Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00458 011130 20696598 na godz. na dobę w sumie
Microsoft Excel 2019 Przetwarzanie danych za pomocą tabel przestawnych - ebook/pdf
Microsoft Excel 2019 Przetwarzanie danych za pomocą tabel przestawnych - ebook/pdf
Autor: , Liczba stron: 576
Wydawca: Promise Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-754-1406-6 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> poradniki >> komputer w biurze
Porównaj ceny (książka, ebook, audiobook).

Bill Jelen (MrExcel) i Michael Alexander, znani specjaliści zajmujący się programem Excel, służą pomocą w przetwarzaniu danych z dowolnych źródeł z wykorzystaniem tabel przestawnych programu Excel 2019. Dzięki tabelom i wykresom przestawnym dostępnym w programie Excel 2019, opracowanie solidnych i dynamicznych raportów jest kwestią nie godzin, lecz minut. Za ich pomocą uzyskamy pełną kontrolę nad swoimi danymi i przedsięwzięciem biznesowym. Nawet jeśli nigdy wcześniej nie tworzyliśmy tabel przestawnych, czytając tę książkę skorzystamy z ich niesłychanej elastyczności i możliwości analitycznych włącznie z cennymi ulepszeniami wprowadzonymi w programie Excel w wersji 2019 oraz w wersji wchodzącej w skład pakietu Office 365. Bill Jelen i Michael Alexander, mogący się pochwalić łącznie 45-letnim doświadczeniem w pracy z programem Excel, korzystają ze swojej wiedzy oferując praktyczne przepisy na rozwiązanie rzeczywistych problemów biznesowych. Dzięki nim, unikniemy typowych błędów, a także poznamy unikalne wskazówki i sztuczki. Podczas lektury tej książki będziemy mogli: Opanować łatwe i potężne sposoby tworzenia, dostosowywania, modyfikowania i kontrolowania tabel przestawnych. Nauczyć się, jak zagwarantować odpowiednie właściwości przyszłych tabel przestawnych dzięki ustawieniom domyślnym. Przekształcić wielkie zbiory danych w czytelne raporty. Natychmiast wyróżniać klientów, produkty lub regiony o najwyższych przychodach. Szybko zaimportować, wyczyścić, ukształtować i przeanalizować dane z różnych źródeł za pomocą Power Query. Za pomocą 3D Map utworzyć tabele przestawne zawierające dane geograficzne. Utworzyć i udostępnić nowoczesne dynamiczne pulpity. Ulepszyć wyniki analiz w locie przeciągając i upuszczając pola. Zbudować dynamiczne samoobsługowe systemy raportujące. Udostępnić tabele przestawne współpracownikom. Łączyć dane korzystając z pełni możliwości technologii Power Pivot dostępnej w programie Excel 2019 oraz w programie Excel z pakietu Office 365. Zautomatyzować tabele przestawne za pomocą makr i języka VBA. Nauczyć się oszczędzać czas dostosowując raporty za pomocą funkcji GetPivotData. Poznać najbardziej przydatne wskazówki i skróty dotyczące tabel przestawnych.

Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

Strona tytułowa Bill Jelen Michael Alexander Microsoft Excel 2019 Przetwarzanie danych za pomocą tabel przestawnych Przekład: Joanna Zatorska APN Promise, Warszawa 2019 Spis treści Podziękowania. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . xvii O autorach . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .xix Wprowadzenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .xxi 1 Podstawy tabel przestawnych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1 Dlaczego należy używać tabel przestawnych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2 Kiedy używać tabel przestawnych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 4 Anatomia tabeli przestawnej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 4 Obszar wartości . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 5 Obszar wierszy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 5 Obszar kolumn . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6 Obszar filtrów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 7 Za kulisami tabel przestawnych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 7 Wsteczna zgodność tabel przestawnych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 8 Uwagi dotyczące zgodności . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 9 Kolejne kroki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 10 2 Tworzenie prostej tabeli przestawnej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 11 Właściwy układ danych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 12 Dane powinny mieć układ tabelaryczny . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 12 Unikanie zapisywania danych w nagłówkach sekcji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 13 Unikanie powtarzania grup jako kolumn . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 14 Eliminowanie brakujących danych i pustych komórek w danych źródłowych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 14 Stosowanie odpowiedniego formatowania pól . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 15 Podsumowanie dotyczące poprawnego formatu danych źródłowych . 15 Tworzenie prostej tabeli przestawnej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 21 Dodawanie pól do raportu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .24 Podstawy układu raportu tabeli przestawnej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .24 Dodawanie warstw do tabeli przestawnej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .27 Zmiana układu tabeli przestawnej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .28 Tworzenie filtra raportu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .30 v vi Spis treści Funkcje Recommended PivotTable oraz Ideas . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 31 Korzystanie z fragmentatorów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .33 Tworzenie standardowego fragmentatora . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .34 Tworzenie fragmentatora osi czasu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .37 Dotrzymywanie kroku zmianom w danych źródłowych . . . . . . . . . . . . . . . . . .40 Radzenie sobie ze zmianami w istniejących danych źródłowych . . . . . . .40 Obsługa rozszerzonego zakresu danych źródłowych po dodaniu wierszy lub kolumn . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 41 Udostępnianie pamięci podręcznej tabeli przestawnej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 41 Efekty uboczne współdzielenia pamięci podręcznej tabel przestawnych . .43 Oszczędzanie czasu dzięki nowym narzędziom tabel przestawnych . . . . . .43 Opóźnianie aktualizacji układu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .43 Zaczynamy od nowa jednym kliknięciem . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .45 Zmiana lokalizacji tabeli przestawnej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .45 Kolejne kroki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .46 3 Dostosowywanie tabeli przestawnej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .47 Wprowadzanie typowych zmian kosmetycznych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .48 Stosowanie stylu tabeli w celu przywrócenia linii siatki . . . . . . . . . . . . . . .49 Zmiana formatu liczbowego w celu uwzględniania separatorów tysięcy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .50 Zastępowanie pustych wartości zerami . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .52 Zmiana nazwy pola . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .53 Zmiany układu raportu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .55 Użycie układu kompaktowego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .56 Użycie układu konspektu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .57 Użycie tradycyjnego układu tabelarycznego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .59 Kontrolowanie pustych wierszy, sum końcowych i innych ustawień . . . . 61 Dostosowywanie wyglądu tabeli przestawnej za pomocą stylów i motywów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .65 Dostosowywanie stylu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .66 Modyfikowanie stylów za pomocą motywów dokumentu . . . . . . . . . . . .68 Zmiana obliczeń sumarycznych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .69 Zespół rozwijający program Excel poprawił błąd dotyczący funkcji Count Of Revenue . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .69 Zmiana obliczeń w polu wartości . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .70 Pokazywanie wartości procentowej całości . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .74 Użycie opcji Of w celu porównania jednego wiersza z drugim . . . . . .74 Spis treści vii Pokazywanie kolejności . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .75 Śledzenie sumy bieżącej i wartości procentowej sumy bieżącej . . . . . . .76 Wyświetlanie zmiany względem poprzedniego pola . . . . . . . . . . . . . . . . .77 Śledzenie wartości procentowej elementu nadrzędnego . . . . . . . . . . . . .77 Śledzenie względnej ważności za pomocą opcji Index . . . . . . . . . . . . . . . .78 Dodawanie i usuwanie sum częściowych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .79 Wyłączanie sum częściowych dotyczących wielu pól wierszy . . . . . . . . . .79 Dodawanie kilku sum częściowych do jednego pola . . . . . . . . . . . . . . . . . . 81 Formatowanie jednej komórki jest nową funkcją Office 365 . . . . . . . . . . . . . .82 Kolejne kroki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .83 4 Grupowanie, sortowanie i filtrowanie danych tabel przestawnych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .85 Korzystanie z okna PivotTable Fields . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .85 Dokowanie i oddokowywanie okna PivotTable Fields . . . . . . . . . . . . . . . . .87 Zmiana organizacji okna PivotTable Fields . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .88 Korzystanie z list w sekcji obszarów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .89 Sortowanie tabeli przestawnej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .89 Sortowanie klientów w kolejności od najwyższego do najniższego przychodu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .90 Używanie ręcznej sekwencji sortowania . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .93 Sortowanie za pomocą list niestandardowych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .95 Filtrowanie tabeli przestawnej: informacje ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .98 Korzystanie z filtrów dla pól wierszy i kolumn . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .99 Filtrowanie za pomocą pól wyboru . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .99 Filtrowanie za pomocą pola wyszukiwania . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 101 Filtrowanie za pomocą opcji Label Filters . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 102 Filtrowanie kolumny etykiety za pomocą informacji w kolumnie wartości . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .104 Tworzenie raportu o pięciu najwyższych wartościach za pomocą filtra Top 10 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 105 Filtrowanie za pomocą filtrów daty w menu etykiety . . . . . . . . . . . . . . . . . 107 Filtrowanie za pomocą obszaru Filters . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 109 Dodawanie pól do obszaru Filters . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 109 Wybieranie jednego elementu z filtra . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 110 Wybieranie wielu elementów z filtra . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 110 Replikowanie raportu tabeli przestawnej dla każdego elementu w filtrze . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 111 Filtrowanie z użyciem fragmentatorów i osi czasu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 112 viii Spis treści Filtrowanie na podstawie daty za pomocą osi czasu . . . . . . . . . . . . . . . . . 115 Obsługa wielu tabel przestawnych za pomocą jednego zestawu fragmentatorów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 116 Grupowanie i tworzenie hierarchii w tabeli przestawnej . . . . . . . . . . . . . . . . 119 Grupowanie pól liczbowych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 119 Ręczne grupowanie pól dat . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 123 Uwzględnianie lat podczas grupowania według miesięcy . . . . . . . . . . . . 125 Grupowanie pól daty według tygodni . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 126 Funkcja automatycznego grupowania dat w tabelach przestawnych . 127 Jak Excel decyduje co należy zgrupować automatycznie . . . . . . . . . . . . . 127 Korzystanie z automatycznego grupowania . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 128 Tworzenie łatwego raportu rok do roku . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 129 Tworzenie hierarchii . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 132 Kolejne kroki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .135 5 Wykonywanie obliczeń w tabelach przestawnych . . . . . . . . . . . . . . . . 137 Wprowadzenie do pól i elementów obliczanych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 137 Metoda 1: Ręczne dodawanie pola obliczanego do danych źródłowych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 139 Metoda 2: Użycie formuły poza tabelą przestawną w celu utworzenia pola obliczanego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 139 Metoda 3: Wstawianie pola obliczanego bezpośrednio do tabeli przestawnej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 141 Tworzenie pola obliczanego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .142 Tworzenie elementu obliczanego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 151 Działanie reguł i mankamenty obliczeń tabel przestawnych . . . . . . . . . . . . . 155 Kolejność pierwszeństwa operatorów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 155 Korzystanie z odwołań do komórek i zakresów nazwanych . . . . . . . . . . 156 Korzystanie z funkcji arkuszy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 157 Korzystanie ze stałych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 157 Odwołania do sum . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 157 Reguły specyficzne dla pól obliczanych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 157 Reguły specyficzne dla elementów obliczanych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .164 Zarządzanie obliczeniami w tabelach przestawnych i ich utrzymanie . . . . 165 Edytowanie i usuwanie obliczeń w tabelach przestawnych . . . . . . . . . . . 165 Zmiana kolejności rozwiązywania elementów obliczanych . . . . . . . . . . . 166 Dokumentowanie formuł . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 167 Kolejne kroki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 167 Spis treści ix 6 Korzystanie z wykresów przestawnych i innych metod wizualizacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 169 Czym naprawdę są wykresy przestawne? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 169 Tworzenie wykresu przestawnego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 170 Działanie przycisków pól przestawnych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 173 Tworzenie wykresu przestawnego od podstaw . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 174 Reguły tabel przestawnych. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 175 Zmiany w źródłowej tabeli przestawnej mają wpływ na wykres przestawny . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 175 Rozmieszczenie pól danych w tabeli przestawnej może nie sprzyjać wykresom przestawnym . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 175 W programie Excel 2019 nadal istnieje kilka ograniczeń formatowania . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 178 Alternatywy dla wykresów przestawnych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 182 Metoda 1.: Przekształcanie tabeli przestawnej w sztywne wartości . . . . 183 Metoda 2: Usunięcie źródłowej tabeli przestawnej . . . . . . . . . . . . . . . . . .184 Metoda 3: Dystrybucja obrazu wykresu przestawnego . . . . . . . . . . . . . .184 Metoda 4: Użycie komórek połączonych z tabelą przestawną jako źródła danych dla wykresu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 185 Formatowanie warunkowe tabel przestawnych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 188 Przykład formatowania warunkowego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 188 Wstępnie zaprogramowane scenariusze dla poziomów warunkowych 190 Tworzenie własnych reguł formatowania warunkowego . . . . . . . . . . . . . . . . 191 Korzystanie z niestandardowych wizualizacji funkcji Power BI w programie Excel . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 196 Kolejne kroki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .198 7 Analizowanie różnych źródeł danych za pomocą tabel przestawnych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 199 Korzystanie z modelu danych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 200 Tworzenie pierwszego modelu danych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 200 Zarządzanie relacjami w funkcji Data Model . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 204 Dodawanie nowej tabeli do modelu danych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 205 Ograniczenia modelu danych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 205 Tworzenie tabeli przestawnej za pomocą zewnętrznych źródeł danych 206 Tworzenie tabel przestawnych na podstawie danych z programu Microsoft Access . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .207 Tworzenie tabel przestawnych na podstawie danych z bazy SQL Server . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 210 x Spis treści Wykorzystanie Power Query do uzyskiwania i przekształcania danych . .214 Podstawy funkcji Power Query . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 215 Zastosowane kroki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 221 Odświeżanie danych Power Query . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 222 Zarządzanie istniejącymi zapytaniami . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 224 Działania na poziomie kolumny . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 225 Akcje tabel . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 230 Typy połączeń Power Query . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 232 Jeszcze jeden przykład Power Query . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 235 Kolejne kroki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 238 8 Udostępnianie pulpitów za pomocą usługi Power BI . . . . . . . . . . . . 239 Zapoznanie z programem Power BI Desktop . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 239 Przygotowanie danych w programie Excel . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 240 Importowanie danych do programu Power BI . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .241 Wprowadzenie do interfejsu Power BI . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 242 Przygotowanie danych w programie Power BI . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 243 Definiowanie synonimów w programie Power BI Desktop . . . . . . . . . . . 245 Budowanie interaktywnego raportu w programie Power BI Desktop . . . . 246 Tworzenie pierwszej wizualizacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 246 Tworzenie drugiej wizualizacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 251 Filtrowanie między wykresami . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 251 Tworzenie hierarchii szczegółowości . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 252 Importowanie niestandardowej wizualizacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 254 Publikowanie w Power BI . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 256 Projektowanie dla urządzeń mobilnych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 256 Publikowanie w przestrzeni roboczej. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .257 Korzystanie ze sztucznej inteligencji za pomocą funkcji Insights . . . . . 258 Wyszukiwanie danych za pomocą funkcji Q A . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 259 Projektowanie skoroszytu w postaci interaktywnej strony sieci Web . . . . . 261 Udostępnianie łącza do skoroszytu w sieci Web . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 264 Kolejne kroki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 264 9 Korzystanie z formuł modułów z modelem danych lub danymi OLAP . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 265 Przekształcanie tabeli przestawnej do formuł modułów . . . . . . . . . . . . . . . 266 Wprowadzenie do technologii OLAP . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .274 Łączenie się z modułem OLAP . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .275 Spis treści xi Struktura modułu OLAP . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .278 Ograniczenia tabel przestawnych OLAP . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 280 Tworzenie modułu offline . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 280 Wychodzenie poza formę tabeli przestawnej za pomocą funkcji modułów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 284 Zapoznanie z funkcjami modułów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 284 Dodawanie obliczeń do tabel przestawnych OLAP . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 286 Tworzenie miar obliczanych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .287 Tworzenie obliczanych członków . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 291 Zarządzanie obliczeniami OLAP . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 294 Wykonywanie analiz warunkowych na danych OLAP . . . . . . . . . . . . . . . 296 Kolejne kroki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 298 10 Odblokowywanie funkcji za pomocą modelu danych i Power Pivot . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 299 Zastępowanie funkcji VLOOKUP modelem danych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 300 Odblokowywanie ukrytych funkcji za pomocą modelu danych . . . . . . . . 305 Obliczanie unikalnych wartości w tabeli przestawnej . . . . . . . . . . . . . . . 305 Uwzględnianie odfiltrowanych elementów w sumach . . . . . . . . . . . . . . .307 Tworzenie mediany w tabeli przestawnej za pomocą miar DAX . . . . . 309 Raportowanie tekstu w obszarze Values . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 311 Przetwarzanie wielkich zbiorów danych za pomocą Power Query . . . . . . . 312 Dodawanie nowej kolumny za pomocą Power Query . . . . . . . . . . . . . . . . 315 Power Query przypomina rejestrator makr, ale jest lepsze . . . . . . . . . . . . 316 Unikanie siatki programu Excel poprzez wczytanie danych do modelu danych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 317 Dodawanie połączonej tabeli . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 319 Definiowanie relacji między dwoma tabelami . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 320 Dodawanie kolumn obliczanych do siatki Power Pivot . . . . . . . . . . . . . . . 321 Sortowanie kolumny według innej kolumny . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 323 Tworzenie tabeli przestawnej z modelu danych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 323 Zaawansowane techniki Power Pivot . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 325 Obsługa skomplikowanych relacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 325 Korzystanie z analizy czasowej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 326 Obchodzenie ograniczeń modelu danych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .327 Inne korzyści funkcji Power Pivot . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 329 Więcej informacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 329 Kolejne kroki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 330 xii Spis treści 11 Analizowanie danych geograficznych za pomocą funkcji 3D Map . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 331 Analizowanie danych geograficznych za pomocą funkcji 3D Map . . . . . . . 331 Przygotowanie danych dla 3D Map . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 332 Geokodowanie danych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 332 Tworzenie wykresu kolumnowego w 3D Map . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 334 Nawigacja na mapie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 335 Oznaczanie punktów etykietą . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 336 Tworzenie wykresów kołowych lub bąbelkowych na mapie . . . . . . . . . . .337 Korzystanie z map cieplnych i map regionów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .337 Ustawienia 3D Map . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 338 Dostosowywanie 3D Map . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 339 Łączenie dwóch zbiorów danych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 340 Animowanie danych w czasie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .341 Tworzenie wycieczki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .341 Tworzenie wideo w 3D Map . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 343 Kolejne kroki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 346 12 Ulepszanie raportów tabel przestawnych za pomocą makr . . . . .347 Korzystanie z makr w raportach tabel przestawnych . . . . . . . . . . . . . . . . . . .347 Rejestrowanie makra . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 348 Tworzenie interfejsu użytkownika z kontrolkami formularza . . . . . . . . . . . . 351 Modyfikowanie zarejestrowanego makra w celu dodania nowych funkcji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 353 Wstawianie kontrolki paska przewijania . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 354 Tworzenie makra w Power Query . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 358 Kolejne kroki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .367 13 Tworzenie tabel przestawnych za pomocą VBA . . . . . . . . . . . . . . . . . 369 Włączanie VBA w swojej kopii programu Excel . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .370 Korzystanie z pliku w formacie umożliwiającym używanie makr . . . . . . . . . 371 Visual Basic Editor . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .372 Narzędzia języka Visual Basic . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .373 Rejestrator makr . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .373 Zrozumienie kodu zorientowanego obiektowo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .374 Sztuczki profesjonalistów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .374 Pisanie kodu obsługującego zakres danych dowolnej wielkości . . . . . .374 Korzystanie z super-zmiennych: zmienne obiektowe . . . . . . . . . . . . . . . .376 Spis treści xiii Użycie With oraz End With w celu skrócenia kodu . . . . . . . . . . . . . . . . . . .377 Zrozumieć wersje . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .377 Tworzenie tabeli przestawnej w programie Excel za pomocą VBA . . . . . . .378 Dodawanie pól do obszaru Data . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 381 Formatowanie tabeli przestawnej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 381 Radzenie sobie z ograniczeniami tabel przestawnych . . . . . . . . . . . . . . . . . . 384 Wypełnianie pustych komórek w obszarze danych . . . . . . . . . . . . . . . . . 384 Wypełnianie pustych komórek w obszarze wierszy . . . . . . . . . . . . . . . . . 385 Zapobieganie błędom po wstawieniu lub usunięciu komórek . . . . . . . 385 Kontrolowanie sum końcowych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 386 Przekształcanie tabeli przestawnej w wartości . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .387 Tabela przestawna 201: tworzenie raportu prezentującego przychody według kategorii . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 391 Upewnienie się, że korzystamy z układu tabelarycznego . . . . . . . . . . . 393 Grupowanie dat w lata . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 394 Usuwanie pustych komórek . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 396 Kontrolowanie kolejności sortowania za pomocą funkcji AutoSort . . . .397 Zmiana domyślnego formatu liczbowego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .397 Ukrywanie sum częściowych dla wielu pól wierszy . . . . . . . . . . . . . . . . . 398 Kopiowanie gotowej tabeli przestawnej w postaci wartości do nowego skoroszytu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 399 Ostateczne formatowanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 400 Dodawanie sum częściowych w celu uzyskania łamania strony . . . . . . .401 Zebranie kodu w całość . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 402 Obliczenia za pomocą tabeli przestawnej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 405 Rozwiązywanie problemów z co najmniej dwoma polami danych . . . 406 Korzystanie z obliczeń innych niż Sum . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .407 Użycie obliczanych pól danych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 409 Korzystanie z elementów obliczanych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 411 Obliczanie grup . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .413 Wykonywanie innych obliczeń za pomocą funkcji Show Values As . . . .415 Zaawansowane techniki tabel przestawnych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 417 Korzystanie z funkcji AutoShow w celu utworzenia streszczenia . . . . . . 417 Filtrowanie zbioru rekordów za pomocą funkcji ShowDetail . . . . . . . . 420 Tworzenie raportów dla każdego regionu lub modelu . . . . . . . . . . . . . . 422 Ręczne filtrowanie co najmniej dwóch elementów w tabeli przestawnej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .427 Korzystanie z filtrów konceptualnych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 428 xiv Spis treści Korzystanie z filtra wyszukiwania . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 432 Konfigurowanie fragmentatorów w celu filtrowania tabeli przestawnej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 433 Używanie modelu danych w programie Excel 2019 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 436 Dodanie obydwu tabel do modelu danych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 436 Tworzenie relacji między dwiema tabelami . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .437 Definiowanie pamięci podręcznej i tworzenie tabeli przestawnej . . . . 438 Dodawanie pól modelu do tabeli przestawnej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 438 Dodawanie pól liczbowych do obszaru Values . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 439 Podsumowanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 440 Kolejne kroki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 442 14 Zaawansowane wskazówki i techniki dotyczące tabel przestawnych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 443 Wskazówka 1: Wymuszanie automatycznego odświeżania tabel przestawnych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 444 Wskazówka 2: Jednoczesne odświeżanie wszystkich tabel przestawnych w skoroszycie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 445 Wskazówka 3: Sortowanie elementów danych w unikalnej kolejności, innej niż rosnąco i malejąco . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 446 Wskazówka 4: Używanie (lub unikanie używania) list niestandardowych do sortowania tabel przestawnych . . . . . . . . . . . . . . . . 447 Wskazówka 5: Zmiana zachowania wszystkich przyszłych tabel przestawnych za pomocą ustawień domyślnych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 449 Wskazówka 6: Przekształcanie tabel przestawnych w sztywne dane . . . . 450 Wskazówka 7: Wypełnianie pustych komórek pozostałych po polach wierszy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .451 Opcja 1: Implementacja funkcji Repeat All Item Labels . . . . . . . . . . . . . . .451 Opcja 2: Użycie funkcji Go To Special programu Excel . . . . . . . . . . . . . . . 452 Wskazówka 8: Dodawanie pola z kolejnością do tabeli przestawnej . . . . 454 Wskazówka 9: Zmniejszanie rozmiaru raportów tabel przestawnych . . . . 456 Usuwanie arkusza z danymi źródłowymi . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 456 Wskazówka 10: Tworzenie automatycznie rozszerzalnego zakresu danych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .457 Wskazówka 11: Porównywanie tabel za pomocą tabel przestawnych . . . . 458 Wskazówka 12: Automatyczne filtrowanie tabeli za pomocą funkcji AutoFilter . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 460 Wskazówka 13: Wymuszanie dwóch formatów liczbowych w tabeli przestawnej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 463 Spis treści xv Wskazówka 14: Formatowanie poszczególnych wartości w tabeli przestawnej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 465 Wskazówka 15: Formatowanie sekcji tabeli przestawnej . . . . . . . . . . . . . . . . .467 Wskazówka 16: Tworzenie rozkładu częstotliwości za pomocą tabeli przestawnej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 468 Wskazówka 17: Wykorzystanie tabeli przestawnej do rozłożenia zbioru danych na osobne zakładki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .470 Wskazówka 18: Nakładanie ograniczeń na tabele i pola przestawne . . . . .472 Ograniczenia w tabeli przestawnej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .472 Ograniczenia pól przestawnych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 474 Wskazówka 19: Wykorzystanie tabeli przestawnej do rozłożenia zbioru danych na osobne skoroszyty . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .475 Wskazówka 20: Wyznaczanie zmiany procentowej względem ubiegłego roku . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .478 Wskazówka 21: Dwukierunkowa funkcja VLOOKUP za pomocą Power Query . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 480 Kolejne kroki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 486 15 Dr. Jekyll i Mr. GetPivotData . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .487 Unikanie nieprzyjemnego problemu GetPivotData . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 488 Unikanie funkcji GetPivotData poprzez wpisanie formuły . . . . . . . . . . . .491 Wyłączanie funkcji GetPivotData . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 492 Dlaczego firma Microsoft zmusza nas do korzystania z funkcji GetPivotData . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 493 Rozwiązywanie problemów z tabelami przestawnymi za pomocą funkcji GetPivotData . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 494 Tworzenie brzydkiej tabeli przestawnej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 496 Tworzenie szablonu raportu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 498 Wypełnianie szablonu raportu za pomocą funkcji GetPivotData . . . . 500 Aktualizowanie raportu w nadchodzących miesiącach . . . . . . . . . . . . . . 504 Konkluzja . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 506 A Nazwy funkcji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .507 Indeks . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 513
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Microsoft Excel 2019 Przetwarzanie danych za pomocą tabel przestawnych
Autor:
,

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: