Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00203 004832 15200940 na godz. na dobę w sumie
Prawo pracy. Komentarz - ebook/pdf
Prawo pracy. Komentarz - ebook/pdf
Autor: Liczba stron: 1305
Wydawca: Lexis Nexis Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-7806-601-9 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> prawo i podatki >> komentarze prawnicze
Porównaj ceny (książka, ebook (-8%), audiobook).

Zaletą książki Prawo pracy. Komentarz jest to, że Autorka omawia nie tylko przepisy Kodeksu pracy, lecz także przepisy wszystkich aktów prawnych, do których Kodeks pracy się odwołuje, a więc ustaw i aktów wykonawczych określających prawa i obowiązki pracowników i pracodawców oraz postanowień układów zbiorowych pracy, regulaminów, porozumień i statutów. W piątym wydaniu książki zostały uwzględnione liczne zmiany wprowadzone do Kodeksu pracy po 2009 roku, które dotyczą między innymi: podnoszenia kwalifikacji zawodowych pracowników i związanych z tym umów oraz świadczeń, zasad i terminów wydawania świadectwa pracy czy terminu wykorzystania zaległego URLopu wypoczynkowego przez pracownika. Zasygnalizowano też zmiany w definicji osoby młodocianej, które wejdą w życie 1 września 2018 r.

W komentarzu zamieszczono wyciąg z ustawy z 11 maja 2012 r. o zmianie ustawy o emery-turach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw. Nowelizacja zacznie obowiązywać od 1 stycznia 2013 r. 
Komentarz zawiera również bogate orzecznictwo Sądu Najwyższego i sądów apelacyjnych, nierzadko wsparte fragmentami uzasadnień. Komentarz napisany jest przystępnie  z myślą o prawnikach praktykach, pracodawcach, studentach wydziałów prawa, którym powinien przybliżyć nie tylko teorię prawa pracy, lecz także pokazać jego praktyczne aspekty i zastosowanie w życiu.

Maria Teresa Romer – Sędzia Sądu Najwyższego w stanie spoczynku, specjalistka z zakresu prawa pracy.

 

Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

Prawo pracy Komentarz Maria Teresa Romer Wydanie 5 Stan prawny na 8 września 2012 roku Warszawa 2012 Opracowanie redakcyjne: Zespół Redakcja techniczna: Małgorzata Duda Projekt okładki i stron tytułowych: Michał Piotrowski © Copyright by LexisNexis Polska Sp. z o.o. 2012 Wszelkie prawa zastrzeżone. Żadna część tej książki nie może być powielana ani rozpowszechniana za pomocą urządzeń elektronicznych, mechanicznych, kopiujących, nagrywających i innych – bez pisemnej zgody Autorki i wydawcy. ISBN 978-83-7806-601-9 LexisNexis Polska Sp. z o.o. Ochota Offi ce Park 1, Al. Jerozolimskie 181, 02-222 Warszawa tel. 22 572 95 00, faks 22 572 95 68 Infolinia: 22 572 99 99 Redakcja: tel. 22 572 83 26, 22 572 83 28, 22 572 83 11, faks 22 572 83 92 www.lexisnexis.pl, e -mail: biuro@lexisnexis.pl Księgarnia Internetowa: dostępna ze strony www.lexisnexis.pl Spis treści Spis treści Spis treści Wykaz skrótów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 9 Od Autorki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 11 KODEKS PRACY – ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. (tekst jedn. Dz.U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 ze zm.) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 13 DZIAŁ PIERWSZY. Przepisy ogólne (art. 1–21) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 14 Rozdział I. Przepisy wstępne (art. 1–91) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 14 Rozdział II. Podstawowe zasady prawa pracy (art. 10–183) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 94 Rozdział IIa. Równe traktowanie w zatrudnieniu (art. 183a–183e) . . . . . . . . . . . . . . . . . . 159 Rozdział IIb. Nadzór i kontrola przestrzegania prawa pracy (art. 184–185) . . . . . . . . . . 177 Rozdział III. Związki zawodowe i załogi pracownicze (art. 19–21) . . . . . . . . . . . . . . . . . . 187 DZIAŁ DRUGI. Stosunek pracy (art. 22–77) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 188 Rozdział I. Przepisy ogólne (art. 22–24) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 188 Rozdział II. Umowa o pracę (art. 25–67) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 236 Oddział 1. Zawarcie umowy o pracę (art. 25–292) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 236 Oddział 2. Przepisy ogólne o rozwiązaniu umowy o pracę (art. 30–31) . . . . . . . . . 287 Oddział 3. Rozwiązanie umowy o pracę za wypowiedzeniem (art. 32–43) . . . . . . . 308 Oddział 4. Uprawnienia pracownika w razie nieuzasadnionego lub niezgodnego z prawem wypowiedzenia umowy o pracę przez pracodawcę (art. 44–51) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 382 Oddział 5. Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia (art. 52–55) . . . . . . . 427 Oddział 6. Uprawnienia pracownika w razie niezgodnego z prawem rozwiązania przez pracodawcę umowy o pracę bez wypowiedzenia (art. 56–61) . . . 460 Oddział 6a. Uprawnienia pracodawcy w razie nieuzasadnionego rozwiązania przez pracownika umowy o pracę bez wypowiedzenia (art. 611–62) . . . . . . . . . 478 Oddział 7. Wygaśnięcie umowy o pracę (art. 63–67) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 482 Rozdział IIa. Warunki zatrudnienia pracowników skierowanych do pracy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej z państwa będącego członkiem Unii Europejskiej (art. 671–674) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 498 Rozdział IIb. Zatrudnianie pracowników w formie telepracy (art. 675–6717) . . . . . . . . . 504 www.lexisnexis.pl 5 Spis treści Rozdział III. Stosunek pracy na podstawie powołania, wyboru, mianowania oraz spółdzielczej umowy o pracę (art. 68–77) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 514 Oddział 1. Stosunek pracy na podstawie powołania (art. 68–72) . . . . . . . . . . . . . . . 514 Oddział 2. Stosunek pracy na podstawie wyboru (art. 73–75) . . . . . . . . . . . . . . . . . . 542 Oddział 3. Stosunek pracy na podstawie mianowania (art. 76) . . . . . . . . . . . . . . . . . 552 Oddział 4. Stosunek pracy na podstawie spółdzielczej umowy o pracę (art. 77) . . . . 559 DZIAŁ TRZECI. Wynagrodzenie za pracę i inne świadczenia (art. 771–93) . . . . . . . . 569 Rozdział I. Ustalanie wynagrodzenia za pracę i innych świadczeń związanych z pracą (art. 771–775) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 569 Rozdział Ia. Wynagrodzenie za pracę (art. 78–83) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 591 Rozdział II. Ochrona wynagrodzenia za pracę (art. 84–91) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 647 Rozdział III. Świadczenia przysługujące w okresie czasowej niezdolności do pracy (art. 92) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 662 Rozdział IIIa. Odprawa rentowa lub emerytalna (art. 921) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 668 Rozdział IV. Odprawa pośmiertna (art. 93) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 680 DZIAŁ CZWARTY. Obowiązki pracodawcy i pracownika (art. 94–1131) . . . . . . . . . . . 685 Rozdział I. Obowiązki pracodawcy (art. 94–99) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 685 Rozdział II. Obowiązki pracownika (art. 100–101) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 724 Rozdział IIa. Zakaz konkurencji (art. 1011–1014) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 732 Rozdział III. Kwalifi kacje zawodowe pracowników (art. 102–1036) . . . . . . . . . . . . . . . 753 Rozdział IV. Regulamin pracy (art. 104–1044) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 757 Rozdział V. Nagrody i wyróżnienia (art. 105–107) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 763 Rozdział VI. Odpowiedzialność porządkowa pracowników (art. 108–1131) . . . . . . . . 766 DZIAŁ PIĄTY. Odpowiedzialność materialna pracowników (art. 114–127) . . . . . . . 776 Rozdział I. Odpowiedzialność pracownika za szkodę wyrządzoną pracodawcy (art. 114–123) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 776 Rozdział II. Odpowiedzialność za mienie powierzone pracownikowi (art. 124–127) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 793 DZIAŁ SZÓSTY. Czas pracy (art. 128–151) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 805 Rozdział I. Przepisy ogólne (art. 128) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 805 Rozdział II. Normy i ogólny wymiar czasu pracy (art. 129–131) . . . . . . . . . . . . . . . . . 816 Rozdział III. Okresy odpoczynku (art. 132–134) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 827 Rozdział IV. Systemy i rozkłady czasu pracy (art. 135–150) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 834 Rozdział V. Praca w godzinach nadliczbowych (art. 151–1516) . . . . . . . . . . . . . . . . . . 868 Rozdział VI. Praca w porze nocnej (art. 1517–1518) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 890 Rozdział VII. Praca w niedziele i święta (art. 1519–15112) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 895 DZIAŁ SIÓDMY. Urlopy pracownicze (art. 152–175) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 902 Rozdział I. Urlopy wypoczynkowe (art. 152–173) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 902 Rozdział II. Urlopy bezpłatne (art. 174–175) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 944 DZIAŁ ÓSMY. Uprawnienia pracowników związane z rodzicielstwem (art. 176–1891) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 951 6 Spis treści DZIAŁ DZIEWIĄTY. Zatrudnianie młodocianych (art. 190–206) . . . . . . . . . . . . . . . . 1006 Rozdział I. Przepisy ogólne (art. 190–193) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1006 Rozdział II. Zawieranie i rozwiązywanie umów o pracę w celu przygotowania zawodowego (art. 194–196) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1017 Rozdział III. Dokształcanie (art. 197–200) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1020 Rozdział IIIa. Zatrudnianie młodocianych w innym celu niż przygotowanie zawodowe (art. 2001–2002) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1022 Rozdział IV. Szczególna ochrona zdrowia (art. 201–204) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1025 Rozdział V. Urlopy wypoczynkowe (art. 205) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1031 Rozdział VI. Rzemieślnicze przygotowanie zawodowe (art. 206) . . . . . . . . . . . . . . . . 1032 DZIAŁ DZIESIĄTY. Bezpieczeństwo i higiena pracy (art. 207–23715) . . . . . . . . . . . . 1033 Rozdział I. Podstawowe obowiązki pracodawcy (art. 207–2093) . . . . . . . . . . . . . . . . 1033 Rozdział II. Prawa i obowiązki pracownika (art. 210–212) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1046 Rozdział III. Obiekty budowlane i pomieszczenia pracy (art. 213–214) . . . . . . . . . . . 1054 Rozdział IV. Maszyny i inne urządzenia techniczne (art. 215–219) . . . . . . . . . . . . . . 1057 Rozdział V. Czynniki oraz procesy pracy stwarzające szczególne zagrożenie dla zdrowia lub życia (art. 220–225) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1059 Rozdział VI. Profi laktyczna ochrona zdrowia (art. 226–233) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1066 Rozdział VII. Wypadki przy pracy i choroby zawodowe (art. 234–2371) . . . . . . . . . . . 1077 Rozdział VIII. Szkolenie (art. 2372–2375) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1112 Rozdział IX. Środki ochrony indywidualnej oraz odzież i obuwie robocze (art. 2376–23710) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1117 Służba bezpieczeństwa i higieny pracy (art. 23711) . . . . . . . . . . . . . . . . . 1120 Rozdział X. Rozdział XI. Konsultacje w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy oraz komisja bezpieczeństwa i higieny pracy (art. 23711a–23713a) . . . . . . . . . . . . . . . . . 1122 Rozdział XII. Obowiązki organów sprawujących nadzór nad przedsiębiorstwami lub innymi jednostkami organizacyjnymi państwowymi albo samorządowymi (art. 23714) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1126 Rozdział XIII. Przepisy bezpieczeństwa i higieny pracy dotyczące wykonywania prac w różnych gałęziach pracy (art. 23715) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1127 DZIAŁ JEDENASTY. Układy zbiorowe pracy (art. 238–24130) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1133 Rozdział I. Przepisy ogólne (art. 238–24113) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1133 Rozdział II. Ponadzakładowy układ zbiorowy pracy (art. 24114–24121) . . . . . . . . . . . 1164 Rozdział III. Zakładowy układ zbiorowy pracy (art. 24122–24130) . . . . . . . . . . . . . . . . 1173 DZIAŁ DWUNASTY. Rozpatrywanie sporów o roszczenia ze stosunku pracy (art. 242–280) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1190 Rozdział I. Przepisy ogólne (art. 242–243) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1190 Rozdział II. Postępowanie pojednawcze (art. 244–261) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1201 Rozdział III. Sądy pracy (art. 262–280) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1209 DZIAŁ TRZYNASTY. Odpowiedzialność za wykroczenia przeciwko prawom pracownika (art. 281–2901) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1230 DZIAŁ CZTERNASTY. Przedawnienie roszczeń (art. 291–295) . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1239 www.lexisnexis.pl 7 Spis treści DZIAŁ CZTERNASTY a. Grupowa organizacja pracy (art. 2951–2952) . . . . . . . . . . . . 1251 DZIAŁ PIĘTNASTY. Przepisy końcowe (art. 296–305) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1252 ANEKS . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1287 Ustawa z dnia 11 maja 2012 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2012 r., poz. 637) (wyciąg) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1287 Bibliografi a . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1293 Skorowidz . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1295 Wykaz skrótów Wykaz skrótów Wykaz skrótów 1. Źródła prawa k.c. k.h. k.s.h. – ustawa z 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz.U. Nr 16, poz. 93 ze zm.) – rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z 27 czerwca 1934 r. – Kodeks hand- lowy (Dz.U. Nr 57, poz. 502 ze zm.); nieobowiązujące – ustawa z 15 września 2000 r. – Kodeks spółek handlowych (Dz.U. Nr 94, poz. 1037 ze zm.) k.k. Konstytucja RP – ustawa z 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz.U. Nr 88, poz. 553 ze zm.) – Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z 2 kwietnia 1997 r. (Dz.U. Nr 78, poz. 483 k.p. k.p.a. k.p.c. k.p.k. k.r.o. k.w. ze zm.) – ustawa z 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (tekst jedn. Dz.U. 1998 r. Nr 21, poz. 94 ze zm.) – ustawa z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) – ustawa z 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. Nr 43, poz. 296 ze zm.) – ustawa z 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego (Dz.U. Nr 89, poz. 555 ze zm.) – ustawa z 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz.U. Nr 9, poz. 59 ze zm.) – ustawa z 20 maja 1971 r. – Kodeks wykroczeń (tekst jedn. Dz.U. z 2010 r. Nr 46, poz. 275 ze zm.) p.p.m. – ustawa z 4 lutego 2011 r. – Prawo prywatne międzynarodowe (Dz.U. Nr 80, poz. 432) pr.spółdz. – ustawa z 16 września 1982 r. – Prawo spółdzielcze (tekst jedn. Dz.U. z 2003 r. Nr 188, poz. 1848 ze zm.) TFUE u.ł.s.k. – wersje skonsolidowane Traktatu o Unii Europejskiej i Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz.Urz. UE 2010 C 83/1) – ustawa z 1 lipca 2009 r. o łagodzeniu skutków kryzysu ekonomicznego dla pra- cowników i przedsiębiorców (Dz.U. Nr 125, poz. 1035 ze zm.) u.p.u.p. – ustawa z 16 września 1982 r. o pracownikach urzędów państwowych (Dz.U. z 2001 r. Nr 86, poz. 953 ze zm.) u.p.z. u.p.s. – ustawa z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tekst jedn. Dz.U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415 ze zm.) – ustawa z 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych (Dz.U. Nr 223, poz. 1458) u.z.f.ś.s. – ustawa z 4 marca 1994 r. o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 592) 9 Wykaz skrótów u.z.p.t. – ustawa z 9 lipca 2003 r. o zatrudnianiu pracowników tymczasowych (Dz.U. u.zw.zaw. – ustawa z 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych (tekst jedn. Dz.U. z 2001 r. Nr 166, poz. 1608 ze zm.) Nr 79, poz. 854 ze zm.) 2. Czasopisma – „Apelacja Lubelska” Apel. Lub. Biuletyn Inf. SN – „Biuletyn Informacyjny Sądu Najwyższego” Biul. SN Dz.U. Dz.Urz. FUS Mon. Pol. Mon. PP MoP NP OG ONSA OSA (Apel.) OSAB OSAiSN OSN OSNAPiUS – „Biuletyn Sądu Najwyższego” – Dziennik Ustaw – Dziennik Urzędowy – Fundusz Ubezpieczeń Społecznych – Monitor Polski – „Monitor Prawa Pracy” – „Monitor Prawniczy” – „Nowe Prawo” – „Orzecznictwo Gospodarcze” – „Orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego” – „Orzecznictwo Sądów Apelacyjnych” – „Orzecznictwo Sądów Apelacji Białostockiej” – Orzecznictwo Sądów Administracyjnych i Sądu Najwyższego – „Orzecznictwo Sądu Najwyższego” – „Orzecznictwo Sądu Najwyższego Izby Administracyjnej Pracy i Ubezpieczeń Spo- OSNCP – „Orzecznictwo Sądu Najwyższego Izby Cywilnej, Pracy i Ubezpieczeń Społecz- łecznych” (do 2002 r.) nych” OSNPG OSNPUS – „Orzecznictwo Sądu Najwyższego” – Wydawnictwo Prokuratury Generalnej – „Orzecznictwo Sądu Najwyższego Izby Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych” (od 2003 r.) OSPiKA OSP OTK PiP PiZS PP PS PUG PUSiG RPEiS Sam. Teryt. SP Zb. Orz. lub ECR – Zbiór Orzeczeń – „Orzecznictwo Sądów Polskich i Komisji Arbitrażowych” – „Orzecznictwo Sądów Polskich” – „Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego” – „Państwo i Prawo” – „Praca i Zabezpieczenie Społeczne” – „Prawo Pracy” – „Przegląd Sądowy” – „Przegląd Ustawodawstwa Gospodarczego” – „Przegląd Ubezpieczeń Społecznych i Gospodarczych” – „Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny” – „Samorząd Terytorialny” – „Służba Pracownicza” 3. Inne skróty Lex LexPolonica – system informacji prawnej Wydawnictwa Wolters Kluwer – Serwis Prawniczy LexisNexis Polska sp. z o.o. Artykuły powołane bez bliższego określenia oznaczają artykuły Kodeksu pracy. 10 Od Autorki Od Autorki Od Autorki Piąte już wydanie komentarza, podobnie jak poprzednie, jest książką napisaną przez praktyka i przeznaczoną dla praktyków. Założeniem zarówno Wydawcy, jak i Autorki, jest przekazanie Czytelnikom opracowania, które obejmuje nie tyl- ko komentarz do przepisów Kodeksu pracy, ale wraz z nimi zawiera omówienie tych aktów prawnych, do których odwołują się konkretne przepisy Kodeksu pracy lub które łączą się z powołanymi w nich instytucjami, organami czy regulacjami. Dlatego np. zostały omówione w ich znowelizowanych wersjach takie ustawy jak: o związkach zawodowych, o organizacjach pracodawców, o rozstrzyganiu sporów zbiorowych, o Państwowej Inspekcji Pracy, o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, o służbie cywilnej. Te ustawy oraz inne, znajdujące się w niniejszym wydaniu, zo- stały przedstawione z uwzględnieniem ich podstawowych założeń. Szczegółowe omówienie wymagałoby odrębnych opracowań książkowych. Przez ponad 12 lat, które minęły od opublikowania pierwszego wydania niniejszego komentarza, w prawie pracy nastąpiły i nadal następują zmiany. Prawo pracy, jak chyba żadna z innych dziedzin prawa, jest ściśle związane z sytuacją ekonomiczną kraju, z de- mografi ą – mam tu na myśli ochronę macierzyństwa a także ojcostwa – ten cha- rakter prawa pracy powoduje, że zmiany przepisów Kodeksu pracy, a także innych z nim związanych aktów prawnych – to proces nieustający, który nie ułatwia życia ani tym, którzy przepisy prawa pracy stosują na co dzień, ani tym, którzy starają się je komentować. Nierzadko zmiany w prawie pracy są wprowadzane przez inne ustawy z tą dziedziną prawa niezwiązane. W przypadku wielu ustaw i rozporzą- dzeń wykonawczych zostały opublikowane ich teksty jednolite, które okazały się niezbędne ze względu na liczbę nowelizacji jakim były poddawane. Podobnie jak w poprzednich wydaniach, niniejszy komentarz zawiera także omó- wienie większości rozporządzeń wydanych na podstawie delegacji ustawowych zawartych w Kodeksie pracy czy w innych ustawach. Wiele istotnych zmian Kodeksu pracy oraz wejście w życie wielu ustaw pośred- nio lub bezpośrednio związanych z prawem pracy to przede wszystkim ciągle dostosowywanie naszych przepisów do prawa Unii Europejskiej. Kompleksowe www.lexisnexis.pl 11 Od Autorki przedstawianie problemów związanych z konkretnymi przepisami prawa pracy, prócz orzecznictwa, dotyczy także literatury. Odmiennie niż to jest najczęściej przyjmowane, zamiast odsyłania do odpowiednich pozycji książkowych czy ar- tykułów, podstawowe myśli Autorów dotyczące danych instytucji prawa pracy są przytaczane lub omawiane w Komentarzu. Tezy orzeczeń, przede wszystkim Sądu Najwyższego, zostały wsparte – obszernymi nieraz – fragmentami uzasad- nień. Wydaje się bowiem, że dzięki temu orzeczenia stają się bardziej zrozumiałe i pozwalają Czytelnikowi, po zapoznaniu się z linią rozumowania, jaka towarzy- szyła podejmowaniu konkretnych rozstrzygnięć, lepiej zrozumieć prawo pracy. Niektóre z nowych rozwiązań prawnych, ze względu na czas ich obowiązywania, nie doczekały się jeszcze utrwalonego orzecznictwa. Dotyczy to m.in. przepisów realizujących odpowiednie dyrektywy Unii Europejskiej w zakresie równego trak- towania w zatrudnieniu, zakazu molestowania, w tym molestowania seksualne- go, oraz mobbingu. Podobnie jest z ustawą o pracownikach tymczasowych, której wejście w życie także pozostaje w związku z akcesją Polski do Unii Europejskiej. W ograniczonym zakresie są powoływane jedynie niektóre rozstrzygnięcia Try- bunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Rozstrzygnięcia te mają i będą miały istotne znaczenie dla naszego orzecznictwa. Precedensowe rozstrzygnięcia Trybu- nału Sprawiedliwości mają i będą miały istotny wpływ na cały system orzecznic- twa, w tym z zakresu prawa pracy. Klasyczny podział na tak zwane kraje Kodeksu cywilnego, w których kierowano się jedynie interpretacją obowiązujących norm prawnych, i kraje precedensów, w których decydujące znaczenie miały rozstrzyg- nięcia oparte na orzeczeniach sądów, zaczyna się zacierać. Dlatego też komentarz uwzględnia orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości oraz te normy prawne, któ- re zostały wprowadzone do polskiego systemu prawa pracy na podstawie odpo- wiednich dyrektyw. Dotychczasowy dorobek orzeczniczy powoływany w komentarzu obejmuje nie tyl- ko najnowsze orzeczenia Sądu Najwyższego, lecz także te sprzed lat, które – mimo licznych zmian prawnych – zachowały swoją aktualność, lub które przedstawiają historyczny rozwój niektórych instytucji prawnych i pozwalają lepiej zrozumieć ich aktualną treść. Oprócz tych kilku uwag dotyczących koncepcji komentarza i jego konstrukcji prag- nę podziękować tym, którzy pomagali mi w gromadzeniu aktualnych materiałów, i tradycyjnie moim najbliższym za cierpliwość i wyrozumiałość. M.T.R. 12 KODEKS PRACY USTAWA z dnia 26 czerwca 1974 r.1 (tekst jedn. Dz.U. z dnia 16 lutego 1998 r. Nr 21, poz. 94; zm.: Dz.U. z 1998 r. Nr 106, poz. 668; Nr 113, poz. 717; z 1999 r. Nr 99, poz. 1152; z 2000 r. Nr 19, poz. 239, Nr 43, poz. 489, Nr 107, poz. 1127, Nr 120, poz. 1268; z 2001 r. Nr 11, poz. 84, Nr 28, poz. 301, Nr 52, poz. 538, Nr 99, poz. 1075, Nr 111, poz. 1194, Nr 123, poz. 1354, Nr 128, poz. 1405, Nr 154, poz. 1805; z 2002 r. Nr 74, poz. 676, Nr 135, poz. 1146, Nr 199, poz. 1673 i Nr 200, poz. 1679; z 2003 r. Nr 166, poz. 1608, Nr 213, poz. 2081; z 2004 r. Nr 96, poz. 959, Nr 99, poz. 1001, Nr 120, poz. 1252, Nr 240, poz. 2407; z 2005 r. Nr 10, poz. 71, Nr 68, poz. 610, Nr 86, poz. 732, Nr 167, poz. 1398; z 2006 r. Nr 104, poz. 708 i 711, Nr 133, poz. 935, Nr 217, poz. 1587, Nr 121, poz. 1615; z 2007 r. Nr 64, poz. 426, Nr 89, poz. 589, Nr 176, poz. 1239, Nr 181, poz. 1288, Nr 225, poz. 1672; z 2008 r. Nr 93, poz. 586, Nr 116, poz. 740, Nr 223, poz. 1460, Nr 237, poz. 1654; z 2009 r. Nr 6, poz. 33, Nr 56, poz. 458, Nr 58, poz. 485, Nr 98, poz. 817, Nr 99, poz. 825, Nr 115, poz. 958, Nr 157, poz. 1241, Nr 219, poz. 1704; z 2010 r. Nr 105, poz. 665, Nr 182, poz. 1228, Nr 224, poz. 1459, Nr 249, poz. 1655, Nr 254, poz. 1700; z 2011 r. Nr 36, poz. 181, Nr 63, poz. 322, Nr 80, poz. 432, Nr 144, poz. 855, Nr 149, poz. 887, Nr 232, poz. 1378; z 2012 r., poz. 908) Preambuła (skreślona) 1 Tekst obwieszczenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 23 grudnia 1997 r. w sprawie ogłoszenia jed- nolitego tekstu ustawy – Kodeks pracy pominięto. www.lexisnexis.pl 13 DZIAŁ PIERWSZY Przepisy ogólne Rozdział I Przepisy wstępne Dział pierwszy. Przepisy ogólne Rozdział I. Przepisy wstępne Teresa Romer Art. 1. ZAKRES REGULACJI Art. 1. Kodeks pracy określa prawa i obowiązki pracowników i pracodawców. 1. Kodeks pracy jest w systemie prawa pracy podstawowym aktem prawnym regu- lującym wzajemne prawa i obowiązki stron stosunku pracy. Art. 1 określa zakres regulacji, których dotyczą przepisy Kodeksu. Zadaniem Kodeksu pracy jest przede wszystkim, tak jak to wynika z literalnej tre- ści art. 1, określenie indywidualnych praw i obowiązków pracownika i pracodaw- cy. Przepisy Kodeksu odnoszą się do wszystkich stosunków pracy, bez względu na podstawę ich nawiązania. Koncentrują się jednak przede wszystkim na stosunku pracy nawiązanym na podstawie umowy o pracę. Wyrok SN z 10 stycznia 2003 r., I PK 58/02 (MoP 2004, nr 2, s. 90): „Kodeks pracy jest powszechnie obowiązującym źródłem prawa pracy, określającym prawa i obo- wiązki pracowników i pracodawców, lecz nie jest to źródło jedyne. Prawa i obo- wiązki stron stosunku pracy określają bowiem również przepisy innych ustaw i aktów wydanych na podstawie ustaw w celu ich wykonania”. 2. Przepisy Kodeksu nie ograniczają się tylko do regulowania materii, o której mowa w art. 1. W Kodeksie są zawarte także przepisy należące do zbiorowego prawa pracy, szczególnie do układów zbiorowych pracy. Stosunkowo często normy Ko- deksu odnoszą się do roli zakładowej organizacji związkowej. Dopiero po skodyfi - kowaniu zbiorowego prawa pracy, które będzie obejmowało przepisy o związkach zawodowych, o organizacjach pracodawców, o układach zbiorowych pracy, o po- rozumieniach zbiorowych, o rozwiązywaniu sporów zbiorowych, o prawach zało- gi w zakładzie pracy, czyli o partycypacji pracowniczej (samorząd pracowniczy), o dialogu społecznym w zbiorowych stosunkach pracy, w Kodeksie pozostaną nor- my regulujące tylko indywidualne stosunki pracy. 3. Przepisy Kodeksu w zakresie praw i obowiązków stron można podzielić na normy bezwzględnie obowiązujące, które nawet wolą stron nie mogą być zmienione, oraz na te, których stosowanie zależne jest od woli stron. Wolę tę ogranicza jednak za- 14 Teresa Romer Rozdział I. Przepisy wstępne Art. 1 sada „uprzywilejowania pracownika”, wyrażająca się tym, że postanowienia stron stosunku pracy są pozostawione ich woli i zachowują swoją ważność dopóty, dopó- ki nie zawierają uregulowań mniej korzystnych dla pracownika niż przepisy pra- wa pracy, a więc nie tylko Kodeksu. Zasada ta jest omówiona szerzej w uwagach do art. 18 § 2 k.p. 4. Wśród obowiązków stron zawartych w Kodeksie występuje w poszczególnych nor- mach podział na podstawowe i te, o których ustawodawca mówi jako o obowiąz- kach, nie nadając im przymiotu „podstawowy”. Naruszenie w sposób zawiniony obowiązku, który dla danej strony był obowiązkiem podstawowym, może stanowić podstawę do zastosowania sankcji dyscyplinarnych (w stosunku do pracownika), odpowiedzialności karno -administracyjnej (wobec pracodawcy). Może też stać się dla każdej ze stron przyczyną do rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy jednej ze stron (art. 52, 55 k.p.). 5. Regulacje dotyczące praw i obowiązków podmiotów stosunku pracy występują nie tylko w Kodeksie, lecz także w innych aktach prawnych. Na przykład zgodnie z art. 106 ustawy z 30 kwietnia 2010 r. o Polskiej Akademii Nauk (Dz.U. Nr 96, poz. 619 ze zm.) w sprawach nieuregulowanych przepisami ustawy do pracowni- ków instytutów, pomocniczych jednostek naukowych i innych jednostek Akademii stosuje się przepisy Kodeksu pracy. Uchwała SN z 25 maja 2010 r., I PZP 4/10 (OSN 2011, nr 1–2, poz. 1): „Wymiar pensum dydaktycznego nauczyciela akademickiego, który został zatrudniony tyl- ko na część roku akademickiego, oblicza się proporcjonalnie do okresu trwania zatrudnienia (art. 101 ust. 2–4 ustawy z 12 września 1990 r. o szkolnictwie wyż- szym, Dz.U. z 1990 r. Nr 65, poz. 385 ze zm. w zw. z art. 124 tej ustawy). W razie przekroczenia tak ustalonego pensum wynagrodzenie za godziny ponadwymia- rowe staje się wymagalne w dniu ustania stosunku pracy”. W uzasadnieniu m.in. podkreślono, że ustawa o szkolnictwie wyższym nie reguluje wszystkich zagad- nień związanych z czasem pracy pracownika -nauczyciela akademickiego. Zgodnie z art. 136 ust. 1 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym w sprawach dotyczących stosunku pracy pracowników uczelni, nieuregulowanych w ustawie, stosuje się przepisy Kodeksu pracy. Zasada ta wynika także z art. 5 k.p. 6. Przykłady z orzecznictwa: – Wyrok SA w Katowicach z 27 maja 1993 r., III APr 30/93 (OSA 1994, nr 6, poz. 46): „Kodeks handlowy stworzył normatywną możliwość uregulowania sto- sunków prawnych zatrudnienia w drodze tzw. prawa wewnętrznego spółki. Za- trudnienie członków zarządu spółki kapitałowej może nastąpić albo w ramach stosunku pracy, albo niepracowniczych stosunków zatrudnienia. Jeżeli w prawie wewnętrznym zostanie zastrzeżone, że zatrudnienie członków zarządu następuje w ramach stosunku pracy, to wówczas stosunki prawne członków zarządu regulują www.lexisnexis.pl 15 Art. 1 Dział pierwszy. Przepisy ogólne przepisy Kodeksu pracy”. Aczkolwiek na podstawie art. 631 ustawy z 15 września 2000 r. – Kodeks spółek handlowych (Dz.U. Nr 94, poz. 1037 ze zm.) przepisy roz- porządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z 27 czerwca 1934 r. – Kodeks handlowy (Dz.U. Nr 57, poz. 321 ze zm.) straciły moc obowiązującą, przytoczone orzeczenie zachowuje nadal aktualność. Zgodnie bowiem z art. 203 § 1 tej ustawy członek zarządu może być w każdym czasie odwołany uchwałą wspólników. Nie pozbawia go to roszczeń ze stosunku pracy lub innego stosunku prawnego dotyczącego peł- nienia funkcji członka zarządu. – Wyrok SN z 1 lipca 1998 r., I PKN 63/98 (OSNAPiUS 1999, nr 14, poz. 462): „Strony mogą w umowie o pracę na czas określony z członkiem zarządu spółki kapitałowej uzależnić jej wcześniejsze rozwiązanie, za wypowiedzeniem, jak i bez wypowiedzenia, od równoczesnego odwołania z funkcji członka zarządu”. – Wyrok SN z 18 grudnia 2002 r., I PK 296/02 (PP 2003, nr 7–8, poz. 49–50): „Stosunek pracy jest odrębnym stosunkiem prawnym od członkostwa w zarządzie spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, w którego zakresie członek zarządu jest osobą trzecią względem spółki i o treści jego praw pracowniczych decyduje treść stosunku pracy”. – Postanowienie SN z 12 sierpnia 2009 r., II PZP 8/09 (OSN 2011, nr 3–4, poz. 37): „Z przysługującej spółce z ograniczoną odpowiedzialnością swobody odwołania członka zarządu w każdym czasie (art. 203 § 1 zd. pierwsze k.s.h.) nie wynika wyłączenie ochrony członka zarządu zatrudnionego na podstawie umowy o pracę przed wypowiedzeniem na podstawie przepisów prawa pracy w tym na podstawie art. 39 k.p.”. – Wyrok SN z 10 stycznia 2003 r., I PK 58/02 (MoP 2004, nr 2, s. 90): „Uchwalenie ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (Dz.U. Nr 19, poz. 145 ze zm.) było rezultatem wieloletnich dążeń radców prawnych do jednolitego określenia ich statusu zawodowego, bez względu na podmiot zatrudniający, podniesienie pre- stiżu tego zawodu przez odpowiednie usytuowanie stanowiska radcy prawnego w strukturze zakładu pracy i stworzenie gwarancji wykonywania obsługi prawnej w sposób wolny od obowiązku wykonywania poleceń wykraczających poza jej za- kres. Dążenia te znalazły swój wyraz w wielu przepisach ustawy gwarantujących radcy prawnemu znaczącą pozycję w zakładzie pracy [...]”. – Wyrok SN z 4 listopada 2004 r., I PK 25/04 (OSNPUS 2005, nr 14, poz. 206): „Pracodawcą jest spółka jawna, a nie jej wspólnicy”. W uzasadnieniu m.in. poda- no, że jednym z podstawowych założeń reformy prawa spółek handlowych było umocnienie podmiotowości spółek osobowych, do których należy również spółka jawna (art. 22 k.s.h.). Według art. 8 § 1 k.s.h. spółka osobowa może we własnym imieniu nabywać prawa, w tym własność nieruchomości i inne prawa rzeczowe, zaciągać zobowiązania, pozywać i być pozywaną, co oznacza, że przepis ten przy- 16 Teresa Romer Rozdział I. Przepisy wstępne Art. 1 znaje wszystkim handlowym spółkom osobowym zdolność prawną w zakresie prawa materialnego oraz zdolność procesową. Stosownie do art. 8 § 2 k.s.h. spół- ka osobowa prowadzi przedsiębiorstwo pod własną fi rmą, co z kolei oznacza, że w obrocie wobec osób trzecich podmiotem działającym jest sama spółka, a nie jej wspólnicy. Konsekwencją procesową wymienionych regulacji jest, że spółki oso- bowe mają bierną i czynną legitymację procesową. Pracodawcą powoda była jed- nostka organizacyjna w formie spółki jawnej. Wyrok zapadły w procesie przeciw- ko wspólnikom nie ma mocy wobec spółki. – Wyrok SN z 20 września 2005 r., II PK 413/04 (OSNPUS 2006, nr 13–14, poz. 211): „Spółka akcyjna może być pracodawcą dyrektora jej oddziału terenowe- go”. W uzasadnieniu podano m.in.: „jednostka mająca osobowość prawną, w imie- niu której zawarta została umowa o pracę jest pracodawcą. Nie może – w celu od- dalenia roszczeń pracownika – bronić się zarzutem braku legitymacji biernej przez wskazanie, że pracodawcą jest ta jej część, która nie została wyposażona w osobo- wość prawną. Gdyby zresztą nawet przyjąć, że w spółce handlowej jej oddział jest w rozumieniu art. 3 pracodawcą wewnętrznym, to nie można powoływać się na argument, iż jednostka organizacyjna osoby prawnej nie odpowiada samodzielnie za swoje zobowiązania. W konsekwencji, skoro jest oczywiste, że na podstawie jednej umowy o pracę pracownik ma tylko jednego pracodawcę i skoro wynagro- dzenie nie może pochodzić od podmiotu nie będącego pracodawcą, legitymacja bierna pozwanej nie może budzić wątpliwości”. 7. Wiele regulacji dotyczących praw i obowiązków stron stosunku pracy zawartych jest ponadto w innych aktach prawa pracy, np. w ustawie z 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przy- czyn niedotyczących pracowników (Dz.U. Nr 90, poz. 844 ze zm.), omówionej szczegółowo w uwagach do art. 45 k.p.; w ustawie z 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (tekst jedn. Dz.U. z 2009 r. Nr 167, poz. 1322 ze zm.), omówionej w dziale X roz- dziale VII; w ustawie z 4 marca 1994 r. o zakładowym funduszu świadczeń socjal- nych (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 592). Uregulowanie przez Kodeks pracy, a także inne przepisy prawa pracy, praw i obo- wiązków stron stosunku pracy oznacza, że to te przepisy kształtują w zasadniczej mierze treść stosunku pracy. 8. Przepisom Kodeksu pracy jest podporządkowana przede wszystkim umowa o pra- cę. Podobnie jak przy nawiązywaniu stosunku pracy na innej niż umowa pod- stawie, strony zawierają umowę w ramach swojej swobodnej woli (art. 11 k.p.). Umowę o pracę kształtuje zgodne oświadczenie woli stron. Skuteczność zawar- tych w umowie o pracę zapisów, które odpowiadają obu stronom, jest ograniczona przez przepisy Kodeksu pracy i inne akty prawa pracy o charakterze norm bez- względnie obowiązujących oraz przez zasadę uprzywilejowania pracownika. www.lexisnexis.pl 17 Art. 2 Dział pierwszy. Przepisy ogólne Z funkcji ochronnej prawa pracy, a także z jego funkcji wychowawczej wynika konieczność stworzenia pewnych gwarancji prawnych, o charakterze ochronnym, działających jednostronnie na rzecz pracownika oraz takich, które kształtują właściwe postępowanie obu stron tego stosunku, a także prawidłowe zachowanie w zespole, w którym praca na ogół jest wykonywana. Sąd Najwyższy w wyroku z 8 marca 2010 r., II PK 249/09 (OSN 2011, nr 17–18, poz. 225) wyraził pogląd, że wykładnia postanowień umowy o pracę dotyczą- cych wyłączenia prawa do odprawy powinna uwzględniać cel tej umowy, jakim jest konkretyzacja praw i obowiązków stron stosunku pracy (art.65 § 2 k.c. w zw. z art. 300 k.p. i z art. 1, 22 § 1, art. 29 § 1 k.p.) a nie sankcjonowaniem zachowań spoza sfery stosunku pracy. Kodeks pracy w art. 1 określa prawa i obowiązki pra- cowników oraz pracodawców w ramach stosunku pracy. Umowa o pracę, której elementy wynikają z art. 29 § 1 k.p., objęta jest zakresem regulacji Kodeksu pracy, czyli służy konkretyzacji praw i obowiązków stron stosunku pracy. Art. 2. DEFINICJA PRACOWNIKA Art. 2. Pracownikiem jest osoba zatrudniona na podstawie umowy o pracę, powołania, wyboru, mianowania lub spółdzielczej umowy o pracę. 1. Zgodnie z art. 2 pracownikiem może być tylko osoba fi zyczna – człowiek. Warun- ki, jakie musi spełniać osoba fi zyczna, aby mogła zostać pracownikiem, określa art. 22 § 2. Pracownikiem w rozumieniu prawa pracy nie może być w konsekwencji osoba prawna, np. instytucja lub stowarzyszenie. Pojęcie osoby fi zycznej i osoby prawnej w rozumieniu przepisów Kodeksu pracy odpowiada pojęciu osoby fi zycznej i osoby prawnej zawartemu w Kodeksie cywilnym (art. 8 i n. oraz art. 33–40 k.c.). Pra- cownikiem jest osoba wykonująca pracę w ramach stosunku pracy. Nie jest pra- cownikiem w rozumieniu Kodeksu pracy osoba, która świadczy pracę odpłatnie na rzecz drugiej osoby fi zycznej, prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, lecz zatrudniającej pracowników, jeżeli praca ta jest wyko- nywana w ramach przepisów prawa cywilnego, np. na podstawie umowy o dzieło, umowy zlecenia czy też umowy o świadczenie usług. 2. Potoczne określenie „pracownik” nie zawsze będzie oznaczać pracownika w zna- czeniu nadanym przez Kodeks pracy. „O uznaniu za pracownika, w rozumieniu przepisów prawa pracy, decyduje pozostawanie w stosunku pracy, bez względu na trwałość tej więzi, jak również bez względu na to, czy jest to zajęcie główne czy uboczne i jaką odgrywa rolę jako podstawa utrzymania. Z reguły wprawdzie za- trudnienie w charakterze pracownika decyduje o sytuacji społecznej danej osoby, jednakże nawet, gdy tak nie jest i gdy zatrudnienie, o którym mowa ma charakter 18 Teresa Romer Rozdział I. Przepisy wstępne Art. 2 zupełnie sporadyczny, nie pozbawia to osoby, która je pełni, przymiotu pracowni- ka w świetle prawa. Na tym polega różnica między pojęciem pracownika w zna- czeniu prawnym i społeczno -ekonomicznym. W pierwszym przypadku decyduje samo pozostawanie w stosunku pracy, ale tylko przez czas jego trwania. W dru- gim – rozstrzygająca jest przynależność do określonej grupy społecznej, mająca z reguły charakter stały i przejawiająca się w zawieraniu kolejnych stosunków pra- cy, choćby pomiędzy nimi występowały przerwy” (W. Szubert, Zarys prawa pracy, Warszawa 1973, s. 83–84). W wyroku z 2 lutego 2010 r., II PK 157/2009 (OSNP 2011, nr 13–14, poz. 179) SN stwierdził, że prawomocny wyrok skazujący za przestępstwo z art. 220 k.k. wiąże sąd w postępowaniu cywilnym (art. 11 k.p.c.) co do tego, że pokrzywdzony był pracownikiem w rozumieniu art. 2 i 22 k.p. W uzasadnieniu SN podkreślił, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem przedmiotem ochrony w normach zawar- tych w art. 220 k.k. są prawa osoby pozostającej w stosunku pracy w rozumie- niu art. 22 § 1 k.p., a więc w takim stosunku, jaki – uwzględniając jego rzeczywi- ste cechy – jest lub powinien być nawiązany przez dokonanie jednej z czynności prawnych określonych w art. 2 k.p. Oznacza to, że sąd karny, przypisując oskar- żonemu przestępstwo z art. 220 k.k., powinien wypowiedzieć się wyraźnie co do charakteru stosunku łączącego sprawcę z pokrzywdzonym i wykazać, że był to stosunek pracy w rozumieniu Kodeksu pracy (uchwała SN z 15 grudnia 2005 r., I KZP 34/05, OSNKW 2006, nr 1, poz. 2). W wyroku z 3 lutego 2011 r., II UK 235/11 (OSN 2012, nr 5–6, poz. 77) SN stwier- dził, że poseł do Parlamentu Europejskiego nie podlega z tego tytułu ubezpiecze- niom społecznym jako pracownik i nie ma do niego zastosowania art. 29 ust. 2 ustawy z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jedn. Dz.U. z 2009 r. Nr 153, poz. 1227 ze zm.). 3. Status zbliżony do statusu pracownika mają osoby wykonujące pracę nakładczą. Uprawnienia pracownicze tych osób reguluje rozporządzenie Rady Ministrów z 31 grudnia 1975 r. w sprawie uprawnień pracowniczych osób wykonujących pracę nakładczą (Dz.U. z 1976 r. Nr 3, poz. 19 ze zm.). Rozporządzenie to zo- stało wydane z mocy delegacji ustawowej zawartej w art. 303 § 1 k.p. (i przy tym przepisie jest szczegółowo omówione). Przepis ten przewiduje w § 2 również delegację dla Rady Ministrów do określenia, w drodze rozporządzenia, zakresu stosowania prawa pracy do osób stale wykonujących pracę na podstawie innej niż stosunek pracy lub umowa o pracę nakładczą, ze zmianami wynikającymi z odrębnych warunków wykonywania tej pracy. Objęcie wykonawców (osób wy- konujących pracę nakładczą) stosowaniem do nich, w niektórych przypadkach, przepisów prawa pracy nie czyni tych wykonawców, podobnie jak innych grup, do których mogą być stosowane regulacje prawa pracy, pracownikami w rozu- mieniu art. 2 k.p. www.lexisnexis.pl 19 Art. 2 Dział pierwszy. Przepisy ogólne Status pracownika mają też pracownicy młodociani zatrudnieni na podstawie umowy o naukę zawodu (art. 190–200), a także w innym celu niż przygotowanie zawodowe (art. 2001–2002). 4. Status pracodawcy mają agencje pracy tymczasowej. Zasady zatrudniania pracow- ników tymczasowych oraz kierowania ich, a także osób niebędących pracowni- kami agencji pracy tymczasowej, do wykonywania pracy na rzecz pracodawcy- -użytkownika reguluje ustawa z 9 lipca 2003 r. o zatrudnianiu pracowników tym- czasowych (Dz.U. Nr 166, poz. 1608 ze zm.), która weszła w życie z 1 stycznia 2004 r. Prócz pojęcia agencji pracy tymczasowej jako pracodawcy ustawa wpro- wadza w życie także pojęcie pracodawcy -użytkownika. Ustawa stanowi wdroże- nie do naszego prawa dyrektywy 91/383/EWG z 25 czerwca 1991 r. uzupełniająca środki mające wspierać poprawę bezpieczeństwa i zdrowia w pracy pracowników pozostających w stosunku pracy na czas określony lub w czasowym stosunku pra- cy (Dz.Urz. WE 1991 L 206/19 ze zm.), dyrektywy Rady 1999/70/WE z 28 czerw- ca 1999 r. dotycząca Porozumienia ramowego w sprawie pracy na czas określony, zawartego przez Europejską Unię Konfederacji Przemysłowych i Pracodawców (UNICE), Europejskie Centrum Przedsiębiorstw Publicznych (CEEP) oraz Europej- ską Konfederację Związków Zawodowych (ETUC) (Dz.Urz. WE 1999 L 175/43). Wymaga ona od państw członkowskich zapewnienia należytej ochrony pracowni- kom zatrudnionym na podstawie umów terminowych, a wśród nich pracownikom tymczasowym. Szczegółowe warunki, jakim powinny odpowiadać ustawodaw- stwa krajowe w zakresie dotyczącym wprost zatrudniania pracowników tymcza- sowych, zawiera projekt dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie warunków pracy pracowników tymczasowych [Proposal for a Directive of the Eu- ropean Parliament and the Council on working conditions for temporary workers (COM 2002 149 fi nal – 2002/0072 COD) (Text with EEA relevance), Dz.Urz. WE C 203 E, 27.08.2002 r., s. 1–5]. 5. Cechą charakterystyczną pracy tymczasowej jest występowanie w niej trzech pod- miotów. Są nimi: agencja pracy tymczasowej, pracownik tymczasowy i pracodawca- -użytkownik. Agencja pracy tymczasowej jest w tym układzie pracodawcą, zawie- rającym umowę o pracę z pracownikiem tymczasowym w celu świadczenia przez niego pracy na rzecz trzeciego podmiotu – pracodawcy -użytkownika. 6. Zasady działania agencji zatrudnienia, a wśród nich agencji pracy tymczasowej, reguluje rozdział 6 ustawy z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i insty- tucjach rynku pracy (tekst jedn. Dz.U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415 ze zm.). Ustawa gwarantuje agencjom pracy tymczasowej wyłączność usług w zakresie zatrudnia- nia pracowników. Warunkiem rozpoczęcia świadczenia tych usług jest uzyskanie wpisu do rejestru agencji zatrudnienia. Rejestr agencji zatrudnienia, a więc i agen- cji pracy tymczasowej prowadzi marszałek województwa. Wpis do rejestru, doko- nany na wniosek agencji zatrudnienia, potwierdza wydanie certyfi katu. Ustawa 20 Teresa Romer Rozdział I. Przepisy wstępne Art. 2 upoważnia marszałka województwa do wykreślenia z rejestru agencji zatrudnie- nia, w tym agencji pracy tymczasowej, w razie nieprzestrzegania zasad działania określonych w ustawie (art. 18m u.p.z.). Minister właściwy do spraw pracy z mocy ustawy jest upoważniony do wydania rozporządzenia określającego m.in. wzór wniosku o wpis i wzór certyfi katu. Zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 4 u.p.z. działal- ność gospodarcza w zakresie usług pracy tymczasowej jest działalnością regulo- waną w rozumieniu ustawy z 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodar- czej (tekst jedn. Dz.U. z 2010 r. Nr 220, poz. 1447 ze zm.) i wymaga wpisu do rejestru podmiotów prowadzących agencje zatrudnienia. Rejestr prowadzi mar- szałek województwa właściwy dla podmiotu ubiegającego się o wpis. Marszałek województwa jest uprawniony – przed dokonaniem wpisu – do stwierdzenia, czy podmiot spełnia warunki do prowadzenia agencji zatrudnienia – agencji pracy tymczasowej. Minister właściwy do spraw pracy przetwarza dane o agencjach za- trudnienia, przekazane w formie dokumentu elektronicznego przez marszałków województw. Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z 26 stycznia 2009 r. w spra- wie agencji zatrudnienia (Dz.U. Nr 17, poz. 91) określa m.in. zakres składanych in- formacji o działalności agencji zatrudnienia, a także wzory formularzy składanych informacji. W przypadku pracy tymczasowej informacja ta zawiera m.in. liczbę osób z uwzględnieniem płci, skierowanych przez agencje zatrudnienia, w tym do pracodawców zagranicznych, do wykonywania pracy tymczasowej na podstawie umowy na czas określony i na czas wykonywania określonej pracy, z uwzględnie- niem przedziałów wiekowych. 7. Agencja pracy tymczasowej, po uzyskaniu wpisu i otrzymaniu certyfi katu, po za- warciu umowy z pracownikiem tymczasowym kieruje go do pracy u pracodawcy- -użytkownika. Skierowanie to poprzedza zawarcie z pracodawcą -użytkownikiem odpowiedniej umowy. Agencjom zatrudnienia, w tym agencjom pracy tymczaso- wej, ustawa zakazuje jakiejkolwiek dyskryminacji ze względu na płeć, wiek, nie- pełnosprawność, rasę, pochodzenie etniczne, narodowość, orientację seksualną, przekonania polityczne, wyznanie religijne. Zakaz jakiejkolwiek dyskrymina- cji osób poszukujących pracy tymczasowej obejmuje też zakaz dyskryminacji ze względu na działalność związkową (art. 19c u.p.z.). Jak wspomniano, agencja pracy tymczasowej zatrudnia pracowników tymczaso- wych nie tylko w ramach stosunku pracy, ale także na podstawie umów prawa cywilnego. Osobami kierowanymi przez agencję do pracy tymczasowej na podsta- wie umowy prawa cywilnego mogą być uczniowie w wieku od 16 do 18 lat. Stosu- je się do nich odpowiednio przepisy Kodeksu pracy o zatrudnianiu młodocianych w innym celu niż przygotowanie zawodowe. 8. Pracownik tymczasowy – to pracownik zatrudniony przez agencję pracy tym- czasowej wyłącznie w celu świadczenia pracy tymczasowej na rzecz i pod www.lexisnexis.pl 21 Art. 2 Dział pierwszy. Przepisy ogólne kierownictwem pracodawcy -użytkownika. Agencja pracy tymczasowej może w celu wykonywania własnych zadań zatrudniać pracowników, ale nie będą to pracownicy tymczasowi. Agencja pracy tymczasowej ma wobec pracownika tymczasowego status pracodawcy. Podstawą zatrudnienia pracownika tymcza- sowego jest umowa o pracę na czas określony lub na czas wykonania określonej pracy, zawarta między agencją pracy tymczasowej a pracownikiem tymczaso- wym. Na podstawie takiej umowy pracownik tymczasowy zostaje skierowany do pracy tymczasowej na rzecz i pod kierownictwem pracodawcy użytkowni- ka, który wyznacza mu zadania i kontroluje ich wykonanie. Ustawa wyłącza możliwość stosowania wobec pracowników tymczasowych przepisów ustawy z 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami sto- sunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (Dz.U. Nr 90, poz. 844 ze zm.). Do umowy o pracę zawartej między agencją pracy tymczasowej a pra- cownikiem tymczasowym nie stosuje się też art. 251 k.p. Oznacza to, że między tą samą agencją pracy tymczasowej i tym samym pracownikiem tymczasowym mogą być, bez ograniczenia, zawierane kolejne umowy o pracę na czas okreś- lony. Żadna z tych umów, bez względu na ich liczbę oraz brak przerw między rozwiązaniem jednej z nich a zawarciem następnej, nie przekształca się z mocy prawa w umowę na czas nieokreślony. Umowa o pracę zawarta między agencją pracy tymczasowej a pracownicą tymcza- sową nie ulega automatycznie przedłużeniu do dnia porodu, bez względu na to, w jakim miesiącu ciąży znajduje się pracownica w chwili rozwiązania się tej umo- wy wskutek upływu czasu, na jaki była zawarta, lub wskutek wykonania pracy, w celu której wykonania była zawarta (art. 13 ust. 3 u.z.p.t.). 9. Ustawa określa obligatoryjne postanowienia umowy o pracę zawartej między pra- cownikiem tymczasowym i agencją pracy tymczasowej. Zawierając umowę na czas określony, strony mogą przewidzieć możliwość jej rozwiązania za wypowie- dzeniem przez każdą z nich z zachowaniem trzydniowego terminu, a gdy umowa została zawarta na czas nieprzekraczający 2 tygodni, jednotygodniowego wypo- wiedzenia, gdy umowa została zawarta na okres dłuższy niż 2 tygodnie. Umowa powinna być zawarta na piśmie. Brak formy pisemnej nie powoduje nieważności umowy. Ustawa zobowiązuje w takim przypadku agencję pracy tymczasowej, aby najpóźniej w drugim dniu wykonywania pracy przez pracownika tymczasowego potwierdziła na piśmie rodzaj zawartej umowy i jej warunki. 10. Ustawa zabrania powierzenia pracownikowi tymczasowemu świadczenia na rzecz pracodawcy -użytkownika pracy: a) szczególnie niebezpiecznej w rozumieniu prze- pisów wydanych na podstawie art. 23715 k.p., b) na stanowisku, na którym jest zatrudniony pracownik pracodawcy -użytkownika, w okresie uczestniczenia tego pracownika w strajku, c) na stanowisku, na którym w okresie ostatnich trzech miesięcy przed objęciem go przez pracownika tymczasowego był zatrudniony 22 Teresa Romer Rozdział I. Przepisy wstępne Art. 2 pracownik pracodawcy -użytkownika, z którym stosunek pracy został rozwiązany z przyczyn niedotyczących pracowników (art. 8 u.z.p.t.). Praca tymczasowa może być świadczona tylko na rzecz danego pracodawcy- -użytkownika i w ramach terminu określonego w umowie. Praca ta ma służyć re- alizacji zadań o charakterze sezonowym, okresowym, doraźnym, lub takich, któ- rych terminowe wykonanie przez pracowników zatrudnionych przez pracodawcę- -użytkownika nie byłoby możliwe, a także tych prac, których wykonanie należy do nieobecnego pracownika zatrudnianego przez pracodawcę -użytkownika. 11. Pracodawcą -użytkownikiem może być jednostka organizacyjna, choćby nie miała osobowości prawnej, a także osoba fi zyczna prowadząca działalność gospodarczą, które zatrudniają lub mają zamiar zatrudnić co najmniej jednego pracownika. De- fi nicja pracodawcy -użytkownika jest nieco szersza od zawartej w art. 3 k.p., zgod- nie z którą pracodawcą jest jednostka organizacyjna, choćby nie miała osobowo- ści prawnej, a także osoba fi zyczna, jeżeli zatrudniają one pracowników. Różnica sprowadza się do tego, że zgodnie z defi nicją zawartą w ustawie o zatrudnianiu pracowników tymczasowych (art. 2) pracodawca -użytkownik oznacza pracodaw- cę lub podmiot niebędący pracodawcą w rozumieniu Kodeksu pracy, wyznaczają- cy pracownikowi skierowanemu przez agencję pracy tymczasowej zadania i kon- trolujący ich wykonanie. 12. Zadaniem agencji pracy tymczasowej jest skierowanie pracownika tymczasowego do pracy na rzecz pracodawcy -użytkownika. Zawarcie umowy o pracę z pracownikiem tymczasowym poprzedzają odpowiednie uzgodnienia między agencją pracy tymczasowej a pracodawcą -użytkownikiem. Treść tych uzgodnień jest szczegółowo określona w ustawie o pracownikach tym- czasowych. Dotyczą one: rodzaju pracy, jaka ma być powierzona pracownikowi tymczasowemu, kwalifi kacji koniecznych do wykonywania tej pracy, przewidy- wanego okresu wykonywania pracy, wymiaru czasu pracy i miejsca jej wykony- wania. Ustawa zezwala, aby agencja pracy tymczasowej i pracodawca -użytkownik uzgodnili między sobą kwestie związane z wykorzystaniem urlopu wypoczynko- wego przez pracownika tymczasowego. Wszystkie uzgodnienia powinny być do- konane na piśmie. 13. Ustawa reguluje obowiązek pracodawcy -użytkownika udzielenia pracownikowi tymczasowemu urlopu wypoczynkowego. Obowiązek ten powstaje po stronie pracodawcy -użytkownika, gdy okres wykonywania pracy na jego rzecz przez pra- cownika tymczasowego trwa co najmniej 6 miesięcy. 14. Nie jest dopuszczalne ustalenie między agencją pracy tymczasowej i pracodawcą- -użytkownikiem warunku niezatrudnienia przez pracodawcę -użytkownika pra- cownika tymczasowego po zakończeniu wykonywania pracy tymczasowej. Takie ustalenie byłoby z mocy prawa nieważne. www.lexisnexis.pl 23 Art. 2 Dział pierwszy. Przepisy ogólne 15. Pracodawcą pracownika tymczasowego w każdym przypadku jest agencja pracy tymczasowej. Ma ona wobec pracownika tymczasowego obowiązki pracodawcy. Odpowiada m.in. za: ustalenie wysokości wynagrodzenia i faktyczną jego wypłatę pracownikowi tymczasowemu, odprowadzanie składek na ubezpieczenie społecz- ne i zaliczki na podatek dochodowy, prowadzenie akt osobowych i przechowywa- nie dokumentacji pracowniczej, ustalanie terminu urlopu wypoczynkowego lub wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy, wydanie świa- dectwa pracy. Pozostałe obowiązki przejmuje pracodawca -użytkownik. Dlatego też po wstępnej fazie informacyjnej pracodawca -użytkownik podaje agencji: wy- sokość wynagrodzenia przewidywaną według obowiązujących u niego zasad wy- nagradzania na stanowisku, na jakim ma być zatrudniony pracownik tymczasowy, warunki bezpieczeństwa i higieny pracy w miejscu, w którym ma być świadczona praca. Agencja pracy tymczasowej i pracodawca -użytkownik uzgadniają na piśmie za- kres, sposób i termin przekazywania informacji o przebiegu pracy tymczasowej. Obejmują one informacje, które będą miały wpływ na wysokość wynagrodze- nia pracownika tymczasowego. Agencja pracy tymczasowej uzgadnia też zakres, w którym pracodawca -użytkownik przejmuje na siebie obowiązki pracodawcy dotyczące bezpiecznych i higienicznych warunków pracy. Uzgodnienia dotyczą przede wszystkim dostarczania pracownikowi tymczasowemu odzieży i obuwia roboczego, środków ochrony indywidualnej, zapewnienia napojów i posiłków pro- fi laktycznych, przeprowadzania szkoleń w zakresie bezpieczeństwa i higieny pra- cy, ustalania przyczyn wypadku przy pracy, oceny ryzyka zawodowego, informo- wania o tym ryzyku. Agencja pracy tymczasowej i pracodawca -użytkownik mogą też uzgodnić między sobą, w jakim zakresie pracodawca -użytkownik przejmie na siebie obowiązki dotyczące wypłacania należności z tytułu podróży służbowych. 16. Ustawa nakłada na pracodawcę -użytkownika określone obowiązki oraz przy- znaje mu określone prawa przysługujące pracodawcy, ale tylko w granicach nie- zbędnych do organizacji pracy pracownika tymczasowego. Do obowiązków tych należą: zapewnienie bezpiecznych i higienicznych warunków pracy w miejscu wyznaczonym do wykonywania pracy przez pracownika tymczasowego, prowa- dzenie ewidencji czasu jego pracy. Pracodawca -użytkownik nie może – w trybie przewidzianym w art. 42 § 4 k.p. – powierzyć pracownikowi tymczasowemu innej pracy niż uzgodniona w umowie o pracę ani powierzać mu pracy na rzecz i pod kierownictwem innego podmiotu. Pracodawca -użytkownik jest obowiązany informować pracowników tymczaso- wych o wolnych miejscach pracy, na których zamierza zatrudnić pracowników. Czas wykonywania pracy na rzecz jednego pracodawcy -użytkownika jest z mocy art. 20 u.z.p.t ograniczony. W okresie obejmującym kolejne 36 miesięcy łączny okres wykonywania pracy tymczasowej na rzecz tego samego pracodawcy -użytkownika 24 Teresa Romer Rozdział I. Przepisy wstępne Art. 2 nie może przekroczyć 18 miesięcy. Odmiennie kształtuje się sytuacja, w której pracownik tymczasowy wykonuje na rzecz tego samego pracodawcy -użytkownika zadania, których wykonanie należy do nieobecnego pracownika zatrudnionego przez pracodawcę -użytkownika. Wykonanie tych zadań powierzonych pracowni- kowi tymczasowemu nie może przekroczyć 36 miesięcy. Jednakże ponowne skie- rowanie takiego pracownika tymczasowego do wykonywania pracy na rzecz tego samego pracodawcy -użytkownika może nastąpić nie wcześniej niż po upływie 36 miesięcy od zakończenia wykonywania zadań za nieobecnego pracownika. Pracodawca -użytkownik, u którego działa zakładowa organizacja związkowa re- prezentatywna w rozumieniu art. 24125a k.p., ma obowiązek zawiadomienia tej organizacji o zamiarze powierzenia wykonywania pracy pracownikowi tymcza- sowemu. Jeżeli wykonywanie pracy ma trwać dłużej niż 6 miesięcy, prócz same- go zawiadomienia o powierzeniu pracy pracodawca -użytkownik powinien podjąć działania zmierzające do uzgodnienia swego zamiaru z reprezentatywną organi- zacją czy organizacjami związkowymi. Ustawodawca jednak nie uzależnia decyzji pracodawcy -użytkownika o powierzeniu pracy pracownikowi tymczasowemu na okres przekraczający 6 miesięcy od zgody organizacji związkowej. Pracodawca- -użytkownik informuje też organizację związkową, o której mowa w art. 24125a k.p., o uzgodnieniach między nim a agencją pracy tymczasowej związanych z wy- konywaniem pracy przez pracownika tymczasowego. 17. Pracownik tymczasowy podczas wykonywania pracy nie może być traktowany w sposób mniej korzystny, w zakresie dotyczącym jak najszerzej pojętych zasad równego traktowania, niż pracownicy pracodawcy -użytkownika. Zasada równego traktowania (art. 15 u.z.p.t.) nie dotyczy pracowników tymczasowych, którzy wy- konują pracę na rzecz pracodawcy -użytkownika krócej niż przez 6 tygodni, tylko w zakresie dostępu do szkolenia zawodowego organizowanego przez pracodawcę- -użytkownika w celu podniesienia kwalifi kacji zawodowych. W konsekwencji, nie- skierowanie pracowników tymczasowych na szkolenie w celu podniesienia kwa- lifi kacji zawodowych nie będzie naruszeniem wobec nich zasady równego trakto- wania. Naruszeniem tej zasady natomiast może być odmowa skierowania na takie szkolenie pracownika tymczasowego wykonującego pracę na rzecz pracodawcy- -użytkownika dłużej niż przez 6 tygodni. 18. Art. 8 u.z.p.t. zakazuje powierzania pracownikowi tymczasowemu wykonywania na rzecz pracodawcy użytkownika pracy szczególnie niebezpiecznej w rozumieniu art. 23715 k.p., pracy na stanowisku pracownika pracodawcy użytkownika w okresie, gdy pracownik ten bierze udział w strajku, pracy na stanowisku, na którym w okre- sie ostatnich 3 miesięcy poprzedzających termin rozpoczęcia pracy przez pracownika tymczasowego był zatrudniony pracownik pracodawcy użytkownika, z którym sto- sunek pracy został rozwiązany z przyczyn niedotyczących pracowników. Pracownicy tymczasowi są objęci ogólną ochroną wynikającą z przepisów Kodeksu pracy. www.lexisnexis.pl 25 Art. 2 Dział pierwszy. Przepisy ogólne 19. Pracownikowi tymczasowemu, który uważa, że pracodawca -użytkownik naruszył wobec niego zasadę równego traktowania, przysługuje roszczenie do agencji pracy tymczasowej o odszkodowanie według zasad określonych w art. 183d k.p. Agencja pracy tymczasowej w razie wypłacenia pracownikowi tymczasowemu odszkodo- wania ma regres do pracodawcy -użytkownika. 20. Wykorzystanie przez pracownika tymczasowego urlopu wypoczynkowego w ca- łości lub w części w okresie wykonywania pracy tymczasowej na rzecz praco- dawcy użytkownika jest kwestią odpowiednich uzgodnień między tym praco- dawcą a agencją pracy tymczasowej (art. 10 ust. 1 u.z.p.t.). Ustawa zobowiązuje jednak pracodawcę -użytkownika do umożliwienia pracownikowi tymczasowe- mu wykorzystania urlopu wypoczynkowego wówczas, gdy świadczy on na rzecz pracodawcy -użytkownika pracę przez co najmniej 6 miesięcy. Pracownikowi tymczasowemu przysługuje urlop wypoczynkowy w wymiarze 2 dni za każdy miesiąc pozostawania w dyspozycji jednego pracodawcy użytkow- nika. Agencja pracy tymczasowej wypłaca pracownikowi tymczasowemu, który w okresie pracy tymczasowej nie wykorzystał urlopu wypoczynkowego, ekwiwa- lent pieniężny (art. 17 ust. 4 u.z.p.t.). 21. Umowa o pracę z pracownikiem tymczasowym rozwiązuje się z upływem ter- minu określonego w umowie między agencją pracy tymczasowej a pracodawcą- -użytkownikiem. Jeżeli z pracownikiem tymczasowym została zawarta umowa na czas określony, w której zastrzeżono możliwość wypowiedzenia jej przez każ- dą ze stron (art. 13 ust. 2 u.z.p.t.), to zarówno agencja pracy tymczasowej, jak i pracownik tymczasowy mogą skorzystać z tego trybu rozwiązania umowy. Do umowy o pracę zawartej z pracownikiem tymczasowym nie stosuje się art. 177 § 3 k.p. Oznacza to, że umo
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Prawo pracy. Komentarz
Autor:

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: