Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00194 004212 14994364 na godz. na dobę w sumie
Prawo budowlane. Komentarz - ebook/pdf
Prawo budowlane. Komentarz - ebook/pdf
Autor: , , Liczba stron: 754
Wydawca: Lexis Nexis Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-7806-420-6 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> prawo i podatki >> komentarze prawnicze
Porównaj ceny (książka, ebook (-8%), audiobook).
Oddawany do rąk Czytelników komentarz zawiera szeroką interpretację przepisów ustawy z 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane, które regulują proces budowlany na wszystkich jego etapach, a także przepisów innych aktów prawnych (ustaw, rozporządzeń), które są funkcjonalnie powiązane z procesem inwestycyjno-budowlanym.
Autorzy starali się wyjaśnić, m.in. to, jakie czynności i działania powinien podjąć inwestor, zanim rozpocznie roboty budowlane na podstawie zgłoszenia lub pozwolenia na budowę, aby proces inwestycyjno-budowlany był zgodny z obowiązującym prawem, jakie przysługują inwestorowi prawa i jakie obowiązki mogą nałożyć na niego organy administracji publicznej w celu doprowadzenia budowy do stanu zgodnego z prawem (legalizacja samowoli budowlanej). Ponadto omówiono zagadnienia związane ze sprawowaniem samodzielnych funkcji w budownictwie, ponoszeniem odpowiedzialności karnej i zawodowej, a także kwestie szczególne takie jak katastrofa budowlana.
W książce uwzględniono wszystkie dotychczasowe zmiany ustawodawcze do Prawa budowlanego, w tym najnowsze: ustawę z 13 kwietnia 2012 r. o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz niektórych innych ustaw oraz ustawę z 15 kwietnia 2011 r. o efektywności energetycznej, która w części nowelizującej Prawo budowlane wchodzi w życie 1 lipca 2012 r.
Publikacja będzie stanowić pomoc w rozwiązywaniu problemów, które pojawiają się w procesie inwestycyjno-budowlanym. Autorzy komentarza mają nie tylko kwalifikacje naukowe, ale są także prawnikami praktykami – sędziami albo asystentami sędziów. W niniejszym opracowaniu korzystają zatem nie tylko z dorobku judykatury, uwzględniając orzecznictwo wojewódzkich sądów administracyjnych, Naczelnego Sądu Administracyjny, Trybunału Konstytucyjnego i Sądu Najwyższego, oraz ustaleń doktryny, ale także posiłkują się swoim doświadczeniem zawodowym.
Książka zawiera skorowidz, ułatwiający odnalezienie poszczególnych instytucji i zagadnień z zakresu Prawa budowlanego. Artykuły ustawy zostały opatrzone tytulikami obrazującymi ich treść.
Prawo budowlane. Komentarz jest adresowany nie tylko do prawników praktyków: sędziów sądów administracyjnych, adwokatów, radców prawnych, ale także do pracowników organów administracji publicznej, osób wykonujących samodzielne funkcje techniczne w budownictwie, rzeczoznawców budowlanych oraz innych uczestników procesu budowlanego, a w szczególności do inwestorów, którzy zamierzają podjąć samodzielnie wykonywanie robót budowlanych. Publikacje będzie także pomocna pracownikom nauki oraz studentom wydziałów prawa oraz studiów technicznych.
Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

PRAWO BUDOWLANE Komentarz Arkadiusz Despot-Mładanowicz Andrzej Gliniecki • Zdzisław Kostka Anna Ostrowska • Wojciech Piątek pod redakcją Andrzeja Glinieckiego Wydanie 1 Stan prawny na 10 maja 2012 roku Wielkie Komentarze Komentarz do poszczególnych przepisów opracowali: Arkadiusz Despot -Mładanowicz – art. 61–79 Andrzej Gliniecki – art. 29–31; art. 48–53; art. 103–108 Zdzisław Kostka – art. 17–27; art. 41–47; art. 54–60; art. 80–89c Anna Ostrowska – art. 28; art. 32–40a; art. 90–94 Wojciech Piątek – art. 1–16; art. 95–102 Redaktor prowadzący: Katarzyna Bojarska Opracowanie redakcyjne: Katarzyna Bojarska, Joanna Ołówek Redakcja techniczna: Agnieszka Dymkowska -Szeszko © Copyright by LexisNexis Polska Sp. z o.o. Warszawa 2012 Wszelkie prawa zastrzeżone. Żadna część tej książki nie może być powielana ani rozpowszechniana za pomocą urządzeń elektronicznych, mechanicznych, kopiujących, nagrywających i innych – bez pisemnej zgody Autorów i wydawcy. ISBN 978-83-7806-420-6 LexisNexis Polska Sp. z o.o. Ochota Offi ce Park 1, Al. Jerozolimskie 181, 02-222 Warszawa tel. 22 572 95 00, faks 22 572 95 68 Infolinia: 22 572 99 99 Redakcja: tel. 22 572 83 26, 22 572 83 28, 22 572 83 11, faks 22 572 83 92 www.lexisnexis.pl, e -mail: biuro@lexisnexis.pl Księgarnia Internetowa: dostępna ze strony www.lexisnexis.pl Spis treści Wykaz skrótów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 7 Wprowadzenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 9 USTAWA z 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.) . . . . . . . . . . . . . . . . 11 Rozdział 1. Przepisy ogólne (art. 1–11) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 11 Rozdział 2. Samodzielne funkcje techniczne w budownictwie (art. 12–16) . . . . . 100 Rozdział 3. Prawa i obowiązki uczestników procesu budowlanego (art. 17–27) . . 130 Rozdział 4. Postępowanie poprzedzające rozpoczęcie robót budowlanych (art. 28–40a) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 173 Rozdział 5. Budowa i oddawanie do użytku obiektów budowlanych (art. 41–60) . . . 402 Rozdział 6. Utrzymanie obiektów budowlanych (art. 61–72) . . . . . . . . . . . . . . . . . 567 Rozdział 7. Katastrofa budowlana (art. 73–79) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 631 Rozdział 8. Organy administracji architektoniczno -budowlanej i nadzoru budowlanego (art. 80–89c) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 642 Rozdział 9. Przepisy karne (art. 90–94) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 699 Rozdział 10. Odpowiedzialność zawodowa w budownictwie (art. 95–102) . . . . . . . 716 Rozdział 11. Przepisy przejściowe i końcowe (art. 103–108) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 735 Bibliografi a . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 743 Skorowidz . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 747 O Autorach . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 757 5 www.lexisnexis.pl Wykaz skrótów dyrektywa 92/57/EWG – dyrektywa Rady z 24 czerwca 1992 r. w sprawie wdrożenia minimal- nych wymagań bezpieczeństwa i ochrony zdrowia na tymczasowych lub ruchomych budowach (ósma szczegółowa dyrektywa w rozumie- niu art. 16 ust. 1 dyrektywy 89/391/EWG) (92/57/EWG) (Dz.Urz. WE 1992 L 245/6 ze zm.) k.c. k.k. k.p. k.p.a. k.p.k. k.p.w. k.w. – ustawa z 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz.U. Nr 16, poz. 93 ze zm.) – ustawa z 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz.U. Nr 88, poz. 553 ze zm.) – ustawa z 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (tekst jedn. Dz.U. 1998 r. Nr 21, poz. 94 ze zm.) – ustawa z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) – ustawa z 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego (Dz.U. Nr 89, poz. 555 ze zm.) – ustawa z dnia 24 sierpnia 2001 r. – Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia (tekst jedn. Dz.U. z 2008 r. Nr 133, poz. 848 ze zm.) – ustawa z dnia 20 maja 1971 r. – Kodeks wykroczeń (tekst jedn. Dz.U. z 2010 r. Nr 46, poz. 275) Konstytucja RP – Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z 2 kwietnia 1997 r. (Dz.U. Nr 78, Lex LexPolonica MoP nowelizacja z 2003 r. NSA ONSA ONSAiWSA ord.pod. OSNwSK OSP OTK ZU p.g.g. p.g.k. poz. 483 ze sprost. i zm.) – System Informacji Prawnej Wydawnictwa Wolters Kluwer – Serwis Prawniczy LexisNexis – „Monitor Prawniczy” – ustawa z 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 80, poz. 718 ze zm.) – Naczelny Sąd Administracyjny – Orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego (do 2003 r.) – Orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego i wojewódzkich są- dów administracyjnych (od 2004 r.) – ustawa z 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz.U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) – Orzecznictwo Sądu Najwyższego w Sprawach Karnych – Orzecznictwo Sądów Polskich – Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego. Zbiór Uzupełniający – ustawa z 9 czerwca 2011 r. – Prawo geologiczne i górnicze (Dz.U. Nr 163, poz. 981) – ustawa z 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartografi czne (tekst jedn. Dz.U. z 2010 r. Nr 193, poz. 1287) www.lexisnexis.pl 7 Wykaz skrótów p.p.s.a. pr.bud. – ustawa z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami ad- ministracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270) – ustawa z 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.) pr.bud. z 1974 r. – ustawa z 24 października 1974 r. – Prawo budowlane (Dz.U. Nr 38, poz. 229 ze zm.) pr.wod. – ustawa z 18 lipca 2001 r. – Prawo wodne (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., Prok. i Pr. rozporządzenie Ministra Infrastruktury z 19 listopada 2001 r. Sam. Teryt. SN TK u.d.p. u.g.n. u.o.p.l. u.o.z. u.p.e.a. u.p.z.p. u.sam.zaw. u.u.i.ś. u.w.l. u.z.z.w. WSA ZNSA 8 poz. 1454) – „Prokuratura i Prawo” – rozporządzenie Ministra Infrastruktury z 19 listopada 2001 r. w spra- wie rodzajów obiektów budowlanych, przy których realizacji jest wyma- gane ustanowienie inspektora nadzoru inwestorskiego (Dz.U. Nr 138, poz. 1554) – „Samorząd Terytorialny” – Sąd Najwyższy – Trybunał Konstytucyjny – ustawa z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jedn. Dz.U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115 ze zm.) – ustawa z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn. Dz.U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 ze zm.) – ustawa z 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkanio- wym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (tekst jedn. Dz.U. z 2005 r. Nr 31, poz. 266 ze zm.) – ustawa z 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz.U. Nr 162, poz. 1568 ze zm.) – ustawa z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w admini- stracji (tekst jedn. Dz.U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.) – ustawa z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu prze- strzennym (Dz.U. Nr 80, poz. 717 ze zm.) – ustawa z 15 grudnia 2000 r. o samorządach zawodowych architektów, inżynierów budownictwa oraz urbanistów (Dz.U. z 2001 r. Nr 5, poz. 42 ze zm.) – ustawa z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środo- wisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. Nr 199, poz. 1227 ze zm.) – ustawa z 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (tekst jedn. Dz.U. z 2000 r. Nr 80, poz. 903 ze zm.) – ustawa z 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbio- rowym odprowadzaniu ścieków (tekst jedn. Dz.U. z 2006 r. Nr 123, poz. 858 ze zm.) – Wojewódzki Sąd Administracyjny – „Zeszyty Naukowe Sądownictwa Administracyjnego” www.lexisnexis.pl Wprowadzenie Ustawa z 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane weszła w życie 1 stycznia 1995 r., zastępując ustawę z 24 października 1974 r. – Prawo budowlane. W pewnym zakresie jednak przepisy ustawy z 1974 r. mają jeszcze zastosowanie, co wyni- ka z art. 103 ust. 2 obecnie obowiązującego Prawa budowlanego. Komentowana ustawa obowiązuje od 17 lat i była w tym czasie wielokrotnie nowelizowana. Część zmian była związana z wejściem Polski do Unii Europej- skiej, niektóre zaś wynikły z niekorzystnych dla przepisów ustawy wyroków Trybunału Konstytucyjnego. Najpoważniejsze zmiany zostały wprowadzone ustawą z 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz o zmia- nie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 80, poz. 718), która weszła w życie 11 lipca 2003 r. Nie wszystkie zmiany legislacyjne komentowanej ustawy należy ocenić pozytywnie z uwagi chociażby na ich częstotliwość, jednak większość noweli- zacji prowadziła do doskonalenia tego aktu. Prawo budowlane w obecnym kształcie, mimo wielu nowelizacji, nie jest aktem prawnym jasnym i prostym w stosowaniu ani dla organów, ani dla sądów, nie mówiąc już o osobach niemających przygotowania prawniczego. Jednak istnie- jące obecnie wątpliwości związane z rozumieniem tej ustawy oraz dotychczaso- wy dorobek doktryny i orzecznictwa sądowego przemawiają raczej za dalszym doskonaleniem tej ustawy w drodze kolejnych przemyślanych nowelizacji, a nie za tworzeniem nowej ustawy, co niektórzy zapowiadają jako powstanie Kodek- su budowlanego. Prawo budowlane jest jedną z najczęściej stosowanych ustaw należących do prawa administracyjnego materialnego, na co wskazuje m.in. duża liczba spraw wpływających do sądów administracyjnych (największa po sprawach podatko- wych). Tak duża – można by rzec – popularność Prawa budowlanego nie wynika z jego wyjątkowej atrakcyjności, ale jest wyrazem natury człowieka, który ma skłonności do ciągłego tworzenia, budowania w celu poprawy swojej egzysten- cji na ziemi, co w konsekwencji ma wpływ na rozwój społeczno -gospodarczy 9 www.lexisnexis.pl Wprowadzenie państwa. Niekiedy jednak narusza przepisy prawa budowlanego, nie mając tego świadomości. Po prostu często szybciej działa – buduje, niż pomyśli o tym, co chce zbudować i czy będzie to zgodne z prawem. Autorzy publikacji (sędziowie NSA, asystenci sędziów – pracownicy naukowo- -dydaktyczni renomowanych Uniwersytetów) mający zarówno odpowiednie przygotowanie teoretyczne, jak i doświadczenie praktyczne w zakresie orzeka- nia w sądach administracyjnych, starali się opracować niniejszy komentarz ze szczególnym uwzględnieniem spraw stwarzających problemy w prawidłowym rozumieniu przepisów Prawa budowlanego, które znajdują swój fi nał w postę- powaniach sądowoadministracyjnych. Wybór problemów, na które zwrócono szczególną uwagę w książce, nie jest przypadkowy i wynika z liczby spraw w tym zakresie wpływających do sądów administracyjnych. Są to więc problemy istotne z punktu widzenia społecznego, wymagające wyjaśnienia, w czym będzie pomocny niniejszy komentarz i powo- ływane w nim orzecznictwo sądowe. W publikacji zwrócono również uwagę na występujące w niektórych sprawach rozbieżności w orzecznictwie, co świadczy o zawiłości i niejasności niektórych przepisów. Do takich spraw należy zaliczyć przede wszystkim prawidłowe ustalenie, kie- dy wymagane jest pozwolenie na budowę, kiedy – zgłoszenie, a kiedy nie jest wymagane ani jedno, ani drugie. Istotne dla każdego inwestora jest bowiem to, aby uchronić się przed negatywnymi konsekwencjami wynikającymi z przepi- sów Prawa budowlanego, gdy sprawą zaczynają się interesować organy nad- zoru budowlanego, pełniące rolę policji budowlanej. Takiej sytuacji nigdy nie można wykluczyć, choćby ze względu na tzw. życzliwych sąsiadów, którzy bacznie obserwują wszelkie działania inwestycyjne podejmowane w pobliżu swojej nieruchomości. Należy więc być przygotowanym na ewentualność, gdy świadomie bądź nieświadomie stajemy się sprawcami samowoli budowlanej lub podobnych naruszeń przepisów Prawa budowlanego. Jest to kolejne zagadnie- nie, które zostało omówione przez autorów komentarza. Jak wskazuje dotychczasowe doświadczenie związane z obowiązywaniem ustawy z 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane, prawodawca, podejmując decyzje o nowelizacji ustawy, powinien bardziej korzystać z doświadczeń wynikających z orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego i sądów administracyjnych, gdzie wszystkie słabe punkty ustawy widoczne są jak w soczewce. Mając na uwadze, by krąg odbiorców (czytelników) tego opracowania był jak najszerszy, autorzy starali się przedstawić zawiłe i skomplikowane zagadnienia prawne w sposób możliwie dostępny i zrozumiały, jednocześnie mając na uwa- dze aspekt merytoryczny tekstu komentarza. 10 www.lexisnexis.pl USTAWA z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623; zm.: Dz.U. z 2011 r. Nr 32, poz. 159, Nr 45, poz. 235, Nr 94, poz. 551, Nr 135, poz. 789, Nr 142, poz. 829, Nr 185, poz. 1092, Nr 232, poz. 1377; z 2012 r., poz. 472) Rozdział 1 Przepisy ogólne Rozdział 1. Przepisy ogólne Wojciech Piątek Art. 1. PRZEDMIOT REGULACJI Art. 1. Ustawa – Prawo budowlane, zwana dalej „ustawą”, normuje dzia- łalność obejmującą sprawy projektowania, budowy, utrzymania i rozbiórki obiektów budowlanych oraz określa zasady działania organów administra- cji publicznej w tych dziedzinach. 1. Prawo budowlane jest jednym z działów materialnego prawa administracyjnego, określającym prawne wymogi poszczególnych stadiów projektowania, budowy, utrzymania oraz rozbiórki obiektów budowlanych. W szerokim ujęciu obejmu- je ono ogół regulacji prawnych dotyczących procesu budowlanego, począwszy od unormowań cywilnoprawnych, związanych z prawami rzeczowymi oraz obligacyjnymi, które dotyczą szeroko rozumianego dysponowania nierucho- mością, przez zasady bezpieczeństwa i higieny pracy, prawo fi nansowe, skoń- czywszy na regulacji prawa publicznego obejmującej ogół procesu inwestycyjno- Wojciech Piątek 11 www.lexisnexis.pl Art. 1 Ustawa – Prawo budowlane -budowlanego zarówno rangi ustawowej, jak i wykonawczej. W wąskim ujęciu pojęcie „prawo budowlane” obejmuje ustawę z 7 lipca 1994 r. – Prawo budowla- ne oraz akty wykonawcze do niej w formie rozporządzeń. Zakres przedmiotowy oraz podmiotowy Prawa budowlanego został określony w art. 1, a następnie rozwinięty w dalszych jej postanowieniach. Celem regulacji zawartej w komentowanej ustawie jest ochrona interesu publicznego w trakcie przebiegu procesu inwestycyjno -budowlanego przy jednoczesnym uwzględnieniu interesów indywidualnych. W orzecznictwie sądowym formułowane są również bardziej szczegółowe cele Prawa budowlanego, którymi są: zapewnienie bezpie- czeństwa powszechnego i indywidualnego, zagrożonego ze strony wadliwie wy- konanych obiektów budowlanych (wyrok WSA w Gdańsku z 28 kwietnia 2010 r., II SA/Gd 350/09, niepubl.; wyrok NSA 15 grudnia 2010 r., II OSK 1939/09, LexPolonica nr 2483352), bezpieczeństwo użytkowania obiektu, ochrona środo- wiska, ochrona przed hałasem i drganiami oraz zapewnienie ładu przestrzenne- go (wyrok WSA w Gdańsku z 11 lutego 2009 r., II SA/Gd 670/08, LexPolonica nr 2455518). Istotne dyrektywy interpretacyjne formułuje w tym przedmio- cie art. 5 ust. 1–2. Z uwagi na przytoczone cele ustawy oraz wiążącą się z tym możliwość ograniczenia praw rzeczowych właściciela nieruchomości za pomo- cą form władczych w różnych stadiach procesu budowlanego w odniesieniu do poszczególnych instytucji prawa budowlanego sądy administracyjne zwracają uwagę, że nie mogą one być interpretowane w sposób rozszerzający (wyrok NSA z 17 marca 2005 r., OSK 1450/04, LexPolonica nr 1481368; wyrok NSA z 9 maja 2007 r., II OSK 709/06, LexPolonica nr 2573329), czy też że powinny one być wykładane i stosowane ściśle (wyrok WSA w Poznaniu z 18 października 2005 r., II SA/Po 2683/03, niepubl.). Przepisy prawa budowlanego mają charakter bez- względnie obowiązujący i nie pozostawiają właściwym organom administracji publicznej możliwości uznaniowego traktowania zaistniałych stanów faktycznych związanych z procesem budowlanym (wyrok WSA w Poznaniu z 14 listo pada 2006 r., II SA/Po 406/06, niepubl.; wyrok WSA w Gliwicach z 13 października 2011 r., II SA/Gl 2010/11, niepubl.). W orzecznictwie sądowym akcentuje się również ich restytucyjny charakter, mający na celu przywrócenie obiektu budow- lanego do stanu zgodnego z prawem (wyrok NSA z 17 kwietnia 2000 r., IV SA 394/08, OSP 2001, nr 7–8, poz. 107 z aprobującą glosą R. Dziwińskiego, tamże; wyrok NSA z 24 stycznia 2008 r., II OSK 1927/06, LexPolonica nr 1961999). Reasumując, ze względu na władczy oraz bezwzględnie obowiązujący charakter regulacji Prawa budowlanego wykładnia jego przepisów nie powinna prowadzić do rozszerzającego rozumienia poszczególnych jego instytucji, w szczególności tych, które prowadzą do ograniczenia zasady wolności budowlanej. 2. Obowiązująca ustawa z 7 lipca 1994 r. nie jest pierwszym aktem prawnym w sposób całościowy obejmującym proces budowlany. Początki budownictwa 12 Wojciech Piątek www.lexisnexis.pl Rozdział 1. Przepisy ogólne Art. 1 sięgają czasów prehistorycznych. Zasadniczy wpływ na jego powstanie i rozwój wywarło przejście ludności od prymitywnego, koczowniczego trybu życia do zajęć rolniczych, co zmusiło pierwotne grupy społeczne do zakładania osiedli (szerzej zob. C. Krawczak, Prawo budowlane na ziemiach polskich od połowy XVIII wieku do 1939 r., Poznań 1975, s. 9 i n.; S. Jędrzejewski, Prawo budowlane, Toruń 1981, s. 8–9; Z. Niewiadomski, w: Prawna regulacja procesu inwestycyjno- -budowlanego. Uwarunkowania. Bariery. Perspektywy, red. Z. Niewiadomski, Warszawa 2009, s. 15–17). Po odzyskaniu przez Polskę Niepodległości w 1918 r. w poszczególnych częściach terytorium odrodzonego państwa obowiązywały re- gulacje budowlane państw zaborczych. Pierwszym kompleksowym aktem praw- nym rodzimego ustawodawcy było rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z 16 lutego 1928 r. o prawie budowlanem i zabudowaniu osiedli (Dz.U. Nr 23, poz. 202 ze zm.). Rozporządzenie z 1928 r. obejmowało zakresem zastosowania w sposób całościowy proces inwestycyjno -budowlany, począwszy od zasad oraz przebiegu postępowania przy tworzeniu planów zabudowania, przez parcela- cję terenów i scalanie działek budowlanych, wywłaszczenie nieruchomości, po przepisy policyjno -budowlane. W nowej sytuacji społeczno -gospodarczej, jaka zaistniała po II wojnie świato- wej, dotychczasowe zasady prawa budowlanego musiały ulec istotnym prze- kształceniom, uwzględniającym odmienne założenia ustroju politycznego. De- kretem z 2 kwietnia 1946 r. o planowym zagospodarowaniu przestrzennym kra- ju (Dz.U. Nr 16, poz. 109 ze zm.) ustanowione zostały nowe zasady planowania przestrzennego, oparte na centralizmie oraz preferencji interesu państwowego przed prywatnym. Dnia 31 stycznia 1961 r. uchwalona została ustawa – Prawo budowlane (Dz.U. Nr 7, poz. 46 ze zm.), obejmująca zgodnie z art. 1 ust. 1 sprawy projektowania, budowy, rozbiórki i utrzymania obiektów budowlanych oraz określająca zasady organizacji, obowiązki i uprawnienia organów państwowego nadzoru budow- lanego. W art. 4 ust. 2 ustawa z 1961 r. celem zapewnienia bezpieczeństwa dla ludzi i mienia, właściwego układu funkcjonalnego obiektu oraz ze względów ekonomicznych wprowadziła wymóg stosowania obowiązujących norm pań- stwowych, normatywów technicznych projektowania i innych obowiązujących przepisów techniczno -budowlanych oraz przestrzegania zasad współczesnej wiedzy technicznej. Ponadto ustawodawca nakazał stosowanie zatwierdzonych opracowań typowych, jeżeli względy techniczne bądź ekonomiczne nie stoją temu na przeszkodzie. Kolejnym aktem prawnym normującym proces budowlany była ustawa z 24 paź- dziernika 1974 r. – Prawo budowlane (Dz.U. Nr 38, poz. 229 ze zm.), która już w preambule stanowiła, że rola budownictwa w rozwoju socjalistycznej go- spodarki oraz w podnoszeniu poziomu życia społeczeństwa wymaga stałego Wojciech Piątek 13 www.lexisnexis.pl Art. 1 Ustawa – Prawo budowlane doskonalenia działalności budowlanej, zgodnie z potrzebami gospodarki naro- dowej oraz interesem społecznym. Nowością w porównaniu z ustawą z 1961 r. był szerszy zakres przedmiotowy regulacji prawnej, która zgodnie z art. 1 ust. 1 normowała działalność obejmującą sprawy wykorzystania terenów zgodnie z ustaleniami miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, projek- towanie, budowę, utrzymanie i rozbiórkę obiektów budowlanych oraz określała zasady działania organów administracji państwowej w tych dziedzinach. Ustawa z 1974 r. obejmowała swoim zakresem przedmiotowym częściowo problematy- kę ochrony środowiska, nakazując jego ochronę przy projektowaniu, budowie, utrzymywaniu oraz użytkowaniu obiektów budowlanych. W dalszym ciągu obo- wiązywała zasada unifi kacji przyjmowanych rozwiązań oraz typizacji elemen- tów budowlanych i wyposażenia obiektów budowlanych. Kolejnym aktem prawnym regulującym proces budowlany jest obowiązują- ca ustawa z 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.), która powraca do obowiązujących w Dwudzie- stoleciu Międzywojennym założeń wolności budowlanej oraz decentralizacji trybu projektowania i wznoszenia obiektów budowlanych. W porównaniu z dekretem z 1928 r. proces inwestycyjno -budowlany obecnie uregulowany jest w kilku aktach prawnych rangi ustawowej, powiązanych ze sobą w sposób funkcjonalny. Zasady oraz tryb postępowania w sprawach ocen oddziaływania na środowisko, w tym m.in. wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowa- niach zostały uregulowane w ustawie z 3 października 2008 r. o udostępnia- niu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochro- nie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. Nr 199, poz. 1227 ze zm.). Zasady kształtowania polityki przestrzennej przez jednostki samorządu tery- torialnego i organy administracji rządowej oraz zakres i sposoby postępowa- nia w sprawach przeznaczania terenów na określone cele oraz ustalania zasad ich zagospodarowania i zabudowy zostały uregulowane w ustawie z 27 mar- ca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz. 717 ze zm.). Zasady wprowadzania do obrotu wyrobów budowlanych, zasady kontroli wy- robów budowlanych wprowadzonych do obrotu oraz zasady działania orga- nów administracji publicznej w tej dziedzinie określone zostały w ustawie z 16 kwietnia 2004 r. o wyrobach budowlanych (Dz.U. Nr 92, poz. 881 ze zm.). Natomiast organizacja i zadania samorządów zawodowych architektów, inży- nierów budownictwa oraz urbanistów, a także prawa i obowiązki członków tych samorządów uregulowane zostały w ustawie z dnia 15 grudnia 2000 r. o samo- rządach zawodowych architektów, inżynierów budownictwa oraz urbanistów (Dz.U. z 2001 r. Nr 5, poz. 42 ze zm.). 14 Wojciech Piątek www.lexisnexis.pl Rozdział 1. Przepisy ogólne Art. 1 W 2010 r. opublikowane zostały natomiast tezy do projektu nowej ustawy – Kodeks budowlany, autorstwa zespołu pod przewodnictwem prof. Z. Niewia- domskiego („Administracja. Teoria. Dydaktyka. Praktyka” 2010, nr 1). Zgodnie z pierwszą z tez, celem ustawy – Kodeks budowlany jest uregulowanie procesu inwestycyjnego z uwzględnieniem wolności budowlanej, konstytucyjnej gwa- rancji własności, ochrony wartości wysoko cenionych oraz zasad sprawnego rozstrzygania konfl iktu interesów: indywidualnego i publicznego. 3. Prawo budowlane nie obejmując zakresem normowania całego procesu inwestycyjno -budowlanego, stanowi jednakże jego najistotniejszą część, po- cząwszy od projektowania obiektu budowlanego, przez realizację robót budow- lanych, skończywszy na zagadnieniach dotyczących rozbiórki. Aktem prawnym nadrzędnym względem Prawa budowlanego jest Konstytucja RP, która w art. 21 ust. 1 stanowi o ochronie własności, ustanawiając w art. 64 ust. 1 prawo pod- miotowe każdego do ochrony własności, które zgodnie z art. 64 ust. 2 Konstytu- cji RP podlega równej dla wszystkich ochronie prawnej. Ograniczenie własno- ści stosownie do art. 64 ust. 3 Konstytucji RP może nastąpić jedynie w drodze ustawy i tylko w zakresie, w jakim nie narusza ona istoty tego prawa. O ograni- czeniach tych stanowi m.in. Prawo budowlane, wprowadzając określone zasady zabudowy nieruchomości oraz podejmowania działalności związanej z projek- towaniem oraz wznoszeniem obiektów budowlanych. Ustawodawca kieruje się przy tym koniecznością zapewnienia ochrony porządku i bezpieczeństwa pu- blicznego oraz zagwarantowania praw lub wolności innych osób. Oprócz Prawa budowlanego również inne akty prawne o randze ustawy statu- ują publicznoprawne ograniczenia prawa własności, w tym prawa do zabudowy i zagospodarowania terenu. Stanowi o tym art. 2, zawierający wiele wyłączeń z za- kresu przedmiotowego Prawa budowlanego w odniesieniu do admini stracyjno- prawnej regulacji dotyczącej projektowania, budowy, utrzymania i rozbiórki obiektów budowlanych. 4. Prawo budowlane obejmuje swoim zakresem przedmiotowym działalność po- legającą na projektowaniu, budowie, utrzymaniu i rozbiórce obiektów budow- lanych. Działalność polegająca na projektowaniu obiektów budowlanych stano- wi zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 1 jedną z samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie. Zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 1 zapewnienie opracowania pro- jektu budowlanego należy do zadań inwestora. Stosownie do art. 17 pkt 3 jed- nym z uczestników procesu budowlanego jest projektant, którego podstawowe prawa i obowiązki zostały określone w art. 20–21. Projekt budowlany zgod- nie z art. 35 ust. 1 podlega sprawdzeniu przez właściwy organ administracji architektoniczno -budowlanej przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budo- wę. Defi nicję legalną pojęcia budowy zawiera art. 3 pkt 6. O utrzymaniu obiektu budowlanego stanowi art. 5 ust. 2 oraz rozdział 6 zatytułowany „Utrzymanie Wojciech Piątek 15 www.lexisnexis.pl Art. 1 Ustawa – Prawo budowlane obiektów budowlanych”. Natomiast rozbiórka obiektu budowlanego jest ele- mentem składowym defi nicji legalnej robót budowlanych, o której stanowi art. 3 pkt 7. Natomiast samo pojęcie obiektu budowlanego zostało zdefi niowa- ne w art. 3 pkt 1. Dla zakresu przedmiotowego komentowanej ustawy ma ono istotne znaczenie, ponieważ działalność polegająca na projektowaniu, budowie, utrzymaniu i rozbiórce została odniesiona do obiektu budowlanego. Uznanie określonego wytworu ludzkiej działalności za obiekt budowlany przesądza o za- stosowaniu Prawa budowlanego do jego wzniesienia, utrzymania oraz rozbiórki (zob. komentarz do art. 3 uwaga 3). W związku z tymi uwagami, skoro koryto potoku nie jest obiektem budowla- nym, to nakazanie wykonania w nim robót budowlanych nie znajduje opar- cia w przepisach Prawa budowlanego (wyrok NSA z 23 kwietnia 2003 r., IV SA 2623/01, LexPolonica nr 2271417), podobnie jak przepisy komentowanej ustawy nie znajdują zastosowania do likwidacji szkód spowodowanych powo- dzią, a polegających na oderwaniu części terenu. Obiektem budowlanym nie jest ani teren działki, ani zaistniała w niej wyrwa (wyrok NSA z 5 stycznia 2001 r., IV SA 2264/98, LexPolonica nr 2316032), ani grzebowisko zwłok zwierzęcych, rozumiane jako teren, na którym (w sposób zorganizowany) zakopywane są zwłoki zwierząt (wyrok NSA z 7 grudnia 2006 r., II OSK 1443/05, ONSAiWSA 2007, nr 4, poz. 105). Przesądzającym dla zastosowania Prawa budowlanego nie jest natomiast sam tylko wymóg uzyskania pozwolenia na budowę albo obo- wiązek zgłoszenia zamiaru prowadzenia robót budowlanych właściwemu orga- nowi w odniesieniu do danego obiektu budowlanego. Poglądu takiego nie da się wywieść z wykładni art. 1 pr.bud. Byłby on ponadto sprzeczny z celami komen- towanej ustawy, doprowadzając niejednokrotnie do obejścia prawa (por. wyrok NSA z 11 kwietnia 2002 r., II SA/Łd 1788/98, LexPolonica nr 2319194; wyrok WSA w Lublinie z 10 marca 2004 r., II SA/Lu 67/03, niepubl.). 5. Określony w art. 1 zakres przedmiotowy komentowanej ustawy nie został skonstruowany w sposób zupełny. Pominięty został w nim status prawny oraz zasady odpowiedzialności zawodowej osób wykonujących funkcje techniczne w budownictwie. Problematyki tej dotyczą rozdział 2 zatytułowany „Samo- dzielne funkcje techniczne w budownictwie” oraz rozdział 10 zatytułowany „Odpowiedzialność zawodowa w budownictwie”. Poza tym Prawo budowlane reguluje również inne formy działalności prowadzonej w stosunku do obiek- tów budowlanych, takich jak zdefi niowana w art. 3 pkt 7a przebudowa, czy też określony w art. 3 pkt 8 remont. W art. 1 pominięto również problematykę zagospodarowania otoczenia wokoło obiektu budowlanego, o którym to obo- wiązku stanowi art. 6. Jak zauważają T. Asman oraz Z. Niewiadomski, usta- wodawca w art. 1 w sposób niewyczerpujący wskazał typowe etapy procesu budowlanego, posiłkując się zarówno pojęciami zdefi niowanymi w art. 3, jak i określeniami języka potocznego. Wyliczenie etapów procesu budowlanego ma 16 Wojciech Piątek www.lexisnexis.pl Rozdział 1. Przepisy ogólne Art. 1 charakter przykładowy. Poza tym nie wszystkie ze wskazanych w art. 1 etapów muszą wystąpić w każdym przypadku. Proces budowlany może zatrzymać się na którymś z nich czy też przybrać inny porządek chronologiczny aniżeli wska- zany w art. 1 (T. Asman, Z. Niewiadomski, w: Prawo budowlane. Komentarz, red. Z. Niewiadomski, Warszawa 2011, s. 8–9). Natomiast samo pojęcie pro- cesu budowlanego użyte przez ustawodawcę w art. 12 ust. 3, w tytule i treści rozdziału 3, w art. 45 ust. 5 pkt 4 oraz w art. 81c ust. 1 defi niowane jest jako ciąg czynności czy działań techniczno -budowlanych, składających się na wy- budowanie, eksploatację i likwidację obiektu budowlanego. Działaniom tech- nicznym odpowiada ustanowiony zespół powinności prawnych, zapewniający przebieg procesu budowlanego według technicznych oraz prawnych wzorców (S. Jędrzejewski, Proces budowlany. Zagadnienia administracyjno -prawne, Byd- goszcz 1995, s. 28. Zob. też Z. Leoński, Stadia procesu budowlanego, w: Zasady prawa budowlanego i zagospodarowania przestrzennego, Z. Leoński, M. Szew- czyk, Bydgoszcz -Poznań 2002, s. 244; W. Szwajdler, w: T. Bąkowski, W. Szwaj- dler, Proces inwestycyjno -budowlany. Zagadnienia administracyjno -prawne, Toruń 2004, s. 124–127; D. Sypniewski, Nadzór nad procesem budowlanym, Warszawa 2011, s. 50–58). W orzecznictwie sądowym akcentuje się dynami- kę oraz zmienność tego procesu (wyrok WSA w Gdańsku z 11 października 2007 r., II SA/Gd 336/07, niepubl.; wyrok WSA w Kielcach z 27 października 2011 r., II SA/Ke 448/11, niepubl.). 6. Komentowana ustawa, przynależąc do materialnego prawa administracyjnego, zawiera również uregulowania o charakterze ustrojowym i procesowym, a także normy techniczne określające szczegółowe wymogi realizacji obiektów budow- lanych. O ustroju organów administracji architektoniczno -budowlanej ustawo- dawca stanowi w rozdziale 8. Regulacje procesowe zostały zamieszczone przede wszystkim w rozdziale 4 normującym postępowanie poprzedzające rozpoczęcie robót budowlanych. Stanowią one niejednokrotnie lex specialis względem regu- lacji Kodeksu postępowania administracyjnego, czemu ustawodawca wprost dał wyraz w art. 28 ust. 3 pr.bud., wyłączając zastosowanie art. 31 k.p.a. w postę- powaniu w sprawie pozwolenia na budowę. Prawo budowlane odsyła wprost do Kodeksu postępowania administracyjnego również w art. 51 ust. 6, art. 5a ust. 1, art. 88a ust. 1 pkt 1. Prawo budowlane wykazuje ścisły związek z procesami natury technicznej oraz wiedzą budowlaną. O normach techniczno -budowlanych ustawodawca stanowi już w przepisach ogólnych w art. 5 ust. 1, regulując, że obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy projektować i budować w zgodzie z tymi uregulowaniami, oraz w art. 7, wymieniając rodzaje przepisów techniczno -budowlanych. Duża liczba przepisów określanych mianem technicz- nych wpływa na szczególne znaczenie w Prawie budowlanym aktów prawnych niższej rangi aniżeli ustawa. Przepisy techniczne pod wpływem rozwoju wiedzy Wojciech Piątek 17 www.lexisnexis.pl Art. 1 Ustawa – Prawo budowlane i techniki ulegają częstym zmianom. Poza tym zamieszczenie ich w Prawie bu- dowlanym rozbijałoby zwartą konstrukcję komentowanej ustawy (Z. Leoński, Stadia procesu budowlanego, w: Zasady prawa budowlanego i zagospodarowania przestrzennego, Z. Leoński, M. Szewczyk, Bydgoszcz -Poznań 2002, s. 208–210). W chwili obecnej w obrocie prawnym obowiązuje 41 rozporządzeń wykonaw- czych do Prawa budowlanego. Komentowana ustawa zawiera również przepisy z innych dziedzin aniżeli prawo administracyjne. W rozdziale 9 zamieszczone zostały przepisy karne. Niektóre z przepisów Prawa budowlanego, jak np. art. 5 ust. 1 pkt 9, art. 47 ust. 1, wykazują związek z regulacją prawa cywilnego (zob. też komentarz do niniejszego artykułu – uwaga 8). 7. Zakres podmiotowy komentowanej ustawy został określony w art. 1 w sposób ogólny i dorozumiany przez odniesienie zasad działania organów administracji publicznej do wymienionych dziedzin procesu budowlanego. Organami tymi są podmioty wymienione w rozdziale 8. Zgodnie z art. 80 ust. 1 zadania admini- stracji architektoniczno -budowlanej wykonują: starosta, wojewoda oraz Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego. Organami nadzoru budowlanego są: powia- towy inspektor nadzoru budowlanego, wojewoda działający przy pomocy wo- jewódzkiego inspektora nadzoru budowlanego jako kierownika wojewódzkiego nadzoru budowlanego wchodzącego w skład zespolonej administracji woje- wódzkiej oraz Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego. Pozostałymi podmio- tami niewymienionymi wprost w art. 1 są osoby wykonujące samodzielne funk- cje techniczne w budownictwie, o których stanowi art. 12, uczestnicy procesu budowlanego wymienieni w art. 17, podmioty będące obok inwestora stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę, o których stanowi art. 28 ust. 2, właściciele oraz zarządcy obiektów budowlanych, o których ustawodaw- ca stanowi w rozdziale 6 ustawy. 8. Na poszczególnych etapach procesu inwestycyjno -budowlanego obok admini- stracyjnoprawnych uregulowań prawa budowlanego zastosowanie może zna- leźć prawo cywilne. Z punktu widzenia regulacji prawa rzeczowego na uwagę zasługuje wkroczenie przez Prawo budowlane w uprawnienia właściciela do swobodnego dysponowania prawem własności. Z kolei jednym z obowiązków inwestora jest udokumentowanie prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, zgodnie z art. 3 pkt 11 w zw. z art. 32 ust. 4 pkt 2 pr.bud. Istot- ne znaczenie w konkretnej sytuacji mogą mieć również uregulowania dotyczą- ce tzw. prawa sąsiedzkiego, w tym immisji bezpośrednich zakazanych wprost w art. 140 k.c., immisji pośrednich, o których stanowi art. 144 k.c., zachowa- nia dostępu do drogi publicznej i wiążącego się z tym ustanowienia służebno- ści drogi koniecznej na podstawie art. 145 § 1 k.c., przekroczenia granicy przy wznoszeniu budynku, o czym stanowi art. 151 k.c. Z punktu widzenia regu- lacji prawa zobowiązaniowego, w trakcie procesu inwestycyjno -budowlanego mogą zachodzić różnego rodzaju stosunki obligacyjne pomiędzy jego uczestni- 18 Wojciech Piątek www.lexisnexis.pl Rozdział 1. Przepisy ogólne Art. 2 kami. W art. 647–658 k.c. została uregulowana umowa o roboty budowlane. W praktyce zawierane są również różnego rodzaju umowy nienazwane mające za przedmiot wykonanie określonych prac budowlanych. Art. 2. USTAWA – WYŁĄCZENIA; STOSUNEK DO INNYCH USTAW Art. 2. 1. Ustawy nie stosuje się do wyrobisk górniczych. 2. Przepisy ustawy nie naruszają przepisów odrębnych, a w szczególności: 1) prawa geologicznego i górniczego – w odniesieniu do obiektów budow- lanych zakładów górniczych; 2) prawa wodnego – w odniesieniu do urządzeń wodnych; 3) o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami – w odniesieniu do obiek- tów i obszarów wpisanych do rejestru zabytków oraz obiektów i ob- szarów objętych ochroną konserwatorską na podstawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. 1. Działalność obejmująca sprawy projektowania, budowy, utrzymania i rozbiór- ki obiektów budowlanych została uregulowana w Prawie budowlanym, które dla wymienionych elementów składowych procesu inwestycyjno -budowlanego jest aktem prawnym o charakterze podstawowym. Art. 2 zawiera katalog wyłą- czeń z zakresu przedmiotowego Prawa budowlanego. O ile jednak art. 2 ust. 1 w sposób bezwzględny wyłącza zastosowanie ustawy do wyrobisk górniczych, o tyle art. 2 ust. 2 stanowi, że przepisy tej ustawy nie naruszają przepisów od- rębnych. Oznacza to, że znajdują one w wymienionych w art. 2 ust. 2 przypad- kach zastosowanie, z uwzględnieniem przepisów odrębnych, które modyfi kują regulację Prawa budowlanego. Wyliczenie to nie ma jednak charakteru enume- ratywnego. Zastosowanie zwrotu „w szczególności” wskazuje, że ustawodawca wymienił w sposób przykładowy trzy akty prawne rangi ustawowej, których regulacji Prawo budowlane nie narusza. Zasada określona w art. 2 ust. 2 od- nosi się do każdej ustawy odrębnej, która reguluje sprawy projektowania, bu- dowy, utrzymania i rozbiórki obiektów budowlanych odmiennie aniżeli Prawo budowlane. Przepisy odrębne korzystają z pierwszeństwa zastosowania przed Prawem budowlanym, zastępując jego regulację. Jednakże w przypadku nie- objęcia zakresem normowania danej problematyki przez przepisy szczególne, zastosowanie w sprawie znajduje Prawo budowlane. Dlatego w orzecznictwie sądowym wskazano, że wobec braku w Prawie wodnym regulacji dotyczącej sa- mowoli budowlanej, w przypadku wykonania w warunkach samowoli budowli hydrotechnicznych nakazanie ich rozbiórki powinno następować na podstawie Prawa budowlanego (postanowienie NSA z 18 lutego 2005 r., OW 151/04, Lex- Polonica nr 2111807). W innym orzeczeniu Naczelny Sąd Administracyjny pod- kreślił, że wpisanie określonego obiektu budowlanego do rejestru zabytków nie Wojciech Piątek 19 www.lexisnexis.pl Art. 2 Ustawa – Prawo budowlane wyłącza go spod działania prawa budowlanego (wyrok NSA z 30 października 2003 r., I SA 113/02, LexPolonica nr 396975). 2. Zgodnie z art. 6 pkt 17 ustawy z 9 czerwca 2011 r. – Prawo geologiczne i gór- nicze (Dz.U. Nr 163, poz. 981) wyrobiskiem górniczym jest przestrzeń w nie- ruchomości gruntowej lub górotworze powstała w wyniku robót górniczych. Sprawy dotyczące wyrobisk górniczych uregulowane w przywołanej ustawie pozostają poza zakresem normowania Prawa budowlanego. Zakres przedmio- towy tej ustawy jest jednak znacznie szerszy. Zgodnie z art. 1 p.g.g. określa ona zasady i warunki podejmowania, wykonywania oraz zakończenia działalności odnoszącej się do prac geologicznych, wydobywania kopalin ze złóż, podziem- nego bezzbiornikowego magazynowania substancji, podziemnego składowania odpadów. Zakres przedmiotowy ustawy – Prawo geologiczne i górnicze dopre- cyzowany został w jej art. 2–4. Poza regulacją dotyczącą wykonywania, zabez- pieczania i likwidowania wyrobisk górniczych przepisy Prawa budowlanego znajdują zastosowanie do spraw uregulowanych w ustawie – Prawo geologiczne i górnicze w zakresie określonym w tej ustawie z uwzględnieniem art. 2 ust. 2 pkt 1. 3. Art. 2 pr.bud. do Prawa geologicznego i górniczego odsyła również w ust. 2, stanowiąc, że przepisy Prawa budowlanego nie naruszają przepisów odręb- nych, a w szczególności Prawa geologicznego i górniczego – w odniesieniu do obiektów budowlanych zakładów górniczych. Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 4 p.g.g. obiektem budowlanym zakładu górniczego jest znajdujący się poza podziemnym wyrobiskiem górniczym obiekt zakładu górniczego, będący obiektem budowla- nym w rozumieniu Prawa budowlanego, służący bezpośrednio do wykonywa- nia działalności regulowanej ustawą w zakresie wydobywania kopalin ze złóż, a w podziemnych zakładach górniczych wydobywających węgiel kamienny – wraz z pozostającym w związku technologicznym z wydobyciem kopaliny przy- gotowaniem wydobytej kopaliny do sprzedaży, podziemnego bezzbiornikowego magazynowania substancji albo podziemnego składowania odpadów. W art. 168 ust. 2 p.g.g. ustawodawca postanowił, że w odniesieniu do projektowania i wy- konywania robót budowlanych oraz utrzymania obiektów budowlanych zakładu górniczego organy nadzoru górniczego wykonują zadania z zakresu administra- cji architektoniczno -budowlanej i nadzoru budowlanego. 4. Budowa oraz utrzymywanie urządzeń wodnych uregulowane zostało w usta- wie z 18 lipca 2001 r. – Prawo wodne (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 1454). W art. 9 pkt 19 pr.wod. zawarta została defi nicja urządzenia wodnego, któ- rym jest urządzenie służące kształtowaniu zasobów wodnych oraz korzystaniu z nich, a w szczególności: a) budowle: piętrzące, upustowe, przeciwpowodziowe i regulacyjne, a także ka- nały i rowy, 20 www.lexisnexis.pl Wojciech Piątek Rozdział 1. Przepisy ogólne Art. 2 b) zbiorniki, obiekty zbiorników i stopni wodnych, c) stawy rybne oraz stawy przeznaczone do oczyszczania ścieków, rekreacji lub innych celów, d) obiekty służące do ujmowania wód powierzchniowych oraz podziemnych, e) obiekty energetyki wodnej, f) wyloty urządzeń kanalizacyjnych służące do wprowadzania ścieków do wód lub urządzeń wodnych oraz wyloty urządzeń służące do wprowadzania wody do wód lub urządzeń wodnych, g) stałe urządzenia służące do połowu ryb lub do pozyskiwania innych organi- zmów wodnych, h) mury oporowe, bulwary, nabrzeża, pomosty, przystanie, kąpieliska, i) stałe urządzenia służące do dokonywania przewozów międzybrzegowych. Projektowaniu, wykonywaniu oraz utrzymywaniu urządzeń wodnych poświęco- ny został dział IV Prawa wodnego zatytułowany „Budownictwo wodne”. Zgodnie z art. 62 ust. 1 pr.wod. budownictwo wodne polega na wykonywaniu oraz utrzy- mywaniu urządzeń wodnych. W art. 62 ust. 2 pr.wod. ustawodawca wskazał, że przepisy ogólne działu IV Prawa wodnego nie naruszają Prawa budowlanego. Przepisy Prawa budowlanego nie naruszają przepisów Prawa wodnego w odnie- sieniu do urządzeń wodnych. Prawo wodne w dziale IV zawiera normy doty- czące budownictwa wodnego, lecz w powyższej regulacji nie ma samodzielnych unormowań dotyczących budowy takich urządzeń. Pomiędzy omawianymi usta- wami nie ma zatem żadnej konkurencji (wyrok WSA w Warszawie z 15 grudnia 2010 r., VII SA/Wa 1448/10, LexPolonica nr 2483403). Prawo wodne reguluje zgodnie z art. 1 gospodarowanie wodami, w tym m.in. zarządzanie zasobami wodnymi. Jednym z istotnych przejawów tego zarządu jest przyznanie organom administracji publicznej kompetencji do wydawania pozwoleń wodnoprawnych. Przesłanki wydania tego pozwolenia zostały określone w art. 122 ust. 1 pr.wod. Zgodnie z art. 122 ust. 1 pkt 3 pr.wod. wymagane jest ono na wykonanie urzą- dzeń wodnych. W rozdziale 4 działu VI Prawa wodnego, począwszy od art. 122 pr.wod., ustawodawca uregulował przesłanki oraz tryb wydania pozwolenia wodnoprawnego. Łączne stosowanie Prawa budowlanego oraz Prawa wodnego do urządzeń wodnych oznacza, że w braku szczególnych zwolnień wykonanie urządzenia wodnego będzie wymagało zarówno pozwolenia na budowę (albo zgłoszenia), jak i pozwolenia wodnoprawnego (wyrok NSA z 22 października 2010 r., II OSK 1654/09, LexPolonica nr 2522611). W takim przypadku jako pierwsze powinno zostać wydane pozwolenie wodnoprawne. Zasada ta wynika z określonego w art. 2 ust. 2 pkt 2 pr.bud. pierwszeństwa Prawa wodnego w od- niesieniu do urządzeń wodnych przed Prawem budowlanym. Poza tym, zgodnie z art. 33 ust. 2 pkt 1 pr.bud., do wniosku o pozwolenie na budowę należy dołą- czyć m.in. pozwolenia i inne dokumenty wymagane przepisami szczególnymi. Podobnie w przypadku, kiedy Prawo budowlane wymaga dokonania zgłoszenia, Wojciech Piątek 21 www.lexisnexis.pl Art. 2 Ustawa – Prawo budowlane stosownie do art. 30 ust. 2, do zgłoszenia należy dołączyć wymagane odrębnymi przepisami pozwolenia (zob. też wyrok WSA w Warszawie z 30 czerwca 2010 r., VII SA/Wa 747/10, niepubl.). 5. Zakres i formy ochrony zabytków określa ustawa z 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz.U. Nr 162, poz. 1568 ze zm.). Zgodnie z jej art. 2 ustawa ta nie narusza m.in. Prawa budowlanego. Zestawiając ze sobą komentowany art. 2 ust. 2 pkt 3 pr.bud. oraz art. 2 u.o.z., Naczelny Sąd Admini- stracyjny wskazał, że między tymi ustawami zachodzi relacja współstosowania w tym znaczeniu, że do obiektów budowlanych (robót budowlanych) objętych ustawą o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami stosuje się zarówno prze- pisy ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, jak i przepisy Prawa budowlanego (wyrok NSA z 16 czerwca 2011 r., II OSK 1599/10, LexPoloni- ca nr 2555638). Prawo budowlane będąc uzupełnieniem regulacji ochronnej z ustawy o ochronie zabytków dotyczy jedynie indywidualnych zabytków nie- ruchomych. Nie ma ono bezpośredniego zastosowania do krajobrazów kulturo- wych, układów urbanistycznych, ruralistycznych i zespołów budowlanych jako całości (K. Zalasińska, Prawna ochrona zabytków nieruchomych w Polsce, Warsza- wa 2010, s. 169). Opieka nad zabytkiem sprawowana przez jego właściciela lub posiadacza sto- sownie do art. 5 pkt 2 u.o.z. polega m.in. na prowadzeniu prac konserwator- skich, restauratorskich i robót budowlanych przy zabytku. Stosownie do art. 7 u.o.z. formami ochrony zabytków są wpis do rejestru zabytków, uznanie za po- mnik historii, utworzenie parku kulturowego, ustalenie ochrony w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego albo w decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, decyzji o warunkach zabudowy, decyzji o zezwole- niu na realizację inwestycji drogowej, decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejo- wej lub decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji w zakresie lotniska użytku publicznego. Zakazy i ograniczenia dotyczące prowadzenia robót budowlanych mogą zostać ustanowione zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 1 u.o.z. na terenie parku kulturowego lub jego części. Z kolei stosownie do art. 36 ust. 1 pkt 1–2 u.o.z. prowadzenie robót budowlanych przy zabytku wpisanym do rejestru wymaga pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków, tak samo jak wykonywa- nie robót budowlanych w otoczeniu zabytku. Postępowanie w sprawie udzie- lenia pozwolenia na prowadzenie robót budowlanych przy zabytku wpisanym do rejestru lub w jego otoczeniu ma charakter odrębny, niezależny od postę- powania o wydanie pozwolenia na budowę, a zatem organy ochrony zabytków mogą działać tylko w granicach swoich kompetencji, w zakresie przewidzianym ustawą o ochronie zabytków. Nie pozbawia to strony, której nieruchomość znaj- duje się w obszarze oddziaływania obiektu w rozumieniu art. 3 pkt 20, pra- wa do czynnego uczestniczenia w postępowaniu przed właściwym organem architektoniczno -budowlanym, którego przedmiotem jest wydanie pozwole- 22 Wojciech Piątek www.lexisnexis.pl Rozdział 1. Przepisy ogólne Art. 2 nia na budowę (wyrok NSA z 27 stycznia 2011 r., II OSK 31/10, LexPolonica nr 2497316). Uzyskanie pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków na podjęcie robót budowlanych przy zabytku wpisanym do rejestru nie zwalnia z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, w przypadkach określonych przepisami Prawa budowlanego (art. 36 ust. 8 u.o.z.). Pozwolenia, o których stanowi art. 36 ust. 1 u.o.z. wydaje się na wniosek osoby fi zycznej lub jednostki organizacyjnej posiadającej tytuł prawny do korzystania z zabytku wpisanego do rejestru, wynikający z prawa własności, użytkowania wieczyste- go, trwałego zarządu albo ograniczonego prawa rzeczowego lub stosunku zobo- wiązaniowego. 6. Przepisy odrębne, na które wskazuje art. 2 ust. 2 pr.bud., zostały zamieszczone w wielu ustawach szczególnych, mimo że nie zostały wymienione tam wprost. Na uwagę zasługuje w tym względzie ustawa z 29 czerwca 2011 r. o przygoto- waniu i realizacji inwestycji w zakresie obiektów energetyki jądrowej oraz inwe- stycji towarzyszących (Dz.U. Nr 135, poz. 789), której rozdział 2 został poświę- cony przygotowaniu inwestycji w zakresie budowy obiektu energetyki jądrowej. W art. 15 ust. 1 przywołanej ustawy ustawodawca stanowi, że pozwolenie na budowę obiektu energetyki jądrowej wydaje wojewoda na zasadach i w trybie Prawa budowlanego, z zastrzeżeniem przepisów ustawy o przygotowaniu i re- alizacji inwestycji w zakresie obiektów energetyki jądrowej oraz inwestycji towa- rzyszących. Szczególne zasady i warunki przygotowania inwestycji w zakresie budowli prze- ciwpowodziowych określa ustawa z 8 lipca 2010 r. o szczególnych zasadach przygotowania do realizacji inwestycji w zakresie budowli przeciwpowodzio- wych (Dz.U. Nr 143, poz. 963). W rozdziale 2 przywołanej ustawy został ure- gulowany proces przygotowania inwestycji stanowiącej jej przedmiot. Zgodnie z art. 13 ust. 1 analizowanej ustawy w sprawach o wydanie decyzji o pozwole- niu na realizację inwestycji, w zakresie nieuregulowanym w ustawie stosuje się odpowiednio przepisy Prawa budowlanego, z wyłączeniem art. 28 ust. 2. Sto- sownie natomiast do art. 14 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania do realizacji inwestycji w zakresie budowli przeciwpowodziowych uzyskanie decy- zji o pozwoleniu na realizację inwestycji jest równoznaczne z uzyskaniem decyzji o warunkach zabudowy albo decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu pu- blicznego, w rozumieniu ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzen- nym oraz pozwolenia na budowę w rozumieniu Prawa budowlanego. Natomiast zgodnie z art. 16 przywołanej ustawy wojewoda wydaje decyzję o pozwoleniu na użytkowanie inwestycji na zasadach i w trybie Prawa budowlanego. Kolejnym aktem prawnym modyfi kującym przepisy Prawa budowlanego jest ustawa z 24 kwietnia 2009 r. o inwestycjach w zakresie terminalu regazyfi kacyj- nego skroplonego gazu ziemnego w Świnoujściu (Dz.U. Nr 84, poz. 700 ze zm.). Wojciech Piątek 23 www.lexisnexis.pl Art. 3 Ustawa – Prawo budowlane Jej rozdział 2 reguluje przygotowanie inwestycji w zakresie terminalu. Zgodnie z art. 15 ust. 1 tej ustawy pozwolenie na budowę inwestycji w zakresie terminalu wydaje wojewoda na zasadach i w trybie Prawa budowlanego, z zastrzeżeniem przepisów niniejszej ustawy. Stosownie natomiast do art. 14 ustawy z 12 lutego 2009 r. o szczególnych zasa- dach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie lotnisk użytku publiczne- go (Dz.U. Nr 42, poz. 340 ze zm.) uzyskanie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji w zakresie lotniska użytku publicznego jest równoznaczne z uzyska- niem decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu i pozwolenia na budowę w rozumieniu Prawa budowlanego, a także decyzji o ustaleniu loka- lizacji inwestycji celu publicznego w rozumieniu ustawy o gospodarce nierucho- mościami. Zgodnie z art. 11i ust. 1 ustawy z 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (tekst jedn. Dz.U. z 2008 r. Nr 193, poz. 1194 ze zm.) w sprawach dotyczących zezwolenia na realizację inwestycji drogowej nieuregulowanych w niniejszej ustawie sto- suje się odpowiednio przepisy Prawa budowlanego, z wyjątkiem art. 28 ust. 2 pr.bud. Stosownie natomiast do art. 32 ust. 1 przywołanej ustawy, wojewoda w odniesieniu do dróg krajowych i wojewódzkich albo starosta w odniesieniu do dróg powiatowych i gminnych wydają decyzję o pozwoleniu na użytkowa- nie drogi na zasadach i w trybie Prawa budowlanego, z zastrzeżeniem ust. 2 art. 32 dotyczącego decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej wy- danej dla drogi posiadającej co najmniej dwie jezdnie. Ograniczenia w zakresie projektowania, budowy, utrzymania i rozbiórki obiektów budowlanych z uwagi na cele, zasady i formy ochrony przyrody żywej i nieoży- wionej oraz krajobrazu zawiera ponadto ustawa z 16 kwietnia 2004 r. o ochro- nie przyrody (tekst jedn. Dz.U. z 2009 r. Nr 151, poz. 1220 ze zm.), z uwagi na sąsiedztwo linii kolejowych ustawa z 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym (tekst jedn. Dz.U. 2007 r. Nr 16, poz. 94 ze zm.), natomiast ze względu na ochronę terenów byłych hitlerowskich obozów zagłady ustawa z 7 maja 1999 r. o ochronie terenów byłych hitlerowskich obozów zagłady (Dz.U. Nr 41, poz. 412 ze zm.). Art. 3. DEFINICJE Art. 3. Ilekroć w ustawie jest mowa o: 1) obiekcie budowlanym – należy przez to rozumieć: a) budynek wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi, b) budowlę stanowiącą całość techniczno -użytkową wraz z instalacja- mi i urządzeniami, c) obiekt małej architektury; 24 Wojciech Piątek www.lexisnexis.pl Rozdział 1. Przepisy ogólne Art. 3 2) budynku – należy przez to rozumieć taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą prze- gród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach; 2a) budynku mieszkalnym jednorodzinnym – należy przez to rozumieć budynek wolno stojący albo budynek w zabudowie bliźniaczej, szere- gowej lub grupowej, służący zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, stanowiący konstrukcyjnie samodzielną całość, w którym dopuszcza się wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych albo jedne- go lokalu mieszkalnego i lokalu użytkowego o powierzchni całkowitej nieprzekraczającej 30 powierzchni całkowitej budynku; 3) budowli – należy przez to rozumieć każdy obiekt budowlany niebędą- cy budynkiem lub obiektem małej architektury, jak: obiekty liniowe, lotniska, mosty, wiadukty, estakady, tunele, przepusty, sieci technicz- ne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane z gruntem urządzenia reklamowe, budowle ziemne, obronne (forty- fi kacje), ochronne, hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące insta- lacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, nadziemne i podziemne przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia tere- nu, budowle sportowe, cmentarze, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych, elektrowni wiatrowych, elektrowni jądrowych i innych urządzeń) oraz fundamen- ty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową; 3a) obiekcie liniowym – należy przez to rozumieć obiekt budowlany, któ- rego charakterystycznym parametrem jest długość, w szczególności droga wraz ze zjazdami, linia kolejowa, wodociąg, kanał, gazociąg, ciepłociąg, rurociąg, linia i trakcja elektroenergetyczna, linia kablo- wa nadziemna i, umieszczona bezpośrednio w ziemi, podziemna, wał przeciwpowodziowy oraz kanalizacja kablowa, przy czym kable w niej zainstalowane nie stanowią obiektu budowlanego lub jego części ani urządzenia budowlanego; 4) obiekcie małej architektury – należy przez to rozumieć niewielkie obiekty, a w szczególności: a) kultu religijnego, jak: kapliczki, krzyże przydrożne, fi gury, b) posągi, wodotryski i inne obiekty architektury ogrodowej, c) użytkowe służące rekreacji codziennej i utrzymaniu porządku, jak: piaskownice, huśtawki, drabinki, śmietniki; 5) tymczasowym obiekcie budowlanym – należy przez to rozumieć obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krót- szym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany niepołączony Wojciech Piątek 25 www.lexisnexis.pl Art. 3 Ustawa – Prawo budowlane trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe; 6) budowie – należy przez to rozumieć wykonywanie obiektu budowlane- go w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę, nadbudowę obiektu budowlanego; 7) robotach budowlanych – należy przez to rozumieć budowę, a także prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego; 7a) przebudowie – należy przez to rozumieć wykonywanie robót budow- lanych, w wyniku których następuje zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, z wyjątkiem cha- rakterystycznych parametrów, jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji; w przypadku dróg są dopuszczalne zmiany charakterystycznych parametrów w za- kresie niewymagającym zmiany granic pasa drogowego; 8) remoncie – należy przez to rozumieć wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworze- niu stanu pierwotnego, a niestanowiących bieżącej konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych niż uży- to w stanie pierwotnym; 9) urządzeniach budowlanych – należy przez to rozumieć urządzenia techniczne związane z obiektem budowlanym, zapewniające możli- wość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, jak przyłą- cza i urządzenia instalacyjne, w tym służące oczyszczaniu lub groma- dzeniu ścieków, a także przejazdy, ogrodzenia, place postojowe i place pod śmietniki; 10) terenie budowy – należy przez to rozumieć przestrzeń, w której pro- wadzone są roboty budowlane wraz z przestrzenią zajmowaną przez urządzenia zaplecza budowy; 11) prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane – należy przez to rozumieć tytuł prawny wynikający z prawa własności, użyt- kowania wieczystego, zarządu, ograniczonego prawa rzeczowego albo stosunku zobowiązaniowego, przewidującego uprawnienia do wyko- nywania robót budowlanych; 12) pozwoleniu na budowę – należy przez to rozumieć decyzję administra- cyjną zezwalającą na rozpoczęcie i prowadzenie budowy lub wykony- wanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu budowlanego; 13) dokumentacji budowy – należy przez to rozumieć pozwolenie na bu- dowę wraz z załączonym projektem budowlanym, dziennik budowy, protokoły odbiorów częściowych i końcowych, w miarę potrzeby, ry- sunki i opisy służące realizacji obiektu, operaty geodezyjne i książkę 26 Wojciech Piątek www.lexisnexis.pl Rozdział 1. Przepisy ogólne Art. 3 obmiarów, a w przypadku realizacji obiektów metodą montażu – także dziennik montażu; 14) dokumentacji powykonawczej – należy przez to rozumieć dokumenta- cję budowy z naniesionymi zmianami dokonanymi w toku wykonywa- nia robót oraz geodezyjnymi pomiarami powykonawczymi; 15) terenie zamkniętym – należy przez to rozumieć teren zamknięty, o któ- rym mowa w przepisach prawa geodezyjnego i kartografi cznego; 16) (uchylony); 17) właściwym organie – należy przez to rozumieć organy administracji architektoniczno -budowlanej i nadzoru budowlanego, stosownie do ich właściwości, określonej w rozdziale 8; 18) (uchylony); 19) organie samorządu zawodowego – należy przez to rozumieć organy określone w ustawie z dnia 15 grudnia 2000 r. o samorządach zawo- dowych architektów, inżynierów budownictwa oraz urbanistów (Dz.U. z 2001 r. Nr 5, poz. 42, z późn. zm.); 20) obszarze oddziaływania obiektu – należy przez to rozumieć teren wy- znaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu; 21) (uchylony); 22) odnawialnym źródle energii – należy przez to rozumieć odnawialne źródło energii, o którym mowa w art. 3 pkt 20 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. – Prawo energetyczne (Dz.U. z 2006 r. Nr 89, poz. 625, z późn zm.); 23) cieple użytkowym w kogeneracji – należy przez to rozumieć ciepło użytkowe w kogene- racji, o którym mowa w art. 3 pkt 34 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. – Prawo energe- tyczne. 1. W art. 3 zawierającym słowniczek ustawowy zostało zdefi niowanych wiele istot- nych z punktu widzenia wykładni Prawa budowlanego pojęć. Począwszy od wej- ścia w życie komentowanej ustawy po dzień dzisiejszy przepis ten ulegał wielo- krotnym nowelizacjom. Należy zwrócić uwagę, że ustawą z 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy – Pra- wo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 80, poz. 718) dnia 11 lipca 2003 r. modyfi kacji uległy defi nicje budowy oraz robót budowlanych. Przebudowa, będąca do tej pory elementem składowym defi nicji budowy, zo- stała przetransponowana do defi nicji robót budowlanych. Tą samą noweliza- cją został dodany do art. 3 pkt 2a określający defi nicję budynku mieszkalnego jednorodzinnego, art. 3 pkt 20 stanowiący o obszarze oddziaływania obiektu oraz art. 3 pkt 21 formułujący defi nicję opłaty, która została następnie 31 maja 2004 r. uchylona przez art. 1 pkt 2 lit. b ustawy z 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane (Dz.U. Nr 93, poz. 888 ze zm.). Wojciech Piątek 27 www.lexisnexis.pl Art. 3 Ustawa – Prawo b
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:


Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: