ............. Brandenburgertor sehen, in Paris .......... Eiffelturm und in Krakau gibt es .......... Wawelschloss. 3. Die höchsten Gipfel in Europa können wir in ................ Alpen besteigen. 4. In der Malerei fasziniert viele Menschen ................................. Expressionismus. 5. Wo verbringt ihr euren Urlaub? – Wahrscheinlich fahren wir wieder an .......... Ostsee. 1.7 Opuszczanie rodzajnika I. Z rodzajnikiem czy bez? Tam, gdzie to konieczne, wstaw braku- jàce rodzajniki: 1. Woher kommt ihr? – Robby ist .......... Engländer und Jean ist .......... Franzose. Ich bin .......... Polin. 16 2. Was ist los mit dir? – Ich habe ...................... Kopfschmerzen. 3. Wie ist ............. Datum heute? – Heute ist ................ 3. März. 4. Wie machst du .......... Cocktail? – Ich gebe .................. Milch, .......... Bananen und .......... Zucker. 5. Er ist so nervös. Lass ihn heute in ................................. Ruhe. 6. Liebe Kinder, habt ihr .......................................... Lust auf Eis? 7. Herr Neumann, was sind Sie von Beruf ? – Ich bin ................. Bankkaufmann. 8. Isst du Pommes frites lieber mit .......... Ketchup oder ............ Mayonnaise? 9. Wo wohnst du jetzt? – In .......... kleinen Häuschen aus .......... Holz. 10. Wie passt dir .......... Hose? – .......... ist mir zu eng. 17 2 Rzeczownik (das Substantiv/ Nomen) – der Fußball, die Mannnschaft, das Tor W przeciwieƒstwie do j´zyka polskiego w j´zyku nie- mieckim wszystkie rzeczowniki pisze si´ wielkà literà – ∏atwo je dzi´ki temu rozpoznaç w tekÊcie. Inne wa˝ne cechy rzeczownika 1. rodzaj rodzaj m´ski: rodzaj ˝eƒski: rodzaj nijaki: der Löffel die Gabel das Messer Poniewa˝ rodzaj rzeczownika rzadko mo˝emy okreÊliç na podstawie jego formy lub znaczenia, dlatego uczàc si´ nowego rzeczownika, nale˝y tak˝e zapami´- taç jego rodzajnik. 2. liczba liczba pojedyncza: liczba mnoga: ein Exemplar – – – – der Topf – die Töpfe 3. przypadek mianownik biernik celownik dope∏niacz Der Tee schmeckt. Den Tee mag ich nicht. Herbata ma dobry smak. Tej herbaty nie lubi´. der Tee den Tee dem Tee des Tees Przed rzeczownikami mogà znajdowaç si´ ró˝ne s∏owa towarzyszàce, które je okreÊlajà. Sà to: – rodzajniki okreÊlone i nieokreÊlone ➜ rozdzia∏ 1.1 i 1.3 – inne s∏owa w funkcji rodzajnika ➜ rozdzia∏ 3 – przymiotniki ➜ rozdzia∏ 4 das Haus, ein Haus jeder Mensch, diese Frau, dein Haus Das ist ein schöner Herbst. To jest pi´kna jesieƒ. 18
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Krótka gramatyka - NIEMIECKI
Autor:

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: