Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00051 006690 14488983 na godz. na dobę w sumie
Prawo autorskie i prawa pokrewne - ebook/pdf
Prawo autorskie i prawa pokrewne - ebook/pdf
Autor: Liczba stron: 298
Wydawca: C. H. Beck Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-255-4831-5 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> prawo i podatki >> własności intelektualnej
Porównaj ceny (książka, ebook (-5%), audiobook).

Skrypt ,,Prawo autorskie i prawa pokrewne' zawiera kompleksowe omówienie prawa autorskiego i praw pokrewnych.

Dzięki niemu zrozumiesz:

Wydanie ósme zostało wzbogacone o nową literaturę przedmiotu, uwzględnia również ostatnie zmiany dotyczące opodatkowania twórców i artystów wykonawców. W wydaniu tym, w podsumowaniu poszczególnych rozdziałów znajdują się omówienia przykładowych stanów faktycznych oraz podsumowujące schematy.

Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

Skrypty Becka Rafał Golat Prawo autorskie i prawa pokrewne 8. wydanie SKRYPTY BECKA Prawo autorskie i prawa pokrewne W sprzedaży: J. Barta (red.) PRAWO AUTORSKIE. Tom 13, wyd. 2 System Prawa Prywatnego Z. Radwański (red.) PRAWO CYWILNE – CZĘŚĆ OGÓLNA, T. 2, wyd. 2 System Prawa Prywatnego Z. Radwański, A. Olejniczak PRAWO CYWILNE – CZĘŚĆ OGÓLNA, wyd. 11 Podręczniki Prawnicze P. Grabarczyk, T. Stempowski PRAWO W FILMIE Biblioteka Edukacji Prawniczej PRAWO AUTORSKIE I PRASOWE, wyd. 17 Twoje Prawo PRAWO WŁASNOŚCI PRZEMYSŁOWEJ, wyd. 7 Twoje Prawo testy-prawnicze.pl testy-prawnicze.pl www.ksiegarnia.beck.pl Prawo autorskie i prawa pokrewne Rafał Golat 8. wydanie zaktualizowane WYDAWNICTWO C. H. BECK WARSZAWA 2013 Wydawca: Aneta Flisek © Wydawnictwo C. H. Beck 2013 Wydawnictwo C.H. Beck Sp. z o.o. ul. Bonifraterska 17, 00-203 Warszawa Skład i łamanie: Wydawnictwo C.H. Beck Druk i oprawa: Elpil, Siedlce ISBN 978-83-255-4830-8 ISBN e-book 978-83-255-4831-5 SPIS TREŚCI Wykaz skrótów ............................................................................................................. IX Przedmowa .................................................................................................................. XIII Rozdział I. Wiadomości ogólne ................................................................................. § 1. Kontekst czasowy .............................................................................................. § 2. Kontekst terytorialny ........................................................................................ § 3. Kontekst systemowy ......................................................................................... CZĘŚĆ I. Prawo autorskie i prawa pokrewne jako dział prawa cywilnego 1 4 5 13 A. Prawa autorskie i prawa pokrewne jako prawa o charakterze bezwzględnym Rozdział II. Przedmiot ochrony ................................................................................ § 4. Uwagi ogólne ..................................................................................................... § 5. Utwory ............................................................................................................... I. Opisowa definicja utworu ............................................................................. II. Rodzaje utworów .......................................................................................... 1. Podziały porządkujące ............................................................................ 1.1. Kryteria przedmiotowe podziału utworów ................................. 1.2. Kryterium podmiotowe – wzmianka .......................................... 2. Podziały systemowe ................................................................................ 2.1. Kryterium rozpowszechnienia .................................................... 2.2. Kryterium rodzaju ochrony ......................................................... 2.2.1. Utwory architektoniczne i architektoniczno- -urbanistyczne ................................................................... 2.2.2. Utwory audiowizualne ...................................................... 2.2.3. Programy komputerowe .................................................... 2.2.4. Twórcze bazy danych ........................................................ § 6. Przedmioty praw pokrewnych .......................................................................... I. Artystyczne wykonania ................................................................................ II. Pozostałe przedmioty praw pokrewnych ...................................................... 1. Fonogramy i wideogramy ....................................................................... 2. Nadania programów radiowych i telewizyjnych .................................... 3. Pierwsze wydania i wydania naukowe lub krytyczne ............................ 25 29 34 34 47 48 48 53 54 54 56 58 62 68 81 83 85 89 89 92 93 VI Spis treści Rozdział III. Podmioty praw autorskich i praw pokrewnych ............................... § 7. Podmioty praw autorskich ................................................................................. I. Uwagi ogólne ................................................................................................ II. Twórcy (współtwórcy) jako podmioty praw autorskich ............................... 1. Twórcy (współtwórcy) jako podmioty praw osobistych ......................... 2. Twórcy (współtwórcy) jako podmioty praw majątkowych .................... 2.1. Uwagi ogólne ............................................................................... 2.2. Twórcy wspólnie uprawnieni ...................................................... 2.2.1. Współtwórcy ...................................................................... 2.2.2. Podmioty praw do utworów połączonych ......................... III. Podmioty majątkowych praw autorskich niebędące twórcami .................... 1. Pracodawcy twórców ............................................................................. 2. Pozostałe podmioty majątkowych praw autorskich – wzmianka ......... § 8. Podmioty praw pokrewnych ............................................................................. I. Uwagi ogólne ................................................................................................ II. Zakres pojęciowy poszczególnych kategorii podmiotowych ...................... Rozdział IV. Prawa autorskie i prawa pokrewne .................................................... § 9. Uwagi ogólne ..................................................................................................... § 10. Prawa autorskie ................................................................................................. I. Prawa osobiste .............................................................................................. 1. Uwagi ogólne .......................................................................................... 2. Treść praw osobistych ............................................................................. II. Prawa majątkowe .......................................................................................... 1. Uwagi ogólne ......................................................................................... 2. Treść praw majątkowych ........................................................................ 2.1. Aspekt pozytywny – uprawnienia ............................................... 2.2. Aspekt negatywny – ograniczenia .............................................. 2.2.1. Uwagi ogólne .................................................................... 2.2.2. Dozwolony użytek prywatny ............................................ 2.2.3. Dozwolony użytek publiczny ........................................... § 11. Prawa pokrewne ............................................................................................... I. Prawa osobiste ............................................................................................. II. Prawa majątkowe .......................................................................................... Rozdział V. Ochrona praw autorskich i praw pokrewnych jako praw wyłącznych .. § 12. Uwagi ogólne .................................................................................................... § 13. Tryb dochodzenia ochrony ................................................................................ I. Wszczęcie postępowania .............................................................................. II. Przebieg postępowania ................................................................................. § 14. Rodzaje dochodzonych roszczeń ...................................................................... B. Zobowiązaniowe uprawnienia o charakterze względnym Rozdział VI. Obrót cywilnoprawny w zakresie prawa autorskiego i praw pokrewnych ................................................................................................................. § 15. Uwagi ogólne ..................................................................................................... 107 108 108 111 111 113 113 115 115 117 118 118 124 125 125 126 137 140 141 141 141 142 144 144 148 149 151 151 153 153 155 155 155 163 165 166 166 169 174 191 193 Spis treści § 16. Formy (rodzaje) dyspozycji cywilnoprawnych ................................................. § 17. Treść dyspozycji cywilnoprawnych .................................................................. I. Ustawowa regulacja wynagrodzeń umownych ............................................ II. Zasady odpowiedzialności kontraktowej ..................................................... VII 195 201 203 206 CZĘŚĆ II. Prawa autorskie i prawa pokrewne poza systemem prawa cywilnego Rozdział VII. Ochrona praw autorskich i praw pokrewnych w prawie karnym ... § 18. Tryb ścigania przestępstw ................................................................................. § 19. Sankcje karne ................................................................................................... Rozdział VIII. Prawo autorskie i prawa pokrewne a prawo administracyjne .... § 20. Uwagi ogólne ..................................................................................................... § 21. Zakres publicznego administrowania w sferze prawa autorskiego i praw pokrewnych ....................................................................................................... I. System zbiorowego zarządzania prawami autorskimi i prawami pokrewnymi ................................................................................................. 1. Uwagi ogólne ......................................................................................... 2. Opłaty od czystych nośników i od urządzeń reprograficznych ............. 3. Tabele wynagrodzeń ............................................................................... II. Fundusz Promocji Twórczości ...................................................................... § 22. Administracyjnoprawny kontekst ustawowego systemu prawa autorskiego 223 225 227 235 237 238 239 239 241 243 245 247 247 247 250 250 250 251 254 254 254 257 257 258 259 259 259 259 259 262 269 269 i praw pokrewnych ............................................................................................ I. Zagadnienia podatkowe ................................................................................ 1. Uwagi ogólne .......................................................................................... 2. Opodatkowanie praw podatkami dochodowymi .................................... 2.1. Uwagi ogólne ............................................................................... 2.2. Prawa autorskie i prawa pokrewne a podatek od spadków i darowizn – wzmianka ............................................................... 2.3. Opodatkowanie dochodów twórców i artystów wykonawców ... 3. Opodatkowanie praw podatkami „obrotowymi” .................................... 3.1. Podatek od czynności cywilnoprawnych .................................... 3.2. VAT .............................................................................................. 4. Opodatkowanie nośników utworów i przedmiotów praw pokrewnych . 4.1. Uwagi ogólne ............................................................................... 4.2. Opodatkowanie nośników podatkami dochodowymi (od przyrostu majątkowego) ........................................................ 4.3. Opodatkowanie nośników podatkami „obrotowymi” ................. 5. Prawa autorskie i prawa pokrewne w rachunkowości podatkowej ........ 5.1. Uwagi ogólne ............................................................................... 5.2. Warunki zaliczania praw i licencji do wartości niematerialnych i prawnych .................................................................................... 5.3. Tryb dokonywania odpisów amortyzacyjnych ............................ II. Zagadnienia celne – wzmianka .................................................................... Rozdział IX. Ubezpieczenie społeczne twórców i artystów wykonawców ............ § 23. Uwagi ogólne ..................................................................................................... VIII Spis treści § 24. Świadczenia ubezpieczeniowe przysługujące twórcomi artystom wykonawcom ..................................................................................................... I. Zasady nabywania prawa do świadczeń ....................................................... II. Rodzaje należnych świadczeń – wzmianka ................................................. § 25. Tryb postępowania w sprawie przyznania świadczeń ..................................... § 26. Autorskie umowy o dzieło a ubezpieczenia społeczne .................................... Indeks rzeczowy .......................................................................................................... 272 272 273 274 275 279 WYKAZ SKRÓTÓW 1. Źródła prawa BazyU ........................... ustawa z 27.7.2001 r. o ochronie baz danych (Dz.U. Nr 128, poz. 1402 ze zm.) KC ................................. Kodeks cywilny KKW ............................. Kodeks karny wykonawczy Konstytucja RP ............. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z 2.4.1997 r. (Dz.U. Nr 78, poz. 483 ze zm. i sprost.) KP ................................. Kodeks pracy KPA ............................... Kodeks postępowania administracyjnego KPC ............................... Kodeks postępowania cywilnego KPK z 1969 r. ................ ustawa z 19.4.1969 r. – Kodeks postępowania karnego (Dz.U. Nr 13, poz. 96 ze zm.) – obecnie nie obowiązuje KRO .............................. Kodeks rodzinny i opiekuńczy PDOFizU ....................... ustawa z 26.7.1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycz- nych (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 361 ze zm.) PDOPrU ........................ ustawa z 15.2.1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (tekst jedn. Dz.U. z 2011 r. Nr 74, poz. 397 ze zm.) PrAut ............................. ustawa z 4.2.1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (tekst jedn. Dz.U. z 2006 r. Nr 90, poz. 631 ze zm.) PrPrywM ....................... ustawa z 4.2.2011 r. – Prawo prywatne międzynarodowe (Dz.U. Nr 80, poz. 432) PodSpadDarU ............... ustawa z 28.7.1983 r. o podatku od spadków i darowizn (tekst jedn. Dz.U. z 2009 r. Nr 93, poz. 768 ze zm.) TRIPS ........................... Porozumienie w sprawie handlowych aspektów praw własności VATU ............................ ustawa z 11.3.2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. intelektualnej (załącznik do Dz.U. z 1996 r. Nr 32, poz. 143) z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 ze zm.) 2. Publikatory i czasopisma AUL .............................. Acta Uniwersitatis Lodziensis AUMCS ........................ Annales Universitatis Maria Curie-Skłodowska AUNC ........................... Acta Universitatis Nicolai Copernici Dz.U. ............................. Dziennik Ustaw EP .................................. Edukacja Prawnicza X Wykaz skrótów G. Pr. ............................. Gazeta Prawnicza GP ................................. Gazeta Prawna GS ................................. Gazeta Sądowa Jur. ................................. Jurysta KPP ............................... Kwartalnik Prawa Prywatnego KSP ............................... Krakowskie Studia Prawnicze MoP ............................... Monitor Prawniczy MoPod ........................... Monitor Podatkowy MoPr ............................. Monitor Prawa Pracy M.P. ............................... Monitor Polski NP ................................. Nowe Prawo OSNC ............................ Orzecznictwo Sądu Najwyższego Izba Cywilna Pal. ................................ Palestra PiP ................................. Państwo i Prawo PIPWIUJ ....................... Prace Instytutu Prawa Własności Intelektualnej Uniwersytetu Jagiellońskiego PP .................................. Przegląd Podatkowy PPA ................................ Przegląd Prawa i Administracji PPH ............................... Przegląd Prawa Handlowego Pr. Sp. ............................ Prawo Spółek Prok. i Pr. ...................... Prokuratura i Prawo PS .................................. Przegląd Sądowy PUG ............................... Przegląd Ustawodawstwa Gospodarczego R. Pr. ............................. Radca Prawny Rej. ................................ Rejent RPEiS ............................ Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny Rzeczp. .......................... Rzeczpospolita SC .................................. Studia Cywilistyczne SI ................................... Studia Iuridica SIS ................................. Studia Iuridica Silesiana SP .................................. Studia Prawnicze SPE ................................ Studia Prawno-Ekonomiczne ZNUJ, PzWiOWI .......... Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Jagiellońskiego, Prace z Wyna- lazczości i Ochrony Własności Intelektualnej ZNUJ, PPWI ................. Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Jagiellońskiego, Prace z Prawa Własności Intelektualnej ZNUŁ ........................... Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Łódzkiego ZNUS ............................ Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego ZPUKSW ...................... Zeszyty Prawnicze Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyń- skiego 3. Inne skróty art. ................................. artykuł (-y) GATT ............................ Układ ogólny w sprawie taryf celnych i handlu, podpisany w Ge- itd. ................................. i tak dalej newie 30.10.1947 r. Wykaz skrótów XI itp. ................................. i tym podobne m.in. .............................. między innymi nast. ............................... następny (-a, -e) niepubl. ......................... niepublikowany (-a, -e) np. .................................. na przykład Nr .................................. numer pkt ................................. punkt poz. ................................ pozycja red. ................................ redakcja s. .................................... strona spółka z o.o. .................. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością t. .................................... tom tekst jedn. ...................... tekst jednolity tj. ................................... to jest tzn. ................................ to znaczy w zw. ............................. w związku WIPO ............................ Światowa Organizacja Własności Intelektualnej WTO ............................. Światowa Organizacja Handlu z. .................................... zeszyt zd. .................................. zdanie ze zm. ............................ ze zmianami zł .................................... złoty (-ych) zob. ................................ zobacz PRzEdMOWA Upłynęło blisko dziewiętnaście lat od uchwalenia ustawy z 4.2.1994 r. o prawie au- torskim i prawach pokrewnych (tekst jedn. Dz.U. z 2006 r. Nr 90, poz. 631 ze zm.). Okres jej funkcjonowania w obrocie prawnym pozwala na dokonanie pewnych podsumowań, uwzględniających nie tylko ustalenia doktrynalne, ale odwołujących się także do wniosków wynikających ze stosowania przepisów ustawowych w praktyce. Opracowanie napisane zostało przede wszystkim z myślą o studentach wydziałów prawa i administracji, zainteresowanych pogłębieniem swoich wiadomości na temat prawa autor- skiego i praw pokrewnych. Po skrypt niniejszy sięgnąć mogą również prawnicy prowadzący praktykę w różnych zawodach, a nawet osoby bez specjalistycznego przygotowania prawni- czego, zainteresowane z określonych względów ochroną twórczej lub artystycznej własności intelektualnej (twórcy, artyści wykonawcy, pracownicy organizacji zbiorowego zarządzania prawami autorskimi lub prawami pokrewnymi, przedsiębiorcy prowadzący działalność go- spodarczą w sferze usług rozrywkowych itp.). Skrypt stanowi usystematyzowane kompendium informacji na temat prawa autorskiego i praw pokrewnych. Pomocą dla osób bliżej zainteresowanych konkretnymi problemami o bardziej szczegółowym charakterze są zamieszczone na początku każdego z rozdziałów obszerne wybory literatury przedmiotu. Bibliografie te obejmują pozycje książkowe i arty- kuły, zarówno komentujące aktualne unormowanie prawa autorskiego i praw pokrewnych, jak i odnoszące się do poprzednio obowiązującej ustawy o prawie autorskim z 10.7.1952 r. (Dz.U. Nr 34, poz. 234 ze zm.). Takie sięganie w przeszłość w przypadku prawa autorskiego jest o tyle uzasadnione, iż liczne wcześniejsze wypowiedzi doktrynalne zachowały, przynaj- mniej w pewnym zakresie, swoją aktualność, skoro niektóre rozwiązania ustawy z 1952 r. zostały przejęte wprost albo z odpowiednimi modyfikacjami przez obecnie obowiązującą regulację. Każdy z rozdziałów podsumowany jest przykładami stanowiącymi modelowe rozwiąza- nia, wskazujące na sposób postępowania w poszczególnych przypadkach. Ich zadaniem jest pokazanie, jak w praktyce instytucje prawa autorskiego funkcjonują w zderzeniu z trudnym do przewidzenia bogactwem stanów faktycznych obrotu rynkowego. Podobną, podsumowu- jącą funkcję pełnią zamieszczone również w końcowej części poszczególnych rozdziałów pytania i odpowiedzi oraz tablice tematyczne. Formowanie się „społeczeństw informatycznych”, w których liczy się przede wszystkim wymiana myśli i możliwych do praktycznego zastosowania koncepcji, przy malejącym zna- czeniu bezpośredniej wymiany towarowej (rzeczowej) sprawia, że własność intelektualna, w tym prawa autorskie i prawa pokrewne, staje się coraz cenniejszym przedmiotem obrotu. Uwarunkowania międzynarodowe, w związku z procesami integracyjnymi, obligującymi XIV Przedmowa Polskę do dostosowywania swojego prawa do standardów unijnych, przyspieszają powyższy proces socjologiczny, wymuszając pilne wprowadzanie w życie unormowań, nastawionych m.in. na bardziej restrykcyjne zwalczanie naruszeń praw własności intelektualnej. Pod względem przedmiotowym większa część skryptu poświęcona jest ustawie o prawie autorskim i prawach pokrewnych z 1994 r., która dalej będzie powoływana w skrócie po prostu jako PrAut. Pominięto jedynie omówienie jej Rozdziału 10, poświęconego ochronie wizerunku, adresata korespondencji i tajemnicy źródeł informacji, który treściowo przy- należy właściwie do problematyki regulowanej ogólnymi przepisami Kodeksu cywilnego dotyczącymi ochrony dóbr osobistych. W miarę potrzeby będą natomiast powoływane i omawiane inne akty prawne, które w określonym zakresie uzupełniają podstawowe roz- wiązania ustawowe. W ramach niniejszego wydania skryptu uwzględnione zostały zmiany w systemie pol- skiego prawa autorskiego i praw pokrewnych, przewidziane w uchwalonych dotychczas nowelizacjach ustawy, oraz inne zmiany normatywne, rzutujące na praktykę obrotu włas- nością intelektualną, a wynikające z obowiązującej od ponad ośmiu lat ustawy z 11.3.2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 ze zm.). Uwzględnione zostały także nowe publikacje, powołane w wykazach literatury. Warszawa, styczeń 2013 r. Rafał Golat ROZDZIAŁ I WIADOMOŚCI OGÓLNE Literatura: J. A. Badowski (tł.), ABC prawa autorskiego, Warszawa 1994; tenże, Nowe ure- gulowania międzynarodowe w dziedzinie prawa autorskiego, PiP 1998, z. 3; M. Barczewski, Nowa dyrektywa dotycząca dochodzenia praw własności intelektualnej, Jur. 2004, Nr 5; J. Barta (red.), Aktualne problemy własności intelektualnej, ZNUJ, PzWiOWI 1995, Nr 64; tenże (red.), Autorskie prawa pokrewne, ZNUJ, PzWiOWI 1993, Nr 61; tenże (red.), Europejskie standardy w obrębie prawa własności intelektualnej a prawo polskie, ZNUJ, PzWiOWI 1993, Nr 60; tenże (red.), Nowe problemy i instytucje polskiego prawa autorskiego, ZNUJ, PzWiOWI 1991, Nr 57; tenże (red.), Problemy prawa autorskiego i ochrony dóbr osobistych, ZNUJ, PzWiOWI 1992, Nr 58; tenże (red.), System Prawa Prywatnego, t. 13, Prawo autorskie, Warszawa 2007; J. Barta, M. Czajkowska-Dąbrowska, Z. Ćwiąkalski, P. Markiewicz, E. Traple, Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Komentarz, Kraków 2005; J. Barta, R. Markiewicz, Dla tych, co żyją z cudzych tekstów. Prawo autorskie w mediach, Rzeczp. 1996, Nr 270; ciż, Główne problemy prawa komputerowego, Warszawa 1993; ciż, Internet a prawo, Kraków 1998; ciż (red.), Prawo autorskie a postęp techniczny, Kraków 1999; ciż, Komentarz do prawa autorskiego, Rzeczp. 1997, Nr 52, 178, 181, 183, 185, 215, 225, 228, 232–233, 242–243; ciż, Nowe problemy i per- spektywy. Prawo autorskie, Rzeczp. 1995, Nr 258; ciż, Prawo autorskie, Warszawa 2010; ciż, Prawo autorskie i prawa pokrewne. Komentarz, Warszawa 2011; ciż, Prawo autorskie i prawa po- krewne. Przepisy, orzecznictwo, umowy międzynarodowe, Warszawa 1997; ciż, Prawo autorskie w Światowej Organizacji Handlu (WTO), Kraków 1996; ciż, Sport i prawo autorskie, Rzeczp. 1996, Nr 166; ciż, TRIPS a prawa twórców i producentów. Porozumienie w Sprawie Handlo- wych Aspektów Praw Własności Intelektualnej, Rzeczp. 1995, Nr 206; ciż, Ustawa o ochronie baz danych. Komentarz, Warszawa 2002; ciż (red.), Własność intelektualna w Światowej Organi- zacji Handlu (WTO), Kraków 1998; ciż, Zmiany w ustawie o prawie autorskim, MoP 2003, Nr 2; ciż, Zobowiązania traktatowe Polski w zakresie ochrony praw autorskich i praw pokrewnych, Rocznik Polskiej Polityki Zagranicznej 1996; Z. Bidziński, J. Serda, Orzecznictwo sądowe z za- kresu prawa autorskiego za lata 1981–1985, ZNUJ, PzWiOWI 1988, Nr 47; ciż, Orzecznictwo sądowe z zakresu prawa autorskiego za lata 1986–1988, ZNUJ, PzWiOWI 1990, Nr 56; ciż, Przedmiot i podmiot prawa autorskiego w świetle orzecznictwa sądowego, NP 1975, Nr 6; J. Błe- szyński, Kompromisy i kontrowersje, Polityka 1993, Nr 26; tenże, Konwencja berneńska a pol- skie prawo autorskie, Warszawa 1979; tenże, Nowe prawo autorskie, Jur. 1994, Nr 4; tenże, Nowe prawo autorskie (Próba bilansu), PiP 1994, z. 10; tenże, Ostatnie redakcje konwencji berneńskiej o ochronie dzieł literackich i artystycznych a prawo wewnętrzne, ZNUJ, PzWiOWI 1977, Nr 13; tenże, Prawo autorskie, Warszawa 1988; tenże, Tradycje i perspektywy polskiego prawa autor- 2 Rozdział I. Wiadomości ogólne skiego, Editor 1989, Nr 2; tenże, Twórczość chroniona przez 50 lat. Koniec z piractwem, Rzeczp. 1991, Nr 228; A. W. Busz, Twórczość na eksport, G. Pr. 1980, Nr 21; M. Byrska, Wytyczne EWG w sprawie ochrony programów komputerowych a polski projekt prawa autorskiego, ZNUJ, PzWiOWI 1993, Nr 60; M. Cyran, Przegląd orzecznictwa sądów apelacyjnych z lat 1994–2000 w zakresie ochrony praw autorskich, PUG 2001, Nr 7; M. Czajkowska-Dąbrowska, Ochrona ar- tystów wykonawców w konwencji rzymskiej z 1961 r., ZNUJ, PzWiOWI 1977, Nr 13; taż, Poję- cie publikacji i jego funkcja w konwencji berneńskiej i powszechnej, PiP 1991, z. 3; taż, Sytuacja prawna autorów obcych w Polsce, Warszawa 1991; taż, Zasięg przedmiotowo-czasowy ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych a zasady intertemporalne, [w:] A. Nowicka (red.), Pra- wo prywatne czasu przemian. Księga pamiątkowa dedykowana Profesorowi Stanisławowi Sołty- sińskiemu, Poznań 2005; K. Czub, O konstrukcji intelektualnych dóbr osobistych, ZNUJ, PPWI 2012, Nr 1(115); G. Ćmikiewicz, Konwencja powszechna o prawie autorskim, ZNUJ, PzWiOWI 1977, Nr 13; A. Domańska-Baer, A. Suchan (red.), Ochrona własności intelektualnej. Wybrane zagadnienia prawne, Poznań 2010; E. Drabienko, O niektórych zasadach ustawy o prawie autor- skim, PUG 1953, Nr 2; tenże, Prawo autorskie. Przepisy i orzecznictwo, Warszawa 1965; T. Droz- dowska, O przepisach wykonawczych do prawa autorskiego, Jur. 1994, Nr 10; taż, Prawo autorskie i prawa pokrewne, Warszawa 1996; W. Dudek, Komunikowanie międzynarodowe a kie- runki zmian polskiego prawa autorskiego i praw pokrewnych, Katowice 1994; E. Ferenc-Szydeł- ko, Prawo autorskie na ziemiach polskich do 1926 r., ZNUJ, PzWiOWI 2000, Nr 75; E. Ferenc- Szydełko (red.), Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Komentarz, Warszawa 2011; K. Gienas, Digital Rights Hanaglment – nowa era prawa autorskiego?, MoP 2006, Nr 2 (dodatek Prawo Mediów Elektronicznych); K. Golat, R. Golat, Prawo autorskie w praktyce, Warszawa 1998; ciż, Prawo komputerowe (zagadnienia podstawowe), Warszawa 1998; R. Golat, Dobra nie- materialne. Zagadnienia prawno-podatkowe, Bydgoszcz–Warszawa 2006; tenże, Prawo autor- skie. Komentarz dla praktyków, Gdańsk 2010; tenże, Prawo autorskie. Poradnik dla twórców, Warszawa 2004; tenże, Prawo autorskie i prawa pokrewne. Poradnik, Warszawa 1997; E. Golka- Jastrząb, M. Olszewski, Prawo autorskie. Wybrane zagadnienia, Radom 2011; A. Grzelak, Zasa- dy implementacji prawa unijnego w prawie polskim w zakresie własności intelektualnej. Opinia prawna, Zeszyty Prawnicze Biura Analiz Sejmowych 2007, Nr 2; T. Grzeszak, Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych, PPH 1994, Nr 5; K. Grzybczyk, Prawo własnościowe dla au- torskoprawnej umowy licencyjnej, Warszawa 2010; S. Grzybowski, Powszechna konwencja o prawie autorskim z 1952 r. na tle prawa polskiego, ZNUJ, Prace Prawnicze 1963, Nr 10; S. Grzybowski, A. Kopff, Projekt ustawy o ochronie artystów wykonawców, SC 1970, t. 16; S. Grzybowski, A. Kopff, J. Serda, Zagadnienia prawa autorskiego, Warszawa 1973; J. Hetman, Podstawy prawa własności intelektualnej, Warszawa 2009; A. Karpowicz, Autor – wydawca. Po- radnik prawa autorskiego, Warszawa 2009; tenże, Brak rozporządzeń nie wstrzymuje wykonywa- nia ustawy. Prawo autorskie (wywiad), Rzeczp. 1994, Nr 145; tenże, Kilka uwag o prawie autor- skim, Fotografia 1981, Nr 2; tenże, O projekcie nowej ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, Pal. 1993, Nr 3–4; tenże, Porozumienie TRIPS, Notes Wydawniczy 1996, Nr 6; ten- że, Prawo autorskie i prawo prasowe dla dziennikarzy, Warszawa 1997; J. Kępiński, K. Klafkow- ska-Waśniowska, R. Sikorski, Zarys prawa własności intelektualnej, t. 3, Prawa pokrewne, War- szawa 2011; A. Kopff, Kilka uwag o niektórych kierunkach nowelizacji prawa autorskiego, ZNUJ, PzWiOWI 1991, Nr 57; tenże, Ochrona wykonań a prawo autorskie, PiP 1962, z. 10; tenże, Po- stęp techniczny a prawo autorskie i wynalazcze, PiP 1976, z. 11; tenże, Prawa pokrewne i sąsied- nie, ZNUJ, PzWiOWI 1993, Nr 61; tenże, Prawo cywilne a prawo dóbr niematerialnych, ZNUJ, PzWiOWI 1975, Nr 5; tenże, Przedmiot własności intelektualnej a konstrukcje prawne, PiP 1978, z. 3; tenże, Wpływ postępu techniki na prawo ¬autorskie, Kraków 1988; B. Kurzępa (oprac.), Prawo autorskie. Orzecznictwo, akty wykonawcze, konwencje międzynarodowe, Kraków 2001; B. Kurzępa, E. Kurzępa, Ochrona własności intelektualnej. Zarys problematyki, Toruń 2010; Rozdział I. Wiadomości ogólne 3 S. Leśniewski, Przedmiot i podmioty prawa autorskiego, Wydawca 1994, Nr 1; I. Łepkowska, Nowe prawo autorskie, Reżyser 1996, Nr 1; K. Lewandowski (red.), Prawo autorskie a prawo konkurencji. Materiały konferencyjne (Poznań, 3.06.2009 r.), Poznań 2009; M. Lipińska (oprac.), Prawo autorskie na miarę XXI wieku. Krok drugi. Materiały konferencyjne (Warszawa 23.06.2008 r.), Warszawa 2008; L. Łukaszuk, Własność intelektualna – międzynarodowe uwarun- kowania i aktualne problemy jej ochrony, Stosunki Międzynarodowe 2003, Nr 1–2; W. Machała, Nowelizacja ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, Pal. 2003, Nr 3–4; tenże, Ustawa antymonopolowa a wykonywanie praw autorskich, MoP 1997, Nr 7; M. Maruta, Prawo autorskie w praktyce – klauzule, których brak, których lepiej żeby nie było, Czas Informacji 2010, Nr 3; A. Matlak, Konsekwencje prawne nowelizacji ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, Pr. Sp. 2001, Nr 4; tenże, Prawo autorskie w społeczeństwie informacyjnym, Kraków 2004; ten- że, Prawa pokrewne, PUG 1994, Nr 11; B. Michalski, Dziennikarstwo a prawo, Kraków 1980; G. Michniewicz, Ochrona własności intelektualnej, Warszawa 2012; E. Modrzejewski, Wybrane zagadnienia prawa autorskiego, Katowice 1970; B. Nawrocki, Dwustronne porozumienie polsko- radzieckie dotyczące wzajemnej ochrony praw autorskich, PUG 1977, Nr 4–5; tenże, Przystąpie- nie PRL do konwencji powszechnej z 1971 r. w sprawie międzynarodowej ochrony praw autorskich, PUG 1977, Nr 3; Ochrona własności intelektualnej. Seminarium, Warszawa 7 marca 1997, Warszawa 1997; L. Oleszczuk, Prezydencja polska a ochrona praw własności intelektual- nej, Monitor Prawa Celnego i Podatkowego 2011, Nr 9; A. Ostapiec, W stylu romańskim czy an- glosaskim? Projekt prawa autorskiego, Prawo i Życie 1992, Nr 8; L. Polony, O projekcie prawa autorskiego, Rzeczp. 1993, Nr 281; M. Poźniak-Niedzielska, Ewolucja prawa własności intelek- tualnej w dobie współczesnej, PiP 2002, z. 10; M. Poźniak-Niedzielska, M. Mozgawa, J. Szczotka (red.), Prawo autorskie i prawa pokrewne. Zarys wykładu, Bydgoszcz–Warszawa–Lublin 2006; P. Podrecki, D. Kasprzycki, P. Litwiński, Z. Okoń, M. Smycz, M. Swierczyński, T. Targosz (red.), Prawo Internetu, Warszawa 2007; A. Preisner, Prawo a Internet. Kilka uwag wstępnych, Acta Uniwersytetu Wrocławskiego, Prawo 1997, Nr 257; Projekt Prawa Autorskiego Ośrodka Kra- kowskiego, wstęp J. Barta, KPP 1993, z. 3; A. Regulska, Rewizja uprawnień do utworów intelek- tualnych jako trudny przypadek współczesnego tworzenia prawa, Przegląd Prawniczy UW 2012, Nr 1/2; S. Ritterman, Konwencja rzymska z 1961 r. a założenia ustawodawcze ochrony artystów wykonawców de lege ferenda, PiP 1963, z. 5–6; tenże, Zasady nowego prawa autorskiego mająt- kowego, ZNUJ 1955, Nr 1; R. M. Sarbinski, Wybrane problemy intertemporalne prawa autor- skiego, PIWIUJ 2005, Nr 89; J. Serda (red.), Prace z prawa autorskiego, ZNUJ, PzWiOWI 1984, Nr 36; S. Siekierko, Projekt ustawy o ochronie artystów-wykonawców. Z komentarzem i uzasad- nieniem, Warszawa 1963; tenże, Rzymska konwencja o ochronie artystów wykonawców, Pal. 1962, Nr 1–2; J. Sieńczyło-Chlabicz (red.), Prawo własności intelektualnej, Warszawa 2011; R. Sikorski, O prawie właściwym dla licencji autorskich, Problemy Prawa Prywatnego Między- narodowego, 2009, t. 4; D. Skomorowska, Nowe prawo autorskie. Prawo i Interesy 1991, Nr 9 (dodatek do Prawa i Życia); J. Sobczak, Prawo autorskie i prawa pokrewne, Warszawa 2000; M. Szaciński, Reklama a prawo autorskie, Pal. 1994, Nr 1–2; tenże, Ustawa o przeciwdziałaniu praktykom monopolistycznym a prawo autorskie, PS 1996, Nr 9; J. Szczotka, Wprowadzenie do ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Tekst ustawy, Lublin 1994; A. Sztoldman (red.), Kierunki rozwoju prawa własności intelektualnej, Warszawa 2011; J. Szwaja, Przegląd orzecznictwa w zakresie własności intelektualnej za rok 1984, PiP 1987, z. 5; tenże, Przegląd orzecznictwa w zakresie własności intelektualnej za rok 1985, PiP 1988, z. 10; tenże, Przegląd orzecznictwa w zakresie własności intelektualnej za rok 1986, PiP 1989, z. 11; P. Ślęzak, Prawo autorskie. Podręcznik dla studentów szkół filmowych i artystycznych, Katowice 2008; G. Tylec, Dobra osobiste prawa cywilnego jako niezależna od prawa autorskiego podstawa ochrony intere- sów twórczych, MoP 2012, Nr 10; K. Wąsowski, Kilka słów o prawie autorskim w ogólności, Ruch Muzyczny 1996, Nr 23; B. Węgliński (red.), Ochrona prawna własności intelektualnej. 4 Rozdział I. Wiadomości ogólne IP Law, Józefowo–Warszawa 2011; K. Wojciechowski, Prawo autorskie a zwalczanie nieuczciwej konkurencji – uwagi na tle wyroku SN z 22.02.2009 r., V CSK 337/08, SI 2011, Nr 53; E. Woj- nicka, Podstawowe zagadnienia ochrony praw producentów fonogramów i wideogramów w wy- branych ustawodawstwach krajowych, ZNUJ, PzWiOWI 1993, Nr 61; M. Załucki, Własność in- telektualna w prawie upadłościowym i naprawczym, Warszawa 2012; tenże (red.), Prawo własności intelektualnej. Repetytorium, Warszawa 2009; J. Zimmer-Czekaj, Prawo własności in- telektualnej w wirtualnych światach, ZNUJ, PPWI 2009, Nr 3(105). Wyróżnić można trzy aspekty, w których prawo autorskie i prawa pokrewne mogą być rozpatrywane jako odrębna całość normatywna: czasowy, przestrzenny i systemowy. § 1. Kontekst czasowy Kontekst czasowy prawa autorskiego i praw pokrewnych to m.in. historia tej dziedziny ustawodawstwa, jej korzenie i źródła. Prawo własności intelektualnej sta- nowi dział normatywny, który został stosunkowo wcześnie wyraźnie wyodrębnio- ny. Wystarczy wspomnieć o Konwencji berneńskiej z 9.9.1886 r. (weszła w życie 5.12.1887 r.), która jest jednym z pierwszych wielostronnych porozumień między- narodowych, porządkujących w układzie ponadpaństwowym regulacje różnych ga- łęzi prawa. Co do możliwości korzystania obecnie z dorobku wypracowanego na podsta- wie obowiązujących w przeszłości unormowań najbardziej istotne, biorąc pod uwagę częste trudności w interpretowaniu zapisów ustawowych, są doświadczenia płynące z orzecznictwa sądowego pochodzącego sprzed 1994 r., z orzecznictwem Sądu Naj- wyższego na czele. Jest to tym istotniejsze, iż okres obowiązywania nowej ustawy jest jeszcze zbyt krótki, aby wypracowane być mogło jednolite stanowisko judykatury, stanowiące samodzielny punkt odniesienia dla ujednolicającego traktowania w prak- tyce niejednoznacznych sformułowań ustawowych. Warto w związku z tym sięgnąć do odpowiednich publikacji (zob. literatura na początku niniejszego rozdziału). Kolejny problem omawianej perspektywy czasowej, to kwestia pojawienia się w nowej polskiej regulacji praw pokrewnych (zwanych także prawami sąsiedni- mi), które uprzednio nie były odrębnie regulowane, tzn. przedmioty tych praw mo- gły być wcześniej chronione jedynie na ogólnych zasadach prawa cywilnego (prawa te nie stanowiły samodzielnych praw o charakterze bezwzględnym – chronionych erga omnes). Wcześniejsze wprowadzenie podobnej regulacji nie powiodło się, mimo proponowania konkretnych rozwiązań systemowych (zob. np. projekty usta- wy o ochronie artystów wykonawców; zob. literatura na początku rozdziału), jak i funkcjonowania w tym zakresie od kilkudziesięciu już lat Konwencji rzymskiej z 1961 r. Rozwiązania z przeszłości mogą stanowić także gotowe, sprawdzone wzory, do których w razie potrzeby można zawsze się odwołać. Naturalnie odnosi się to tylko § 2. Kontekst terytorialny 5 do tych rozwiązań, które się wyraźnie nie zdezaktualizowały, co dotyczy głównie przepisów normujących sferę twórczości niezwiązanej z działalnością techniczną wymagającą ciągłej modernizacji. Najlepszym tego przykładem są programy kom- puterowe, które siłą rzeczy nie mogły być przedmiotem regulacji nie tylko pierw- szej polskiej ustawy o prawie autorskim z 1926 r., ale również ustawy z 1952 r., przynajmniej w jej pierwotnej wersji. Kolejnym wymiarem czasowej perspektywy prawa autorskiego i praw pokrew- nych jest konieczność dokonywania w ustawie zmian ze względu na potrzebę jej dostosowywania do pojawiających się z biegiem czasu nowych tendencji i zjawisk. Aktualne brzmienie ustawy nie jest zapisem ostatecznym i będzie podlegało mo- dyfikacjom. Wynikały one dotychczas i będą w najbliższym czasie wynikać przede wszystkim z potrzeby dostosowywania polskiego prawa wewnętrznego do standar- dów Unii Europejskiej (jest to jednak zagadnienie wchodzące w zakres terytorial- nego kontekstu prawa autorskiego i praw pokrewnych). Czasowa perspektywa oceny prawa autorskiego i praw pokrewnych jako przed- miotowej gałęzi ustawodawstwa nie może być mylona ani z zasadami międzycza- sowymi ustawy, które wyznaczają czasowy zakres przysługującej na jej podstawie ochrony (zob. rozdział V), ani tym bardziej z czasowymi ograniczeniami dotyczący- mi istnienia majątkowych praw autorskich i praw pokrewnych (zob. rozdział IV). § 2. Kontekst terytorialny Ustawa, jako unormowanie polskiego prawa wewnętrznego, stanowi porządek prawny, obowiązujący w pierwszej kolejności polskie podmioty (z miejscem za- mieszkania lub siedzibą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej). Tymczasem wy- miana międzynarodowa w zakresie własności intelektualnej zakłada kontakty mię- dzy podmiotami pochodzącymi z różnych państw, które narażone są na naruszenie przysługujących im praw autorskich lub pokrewnych w obcym kraju co najmniej w takim stopniu, jak w swoim własnym. Również polskie podmioty zainteresowane są, aby przynależne im utwory i przedmioty praw pokrewnych korzystały z ochrony za granicą. Osiągnięcie praw- nych zabezpieczeń praw własności intelektualnej w wymiarze przekraczającym te- rytorium jednego państwa możliwe jest dzięki zawieraniu dwustronnych lub wie- lostronnych umów międzynarodowych. Oczywiście podstawowe znaczenie mają te drugie, zwłaszcza gdy ratyfikowane są przez większość krajów. Istnieje też coraz silniejsza tendencja do ujednolicania praw wewnętrznych powią- zanych wzajemnymi interesami krajów, głównie tworzących określone całości o charak- terze regionalnym. W przypadku Polski decydujące znaczenie w tym zakresie ma do- stosowywanie prawa krajowego do unormowań obowiązujących w Unii Europejskiej. Aspekt terytorialny (międzynarodowy) prawa autorskiego i praw pokrew- nych, poza unormowaniami publicznoprawnymi, których adresatami są państwa,
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Prawo autorskie i prawa pokrewne
Autor:

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: