Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00442 006518 14477646 na godz. na dobę w sumie
Prasa lokalna w relacjach z kluczowymi aktorami społecznymi. Studia przypadków - ebook/pdf
Prasa lokalna w relacjach z kluczowymi aktorami społecznymi. Studia przypadków - ebook/pdf
Autor: Liczba stron: 428
Wydawca: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-8088-996-5 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> edukacja >> socjologia
Porównaj ceny (książka, ebook (-15%), audiobook).

Monografia proponowana czytelnikom łączy w sobie elementy różnych dyscyplin naukowych: socjologii, politologii, medioznawstwa, ale przede wszystkim jej istotnym elementem jest zastosowana metoda badawcza – studium przypadku. Szczególny nacisk został położony na etykę badawczą oraz obszar badawczy, który można zaliczyć do tzw. trudnych do eksploracji.

 

„Jest to opracowanie świeże, oparte na nadzwyczaj rzetelnej pracy terenowej, dostarczające transparentnych warsztatowo analiz uzyskanych danych w kilku najważniejszych wymiarach. Agregacja danych ze studiów przypadków pokazuje z jednej strony cechy powtarzalne zjawiska prasy lokalnej (niskie kompetencje dziennikarzy, ich uwikłanie w konflikty interesów, instrumentalne traktowanie lokalnych mediów przez znaczące osoby z otoczenia), ale z drugiej strony uwidacznia rozmaitość wariantów i odcieni, w jakich działania tych mediów przebiegają w rzeczywistości. (… ) Relacje między instytucjami zostały starannie i profesjonalnie wyprowadzone z mikropoziomu interakcji lokalnych. Skomponowany wielowarstwowo: poziom empiryczny (z kontekstami), prezentacja, analiza szczegółowa, agregacja danych, analiza w pojęciach systemowych, wywód zawarty w monografii Prasa lokalna w relacjach z kluczowymi aktorami społecznymi. Studia przypadków jest wzorcowym przykładem przenikania się pracy empirycznej i teoretycznej. Książka ta zasługuje na opublikowanie i intensywną akcję promocyjną, gdyż powinna się znaleźć w wielu bibliotekach”.

(z recenzji wydawniczej, dr hab. Grażyny Woronieckiej, prof. UW)

 

„W recenzowanej rozprawie podjęty został niezmiernie ważny, zarówno z metodologicznego, jak i poznawczego punku widzenia temat, a zarazem bardzo trudny do realizacji, ponieważ mieszczący się w obszarze zjawisk w znacznym stopniu niejawnych, dziejących się «za kulisami» życia społecznego, a tym samym «trudno dostępnych»  badawczo”.

(z recenzji rozprawy doktorskiej, prof. zw. dr hab. Danuty Walczak-Duraj)

Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

Monografia proponowana czytelnikom łączy w sobie elementy różnych dyscyplin naukowych: socjologii, politologii, medioznawstwa, ale przede wszystkim jej istot- nym elementem jest zastosowana metoda badawcza – studium przypadku. Szcze- gólny nacisk został położony na etykę badawczą oraz obszar badawczy, który można zaliczyć do tzw. trudnych do eksploracji. „Jest to opracowanie świeże, oparte na nadzwyczaj rzetelnej pracy terenowej, dos- tarczające transparentnych warsztatowo analiz uzyskanych danych w kilku naj- ważniejszych wymiarach. Agregacja danych ze studiów przypadków pokazuje z jednej strony cechy powtarzalne zjawiska prasy lokalnej (niskie kompetencje dziennikarzy, ich uwikłanie w konflikty interesów, instrumentalne traktowanie lokal- nych mediów przez znaczące osoby z otoczenia), ale z drugiej strony uwidacznia rozmaitość wariantów i odcieni, w jakich działania tych mediów przebiegają w rze- czywistości. (… ) Relacje między instytucjami zostały starannie i profesjonal- nie wyprowadzone z mikropoziomu interakcji lokalnych. Skomponowany wielo- warstwowo: poziom empiryczny (z kontekstami), prezentacja, analiza szczegółowa, agregacja danych, analiza w pojęciach systemowych, wywód zawarty w monografii Prasa lokalna w relacjach z kluczowymi aktorami społecznymi. Studia przypadków jest wzorcowym przykładem przenikania się pracy empirycznej i teoretycznej. Książka ta zasługuje na opublikowanie i intensywną akcję promocyjną, gdyż po- winna się znaleźć w wielu bibliotekach”. (z recenzji wydawniczej, dr hab. Grażyny Woronieckiej, prof. UW) „W recenzowanej rozprawie podjęty został niezmiernie ważny, zarówno z meto- dologicznego, jak i poznawczego punku widzenia temat, a zarazem bardzo trudny do realizacji, ponieważ mieszczący się w obszarze zjawisk w znacznym stopniu niejawnych, dziejących się «za kulisami» życia społecznego, a tym samym «trudno dostępnych» badawczo”. (z recenzji rozprawy doktorskiej, prof. zw. dr hab. Danuty Walczak-Duraj) Sylwia Męcfal PRASA LOKALNA W RELACJACH Z KLUCZOWYMI AKTORAMI SPOŁECZNYMI STUDIA PRZYPADKÓW S y l w a i M ę c f a l I S T U D A P R Z Y P A D K Ó W P R A S A L O K A L N A W R E L A C J A C H I Z K L U C Z O W Y M A K T O R A M S P O Ł E C Z N Y M I I www.universitas.com.pl universitas PRASA LOKALNA W RELACJACH Z KLUCZOWYMI AKTORAMI SPOŁECZNYMI STUDIA PRZYPADKÓW Sylwia Męcfal PRASA LOKALNA W RELACJACH Z KLUCZOWYMI AKTORAMI SPOŁECZNYMI STUDIA PRZYPADKÓW Łódź–Kraków 2019 Sylwia Męcfal – Uniwersytet Łódzki, Wydział Ekonomiczno-Socjologiczny Instytut Socjologii, Katedra Metod i Technik Badań Społecznych, 90-214 Łódź ul. Rewolucji 1905 r. nr 41/43 sylwia.mecfal@uni.lodz.pl Publikacja sfinansowana ze środków otrzymanych w ramach Grantu dla Młodych Naukowców (B1711200001763.02) oraz przez Kierownika Katedry Metod i Technik Badań Społecznych IS UŁ © Copyright by Sylwia Męcfal, Łódź–Kraków 2019 © Copyright for this edition by Uniwersytet Łódzki, Łódź–Kraków 2019 © Copyright for this edition by Towarzystwo Autorów i Wydawców Prac Naukowych UNIVERSITAS, Łódź–Kraków 2019 ISBN WUŁ 978-83-8088-995-8 e-ISBN WUŁ 978-83-8088-996-5 ISBN Universitas 97883-224-3419-6 e-ISBN Universitas 97883-224-2939-0 Redaktorzy inicjujący Iwona Gos, Jan Sadkiewicz Recenzentka Grażyna Woroniecka Opracowanie redakcyjne Justyna Mroczkowska-Lepka Projekt okładki i stron tytułowych Sepielak www.wydawnictwo.uni.lodz.pl www.universitas.com.pl Najbliższym – dajecie mi siłę, aby postępować w myśl sentencji sapere aude. WSTĘP Temat tej publikacji znalazł się w obszarze moich zainteresowań w wyniku różnych własnych doświadczeń badawczych oraz inspiracji teoretycznych, pochodzących z trzech źródeł: rozważań metodologiczno-etycznych dotyczą- cych badań zjawisk ukrytych czy trudno dostępnych; literatury medioznawczej dotyczącej prasy lokalnej (w tym literatury podejmującej temat relacji wza- jemnych pomiędzy mediami a innymi obszarami życia społecznego); wreszcie publikacji dotyczących specyficznych relacji w społeczeństwie, obejmujących działania zakulisowe, nieformalne, działania będące czasem na granicy legal- ności i nielegalności, etyki i jej braku – pokazujących często obszary życia spo- łecznego, które są trudne do uchwycenia, zbadania i zinterpretowania. Postanowiłam zająć się takim właśnie wycinkiem rzeczywistości, który sta- nowił wyzwanie i jawił mi się jako trudno dostępny i wymagający bardziej zło- żonych, ale jednocześnie bardziej elastycznych metod badawczych niż metody wysoko standaryzowane. Ze względu na moje wcześniejsze zainteresowania i doświadczenia posiadałam pewne intuicje badawcze, które doprowadziły mnie do podjęcia rozważań nad relacjami w małej społeczności, pomiędzy specyficznymi aktorami lokalnymi, jakimi są prasa lokalna i liderzy lokalni w różnych obszarach ich funkcjonowania (zwłaszcza w obszarze polityki, biz- nesu, ale również Kościoła). Przypuszczałam, że włączenie dziennikarzy i me- diów w sieć relacji z wieloma grupami stawiać może dziennikarzy w sytuacji konfliktu interesów, gdyż interesy poszczególnych grup mogą być sprzeczne, a ponadto mogą wymagać od dziennikarza działań, które stoją w sprzeczno- ści z interesem danej społeczności lokalnej. Ponadto sądziłam, iż ze względu na bliskość i łatwiejszy fizyczny dostęp do mediów lokalnych oraz w wyniku nakładania się na siebie relacji formalnych z relacjami nieformalnymi te rela- cje pomiędzy aktorami lokalnymi będą jeszcze bardziej złożone. Prasa lokalna jest często jednym z najważniejszych źródeł informacji dla społeczności lokal- 8 Wstęp nej o jej najbliższym otoczeniu, stąd istotne wydawało się prześledzenie tego, w jaki sposób kształtuje się zawartość tytułów lokalnych, z jakimi problemami muszą sobie radzić dziennikarze w środowisku lokalnym (na ile istotnym pro- blemem jest konflikt interesów) oraz czy pojawiają się próby wpływania na tre- ści medialne ze strony polityków, przedsiębiorców i innych aktorów lokalnych (a także jakiego rodzaju są to próby, np. powoływanie się na relacje osobiste, groźby wycofania ogłoszeń, korupcja czy naciski pośrednie poprzez wpływy polityczne). Materia wydawała się na tyle rozbudowana, iż wymagała otwartego podej- ścia badawczego, pozwalającego na modyfikacje i zastosowanie zróżnicowa- nych technik badawczych. Zdecydowałam się zbadać, jak w tym kontekście sprawdzi się metoda studium przypadku, w jakim stopniu pozwoli na zna- lezienie odpowiedzi na stawiane pytania badawcze i na ile jej zastosowanie pozwoli zajrzeć w głąb zjawisk, które charakteryzowałam jako „trudno do- stępne”, niejawne czy dziejące się „za kulisami” życia społecznego. W swoim badaniu zdecydowałam się określić studium przypadku jako metodę badawczą w szerokim rozumieniu, jakie zaproponował Jan Lutyński (1994: 106), a zatem jako kompleks technik i sposobów badawczych stoso- wanych w danym badaniu. Istniejąca literatura dotycząca studium przypadku w niewielkim stopniu określa, jak ma być prowadzone badanie i jak mają być analizowane wyniki. Pierwsza charakterystyka metody – jej elastyczność – jest według mnie jej zaletą. Druga może być problematyczna dla badacza, który staje przed ogromnym zebranym materiałem, nie wiedząc, co z nim dalej zro- bić. Postanowiłam jednak zmierzyć się z tym problemem, także w celu rozwi- nięcia swoich umiejętności analityczno-badawczych oraz aby zaprezentować w pełni proces badawczy z użyciem metody studium przypadku. Struktura książki Rozdział 1 pracy zawiera opis głównych inspiracji teoretycznych, które wpłynęły na to, że zajęłam się taką problematyką, opis inspiracji empirycznych oraz wyszczególnione cele pracy, pytania problemowe oraz główne hipotezy badawcze. W rozdziale 2 przedstawiam definicje mediów lokalnych, odnosząc się do dorobku medioznawczego polskich i zagranicznych badaczy, klasyfikacje pra- sy lokalnej oraz pokrótce przypisywane jej funkcje, a także przedstawiam róż- ne propozycje typologii relacji pomiędzy aktorami medialnymi oraz innymi aktorami społecznymi. Druga część rozdziału poświęcona jest koncepcjom społecznym, które mogą być pomocne przy interpretacji niekiedy złożonych i niejasnych relacji pomiędzy aktorami lokalnymi. Wstęp 9 Rozdział 3 obejmuje szczegółowe rozważania dotyczące metodologii i me- todyki przeprowadzonych badań – opisuję tam dokładnie specyfikę zastoso- wanej metody studium przypadku, ale także przedstawiam krok po kroku in- strumentarium badawcze. Rozdział 3 w połączeniu z rozdziałem 4 stanowi realizację jednego z głów- nych celów badawczych – dotyczącego mojej refleksji na temat tego, jak ba- dać zjawiska „trudno dostępne”, często niejawne, bądź takie, o których bada- ni na ogół niechętnie opowiadają. Rozdział 4 jest refleksją dotyczącą badań zjawisk „trudno dostępnych”, opartą na doświadczeniach zebranych głównie podczas własnych badań terenowych. W rozdziale 5 – najbardziej rozbudowanym – przedstawiam bardzo szcze- gółowe wyniki przeprowadzonych badań empirycznych. Każdy z podrozdzia- łów zbudowany jest według takiego samego schematu analitycznego, co po- zwala na uporządkowanie opisywanych kwestii oraz porównanie wybranych aspektów. Pracę kończy rozdział 6, który stanowi próbę przeprowadzenia syntezy przekrojowej, obejmującej najważniejsze według mnie aspekty przeprowadzo- nych studiów przypadków, i ma służyć wydobyciu głównych wniosków oraz sformułowaniu hipotez badawczych i kierunków badawczych w ewentualnych kolejnych projektach badawczych. ROZDZIAŁ 1 POBLEMATYKA PRACY, INSPIRACJE TEORETYCZNE I EMPIRYCZNE 1.1. Trudne relacje lokalno-medialne – główne inspiracje teoretyczne W centrum prowadzonych w pracy rozważań stoi prasa lokalna i jej rela- cje z innymi podmiotami i jednostkami w kontekście lokalnym. Moim celem jest odtworzenie pewnego rodzaju układu lokalnego1 oraz interpretacja powiązań pomiędzy podmiotami. Te powiązania mogą być względnie proste w interpretacji, jawne i oficjalne. Jednak mogą też pojawić się bardziej złożo- ne związki, które nie poddają się łatwej interpretacji. Mogą być one niejawne i trudno dostępne bezpośredniej obserwacji, mogą mieć charakter pozorny, a zatem udawać działanie, którym de facto nie są (Lutyński, 1990). Główną in- spiracją było jednak pojęcie konfliktu interesów, a także specyficzne ujęcie tego problemu w kontekście zawodu dziennikarskiego (Borden, Pritchard, 2001). 1 Jako układ lokalny przyjmuję rodzaj układu społecznego – social setting (Lofland i in., 2009), a zatem pewną sieć relacji pomiędzy aktorami społecznymi i ich działaniami; podstawowym elementem takiego układu jest człowiek (jednostka) (Znaniecki, 1988: 278–326). Takie ujęcie pozwala na wyróżnienie w ramach układu relacji formalnych (ze względu na role instytucjonalne pełnione przez aktorów) i nieformalnych (ze względu na powiązania personalne, prywatne). 12 1. Poblematyka pracy, inspiracje teoretyczne i empiryczne Konflikt interesów Pojęcie to pojawia się często, kiedy badacze analizują uchybienia władzy: państwowej czy samorządowej. Łączy się ono na ogół z pojęciem interesu pu- blicznego czy dobra wspólnego, a precyzyjnie z naruszaniem tego interesu czy też dobra. Grzegorz Makowski oraz Katarzyna Dzieniszewska-Naroska (2014: 55–66) wykorzystują to pojęcie do lepszego scharakteryzowania „samorządowych unii personalnych”, podając jednocześnie konkretne przykłady wystąpienia konfliktu interesów w obszarze samorządu lokalnego. Anna Kubiak (2003, 2004, 2007) zestawia pojęcie konfliktu interesów z pojęciem korupcji, suge- rując bliskość tych dwóch terminów. „Zjawisko konfliktu interesów zachodzi wówczas, gdy osoba publiczna pełni funkcje (lub utrzymuje prywatne kontak- ty), które mogą wpływać na treść jej urzędowych zachowań w sposób rodzący wątpliwości co do jej bezstronności” (Kamiński, 1997: 52, por. Kubiak 2003; Kubiak, Miszalska, 2004). Sytuacje objęte tym rozumieniem można zaliczyć do zakresu słownikowo rozumianej „korupcji”, jednak „nie zawsze dają się jednoznacznie zakwalifikować, to znaczy bywają wątpliwości, czy mamy do czynienia ze złamaniem przepisów prawa, czy też dobrych obyczajów, reguł przyzwoitości, etyki zawodowej itp.” (Kubiak, 2007: 23). Konflikt interesów za- tem miałby charakter jeszcze bardziej nieprzejrzysty i nieoczywisty niż samo zjawisko korupcji. W odniesieniu do administracji publicznej pojęcia konfliktu interesów uży- wa także Danuta Walczak-Duraj (2011: 38–62). Ija Lazari-Pawłowska (1961, za: Walczak-Duraj, 2011: 42) cytowana przez autorkę definiuje konflikt interesów jako szczególny przypadek konfliktu norm2. „Dwie normy są konfliktowe wte- dy, gdy normy te wraz z pewnym zadaniem empirycznym prowadzą do norm sprzecznych”. Wprowadzone zostaje także rozróżnienie na konflikt interesów rzeczywisty i potencjalny: „Faktyczne bądź prawdopodobne zaistnienie sytu- acji prowadzącej do sprzecznych norm wyznacza rzeczywisty bądź potencjalny konflikt interesów” (Garett, Kolonosky, 1986, za: Walczak-Duraj, 2011: 42). Anna Lewicka-Strzałecka (2005: 7–25) przedstawia to zjawisko, nie od- nosząc go bezpośrednio do sfery władzy. Uważa ona, że człowiek (czy też 2 Aksjologiczną stronę konfliktu interesów podkreśla również Adam Węgrzecki (2005: 25–33). Zauważa on, że analizując zjawisko konfliktu interesów, powinno się wziąć pod uwagę sferę wartości. Inaczej nie będziemy w stanie określić, co tak naprawdę od- grywa ważną rolę w sytuacji konfliktu interesów. Interesy są, zdaniem A. Węgrzeckiego, odbiciem naszego życia – tego, co jest w naszym życiu w danym momencie najbardziej istotne. Oprócz tego pokazują one, jakie są nasze poglądy na życie i świat oraz to, jak jesteśmy skłonni postępować. 1.1. Trudne relacje lokalno-medialne – główne inspiracje teoretyczne 13 instytucja) pozostaje w konflikcie interesów, kiedy działania, które podejmuje, przynoszą korzyści dla niego czy też innego aktora społecznego (np. dla insty- tucji, z którą jest związany). Jednocześnie te działania są niekorzystne dla in- teresów innej organizacji, wobec której dany aktor społeczny także powinien być lojalny. Konflikt interesów a prasa i dziennikarze Sprzeczne cele czy działania wielu aktorów społecznych prowadzą do sy- tuacji, w której konflikt interesów jest niemal niemożliwy do uniknięcia. San- dra Borden i Michael Pritchard (2001: 74) zauważają, że konflikty interesów w dziennikarstwie rodzą się wówczas, gdy jest powód, aby przypuszczać, że osąd oraz działania dziennikarzy są pod nadmiernym wpływem takich in- teresów dziennikarzy, które leżą poza ich obowiązkami zawodowymi. Jednak, jak zauważa Denis McQuail (2013: 151–152), samo stwierdzenie, co jest, a co nie jest obowiązkiem dziennikarskim, nie jest jasne i jednoznaczne. Prasa jest raczej niechętna, aby przyjmować na siebie określone zobowiązania, a ich narzucanie poprzez prawo czy inne regulacje to jednocześnie ogranicze- nie wolności prasy. Na ogół zatem media informacyjne same decydują o tym, jaka jest ich rola i jaki stopień odpowiedzialności wezmą na siebie. Niemniej jednak, ze względu na szeroki kontekst społeczny oraz historię i tradycje dzien- nikarskie, prasa jest obiektem wielu oczekiwań oraz nacisków. Wiele z nich jest w zgodzie z celami, które prasa stawia sama sobie, gdyż „ludzie mediów są zwykle mieszkańcami tego samego kraju, co ich odbiorcy, podmiotami tych samych praw i ogólnie rzecz biorąc są przychylni wobec interesów, wartości i opinii współobywateli” (McQuail, 2013: 152). Ponadto, według autora, wielu dziennikarzy kieruje się w zawodzie osobistym zaangażowaniem w dociekanie prawdy i sprawiedliwości, a tym samym przyjmuje i podąża za wyobrażeniami odpowiedzialności dla siebie samych. Podążając za tym wywodem McQuaila, można zrozumieć Andrew Starka (2001: 342), kiedy mówi, że to odbiorcy są dla dziennikarza głównymi moco- dawcami (principal), przed którymi powinien odpowiadać za swoją pracę za- wodową; odbiorcy są dla dziennikarza interesem pierwszorzędnym (primary interest). Wszystkie pozostałe interesy: interes własny (osobisty) dziennikarza, interes instytucji, dla której pracuje dziennikarz, interesy indywidualne (po- lityczne czy biznesowe) powinny być traktowane jako interesy drugorzędne w zawodzie dziennikarza. Czasami postawienie odbiorców ponad wszystkie inne interesy może być dla dziennikarza trudne. Zwłaszcza jeśli pracuje on w mediach lokalnych. Jednak gdy dziennikarz pozwoli na to, żeby interesy drugorzędne stały się ważniejsze niż interes odbiorców, znacznie utrudni sobie 14 1. Poblematyka pracy, inspiracje teoretyczne i empiryczne wypełnianie zawodu dziennikarza (interesy drugorzędne mogą mieć znaczący wpływ na niezależny osąd dziennikarza oraz na decyzje, jakie podejmuje, wy- konując swój zawód). Dziennikarze mogą być postawieni wobec różnych rodzajów konfliktów interesów: indywidualnych lub instytucjonalnych. Dodatkowo możemy mieć do czynienia nie tylko z rzeczywistym konfliktem interesów, ale także z poten- cjalnym konfliktem interesów, a zatem taką sytuacją, która przez odbiorców może być postrzegana jako konflikt interesów, jednak dziennikarz w rzeczy- wistości nie czerpie żadnych korzyści z zaistniałych okoliczności, a wykonuje swoją pracę zgodnie z zasadami etycznymi zawodu. Najbardziej powszechnym przykładem indywidualnego konfliktu intere- sów jest sytuacja, kiedy dziennikarz zmienia zawód i zaczyna pracować jako polityk, rzecznik samorządu lokalnego czy też doradca ds. PR. Zawsze będą pojawiać się podejrzenia czy pytania, czy nie nadużył on zaufania odbiorców, używając swoich kontaktów „dziennikarskich” do tego, aby uzyskać korzyść własną. Odbiorcy mają prawo zastanawiać się w takiej sytuacji, czy materia- ły przygotowywane przez danego dziennikarza i prezentowane w mediach powstawały w oparciu o jego niezależny osąd. Sytuacja odwrotna wydaje się jeszcze bardziej kontrowersyjna. Mamy tu do czynienia ze zjawiskiem „obro- towych drzwi” (revolving door)3. Niemal nieuniknione jest, jak sądzą Borden i Pritchard (2001: 89), że interesy drugorzędne pochodzące z poprzednich zo- bowiązań dziennikarzy mogą powodować konflikt interesów. Łączenie dwóch (czy więcej) ról z zawodem dziennikarza to także przykład indywidualnego konfliktu interesów. Pojawiają się przypadki dziennikarzy, którzy łączą dzien- nikarstwo z rolami politycznymi (np. z byciem posłem, radnym czy choćby kandydatem w wyborach lokalnych). Podwójne interesy mogą też pojawić się wtedy, gdy dziennikarz wykonuje jakieś prace dodatkowe. Dziennikarze po- winni zastanowić się nad etycznością swojego postępowania, kiedy godzą się, aby poprowadzić szkolenia dla biznesmenów czy polityków dotyczące wize- runku medialnego, czy wtedy, kiedy zostają rzecznikami prasowymi prywat- nych firm. Reklama, doradztwo w zakresie PR, pisanie tekstów będących kryp- toreklamą czy też lobbowanie są zakazane przez najważniejsze dziennikarskie kodeksy etyczne w Polsce oraz kodeksy międzynarodowe. Podobnie zakazane jest przyjmowanie prezentów. Jednak wielu dziennikarzy ciągle nie widzi nic złego w tym, że pojadą na wycieczkę wygraną na konferencji prasowej, czy też 3 Podobne zjawisko, mające charakter korupcyjny, występujące w obszarze relacji poli- tyczno-gospodarczych, Górniok (2000) nazywa pantoflarstwem. Polega ono na podej- mowaniu uprzywilejowanych decyzji wobec określonych podmiotów gospodarczych, ich związków czy branż, aby po upływie kadencji zapewnić sobie intratne stanowisko czy pozycję („wygodne pantofle”) (Górniok, 2000: 8). 1.1. Trudne relacje lokalno-medialne – główne inspiracje teoretyczne 15 w tym, że otrzymają nowy komputer, odkurzacz czy inny „mały” upominek (Męcfal, 2011a). Czasami jednak problemy mogą być bardziej subtelne. Jan Pleszczyński (2007) w swojej książce Etyka dziennikarska wspomina własne doświadcze- nia z czasów, kiedy pracował dla jednego z regionalnych oddziałów „Gazety Wyborczej”. Od swojego przełożonego otrzymał pozwolenie na pracę w jed- nej ze szkół wyższych kształcącej przyszłych dziennikarzy. Szkoła ta w pew- nym momencie była skonfliktowana z ministrem edukacji. Pleszczyński jako dziennikarz zajmował się w tamtym okresie tematami związanymi z eduka- cją i pracował również nad artykułem dotyczącym konfliktu pomiędzy szko- łą a ministerstwem. Na jednej z konferencji prasowych chciał zadać pytanie, a minister zamiast na to pytanie odpowiedzieć, wspomniał o tym, że dzien- nikarz ma prywatne interesy związane z tą szkołą i podważył wiarygodność przygotowywanej przez niego relacji. Po takiej uwadze, nawet jeśli autor na- pisałby najlepszy tekst na ten temat, jego relacja mogłaby być postrzegana negatywnie przez odbiorców – czyli mielibyśmy do czynienia przynajmniej z potencjalnym konfliktem interesów. Problem może być jednak jeszcze innego rodzaju. Sam dziennikarz może być świadomy zasad, którymi powinien się kierować w swoim zawodzie, jed- nak należy pamiętać, że organizacja (czyli redakcja), w której pracuje, ma zwykle własne interesy i cele, które chce osiągnąć. Nawet najbardziej uczciwy dziennikarz, jeśli chce utrzymać swoją pracę, nie jest w stanie zapobiec sy- tuacji, gdy właściciel gazety zawiera niepisaną umowę z władzami lokalny- mi, np. preferencyjne traktowanie w różnych obszarach biznesu (nowe inwe- stycje) w zamian za „przyzwoite” prezentowanie władz lokalnych (unikanie kontrowersyjnych tematów, które mogą postawić polityków w niekorzystnym świetle). Dziennikarze mogą nawet nie wiedzieć o tym, że takie porozumie- nie zostało zawarte, kiedy tymczasem „niewygodni” dla redakcji dziennikarze będą odsuwani od określonych tematów. Przykładem takiej sytuacji może być sprawa Magdaleny Hodak4, która została dziennikarką roku w Łodzi w 2009 r., a na początku roku 2010 straciła pracę. Pracodawca, „Polska. Dziennik Łódzki”, poinformował ją, że jej usługi nie będą już potrzebne. Dziennikarka informowała wówczas, że współpraca z gazetą nigdy nie układała się gładko. Jej teksty były zmieniane bez wiedzy autorki, niewygodne fragmenty były wy- cinane. W takich sytuacjach zdarzało jej się odmówić podpisania się pod taki- mi artykułami. Można przypuszczać, iż brak podporządkowania się ze strony 4 Informację dotyczącą Magdaleny Hodak można znaleźć online pod adresem: http:// www.press.pl/tresc/21584,bezrobotna-dziennikarka-najlepszym-dziennikarzem-lodzi (dostęp: sierpień 2016).
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Prasa lokalna w relacjach z kluczowymi aktorami społecznymi. Studia przypadków
Autor:

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: