Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00050 008672 10442592 na godz. na dobę w sumie
Mambo. Tworzenie wydajnych serwisów internetowych - książka
Mambo. Tworzenie wydajnych serwisów internetowych - książka
Autor: , Liczba stron: 312
Wydawca: Helion Język publikacji: polski
ISBN: 83-246-0648-3 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> komputery i informatyka >> webmasterstwo >> mambo
Porównaj ceny (książka, ebook, audiobook).

Poznaj nowoczesny system zarządzania treścią witryn WWW

Mambo to rozbudowany system zarządzania treścią witryn internetowych, dostępny na licencji open-source, którego popularność ciągle rośnie. Umożliwia tworzenie zarówno prostych, jak i rozbudowanych serwisów. Jego modułowa konstrukcja i architektura oparta na szablonach pozwalają na dowolne skonfigurowanie witryny WWW. W sieci można znaleźć coraz więcej modułów dla Mambo, a projektanci witryn WWW tworzą szablony graficzne dla serwisów budowanych w oparciu o ten system. Dzięki temu zakres zastosowań Mambo zwiększa się w ogromnym tempie.

Książka 'Mambo. Tworzenie wydajnych serwisów internetowych' to podręcznik dla administratorów, programistów i projektantów, którzy mieli już okazję korzystać z tego systemu. Przedstawia zagadnienia związane z konfigurowaniem systemu i dostosowywaniem go do własnych potrzeb. Opisuje mechanizmy rozbudowywania możliwości witryny za pomocą modułów oraz sposoby projektowania własnych szablonów. Można w niej znaleźć również informacje dotyczące uruchamiania witryny e-commerce w oparciu o Mambo, zabezpieczania witryn przed atakami hakerów, optymalizowania ich kodu pod kątem wyszukiwarek internetowych i poprawiania ich wydajności.

Zostań członkiem społeczności użytkowników Mambo.

Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

IDZ DO IDZ DO PRZYK£ADOWY ROZDZIA£ PRZYK£ADOWY ROZDZIA£ SPIS TREœCI SPIS TREœCI KATALOG KSI¥¯EK KATALOG KSI¥¯EK KATALOG ONLINE KATALOG ONLINE ZAMÓW DRUKOWANY KATALOG ZAMÓW DRUKOWANY KATALOG TWÓJ KOSZYK TWÓJ KOSZYK DODAJ DO KOSZYKA DODAJ DO KOSZYKA CENNIK I INFORMACJE CENNIK I INFORMACJE ZAMÓW INFORMACJE ZAMÓW INFORMACJE O NOWOœCIACH O NOWOœCIACH ZAMÓW CENNIK ZAMÓW CENNIK CZYTELNIA CZYTELNIA FRAGMENTY KSI¥¯EK ONLINE FRAGMENTY KSI¥¯EK ONLINE Wydawnictwo Helion ul. Koœciuszki 1c 44-100 Gliwice tel. 032 230 98 63 e-mail: helion@helion.pl Mambo. Tworzenie wydajnych serwisów internetowych Autorzy: Tobias Hauser, Christian Wenz T³umaczenie: Zbigniew Smogur ISBN: 83-246-0648-3 Tytu³ orygina³u: Mastering Mambo: E-Commerce, Templates, Module Development, SEO, Security, and Performance Format: B5, stron: 312 Poznaj nowoczesny system zarz¹dzania treœci¹ witryn WWW (cid:129) Zainstaluj Mambo i zaprojektuj w³asne szablony. (cid:129) Zastosuj modu³y handlu elektronicznego i forum dyskusyjnego. (cid:129) Zabezpiecz witrynê przed atakami hakerów. Mambo to rozbudowany system zarz¹dzania treœci¹ witryn internetowych, dostêpny na licencji open-source, którego popularnoœæ ci¹gle roœnie. Umo¿liwia tworzenie zarówno prostych, jak i rozbudowanych serwisów. Jego modu³owa konstrukcja i architektura oparta na szablonach pozwalaj¹ na dowolne skonfigurowanie witryny WWW. W sieci mo¿na znaleŸæ coraz wiêcej modu³ów dla Mambo, a projektanci witryn WWW tworz¹ szablony graficzne dla serwisów budowanych w oparciu o ten system. Dziêki temu zakres zastosowañ Mambo zwiêksza siê w ogromnym tempie. Ksi¹¿ka „Mambo. Tworzenie wydajnych serwisów internetowych” to podrêcznik dla administratorów, programistów i projektantów, którzy mieli ju¿ okazjê korzystaæ z tego systemu. Przedstawia zagadnienia zwi¹zane z konfigurowaniem systemu i dostosowywaniem go do w³asnych potrzeb. Opisuje mechanizmy rozbudowywania mo¿liwoœci witryny za pomoc¹ modu³ów oraz sposoby projektowania w³asnych szablonów. Mo¿na w niej znaleŸæ równie¿ informacje dotycz¹ce uruchamiania witryny e-commerce w oparciu o Mambo, zabezpieczania witryn przed atakami hakerów, optymalizowania ich kodu pod k¹tem wyszukiwarek internetowych i poprawiania ich wydajnoœci. (cid:129) Interfejs administratora Mambo (cid:129) Projektowanie w³asnych szablonów (cid:129) Instalowanie i konfigurowanie modu³ów i komponentów (cid:129) Korzystanie z rozszerzenia Mambel Fish (cid:129) Budowa witryny e-commerce (cid:129) Uruchamianie forum dyskusyjnego (cid:129) Zarz¹dzanie dokumentami (cid:129) Optymalizowanie stron (cid:129) Tworzenie w³asnych modu³ów i komponentów (cid:129) Zabezpieczanie witryn Zostañ cz³onkiem spo³ecznoœci u¿ytkowników Mambo Spis treści O autorach Wstęp Rozdział 1. Podstawowe zasady i terminy Mambo Konfiguracja strony frontowej Interfejs administratora Strona startowa i elementy kontroli Edycja list (menadżer) Edycja elementów (Tryb edycji) Podgląd Wylogowywanie Podsumowanie Rozdział 2. Projektowanie własnych szablonów Wykaz szablonów Przełączanie się pomiędzy szablonami Instalacja szablonów Edytowanie szablonów Pozycje Własne szablony Przykład Funkcje w szablonach Formaty CSS Szablony administratora Użyteczne porady Prefabrykowany? Kreator szablonów w programie Dreamweaver Zmień szatę Podsumowanie 9 11 15 17 20 21 29 32 33 36 37 39 40 40 41 43 44 46 46 56 59 63 64 65 65 67 69 Spis treści Rozdział 3. Rozszerzenia: moduły, boty i komponenty Moduły Instalowanie i usuwanie modułów Administracja modułami Pozycjonowanie i konfigurowanie modułów Boty Komponenty Instalowanie komponentów Instalacja i konfiguracja komponentów Dołączone dodatki Zarządzanie banerami Kontakty Nagłówki RSS Wiadomości RSS i komponent Syndicate Sondy Katalog WWW Wyszukiwanie Podsumowanie Rozdział 4. Wielojęzyczność Języki i pakiety językowe Mambel Fish Instalacja rozszerzenia Mambel Fish Konfiguracja Tłumaczenie Personalizacja innych komponentów Podsumowanie Rozdział 5. Handel elektroniczny Instalacja Funkcje Administracja produktami Kategorie Produkty Automatyczny import produktów Konfiguracja Waluta i inne podstawowe ustawienia Sprzedawcy Producent Zarządzanie klientami — kupujący Wysyłka i podatki Metody płatności Zarządzanie zamówieniami Kupony Ustawienia globalne Personalizacja oraz rozbudowa Podsumowanie 4 71 71 72 75 78 80 81 83 84 84 85 87 89 90 92 92 93 95 97 97 100 102 103 105 109 110 111 111 113 116 116 117 120 121 121 123 123 123 124 124 125 126 126 128 130 Rozdział 6. Forum Alternatywy Instalacja Konfiguracja Ustawianie forum Wypełnianie forum Użytkownicy Dostosowywanie i rozszerzanie I jeszcze więcej… Podsumowanie Rozdział 7. Zarządzanie dokumentami za pomocą DOCMan Instalacja Administracja dokumentami Kategorie Dokumenty Pozycje menu Sprzątanie Monitorowanie Konfiguracja Uaktualnienia Użytkownicy i grupy Dostosowywanie Rozszerzenia Podsumowanie Rozdział 8. Jeszcze więcej rozszerzeń MosForms — Formularze dla Mambo Community Builder Pierwsze kroki Administracja Kalendarz: Events Galeria zdjęć: zOOm Gallery Galeria obrazków: RSGallery Czat: MOS–Chat i inne Nieco więcej rozszerzeń Podsumowanie Rozdział 9. Własne moduły, boty i komponenty Własny moduł Własne boty Własny komponent Przygotowywanie bazy danych Strona frontowa i działania w tle Mechanizm administracji Instalator Podsumowanie Spis treści 131 131 132 135 136 140 143 143 146 147 149 150 151 151 152 155 157 158 159 161 162 162 163 164 165 165 169 170 171 174 178 181 184 185 188 189 190 193 198 198 199 202 211 215 5 Spis treści Rozdział 10. Optymalizacja kodu pod wyszukiwarki Google PageRank Problemy i ich rozwiązania Problem z odnośnikami Specjalne moduły do optymalizacji Moduł mod_rewrite 404 SEF Dodatek Xaneon Extensions Komponent SEF Advance Podsumowanie Rozdział 11. Mambo a bezpieczeństwo Bezpieczeństwo i CMS Mechanizmy Cross Site Scripting (XSS) Ataki typu SQL Injection Zapobieganie atakom typu SQL Injection Nieoczekiwane dane użytkowników Najlepsze praktyki związane z bezpiecznym programowaniem Umieszczanie serwisu w Intranecie, Extranecie lub za pomocą Shared Hosts Utrzymywanie aktualnej wersji Mambo Utrzymywanie bieżącej wersji systemu Podsumowanie Rozdział 12. Wydajność i pamięć podręczna Podstawy wydajności Mechanizm pamięci podręcznej Programowanie aplikacji o wysokiej wydajności Analizy Najlepsze metody Wydajna administracja php.ini Kody operacji pamięci podręcznej Testy wydajności Podsumowanie Rozdział 13. Dostępność Przewodnik po dostępności do zawartości serwisów internetowych Alternatywy dla materiałów audio i wideo Nie polegaj na kolorowej informacji Poprawnie używaj znaczników i stylów kaskadowych Używaj języka naturalnego Właściwe znaczniki tabel Nie wolno ignorować starych technologii Możliwość zatrzymania animacji Dostęp niezależny od platformy Wygląd niezależny od platformy 6 219 220 223 224 226 227 231 234 235 237 239 239 242 248 251 253 255 259 260 264 268 271 272 273 276 276 279 280 281 282 284 286 287 288 289 290 291 291 291 292 292 292 292 Spis treści Osobne rozwiązania dla starszych przeglądarek Używaj technologii W3C Oferowanie kontekstów Tworzenie przejrzystej nawigacji Utrzymuj jasną i zrozumiałą treść dokumentów Narzędzia dla twórców Wskazówki dla edytorów Podsumowanie Skorowidz 293 293 293 293 294 294 295 297 299 7 1 Podstawowe zasady i terminy Mambo Mambo należy do najpopularniejszych systemów zarządzania treścią, określanych również jako CMS1. Opiera się na języku PHP, jednym z najlepszych języków skryptowych używanych na stro- nach internetowych, który wykorzystywany jest na olbrzymiej liczbie stron. Największą zaletą systemu Mambo jest to, iż jest on darmowy. Mimo to społeczność użytkowników doznała wstrząsu, kiedy grupa głównych architektów Mambo oddzieliła się od Miro — firmy, która wspiera Mambo. Rebelianci wypuścili swoją wersję projektu, którą nazwali Joomla!, i rozwijają ją niezależnie od firmy Miro. Dla przeciętnego użytkownika nie jest to jednak problem, gdyż aktualne wersje Mambo i Joomla! są ze sobą kompatybilne, tak więc zawartość tej książki jest aktualna również w odniesieniu do Joomla!. Jednakże w momencie, kiedy Mambo i Joomla! opublikują zupełnie nowe wersje (na przykład Mambo 5 i Joomla! 2), oba projekty prawdopodobnie podążą w innych kierunkach i będą oparte na PHP w wersji 5. Mimo to, oba projekty są wciąż dobre, chociaż ostatnio, jak się zdaje, projekt Joomla! jest rozwijany nieco bardziej dynamicznie. Autorzy książki zakładają, iż użytkownik zainstalował już swoją wersję Mambo (lub Joomla!) i przeprowadzał na niej eksperymenty, a nawet skonfigurował swoją pierwszą stronę, posiłku- jąc się przy tym podstawową dokumentacją w wersji elektronicznej, jak choćby dokumentacją online, lub materiałami drukowanymi, takimi jak książka Building Websites with Mambo ISBN 1-904811-73-6, która wydana została przez Packt Publishing. Założenie jest takie, że teraz przy- szedł czas na wykonanie kolejnego kroku. Autorzy nie skupią się na poprowadzeniu użytkownika poprzez proces instalacji, ale chcą pokazać, jak wydobyć z Mambo wszystko co najlepsze — albo 1 Ang. CMS — Content Management Systems — przyp. tłum. Mambo. Tworzenie wydajnych serwisów internetowych za pomocą rozszerzeń dostarczanych użytkownikom przez społeczność Mambo, albo poprzez optymalizowanie strony za pomocą własnego kodu. W książce znajdują się opisy najlepszych roz- szerzeń Mambo, w tym sklepów internetowych, mechanizmów do zarządzania dokumentami i forów internetowych. Pokazane zostaną przykłady ilustrujące, jak tworzyć własne rozszerzenia do Mambo/Joomla!, uzupełnione szczegółowym opisem tego procesu (w przeciwieństwie do niektórych innych źródeł). Książka ta również porusza inne ważne i zaawansowane aspekty uży- wania CMS, takie jak wydajność, bezpieczeństwo i dostępność. W rozdziale tym znajduje się przypomnienie ważnej terminologii Mambo/Joomla! i przegląd sek- cji interfejsu administratora. Zakłada się, że użytkownik podczas procesu instalacji wybrał wyko- rzystanie przykładowych danych (rysunek 1.1), gdyż w przeciwnym wypadku dana instalacja Mambo/Joomla! może wyglądać inaczej (choć funkcjonować dość podobnie). Rysunek 1.1. Interfejs użytkownika systemu Mambo z przykładowymi danymi To samo Mambo, ale bez przykładowych danych, będzie wyglądało tak jak na rysunku 1.2. 16 Rozdział 1. • Podstawowe zasady i terminy Mambo Rysunek 1.2. Interfejs użytkownika systemu Mambo bez przykładowych danych Konfiguracja strony frontowej Przed rozpoczęciem pracy z interfejsem administratora warto rzucić okiem na stronę frontową (ang. front-end). Poprzez nakazy klikania różnych ikon i pozycji menu książka zapozna użytkow- nika z pewnymi podstawowymi mechanizmami, które kryją się za stroną frontową Mambo. Dzięki tej wiedzy łatwiej będzie się użytkownikowi poruszać po interfejsie administratora. Patrząc na przykładową stronę, można łatwo zauważyć, iż strona Mambo składa się z różnych modułów. Moduły te są między innymi odpowiedzialne za funkcje wyszukiwania, różne menu (MENU GŁÓWNE), sondowanie (SONDA) lub obsługę kanałów RSS (SYNDICATE). Każdy z modułów, który jest na przykładowej stronie, zawiera szarą belkę, na której znajduje się jego nazwa, podana jako tytuł. Poniżej znajduje się zawartość wyświetlona przez dany moduł. 17 Mambo. Tworzenie wydajnych serwisów internetowych Moduł Mambo to w zasadzie skrypt PHP, który zapewnia realizację określonej funkcji i wyświe- tlenie efektów we wskazanym miejscu. Jedną z dużych zalet posiadania modułów realizujących standardowe zadania i funkcje jest to, że mogą być one wyświetlane na tak wielu stronach, na ilu administrator zechce. Administracja modułami jest szczegółowo opisana w rozdziale 3. W Mambo kilka modułów jest umieszczonych w jednej pozycji. Pozycje — na przykład top, left, right — są klasycznymi obszarami w CMS. Niemniej jednak istnieją również pozycje, które nie są dokładnie sprecyzowane, takie jak user1, user2 itp (rysunek 1.3). Rysunek 1.3. Różne pozycje Lokalizacja pozycji jest określona przez szablon, który wykorzystany został na stronie. Szablony pełnią dwie funkcje: 1. Określają lokalizację najważniejszych obszarów lub pozycji. 2. Definiują fundamentalne wytyczne projektu, takie jak kolor tła, styl czcionek itp. Wykonuje się to zazwyczaj za pomocą pliku CSS, który jest częścią szablonu. Na rysunku 1.4 pokazany jest interfejs użytkownika na szablonie innym niż standardowy. Two- rzenie własnych szablonów jest opisane w rozdziale 2. 18 Rozdział 1. • Podstawowe zasady i terminy Mambo Rysunek 1.4. Interfejs użytkownika systemu Mambo, który używa innego (niestandardowego) szablonu Oprócz tych widocznych elementów, w Mambo znajdują się również takie, które nie są widoczne: ■ Boty — wykonują ważne zadania, takie jak liczenie wskaźników, wstawianie obrazków i łamanie interfejsu użytkownika. Więcej informacji o botach znajduje się w rozdziale 3. Natomiast w rozdziale 9. opisane jest, w jaki sposób tworzyć własne boty. ■ Komponenty — komponenty są również elementami niewidzialnymi. Komponent jest konieczny na przykład do wyświetlenia treści. Komponent nie jest widoczny w interfejsie administratora, ale wykonuje swoją pracę w tle. Administrator może łatwo kontrolować zachowanie komponentu. Banery, sondy i nagłówki RSS są przykładami komponentów, które mogą być kontrolowane przez administratora. W tych przypadkach moduły i komponenty współpracują ze sobą. Komponent jest odpowiedzialny za funkcjonalność i specjalne ustawienia, które dotyczą interfejsu administracyjnego. Moduły są tak zaprojektowane, aby radziły sobie z wyświetlaniem treści na stronie frontowej. Taki duet może rozszerzyć się do trio, kiedy zostanie zaangażowany bot. W drugiej połowie tej książki zostaną opisane ponownie, gdyż rozdział 9. jest poświęcony tworzeniu własnych komponentów. 19 Mambo. Tworzenie wydajnych serwisów internetowych ■ Treść — system zarządzania treścią, co oczywiste, służy do kontrolowania treści. Treść w Mambo nie jest modułem, ale grupą obiektów, które są również zdefiniowane w szablonie. Na rysunku 1.3 widać obszar treści pośrodku ekranu, poniżej pozycji user1 i user2. Kiedy administrator zapozna się nieco z interfejsem użytkownika, będzie mógł zmieniać i personalizować treść w sposób opisany w rozdziale 3. Interfejs administratora Domyślne ustawienie jest takie, że interfejs administratora znajduje się w katalogu administrator, który jest podkatalogiem katalogu Mambo. Dla lokalnej instalacji ścieżka do tego interfejsu może być następująca: http://localhost/mambo/administrator/ Dla instalacji na serwerze często wygląda ona następująco: http://www.nazwadomeny.pl/administrator/ Jeżeli katalog ten zostanie wywołany, pojawi się ekran logowania Mambo (index.php), na którym wyświetlona zostanie wersja Mambo, informacja o licencji i prawach autorskich. Przy pierwszym uruchomieniu Mambo używane jest standardowe konto administratora i hasło, które zostało ustawione podczas instalacji (rysunek 1.5). Kiedy dodatkowi użytkownicy zostaną dodani, będzie można się logować, podając inne nazwy użytkowników. Ścieżka administratora Ścieżka do interfejsu administracyjnego może być zmieniona jedynie w bardzo, ale to bardzo uciążliwy sposób. Teoretycznie możliwa jest zmiana nazwy katalogu administrator, ale pociągnie to za sobą koniecz- ność wyszukania i zmiany wszystkich odwołań do tego katalogu. Ze względu na fakt, iż katalog admini- strator nie jest jedynym miejscem, w którym ścieżka taka znajduje się w formie bezwzględnej, nie jest to łatwe do przeprowadzenia i dlatego nie jest zalecane. Interfejs administratora ma nieco większe wymagania niż strona frontowa. Precyzując — strona frontowa opiera się na HTML i CSS szablonu, tak więc jeżeli wykorzystuje się klasyczny układ z tabelami, to nawet stwarzający problemy Netscape w wersji 4.x jest w stanie sobie z tym pora- dzić. W przeciwieństwie do tego, interfejs administratora musi namierzyć użytkownika za po- mocą mechanizmu sesji i przekazać informacje za pomocą cookies. To zaś oznacza, że ich obsługa musi być włączona w przeglądarce. Tak samo istotne jest, aby mechanizm JavaScript był aktywny. Jest on sprawdzany w momencie logowania i jeśli nie jest włączony, to odpowiedni komunikat powinien zostać wyświetlony. 20 Rozdział 1. • Podstawowe zasady i terminy Mambo Rysunek 1.5. Ekran logowania Przestarzałe i stwarzające problemy przeglądarki, takie jak Netscape Navigator w wersji 4.x lub starsze wersje Internet Explorera, mają problem z radzeniem sobie z tymi wymaganiami (rysunek 1.6). Nowsze przeglądarki, takie jak Internet Explorer 6, Mozilla Firefox, Opera lub Konqueror, dobrze współpracują nawet ze złożonymi aplikacjami, takimi jak edytor HTML, który jest zintegrowany z CMS. Należy zachować ostrożność podczas instalowania nowych modułów, botów i komponentów, gdyż ich wymagania mogą się różnić od wymagań samego Mambo. Strona startowa i elementy kontroli Zaraz po zalogowaniu się użytkownik ujrzy wiele różnych ikon (rysunek 1.7). Mambo wyposa- żone jest — i to jest dobra wiadomość — w doskonałe ikony. Cały interfejs jest bardzo czytelnie ułożony. Warto zapoznać się z najważniejszymi obszarami interfejsu. 21 Mambo. Tworzenie wydajnych serwisów internetowych Rysunek 1.6. Pomieszane Mambo — Netscape 4.x nie pracuje poprawnie z panelem administratora Zapoznajmy się najpierw z najważniejszymi elementami interfejsu. Przestrzeń robocza Przestrzeń robocza zbudowana jest z dwóch sekcji, które znajdują się na stronie o nazwie index — Szybki podgląd z listami oraz Panel sterowania. Na innych stronach można znaleźć wszystkie możliwe ustawienia. Szybki podgląd Zakładki szybkiego podglądu podają aktualny status ważnych danych i przeznaczone są dla ad- ministratora systemu: ■ Zalogowani — detale dotyczące zalogowanych użytkowników. Superadministrator ma możliwość wylogowywania pojedynczych użytkowników, w tym samego siebie, za pomocą kliknięcia czerwonego krzyżyka. Jeżeli wielu użytkowników jest zalogowanych, lista może być rozłożona na kilka stron. Odpowiada za to bot MOS Pagination, używany do dzielenia treści. Użytkownik ma możliwość określenia, ile wyników ma być jednocześnie wyświetlonych, oraz może przełączać się pomiędzy listami. 22 Rozdział 1. • Podstawowe zasady i terminy Mambo Rysunek 1.7. Strona startowa interfejsu administracyjnego ■ Komponenty — zakładka pozwalająca na szybką zmianę komponentów. ■ Popularne — to bardzo interesująca lista, na której znajdują się najczęściej otwierane elementy treści Mambo. Jako dodatkowe dane wyświetlona jest data utworzenia i liczba odsłon. ■ Najnowsze — lista pokazująca elementy treści, które zostały ostatnio utworzone wraz z datą ich utworzenia i nazwą twórcy. ■ Statystyka — zawiera informacje o tym, ile wejść ma każde z menu. Dodatkowo, jeżeli element nie jest opublikowany, nie pojawia się na tej liście. Panel sterowania Panel sterowania wyświetla najważniejsze ikony zadań Mambo. Zadania są zorganizowane w tak zwane Menadżery — jest to specyficzna nomenklatura Mambo. Wszystkie menadżery można znaleźć w kolejnych menu oraz, co oczywiste, w tej książce. 23 Mambo. Tworzenie wydajnych serwisów internetowych Tabela 1.1. Elementy panelu sterowania Ikona Nazwa Pomoc Opis Odnośnik do pomocy online do Mambo. Wszystkie artykuły Menadżer treści. Własne treści Strona główna Administracja zawartością statyczną. Odnosi się zazwyczaj do treści, która nie podlega częstym zmianom. Administracja wszystkimi elementami, które są wyświetlane na stronie głównej lub startowej. Sekcje artykułów Treść w Mambo jest zorganizowana w sekcje, a te w kategorie. Sekcje artykułów służą do zarządzania sekcjami. Kategorie artykułów Kategorie artykułów służą do zarządzania kategoriami. Menadżer mediów Kosz Struktura menu Menadżer użytkowników Umożliwia wczytanie na stronę obrazków i dokumentów w innych formatach, takich jak wideo lub pliki PDF. Pliki te znajdują się w folderze images/stories. Możliwe jest również tworzenie w nim folderów podrzędnych. Mambo zawiera wygodny w użyciu kosz, podobny do tego, który spotkać można we współczesnych systemach operacyjnych. Kiedy kasuje się element treści, sekcję, kategorię lub inny element, jest on przenoszony do kosza. Można je całkowicie wykasować poprzez usunięcie z kosza. Mambo administruje domyślnie czterema standardowymi menu. Za pomocą tej ikony można zmodyfikować wpisy menu i je włączać lub wyłączać. Służy do zarządzania użytkownikami. Administrator może na przykład przypisać ich do różnych zadań, takich jak edycja. Mambo dodatkowo wykorzystuje Menadżera użytkowników do kontroli dostępu do zastrzeżonych obszarów strony. Konfiguracja serwisu Wszystkie niezbędne ustawienia strony są dostępne w Konfiguracji serwisu. Wśród nich znajdują się podstawowe komunikaty, ustawienia optymalizacji mechanizmu wyszukiwania i pamięci podręcznej. 24 Rozdział 1. • Podstawowe zasady i terminy Mambo Menu Menu zawiera wszystkie funkcje, które dostarcza interfejs administratora. Jeżeli w książce po- jawi się omówienie konkretnej funkcjonalności, zawsze znajdzie się również prowadząca do niej ścieżka w menu. Oto przykład: jeżeli zechcemy podejrzeć w osobnym oknie skutki jakiegoś ustawienia, należy wybrać menu Ustawienia, a następnie polecenie Podgląd. Posiada ono trzy różne opcje. Aby uruchomić podgląd w nowym oknie, należy kliknąć W nowym oknie (rysunek 1.8). Mówiąc zaś krótko, polecenie to umożliwia podgląd W nowym oknie, W tym oknie lub W tym oknie z pozycją modułów. Rysunek 1.8. Polecenie Ustawienia/Podgląd/W nowym oknie Menu jest jednak nieaktywne, jeżeli dokonywana jest edycja treści, danych użytkownika lub innych tego typu danych. Powód jest bardzo prosty — na czas edycji dany element jest blo- kowany, dzięki czemu tylko jedna osoba naraz może dokonywać zmian. W przeciwnym wypadku jedynie zmiany wprowadzone przez jednego z administratorów byłyby zapamiętane, a wszystkie pozostałe utracone. Jeżeli element jest zablokowany, administrator dokonujący edycji nie po- winien wchodzić do kolejnych obszarów Mambo, gdyż dany element pozostanie zablokowany. Z tego właśnie powodu pasek menu jest nieaktywny. 25 Mambo. Tworzenie wydajnych serwisów internetowych Odblokowanie wszystkich elementów Jeżeli zajdzie konieczność zwolnienia zablokowanych elementów, należy kliknąć System/Odblokuj elementy (rysunek 1.9). Nastąpi wówczas odblokowanie wszystkich elementów. Jest to bardzo użyteczne polecenie, choć wymaga praw administratora. Rysunek 1.9. Odblokowane elementy, które poprzednio były zablokowane Ścieżka Ścieżka (pasek informacyjny), która umieszczona jest poniżej menu, w polu formularza, infor- muje administratora, gdzie się znajduje. W tym celu Mambo, w przeciwieństwie na przykład do Yahoo!, nie używa kategorii, ale wyświetla oddzielny komponent, który jest odpowiedzialny za bieżącą stronę. Jeśli na przykład administrator jest w trakcie edycji treści, zobaczy tam wyświe- tlony ciąg com_content. Natomiast w przypadku tworzenia nowego elementu treści, wyświetlona ścieżka będzie wyglądać następująco: com_content/new. Pierwszym członem wpisu w polu ścieżki jest zawsze nazwa serwisu — w naszym przypadku Mambo. Jej kliknięcie powoduje przejście do strony startowej interfejsu administracyjnego. 26 Rozdział 1. • Podstawowe zasady i terminy Mambo Warto zauważyć, iż w przypadku edycji elementu — treści, pozycji menu lub ustawień użytkownika — jest on niedostępny dla innych administratorów Mambo, ale ścieżka pozostaje widoczna. Oznacza to, że w dowolnym momencie możliwy jest powrót do strony startowej interfejsu administracyjnego, mimo że element jest wciąż niedostępny. Wskaźnik stanu Wskaźnik stanu znajdujący się w górnej, prawej części jest przeznaczony dla aktualnie zalo- ) pokazuje, ile wiadomości czeka na danego ad- gowanego administratora. Jego lewa ikona ( ministratora — wiadomości, które nie zostały przeczytane, oznaczane są kolorem czerwonym, przeczytane nie są liczone. W Mambo zaimplementowana jest prosta, wewnętrzna sieć komu- nikacyjna, za pomocą której, dla przykładu, administrator może poinformować edytora o nowych udoskonaleniach. Druga z ikon ( ), która znajduje się tuż obok, pokazuje liczbę użytkowni- ków aktualnie zalogowanych. Pasek narzędzi Pasek narzędzi wyświetla na stronie startowej tylko jedną ikonę — Pomoc. Na kolejnych pod- stronach można spotkać jednak zdecydowanie więcej ikon, szczególnie jeśli dokonywana jest edycja takich elementów, jak treści lub dane użytkownika. Tabela 1.2 zawiera opis wszystkich dostępnych ikon, które można spotkać na pasku narzędzi. Domyślnie są one wyświetlane na szaro, a po najechaniu na nie kursorem myszy zmieniają się w ikony kolorowe. Skoro mowa o ikonach znajdujących się na pasku narzędzi, warto wspomnieć, że Mambo po- siada dwa tryby pracy — tryb zarządzania w formacie listy dla wszystkich menadżerów, którzy znajdują się na liście, oraz tryb edycji przeznaczony dla pojedynczych elementów. Pierwszy z nich umożliwia tworzenie nowych elementów, ich kopiowanie itp. W trybie edycji dany ele- ment jest zablokowany przez Mambo i poddany edycji, podczas której pasek narzędzi nie jest widoczny. Tryb zarządzania w formacie listy opisany jest w punkcie „Edycja list (menadżer)”, a tryb edycji w punkcie „Edycja elementów (Tryb edycji)”. Wiele ikon znajdujących się na pasku narzędzi wymaga zaznaczenia jednego lub większej liczby elementów, gdyż w przeciwnym wypadku JavaScript wygeneruje wiadomość o błędzie. Za- znaczenie elementów zorganizowanych w listę odbywa się poprzez klikanie pól wyboru, które znajdują się z lewej strony listy elementów. Kliknięcie pola wyboru, które znajduje się obok na- główka kolumny o nazwie Tytuł, spowoduje zaznaczenie wszystkich elementów. Ponowne klik- nięcie spowoduje zaś wyłączenie wszystkich pól wyboru. Administrator pracujący w trybie edycji nie musi nic zaznaczać, aby pracować na danym ele- mencie. Wszystkie polecenia są bowiem natychmiast przypisywane do wybranego elementu. 27 Mambo. Tworzenie wydajnych serwisów internetowych Tabela 1.2. Ikony paska narzędzi Mambo Nazwa Nowy Edytuj Publikuj Odpublikuj Przenieś Kopiuj Archiwum Odarchiwizuj Kosz / Skasuj / Odinstaluj Restore Podgląd Wczytaj Opis Pozwala na stworzenie nowego elementu, pozycji w menu, użytkownika, wiadomości itp. Służy do modyfikacji wskazanego elementu. Rodzaj możliwej modyfikacji zależy oczywiście od typu elementu. Przykładowo treść edytowana jest za pomocą edytora, natomiast dane użytkownika za pomocą formularza z ustawieniami. Publikuje element na stronie internetowej, dzięki czemu staje się on widoczny. Aktualnie zaznaczone elementy są zawsze publikowane. W niektórych komponentach ikona ta ma inne zastosowanie. W komponencie Korespondencja seryjna służy ona do wysyłania wiadomości. Usuwa ze strony element, taki jak treść lub pozycja w menu, ale nie kasuje go. Zawsze dotyczy aktualnie zaznaczonych elementów. Przenosi jeden lub kilka elementów do innej kategorii. Kopiuje jeden lub kilka elementów. Możliwe jest wskazanie, gdzie elementy mają zostać skopiowane. Zachowują one swoją nazwę nawet wówczas, gdy kopiowane są do tej samej kategorii, co oryginały. Otrzymują jednak nowe ID. Umożliwia przeniesienie elementów bezpośrednio do archiwum. Elementy te mogą wówczas zniknąć z normalnej treści i menu. Dodatkowo można ustawić datę wygaśnięcia ważności treści, co spowoduje jej automatyczne przeniesienie do archiwum. Reaktywuje jeden lub kilka elementów z archiwum i umieszcza je ponownie w pierwotnej lokalizacji. Warto zauważyć, iż elementy te, po reaktywacji, nie będą automatycznie opublikowane, nawet jeżeli wcześniej były. Usuwa zaznaczone elementy i przenosi je do kosza. Ta sama ikona może być użyta do permanentnego użycia elementów z kosza, a w przypadku modułów, komponentów i botów oznacza ona opcję odinstalowania. Przywraca z kosza element i umieszcza go w pierwotnej lokalizacji. Wyświetla podgląd elementu. Domyślnie podgląd wyświetlany jest w nowym oknie i działa również z niepublikowanymi elementami, dzięki czemu redaktor może sprawdzić swoje wyniki. Otwiera okno, w którym pliki mogą być zaznaczone i wysłane na stronę. Domyślnie dopuszczonymi formatami plików są formaty: .gif, .png, .jpg (formaty graficzne), .bmp (format zdjęć), .swf (format Flash), .doc (format MS Word), .xls (format MS Excel) oraz .ppt (format MS PowerPoint). Obrazki mogą być przechowywane w katalogu images/stories/, natomiast inne pliki w katalogu media. Ikona 28 Rozdział 1. • Podstawowe zasady i terminy Mambo Tabela 1.2. Ikony paska narzędzi Mambo — ciąg dalszy Ikona Nazwa Zapisz Zastosuj Zamknij / Wyloguj Przypisz Opis Zapisuje w bazie danych zmiany wprowadzone do elementu podczas jego edycji, a następnie wychodzi z trybu edycji. Administrator jest wówczas cofany do poprzedniego ekranu jako najważniejszy menadżer dla tej treści. Warto zauważyć, że wcale nie trzeba być zalogowanym jako menadżer, aby to miało miejsce. W przypadku wiadomości, ikona ta oznacza jej wysłanie. Zapisuje zmiany dotyczące elementu, które zostały wprowadzone w trybie edycji, ale pozostaje w tym trybie. Oznacza to, że można zmieniać kolejne ustawienia. Ikona ta jest szczególnie przydatna podczas testów. Zamyka tryb edycji bez zapisywania w bazie danych jakichkolwiek zmian. Administrator jest cofany do poprzedniego ekranu jako najważniejszy menadżer dla tej treści. Warto zauważyć, że wcale nie trzeba być zalogowanym jako menadżer, aby to miało miejsce. W Menadżerze użytkowników ikona ta nosi nazwę Wyloguj i służy do usuwania z systemu zalogowanych użytkowników. Przydziela szablon, aby był stosowany w menadżerze szablonów. Domyślnie Ustawia zaznaczony element jako szablon element domyślny. Edytuj HTML Otwiera stronę służącą do edycji kodu HTML szablonu. Edytuj CSS Otwiera stronę służącą do edycji pliku CSS szablonu. Pomoc Odnośnik do pomocy online. Edycja list (menadżer) Generalnie w interfejsie administratora Mambo można spotkać jedynie dwa rodzaje stron: listy, dzięki którym można administrować kilkoma elementami jednocześnie, oraz strony do zarządza- nia pojedynczymi elementami (rysunek 1.10). Nawet Menadżer mediów jest listą, tyle że wy- świetlaną w inny sposób. Największą różnicą dzielącą strony poświęcone pojedynczym ele- mentom jest to, że są one niewidoczne lub zablokowane. Ta część książki skupi się na edycji list i poświęcona będzie zarówno podstawowym funkcjom, jak i kilku sztuczkom. Edycja zawartości jest dobrym przykładem, gdyż pokrywa wszystkie ważne funkcje Mambo. Niektóre inne listy zawierają mniejszą liczbę funkcji. Opisywaną w tym miejscu listę można wyświetlić klikając Artykuły/Wszystkie artykuły lub bezpośrednio ze strony startowej poprzez kliknięcie ikony Wszystkie artykuły, która znajduje się w Panelu sterowania. 29 Mambo. Tworzenie wydajnych serwisów internetowych Rysunek 1.10. Lista z elementami treści (artykułami) Pasek narzędzi może się zmieniać w zależności od funkcjonalności danego menadżera. Tabela 1.2 zawiera przegląd różnych ikon. Ikony te pozwalają na szybkie zapoznanie się z Mambo. Tak jak w omawianym przykładzie, możliwe jest sortowanie list, które może odbywać z różnymi atrybutami. Wszystkie dostępne opcje sortowania wypisane są w odpowiednim menu. Jedną z nich jest opcja Aktualności, w liście rozwijanej Wybierz sekcję. Wyświetla ona wszystkie arty- kuły zapisane w sekcji Aktualności. Inną możliwością jest użycie darmowego filtru pozwalają- cego na wyszukanie elementów, które w nazwie posiadają podany przez administratora ciąg znaków (rysunek 1.11). Aby filtr zadziałał, trzeba opuścić pole tekstowe lub nacisnąć klawisz Enter (Mambo realizuje to za pomocą procedury obsługi zdarzeń JavaScript onBlur). Aby anulo- wać filtr, wystarczy wykasować tekst wprowadzony w pole tekstowe filtra. Wraz z rozwojem strony internetowej ilość treści na niej umieszczonych, podobnie jak liczba użytkowników, będzie rosła, co w konsekwencji spowoduje rozbudowanie list. Z tego powodu Mambo używa dzielenia list, co oznacza, że jest ona wyświetlona na kilku stronach, począwszy od ustawionego wpisu progowego. Bot MOS Pagination jest odpowiedzialny za tę właściwość. Administrator ma możliwość określić, za pomocą menu znajdującego się pod tabelą, ile elemen- tów chce wyświetlić na stronie. Ustawieniem domyślnym dla list jest 10, ale można je zmienić na jedną z wartości zawierających się w przedziale od 5 do 50. Po prawej stronie, obok listy 30 Rozdział 1. • Podstawowe zasady i terminy Mambo Rysunek 1.11. Przefiltrowane artykuły wyboru, znajduje się informacja o liczbie elementów (Wyniki) i numerach elementów, które są aktualnie pokazane. Za pomocą odnośników, które znajdują się nad listą wyboru, administrator może poruszać się po kolejnych stronach. Globalne ustawienie długości listy Istnieje możliwość zdefiniowania standardowej długości listy w Konfiguracji serwisu (Ustawienia/Konfiguracja serwisu). Długość listy ustawia się poprzez wybór odpowiedniej wartości z listy rozwijanej Długość listy, która znajduje się na zakładce Serwis. Niektóre z list wyświetlają legendę opisującą ikony użyte w liście. Legendę taką można znaleźć pod daną listą. Niektóre menadżery wyświetlają również podpowiedzi, które znajdują się po prawej stronie, pod elementem listy. Wróćmy jednak do samej tabeli. W zależności od typu listy, tabela, w której jest ona wyświetlana, może różnić się diametralnie. Pamiętać jednak trzeba o tym, że mimo tych wszystkich różnic jest też wiele elementów wspólnych — pierwsza kolumna pokazuje pozycję elementu na liście, a w trzeciej kolumnie dokonuje się zaznaczenia lub wyłączenia zaznaczenia elementów, na któ- rych chcemy pracować. Jeżeli tylko jeden z elementów może być wybrany, na liście pojawią 31 Mambo. Tworzenie wydajnych serwisów internetowych się przyciski opcji zamiast pól wyboru, tak jak ma to miejsce w Strukturze menu. Kolejna ko- lumna to tytuł lub nazwa elementu, którą można kliknąć. Po kliknięciu element otwierany jest w trybie edycji. Ikony znajdujące się w tej tabeli zazwyczaj można klikać. W większości przypadków służą do włączenia lub wyłączenia funkcji (na przykład do publikowania/odpublikowania treści) lub odnoszą się do dodatkowych ustawień (takich jak elementy menu). Elementy na liście można reorganizować poprzez klikanie ikon strzałek (Zmień kolejność). Możliwość ta jest szczególnie użyteczna w przypadku, kiedy kolejność wyświetlania ma znaczenie. Przesunięcie wskaźnika myszy nad daną ikonę spowoduje wyświetlenie Podpowiedzi (rysunek 1.12). Mambo dokonuje tego albo za pomocą atrybutu alt albo title obrazka, albo za pomocą JavaScript i warstwy div . Warstwa div jest wykorzystywana, jeżeli trzeba wyświetlić więcej niż kilka słów podpowiedzi. Rysunek 1.12. Po lewej — Podpowiedź za pomocą atrybutu grafiki. Po prawej — Podpowiedź za pomocą JavaScript Edycja elementów (Tryb edycji) Istnieje kilka sposobów, aby wejść w tryb edycji: ■ Kliknięcie tytułu lub nazwy elementu znajdującego się na liście. ■ Kliknięcie tytułu lub nazwy elementu znajdującego się na liście w oknie Szybki podgląd, na przykład na zakładce Zalogowani lub Popularne. ■ Zaznaczenie elementu i kliknięcie ikony Edytuj, która znajduje się na pasku narzędzi. ■ Utworzenie nowego elementu za pomocą ikony Nowy, która znajduje się na pasku narzędzi. ■ Użycie polecenia lub kliknięcie ikony, która automatycznie przeniesie administratora w tryb edycji (na przykład Ustawienia/Konfiguracja serwisu). Tryb edycji można rozpoznać po tym, że pasek menu nie jest wyświetlany. W takim przypadku, o czym już wspomniano, należy unikać nawigacji po interfejsie administratora i nie używać ścieżki ani przycisków nawigacyjnych przeglądarki internetowej (przycisku cofającego admini- stratora do poprzedniej strony), gdyż dany element pozostanie zablokowany. Aby go odblokować, należy ponownie dokonać ponownej edycji takiego elementu i zapisać go, albo odwołać się do polecenia System/Odblokuj elementy. Można to uczynić jedynie wówczas, gdy posiada się odpo- wiednie uprawnienia. W zależności od elementu, różne strony w trybie edycji mogą wyglądać zupełnie rozmaicie. Dla elementów związanych z treścią pojawiają się dwa edytory oraz zakładki, które pokazane są na rysunku 1.13. 32 Rozdział 1. • Podstawowe zasady i terminy Mambo Rysunek 1.13. Edycja elementu treści W przeciwieństwie do tego, w przypadku edycji użytkowników zarządzanie odbywa się za pomocą dużo prostszego formularza, który widoczny jest na rysunku 1.14. Podgląd Podczas codziennej pracy z Mambo każdy z administratorów nabywa pewnych nawyków. Do dobrych nawyków należy otwieranie za każdym razem jednego okna z interfejsem administratora i drugiego, na którym wyświetlana będzie strona frontowa. Jest to sposób na szybki podgląd zmian, które są wprowadzane. Mambo oferuje dwa typy podglądu: ■ Podgląd w trybie edycji pokazuje w nowym oknie zawartość elementu lub czegoś podobnego. Jest to dość użyteczne do szybkiego sprawdzenia, ale nie pokazuje całej strony. ■ Podgląd całej strony jest możliwy po wybraniu polecenia Ustawienia/Podgląd, dostępnego na pasku menu. 33 Mambo. Tworzenie wydajnych serwisów internetowych Rysunek 1.14. Prosty formularz do zarządzania ustawieniami użytkownika Zwróćmy uwagę na trzy możliwe sposoby podglądu całych stron. Wybranie opcji W nowym oknie spowoduje otwarcie strony w nowym oknie przeglądarki. Aby przyspieszyć ten proces, warto mieć wcześniej otwarte takie okno i wyświetloną stronę frontową, gdyż wprowadzone zmiany mogą zostać zweryfikowane natychmiast. Druga z opcji, W tym oknie, służy do podglądu treści w specjalnym oknie, które pojawia się w obszarze interfejsu administracyjnego. Możliwa jest normalna nawigacja, a wyjście z interfejsu administracyjnego odbywa się poprzez kliknięcie odnośnika Otwórz w nowym oknie, który znajduje się w prawym górnym rogu strony (rysunek 1.15). Efekt jest taki sam jak wybranie opcji pierwszej. Ostatnia, trzecia opcja o nazwie W tym oknie z pozycją modułów powoduje pokazanie pozycji na stronie Mambo w formie obramowanych i zatytułowanych obszarów (rysunek 1.16). Dzięki temu można łatwo sprawdzić, w jaki sposób skonstruowany jest szablon. Ponieważ opcje nawigacji są zasłonięte, w tym podglądzie nie ma możliwości nawigowania. Klik- nięcie dowolnego odnośnika znajdującego się w obszarze treści spowoduje zniknięcie pozycji. 34 Rozdział 1. • Podstawowe zasady i terminy Mambo Rysunek 1.15. Podgląd może zostać otwarty w nowym oknie Podgląd pozycji dla każdej strony Mambo tworzy praktyczny podgląd, dołączając do adresu URL parametr tp=1. Oznacza to, że można użyć takiego podglądu dla stron innych niż własna strona Mambo. Jeżeli przykładowo chcemy obejrzeć pozy- cje w szablonie użytym na oficjalnej stronie Mambo, która znajduje się pod adresem http://www.mambo- server.com/, to w tym celu wystarczy otworzyć następujący URL: http://www.mamboserver.com/index. php?tp=1. Jeżeli zaś administrator nie chce zdradzać informacji o własnym szablonie, wystarczy że dokona edycji pliku o nazwie frontend.php, który znajduje się w katalogu includes. Następnie musi on odszukać poniższy fragment kodu i zamienić go w komentarz (poprzez użycie /* na początku każdej linii i */ na ich końcu): $tp=mosGetParam( $_GET, tp , 0 ); if ($tp) { echo div style= height:50px;background-color:#eee;margin:2px; padding:10px;border:1px solid #f00;color:#700; ; echo $position; echo /div ; return; } 35 Mambo. Tworzenie wydajnych serwisów internetowych Rysunek 1.16. Podgląd z pozycją modułów Wylogowywanie Po skończeniu pracy w obszarze administratora można się wylogować poprzez kliknięcie odno- śnika Wyloguj, dostępnego w prawym górnym rogu strony (logout.php). Zwyczajne zamknięcie okna przeglądarki nie spowoduje wylogowania. Mambo dokonuje rozłączenia sesji dopiero po upływie określonego czasu. Czas ten można zdefiniować w polu Czas sesji logowania, dostępnym na zakładce Serwer w oknie Konfiguracja systemu. W tym celu Mambo używa własnych danych, a nie narzędzia PHP, do zarządzania sesjami lub czasu trwania sesji zapisanego w pliku php.ini. Warto zauważyć, że użytkownik zostanie automatycznie wylogowany po upływie opisanego czasu, jeżeli nie wykonywał żadnych czynności ani nie nawigował po menu Mambo. Tak samo będzie, jeżeli interfejs administratora pozostanie otwarty. Może to być dość irytujące, szczególnie wówczas, gdy dokonało się wielu zmian i nie zdążyło ich zapisać lub zbyt długo nawigowało po menu strony Mambo i w tym czasie sesja uległa wygaśnięciu. Jeżeli taka sytuacja zaistnieje, administrator jest automatycznie przenoszony na ekran logowania, a wszystkie jego dane zostają utracone. Po ponownym zalogowaniu znów rozpoczyna on pracę na stronie startowej. 36 Rozdział 1. • Podstawowe zasady i terminy Mambo Stało się teraz oczywiste, że Mambo nie jest programem systemu Windows, lecz aplikacją in- ternetową. Jej fundamentem jest protokół HTTP (Hyper Text Transfer Protocol), który składa się żądań klienta (przeglądarki internetowej) przesyłanych do serwera stron internetowych i jego odpowiedzi przesyłanych ponownie do klienta. Każde kliknięcie odnośnika lub przesłanie da- nych formularza jest żądaniem. Serwer stron internetowych uzna, że użytkownik pracuje jedy- nie wówczas, gdy będzie otrzymywał żądania, a dane zapisze jedynie wówczas, gdy strona lub formularz HTML zostanie przesłany lub gdy pojawi się żądanie wyświetlenia nowej strony. Podsumowanie Rozdział ten zawiera krótki przegląd funkcji Mambo i jest wprowadzeniem do istotnych ter- minów i terminologii używanej w systemie. Wystarczy już jednak podstaw! W kilku kolejnych rozdziałach opisane zostaną możliwości Mambo oraz sposoby jego dostosowywania do własnych potrzeb. 37
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Mambo. Tworzenie wydajnych serwisów internetowych
Autor:
,

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: