Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00131 009647 7505460 na godz. na dobę w sumie
Leksykon prawa medycznego 100 podstawowych pojęć - ebook/pdf
Leksykon prawa medycznego 100 podstawowych pojęć - ebook/pdf
Autor: Liczba stron: 340
Wydawca: C. H. Beck Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-255-3858-3 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> prawo i podatki
Porównaj ceny (książka, ebook, audiobook).

Większość leksykonów powstałych już w niniejszej serii wydawniczej dotyczy zespołów regulacji prawnych, które zyskały -  najczęściej niekwestionowane - miano gałęzi prawa. Konsekwencją tego jest mocno ugruntowana siatka pojęciowa, a więc i mniejsza chyba wolność w wyborze wyjaśnianych haseł. Nieco inaczej jest w wypadku prawa medycznego.  Zaznacza się w piśmiennictwie prawniczym, że jest to powstająca dopiero gałąź prawa. Ze stwierdzeniem tym należy się zgodzić. Czerpie więc prawo medyczne z wielu dziedzin prawa, co widoczne jest również w doborze haseł niniejszego Leksykonu. Tak określona pozycja prawa medycznego może  też mieć  „obosieczny” – pozytywny i negatywny – wpływ na kształt tego typu opracowań. W większym chyba stopniu, niż w wypadku „ustabilizowanych”  gałęzi prawa,  twórcy narażeni są na zarzut arbitralności w wyborze i opracowaniu haseł. Teoretycznie można wręcz kwestionować potrzebę i możliwość tworzenia leksykonu w dziedzinie, której granice nie są zupełnie jasno zdefiniowane i szczelnie domknięte. To samo jest jednak niewątpliwie zaletą i zachętą do tworzenia takich opracowań. Swoboda twórcza jest w tym wypadku nieco większa niż zwykle, co stanowi też dla twórców duże zobowiązanie.
Objaśniona pokrótce w poprzednim akapicie specyfika prawa medycznego wymaga w moim przekonaniu pewnych szczególnych zabiegów twórczych. W pierwszym rzędzie będzie nim wyjaśnienie pojęć z pogranicza bioetyki i prawa, zazwyczaj o sporym stopniu ogólności. Po wtóre, wyjątkowo, będzie nim zawarcie pojęć z pogranicza prawa i nauk o zdrowiu, bądź też wręcz  niestanowiących elementu języka prawnego, jednak mających na wykładnię prawa medycznego ogromny wpływ.
Przede wszystkim jednak Leksykon wyjaśnia hasła, których przynależności do tej dziedziny prawa nie sposób kwestionować.  Wszystkie zaś razem tworzą w zamyśle Autorów spójną siatkę pojęciową, przydatną czytelnikowi wywodzącemu się z wielu kręgów. Wymieniając tradycyjnie studentów prawa i administracji, adeptów i praktyków zawodów prawniczych, nie wolno zapominać, że prawo medyczne stanowi przedmiot wykładany na wielu wydziałach uniwersytetów i akademii medycznych. Wreszcie, większość z tych haseł powinna po prostu zainteresować przedstawicieli wszystkich zawodów medycznych.

Znajdź podobne książki

Darmowy fragment publikacji:

Leksykon prawa medycznego 100 podstawowych pojęć pod redakcją Adama Górskiego Wydawnictwo C.H. Beck Leksykon prawa medycznego 100 podstawowych pojęć W sprzedaży z tej serii: E. Bagińska (red.) LEKSYKON PRAWA CYWILNEGO. CZĘŚĆ OGÓLNA K. Zeidler, P. Rybiński (red.) LEKSYKON RETORYKI PRAWNICZEJ J. Stelina (red.) LEKSYKON PRAWA PRACY. 100 PODSTAWOWYCH POJĘĆ, 2 wyd. A. Powałowski (red.) LEKSYKON PRAWA KONKURENCJI A. Powałowski (red.) LEKSYKON PRAWA OCHRONY KONSUMENTÓW K. Zeidler (red.) LEKSYKON PRAWA OCHRONY ZABYTKÓW www.ksiegarnia.beck.pl Leksykon prawa medycznego 100 podstawowych pojęć pod redakcją Adama Górskiego Wydawnictwo C.H. Beck Warszawa 2012 Autorzy leksykonu: dr Urszula Drozdowska [U.D.], dr Paweł Dzienis [P.D.], dr hab. Adam Górski [A.G.], dr Jacek Potulski [J.P.], dr Emilia Rozwadowska [E.R.], dr hab. Wojciech Załuski [W.Z.], Agnieszka Fiutak [A.F.] Redakcja: Joanna Ablewicz Projekt okładki: Robert Rogiński © Wydawnictwo C.H. Beck 2012 Wydawnictwo C.H. Beck Sp. z o.o. ul. Bonifraterska 17, 00-203 Warszawa Skład i łamanie: Wydawnictwo C.H. Beck Druk i oprawa: Elpil, Siedlce ISBN 978-83-255-3857-6 ISBN e-book 978-83-255-3858-3 SpiS treści słowo wstępne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Wykaz skrótów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Wykaz literatury . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . AutonomIA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Błąd W SZtuce lekArSkIej W prAWIe cyWIlnym . Błąd W SZtuce lekArSkIej W prAWIe kArnym . . . . ceSArSkIe cIęcIe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . cZynność lecZnIcZA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . cZynnoścI nIelecZnIcZe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . dokumentAcjA medycZnA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . doWodZenIe W proceSIe cyWIlnym W SprAWAch medycZnych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . dZIedZIcZenIe roSZcZeń prZySługujących pAcjentoWI . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ekSperyment . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . eugenIkA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . eutAnAZjA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . eutAnAZjA W prAWIe kArnym . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . grAnIce IngerencjI prAWA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . grupoWA prAktykA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . IndyWIduAlnA prAktykA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . InformoWAnIe pAcjentA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . jAkość życIA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . kArA umoWnA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . kArnoprAWnA ochronA dZIeckA pocZętego – ujęcIe poróWnAWcZe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . klAuZulA SumIenIA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . kodekS etykI lekArSkIej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . konStytucyjne prAWo do ochrony ZdroWIA . . kontrAktoWAnIe śWIAdcZeń opIekI ZdroWotnej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . konWencjA BIoetycZnA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . IX XI X 1 3 8 11 13 15 19 25 29 31 36 43 46 50 52 56 60 63 67 72 77 80 83 85 91  SpiS treści lekArZ jAko BIegły W proceSIe kArnym . . . . . . . . . lekArZ jAko oSkArżony . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . lekArZ jAko śWIAdek W proceSIe kArnym . . . . . . . medycZnIe WSpomAgAnA prokreAcjA . . . . . . . . . . . nAleżytA StArAnność profeSjonAlISty . . . . . . . . . Nasciturus . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . nIeudZIelAnIe pomocy prZeZ lekArZA . . . . . . . . . . oBoWIąZek denuncjAcjI prZeZ lekArZA . . . . . . . . . odpoWIedZIAlność cyWIlnA W ochronIe ZdroWIA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . odpoWIedZIAlność prAcoWnIcZA . . . . . . . . . . . . . . . odpoWIedZIAlność WłAdZy puBlIcZnej . . . . . . . . . odpoWIedZIAlność ZAWodoWA . . . . . . . . . . . . . . . . . . oSoBA WykonującA ZAWód medycZny . . . . . . . . . . . pAcjent . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . pAternAlIZm . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . polItykA ZdroWotnA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . prAWA pAcjentA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . prAWA pAcjentA – ochronA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . prAWA pAcjentA – ogrAnIcZenIA . . . . . . . . . . . . . . . . . prAWo medycZne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . prAWo pAcjentA do poSZAnoWAnIA IntymnoścI I godnoścI . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . profIlAktykA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . promocjA ZdroWIA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . prZedAWnIenIe roSZcZeń . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . prZerWAnIe cIąży W prAWIe polSkIm . . . . . . . . . . . . prZycZynIenIe SIę pAcjentA do poWStAnIA 93 95 97 99 102 105 112 116 120 124 126 127 136 142 145 148 153 157 162 164 167 172 174 179 181 SZkody . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 186 prZyjęcIe BeZ Zgody do SZpItAlA pSychIAtrycZnego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . prZymuSoWe lecZenIe oSAdZonych . . . . . . . . . . . . . rentA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . roSZcZenIA pAcjentA I oSóB BlISkIch . . . . . . . . . . . . roSZcZenIA prekoncepcyjne I prenAtAlne . . . . . . rZecZnIk prAW pAcjentA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 188 192 197 200 203 210 VI SpiS treści SAmoBójStWo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . SterylIZAcjA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . SyStem ZdroWotny . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . SZkodA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . śmIerć . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . środkI prZymuSu BeZpośrednIego . . . . . . . . . . . . . . . tAjemnIcA lekArSkA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . teStAment życIA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . trAnSplAntAcjA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . uBeZpIecZenIA ZdroWotne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . udoSkonAlenIe genetycZne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . umoWA o lecZenIe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . WłAścIWość Sądu W cyWIlnych SprAWAch Z ZAkreSu prAWA medycZnego . . . . . . . . . . . . . . . . . ZABIeg koSmetycZny . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ZABIeg lecZnIcZy BeZ Zgody pAcjentA W prAWIe kArnym – Art . 192 kk . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ZAchoWAnIA ZdroWotne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ZAdośćucZynIenIe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ZAkAZ doWodoWy Z Art . 199 kpk . . . . . . . . . . . . . . . . . ZASAdA AutonomII WolI pAcjentA . . . . . . . . . . . . . . . ZASAdA doBrA chorego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ZASAdA ochrony godnoścI cZłoWIekA 212 214 217 221 223 226 230 232 237 243 249 253 255 257 260 262 266 273 275 276 – pAcjentA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 278 ZASAdA odpoWIedZIAlnoścI ZA cZyn WyrZądZAjący SZkodę pAcjentoWI . . . . . . . . . . . . ZASAdy prAWA medycZnego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ZAWód dIAgnoSty lABorAtoryjnego (AnAlItykA klInIcZnego) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ZAWód felcZerA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ZAWód lekArZA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ZAWód medycZny . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ZAWód pIelęgnIArkI I położnej . . . . . . . . . . . . . . . . . . ZAWód rAtoWnIkA medycZnego . . . . . . . . . . . . . . . . . ZdArZenIe medycZne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ZdroWIe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 280 282 283 287 290 291 293 299 302 306 VII SPIS TREŚCI ZdrowIe publIcZne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Zgoda pacjenta . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Indeks . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 310 315 319 VIII Słowo wStępne trudno ustalić jednoznaczną cezurę, która wyznacza radykalny wzrost zainteresowania prawem medycznym w polsce . pojawienie się w 1999 r . periodyku naukowego prawo i medycyna jest momentem, któ- rego nie można przecenić . jednak również i przedtem dorobek doktryny prawa w tym względzie jest bogaty i bardzo wartościowy . niewątpliwie szczególną uwagę doktryny i czytelników prawo medyczne zaczęło przykuwać po 1989 r . Wtedy też dokonała się jego jakościowa zmiana . Wolnościowe (mające na względzie autonomię osoby) podejście usta- wodawcy zaczęło przeważać nad paternalistycznym, urzeczywistniając tym samym ideę ochrony praw pacjenta . taka – oczekiwana – zmiana nie neutralizuje wcale konfliktów, czy kolizji zachowań, przed jakimi stoją pracownicy systemu ochrony zdrowia . prawo powinno być tych konfliktów i kolizji w największym możliwym stopniu katalizatorem, nie zaś twórcą . Z pewnością postulat, jaki zawiera ostatnie zdanie, nie jest przez nasz system prawa optymalnie zrealizowany . przede wszyst- kim, zdarza się prawu medycznemu popadać w sprzeczności, które powinny być rozwiązywane raczej przez ustawodawcę, niż w drodze wykładni prawa . Większość leksykonów powstałych już w niniejszej serii wydawni- czej dotyczy zespołów regulacji prawnych, które zyskały – najczęściej niekwestionowane – miano gałęzi prawa . konsekwencją tego jest mocno ugruntowana siatka pojęciowa, a więc i mniejsza chyba wolność w wy- borze wyjaśnianych haseł . nieco inaczej jest w wypadku prawa medycz- nego . Zaznacza się w piśmiennictwie prawniczym, że jest to powstająca dopiero gałąź prawa . Ze stwierdzeniem tym należy się zgodzić . czerpie więc prawo medyczne z wielu dziedzin prawa, co widoczne jest również w doborze haseł niniejszego leksykonu . tak określona pozycja prawa medycznego może też mieć „obosieczny” – pozytywny i negatywny – wpływ na kształt tego typu opracowań . W większym chyba stopniu, niż w wypadku „ustabilizowanych” gałęzi prawa, twórcy narażeni są na zarzut arbitralności w wyborze i opracowaniu haseł . teoretycznie można wręcz kwestionować potrzebę i możliwość tworzenia leksykonu IX Słowo wStępne w dziedzinie, której granice nie są zupełnie jasno zdefiniowane i szczel- nie domknięte . to samo jest jednak niewątpliwie zaletą i zachętą do two- rzenia takich opracowań . Swoboda twórcza jest w tym wypadku nieco większa niż zwykle, co stanowi też dla twórców duże zobowiązanie . objaśniona pokrótce w poprzednim akapicie specyfika prawa me- dycznego wymaga w moim przekonaniu pewnych szczególnych za- biegów twórczych . W pierwszym rzędzie będzie nim wyjaśnienie pojęć z pogranicza bioetyki i prawa, zazwyczaj o sporym stopniu ogólności . po wtóre, wyjątkowo, będzie nim zawarcie pojęć z pogranicza prawa i nauk o zdrowiu, bądź też wręcz niestanowiących elementu języka prawnego, jednak mających na wykładnię prawa medycznego ogromny wpływ . przede wszystkim jednak leksykon wyjaśnia hasła, których przyna- leżności do tej dziedziny prawa nie sposób kwestionować . Wszystkie zaś razem tworzą w zamyśle Autorów spójną siatkę pojęciową, przy- datną czytelnikowi wywodzącemu się z wielu kręgów . Wymieniając tra- dycyjnie studentów prawa i administracji, adeptów i praktyków zawo- dów prawniczych, nie wolno zapominać, że prawo medyczne stanowi przedmiot wykładany na wielu wydziałach uniwersytetów i akademii medycznych . Wreszcie, większość z tych haseł powinna po prostu zain- teresować przedstawicieli wszystkich zawodów medycznych . W imieniu Autorów i swoim własnym zachęcam do lektury tego lek- sykonu . mam nadzieję, że spełni on swoją funkcję edukacyjną (prope- deutyczną), informacyjną i porządkującą . chciałbym też, aby pomógł on adresatom norm prawa medycznego zrozumieć, jakie ramy zacho- wania – uprawnienia i obowiązki – wyznacza dla nich ustawodawca . redaktor adam Górski X wykaz Skrótów 1. Źródła prawa diaglabu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ustawa z 27 .7 .2001 r . o diagnostyce laboratoryjnej (t .j . dz .u . z 2004 r . nr 144, poz . 1529 ze zm .) działleczu . . . . . . . . . . . . . . . . . . ustawa z 15 .4 .2011 r . o działalności leczniczej (dz .u . nr 112, poz . 654 ze zm .) ekB . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . konwencja o ochronie praw człowieka i godności istoty ludzkiej w dziedzinie zastosowania biologii i medycyny (znana jako europejska konwencja Bioetyczna) podpisana 4 .4 .1997 r . w oviedo ekpcz . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . konwencja z 4 .11 .1950 r . o ochronie praw czło- wieka i podstawowych Wolności (dz .u . z 1993 r . nr 61, poz . 284 ze zm .) Izbleku . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ustawa z 2 .12 .2009 r . o izbach lekarskich (dz .u . nr 219, poz . 1708 ze zm .) kc . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ustawa z 23 .4 .1964 r . – kodeks cywilny (dz .u . nr 16, poz . 93 ze zm .) kel . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . kodeks etyki lekarskiej, uchwała nadzwyczaj- nego II krajowego Zjazdu lekarzy z 14 .12 .1991 r . ze zm . kk . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ustawa z 6 .6 .1997 r . – kodeks karny (dz .u . nr 88, poz . 553 ze zm .) konstytucja rp . . . . . . . . . . . ustawa z 2 .4 .1997 r . – konstytucja rzeczypospo- litej polskiej (dz .u . nr 78, poz . 483 ze zm . i ze sprost .) kp . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ustawa z 26 .6 .1974 r . – kodeks pracy (t .j . dz .u . z 1998 r . nr 21, poz . 94 ze zm .) kpc . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ustawa z 17 .11 .1964 r . – kodeks postępowania cy- kpk . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ustawa z 6 .6 .1997 r . – kodeks postępowania kar- wilnego (dz .u . nr 43, poz . 296 ze zm .) kro . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ustawa z 25 .7 .1964 r . – kodeks rodzinny i opie- nego (dz .u . nr 89, poz . 555 ze zm .) kuńczy (dz .u . nr 9, poz . 59 ze zm .) XI wykaz Skrótów odpZawfpSZu . . . . . . . . . . ustawa z 18 .7 .1950 r . o odpowiedzialności zawo- dowej fachowych pracowników służby zdrowia (dz .u . nr 36, poz . 332 ze zm .) ochrZdrpsychu . . . . . . . . . . . ustawa z 19 .8 .1994 r . o ochronie zdrowia psychicz- nego (t .j . dz .u . z 2001 r . nr 231, poz . 1357 ze zm .) planrodzu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ustawa z 7 .1 .1993 r . o planowaniu rodziny, ochro- nie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerwania ciąży (dz .u . nr 17, poz . 78 ze zm .) pobkomu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ustawa z 1 .7 .2005 r . o pobieraniu, przechowywa- niu i przeszczepianiu komórek, tkanek i narzą- dów (dz .u . nr 169, poz . 1411 ze zm .) prpacjentu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ustawa z 6 .11 .2008 r . o prawach pacjenta i rzecz- niku praw pacjenta (t .j . dz .u . z 2012 r . poz . 159 ze zm .) ratmedu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ustawa z 8 .9 .2006 r . o państwowym ratownictwie Sampielu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ustawa z 1 .7 .2011 r . o samorządzie pielęgniarek medycznym (dz .u . nr 191, poz . 1410 ze zm .) i położnych (dz .u . nr 174, poz . 1038) SamWoju . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ustawa z 5 .6 .1998 r . o samorządzie województwa (t .j . dz .u . z 2001 r . nr 142, poz . 1590 ze zm .) śwopZdru . . . . . . . . . . . . . . . . . . ustawa z 27 .8 .2004 r . o świadczeniach opieki zdro- wotnej finansowanych ze środków publicznych (t .j . dz .u . z 2008 r . nr 164, poz . 1027 ze zm .) Zawpielu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ustawa z 15 .7 .2011 r . o zawodach pielęgniarki i położnej (dz .u . nr 174, poz . 1039 ze zm .) Zawleku . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ustawa z 5 .12 .1996 r . o zawodach lekarza i leka- rza dentysty (t .j . dz .u . z 2011 r . nr 277, poz . 1634 ze zm .) ZoZu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ustawa z 30 .8 .1991 r . o zakładach opieki zdrowot- nej (t .j . dz .u . z 2007 r . nr 14, poz . 89 ze zm .) 2. publikatory i czasopisma Alerg . Astma Immun . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Alergia Astma Immunologia gdSp . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . gdańskie Studia prawnicze gip . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ginekologia i położnictwo gp . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .gazeta prawna XII wykaz Skrótów kpp . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .kwartalnik prawa prywatnego mop . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .monitor prawniczy np . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .nowe prawo oSnc . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .orzecznictwo Sądu najwyższego Izba cywilna otk . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .orzecznictwo trybunału konstytucyjnego pal . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .palestra pB . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .prawo Bankowe piel . i poł . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . pielęgniarstwo i położnictwo pim . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . prawo i medycyna pip . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . państwo i prawo piZS . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .praca i Zabezpieczenia Społeczne pneumonol Alergol pol . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . pneumonologia i Alergologia polska pol . merk . lek . . . . . . . . . . . . polski merkuriusz lekarski phimd . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . postępy higieny i medycyny doświadczalnej ppk . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .przegląd prawa karnego pr . Spół . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . prawo Spółek prok . i pr . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . prokuratura i prawo przegl . epidemiol . . . . . . . przegląd epidemiologiczny pS . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .przegląd Sądowy rej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .rejent rpeiS . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ruch prawniczy, ekonomiczny i Socjologiczny rzeczp . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . rzeczpospolita Sc . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Studia cywilistyczne SI . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .Studia Iuridica Sp . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Studia prawnicze Wok . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Wokanda Zn . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Zeszyty naukowe Z .pr ukSW . . . . . . . . . . . . . . . . . . Zeszyty prawnicze ukSW 3. organy orzekające sA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Sąd Apelacyjny sN . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Sąd najwyższy Sn (7) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Sąd najwyższy w składzie siedmiu sędziów sO . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Sąd okręgowy tk . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .trybunał konstytucyjny XIII wykaz Skrótów 4. inne skróty art . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . artykuł n . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . następne niepubl . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .niepublikowane orz . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . orzeczenie post . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . postanowienie pkt . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . punkt s . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . strona t .j . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . tekst jednolity uchw . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . uchwała ust . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ustęp wyr . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . wyrok zd . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . zdanie XIV wykaz LiteratUry E. Bagińska, odpowiedzialność odszkodowawcza za wykonywanie wła- dzy publicznej, Warszawa 2006; K. Bączyk-Rozwadowska, odpowiedzialność za szkody wyrządzone przy leczeniu, toruń 2007; M. Boratyńska, P. Konieczniak, prawa pacjenta, Warszawa 2001; M. Dercz, T. Rek, ustawa o działalności leczniczej . komentarz, Warszawa 2010; U. Drozdowska, cywilnoprawna ochrona praw pacjenta, Warszawa 2007; T. Dukiet-Nagórska, Autonomia pacjenta a polskie prawo karne, Warsza- wa 2008; M. Filar, lekarskie prawo karne, Warszawa 2000; D. Karkowska, prawa pacjenta, Warszawa 2004; r. Kubiak, prawo medyczne, Warszawa 2010; L. Kubicki, obowiązek udzielenia pomocy lekarskiej, pim 2003, nr 13; L. Kubicki, Sumienie lekarza jako kategoria prawna, pim 1999, nr 4; A. Liszewska, odpowiedzialność karna za błąd w sztuce lekarskiej, War- szawa 1998; E. Łętowska, prawo umów konsumenckich, Warszawa 2002; M. Nesterowicz, prawo medyczne, toruń 2010; M. Nesterowicz, odpowiedzialność cywilna zakładu opieki zdrowotnej za lekarza jako podwładnego, pip 2008, z . 9; T. Pajor, odpowiedzialność dłużnika za niewykonanie zobowiązania, Warszawa 1982; M. Safjan, prawo i medycyna, Warszawa 1998; M. Safjan, odpowiedzialność za wadliwą diagnozę prenatalną w świetle orzecznictwa uSA, pip 1985, z . 10; J. Sawicki, Błąd sztuki przy zabiegach leczniczych w prawie karnym, doktrynie i orzecznictwie, Warszawa 1965; M. Seroczyńska, eutanazja i wspomagane samobójstwo na świecie, War- szawa 2004; T. Smyczyński, konwencja o prawach dziecka, Warszawa 1994; M. Sośniak, odpowiedzialność cywilna lekarza, Warszawa 1989; X wykaz LiteratUry A. Szpunar, Zadośćuczynienie za szkodę niemajątkową, Bydgoszcz 1999; M. Śliwka, prawa pacjenta w prawie polskim na tle prawnoporównaw- czym, toruń 2008; M. Świderska, Zgoda pacjenta na zabieg medyczny, toruń 2007; R. Tokarczyk, prawa narodzin życia i śmierci, lublin 1999; W. Wanatowska, W. Kulesza, odpowiedzialność prawna lekarza, Warsza- wa 1988; E. Wojtaszek, odpowiedzialność cywilna z tytułu szkód wyrządzonych dziecku przed jego poczęciem, np 1990, z . 10−12; E. Zielińska (red .), ustawa o zawodach lekarza i lekarza dentysty . ko- mentarz, Warszawa 2008; E. Zielińska, klauzula sumienia, pim 2003, nr 13; E. Zielińska, oceny prawnokarne przerywania ciąży, Warszawa 1986; T. Zimna, Zawieranie umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, Warszawa 2007; A. Zoll, prawo lekarza do odmowy udzielenie świadczeń zdrowotnych i jego granice, pim 2003, nr 13; A. Zoll, Zaniechanie leczenia – aspekty prawne, pim 2000 nr 5; A. Zoll, odpowiedzialność karna lekarza za niepowodzenie w leczeniu, Warszawa 1988 . XVI aUtonomia pojęcie autonomii występuje w co najmniej dwóch róż- nych znaczeniach: „silnym” i „słabym” . Autonomia w rozumieniu silnym jest tożsama z wolnością woli i wolnością od przymusu wewnętrznego . natomiast au- tonomia w rozumieniu słabym to wolność od przymu- su wewnętrznego . Wolność woli jest z kolei rozumiana jako pewna zdolność podmiotu, dzięki której w każdej sytuacji, w której postąpił on w określony sposób, mógł postąpić inaczej . natomiast wolność od przymusu we- wnętrznego jest to wolność od czynników „wewnętrz- nych”, zaburzających racjonalność podmiotu, tj . jego zdolność do analizowania racji za alternatywnymi sposobami postępowania; brak racjonalności przejawia się w braku możliwości rozpoznania znaczenia swo- jego czynu lub pokierowania swoim postępowaniem . owe czynniki „wewnętrzne” zaburzające racjonalność to np . upośledzenie umysłowe, choroba psychiczna lub inne zakłócenie czynności psychicznych . Za czyn- nik ograniczający wolność od przymusu wewnętrz- nego należy uznać także nieletniość: osoba nieletnia nie ma zwykle odpowiedniego doświadczenia życio- 1 aUtonomia wego i w pełni rozwiniętych zdolności poznawczych, aby można było uznawać ją za racjonalną . rzecz jasna, pojęcie przymusu wewnętrznego nie jest ostre: istnie- je wiele rodzajów zaburzeń psychicznych, co do któ- rych nie wiadomo, czy można je interpretować jako stwarzające przymus wewnętrzny; podobnie, nie da się wskazać jakiejś ściśle określonej cezury wiekowej, po przekroczeniu której można z całą pewnością uzna- wać człowieka za osobę racjonalną (a więc autonomicz- ną) . pojęcie autonomii jest ściśle związane z takimi pojęciami z zakresu filozofii moralnej, jak sprawczość, odpowiedzialność i paternalizm . Aby daną osobą moż- na było uważać za rzeczywistego sprawcę określonego czynu, musi być ona autonomiczna . podobnie, tylko osobę autonomiczną można pociągać do odpowiedzial- ności za popełnienie określonego czynu . pojęcie auto- nomii leży także u podstaw etycznej zasady autonomii, która stanowi, że nie można zakazywać innej osobie dokonywania czynów, które mieszczą się w ramach jej osobistej wolności, tj . czynów, które dotyczą wyłącz- nie jej samej, a zatem nie wyrządzają krzywdy innym osobom . dlatego paternalistyczna ingerencja w sferę decyzyjną osoby autonomicznej wymaga szczególnego uzasadnienia (→ paternalizm) . Im bardziej autono- miczna jest dana osoba, tym owo uzasadnienie musi być silniejsze; tę zależność obrazuje poniższy wykres: 2 Błąd w SztUce LekarSkiej... przejawem zasady autonomii na gruncie etyki le- karskiej jest zasada autonomii pacjenta, stwierdzająca, że zabiegi lekarskie mogą być dokonywane na osobie autonomicznej tylko za jej zgodą . W dyskursie prak- tycznym (np . prawniczym) występuje zazwyczaj słabe rozumienie autonomii: uznaje się je za wystarczające do usprawiedliwienia posługiwania się wspomnia- nymi wyżej pojęciami sprawczości i odpowiedzialno- ści (tj . stwierdza się, że aby osobę można było uznać za autora swoich działań, za które może wziąć odpo- wiedzialność, wystarczy jeśli osoba ta będzie autono- miczna w sensie słabym) . rozumienie silne, oparte na niejasnym pojęciu wolnej woli, pojawia się zwykle wyłącznie na poziomie dyskursu filozoficznego: uni- ka się go w dyskursie praktycznym (właśnie z uwagi na niejasność samego pojęcia wolnej woli, a także nie- rozstrzygalności filozoficznego sporu o jej istnienie) . Literatura: G. Dworkin, the theory and practice of Autonomy, cambridge 2001; A. R. Mele, motivation and Agency, oxford 2003 . [W .Z .] Błąd w SztUce LekarSkiej w prawie cywiLnym Błędem w sztuce lekarskiej, w myśl starej definicji Rudolfa Virchowa, utrwalonej przez orzecznictwo nie- mieckie, a przejętej w okresie powojennym do pol- skiej doktryny, jest postępowanie naruszające zasady wiedzy medycznej . Agnieszka Liszewska podaje nastę- pującą definicję: „błąd w sztuce medycznej oznacza naruszenie przez lekarza (świadomego tego, że podej- muje czynność medyczną), obowiązujących go w kon- kretnym wypadku, wypracowanych na gruncie nauki i praktyki reguł postępowania zawodowego wobec dóbr prawnych w postaci życia i zdrowia człowieka, 3
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Leksykon prawa medycznego 100 podstawowych pojęć
Autor:

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: