Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00980 015312 17824110 na godz. na dobę w sumie
Krótka gramatyka języka francuskiego - ebook/pdf
Krótka gramatyka języka francuskiego - ebook/pdf
Autor: Liczba stron: 137
Wydawca: LektorKlett Język publikacji: polski
ISBN: 83-88507-81-8 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> nauka języków obcych >> francuski
Porównaj ceny (książka, ebook, audiobook).

Omówienie w zwięzłej formie najważniejszych zagadnień gramatycznych. Graficznie wyróżnione zostały szczególnie ważne zasady i wyjątki, a krótkie wskazówki ułatwiają zapamiętanie regułek. Oznaczone również zostały najważniejsze różnice pomiędzy tytułowym językiem obcym a językiem polskim. Książka ta pozwala na: opanowanie podstaw gramatyki lub utrwalenie posiadanej wiedzy, łatwe odnalezienie rozwiązania konkretnych problemów gramatycznych, poprawne sformułowanie wypowiedzi, napisanie listu albo wypracowania, uniknięcie typowych błędów językowych.

Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

naucz naucz si´ sam n o w o Ê ç Krótka gramatyka j´zyka francuskiego z çwiczeniami Krótka gramatyka j´zyka francuskiego Gabriele Forst Wydawnictwo LektorKlett Poznaƒ Wydawnictwo LektorKlett ul. Rac∏awicka 72 60-302 Poznaƒ tel./faks (061) 861 88 28 Tytu∏ orygina∏u: Grammatik Französisch kurz bündig Grafika: Gilles Bonotaux Projekt ok∏adki: Marian Winiecki © Ernst Klett Verlag GmbH, Stuttgart 2000 © dla wydania polskiego Wydawnictwo LektorKlett, Poznaƒ 2001 ISBN T∏umaczenie i adaptacja: Przemys∏aw Znaniecki Opracowanie çwiczeƒ: Katarzyna Kwapisz Redakcja serii: Robert Kuc Redakcja tomu: Joanna Roszak Korekta: Agnieszka Stanis∏awska Sk∏ad: studio KO – Jerzy Nawrot Druk: MoÊ i ¸uczak, Poznaƒ Wydanie I Jak korzystaç z „Krótkiej gramatyki j´zyka francuskiego” Ksià˝ka ta w zwi´z∏y i jasny sposób przedstawia najwa˝niejsze zagad- nienia gramatyki francuskiej. Uwzgl´dnia równie˝ wyra˝enia charak- terystyczne dla tego j´zyka. Przyst´pnie sformu∏owane regu∏y wsparte sà licznymi przyk∏adami t∏umaczonymi na j´zyk polski. Poniewa˝ ksià˝ka powsta∏a z myÊlà o polskim u˝ytkowniku, w wielu rozdzia∏ach wskazane sà typowe b∏´dy, jakie robià Polacy, oraz wskazówki, jak ich uniknàç. W pracy z ksià˝kà u∏atwieniem b´dà nast´pujàce symbole: Szczególnie wa˝ne zasady i w∏aÊciwoÊci. Wyjàtki od regu∏y lub jej u˝ycie alternatywne. Krótkie wskazówki u∏atwiajàce zapami´tywanie regu∏. Istotne ró˝nice mi´dzy j´zykiem polskim a francuskim. Odsy∏acz do innego rozdzia∏u ksià˝ki. Nie musisz kolejno czytaç wszystkich rozdzia∏ów. Je˝eli chcesz si´ szybko nauczyç jakiegoÊ aspektu gramatyki albo odÊwie˝yç sobie w pami´ci wybrane zagadnienie, wystarczy si´gnàç do odpowiedniej cz´Êci ksià˝ki. Spis treÊci i zamieszczony z ty∏u indeks rzeczowy poz- wolà ∏atwo znaleêç to, co Ci´ interesuje. Je˝eli nie pami´tasz, co oznacza dany termin gramatyczny, pomo˝e Ci zestawienie wa˝niejszych poj´ç gramatycznych zamieszczone na str. 134. ˚yczymy mi∏ej i owocnej nauki! 3 Spis treÊci L’article – rodzajnik .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  9 Rodzajnik okreÊlony .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  9 Rodzajnik nieokreÊlony .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  11 Rodzajnik czàstkowy .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  11 åwiczenia .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  Le substantif – rzeczownik .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  13 Rodzaj gramatyczny rzeczowników .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  13 Rodzaj gramatyczny rzeczowników ˝ywotnych .  .  .  .  .  .  .  14 Rodzaj gramatyczny rzeczowników nie˝ywotnych .  .  .  .  .  .  15 Liczba mnoga rzeczowników .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  17 Odmiana rzeczowników przez przypadki .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  18 åwiczenia .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  L’adjectif – przymiotnik .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  19 Pozycja przymiotnika w zdaniu .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  19 Liczba pojedyncza i mnoga przymiotnika .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  21 Szczególne przypadki tworzenia form rodzaju ˝eƒskiego .  .  22 Szczególne przypadki tworzenia form liczby mnogiej .  .  .  .  23 Przymiotniki beau, nouveau i vieux .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  24 Stopniowanie przymiotników .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  25 åwiczenia .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  27 L’adverbe – przys∏ówek Formy .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  27 Pozycja przys∏ówka w zdaniu .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  29 Stopniowanie przys∏ówków .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  30 åwiczenia .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  31 Les pronoms – zaimki Zaimki osobowe nieakcentowane .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  31 Zaimki osobowe akcentowane .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  33 .  .  .  .  .  .  34 Zaimki osobowe w funkcji dope∏nienia bli˝szego Zaimki osobowe w funkcji dope∏nienia dalszego .  .  .  .  .  .  36 Zaimki zwrotne .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  38 Zaimek przys∏ówkowy en .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  38 Zaimek przys∏ówkowy y .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  38 KolejnoÊç zaimków w zdaniu .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  40 Zaimki przymiotne wskazujàce .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  43 Zaimki przymiotne dzier˝awcze .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  44 åwiczenia .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  1 1.1 1.2 1.3 2 2.1 2.1.1 2.1.2 2.2 2.3 3 3.1 3.2 3.3 3.4 3.5 3.6 4 4.1 4.2 4.3 5 5.1 5.2 5.3 5.4 5.5 5.6 5.7 5.8 5.9 5.10 4 5.11 Zaimki przymiotne nieokreÊlone .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  45 5.11.1 Aucun .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  45 5.11.2 Certain .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  45 5.11.3 Chaque i chacun .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  46 5.11.4 On .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  46 5.11.5 Plusieurs .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  46 5.11.6 Quelqu’un i quelque chose oraz personne i rien .  .  .  .  .  .  .  47 5.11.7 Quelque(s) .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  47 5.11.8 Tout .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  48 åwiczenia .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  6 6.1 6.2 6.3 7 7.1 7.2 7.3 7.4 7.5 7.6 7.7 7.7.1 La négation – przeczenie .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  49 Przys∏ówki przeczàce .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  49 Pozycja przys∏ówków przeczàcych w zdaniu .  .  .  .  .  .  .  .  .  50 Zdania przeczàce z okreÊleniami iloÊci .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  52 åwiczenia .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  57 .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  56 Le verbe – czasownik .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  53 Odmiana czasowników pierwszej grupy w czasie teraêniejszym (le présent) .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  53 Odmiana czasowników drugiej grupy w czasie teraêniejszym Odmiana czasowników z koƒcówkà bezokolicznika -re w czasie teraêniejszym Odmiana najwa˝niejszych czasowników nieregularnych w czasie teraêniejszym .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  59 .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  63 Tworzenie czasowników zwrotnych Tworzenie czasu przesz∏ego niedokonanego (l’imparfait) .  .  64 Tworzenie czasu przesz∏ego dokonanego z∏o˝onego (le passé composé) Formy czasu przesz∏ego dokonanego z∏o˝onego tworzone za pomocà czasowników posi∏kowych avoir i ˘tre .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  65 .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  65 7.7.2 Wybór czasownika posi∏kowego avoir lub ˘tre do tworzenia form czasu przesz∏ego dokonanego z∏o˝onego .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  66 7.7.3 OsobliwoÊci w odmianie imies∏owu biernego przy tworzeniu 7.8 7.9 7.10 form czasu przesz∏ego dokonanego z∏o˝onego za pomocà czasownika posi∏kowego avoir .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  67 Tworzenie czasu zaprzesz∏ego (le plus-que-parfait) Tworzenie czasu przesz∏ego dokonanego prostego (le passé simple) .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  69 Tworzenie czasu przysz∏ego z∏o˝onego (le futur composé) .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  71 .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  68 5 .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  71 Tworzenie czasu przysz∏ego prostego (le futur simple) Tworzenie czasu przysz∏ego dokonanego (le futur antérieur) .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  73 Tworzenie trybu warunkowego czasu teraêniejszego (le conditionnel présent) .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  74 Tworzenie trybu warunkowego czasu przesz∏ego (le conditionnel passé) .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  76 Tworzenie imies∏owu biernego (le participe passé) .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  77 Tworzenie imies∏owu czynnego (le participe présent) .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  78 Tworzenie imies∏owu przys∏ówkowego wspó∏czesnego (le gérondif) .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  78 Tworzenie trybu rozkazujàcego (l’impératif) .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  79 Tworzenie trybu ∏àczàcego (le subjonctif) .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  80 Tworzenie trybu ∏àczàcego czasu przesz∏ego (le subjonctif passé) .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  84 Tworzenie strony biernej (la voix passive) .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  84 åwiczenia .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  L’emploi des temps et des modes – .  .  .  .  .  .  86 stosowanie czasów i trybów gramatycznych Przeglàd najwa˝niejszych czasów gramatycznych .  .  .  .  .  .  86 .  .  .  .  .  .  .  .  86 Stosowanie czasu teraêniejszego (le présent) Stosowanie czasu przesz∏ego niedokonanego (l’imparfait) .  86 Stosowanie czasu przesz∏ego dokonanego z∏o˝onego (le passé composé) .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  87 Stosowanie czasu zaprzesz∏ego (le plus-que-parfait) .  .  .  .  .  87 Stosowanie czasu przesz∏ego dokonanego prostego (le passé simple) .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  88 Stosowanie czasu przysz∏ego z∏o˝onego (le futur composé) 88 Stosowanie czasu przysz∏ego prostego (le futur simple) .  .  .  89 Stosowanie czasu przysz∏ego dokonanego (le futur antérieur) Stosowanie trybu warunkowego czasu teraêniejszego (le conditionnel présent) .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  89 Stosowanie trybu warunkowego czasu przesz∏ego (le conditionnel passé) .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  90 Stosowanie imies∏owu czynnego (le participe présent) .  .  .  90 Stosowanie imies∏owu przys∏ówkowego wspó∏czesnego (le gérondif) .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  91 Stosowanie trybu ∏àczàcego (le subjonctif) .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  92 åwiczenia .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  89 7.11 7.12 7.13 7.14 7.15 7.16 7.17 7.18 7.19 7.20 7.21 8 8.1 8.2 8.3 8.4 8.5 8.6 8.7 8.8 8.9 8.10 8.11 8.12 8.13 8.14 6 9 9.1 9.2 9.2.1 9.2.2 9.2.3 9.2.4 9.2.5 9.2.6 9.3 9.3.1 9.3.2 9.3.3 9.3.4 9.3.5 9.3.6 9.4 9.4.1 9.4.2 9.4.3 9.5 9.5.1 9.5.2 10 10.1 10.2 10.3 10.4 10.5 11 11.1 11.2 11.2 Les types des phrases – rodzaje zdaƒ .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  98 Zdania oznajmujàce .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  98 Zdania pytajne .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  98 Pytanie wyra˝one przez intonacj´ .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  98 Pytania ogólne z formu∏à est-ce que .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  99 Pytania szczegó∏owe .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  99 Pytania z zaimkiem qui .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  101 Pytania z zaimkiem que .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  102 .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  102 Pytanie wyra˝one przez inwersj´ .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  103 Zdanie podrz´dnie z∏o˝one Zdanie podrz´dnie z∏o˝one z zaimkiem wzgl´dnym qui .  .  103 Zdanie podrz´dnie z∏o˝one z zaimkiem wzgl´dnym que .  .  104 Zdanie podrz´dnie z∏o˝one z zaimkiem wzgl´dnym dont .  105 Zdanie podrz´dnie z∏o˝one z zaimkiem wzgl´dnym lequel, laquelle, lesquels lub lesquelles .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  105 Zdanie podrz´dnie z∏o˝one z zaimkiem wzgl´dnym où .  .  .  107 Zdanie podrz´dnie z∏o˝one z wyra˝eniem zaimkowym ce qui lub ce que .  .  .  .  .  .  .  .  107 Zdanie warunkowe .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  108 Zdanie warunkowe pierwszego typu .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  108 Zdanie warunkowe drugiego typu .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  108 Zdanie warunkowe trzeciego typu .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  109 Mowa zale˝na .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  110 Budowa zdaƒ oznajmujàcych i zdaƒ pytajnych w mowie zale˝nej Nast´pstwo czasów w zdaniach oznajmujàcych pytajnych w mowie zale˝nej .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  111 åwiczenia .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  110 Les numéraux et les indications du temps – liczebniki i okreÊlenia czasu .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  113 Liczebniki g∏ówne .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  113 Liczebniki porzàdkowe .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  116 U∏amki zwyk∏e .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  117 Podawanie dat .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  118 Podawanie godziny .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  118 åwiczenia .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  119 Les prépositions – przyimki .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  120 Przyimki okreÊlajàce miejsce Przyimki okreÊlajàce czas .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  122 Przyimki okreÊlajàce sposób .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  125 åwiczenia .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  7 12 12.1 12.1 Les conjonctions – spójniki .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  127 Spójniki wspó∏rz´dne .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  127 Spójniki podrz´dne .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  128 åwiczenia .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  Indeks rzeczowy .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  129 Poj´cia gramatyczne .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  134 Klucz do çwiczeƒ .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  8 1 L’article – rodzajnik 1.1 Rodzajnik okreÊlony Formy rodzajników okreÊlonych przed spó∏g∏oskà przed „h” niemym przed samog∏oskà formy rodzaju m´skiego liczba pojedyncza liczba mnoga train le les trains hôtel l’ les hôtels arbre l’ les arbres formy rodzaju ˝eƒskiego liczba pojedyncza liczba mnoga ville la les villes heure l’ les heures autoroute l’ les autoroutes W j´zyku polskim nie istniejà rodzajniki, choç ich funkcj´ do pewnego stopnia spe∏niajà zaimki wskazujàce („ten”, „tamten” itd.) oraz szyk wyrazów w zdaniu. Natomiast w j´zyku francuskim ka˝de wyra˝enie rzeczownikowe musi zawieraç rodzajnik (choç istniejà wyjàtki od tej regu- ∏y). Przy okazji zwracamy uwag´, ˝e w j´zyku francuskim sà tylko dwa rodzaje gramatyczne: m´ski i ˝eƒski (nie ma rodzaju nijakiego). Rodzajnik okreÊlony w liczbie pojedynczej ma postaç: le dla wyra˝eƒ rzeczownikowych rodzaju m´skiego i la dla wyra˝eƒ rzeczownikowych rodzaju ˝eƒskiego. Przed wyra- ˝eniami rzeczownikowymi zaczynajàcymi si´ od samog∏o- ski lub „h” niemego zarówno le jak la przybiera postaç l’. Liczba mnoga wszystkich trzech postaci (le, la i l’) to les. Poniewa˝ francuskie rzeczowniki cz´sto cechujà si´ innym rodzajem gramatycznym ni˝ ich polskie odpowiedniki, ∏a- twiej jest zapami´taç ich rodzaj uczàc si´ ich razem z odpo- wiednimi rodzajnikami okreÊlonymi liczby pojedynczej, np.: le livre – ksià˝ka, la place – miejsce, la maison – dom. 9 Przyimki ∫ i de przed rodzajnikami okreÊlonymi ∫ Je pense travail. hôtel. au ∫ l’ aux copains. ∫ la discoth¯que. ∫ l’ aux grandes villes. école. de Je parle du voyage. hôtel. copains. de l’ des de la discoth¯que. de l’ des employée. grandes villes. Przyimki ∫ i de ∏àczà si´ z rodzajnikami okreÊlonymi wyst´pujàcymi z danymi wyra˝eniami rzeczownikowymi: ∫ + le = au ∫ + les = aux de + le = du de + les = des Stosowanie rodzajników okreÊlonych Stosowanie rodzajnika okreÊlonego jest obowiàzkowe z: – kategoriami przedmiotów lub poj´ç traktowanymi ogólnie: J’aime les livres. – nazwiskami w liczbie Les Noblet habitent mnogiej: – tytu∏ami i stopniami zawodowymi lub naukowymi: – cz´Êciami cia∏a: – utartymi zwrotami i wyra˝eniami frazeologicznymi: ∫ Paris. Le docteur Lacroix est parti en vacances. Géraldine a les yeux verts. J’apprends le fran˜ais. Stosowanie rodzajników okreÊlonych z nazwami geograficznymi J’aime le Mali. J’aime les États-Unis. Le Poitou est situé dans le sud-ouest de la France. Lubi´ Mali. Lubi´ Stany Zjednoczone. Prowincja Poitou znajduje si´ na po∏udniowym zachodzie Francji. Rodzajniki stosuje si´ w j´zyku francuskim przed wszyst- kimi nazwami kontynentów, krajów i prowincji. Rodzajników nie stosuje si´ przed nazwami krajów rodza- ju ˝eƒskiego, jeÊli przed nimi znajduje si´ przyimek en, de lub d’: Ma famille habite en France, mais mon p¯re vient de Belgique et ma m¯re vient d’Allemagne. 10 1.2 Rodzajnik nieokreÊlony rodzaj m´ski liczba pojedyncza liczba mnoga un des livre livres rodzaj ˝eƒski une des voiture voitures Rodzajnik nieokreÊlony w liczbie pojedynczej ma postaç: un dla wyra˝eƒ rzeczownikowych rodzaju m´skiego i une dla wyra˝eƒ rzeczownikowych rodzaju ˝eƒskiego. Liczba mnoga obu postaci (zarówno un, jak une) to des. Nale˝y pami´taç o tym, ˝e w j´zyku francuskim rodzajniki nieokreÊlone muszà wyst´powaç z wyra˝eniami rzeczow- nikowymi zarówno w liczbie pojedynczej, jak w mnogiej: J’ach¯te un livre. J’ach¯te des livres. Kupuj´ (pewnà) ksià˝k´. Kupuj´ (pewne) ksià˝ki. 1.3 Rodzajnik czàstkowy Formy rodzajników czàstkowych Jean prend son petit-déjeuner. Il prend du pain, confiture, eau. de la de l’ Rodzajnik czàstkowy to po∏àczenie przyimka de z odpowiednim rodzajni- kiem okreÊlonym. Stosowanie rodzajników czàstkowych 1. Rodzajniki czàstkowe stosuje si´ przed rzeczownikami niepoliczalnymi, mówiàc o nieokreÊlonych kategoriach przedmiotów i poj´ç, bez podawania iloÊci przedmio- tów ani dok∏adnego ich wskazywania. U˝ycie rodzajni- ka czàstkowego oznacza, ˝e mówimy nie o ca∏ej kate- gorii, lecz o pewnej cz´Êci wi´kszej ca∏oÊci. ] 2. Rodzajnika czàstkowego nie wolno u˝ywaç mówiàc o ca∏ej kategorii przedmiotów. W takim wypadku sto- suje si´ rodzajniki okreÊlone. Il aime l’eau, mais il déteste le thé. 11 3. Rodzajników czàstkowych nie stosuje si´ po przyimkach sans i de. Jean prend son pain Jean a besoin sans d’ beurre. argent. Je˝eli mowa o konkretnej iloÊci danego przedmiotu, to z przyimkiem de nale˝y u˝yç rodzajnika okreÊlonego: Jean a besoin de l’argent qu’il a gagné. Stosowanie rodzajników czàstkowych z przyimkami sans i avec jest dziecinnie proste. Wystarczy pami´taç, ˝e po avec stosuje si´ rodzajnik czàstkowy, a po sans umiesz- cza si´ od razu rzeczownik bez ˝adnego rodzajnika. Jean prend son pain avec de la confiture, mais sans beurre. 4. Ponadto rodzajniki czàstkowe stosuje si´ z pewnymi utartymi zwrotami frazeologicznymi: faire du volley/du sport graç w siatkówk´/ jouer du piano avoir de la chance uprawiaç sport graç na fortepianie mieç szcz´Êcie Nauk´ s∏ownictwa mo˝na sobie u∏atwiç, uczàc si´ zwrotów frazeologicznych od razu z rodzajnikami czàstkowymi. Rodzajniki czàstkowe w przeczeniach Annick répond: pain ? Non, il n’ y a plus de pain. Jean demande: Est-ce qu’il y a encore Est-ce qu’il y a encore Est-ce qu’il y a encore du de la confiture ? Non, il n’ y a plus de confiture. de l’ eau ? Non, il n’ y a plus d’ eau. W zdaniach przeczàcych rodzajnikowi czàstkowemu od- powiadajà wyrazy ne… pas de. 12 OkreÊlenia iloÊci z de Il faut acheter un litre un kilo une bouteille beaucoup un peu assez de de d’ de de de vin, tomates, eau minérale, fruits, fromage, limonade. Przy okreÊleniach iloÊci, niezale˝nie od tego, czy podaje- my konkretnà iloÊç, czy te˝ jedynie nieokreÊlone wyra˝e- nie typu „ma∏o” lub „du˝o”, nale˝y u˝yç przed rzeczowni- kiem tylko przyimka de. 2 Le substantif – rzeczownik Rzeczowniki w j´zyku francuskim posiadajà rodzaje gramatyczne (m´ski lub ˝eƒski) i odmieniajà si´ przez liczby (pojedynczà i mnogà). 2.1 Rodzaj gramatyczny rzeczowników W j´zyku francuskim sà tylko dwa rodzaje gramatyczne: m´ski i ˝eƒski (nie ma rodzaju nijakiego). Francuskie rzeczowniki cz´sto cechujà si´ innym rodza- jem gramatycznym ni˝ ich polskie odpowiedniki, np.: le mercredi – Êroda, la table – stó∏. Poniewa˝ cz´sto rodzaj gramatyczny rzeczownika mo˝na rozpoznaç jedynie po rodzajniku, nale˝y uczyç si´ rze- czowników wraz z odpowiednimi rodzajnikami okreÊlony- mi liczby pojedynczej. 13 2.1.1 Rodzaj gramatyczny rzeczowników ˝ywotnych 1. Rzeczowniki ˝ywotne (opisujàce ludzi i zwierz´ta) majà zazwyczaj oddzielne formy rodzaju m´skiego i ˝eƒskiego. Wiele form rodzaju ˝eƒskiego tworzy si´ w sposób regularny, z zastosowaniem nast´pujàcych zasad: rodzaj m´ski ➜ rodzaj ˝eƒski un ami un employé un acteur ➜ une amie ➜ une employée ➜ une actrice un vendeur ➜ une vendeuse un boulanger ➜ une boulang¯re un voisin ➜ une voisine un paysan un espion ➜ une paysanne ➜ une espionne un Italien un veuf un tigre ➜ une Italienne ➜ une veuve ➜ une tigresse ➜ ➜ ➜ ➜ ➜ ➜ -euse -e -ée -trice - -é -teur wyjàtek: un chanteur ➜ une chanteuse -eur wyjàtek: un pécheur ‘ une pécheresse -er -in wyjàtek: un copain ➜ une copine -an -on wyjàtek: un compagnon ➜ une compagne -ien -f -e -ienne -ve -esse -anne -onne -¯re -ine ➜ ➜ ➜ ➜ ➜ 2. Poniewa˝ formy rodzaju m´skiego i ˝eƒskiego niektó- rych rzeczowników sà identyczne, ich rodzaj grama- tyczny mo˝na rozpoznaç tylko po rodzajniku. Przyk∏ady: un él¯ve un enfant un journaliste un secrétaire une él¯ve une enfant une journaliste une secrétaire Nazwy niektórych zawodów mo˝na okreÊlaç jedynie za pomocà rzeczowników rodzaju m´skiego, np.: un ingénieur, un médecin, un reporter i un professeur. 14 3. W wypadku pewnych okreÊleƒ ludzi, stosunków po- krewieƒstwa i zwierzàt, rzeczowniki rodzaju m´skiego i ˝eƒskiego majà zupe∏nie odmienne formy. Przyk∏ady: un homme un gar˜on un fr¯re un coq une femme une fille une sœur une poule 2.1.2 Rodzaj gramatyczny rzeczowników nie˝ywotnych Rodzaj gramatyczny uzale˝niony od znaczenia wyrazu Nast´pujàce poj´cia majà nazwy rodzaju m´skiego: – dni tygodnia: – pory roku: – kierunki geograficzne: – j´zyki: – drzewa: – metale: – pierwiastki chemiczne: – Êrodki transportu: le lundi, le vendredi; le printemps, l’automne; le sud, le nord; le portugais, l’italien; le ch˘ne, le sapin; l’or, le platine; le mercure, le soufre, l’uranium; le bus, le train, l’avion. Nast´pujàce poj´cia majà nazwy rodzaju ˝eƒskiego: – kraje: – rzeki: – nauki: – marki samochodów: la France, la Pologne, ale: le Portugal, le Danemark, le Luxembourg; la Saône, la Moselle, ale: le Rhône, le Danube; la géographie, la médecine, ale: le droit; la BMW, la Citroën. 15 Rodzaj gramatyczny uzale˝niony od koƒcówki wyrazu Rodzaj rzeczownika mo˝na cz´sto okreÊliç na podstawie jego koƒcówki. Rzeczowniki o nast´pujàcych koƒcówkach sà zazwyczaj rodzaju m´skiego: koƒcówka przyk∏ad wyjàtki -aire -an (+ spó∏g∏oska) -ent -ment -ier -et -in -ain -ail -al -isme -eau -oir -teur -age le commissaire, le dictionnaire l an, le sang le vent, l argent le développement le métier, le cahier le billet, le guichet le vin, le voisin le pain, le bain le travail, le détail l hôpital, le cheval le tourisme, le socialisme le tableau, le bureau le devoir, le pouvoir le moteur, l ordinateur le garage, le visage -¯ge le coll¯ge, le man¯ge la dent la fin la main l eau l image, la cage, la page, la plage Wyrazy zapo˝yczone z j´zyka francuskiego nie zawsze za- chowujà rodzaj gramatyczny, jaki mia∏y w tym j´zyku, np.: la combinaison – ten kombinezon. 16 Rzeczowniki o nast´pujàcych koƒcówkach sà zazwyczaj rodzaju ˝eƒskiego: koƒcówka przyk∏ad -ade -ance -ence -ée -elle -¯re -esse -ette -euse -ie -ité -ine -ion -ure -té -tude la promenade, la salade la distance, la confiance la différence, la concurrence la journée, l’employée la nouvelle, la chandelle la bouch¯re, la panth¯re la jeunesse, la politesse la baguette, la cigarette la vendeuse, la friteuse la boulangerie, la maladie la nationalité, la popularité la cuisine, la semaine la conversation, la télévision la nature, la voiture la bonté, la santé l habitude, l inquiétude wyjàtki le stade le musée, le lycée l’incendie le comité le domaine l avion, le camion, le million le murmure le pâté, l été Istniejà te˝ rzeczowniki, które mogà przyjmowaç rodzaj zarówno m´ski, jak ˝eƒski. Nale˝y zwracaç na nie szcze- gólnà uwag´, bowiem wraz ze zmianà rodzaju zmienia si´ te˝ ich znaczenie, np.: le livre ksià˝ka le mode sposób la livre la mode moda funt 2.2 Liczba mnoga rzeczowników 1. Liczb´ mnogà rzeczow- ników tworzy si´ za- zwyczaj przez dodanie koƒcówki -s. Koƒcówki tej si´ nie wymawia. liczba pojedyncza mnoga liczba le train la voiture ➜ les voitures ➜ les trains 17 2. Rzeczowniki koƒczàce si´ w liczbie pojedyn- czej na -x, -z lub -s, nie zmieniajà formy w licz- bie mnogiej. liczba pojedyncza mnoga liczba le prix le nez le Fran˜ais ➜ les Fran˜ais ➜ les prix ➜ les nez liczba pojedyncza liczba mnoga wyjàtki le gâteau le jeu le bijou le journal le travail ➜ ➜ ➜ ➜ ➜ les gâteaux les jeux les bijoux les journaux les travaux le pneu le cou le trou le bal le détail ➜ les détails ➜ les pneus ➜ les cous ➜ les trous ➜ les bals 3. Liczb´ mnogà rzeczowników koƒczàcych si´ w liczbie pojedynczej na -au, -eu lub -ou tworzy si´ przez doda- nie koƒcówki -x. Rzeczowniki koƒczàce si´ w liczbie pojedynczej na -al oraz niektóre koƒczàce si´ na -ail w liczbie mnogiej zmieniajà koƒcówk´ na -aux. 2.3 Odmiana rzeczowników przez przypadki W przeciwieƒstwie do j´zyka polskiego, rzeczowniki fran- cuskie nie zmieniajà formy w wyniku odmiany przez przy- padki i zmian ich znaczenia w zdaniu. Funkcj´ polskich koƒcówek dope∏niacza, celownika, na- rz´dnika i miejscownika spe∏niajà przyimki. W funkcji dope∏niacza u˝ywa si´ przyimka de, w funkcji celownika – ∫, w funkcji narz´dnika – avec, a w funkcji miejscownika – wielu ró˝nych przyimków w zale˝noÊci od tego, czy wyra˝enie rzeczownikowe ma byç okoliczni- kiem miejsca (np. dans, en lub ∫), okolicznikiem czasu (np. en), czy dope∏nieniem dalszym (np. ∫ lub de). Bierni- kowi odpowiada u˝ycie rzeczownika bez przyimka, ale po orzeczeniu zdania. Je veux donner la lettre de Christine ∫ ma m¯re. Je parle de Jean avec Marie ∫ Paris. Chc´ daç list Krystyny mojej matce. Rozmawiam o Janie z Marià w Pary˝u. 18 W § 1.1 przedstawiamy kwesti´ po∏àczeƒ przyimków ∫ i de z rodzajnikami okreÊlonymi. 3 L’adjectif – przymiotnik 3.1 Pozycja przymiotnika w zdaniu Przymiotnik jako przydawka W przeciwieƒstwie do j´zyka polskiego, w j´zyku francu- skim przymiotnik zazwyczaj stawia si´ po rzeczowniku. 1. Wi´kszoÊç przymiotników, a zw∏aszcza przymiotniki wielosylabowe, stawia si´ z regu∏y po rzeczowniku. un livre un gar˜on une lettre une robe un homme la langue intéressant sympathique importante blanche triste fran˜aise 19
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Krótka gramatyka języka francuskiego
Autor:

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: