Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00088 005796 13103090 na godz. na dobę w sumie
Pełnomocnictwo procesowe w sprawach cywilnych. Komentarz praktyczny z orzecznictwem. Wzory pism procesowych i kazus - ebook/pdf
Pełnomocnictwo procesowe w sprawach cywilnych. Komentarz praktyczny z orzecznictwem. Wzory pism procesowych i kazus - ebook/pdf
Autor: , Liczba stron: 259
Wydawca: C. H. Beck Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-255-6411-7 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> prawo i podatki >> cywilne
Porównaj ceny (książka, ebook, audiobook).

Publikacja Pełnomocnictwo procesowe w sprawach cywilnych szczegółowo omawia przedstawicielstwo procesowe jakim jest pełnomocnictwo. Ponadto Autorzy przedstawili w publikacji skutki prawne wypowiedzenia pełnomocnictwa oraz dokonania czynności bez należytego umocowania, a także pełnomocnictwo udzielone z urzędu (uregulowania szczególne) i pełnomocnictwo w postępowaniu z elementem międzynarodowym.

Publikacja została podzielona na trzy części.

CZĘŚĆ I. PRAKTYCZNY KOMENTARZ Z PRZEGLĄDEM ORZECZNICTWA, zwiera rozdziały dotyczące m.in.:

CZEŚĆ II. WZORY PISM zawiera przykładowe wzory związane z tematyką publikacji m.in.:

CZĘŚĆ III. KAZUS to przykładowy kazus wraz z rozwiązaniem dotyczący tematyki pełnomocnictwa procesowego w postępowaniu cywilnym. Odpowiada on modelowi zadań występujących na egzaminach prawniczych (adwokackim, radcowskim itd.).

Publikacja przeznaczona jest dla szerokiego kręgu odbiorców. Będzie ona przydatna przede wszystkim praktykom – sędziom, prokuratorom, adwokatom, radcom prawnym, oraz aplikantom zawodów prawniczych. Ponadto przeznaczona jest ona dla wszystkich osób, które borykają się z problemem pełnomocnictwa procesowego udzielonego w postępowaniu cywilnym.

 

 

Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

Iwona Wiszniewska Krzysztof Wiszniewski Pełnomocnictwo procesowe w sprawach cywilnych Komentarz praktyczny z orzecznictwem Wzory pism procesowych i kazus P R A W O S Ñ D O W E P R A W O S Ñ D O W E P R A W O S Ñ D O W E P R A W O S Ñ D O W E Iwona Wiszniewska Krzysztof Wiszniewski Pełnomocnictwo procesowe w sprawach cywilnych Komentarz praktyczny z orzecznictwem Wzory pism procesowych i kazus Wydawnictwo C.H.Beck Warszawa 2014 Autorami poszczególnych części są: Iwona Wiszniewska – rozdziały 3, 5 i 6, wzory pism procesowych oraz kazus Krzysztof Wiszniewski – rozdziały 1, 2 i 4 oraz kazus Wydawca: Wioleta Beczek Redakcja: Iwona Duda Projekt okładki: GRAFOS © Wydawnictwo C.H.Beck 2014 Wydawnictwo C.H.Beck Sp. z o.o. ul. Bonifraterska 17, 00-203 Warszawa Skład i łamanie: GRAFOS Druk i oprawa: Totem, Inowrocław ISBN 978-83-255-6410-0 ISBN e-book 978-83-255-6411-7 Spis treści Przedmowa ..................................................................................... VII Wykaz skrótów ............................................................................... IX Wykaz literatury ............................................................................... XIII Część I. Komentarz praktyczny z przeglądem orzecznictwa ... 1 Rozdział 1. Zagadnienia wstępne ................................................ 3 1. Przedstawicielstwo w szerokim znaczeniu ................................. 3 2. Przedstawicielstwo w wąskim ujęciu .......................................... 4 2.1. Uwagi wstępne ................................................................... 4 2.2. Przedstawicielstwo ustawowe ............................................ 7 2.3. Pełnomocnictwo jako forma przedstawicielstwa ................. 8 3. Pełnomocnictwo w postępowaniu cywilnym .............................. 9 3.1. Pełnomocnictwo procesowe jako instytucja prawa procesowego cywilnego ...................................................... 9 3.2. Działanie przez pełnomocnika. Zdolność postulacyjna ....... 3.3. Istota pełnomocnictwa udzielonego w postępowaniu cywilnym ............................................................................ 3.4. Sposób powstania stosunku pełnomocnictwa w postępowaniu cywilnym ................................................. 3.5. Adresat oświadczenia o udzieleniu pełnomocnictwa .......... 3.6. Znaczenie pełnomocnictwa dla procesu cywilnego ............. 4. Warunki skutecznego działania pełnomocnika ........................... 5. Stosunek wewnętrzny ................................................................ 6. Pojęcie działania przed sądem .................................................... 7. Wybór orzecznictwa ................................................................... Rozdział 2. Zakres przedmiotowy ................................................ 1. Rodzaje pełnomocnictw w postępowaniu cywilnym .................... 2. Określenie sprawy ...................................................................... 3. Zakres przedmiotowy pełnomocnictwa ..................................... 4. Modyfikacje zakresu pełnomocnictwa ........................................ 5. Wybór orzecznictwa ................................................................... 10 11 18 20 23 24 25 26 26 30 30 32 34 44 48 III Rozdział 3. Zakres podmiotowy .................................................. 1. Mocodawca ................................................................................ 2. Krąg osób, którym można udzielić pełnomocnictwa ................... 2.1. Uwagi wstępne ................................................................... 2.2. Adwokat lub radca prawny ................................................. 2.3. Prawnicy zagraniczni .......................................................... 2.4. Rzecznik patentowy w sprawach własności przemysłowej ... 2.5. Osoba sprawująca zarząd majątkiem lub interesami strony ................................................................................. 2.6. Osoba pozostająca ze stroną w stałym stosunku zlecenia, jeżeli przedmiot sprawy wchodzi w zakres tego zlecenia ... 2.7. Współuczestnik sporu ......................................................... 2.8. Rodzice, małżonek, rodzeństwo lub zstępni strony oraz osoby pozostające ze stroną w stosunku przysposobienia ... 2.9. Pracownik osoby prawnej lub przedsiębiorcy będącego 60 60 65 65 67 75 77 80 83 86 87 stroną postępowania, w tym nieposiadającego osobowości 89 prawnej, jak również pracownik jej organu nadrzędnego .. 93 2.10. Przedstawiciel organizacji pozarządowych (społecznych) .. 95 3. Inni pełnomocnicy ...................................................................... 95 3.1. Prokuratoria Generalna Skarbu Państwa ............................ 3.2. Prokurent ............................................................................ 99 3.3. Przedstawiciel związków zawodowych ............................... 101 3.4. Pracownik przedsiębiorstwa państwowego ......................... 102 3.5. Pracownicy niektórych urzędów ......................................... 103 4. Przymus adwokacko-radcowski .................................................. 103 4.1. Uwagi wstępne ................................................................... 103 4.2. Zakres przedmiotowy przymusu adwokacko-radcowskiego ................................................... 106 4.3. Podmiotowe wyłączenia przymusu adwokacko-radcowskiego ................................................... 107 5. Wybór orzecznictwa ................................................................... 109 Rozdział 4. Udzielenie pełnomocnictwa i wykonywanie pełnomocnictwa w postępowaniu ............................................... 127 1. Zgłoszenie pełnomocnika w postępowaniu ................................ 127 2. Forma pełnomocnictwa .............................................................. 128 3. Obowiązek wykazania umocowania mocodawcy ....................... 138 4. Skutki dokonania czynności procesowej bez należytego umocowania .............................................................................. 142 5. Tymczasowe dopuszczenie pełnomocnika do podjęcia naglącej czynności procesowej ................................................................ 148 6. Wspólne występowanie mocodawcy i pełnomocnika w postępowaniu ........................................................................ 150 IV Spis treści 7. Modyfikacje przebiegu postępowania ze względu na udział pełnomocnika ............................................................................ 152 8. Wybór orzecznictwa ................................................................... 154 Rozdział 5. Wygaśnięcie pełnomocnictwa .................................. 166 1. Przyczyny wygaśnięcia pełnomocnictwa .................................... 166 2. Wypowiedzenie pełnomocnictwa i jego skutki ........................... 166 3. Wygaśnięcie pełnomocnictwa i jego skutki ................................. 171 4. Wybór orzecznictwa ................................................................... 174 Rozdział 6. Pełnomocnictwo udzielone z urzędu – uregulowania szczególne ........................................................... 180 1. Przesłanki przyznania pełnomocnika z urzędu ........................... 180 2. Wniosek o przyznanie pełnomocnika z urzędu ........................... 185 3. Postanowienie w przedmiocie ustanowienia pełnomocnika z urzędu i wyznaczenie pełnomocnika ...................................... 190 4. Zakres przedmiotowy pełnomocnictwa z urzędu ........................ 192 5. Zmiana stosunku pełnomocnictwa procesowego z urzędu ......... 194 6. Cofnięcie ustanowienia pełnomocnika z urzędu ......................... 198 7. Koszty pomocy prawnej z urzędu ............................................... 199 8. Wybór orzecznictwa ................................................................... 201 Część II. Wzory pism procesowych .............................................. 211 1. Pełnomocnictwo do reprezentowania w sprawie o zapłatę odszkodowania za nienależyte wykonanie umowy o dzieło ..... 213 2. Pełnomocnictwo do reprezentowania spółki we wszystkich sprawach o zapłatę czynszu i opłat związanych z najmem lokali ............................................................................................. 214 3. Pełnomocnictwo do reprezentowania stowarzyszenia przed sądami powszechnymi oraz przed Sądem Najwyższym ............ 215 4. Pełnomocnictwo do reprezentowania spółdzielni przed sądem okręgowym w sprawie o stwierdzenie nieważności uchwały .......... 216 5. Pełnomocnictwo do reprezentowania spółki przed sądem apelacyjnym udzielone przez prokurenta ................................... 217 6. Pełnomocnictwo do reprezentowania na rozprawie .................. 218 7. Upoważnienie aplikanta do zastępowania w sprawie ............... 219 8. Pełnomocnictwo do reprezentowania strony w postępowaniu apelacyjnym .................................................................................. 220 9. Pełnomocnictwo do wniesienia skargi kasacyjnej i reprezentowania przed Sądem Najwyższym ............................ 221 V Spis treści 10. Pełnomocnictwo do reprezentowania w sprawie o rozwód przez sądem pierwszej i drugiej instancji ................................. 222 11. Zgłoszenie do sprawy jako pełnomocnik powoda .................... 223 Część III. Kazus dotyczący pełnomocnictwa w postępowaniu cywilnym .......................................................................................... 225 1. Założenia ...................................................................................... 227 2. Stan faktyczny .............................................................................. 228 3. Pozew w sprawie o zadośćuczynienie złożony przez Leona Nowaka ......................................................................................... 230 4. Pełnomocnictwo w sprawie o zadośćuczynienie ........................ 233 5. Pismo procesowe powoda zatwierdzające czynności pełnomocnika ............................................................................... 234 6. Rozwiązanie – apelacja z powodu nieważności postępowania (nienależyte umocowanie pełnomocnika) z pełnomocnictwem ... 235 Indeks ................................................................................................ 239 VI Spis treści Przedmowa Udział pełnomocników w postępowaniu cywilnym już dawno stał się normą. Czasem jest on potrzebny z uwagi na fizyczną nie- możliwość stawiennictwa mocodawcy w sądzie, innym razem ze względu na chęć powierzenia losów własnej sprawy innej osobie. Rosnący stopień skomplikowania spraw poddanych pod rozstrzy- gnięcie sądu, formalizm postępowania cywilnego oraz postępujący przyrost regulacji prawnych sprawiają, że coraz częściej udział fa- chowych pełnomocników w postępowaniu jest nie tyle wskazany, co wręcz konieczny. Niniejsza książka jest oparta na doświadczeniach praktyków, stosujących przepisy postępowania cywilnego w zakresie pełnomoc- nictwa. Doświadczenia te opierają się zarówno na wieloletnim spra- wowaniu urzędu sędziego, jak i na pełnieniu funkcji zawodowego pełnomocnika procesowego. Książka ma stanowić wydatną pomoc przede wszystkim dla praktyków. Jest ona jednak skierowana również do stron postepowania cywilnego, a także studentów zamierzają- cych pogłębić swoją wiedzę w zakresie pełnomocnictwa cywilno- procesowego. Założeniem autorów było przedstawienie problematyki peł- nomocnictwa procesowego w sposób jak najbardziej praktyczny. Poszczególne zagadnienia zostały omówione ze szczególnym uwzględ- nieniem orzecznictwa Sądu Najwyższego, którego wpływ na stosowa- nie prawa w praktyce jest kluczowy oraz na ważnych orzeczeniach sądów powszechnych i administracyjnych. Dla wygody Czytelnika książka została podzielona na część zawierającą praktyczny komentarz i niezbędne orzecznictwo sądów oraz część zawierającą wzory pism. Elementem książki jest również kazus, który obrazuje przykładowe problemy, jakie mogą powstać na VII P r z e d m o w a tle instytucji pełnomocnictwa w postępowaniu cywilnym. Praktyczny komentarz wraz z orzecznictwem został podzielony na rozdziały, zajmujące się węzłowymi zagadnieniami związanym z pełnomocnic- twem w postępowaniu cywilnym. Omawia on zatem: istotę pełno- mocnictwa cywilnoprocesowego, zakres umocowania udzielonego pełnomocnikowi, krąg podmiotów, które mogą zająć pozycję peł- nomocnika w postępowaniu cywilnym, a także sposób udzielenia i wykonywania pełnomocnictwa w tym postępowaniu oraz proble- matykę wygaśnięcia pełnomocnictwa. W dalszej kolejności omó- wiona została instytucja pełnomocnictwa udzielonego z urzędu, która ze względu swój szczególny charakter wymagała odrębnego potraktowania. Szczecin, czerwiec 2014 r. Autorzy VIII 1. Źródła prawa KC Konstytucja RP KP KPC KRO KSCU KSH OpłSkarbU PrAdw PrNot ProkGenU PrUpN PrUSP RPrU Wykaz skrótów ustawa z 23.4.1964 r. – Kodeks cywilny (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 121) Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z 2.4.1997 r. (Dz.U. Nr 78, poz. 483 ze zm.) ustawa z 26.6.1974 r. – Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 ze zm.) ustawa z 17.11.1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 101 ze zm.) ustawa z 25.2.1964 r. – Kodeks rodzinny i opie- kuńczy (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 788 ze zm.) ustawa z 28.7.2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (t.j. Dz.U. z 2010 r. Nr 90, poz. 594 ze zm.) ustawa z 15.9.2000 r. – Kodeks spółek handlo- wych (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 1030 ze zm.) ustawa z 16.11.2006 r. o opłacie skarbowej (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 1282 ze zm.) ustawa z 26.5.1982 r. – Prawo o adwokaturze (t.j. Dz.U. z 2009 r. Nr 146, poz. 1188 ze zm.) Ustawa z 14.2.1991 r. – Prawo o notariacie (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 164 ze zm.) ustawa z 8.7.2005 r. o Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 1150) ustawa z 28.2.2003 r. – Prawo upadłościowe i na- prawcze (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 1112 ze zm.) ustawa z 27.7.2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 427 ze zm.) ustawa z 6.7.1982 r. o radcach prawnych (t.j. Dz.U. z 2010 r. Nr 10, poz. 65 ze zm.) IX W y k a z s k r ó t ó w RzeczPatU ŚwUsłPrZagrU ustawa z 11.4.2001 r. o rzecznikach patentowych (t.j. Dz.U. z 2011 r. Nr 155, poz. 925 ze zm.) ustawa z 5.7.2002 r. o świadczeniu przez praw- ników zagranicznych pomocy prawnej w Rzeczy- pospolitej Polskiej (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 134) 2. Organy, organizacje, instytucje EFTA EOG SA SN TK TS ZUS Europejskie Porozumienie o Wolnym Handlu Europejski Obszar Gospodarczy Sąd Apelacyjny Sąd Najwyższy Trybunał Konstytucyjny Trybunał Stanu Zakład Ubezpieczeń Społecznych 3. Publikatory i czasopisma BSN Dz.U. Gl. MoP MoPod MoPr ONSA ONSAiWSA Biuletyn Sądu Najwyższego Dziennik Ustaw Glosa Monitor Prawniczy Monitor Podatkowy Monitor Prawa Pracy Orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego Orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego i Wojewódzkich Sądów Administracyjnych Orzecznictwo Sądu Apelacyjnego Orzecznictwo Sądu Najwyższego – Zbiór Orzeczeń Sądu Najwyższego (1917–1939, 1945–1952), Orzeczenia Sądu Najwyższego – Izby Cywilnej i Izby Karnej (1953–1961), Orzecznictwo Izby Cy- wilnej Sądu Najwyższego (1962), Orzecznictwo Sądu Najwyższego – Izba Cywilna oraz Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych (1963–1981), Orzecz- nictwo Sądu Najwyższego – Izba Cywilna i Ad- ministracyjna oraz Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych (od 1982), Orzecznictwo Sądu Naj- wyższego – Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych (od 2003) OSA OSN X OSN – SD OSNAPiUS OSNCPiUS OSP OSPiKA Pal. PiP POSAG PPC Prok. i Pr. PS Zb.Urz. 4. Inne skróty niepubl. Nr orz. post. poz. s. t. uchw. ww. wyr. W y k a z s k r ó t ó w Orzecznictwo Sądu Najwyższego – Sądu Dyscy- plinarnego Orzecznictwo Sądu Najwyższego Izba Administra- cyjna, Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Orzecznictwo Sądu Najwyższego Izba Cywilna, Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Orzecznictwo Sądów Polskich Orzecznictwo Sądów Polskich i Komisji Arbitra- żowych Palestra Państwo i Prawo Przegląd Orzecznictwa Sądu Apelacyjnego w Gdańsku Polski Proces Cywilny Prokuratura i Prawo Przeglad Sądowy Zbiór Urzędowy niepublikowany (-a, -e) numer orzeczenie postanowienie pozycja strona tom uchwała wyżej wymieniony (-a, -e) wyrok XI Wykaz literatury W. Broniewicz, Postępowanie cywilne w zarysie, Warszawa 1995; S. Dmowski, S. Rudnicki, Komentarz do Kodeksu cywilnego. Księga pierw- sza. Część ogólna, Warszawa 2006; T. Ereciński (red.), Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz, War- szawa 2007; T. Ereciński (red.), Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz. Postę- powanie rozpoznawcze, t. 1, Warszawa 2012; E. Gniewek (red.), Kodeks cywilny. Komentarz, Warszawa 2006; J. Gudowski, Pełnomocnictwo procesowe na tle podziału prawa na pry- watne i publiczne, PPC 2011, Nr 1; J. Gudowski, w: T. Ereciński (red.), Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz. Postępowanie rozpoznawcze, t. 1, Warszawa 2012; J. Jodłowski, Z. Resich, J. Lapierre, T. Misiuk-Jodłowska, K. Weitz, Postę- powanie cywilne, Warszawa 2009; Ś. Kruszelnicki, Komentarz do kodeksu postępowania cywilnego z 1930 r., cz. 1, Poznań 1938 Z. Krzemiński, Adwokat w procesie cywilnym z wyboru i z urzędu, Kra- ków 1999; Z. Krzemiński, Pełnomocnik w sądowym postępowaniu cywilnym, War- szawa 1971; M. Pazdan, w: Z. Radwański (red.), Prawo cywilne – część ogólna. Sys- tem Prawa Prywatnego, t. 2, Warszawa 2008; Z. Radwański, Prawo cywilne – część ogólna, Warszawa 2005; Z. Radwański, M. Zieliński, w: M. Safjan (red.), Prawo cywilne – część ogólna. System Prawa Prywatnego, t. 1, Warszawa 2007; M. Smyk, Pełnomocnictwo według kodeksu cywilnego, Warszawa 2010; J. Sobkowski, Pełnomocnictwo procesowe. Jego istota, powstanie i wy- gaśnięcie, Poznań 1967; A. Zieliński, Glosa do post. SN z 19.11.1998 r., III CZ 133/98, Pal. 1999, Nr 9–10. XIII Część I Komentarz praktyczny z przeglądem orzecznictwa Rozdział 1. Zagadnienia wstępne 1. Przedstawicielstwo w szerokim znaczeniu 2. Przedstawicielstwo w wąskim ujęciu 3. Pełnomocnictwo w postępowaniu cywilnym 4. Warunki skutecznego działania pełnomocnika 5. Stosunek wewnętrzny 6. Pojęcie działania przed sądem 7. Wybór orzecznictwa Rozdział 2. Zakres przedmiotowy 1. Rodzaje pełnomocnictw w postępowaniu cywilnym 2. Określenie sprawy 3. Zakres przedmiotowy pełnomocnictwa 4. Modyfikacje zakresu pełnomocnictwa 5. Wybór orzecznictwa Rozdział 3. Zakres podmiotowy 1. Mocodawca 2. Krąg osób, którym można udzielić pełnomocnictwa 3. Inni pełnomocnicy 4. Przymus adwokacko-radcowski 5. Wybór orzecznictwa Rozdział 4. Udzielenie pełnomocnictwa i wykonywanie pełnomocnictwa w postępowaniu 1. Zgłoszenie pełnomocnika w postępowaniu 2. Forma pełnomocnictwa 3. Obowiązek wykazania umocowania mocodawcy 4. Skutki dokonania czynności procesowej bez należytego umocowania 5. Tymczasowe dopuszczenie pełnomocnika do podjęcia naglącej czynności procesowej 6. Wspólne występowanie mocodawcy i pełnomocnika w postępowaniu 7. Modyfikacje przebiegu postępowania ze względu na udział pełnomocnika 8. Wybór orzecznictwa Rozdział 5. Wygaśnięcie pełnomocnictwa 1. Przyczyny wygaśnięcia pełnomocnictwa 2. Wypowiedzenie pełnomocnictwa i jego skutki 3. Wygaśnięcie pełnomocnictwa i jego skutki 4. Wybór orzecznictwa Rozdział 6. Pełnomocnictwo udzielone z urzędu – uregulowania szczególne 1. Przesłanki przyznania pełnomocnika z urzędu 2. Wniosek o przyznanie pełnomocnika z urzędu 3. Postanowienie w przedmiocie ustanowienia pełnomocnika z urzędu i wyznaczenie pełnomocnika 4. Zakres przedmiotowy pełnomocnictwa z urzędu 5. Zmiana stosunku pełnomocnictwa procesowego z urzędu 6. Cofnięcie ustanowienia pełnomocnika z urzędu 7. Koszty pomocy prawnej z urzędu 8. Wybór orzecznictwa Rozdział 1. Zagadnienia wstępne 1. Przedstawicielstwo w szerokim znaczeniu W obrocie prawnym podmioty prawa, co do zasady, mogą dzia- łać samodzielnie, kształtując w ten sposób swoją sytuację prawną. Za samodzielne działanie uznać należy nie tylko osobiste dokony- wanie czynności przez osobę fizyczną, lecz także działanie organu osoby prawnej (art. 38 KC), co wynika z teorii organów przyjętej w polskim systemie prawnym. Realizacja prawnie doniosłych czynności może jednak nastę- pować również przy pomocy innych podmiotów prawa. W tym zakresie wyodrębnić można zastępstwo w szerokim ujęciu, obej- mujące wszelkie postaci zaangażowania innych podmiotów w pro- ces podejmowania prawnie doniosłych czynności, oraz zastępstwo w znaczeniu wąskim (przedstawicielstwo), obejmujące działanie przedstawiciela w imieniu reprezentowanego. Materialnoprawne oświadczenia woli mogą być składane przy wykorzystaniu posłańca. W cywilnym prawie procesowym w pew- nych okolicznościach czynności procesowe również mogą być do- konywane przez posłańca. Jego funkcja ogranicza się wyłącznie do przekazania woli wyrażonej przez uczestnika postępowania. Posłaniec nie ma możliwości ingerowania w treść wyrażonej woli ani nie uczestniczy w procesie jej wyrażenia. Jako przykład wskazać można złożenie pisma procesowego w sądzie. Czynności prawne mogą być dokonywane przez zastępcę pośredniego, który działa we własnym imieniu, lecz na cudzy rachunek. Instytucja ta znajduje swój odpowiednik również na gruncie postępowania cywilnego. W niektórych bowiem sytuacjach Sposoby działania podmiotów w obrocie prawnym Zastępstwo w rozumieniu szerokim i wąskim Posłaniec Zastępca pośredni 3 strona lub uczestnik postępowania działa we własnym imieniu, jed- nak skutki postępowania występują w sferze prawnej osoby trzeciej, co w nauce prawa nazywa się podstawieniem procesowym. Może ono mieć charakter bezwzględny. Jest tak, gdy podmiot zastępowany nie ma formalnej legitymacji procesowej, zaś wyłączną legitymację ma zastępca. Przesłanki bezwzględnego podstawienia procesowego spełnia chociażby pozycja syndyka w postępowaniu cywilnym. Jest on stroną lub uczestnikiem postępowania, jednakże prawa lub obo- wiązki, o których przesądza się w postępowaniu, dotyczą upadłego (art. 144 ust. 2 PrUpN). Jednocześnie upadły nie może samodziel- nie dochodzić praw ani bronić się przed obowiązkami, które dotyczą masy upadłości. Podstawienie procesowe ma charakter względny, gdy legitymację procesową ma nie tylko podmiot podstawiony, lecz także ten, na którego rzecz działa przedstawiciel. Taka konfiguracja procesowa powstaje w przypadku wytoczenia powództwa przez prokuratora na rzecz oznaczonej osoby (art. 55 KPC). W tej sytuacji postępowanie może być prowadzone przez prokuratora bez udziału podmiotu zastępowanego. Niewykluczone jest jednak wstąpienie tego podmiotu do postępowania. Wówczas zastępca i podmiot za- stępowany działają równolegle. 2. Przedstawicielstwo w wąskim ujęciu 2.1. Uwagi wstępne Od zastępstwa pośredniego odróżnić należy zastępstwo bez- pośrednie, nazywane przedstawicielstwem sensu stricto. Przedsta- wicielstwo w tym ujęciu polega na działaniu w imieniu podmiotu reprezentowanego. Zastępca bezpośredni dokonuje czynności praw- nie doniosłych nie tylko na rzecz reprezentowanego, ale przede wszystkim w jego imieniu. W konsekwencji skutki prawne zacho- wania zastępcy powstają bezpośrednio w sferze prawnej reprezen- towanego. Wyjaśnienie istoty przedstawicielstwa było przedmiotem sporu, którego zasadniczy etap przypadł na XIX w. W doktrynie niemiec- kiej wykształciły się następujące teorie. Zastępstwo bezpośrednie Teorie przedstawicielstwa w doktrynie niemieckiej 4 Część I. Komentarz praktyczny z przeglądem orzecznictwa Według najstarszej koncepcji, nazywanej teorią reprezento- wanego (teoria fikcji lub teoria podmiotu interesu), wypracowanej przez Bartolusa de Saxoferratę i Baldusa de Ubaldisa, istnieje znak równości pomiędzy działaniem reprezentanta a działaniem repre- zentowanego. Teoria została następnie rozwinięta przez F. K. von Savigny’ego. Założeniem teorii reprezentowanego było to, że w świetle prawa za dokonującego czynności prawnej uznać należy reprezen- towanego, zaś rola przedstawiciela ogranicza się do przeniesienia woli podmiotu, dla którego powstają skutki działania. Wyjątki doty- czyć miały reprezentacji osób niezdolnych do działania. W takim przypadku źródła przedstawicielstwa należało poszukiwać w sto- sunku opieki. Zob. M. Smyk, Pełnomocnictwo, Część pierwsza, Roz- dział 1, pkt 2.1. Zanegowanie roli przedstawiciela jako przenosiciela obcej woli (co stanowiło główne założenie torii reprezentowanego) stało się przyczynkiem do powstania teorii podwójnej umowy (niem. Theorie vom Doppelvertrag). Według tej torii przedstawiciel przez złożenie własnego oświadczenia woli wyraża ogólną, nieskonkretyzowaną wolę reprezentowanego, której treścią jest wola dokonania czynności prawnej. Dopiero przedstawiciel konkretyzuje tę wolę, składając własne oświadczenie. W konsekwencji adresat oświadczenia woli zawiera dwie umowy: jedną z przedstawicielem, drugą zaś − z re- prezentowanym. Jedynie zawarcie obu umów prowadzi przy tym do związania reprezentowanego złożonym przez przedstawiciela oświadczeniem woli. Zob. M. Smyk, Pełnomocnictwo, Część pierwsza, Rozdział 1, pkt 2.2 Według teorii pośredniej (niem. vermittelnde Theorie), opra- cowanej przez L. Mitteisa i A. Lenela, za działających należy uważać zarówno reprezentowanego, jak i przedstawiciela. Czynność prawna nie była bowiem zdziałania w rezultacie wyłącznej woli ani repre- zentowanego, ani przedstawiciela. Do powstania skutków praw- nych konieczne było współdziałanie obu podmiotów. W odróżnieniu od teorii podwójnej umowy, w wyniku złożenia oświadczenia woli miało jednak dojść nie do dwóch, a do jednej czynności prawnej. Zob. M. Pazdan, w: Z. Radwański (red.), Prawo cywilne – część ogólna. System Prawa Prywatnego, t. 2, Warszawa 2008, s. 468. 5 Rozdział 1. Zagadnienia wstępne
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Pełnomocnictwo procesowe w sprawach cywilnych. Komentarz praktyczny z orzecznictwem. Wzory pism procesowych i kazus
Autor:
,

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: