Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00086 010869 7463738 na godz. na dobę w sumie
Modelowanie i prognozowanie cen surowców energetycznych - ebook/pdf
Modelowanie i prognozowanie cen surowców energetycznych - ebook/pdf
Autor: , Liczba stron: 229
Wydawca: C. H. Beck Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-255-7669-1 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> prawo i podatki
Porównaj ceny (książka, ebook, audiobook).

Największym wyzwaniem stawianym przed analizami współczesnych rynków towarowych jest poradzenie sobie z ich nieustannymi i głębokimi zmianami. Z jednej strony obserwuje się coraz większy udział w dynamice cen towarów operacji typowo finansowych, których celem nie jest fizyczny handel towarami. Z drugiej strony, ze względu na uwarunkowania gospodarcze, polityczne czy środowiskowe (ekologiczne) zmienia się geografia rynków towarowych. Analiza prowadzona w takich warunkach musi wykorzystywać stosowne narzędzia ekonometryczne. Niniejsza publikacja nie tylko prezentuje metody badawcze, które mogą być wykorzystane w modelowaniu cen w obliczu zmian strukturalnych, ale również pokazuje, jak je stosować, aby rozwiązywać oryginalne i ważne problemy rynku surowców energetycznych. Monografia została tak zaprojektowana, aby stać się inspiracją dla badaczy stosujących narzędzia ilościowe w analizach współczesnej gospodarki, ale równocześnie, dzięki bogatemu doświadczeniu autorów opracowania, prezentowała i komentowała najważniejsze wątki ekonomicznych teorii rynków surowców energetycznych, dając wskazówki decydentom i praktykom.

Autorzy w bardzo ciekawy sposób wprowadzają czytelnika w problem praktycznego prognozowania cen surowców i dokonują porównania bardzo szerokiej klasy modeli i procedur prognostycznych. Tekst jest napisany językiem specjalistycznym, precyzyjnym ale też przystępnym. Kluczową dla wysokiej oceny monografii (…) jest bardzo poważny i obszerny eksperyment prognostyczny” przeprowadzony dla „określenia narzędzi najlepiej sprawdzających się w krótkookresowym prognozowaniu.

Prof. UEK dr hab. Mateusz Pipień

Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie

(…) Zaprezentowanie empirycznych poszukiwań najlepszych prognoz cen surowców energetycznych, które zostały wykonane w sposób bardzo rzetelny, ciekawy, a przede wszystkim poprawna badawczo. Badania zaprezentowane przez Autorów w tej pracy zaliczają się do grupy niewielu badań, jakie znam, w zakresie poszukiwania dobrych modeli prognostycznych.

Prof. dr hab. Tadeusz Kufel

Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu

Autorzy monografii są pracownikami Katedry Statystyki Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie. Od kilku lat prowadzą badania nad funkcjonowaniem międzynarodowych rynków towarowych. Są autorami artykułów w dziedzinie ekonomii środowiskowej publikowanymi w najważniejszych, specjalistycznych czasopismach znajdujących się bazie Journal Citation Index (JCR).

Znajdź podobne książki

Darmowy fragment publikacji:

Modelowanie Modelowanie i prognozowanie i prognozowanie cen surowców cen surowców energetycznych energetycznych Monika Papie˝ Sławomir Âmiech Surowce_energetyczne_str:Statystyka_str 10/13/15 12:44 PM Page 1 Modelowanie i prognozowanie cen surowców energetycznych Surowce_energetyczne_str:Statystyka_str 10/13/15 12:44 PM Page 2 Autorzy: Monika Papie˝ – wst´p*, rozdziały: 2, 3.5, 4; 5, 7, zakoƒczenie* Sławomir Âmiech – wst´p*, rozdziały: 1, 3.1–3.4, 6, 8, zakoƒczenie* * wspó∏autorstwo Surowce_energetyczne_str:Statystyka_str 10/13/15 12:44 PM Page 3 Modelowanie i prognozowanie cen surowców energetycznych Monika Papie˝ Sławomir Âmiech WYDAWNICTWO C.H.BECK WARSZAWA 2015 Wydawca: Dorota Ostrowska-Furmanek Redakcja merytoryczna: Danuta Kamińska-Hass Recenzenci: prof. dr hab. Tadeusz Kufel, dr hab. Mateusz Pipień, prof. UEK w Krakowie Projekt okładki i stron tytułowych: Maryna Wiśniewska Ilustracja na okładce: c(cid:13) Mark Evans/iStockphoto.com Seria: Metody ilościowe Złożono programem TEX Publikacja dofinansowana ze środków Narodowego Centrum Nauki grant nr 2011/03/B/HS4/01134 pt. „Modelowanie i prognozowanie cen surowców energetycznych w kontekście bezpieczeństwa energetycznego Polski i Europy” c(cid:13) Wydawnictwo C.H.Beck 2015 Wydawnictwo C.H.Beck Sp. z o.o. ul. Bonifraterska 17, 00-203 Warszawa Skład i łamanie: Wydawnictwo C.H.Beck Druk i oprawa: Totem, Inowrocław ISBN 978-83-255-7668-4 e-book 978-83-255-7669-1 Spis treści . . . . . . . . . . . . . . . Wstęp (M. Papież, S. Śmiech) . . . . . . . . . . . . . . Rozdział 1. Ekonomiczne teorie wyceny surowców energetycznych (S. Śmiech) . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1.1. Wprowadzenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1.2. Reguła Hotellinga . 1.3. Premia za zapasy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1.4. Równowaga pomiędzy cenami spot i futures . . . . . . . . . . . . . . . . Rozdział 2. Geopolityczne i ekonomiczne podstawy funkcjonowania rynku . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2.4. Rynek gazu ziemnego . surowców energetycznych (M. Papież) . . 2.1. Uwagi wstępne . . 2.2. Podaż energii pierwotnej . . . 2.3. Rynek ropy naftowej . . . . 2.3.1. Rezerwy i zasoby ropy naftowej . . 2.3.2. Wydobycie ropy naftowej 2.3.3. Handel ropą naftową . . . . . . . . 2.3.4. Ceny ropy naftowej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2.5.1. Rezerwy i zasoby węgla energetycznego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2.5.2. Produkcja węgla energetycznego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2.5.3. Handel węglem energetycznym . 2.5.4. Ceny węgla energetycznego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2.4.1. Rezerwy i zasoby gazu ziemnego . 2.4.2. Wydobycie gazu ziemnego . . 2.4.3. Handel gazem ziemnym . . . 2.4.4. Ceny gazu ziemnego . . . . 2.5. Rynek węgla energetycznego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rozdział 3. Relacje pomiędzy cenami głównych surowców energetycznych . . . . . . . . (M. Papież – 3.5, S. Śmiech – 3.1–3.4) . 3.1. Wprowadzenie . . 3.2. Przegląd literatury przedmiotu . . . . . . 3.2.1. Rynek ropy naftowej . 3.2.2. Rynek węgla energetycznego . 3.2.3. Rynek gazu ziemnego . . 3.2.4. Powiązania rynków ropy naftowej, węgla energetycznego i gazu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ziemnego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 9 21 21 22 25 27 29 29 31 34 34 35 36 38 39 39 40 41 43 46 46 47 48 51 53 53 54 54 56 57 59 5 Spis treści 3.3. Przyczynowość w średniej i w wariancji dla światowych cen węgla . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . energetycznego . . 3.3.1. Uwagi wstępne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 3.3.2. Test Honga w ocenie zależności przyczynowych w sensie Grangera 3.3.3. Ocena zależności przyczynowych w średniej i w wariancji dla cen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . węgla . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 3.4. Integracja międzynarodowego rynku węgla i ocena ról poszczególnych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . cen węgla energetycznego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 3.4.1. Uwagi wstępne . 3.4.2. Określenie liczby wspólnych trendów stochastycznych. Test słabej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . egzogeniczności . . . . . . . . . . . . . . . . . 3.4.3. Ocena siły integracji międzynarodowego rynku węgla energetycznego i ról poszczególnych jego uczestników . . . . . . . 3.5. Długookresowe i krótkookresowe relacje pomiędzy cenami surowców energetycznych na rynku europejskim . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 3.5.1. Uwagi wstępne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 3.5.2. Ocena długookresowej i krótkookresowej zależności pomiędzy cenami surowców energetycznych na rynku europejskim . . . . . . . . . . . . . 62 62 62 64 72 72 73 75 83 83 84 Rozdział 4. Relacje pomiędzy cenami surowców energetycznych a sferami . . . realną i finansową gospodarki (M. Papież) 89 89 4.1. Wprowadzenie i przegląd literatury . 4.2. Wpływ gospodarki strefy euro na światowe ceny surowców energetycznych 92 92 93 4.2.1. Uwagi wstępne 4.2.2. Strukturalny model wektorowej autoregresji 4.2.3. Ocena wpływu sfery realnej i sfery finansowej gospodarki strefy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 95 euro na światowe ceny surowców . . . . . . . . . . . . . . . . . . Analiza strukturalna odpowiedzi impulsowej . . . . . . . . . . . . 97 Dekompozycja wariancji błędu prognozy . . . . . . . . . . . . . . 103 4.3. Zależności przyczynowe pomiędzy cenami surowców energetycznych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 105 a sferą finansową strefy euro . 4.3.1. Uwagi wstępne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 105 . 4.3.2. Procedura Toda–Yamamoto w ocenie zależności przyczynowych . 105 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 108 Schemat rolowany . . . . . . . . . . . . . . . . 4.3.3. Ocena zależności przyczynowych pomiędzy cenami surowców energetycznych na rynku europejskim, kursem EUR/USD oraz indeksem DAX . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 108 . . . . Rozdział 5. Założenia do budowy i oceny krótkookresowych prognoz cen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ropy naftowej (M. Papież) . . . . . . . . . . . . . . . . . 114 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 114 5.1. Uwagi wstępne . . . 5.2. Zmienna prognozowana . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 115 5.3. Rolowany i rekursywny schemat prognozowania . . . . . . . . . . . . . . 116 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 119 5.4. Metody oceny trafności prognoz . . . . . . . . . . . . . . . . . . 119 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 123 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 125 5.4.1. Mierniki trafności prognoz ex post 5.4.2. Test Diebolda–Mariano . 5.4.3. Test Clarka–Westa . . . . . . . . . 6 Spis treści Rozdział 6. Prognozowanie ceny ropy naftowej za pomocą . . . . . . . . . . jednowymiarowych modeli szeregów czasowych (S. Śmiech) . . . . . 6.1. Wprowadzenie . 6.2. Przegląd modeli prognostycznych . . . . . . . 127 . . . . . . . . . . . . . . . . . . 127 . . . . . . . . . . . . . . . . . . 129 6.2.1. Modele ARIMA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 129 6.2.2. Modele wyrównywania wykładniczego . . . . . . . . . . . . . . . 130 6.2.3. Autoregresyjne sztuczne sieci neuronowe . . . . . . . . . . . . . . 132 6.2.4. Autoregresyjne modele progowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . 133 6.3. Ocena trafności prognoz ceny ropy naftowej otrzymanych na podstawie . . . . . . . . . . . jednowymiarowych modeli szeregów czasowych . . . . . . . . . . . . . . 134 6.3.1. Ocena trafności prognoz w schemacie rolowanym . . . . . . . . . 134 6.3.2. Ocena trafności prognoz w schemacie rekursywnym . . . . . . . . 137 Rozdział 7. Prognozowanie ceny ropy naftowej na podstawie wielowymiarowych modeli ekonometrycznych (M. Papież) 7.1. Uwagi wstępne . . 7.2. Przegląd literatury przedmiotu . 7.3. Charakterystyka zmiennych wykorzystanych w prognozowaniu ceny ropy . . . . . 140 . . . . . . . . . . . . . . . . . . 140 . . . . . . . . . . . . . . . . . . 141 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 144 naftowej . 7.3.1. Zmienne makroekonomiczne opisujące realną sferę gospodarki . . 145 7.3.2. Zmienne opisujące finansową sferę gospodarki . . . . . . . . . . . 149 7.3.3. Ceny surowców energetycznych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 152 . . . . . . . . 7.4. Modele ekonometryczne wykorzystane do prognozowania ceny ropy . . . . . . . . naftowej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 153 7.4.1. Autoregresyjny model z rozkładem opóźnień ARDL(p, q) . . . . . 153 7.4.2. Model wektorowej autoregresji VAR(p) . . . 154 . . . . . . . . 155 7.4.3. Modele wzorcowe w ocenie zdolności predykcyjnej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 7.5. Ocena trafności prognoz ceny ropy naftowej wygenerowanych przez . . . . . . . . . . . . . modele ARDL . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 156 7.5.1. Ocena trafności prognoz w schemacie rolowanym . . . . . . . . . 159 7.5.2. Ocena trafności prognoz w schemacie rekursywnym . . . . . . . . 162 7.6. Ocena trafności prognoz ceny ropy naftowej dla modeli VAR . . . . . . . 166 7.6.1. Dobór zmiennych w modelach VAR . . . . . . . . . . . . . . . . 166 7.6.2. Ocena trafności prognoz w schemacie rolowanym . . . . . . . . . 168 7.6.3. Ocena trafności prognoz w schemacie rekursywnym . . . . . . . . 172 . . . . . . . . . . . . . . . . . 174 7.7. Uwagi końcowe . . . . . . . . . . . . . . Rozdział 8. Prognozowanie ceny ropy naftowej metodami dla licznych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . zbiorów regresorów (S. Śmiech) 8.1. Wprowadzenie . . 8.2. Ocena trafności prognoz ceny ropy naftowej otrzymanych za pomocą . . . . . . . . . . 177 . . . . . . . . . . . . . . . . . . 177 dynamicznych modeli czynnikowych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 179 8.2.1. Dynamiczny model czynnikowy . . . . . . . . . . . . . . . . . . 179 8.2.2. Ocena trafności prognoz w schemacie rolowanym . . . . . . . . . 180 8.2.3. Ocena trafności prognoz w schemacie rekursywnym . . . . . . . . 181 8.3. Wyniki modeli VAR budowanych dla różnych podzbiorów regresorów . . 182 8.3.1. Wprowadzenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 182 8.3.2. Ocena trafności prognoz w schemacie rolowanym . . . . . . . . . 184 8.3.3. Ocena trafności prognoz w schemacie rekursywnym . . . . . . . . 188 . . . . . . . . . . 7 Spis treści . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 8.3.4. Porównanie rozkładów błędów prognoz dla schematu rolowanego i rekursywnego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 191 8.3.5. Analiza prognoz i błędów prognoz dla najlepszych specyfikacji modeli . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 193 8.3.6. Najlepsze predyktory dla ceny ropy Brent w różnych . . . okresach weryfikacji . . . . . . . . 8.4. Prognozy łączone . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 195 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 200 . 8.4.1. Wprowadzenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 200 8.4.2. Ocena trafności prognoz w schemacie rolowanym . . . . . . . . . 202 8.4.3. Ocena trafności prognoz w schemacie rekursywnym . . . . . . . . 204 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 207 . . . . . . . . . . . . 209 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 213 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 227 . Zakończenie (M. Papież, S. Śmiech) Bibliografia . . . . Indeks rzeczowy . . 8.5. Podsumowanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Wstęp Bezpieczeństwo energetyczne rozumiane jest przez Międzynarodową Agencję Energii (International Energy Agency, IEA) jako możliwość „ciągłych fizycznych dostaw energii po akceptowalnych cenach, z uwzględnieniem troski o środowi- sko naturalne”. Podobna definicja bezpieczeństwa energetycznego jest podana w prawie energetycznym [Ustawa Prawo energetyczne z dnia 10.04.1997 r. wraz z późniejszymi zmianami] i brzmi: „Bezpieczeństwo energetyczne jest to stan gospodarki umożliwiający pokrycie bieżącego i perspektywicznego zapotrze- bowania odbiorców na paliwa i energię w sposób technicznie i ekonomicznie uzasadniony, przy zachowaniu wymagań ochrony środowiska”. Oznacza to, że po- jęcie bezpieczeństwa energetycznego obejmuje trzy główne aspekty: energetyczny, ekonomiczny i ekologiczny. Bezpieczeństwo ekonomiczne można rozumieć jako gwarancję, że ceny energii nie będą tworzyły bariery dla rozwoju gospodarczego i nie będą prowadziły do ubóstwa energetycznego. Stąd bezpieczeństwo ener- getyczne, a w konsekwencji także rozwój każdego kraju, zależą od możliwości dostarczenia wystarczającej ilości energii po akceptowalnych cenach. A samo bezpieczeństwo energetyczne jest jednym z kluczowych problemów współczesne- go świata. Ma to związek zarówno ze zjawiskiem wyczerpywania się zasobów tradycyjnych surowców energetycznych oraz zmianami polityczno-gospodarczy- mi na arenie światowej, jak i ze zmianami światopoglądowymi czy coraz większą popularnością koncepcji rozwoju zrównoważonego. W całkowitym światowym zapotrzebowaniu na energię pierwotną dominują paliwa pierwotne, czyli ropa naftowa, gaz ziemny i węgiel energetyczny (ich udział w 2012 roku wynosił około 81 całkowitego zapotrzebowania na energię pierwotną) i według prognoz Międzynarodowej Agencji Energii [IEA, 2014a] taki udział powinien utrzymać się na podobnym poziomie przez kolejnych kilkadziesiąt lat. Dlatego też tak istotne znaczenie mają odpowiedzi na następujące pytania dotyczące funkcjonowania rynku surowców energetycznych: – Czy rynek danego surowca energetycznego ma charakter regionalny, czy globalny (czy funkcjonuje prawo jednej ceny)? – Czy można ustalić rolę poszczególnych cen, tj. wskazać ceny wiodące (price setters) i naśladujące (price takers)? – Jakie są relacje pomiędzy cenami surowców energetycznych a sferą realną i sferą finansową gospodarki? – Czy można skutecznie prognozować ceny surowców energetycznych? 9
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Modelowanie i prognozowanie cen surowców energetycznych
Autor:
,

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: