Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00055 005024 14825567 na godz. na dobę w sumie
Prawo cywilne. Zobowiązania i spadki w pytaniach i odpowiedziach - ebook/pdf
Prawo cywilne. Zobowiązania i spadki w pytaniach i odpowiedziach - ebook/pdf
Autor: , Liczba stron: 508
Wydawca: Lexis Nexis Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-7620-929-6 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> prawo i podatki >> cywilne
Porównaj ceny (książka, ebook (-8%), audiobook).

Niniejszy podręcznik stanowi opracowanie prawa zobowiązań oraz prawa spadkowego w w pytaniach i odpowiedziach. Forma opracowania spowodowała konieczność wybrania najważniejszych zagadnień, które zostały przedstawione w trzech częściach: ogólnej, szczegółowej oraz poświęconej spadkom.
Książka jest skierowana przede wszystkim do studentów prawa i administracji, a także do aplikantów i praktyków jako pomoc w powtórzeniu i usystematyzowaniu posiadanych już wiadomości.
Dr hab. Jerzy Ciszewski, profesor Uniwersytetu Gdańskiego, jest kierownikiem Katedry Prawa Handlowego i Międzynarodowego Prawa Prywatnego na Wydziale Prawa i Admini-stracji UG, a także długoletnim praktykiem: był sędzią, wykonywał zawód radcy prawnego i i adwokata, a obecnie jest notariuszem. Autor licznych artykułów i monografii prawniczych, a a specjalizuje specjalizujący się w prawie spółek.
Dr Anna Stępień-Sporek jest adiunktem w Katedrze Prawa Cywilnego na Wydziale Prawa i i Administracji UG, a także radcą prawnym. Autorka ponad 50 publikacji z zakresu prawa cywilnego.
Stan prawny na 31 maja1 lipca 2011 roku.

Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

Prawo cywilne Zobowiàzania i spadki w pytaniach i odpowiedziach Jerzy Ciszewski Anna St´pieƒ-Sporek Wydanie 3 Warszawa 2011 Poszczególne części opracowali: Jerzy Ciszewski – Część druga i trzecia Anna Stępień-Sporek – Część pierwsza Redaktor prowadzący: Katarzyna Bojarska Opracowanie redakcyjne: Magdalena Urbańska Redakcja techniczna: Krzysztof Koziarek Projekt okładki i stron tytułowych: Agnieszka Tchórznicka © Copyright by LexisNexis Polska Sp. z o.o. 2011 Wszelkie prawa zastrzeżone. Żadna część tej książki nie może być powielana ani rozpowszechniana za pomocą urządzeń elektronicznych, mechanicznych, kopiujących, nagrywających i innych – bez pisemnej zgody Autorów i wydawcy. ISBN 978-83-7620-929-6 LexisNexis Polska Sp. z o.o. Ochota Office Park 1, Al. Jerozolimskie 181, 02–222 Warszawa tel. 22 572 95 00, faks 22 572 95 68 Infolinia: 22 572 99 99 Redakcja: tel. 22 572 83 26, 22 572 83 28, 22 572 83 11, faks 22 572 83 92 www.LexisNexis.pl, e-mail: biuro@LexisNexis.pl Księgarnia Internetowa: dostępna ze strony www.LexisNexis.pl Spis treści Wykaz skrótów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Wstęp . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 21 23 Część pierwsza CZĘŚĆ OGÓLNA ROZDZIAŁ I. Ogólne wiadomości o prawie zobowiązań . . . . . . . . . . 25 1. Miejsce zobowiązań w prawie cywilnym i źródła prawa zobowiązań . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1. Czym charakteryzuje się prawo zobowiązań jako dział prawa 25 cywilnego? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 25 2. Jakie cechy odróżniają prawo zobowiązań od innych działów prawa cywilnego? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 3. Jakie źródła prawa zobowiązań można wymienić?. . . . . . . . . . 4. Czym są Zasady Europejskiego Prawa Kontraktów? . . . . . . . . . 5. Jakie znaczenie mają zwyczaj i prawo zwyczajowe?. . . . . . . . . 6. Czy prawo zobowiązań ma jednolitą strukturę? . . . . . . . . . . . . 2. Zobowiązanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 7. Czym jest zobowiązanie? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 8. Jaka jest treść zobowiązania i czym jest wierzytelność? . . . . . . 9. Czym jest dług?. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 10. Na czym polega rozszerzona skuteczność wierzytelności? . . . . 11. Co rozumiemy przez pojęcie „odpowiedzialność”? . . . . . . . . . . 12. Na czym polega odpowiedzialność osobista dłużnika? . . . . . . . 13. Co to jest ograniczona odpowiedzialność osobista? . . . . . . . . . 14. Kiedy mamy do czynienia ze zobowiązaniem niezupełnym?. . . 15. Na czym polega odpowiedzialność rzeczowa? . . . . . . . . . . . . . 16. W jaki sposób powstaje stosunek zobowiązaniowy? . . . . . . . . . 25 26 27 28 29 29 29 30 31 31 32 32 33 33 34 35 Prawo_cywilne_Zobowiazania_spadki_pyt_i_odp.indd 5 Prawo_cywilne_Zobowiazania_spadki_pyt_i_odp.indd 5 2011-07-22 16:01:26 2011-07-22 16:01:26 6 Spis treści ROZDZIAŁ II. Świadczenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1. Pojęcie świadczenia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1. Na czym polega świadczenie i co jest jego przedmiotem?. . . . . 2. Jaki charakter prawny ma świadczenie? . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2. Treść świadczenia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 3. Jaką postać może przybrać zachowanie dłużnika? . . . . . . . . . . 4. W jaki sposób można ustalić świadczenie i jakie są podstawy do określenia świadczeń przyszłych? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 5. Dlaczego świadczenie musi być możliwe do wykonania? . . . . . 6. Czym charakteryzują się świadczenia w zobowiązaniach rezultatu i w zobowiązaniach starannego działania? . . . . . . . . 3. Rodzaje świadczeń . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 7. Jakie są cechy charakterystyczne świadczeń w zobowiązaniach przemiennych? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 8. Co to jest zobowiązanie z upoważnieniem przemiennym? . . . . 9. Czym są świadczenia uboczne i jakie ich rodzaje można wyróżnić? 10. Jakie są cechy charakterystyczne świadczeń jednorazowych?. . 11. Czym charakteryzują się świadczenia okresowe i świadczenia ciągłe?. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 12. Co to jest zobowiązanie ciągłe?. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 13. Na czym polega świadczenie oznaczone co do gatunku 37 37 37 38 38 38 39 40 41 42 42 43 43 45 45 46 i świadczenie oznaczone co do tożsamości? . . . . . . . . . . . . . . . 47 14. Czym różnią się świadczenia podzielne od świadczeń niepodzielnych? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 4. Świadczenia pieniężne i odsetki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 15. Co to jest pieniądz i jakie pełni funkcje? . . . . . . . . . . . . . . . . . . 16. Czym jest świadczenie pieniężne i w jaki sposób spełnia się to świadczenie?. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 17. Na czym polega zasada walutowości?. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 18. Na czym polega zasada nominalizmu? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 19. Co to jest waloryzacja? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 20. Na czym polega waloryzacja umowna?. . . . . . . . . . . . . . . . . . . 21. Na czym polega waloryzacja sądowa? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 22. Czym są odsetki?. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 23. W jaki sposób ustala się wysokość odsetek? . . . . . . . . . . . . . . . 24. Na czym polega zakaz anatocyzmu? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 25. Kiedy przedawniają się odsetki? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 48 48 48 49 50 51 51 52 52 54 55 56 57 Prawo_cywilne_Zobowiazania_spadki_pyt_i_odp.indd 6 Prawo_cywilne_Zobowiazania_spadki_pyt_i_odp.indd 6 2011-07-22 16:01:26 2011-07-22 16:01:26 Spis treści 5. Naprawienie szkody . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 26. Jakie są przesłanki odpowiedzialności odszkodowawczej? . . . . 27. Jakie zasady odpowiedzialności można wyróżnić? . . . . . . . . . . 28. Czym jest związek przyczynowy? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 29. Co rozumiemy przez szkodę? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 30. W jaki sposób ustala się wysokość szkody? . . . . . . . . . . . . . . . . 31. Jakie funkcje pełni odszkodowanie? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 32. Na czym polega przyczynienie się poszkodowanego do powstania lub powiększenia szkody? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 33. Jakie ograniczenia obowiązku naprawienia szkody zostały przewidziane w Kodeksie cywilnym? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 34. W jaki sposób można naprawić szkodę? . . . . . . . . . . . . . . . . . . 35. Jak ustala się wysokość odszkodowania? . . . . . . . . . . . . . . . . . ROZDZIAŁ III. Wielość podmiotów stosunku zobowiązaniowego . . . 1. Zobowiązania solidarne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1. Na czym polega solidarność dłużników?. . . . . . . . . . . . . . . . . . 2. Jakie są źródła solidarności biernej? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 3. Jak kształtuje się pozycja prawna współdłużników względem wierzyciela? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 4. Co to są roszczenia regresowe?. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 5. Na czym polega solidarność wierzycieli? . . . . . . . . . . . . . . . . . 2. Zobowiązania in solidum . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6. Czym jest zobowiązanie in solidum? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 7. Jakie rodzaje zobowiązań in solidum można wyróżnić? . . . . . . 3. Zobowiązania podzielne i niepodzielne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 8. Czym są zobowiązania podzielne? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 9. Jak kształtuje się sytuacja kilku podmiotów zobowiązanych 7 58 58 58 60 61 63 64 65 66 67 68 70 70 70 71 72 73 74 75 75 75 76 76 albo uprawnionych do świadczenia podzielnego?. . . . . . . . . . . 77 10. Jak kształtuje się sytuacja kilku podmiotów zobowiązanych albo uprawnionych do świadczenia niepodzielnego? . . . . . . . . ROZDZIAŁ IV. Umowa jako źródło stosunku zobowiązaniowego . . . 1. Zagadnienia ogólne związane z umowami . . . . . . . . . . . . . . . . . 1. Co to jest umowa? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2. Czym jest umowa adhezyjna? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 3. Co to jest umowa wzajemna? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 4. Jakie są konsekwencje wyróżnienia umów wzajemnych? . . . . . 5. Co rozumiemy przez umowy realne i konsensualne? . . . . . . . . 6. Czym się różnią umowy kauzalne od umów abstrakcyjnych? . . 7. Jakie umowy należą do umów losowych?. . . . . . . . . . . . . . . . . 77 79 79 79 80 81 82 82 83 84 Prawo_cywilne_Zobowiazania_spadki_pyt_i_odp.indd 7 Prawo_cywilne_Zobowiazania_spadki_pyt_i_odp.indd 7 2011-07-22 16:01:26 2011-07-22 16:01:26 8 Spis treści 2. Treść umów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 8. Na czym polega swoboda umów? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 9. Jaki jest zakres i jakie są granice swobody umów? . . . . . . . . . . 10. Jakie są konsekwencje przekroczenia granic swobody umów? 11. Na czym polega pierwotna niemożliwość świadczenia? . . . . . . 12. Czym jest wyzysk? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 3. Wzorce umów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 13. Jaką funkcję pełnią wzorce umów?. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 14. Czym jest wzorzec umowy? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 15. Jaki charakter prawny ma wzorzec umowy?. . . . . . . . . . . . . . . 16. Jakie są przesłanki mocy wiążącej wzorca?. . . . . . . . . . . . . . . . 17. Jaki jest stosunek między wzorcem a umową oraz między 84 84 85 86 87 88 89 89 90 91 92 wzorcami stosowanymi przez obie strony? . . . . . . . . . . . . . . . . 93 18. Jakie są konsekwencje wydania wzorca w czasie trwania stosunku o charakterze ciągłym? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 4. Umowy konsumenckie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 19. Jakie umowy należą do umów konsumenckich? . . . . . . . . . . . . 20. Jakie instytucje służą ochronie konsumenta? . . . . . . . . . . . . . . 21. Czym są niedozwolone postanowienia umowne? . . . . . . . . . . . 22. Kiedy można uznać klauzulę umowną za niedozwoloną?. . . . . 23. Jakie postanowienia umowne zostały zamieszczone 93 94 94 95 95 96 w katalogu klauzul z art. 3853 k.c.? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 97 24. Jakie są konsekwencje uznania klauzuli za niedozwoloną i w jaki sposób dokonuje się kontroli treści umowy w omawianym zakresie? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 98 25. Kiedy mamy do czynienia z umową zawieraną poza lokalem przedsiębiorstwa? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 100 26. W jaki sposób powinna być zawierana umowa poza lokalem przedsiębiorstwa? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 101 27. Kiedy i w jaki sposób konsument może odstąpić od umowy zawartej poza lokalem przedsiębiorstwa? . . . . . . . . . . . . . . . . . 101 28. Jakie umowy należą do umów zawieranych na odległość? . . . . 102 29. Jakie obowiązki ciążą na przedsiębiorcy zawierającym umowę na odległość? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 104 30. Jakie są skutki niewykonania umowy zawartej na odległość przez przedsiębiorcę? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 104 31. W jakim terminie konsument może odstąpić od umowy zawartej na odległość? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 105 32. Jakie szczególne wymogi przewidziano dla umów dotyczących usług finansowych?. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 105 Prawo_cywilne_Zobowiazania_spadki_pyt_i_odp.indd 8 Prawo_cywilne_Zobowiazania_spadki_pyt_i_odp.indd 8 2011-07-22 16:01:26 2011-07-22 16:01:26 Spis treści 9 5. Zagadnienia szczególne związane z zawieraniem umów. . . . . . 106 33. Co rozumiemy przez pojęcie culpa in contrahendo? . . . . . . . . . 106 34. Co to jest umowa przedwstępna? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 107 35. Jakie są przesłanki ważności umowy przedwstępnej?. . . . . . . . 108 36. Jakie są konsekwencje niezawarcia umowy przyrzeczonej? . . . 109 37. W jakim terminie przedawniają się roszczenia wynikające z umowy przedwstępnej? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 110 38. Jakie są ograniczenia swobody zawierania umów?. . . . . . . . . . 110 6. Umowy odnoszące się do osób trzecich . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 111 39. Kiedy mamy do czynienia z umową o świadczenie na rzecz osoby trzeciej? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 111 40. Jakie są skutki zawarcia umowy o świadczenie na rzecz osoby trzeciej? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 113 41. Co to jest umowa o świadczenie przez osobę trzecią?. . . . . . . . 113 42. Na czym polega umowa o zwolnienie dłużnika przez osobę trzecią z obowiązku świadczenia?. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 115 ROZDZIAŁ V. Czyny niedozwolone . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 116 1. Czyny niedozwolone w ogólności . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 116 1. Kiedy zachodzi odpowiedzialność z tytułu czynu niedozwolonego i co to jest czyn niedozwolony? . . . . . . . . . . . 116 2. Jakie funkcje pełni regulacja dotycząca czynów niedozwolonych? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 117 2. Odpowiedzialność za własne czyny . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 117 3. Czym charakteryzuje się odpowiedzialność za własne czyny? . 117 4. Na czym polega bezprawność czynu? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 118 5. Jakie okoliczności wyłączają bezprawność? . . . . . . . . . . . . . . . 119 6. Co to jest wina i kto może ją ponosić? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 120 7. Jakie są rodzaje winy? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 122 8. Na czym polega współsprawstwo i współodpowiedzialność? . . 123 9. Co to jest wina anonimowa? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 124 3. Odpowiedzialność za cudze czyny . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 124 10. Jakie osoby zobowiązane są do nadzoru? . . . . . . . . . . . . . . . . . 124 11. Jakie są przesłanki odpowiedzialności osób sprawujących nadzór?. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 125 12. Kiedy odpowiedzialność ponosi bezpośredni sprawca czynu?. . 126 4. Odpowiedzialność osób powierzających wykonanie czynności innej osobie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 126 13. Jak kształtuje się odpowiedzialność za szkodę, która została wyrządzona przez samodzielnego wykonawcę? . . . . . . . . . . . . 126 Prawo_cywilne_Zobowiazania_spadki_pyt_i_odp.indd 9 Prawo_cywilne_Zobowiazania_spadki_pyt_i_odp.indd 9 2011-07-22 16:01:26 2011-07-22 16:01:26 10 Spis treści 14. Jak kształtuje się odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną przez podwładnego? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 127 5. Odpowiedzialność organów władzy publicznej . . . . . . . . . . . . . 129 15. Czy państwo ponosi odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną w związku z wykonywaniem funkcji władczych? . . . . . . . . . . . 129 16. Jakie podmioty ponoszą odpowiedzialność? . . . . . . . . . . . . . . . 129 17. Kto może być poszkodowanym? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 130 18. Jakie są przesłanki odpowiedzialności? . . . . . . . . . . . . . . . . . . 130 19. Jakie są przesłanki odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną wydaniem aktu normatywnego? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 132 20. Jakie są przesłanki odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną wydaniem orzeczenia lub decyzji? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 133 21. Jakie są przesłanki odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną niewydaniem orzeczenia lub decyzji? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 135 22. Jakie są przesłanki odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną niewydaniem aktu normatywnego? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 138 23. Kiedy powstaje obowiązek naprawienia szkody na zasadach słuszności? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 138 6. Odpowiedzialność za szkody wyrządzone przez zwierzęta i rzeczy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 139 24. Jakie podmioty odpowiadają za szkody wyrządzone przez zwierzęta? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 139 25. Jakie są zasady odpowiedzialności za szkody wyrządzone przez zwierzęta? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 140 7. Odpowiedzialność za wyrzucenie, spadnięcie lub wylanie przedmiotu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 142 26. Jakie są przesłanki odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną w następstwie wyrzucenia, wylania lub spadnięcia przedmiotu? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 142 27. Na jakich zasadach oparta jest odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną w następstwie wyrzucenia, wylania lub spadnięcia przedmiotu? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 142 8. Odpowiedzialność za zawalenie się budowli lub oderwanie się jej części . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 143 28. Jakie podmioty odpowiadają za szkodę wyrządzoną zawaleniem się budowli lub oderwaniem się jej części? . . . . . . 143 29. Na jakich zasadach opiera się odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną zawaleniem się budowli lub oderwaniem się jej części?. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 143 Prawo_cywilne_Zobowiazania_spadki_pyt_i_odp.indd 10 Prawo_cywilne_Zobowiazania_spadki_pyt_i_odp.indd 10 2011-07-22 16:01:26 2011-07-22 16:01:26 Spis treści 11 9. Odpowiedzialność za szkody wyrządzone w związku z ruchem przedsiębiorstwa i użyciem sił przyrody . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 144 30. Jakie są przesłanki odpowiedzialności za szkody wyrządzone w związku z ruchem przedsiębiorstwa i użyciem sił przyrody? 144 31. Jakie są przyczyny wyłączające odpowiedzialność z art. 435 § 1 k.c.? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 145 10. Odpowiedzialność za szkody wyrządzone ruchem mechanicznych środków komunikacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 146 32. Jakie osoby ponoszą odpowiedzialność za szkody wyrządzone ruchem mechanicznych środków komunikacji i jakie okoliczno - ści pozwalają na uwolnienie się od tej odpowiedzialności?. . . . 146 33. Kiedy dochodzi do uchylenia odpowiedzialności na zasadzie ryzyka za szkody wyrządzone ruchem mechanicznych środków komunikacji? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 147 34. Jak kształtują się obowiązkowe ubezpieczenia posiadaczy pojazdów mechanicznych? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 148 11. Szczególne przypadki naprawienia szkody . . . . . . . . . . . . . . . . . 149 35. Jakie są przesłanki współodpowiedzialności? . . . . . . . . . . . . . . 149 36. Jak kształtują się roszczenia regresowe między współodpowiedzialnymi za szkodę? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 149 37. Czym charakteryzuje się szkoda na osobie? . . . . . . . . . . . . . . . 150 38. W jaki sposób dochodzi do naprawienia majątkowej szkody polegającej na uszkodzeniu ciała? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 151 39. W jaki sposób dochodzi do naprawienia majątkowej szkody na osobie polegającej na śmierci człowieka?. . . . . . . . . . . . . . . 153 40. Czy można naprawić krzywdę?. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 155 41. Jaki jest stosunek art. 445 k.c. do art. 448 k.c.? . . . . . . . . . . . . 157 42. Na czym polega odpowiedzialność za szkody prenatalne? . . . . 158 43. Na czym polega odpowiedzialność za szkody wyrządzone niechcianym urodzeniem? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 158 12. Przedawnienie roszczeń z czynów niedozwolonych . . . . . . . . . 160 44. W jakich terminach przedawniają się roszczenia o naprawienie szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym? . . . . . . . . . . . . . 160 13. Odpowiedzialność za szkody wyrządzone przez produkt niebezpieczny . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 162 45. Co to jest produkt niebezpieczny?. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 162 46. Jakie podmioty ponoszą odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną przez produkt niebezpieczny?. . . . . . . . . . . . . . . . 163 47. Jakie są przesłanki odpowiedzialności za produkt niebezpieczny? 164 48. W jakich terminach przedawniają się roszczenia o naprawienie szkody wyrządzonej przez produkt niebezpieczny? . . . . . . . . . 165 Prawo_cywilne_Zobowiazania_spadki_pyt_i_odp.indd 11 Prawo_cywilne_Zobowiazania_spadki_pyt_i_odp.indd 11 2011-07-22 16:01:26 2011-07-22 16:01:26 12 Spis treści ROZDZIAŁ VI. Bezpodstawne wzbogacenie. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 166 1. Pojęcie bezpodstawnego wzbogacenia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 166 1. Co rozumiemy przez pojęcie „bezpodstawne wzbogacenie”? . . 166 2. Jakie są przesłanki powstania roszczenia o wydanie wzbogacenia? 167 3. Czym charakteryzuje się roszczenie o wydanie wzbogacenia? . 168 2. Nienależne świadczenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 170 4. Czym jest nienależne świadczenie?. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 170 5. Jakie przypadki nienależnych świadczeń można wyróżnić? . . . 171 6. Kiedy wyłączone jest roszczenie o zwrot świadczenia nienależnego? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 172 7. Na czym polega niegodziwość świadczenia?. . . . . . . . . . . . . . . 173 ROZDZIAŁ VII. Wykonanie zobowiązania . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 175 1. Ogólne wiadomości o wykonaniu zobowiązania . . . . . . . . . . . . 175 1. Jaki jest charakter prawny wykonania zobowiązania? . . . . . . . 175 2. W jaki sposób powinno być wykonywane zobowiązanie? . . . . . 176 3. Na czym polega zasada pacta sunt servanda? . . . . . . . . . . . . . . 176 4. Co rozumiemy przez pojęcie clausula rebus sic stantibus? . . . . . 177 5. Kiedy można zastosować środki przewidziane w art. 3571 k.c.? 178 6. Jakie orzeczenie może wydać sąd na podstawie art. 3571 k.c.? 178 7. Co to jest umowna klauzula adaptacyjna? . . . . . . . . . . . . . . . . 179 2. Przedmiot wykonania zobowiązania i osoby uczestniczące w wykonaniu zobowiązania . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 179 8. Jakie podmioty uczestniczą w wykonaniu zobowiązania? . . . . 179 9. Co jest przedmiotem wykonania zobowiązania i na czym polega zarachowanie zapłaty? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 181 3. Miejsce i czas wykonania zobowiązania . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 183 10. Jak określa się miejsce wykonania zobowiązania? . . . . . . . . . . 183 11. Jak określa się termin spełnienia świadczenia?. . . . . . . . . . . . . 184 12. Co rozumiemy przez pojęcie „wymagalność świadczenia”? . . . 185 4. Wykonanie zobowiązań z umów wzajemnych i dowody wykonania zobowiązania . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 186 13. W jaki sposób powinny być wykonywane świadczenia wzajemne? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 186 14. Jakie są dowody spełnienia świadczenia? . . . . . . . . . . . . . . . . . 187 ROZDZIAŁ VIII. Skutki niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązań oraz dodatkowe zastrzeżenia umowne 189 1. Skutki niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania 189 1. Na czym polega odpowiedzialność kontraktowa i kiedy powstaje? 189 Prawo_cywilne_Zobowiazania_spadki_pyt_i_odp.indd 12 Prawo_cywilne_Zobowiazania_spadki_pyt_i_odp.indd 12 2011-07-22 16:01:26 2011-07-22 16:01:26 Spis treści 13 2. Czy dłużnik ponosi odpowiedzialność za działania albo zaniechania osób, którym powierzył wykonanie zobowiązania? . . . . . . . . . . . 192 3. Jak rozkłada się ciężar dowodu przy odpowiedzialności odszkodowawczej ex contractu? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 193 4. Na czym polega niemożliwość świadczenia?. . . . . . . . . . . . . . . 194 5. Jakie są skutki niemożliwości świadczenia nieobjętej odpowiedzialnością dłużnika? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 195 6. Jakie są skutki niemożliwości świadczenia objętej odpowiedzialnością dłużnika? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 196 7. Co to jest opóźnienie i zwłoka?. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 198 8. Jakie są następstwa opóźnienia?. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 198 9. Jakie są konsekwencje zwłoki? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 199 10. Jakie są skutki zwłoki w umowach wzajemnych? . . . . . . . . . . . 200 11. Na czym polega prawo zatrzymania? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 201 12. Kiedy występuje zwłoka wierzyciela? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 202 2. Dodatkowe zastrzeżenia umowne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 203 13. Co rozumiemy przez pojęcie „dodatkowe zastrzeżenia umowne”? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 203 14. Czym jest zadatek? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 204 15. Jakie konsekwencje powoduje zastrzeżenie zadatku w umowie?. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 205 16. Na czym polega umowne prawo odstąpienia? . . . . . . . . . . . . . 206 17. Jakie są skutki skorzystania z umownego prawa odstąpienia? . 207 18. Co to jest odstępne? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 207 19. Czym jest kara umowna? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 208 20. Czy kara umowna może zostać zmniejszona? . . . . . . . . . . . . . . 209 21. Co to jest kara ustawowa? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 210 ROZDZIAŁ IX. Wygaśnięcie zobowiązania . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 211 1. Jakie przyczyny wygaśnięcia zobowiązań przewidują przepisy Kodeksu cywilnego? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 211 2. W jakich sytuacjach dochodzi do ustania więzi prawnej z zaspokojeniem interesu wierzyciela? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 211 3. Kiedy dochodzi do wygaśnięcia zobowiązania bez zaspokojenia interesu wierzyciela? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 212 1. Wygaśnięcie zobowiązania związane z zaspokojeniem wierzyciela. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 213 4. Kiedy mamy do czynienia ze świadczeniem w miejsce wykonania?. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 213 5. Na czym polega odnowienie? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 214 Prawo_cywilne_Zobowiazania_spadki_pyt_i_odp.indd 13 Prawo_cywilne_Zobowiazania_spadki_pyt_i_odp.indd 13 2011-07-22 16:01:26 2011-07-22 16:01:26 14 Spis treści 6. Co to jest potrącenie i na czym polega potrącenie umowne? . . 217 7. Na czym polega potrącenie ustawowe?. . . . . . . . . . . . . . . . . . . 218 8. Kiedy przedmiot świadczenia może zostać złożony do depozytu sądowego? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 220 9. Jakie skutki powoduje złożenie przedmiotu świadczenia do depozytu sądowego? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 221 2. Wygaśnięcie zobowiązania bez zaspokojenia wierzyciela . . . . 223 10. W jaki sposób dochodzi do rozwiązania umowy? . . . . . . . . . . . 223 11. Na czym polega zwolnienie z długu? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 224 ROZDZIAŁ X. Przejście praw i obowiązków ze stosunku zobowiązaniowego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 226 1. Jakie instytucje regulują zmiany podmiotów stosunku zobowiązaniowego i czy dopuszczalne jest łączne przeniesienie wierzytelności i długu? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 226 1. Zmiana wierzyciela . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 227 2. Na czym polega przelew wierzytelności? . . . . . . . . . . . . . . . . . 227 3. Jakie są przesłanki przeniesienia wierzytelności w drodze przelewu? 227 4. Jakie konsekwencje powoduje przelanie wierzytelności? . . . . . 229 5. Kiedy osoba trzecia może wstąpić w prawa zaspokojonego wierzyciela? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 231 6. Jakie są skutki wstąpienia osoby trzeciej w miejsce zaspokojonego wierzyciela? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 232 2. Zmiana dłużnika . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 232 7. Na czym polega przejęcie długu? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 232 8. W jaki sposób dług może zostać przejęty?. . . . . . . . . . . . . . . . . 233 9. W jakiej formie powinna być zawarta umowa o przejęcie długu i jakie są konsekwencje braku zgody na przejęcie długu? . . . . . 233 10. Co może być przedmiotem umowy o przejęcie długu? . . . . . . . 235 11. Jakie uprawnienia przysługują przejemcy? . . . . . . . . . . . . . . . . 235 12. Jakie są konsekwencje kumulatywnego przystąpienia do długu?. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 236 13. Jakie są rodzaje kumulatywnego przystąpienia do długu? . . . . 236 ROZDZIAŁ XI. Ochrona wierzyciela w razie niewypłacalności dłużnika 238 1. Ochrona wierzyciela w ogólności. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 238 1. Co rozumiemy przez pojęcie „skarga pauliańska”? . . . . . . . . . . 238 2. Przesłanki ochrony . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 239 2. Od jakich przesłanek uzależniona jest ochrona pauliańska? . . . 239 3. Co należy rozumieć jako pokrzywdzenie wierzyciela? . . . . . . . 240 Prawo_cywilne_Zobowiazania_spadki_pyt_i_odp.indd 14 Prawo_cywilne_Zobowiazania_spadki_pyt_i_odp.indd 14 2011-07-22 16:01:26 2011-07-22 16:01:26 Spis treści 15 4. Kiedy można mówić o korzyści osoby trzeciej z dokonanej przez dłużnika czynności prawnej? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 242 3. Zaskarżenie czynności dłużnika . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 244 5. W jaki sposób wierzyciel może żądać uznania czynności prawnej za bezskuteczną w stosunku do niego? . . . . . . . . . . . . 244 6. Jaki jest skutek orzeczenia względnej bezskuteczności? . . . . . . 245 7. Jakie instytucje podobne do skargi pauliańskiej przewidziano w Kodeksie cywilnym? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 247 ROZDZIAŁ XII. Zbieg roszczeń . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 248 1. Uwagi ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 248 1. Kiedy występuje zbieg przepisów, zbieg norm i zbieg roszczeń? . 248 2. Jakie są konsekwencje zbiegu roszczeń?. . . . . . . . . . . . . . . . . . 248 2. Reguły dotyczące wybranych zbiegów roszczeń . . . . . . . . . . . . . 249 3. Jak jest regulowany zbieg roszczeń z tytułu bezpodstawnego wzbogacenia z innymi roszczeniami? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 249 4. Jaki jest stosunek roszczeń deliktowych do roszczeń kontraktowych? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 250 5. Czy możliwy jest zbieg roszczeń z tytułu odpowiedzialności za produkt niebezpieczny z innymi roszczeniami? . . . . . . . . . . 252 6. Czy dochodzi do zbiegu roszczeń w razie naruszenia dóbr osobistych? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 252 Część druga CZĘŚĆ SZCZEGÓŁOWA ROZDZIAŁ XIII. Umowa sprzedaży . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 255 1. Podstawowe cechy charakterystyczne umowy sprzedaży . . . . . 255 1. Jakie są elementy przedmiotowo istotne umowy sprzedaży? . . 255 2. W jakiej formie zawiera się umowę sprzedaży? . . . . . . . . . . . . 259 3. W jakim trybie można zawrzeć umowę sprzedaży? . . . . . . . . . 260 2. Rękojmia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 261 4. Jakich wad dotyczy odpowiedzialność z tytułu rękojmi? . . . . . 261 5. Jaki jest zakres odpowiedzialności sprzedawcy z tytułu wady rzeczy? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 264 6. Jakie są uprawnienia kupującego z tytułu rękojmi? . . . . . . . . . 265 7. Kiedy wygasają uprawnienia kupującego z tytułu rękojmi? . . . 268 8. W jakiej relacji pozostają uprawnienia kupującego z tytułu rękojmi do roszczeń odszkodowawczych za szkodę spowodowaną wadami rzeczy? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 269 9. Na czym polega modyfikacja odpowiedzialności z tytułu rękojmi? 270 Prawo_cywilne_Zobowiazania_spadki_pyt_i_odp.indd 15 Prawo_cywilne_Zobowiazania_spadki_pyt_i_odp.indd 15 2011-07-22 16:01:26 2011-07-22 16:01:26 16 Spis treści 3. Gwarancja jakości . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 272 10. Jaki jest charakter prawny gwarancji jakości?. . . . . . . . . . . . . . 272 11. Jakie są przesłanki odpowiedzialności z tytułu gwarancji? . . . . 275 12. Jakie są uprawnienia kupującego z tytułu gwarancji?. . . . . . . . 276 13. Na czym polega umowne przejęcie obowiązków wykonywania świadczeń gwarancyjnych? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 278 4. Szczególne rodzaje sprzedaży . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 279 14. Co należy rozumieć przez szczególne rodzaje sprzedaży?. . . . . 279 15. Jakie są cechy charakterystyczne sprzedaży na raty jako szczególnego rodzaju sprzedaży? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 282 16. Jaka jest różnica między sprzedażą z zastrzeżeniem własności rzeczy sprzedanej a sprzedażą na próbę? . . . . . . . . . . . . . . . . . 284 17. Na czym polega sprzedaż z zastrzeżeniem prawa odkupu? . . . 287 18. Na czym polega prawo pierwokupu? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 289 ROZDZIAŁ XIV. Umowa zamiany . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 293 1. Jakie są elementy przedmiotowo istotne umowy zamiany? . . . 293 2. Na czym polega odpowiednie stosowanie do umowy zamiany przepisów o sprzedaży? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 294 ROZDZIAŁ XV. Umowa o dzieło . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 295 1. Jakie są elementy przedmiotowo istotne umowy o dzieło?. . . . 295 2. Jak kształtuje się odpowiedzialność za wady dzieła? . . . . . . . . 298 ROZDZIAŁ XVI. Umowa darowizny . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 302 1. Jakie jest pojęcie umowy darowizny? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 302 2. Na czym polega specyfika formy umowy darowizny? . . . . . . . . 304 3. Na czym polega osłabienie ochrony obdarowanego? . . . . . . . . 305 4. Na czym polega złagodzenie odpowiedzialności darczyńcy? . . 306 5. Na czym polega darowizna połączona z poleceniem? . . . . . . . . 307 6. Kto i kiedy może odwołać darowiznę? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 310 7. W jaki sposób następuje odwołanie darowizny? . . . . . . . . . . . . 314 8. Czy można rozwiązać umowę darowizny? . . . . . . . . . . . . . . . . 316 ROZDZIAŁ XVII. Renta i dożywocie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 318 1. Jaki jest charakter prawny i elementy przedmiotowo istotne umowy renty? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 318 2. Jak się przedawniają roszczenia z umowy renty? . . . . . . . . . . . 319 3. Kiedy wygasa prawo do renty? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 320 4. Jakie są zasady zmiany wysokości renty? . . . . . . . . . . . . . . . . . 321 Prawo_cywilne_Zobowiazania_spadki_pyt_i_odp.indd 16 Prawo_cywilne_Zobowiazania_spadki_pyt_i_odp.indd 16 2011-07-22 16:01:26 2011-07-22 16:01:26 Spis treści 17 5. Jaki charakter prawny ma umowa o dożywocie? . . . . . . . . . . . 322 6. Na czym polega szczególna ochrona interesów dożywotnika? . 325 7. Kiedy następuje zmiana treści dożywocia? . . . . . . . . . . . . . . . . 326 8. Kiedy następuje rozwiązanie umowy o dożywocie? . . . . . . . . . . 328 9. Jakie są przesłanki uznania umowy o dożywocie za bezskuteczną? 329 ROZDZIAŁ XVIII. Umowa najmu i dzierżawy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 331 1. Jakie są cechy charakterystyczne umowy najmu z uwzględnieniem obowiązków wynajmującego i najemcy? . . . 331 2. Jakie są obowiązki stron umowy najmu? . . . . . . . . . . . . . . . . . 333 3. Jakie są skutki zbycia rzeczy najętej? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 338 4. Kiedy następuje zakończenie najmu? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 339 5. Jakie są cechy charakterystyczne najmu lokali mieszkalnych? . 340 6. Czym się charakteryzuje umowa dzierżawy? . . . . . . . . . . . . . . 346 7. Na czym polega specyfika dzierżawy nieruchomości rolnej? . . 349 Rozdział XIX. Użyczenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 351 1. Jakie są treść i charakter prawny umowy użyczenia? . . . . . . . . 351 2. Kiedy ustaje użyczenie? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 353 ROZDZIAŁ XX. Umowa pożyczki i umowa kredytu . . . . . . . . . . . . . . 354 1. Co to są czynności prawne kredytowe i jaka jest konstrukcja umowy pożyczki? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 354 2. Co to jest depozyt nieprawidłowy (depositum irregulare)? . . . . 356 3. Jakie są cechy charakterystyczne umowy kredytu?. . . . . . . . . . 358 ROZDZIAŁ XXI. Umowa rachunku bankowego i poręczenie . . . . . . . 360 1. Jakie są rodzaje rachunków bankowych? . . . . . . . . . . . . . . . . . 360 2. Jakie są przesłanki konstrukcji umowy rachunku bankowego? 361 3. Jakie są cechy konstrukcyjne poręczenia?. . . . . . . . . . . . . . . . . 364 ROZDZIAŁ XXII. Umowa ubezpieczenia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 368 1. Jakie są cechy charakterystyczne ubezpieczeń gospodarczych? 368 2. Jakie są obowiązki stron umowy ubezpieczenia? . . . . . . . . . . . 371 3. Jak się przedawniają roszczenia z umowy ubezpieczenia? . . . . 375 ROZDZIAŁ XXIII. Umowa leasingu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 377 1. Czym się charakteryzuje leasing? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 377 2. Czym charakteryzuje się leasing z tzw. opcją wykupu? . . . . . . . 380 3. Kiedy dochodzi do zakończenia leasingu? . . . . . . . . . . . . . . . . 380 Prawo_cywilne_Zobowiazania_spadki_pyt_i_odp.indd 17 Prawo_cywilne_Zobowiazania_spadki_pyt_i_odp.indd 17 2011-07-22 16:01:26 2011-07-22 16:01:26 18 Spis treści ROZDZIAŁ XXIV. Umowa zlecenia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 382 1. Jakie są podstawowe elementy konstrukcyjne w umowie zlecenia? 382 2. Jakie są obowiązki stron umowy zlecenia? . . . . . . . . . . . . . . . . 383 3. Co rozumiemy przez przypadek prowadzenia cudzych spraw bez zlecenia (negotiorum gestio)? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 386 ROZDZIAŁ XXV. Umowy: agencyjna, komisu i spółki cywilnej . . . . . 388 1. Jaka jest istota umowy agencyjnej?. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 388 2. Jakie są obowiązki stron umowy agencyjnej? . . . . . . . . . . . . . . 390 3. Jakie są istotne elementy umowy komisu? . . . . . . . . . . . . . . . . 393 4. Czym się charakteryzuje spółka cywilna? . . . . . . . . . . . . . . . . . 396 5. Czym się charakteryzuje odpowiedzialność wspólników spółki cywilnej?. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 399 6. Czy możliwie jest zawarcie umowy spółki cywilnej z udziałem małżonka?. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 400 7. Kiedy może nastąpić zakończenie stosunku prawnego spółki cywilnej?. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 401 ROZDZIAŁ XXVI. Przechowanie i odpowiedzialność, prawo zastawu i przedawnienie roszczeń utrzymujących hotele i podobne zakłady . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 403 1. Czym się charakteryzuje umowa przechowania? . . . . . . . . . . . 403 2. Jak należy określić osobę utrzymującą zarobkowo hotel lub podobny zakład i czym się charakteryzuje odpowiedzialność tych podmiotów? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 406 ROZDZIAŁ XXVII. Ugoda. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 409 1. Jak należy rozumieć ugodę w rozumieniu Kodeksu cywilnego? 409 2. Czym się charakteryzuje ugoda sądowa? . . . . . . . . . . . . . . . . . 411 ROZDZIAŁ XXVIII. Przyrzeczenie publiczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 412 1. Dlaczego przyrzeczenie publiczne jest źródłem stosunku zobowiązaniowego? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 412 2. Co to jest przyrzeczenie nagrody konkursowej? . . . . . . . . . . . . 413 ROZDZIAŁ XXIX. Przekaz i papiery wartościowe . . . . . . . . . . . . . . . . 415 1. Jaka jest konstrukcja przekazu? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 415 2. Co rozumiemy przez pojęcie „papier wartościowy”? Jakie są jego cechy i systematyka? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 417 3. Jakie są elementy istotne i podstawowe rodzaje weksla i czeku? 420 Prawo_cywilne_Zobowiazania_spadki_pyt_i_odp.indd 18 Prawo_cywilne_Zobowiazania_spadki_pyt_i_odp.indd 18 2011-07-22 16:01:26 2011-07-22 16:01:26 Spis treści 19 Część trzecia SPADKI ROZDZIAŁ XXX. Ogólne pojęcia, zasady i funkcje prawa spadkowego 423 1. Co reguluje prawo spadkowe? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 423 2. Co oznaczają pojęcia: dziedziczenie, otwarcie i powołanie do spadku oraz nabycie spadku? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 429 3. Co to jest niegodność dziedziczenia? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 432 ROZDZIAŁ XXXI. Dziedziczenie ustawowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 436 1. Jaka jest kolejność dziedziczenia ustawowego i jakie są grupy spadkobierców ustawowych? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 436 2. Czym się charakteryzuje dziedziczenie ustawowe gospodarstw rolnych i wkładu gruntowego w rolniczej spółdzielni produkcyjnej? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 441 3. Na czym polegają szczególne uprawnienia dziadków spadkodawcy? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 444 ROZDZIAŁ XXXII. Dziedziczenie testamentowe . . . . . . . . . . . . . . . . . 446 1. Co oznacza swoboda testowania i jakie są jej ograniczenia?. . . 446 2. Jak należy zdefiniować testament? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 448 3. Jakie są formy i rodzaje testamentów? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 452 4. W jaki sposób można odwołać testament? . . . . . . . . . . . . . . . . 458 5. Co oznacza favor testamenti? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 459 6. Na czym polega podstawienie i przyrost? . . . . . . . . . . . . . . . . . 460 7. Czym się charakteryzuje zapis testamentowy i polecenie? . . . . 462 8. Kim jest wykonawca testamentu, jakie ma uprawnienia i obowiązki? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 466 9. Kiedy testament jest nieważny? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 468 ROZDZIAŁ XXXIII. Zachowek . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 471 1. Co oznacza prawo do zachowku? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 471 2. Co oznacza wydziedziczenie? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 475 ROZDZIAŁ XXXIV. Nabycie spadku przez spadkobiercę . . . . . . . . . . . 477 1. Jak należy rozumieć przyjęcie i odrzucenie spadku?. . . . . . . . . . 477 2. Co to jest transmisja? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 482 3. Jakie skutki prawne wywołuje stwierdzenie nabycia spadku? . 482 4. Co oznacza ochrona dziedziczenia? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 487 5. Jak kształtuje się odpowiedzialność spadkobierców za długi spadkowe? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 488 Prawo_cywilne_Zobowiazania_spadki_pyt_i_odp.indd 19 Prawo_cywilne_Zobowiazania_spadki_pyt_i_odp.indd 19 2011-07-22 16:01:26 2011-07-22 16:01:26 20 Spis treści ROZDZIAŁ XXXV. Wspólność majątku spadkowego i dział spadku . . 494 1. Jaki jest szczególny skutek dziedziczenia spadku przez kilku spadkobierców? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 494 2. Jakie są ogólne zasady działu spadku? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 496 3. Czym się charakteryzuje umowny dział spadku? . . . . . . . . . . . 500 4. Jakie są podstawowe reguły sądowego działu spadku?. . . . . . . 501 5. Na czym polega zaliczenie darowizn i (od 23 października 2011 r.) zapisów windykacyjnych na schedę spadkową? . . . . . 503 ROZDZIAŁ XXXVI. Umowy dotyczące spadku . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 506 1. Jakie są cechy charakterystyczne umowy o zrzeczenie się dziedziczenia?. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 506 2. Na czym polega umowa o zbycie spadku lub udziału w spadku?. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 507 Literatura . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 509 Prawo_cywilne_Zobowiazania_spadki_pyt_i_odp.indd 20 Prawo_cywilne_Zobowiazania_spadki_pyt_i_odp.indd 20 2011-07-22 16:01:26 2011-07-22 16:01:26 Wykaz skrótów – „Dziennik Ustaw” – ustawa z  23 kwietnia 1964  r. – Kodeks cywilny (Dz.U. Nr 16, poz. 93 ze zm.) – ustawa z 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz.U. Nr 88, poz. 553 ze zm.) – ustawa z 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (tekst jedn. Dz.U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 ze zm.) – ustawa z 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. Nr 43, poz. 296 ze zm.) – ustawa z 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opie- kuńczy (Dz.U. Nr 9, poz. 59 ze zm.) – ustawa z 15 września 2000 r. – Kodeks spółek handlo- wych (Dz.U. Nr 94, poz. 1037 ze zm.) – ustawa z  20 maja 1971  r. – Kodeks wykroczeń (tekst jedn. Dz.U. z 2010 r. Nr 46, poz. 275 ze zm.) Dz.U. k.c. k.k. k.p. k.p.c. k.r.o. k.s.h. k.w. Konstytucja – Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z  2 kwietnia Lex LexPolonica MP nowela marcowa NP NSA OSA OSN OSNAPiUS 1997 r. (Dz.U. Nr 78, poz. 483 ze sprost. i zm.) – system informacji prawnej Wolters Kluwer – Serwis Prawniczy LexisNexis – „Monitor Polski” – ustawa z 18 marca 2011 r. o zmianie ustawy – Kodeks cywilny oraz niektórych innych ustaw (Dz.U.  Nr  85, poz. 458) – „Nowe Prawo” – Naczelny Sąd Administracyjny – „Orzecznictwo Sądów Apelacyjnych” – „Orzecznictwo Sądu Najwyższego” – „Orzecznictwo Sądu Najwyższego. Izba Administra- cyjna, Pracy i Ubezpieczeń Społecznych” Prawo_cywilne_Zobowiazania_spadki_pyt_i_odp.indd 21 Prawo_cywilne_Zobowiazania_spadki_pyt_i_odp.indd 21 2011-07-22 16:01:26 2011-07-22 16:01:26 22 OSNC OSNCP OSP OSAB OTK OTK-A PiP PPH pr. o a.s.c. Wykaz skrótów – „Orzecznictwo Sądu Najwyższego. Izba Cywilna” – „Orzecznictwo Sądu Najwyższego. Izba Cywilna oraz Izba Administracyjna, Pracy i Ubezpieczeń Społecznych” – „Orzecznictwo Sądów Polskich” – „Orzecznictwo Sądów Apelacji Białostockiej” – „Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego” – „Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego”; zbiór urzędowy, seria A – „Państwo i Prawo” – „Przegląd Prawa Handlowego” – ustawa z 29 września 1986 r. – Prawo o aktach stanu cywilnego (tekst jedn. Dz.U. z 2004 r. Nr 161, poz. 1688 ze zm.) Prawo bankowe – ustawa z 29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe (tekst Prawo czekowe – ustawa z  28 kwietnia 1936  r. – Prawo czekowe jedn. Dz.U. z 2002 r. Nr 72, poz. 665 ze zm.) Prawo wekslowe – ustawa z  28 kwietnia 1936  r. – Prawo wekslowe (Dz.U. Nr 37, poz. 283 ze zm.) PUG RPEiS SA SN u.o.n.p.k. u.o.p.l. (Dz.U. Nr 37, poz. 282 ze zm.) – „Przegląd Ustawodawstwa Gospodarczego” – „Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny” – Sąd Apelacyjny – Sąd Najwyższy – ustawa z 2 marca 2000 r. o ochronie niektórych praw konsumenta oraz o  odpowiedzialności za szkodę wy- rządzoną przez produkt niebezpieczny (Dz.U.  Nr  22, poz. 271 ze zm.) – ustawa z 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokato- rów, mieszkaniowym zasobie gminy i  o  zmianie Ko- deksu cywilnego (tekst jedn. Dz.U. z  2005  r. Nr  31, poz. 266 ze zm.) ustawa o PG – ustawa z  8 lipca 2005  r. o  Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa (Dz.U. Nr 169, poz. 1417 ze zm.) Prawo_cywilne_Zobowiazania_spadki_pyt_i_odp.indd 22 Prawo_cywilne_Zobowiazania_spadki_pyt_i_odp.indd 22 2011-07-22 16:01:26 2011-07-22 16:01:26 Wstęp Niniejszy podręcznik stanowi zwięzłe przedstawienie problematyki prawa zobowiązań oraz prawa spadkowego w pytaniach i odpowie- dziach. Nietypowa forma opracowania powyższej materii spowodo- wała konieczność przedstawienia jedynie najważniejszych zagadnień, które zostały podzielone na trzy części. W  opracowaniu pominięto problematykę umów handlowych, które są omawiane w toku wykładu z zakresu prawa handlowego. Książka skierowana jest przede wszystkim do studentów prawa i ad- ministracji, ale także do aplikantów oraz praktyków. Może stanowić wstęp do rozpoczęcia nauki prawa zobowiązań oraz prawa spadkowe- go, a także pomóc w powtórzeniu i usystematyzowaniu posiadanych już wiadomości. Pytania zostały w  większości tak skonstruowane, aby uniknąć po- wtórzeń przy formułowaniu odpowiedzi. Czytelnik powinien mieć na względzie, że – udzielając odpowiedzi na konkretne pytanie – niejed- nokrotnie wskazane jest wykorzystanie także informacji znajdujących się w odpowiedziach na inne pytania. Ponadto, aby odpowiedź była pełniejsza, powinien także uwzględnić podane przykłady oraz przy- wołane orzecznictwo. Należy jednak pamiętać, że przyjęta forma opracowania spowodowała konieczność ograniczenia liczby powoła- nych orzeczeń. Na końcu podręcznika znajduje się zestawienie literatury wykorzy- stanej przy jego przygotowaniu. Nie jest to jednak wykaz zupełny. Wymieniono jedynie niektóre pozycje zalecane studentom. Przy omó- wieniu poszczególnych zagadnień odwołano się tylko do opracowań o charakterze ogólnym, do których powinien sięgnąć Czytelnik, aby uzupełnić swoją wiedzę we wskazanym zakresie. Prawo_cywilne_Zobowiazania_spadki_pyt_i_odp.indd 23 Prawo_cywilne_Zobowiazania_spadki_pyt_i_odp.indd 23 2011-07-22 16:01:26 2011-07-22 16:01:26 24 Wstęp Trzecie wydanie podręcznika uwzględnia ostatnie zmiany, jakie na- stąpiły w prawie cywilnym, w tym w szczególności w prawie spadko- wym. Publikację uzupełniono także o najnowsze orzeczenia dotyczące omawianej problematyki. Mamy nadzieję, że książka okaże się pomocnym źródłem przy nauce prawa zobowiązań i prawa spadkowego oraz będzie stanowiła wstęp do dalszych, pogłębionych studiów. dr hab. Jerzy Ciszewski, prof. UG dr Anna Stępień-Sporek Stan prawny na dzień 30 kwietnia 2011 roku. Prawo_cywilne_Zobowiazania_spadki_pyt_i_odp.indd 24 Prawo_cywilne_Zobowiazania_spadki_pyt_i_odp.indd 24 2011-07-22 16:01:26 2011-07-22 16:01:26 CZĘŚĆ PIERWSZA Część ogólna Rozdział I Ogólne wiadomości o prawie zobowiązań 1. Miejsce zobowiązań w prawie cywilnym i źródła prawa zobowiązań 1 Czym charakteryzuje się prawo zobowiązań jako dział prawa cywilnego? 7 Prawo zobowiązań jest jednym z działów prawa cywilnego, stano- wiącego gałąź prawa prywatnego. W konsekwencji charakterystycz- na dla tego działu jest cywilnoprawna metoda regulacji oparta na for- malnej równorzędności stron1. Zobowiązania regulują stosunki mająt- kowe o charakterze względnym, a zatem są prawami podmiotowymi skutecznymi wobec konkretnych podmiotów. Prawo zobowiązań reguluje wymianę dóbr i usług, czyli obrót mająt- kowy między podmiotami prawa cywilnego. Chroni także podmioty prawa cywilnego przed uszczerbkiem w ich majątku. 2 Jakie cechy odróżniają prawo zobowiązań od innych działów pra- wa cywilnego? 7 Zobowiązania mają pewne charakterystyczne cechy, które pozwalają odróżnić ten dział prawa cywilnego od innych jego działów. Prawo zobowiązań różni się od części ogólnej tym, że ta ostatnia za- wiera normy właściwe dla wszystkich działów prawa cywilnego. Część 1 Szerzej na temat cywilnoprawnej metody regulacji zob. np. J. Ciszewski, A. Stępień, Prawo cywilne w pytaniach i odpowiedziach, Warszawa 2007, s. 20–21. Prawo_cywilne_Zobowiazania_spadki_pyt_i_odp.indd 25 Prawo_cywilne_Zobowiazania_spadki_pyt_i_odp.indd 25 2011-07-22 16:01:26 2011-07-22 16:01:26 26 Rozdział I. Ogólne wiadomości o prawie zobowiązań ogólna zawiera podstawowe zasady, które odnoszą się do wszystkich działów, dotyczące np. czynności prawnych, nadużycia prawa pod- miotowego, przedstawicielstwa czy terminów przedawnienia. Prawo zobowiązań reguluje stosunki o charakterze względnym, co odróżnia je od prawa rzeczowego, w którym podstawowe znaczenie mają normy wyznaczające bezwzględne prawa podmiotowe. Prawo rzeczowe reguluje społeczne formy korzystania z rzeczy, a prawo zo- bowiązań normuje społeczne formy korzystania ze  wszystkich dóbr i usług o wartości majątkowej2. W  prawie zobowiązań duże znaczenie odgrywają normy względnie wiążące, które praktycznie nie występują w prawie spadkowym. Pra- wo zobowiązań dotyczy stosunków odnoszących się do wymiany dóbr i usług między żyjącymi (inter vivos). Z kolei prawo spadkowe odnosi się do przejścia praw majątkowych na wypadek śmierci (mortis causa), przy czym dotyczy zarówno przejścia praw o charakterze względnym, jak i bezwzględnym. Prawo zobowiązań służy przede wszystkim celom majątkowym, które w  prawie rodzinnym ustąpiły miejsca celom niemajątkowym. W prawie zobowiązań nie jest istotna więź rodzinna między stronami stosunków. Dodatkowo w prawie rodzinnym występują pewne ele- menty podporządkowania np. między dziećmi i rodzicami czy pupilem a  opiekunem, natomiast w  prawie zobowiązań występuje formalna równość uczestników stosunków. 3 Jakie źródła prawa zobowiązań można wymienić? Mówiąc o źródłach prawa zobowiązań, należy odwołać się do art. 87 Konstytucji, w którym wymieniono źródła powszechnie obowiązują- cego prawa na terenie Rzeczpospolitej Polskiej. Są to przede wszyst- kim Konstytucja, a  następnie ustawy, ratyfikowane umowy mię- dzynarodowe, rozporządzenia oraz akty prawa miejscowego. Wśród ustaw podstawowe znaczenie ma ustawa z 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny3. Z  wcześniejszych regulacji na szczególną uwagę 2 Zob. W. Czachórski, A. Brzozowski, M. Safjan, E. Skowrońska-Bocian, Zobowiąza- nia. Zarys wykładu, Warszawa 2004, s. 23. 3 Dz.U. Nr 16, poz. 93 ze zm. 7 Prawo_cywilne_Zobowiazania_spadki_pyt_i_odp.indd 26 Prawo_cywilne_Zobowiazania_spadki_pyt_i_odp.indd 26 2011-07-22 16:01:26 2011-07-22 16:01:26
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Prawo cywilne. Zobowiązania i spadki w pytaniach i odpowiedziach
Autor:
,

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: