Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00307 005267 12756672 na godz. na dobę w sumie
Kryzys to nie koniec - ebook/pdf
Kryzys to nie koniec - ebook/pdf
Autor: Liczba stron:
Wydawca: Złote Myśli Język publikacji: polski
ISBN: 9788374837033 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> poradniki >> zdrowie
Porównaj ceny (książka, ebook, audiobook).

Kryzys emocjonalny (psychologiczny) dotyka każdego z nas na jakimś etapie naszego życia. Być może właśnie Ty go obecnie doświadczasz, a może niedawno stał się on Twoim udziałem. Rozwód, rozstanie, utrata pracy, żałoba, samotność, kłopoty ze zdrowiem, problemy finansowe, przejście na emeryturę, wypadek…to tylko jedne z nielicznych wydarzeń, które mogą wywołać u Ciebie kryzys. Publikacja ta pozwoli Tobie zmierzyć się z tym, co przeżywasz, poradzić sobie z bólem, odkryć w sobie siłę i dokonać przełomu w Twoim funkcjonowaniu.

Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

© Copyright by Złote Myśli Renata Myczka, rok 2018 Tytuł: Kryzys to nie koniec. Odkryj w sobie siłę i rozpocznij życie na nowo Autor: Renata Myczka Wydanie I ISBN: 978-83-65837-03-5 Projekt okładki: Janusz Skierkowski Ilustracje: Magdalena Stachlewska Redakcja: M.T. Media Złote Myśli sp. z o.o. 44–100 Gliwice ul. Kościuszki 1c www.ZloteMysli.pl e-mail: kontakt@zlotemysli.pl Drukarnia Elpil sp z o. o. ul. Artyleryjska 11 08-110 Siedlce www.elpil.com.pl Autor nie bierze odpowiedzialności za błędne decyzje podjęte na podstawie niniejszej publikacji. Autor oraz Wydawnictwo „Złote Myśli” dołożyli wszelkich starań, by zawarte w tej książce informacje były kompletne i rzetelne. Nie biorą jednak żadnej odpowiedzialności ani za ich wykorzystanie, ani za związane z tym ewentualne naruszenie praw patentowych lub autorskich. Autor oraz Wydawnictwo „Złote Myśli” nie ponoszą również żadnej odpowiedzialności za ewentualne szkody wynikłe z wykorzystania informacji zawartych w książce. Niniejsza publikacja, ani żadna jej część, nie może być kopiowana, ani w jakikolwiek inny sposób reprodukowana, powielana, ani odczytywana w środkach publicznego przekazu bez pisemnej zgody wydawcy. Wykonywanie kopii metodą kserograficzną, fotograficzną, a także kopiowanie książki na nośniku filmowym, magnetycznym lub innym powoduje naruszenie praw autorskich niniejszej publikacji. Wszelkie prawa zastrzeżone. All rights reserved. Tę książkę dedykuję moim dzieciom, Zosi i Piotrkowi, by przechodząc przez różne trudy życia, umiały stawiać czoła problemom, jak również radzić sobie z wyzwaniami. Dedykuję ją także, a może przede wszystkim tym, którzy mierzą się obecnie z bolesnymi sytuacjami. Niechaj treści przeze mnie napisane będą dla Was wsparciem, zrozumieniem i inspiracją, by podnieść się z „dołka” i ruszyć do przodu. KRYZYS EMOCJONALNY 4 Spis treści Wstęp Od autorki 1. Czym jest kryzys? 2. Od stresu do kryzysu Czym jest stres? Czym jest stres chroniczny? Od stresu do kryzysu 3. Przebieg i objawy kryzysu Objawy kryzysu 4. Rodzaje kryzysów 5. Kryzys emocjonalny a inne zaburzenia nastroju Czym jest depresja? Czym jest dystymia? Jak się w tym wszystkim odnaleźć? 6. Dlaczego ja? Dlaczego teraz? Kryzys dotyka każdego w którymś momencie jego życia Czy kryzys jest konieczny? Przekonanie, które wzmacnia kryzys Koncepcja biologiczna 9 11 13 19 20 24 27 31 36 39 45 47 49 50 53 54 56 57 58 KRYZYS TO NIE KONIEC 7. Ból nie do wytrzymania Ból za ból, czyli trochę o autoagresji Nieświadome zwiększanie bólu 8. Czy to, co czuję, jest normalne? Charakterystyczne emocje Obezwładniająca złość Głęboki smutek Niszczące poczucie winy Paraliżujący lęk Typowe poczucie bezradności 9. Może to wszystko samo przejdzie? Ograniczające przekonania 10. Jak sobie pomóc? Wsparcie bliskich Poczucie osamotnienia Błędne założenia Różne rodzaje wsparcia Niewłaściwi doradcy Praca na przekonaniach Zmiana przekonań Aktywność fizyczna Techniki relaksacyjne Medytacja oparta na uważności — w przypadku stresu i lęku Konstruktywne uwalnianie nagromadzonych emocji Płacz Krzyk Modlitwa Metoda pamiętnikowa/dziennik sukcesów Sen Wybaczenie 6 59 62 63 65 67 67 69 70 71 72 75 78 81 82 83 84 85 87 87 90 92 94 96 100 101 101 101 102 103 103 Odbudowa poczucia własnej wartości Afirmacje Odkrycie swoich talentów Pomoc specjalistów Farmakoterapia 11. Momenty krytyczne 12. Przełom w kryzysie Lęk przed zmianą Kurczowe trzymanie się dotychczasowych marzeń Otoczenie, które nie pozwala Ci stać się kimś innym 13. Poszukiwanie celu 14. Gruntowna przemiana 15. I co dalej? Na zakończenie O autorce Bibliografia Spis treści 104 107 107 109 110 115 119 120 122 124 127 139 145 149 151 153 7 KRYZYS TO NIE KONIEC 8 Wstęp Być może zajrzałeś do tej książki, bo sam doświadczasz trudnych emocji, straty, bólu. Może jest tak, że borykasz się z sytuacjami, które Cię przerastają. A może po prostu masz już pewne wy- darzenia za sobą, a jednak nadal nie potrafisz się z nimi uporać. Niezależnie od tego, co Cię tutaj sprowadza, wiedz, że w tym poradniku znajdziesz treści, które pisałam od serca i z sercem. Są one wynikiem mojego kilkuletniego doświadczenia w pracy z osobami będącymi w kryzysie, wieloletniej nauki i przeżyć własnych. Niczym bowiem nie różnię się od Ciebie, Drogi Czytelniku. Tak samo jak Ty mierzę się na co dzień z różnymi problemami, wyzwaniami przekraczającymi moje możliwości i trudnymi wydarzeniami. Tym, co jednak mogę wnieść do Twojego życia, jest konkretna wiedza i umiejętności, które — jeśli rzeczywiście je zastosujesz — z pewnością pomogą Tobie stanąć na nogi. Zachęcam Cię, byś przeczytał tę książkę co najmniej dwukrotnie. Dlaczego? Otóż pierwszy raz zazwyczaj przeglądamy treści nieco łapczywie, tak jakbyśmy chcieli pochłonąć ogrom wiedzy jak najszybciej, by zwyczajnie sobie pomóc. To naturalne, że tak po- stępujemy. Przecież, jeśli doświadczamy wewnętrznego cierpie- nia, to zapewne zależy nam, by poczuć się lepiej. Podejście takie KRYZYS TO NIE KONIEC nie pozwala nam jednak skupić się na szczegółach i ważnych elementach. Kiedy zatem przekartkujesz już tę publikację, wróć, proszę, do początku i uważnie przeczytaj każdą stronę. Możesz to robić, przechodząc kolejno rozdział po rozdziale, lub wybierać ten, który w danym momencie konkretnie Cię interesuje. Zważ jednak na to, że wszystkie one zostały ułożone w taki sposób, by stopniowo przeprowadzać Cię przez to, czego doświadczasz, oraz zaopatrzać Cię w wiedzę i kluczowe umiejętności. Pamiętaj przy tym, że nie o to chodzi, byś coś komuś lub sobie udowadniał, z kimś rywalizował. Chodzi tak naprawdę o to, byś zyskał siłę do działania, nadzieję na lepsze jutro oraz stopniowo odbudował swoje poczucie własnej wartości. Skoro masz już tę książkę przy sobie i czytasz te słowa, wiedz, że jesteś na najlepszej drodze, by na nowo nadać swojemu życiu sens i zacząć po prostu normalnie żyć. 10 1 Czym jest kryzys? Kryzys to nie koniec, to zaproszenie do zmian… KRYZYS TO NIE KONIEC Kryzys jest nieodłącznym elementem naszego życia. Każdy z nas na jakimś jego etapie będzie go doznawał. Pewnie nie jest to dla Ciebie najlepsza wiadomość, bo oznacza to, że czy tego chcesz, czy nie, prawdopodobnie i Ty go kiedyś doświadczysz (albo już doświadczyłeś). Ważne jest, byś wiedział, że nie ma jednej definicji kryzysu. Są jednak pewne cechy charakterystyczne, które mogą określić ten stan bliżej i szczegółowiej go opisać. Kryzys pojawia się, kiedy człowiek napotka w swoim życiu prze- szkodę w realizacji ważnego dla niego celu życiowego. Przeszkoda ta z punktu widzenia danej osoby przekracza jej możliwości poradzenia sobie z nią. Oznacza to, że kryzys może pojawić się u Ciebie wtedy, kiedy uznasz, że wszelkie dostępne Tobie me- tody sprostania danej sytuacji zawiodły i brakuje Ci alternatyw- nych strategii/zasobów, byś uporał się z tym, co trudne. Powo- duje to stan dezorganizacji, apatii, niechęci, bezsilności. Innymi słowy: jeśli to, czego doświadczasz, lub to, co odczuwasz, od- bierzesz jako trudność wyczerpującą Twoje zasoby poradzenia sobie z danym problemem, jest duże prawdopodobieństwo, że popadniesz w stan kryzysu. Słowo „odbierzesz” wytłuściłam tutaj nieprzypadkowo. To, czy doświadczysz kryzysu, czy też nie, zależy bowiem nie od samej sytuacji wywołującej silne i głównie nieprzyjemne emocje, ale od tego, jak Ty tę sytuację zinterpretujesz. Nie ma bowiem obiektywnych wydarzeń (oprócz tych, które bezpośrednio zagra- żają Twojemu życiu lub zdrowiu), które sprawiają, że wszyst- kich ludzi w reakcji na nie dotyka kryzys. Pozwól, że opiszę Ci to na przykładzie utraty pracy. Wyobraź sobie, że z dnia na dzień zostały zwolnione dwie różne osoby. Nazwijmy je osobą A i osobą B. Jeśli praca dla osoby A była ogromnie ważna i stano- wiła jedyne źródło jej utrzymania, a do tego osoba ta nie spo- 14 Czym jest kryzys? dziewała się jej utraty, można przypuszczać, że będzie to dla niej trudne doświadczenie. Kiedy uzna do tego, że brakuje jej możliwości poradzenia sobie z zaistniałą sytuacją, istnieje duże prawdopodobieństwo, że kryzys stanie się jej udziałem. Jeśli natomiast osoba B stwierdzi, że utrata pracy może i nie jest jej obecnie na rękę, ale w sumie i tak zamierzała szukać czegoś in- nego, może to dla niej stać się ważnym impulsem do zmian. Nie oznacza to jednak, że to, co przeżywasz, jest nieistotne, nieważne albo mniej znaczące. Oznacza to jedynie, że różnie reagujemy na to, co się wydarza w naszym życiu. Rozwód może być dla kogoś początkiem, a dla kogoś końcem. Wypadek może być traumą, ale można go również postrzegać jako zwyczajną lekcję życia. Śmierć bliskiej osoby może być trak- towana jako zniweczenie wszelkich planów i utrata sensu dalszego istnienia, a może być także interpretowana jako naturalna kolej rzeczy i przejście do „lepszej rzeczywistości”. przez dwie różne osoby. Ta sama sytuacja może być zupełnie inaczej odebrana Pamiętaj jednak, że nikt nie ma prawa oceniać tego, co Ty czujesz i jak to przeżywasz. Jeśli coś jest dla Ciebie trudne, to takie właśnie ono jest. Będę Ci natomiast na dalszych kartach tej książki pokazywać, jak możesz pomóc samemu sobie, choćby nawet poprzez zmianę postrzegania danej rzeczy czy wydarzenia, byś znowu poczuł, że żyjesz, i by było Ci zwyczajnie łatwiej. No dobrze, wiesz już, że to, czy popadniesz w stan kryzysu, czy nie, zależy od tego, w jaki sposób odbierzesz to, co się w Twoim życiu pojawi. Od czego jednak zależy Twoja interpretacja wy- darzeń? Otóż Twoje postrzeganie tego, co się zdarza, jest zależne od Twoich przekonań, wiedzy, wcześniejszych doświadczeń ży- ciowych, uwarunkowań genetycznych, jak również od wychowa- nia i środowiska, w którym funkcjonujesz czy funkcjonowałeś. 15 KRYZYS TO NIE KONIEC Jeśli zatem dorastałeś w rodzinie, gdzie problemy nie były na bieżąco rozwiązywane, ale spychane pod dywan, nawarstwiały się, a potem były na tyle przytłaczające, że prowadziły do de- strukcyjnych sposobów radzenia sobie z nimi, jest większe prawdopodobieństwo, że w swoim życiu będziesz powielał pewne schematy działania i postępowania. I odwrotnie: jeśli uczono Cię, że ze wszystkim sobie poradzisz, że problemy są po to, by je rozwiązywać, że nie ma takich sytuacji, dla których nie zna- lazłoby się sensowne wyjście, a do tego wykształciłeś odpowied- nie poczucie własnej wartości, prawdopodobnie będziesz silniej- szy „psychicznie” i wszelkie niepowodzenia będziesz traktował w kategorii wyzwania, a nie traumatycznego doświadczenia. Żeby domknąć tematykę definicji kryzysu, chcę Cię jeszcze za- chęcić do pochylenia się nad trzema istotnymi kwestiami, które ów kryzys charakteryzują i które warto, byś odnotował w swojej pamięci, a mianowicie: 1. Każdy kryzys może być zarówno okazją, jak i zagro- żeniem. Oznacza to dla Ciebie ni mniej, ni więcej, że możesz go konstruktywnie wykorzystać. Dzięki niemu możesz nie tylko poradzić sobie z tym, co trudne, ale mo- że on stać się dla Ciebie punktem zwrotnym, przełomo- wym w Twoim życiu, dzięki któremu rozwiniesz siebie, pogłębisz samoświadomość i staniesz się zwyczajnie sil- niejszy. Jednocześnie kryzys może być również zagro- żeniem, ponieważ może przytłoczyć Cię w tak wielkim stopniu, że doprowadzi do załamania psychicznego. 2. Kryzysy są zazwyczaj ograniczone w czasie. To dobra wiadomość. Nie trwa on bowiem wiecznie. Jest tylko jedno „ale”. Jeśli nie będziesz szukał pomocy, jeśli go nie przepracujesz, może się on „rozlać”, czyli przerodzić w serie kryzysów, które mogą trwać nawet latami. 16 Czym jest kryzys? 3. Nie ma żadnego lekarstwa na poradzenie sobie z kryzy- sem „od ręki”. Innymi słowy: nie ma tabletki, która zdziała cuda. Przykładowo: leki mogą wytłumić bolesne reakcje, ale nie rozwiążą problemu. Żebyś mógł wrócić do nor- malnego funkcjonowania, będziesz zwyczajnie zmuszony, by się z nim zmierzyć. Więcej na temat radzenia sobie z kryzysem znajdziesz w rozdziale 10., „Jak sobie pomóc?”. Reasumując — nie ma jednej definicji kryzysu, a Twoje postrze- ganie zdarzeń ma ogromny wpływ na to, czy go doświadczysz, czy nie. Są jednak pewne sytuacje, które relatywnie częściej niż inne sprawiają, że ludzie zostają wytrąceni ze stanu równowagi (rysunek 1.1). Rysunek 1.1. Sytuacje, które mogą wywołać/spowodować kryzys (opracowanie własne) 17 KRYZYS TO NIE KONIEC Jeśli w ostatnim czasie (w ciągu kilku tygodni, miesięcy, roku) doświadczyłeś któregoś z wyżej wymienionych wydarzeń, ist- nieje prawdopodobieństwo, że Twój organizm zareaguje sil- nym wzburzeniem emocjonalnym i znacznym pogorszeniem funkcjonowania. Pamiętaj jednak, że nie oznacza to, że kryzys na pewno stanie się Twoim udziałem. 18 11 Momenty krytyczne Jest taka cierpienia granica, za którą się uśmiech pogodny zaczyna. — Czesław Miłosz KRYZYS TO NIE KONIEC To ważny rozdział na Twojej drodze wychodzenia z kryzysu. Jeśli bowiem tutaj dotarłeś i nie pominąłeś wcześniejszych treści, to wiele już rozumiesz i prawdopodobnie masz już za sobą jakieś próby podjęcia działania w celu poradzenia sobie ze swoim cierpieniem. Być może nawet były momenty, kiedy czułeś się już znacznie lepiej. Może nawet teraz zaczynasz widzieć świa- tełko w tunelu i pojawia się pierwsza iskierka nadziei. Jeśli tak jest, to bardzo się cieszę, bo oznacza to, że zrobiłeś ogromny po- stęp. Jeśli jednak tak nie jest i mimo podjętych kroków masz po- czucie, że Twój ból jest nadal nie do wytrzymania, i/lub pojawiają się w Tobie myśli, że „to nigdy się nie skończy”, to zatrzymaj się, proszę, na rozważaniach tego rozdziału. Jest ważna rzecz, o której muszę Cię w tym miejscu poinfor- mować. Otóż pisałam już, że wychodzenie z kryzysu przypomi- na nieco wędrówkę pod górę. Nie jest to jednak prosta ścieżka, a raczej kręta i stroma. Może się zatem zdarzyć tak, że będziesz nawet już w jej połowie, a nagle poślizgniesz się i spadniesz o kilka metrów w dół. Kiedy znowu podejmiesz działanie i uda Ci się wejść po szlaku dużo wyżej niż poprzednio, nagle, jakimś dziw- nym trafem, potkniesz się o kamień, skręcisz nogę i stoczysz się, ponownie wpadając w dołek. Ten proces powtórzy się zapewne kilkakrotnie, zanim cały obolały, ale i dojrzalszy wewnętrznie dotrzesz na szczyt. Innymi słowy: chcę Ci powiedzieć, że nie ma prostego sposobu uporania się z bolesnymi wydarzeniami. Jeśli robisz dwa kroki do przodu i jeden do tyłu, jest naprawdę dobrze. Oznacza to, że idziesz we właściwym kierunku. Nie miej zatem sobie za złe, nie obwiniaj się za to, a już na pewno nie poddawaj, jeśli w którymś momencie swojej wędrówki bę- dziesz mieć poczucie, że nie tylko stoisz w miejscu, ale cofnąłeś się do punktu wyjścia. Tak naprawdę nigdy nie wracamy do bazy startowej, a nasz wysiłek nie idzie na marne. Podejmując 116 Momenty krytyczne bowiem różne czynności zmierzające do uporania się z cier- pieniem, zdobywamy potrzebny czas, siłę, wiedzę i doświadcze- nie, które są niezbędne, by w odpowiednim dla nas momencie wyjść na prostą. Drugi ważny element to czas wychodzenia z kryzysu, który dokładnie nie jest nam znany. Wiesz już z poprzednich roz- działów, że zazwyczaj trwa on do kilku miesięcy, ale dane te są orientacyjne. Dużo zależy bowiem od Twoich osobistych wła- ściwości, predyspozycji, wcześniejszych doświadczeń życiowych, ale przede wszystkim od tego, na ile się mobilizujesz i podej- mujesz jakieś aktywności w celu pomocy sobie. Oczywiście zdaję sobie sprawę, że przedłużający się okres wewnętrznych emo- cjonalnych tortur jest wykańczający, że możesz być już u kresu wytrzymałości, odczuwać bezsilność i mieć ochotę zwyczajnie się poddać. Problem tylko w tym, że być może właśnie wtedy, kiedy będziesz zaledwie o krok od dotarcia do celu, chmury przesłonią Ci horyzont, a Ty, nie będąc tego zupełnie świado- mym, podejmiesz decyzję o zawieszeniu broni i zaprzestaniu działań. Właśnie dlatego zachęcam Cię do kontynuacji drogi, byś nie przeoczył kluczowego dla siebie momentu. Jesteś wy- czerpany? To naturalne. Odpocznij zatem na szlaku, a kiedy poczujesz dopływ wewnętrznej energii, po prostu rusz dalej. Z życia wzięte Jan (42 lata) skontaktował się ze mną w trakcie rozpadu swo- jego małżeństwa. Był podłamany tym, że jego życie diametralnie się zmieniło, jednak najbardziej wykańczała go sytuacja trwającej od ponad dwóch lat walki w sądzie. Spór dotyczył zarówno orzeczenia o winie, jak i podziału majątku czy opieki nad dziećmi. Kiedy zbliżała się kolejna sprawa i Jan miał nadzieję, że cały proces wreszcie się zakończy, okazywało się, że adwokat żony 117 KRYZYS TO NIE KONIEC wnosił nowe wnioski, apelacje, które automatycznie oddalały potencjalne rozwiązanie o następnych kilka miesięcy. I tak kilka- krotnie. Taki stan rzeczy sprawiał, że Jan miał poczucie, że nie może wykonać żadnego ruchu w celu wyplątania się z obcią- żających go psychicznie i materialnie okoliczności. Był przeko- nany, że dopóki nie uzyska formalnie rozwodu z żoną, dopóki nie uporządkuje kwestii materialnych, dopóty jest skazany na życie w zawieszeniu. Uwiązany finansowo i emocjonalnie, nie wiedząc, na czym stoi, nie umiał sobie na nowo ułożyć życia. Ponieważ sytuacja wydawała się patowa, mężczyzna podupa- dał na zdrowiu, coraz głębiej wierząc, że to nigdy się nie skoń- czy. Dopiero wtedy, kiedy zdał sobie sprawę, że aby iść do przodu, musi odpuścić i przestać skupiać się na tym, czego zmienić nie może i na co nie ma wpływu, nastąpił znaczący przełom w kryzysie. Odkrycie to sprawiło, że mimo iż prawnie sytuacja Jana nie zmieniła się jeszcze przez jakiś czas, on mógł rozpocząć proces zdrowienia. (Więcej na temat odpuszczania znajdziesz w rozdziale 12., „Przełom w kryzysie”). 118
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Kryzys to nie koniec
Autor:

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: