Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00224 002303 12923343 na godz. na dobę w sumie
Prawo rzeczowe i rodzinne. Kazusy - ebook/pdf
Prawo rzeczowe i rodzinne. Kazusy - ebook/pdf
Autor: , , Liczba stron: 278
Wydawca: Lexis Nexis Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-7620-724-7 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> prawo i podatki >> cywilne
Porównaj ceny (książka, ebook (-8%), audiobook).
W książce Prawo rzeczowe i rodzinne. Kazusy Czytelnik znajdzie kazusy wraz z rozwiązaniami odnoszące się do zagadnień z prawa rzeczowego i rodzinnego ułożone w kolejności narzuconej przez Kodeks cywilny oraz Kodeks rodzinny i opiekuńczy. Wśród nich należy wymienić m.in.: własność, nabycie i utratę własności, użytkowanie wieczyste, prawa rzeczowe ograniczone, ustanowienie własności lokalu, prawa i obowiązki właścicieli lokali, zarząd nieruchomością wspólną, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, małżeństwo, małżeńskie ustroje majątkowe, pokrewieństwo, opiekę i kuratelę.
Przedstawione stany faktyczne opatrzone są pytaniami wskazującymi na podstawowe problemy pojawiające się na ich tle, których rozwiązania powinien podjąć się adept nauk prawniczych. Ich wynik może skonfrontować z wyjaśnieniami przygotowanymi przez Autorów na podstawie orzecznictwa sądowego oraz poglądów przedstawicieli nauki.
Książka adresowana jest do studentów studiów prawniczych i administracyjnych oraz wykładowców prowadzących zajęcia ze studentami, a także aplikantów sądowych, adwokackich, radcowskich i notarialnych zainteresowanych rozwijaniem umiejętności praktycznego stosowania prawa cywilnego.
Autorami kazusów są:
dr Anna Stępień-Sporek z Uniwersytetu Gdańskiego,
dr Michał Wyrwiński z Uniwersytetu Jagiellońskiego,
dr Piotr Zakrzewski z Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego.
Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

Prawo rzeczowe i rodzinne Kazusy Anna St´pieƒ-Sporek | Michał Wyrwiƒski Piotr Zakrzewski Wydanie 1 Kazusy i çwiczenia Prawo rzeczowe i rodzinne Kazusy Anna St´pieƒ-Sporek | Michał Wyrwiƒski Piotr Zakrzewski Wydanie 1 Warszawa 2011 Opra co wa nie re dak cyj ne: Grażyna Polkowska-Nowak Opracowanie techniczne: Małgorzata Duda Projekt okładki i stron tytułowych: Agnieszka Tchórznicka © Copyright by LexisNexis Polska Sp. z o.o. 2011 Wszelkie prawa zastrzeżone. Żadna część tej książki nie może być powielana ani rozpowszechniana za pomocą urządzeń elektronicznych, mechanicznych, kopiujących, nagrywających i innych – bez pisemnej zgody Autorów i wydawcy. ISBN 978-83-7620-724-7 LexisNexis Polska Sp. z o.o. Ochota Office Park 1, Al. Jerozolimskie 181, 02-222 Warszawa, tel. 22 572 95 00, faks 22 572 95 68 Infolinia: 22 572 99 99 Redakcja: tel. 22 572 83 26, 22 572 83 28, 22 572 83 11, faks 22 572 83 92 www.LexisNexis.pl, e-mail:biuro@LexisNexis.pl Księgarnia Internetowa: dostępna ze strony www.LexisNexis.pl Spis treści Przedmowa . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 7 Wykaz skrótów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 11 Część pierwsza PRAWO RZECZOWE 1. Ogólne wiadomości o prawie rzeczowym – Michał Wyrwiński 13 2. Pojęcie własności – Michał Wyrwiński 16 3. Treść i wykonywanie własności – Michał Wyrwiński 18 4. Nabycie i utrata własności – Piotr Zakrzewski 26 5. Współwłasność – Piotr Zakrzewski 52 6. Własność lokali – Piotr Zakrzewski 77 7. Ochrona własności – Anna Stępień-Sporek 97 8. Użytkowanie wieczyste – Anna Stępień-Sporek 120 9. Użytkowanie – Michał Wyrwiński 131 10. Służebności – Piotr Zakrzewski 134 11. Spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu – Piotr Zakrzewski 143 12. Hipoteka – Anna Stępień-Sporek 147 13. Zastaw – Michał Wyrwiński 159 14. Zastaw rejestrowy – Michał Wyrwiński 173 15. Posiadanie – Anna Stępień-Sporek 181 16. Księgi wieczyste i ewidencja gruntów – Anna Stępień-Sporek 191 Część druga PRAWO RODZINNE I OPIEKUŃCZE 17. Zawarcie małżeństwa – Anna Stępień-Sporek 201 18. Prawa i obowiązki rodzinne – Michał Wyrwiński 212 19. Sytuacja majątkowa małżonków – Anna Stępień-Sporek 215 6 Spis treści 20. Pochodzenie dziecka – Anna Stępień-Sporek 228 21. Władza rodzicielska – Piotr Zakrzewski 235 22. Przysposobienie dziecka – Michał Wyrwiński 248 23. Obowiązek alimentacyjny – Piotr Zakrzewski 253 24. Ustanie małżeństwa – Piotr Zakrzewski 267 25. Opieka – Michał Wyrwiński 277 26. Kuratela – Michał Wyrwiński 280 Przedmowa Adeptów sztuki prawniczej nie trzeba przekonywać, jak ważne jest zdobycie umiejętności ustalania stanu faktycznego, stanu prawnego czy rozwiązywania problemów. Nie ulega wątpliwości, że są one nie- zbędne sędziemu, radcy prawnemu, adwokatowi czy notariuszowi. Okazuje się jednak, że wykazać się nimi musi również absolwent stu- diów prawniczych ubiegający się o przyjęcie na aplikację sądową. Pod- czas egzaminu wstępnego ma on między innymi za zadanie rozwiązać kazusy przygotowane przez egzaminatorów. Przed podobnymi wyzwa- niami staje również aplikant podczas kolejnego sprawdzianu swojej wiedzy w trakcie odbywanej aplikacji lub w praktyce, gdy z prośbą o ocenę stanu faktycznego zwraca się klient. Programy studiów prawniczych i administracyjnych ukierunkowane są przede wszystkim na przekazanie teorii dotyczącej litery prawa oraz dogmatycznych koncepcji wypracowanych na ich podstawie w nauce. Niewątpliwie są one niezbędne do wykonywania zawodu prawnika, ale nie są wystarczające. W związku z tym coraz częściej można spotkać przedmioty, których celem jest z jednej strony praktyczny przekaz wie- dzy, a z drugiej wyrobienie prawniczych kwalifikacji. Również wykła- dowcy, prowadząc wykłady, ćwiczenia czy konwersatoria, coraz częś- ciej odwołują się do orzeczeń sądowych stanowiących kwintesencję wiadomości i umiejętności prawniczych. W polskim modelu kształcenia prawników przyjęto założenie, w myśl którego umiejętność wykorzystania zdobytej podczas studiów wiedzy o normach prawnych zdobywa się w trakcie aplikacji. Można mieć wątp liwości, czy jest to rozwiązanie optymalne. Studia oraz pierwsze lata praktyki są najlepszym okresem do nabycia i doskonalenia umie- jętności związanych ze stosowaniem prawa. W znacznej mierze doko- nuje się to w procesie samokształcenia i samodoskonalenia, w którym przydatny będzie – zdaniem Autorów – niniejszy zbiór kazusów z roz- wiązaniami. 8 Przedmowa W odróżnieniu od podręczników akademickich poświęconych prawu rzeczowemu i rodzinnemu, które są skoncentrowane na przekazaniu informacji na temat tych dyscyplin prawniczych, niniejszy podręcznik ma przyczynić się do rozwoju typowych umiejętności związanych ze stosowaniem prawa cywilnego, zwłaszcza zaś właściwego dla praw- nika sposobu rozumowania. Nieodzowne wydaje się obecnie, aby stu- denci prawa, administracji i aplikanci poszerzali swoją wiedzę, sięgając do zbioru kazusów, takiego jak niniejszy. Samodzielne rozwiązywanie kazusów prawniczych zamieszczonych w książce przynosi wiele korzyści. Zaliczyć do nich należy nie tylko rozwijanie wspomnianych wyżej kwalifikacji prawniczych, ale również uczenie się z praktyki na podstawie własnych doświadczeń oraz utrwa- lanie zdobytej w ten sposób wiedzy1. Dodatkową korzyść stanowi po- szerzenie wiedzy prawniczej, co wynika stąd, że interpretacja konkret- nego przepisu bardzo często dokonuje się w orzeczeniach Sądu Najwyższego, których znajomość jest kluczowa. Samodzielna praca nad rozwiązywaniem kazusów ułatwia również przygotowanie się do egzaminów na aplikacje prawnicze. Zapoznając się z rozwiązaniami przygotowanymi przez Autorów, Czytelnik może konfrontować i pod- patrywać sposób, w jaki zastosowali oni wiedzę prawniczą zdobytą podczas studiów, aplikacji oraz lat praktyki, formułując rozwiązania kazusów. Książka zawiera kazusy wraz z rozwiązaniami dotyczące prawa rzeczo- wego i rodzinnego, uporządkowane stosownie do założeń występują- cych w tych działach prawa cywilnego – co jest istotne dla Czytelnika dążącego do poszerzenia i usystematyzowania zdobytej wiedzy. Takie zawężenie zakresu tematycznego pozwoliło na szczegółową prezenta- cję poszczególnych instytucji, którym z reguły poświęcono kilka kazu- sów ukazujących ich pełne spektrum. Przykładowo współwłasności dotyczą kazusy na temat jej powstania, zarządu rzeczą wspólną, upraw- nień współwłaścicieli oraz zniesienia współwłasności. Mając na uwadze założenie przyświecające Autorom, w myśl którego Czytelnicy podejmą samodzielną próbę rozwiązania problemu praw- nego występującego w danym stanie faktycznym, pomocne zwłaszcza dla początkujących adeptów sztuki prawniczej mogą się okazać wska- zówki, według których należy stosować prawo cywilne. Można je zna- leźć m.in. w rozdziale autorstwa Oktawiana Nawrota „Prawnik... istota 1 Zob. szerzej F. Zoll, Jaka szkoła prawa?, Warszawa 2004. Przedmowa 9 myśląca. Kilka uwag o stosowaniu prawa” zamieszczonym w książce Prawo cywilne Część ogólna Kazusy (Warszawa 2010) oraz przywoła- nej tam literaturze. Do tego podręcznika należy odesłać również te osoby, które są zainteresowane tematyką części ogólnej prawa cywil- nego. Wspomniana publikacja spotkała się z zainteresowanie odbior- ców, co skłoniło Autorów do kontynuacji podjętego wcześniej zadania, czego efektem jest niniejszy zbiór kazusów z rozwiązaniami z prawa rzeczowego i rodzinnego. Anna Stępień-Sporek Michał Wyrwiński Piotr Zakrzewski Wykaz skrótów k.c. k.p.c. Konstytucja RP k.r.o. LexPolonica LEX Nb NSA OSNC OSNCP OSNP OSP OSPiKA – – – – ustawa z 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz.U. Nr 16, poz. 93 ze zm.) ustawa z 14 listopada 1964 r. – Kodeks postępo- wania cywilnego (Dz.U. Nr 43, poz. 296 ze zm.) Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z 2 kwietnia 1997 r. (Dz.U. Nr 78, poz. 483 ze sprost. i ze zm.) ustawa z 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz.U. Nr 9, poz. 59 ze zm.) – Serwis Prawniczy LexisNexis – System Informacji Prawnej Wydawnictwa Wolters Kluwer – numer boczny – Naczelny Sąd Administracyjny – Orzecznictwo Sądu Najwyższego – Izba Cywilna Orzecznictwo Sądu Najwyższego – Izba Cywilna – i Pracy – Orzecznictwo Sądu Najwyższego – Izba Pracy – Orzecznictwo Sądów Polskich – Orzecznictwo Sądów Polskich i Komisji Arbitra- żowych PiP prawo autorskie – – „Państwo i Prawo” ustawa z 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (tekst jedn. Dz.U. z 2006 r. Nr 90, poz. 631 ze zm.) ustawa z 16 września 1982 r. – Prawo społdziel- cze (tekst jedn. Dz.U. z 2003 r. Nr 188, poz. 1848 ze zm.) – „Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny” – Sąd Apelacyjny – Sąd Najwyższy pr.spółdz. – RPEiS SA SN 12 u.g.n. u.k.w.h. u.s.m. u.w.l. Wykaz skrótów – – – – ustawa z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieru- chomościami (tekst jedn. Dz.U. z 2010 r. nr 102, poz. 651 ze zm.) ustawa z 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (tekst jedn. Dz.U. z 2001 r. Nr 124, poz. 1361 ze zm.) ustawa z 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (tekst jedn. Dz.U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1116 ze zm.) ustawa z 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (tekst jedn. Dz.U. z 2000 r. Nr 80, poz. 903 ze zm.) Część pierwsza Prawo rzeczowe 1. Ogólne wiadomości o prawie rzeczowym Kazus 1 Stowarzyszenie „Start” z siedzibą w K. starało się o finansowanie pro- jektu edukacyjnego w ramach jednego z programów pomocowych Unii Europejskiej. W warunkach konkursu rozpisanego przez Wojewódzki Urząd Pracy w K., który był dysponentem środków, wymagane było wskazanie spo- sobu zabezpieczenia zwrotu dofinansowania na wypadek, gdyby bene- ficjent wykorzystał środki unijne niezgodnie z umową o finansowanie. Ponieważ majątek Stowarzyszenia był niewielki (siedziba mieściła się w wynajętym biurze, meble były własnością wynajmującego, a sprzęt komputerowy był w leasingu), zarząd Stowarzyszenia zdecydował się na blokadę środków na rachunku bankowym. Pieniądze pochodziły ze składek członkowskich oraz dobrowolnego wsparcia, które Stowarzy- szenie uzyskało od przedsiębiorcy będącego członkiem honorowym Stowarzyszenia. 12 stycznia 2009 r. zawarto umowę o finansowanie projektu Stowarzy- szenia. Do umowy został dołączony dokument potwierdzający zablo- kowanie środków w wysokości 40 000 zł, wystawiony przez bank, w którym prowadzony był rachunek Stowarzyszenia. Na mocy oświad- czenia członków zarządu Stowarzyszenia uprawnionych do korzysta- nia z rachunku na okres 12 miesięcy środki te zostały zablokowane w ten sposób, że bez zgody Wojewódzkiego Urzędu Pracy nie mogą być wypłacone. Po kilku miesiącach Stowarzyszenie otrzymało wyrok zasądzający na kwotę 10 000 zł z tytułu odszkodowania za nieuzasadnione wypowie- dzenie umowy o pracę jednej z pracujących w Stowarzyszeniu kobiet. Na podstawie prawomocnego wyroku opatrzonego klauzulą wykonal- ności komornik skierował egzekucję do majątku Stowarzyszenia w po- 14 Część pierwsza. Prawo rzeczowe staci rachunku bankowego, na którym znajdowały się wyłącznie środki zablokowane na rzecz Wojewódzkiego Urzędu Pracy. Pytania 1. Czy bank ma obowiązek wypłacić kwotę żądaną przez komor- nika? 2. Co oznacza zasada numerus clausus praw rzeczowych? 3. Jaka jest różnica między prawem o charakterze rzeczowym a pra- wem obligacyjnym? 4. Jakie skutki wobec osób trzecich wywołuje czynność w postaci blo- kady rachunku bankowego? Rozwiązanie W opisanym stanie faktycznym należy ocenić treść i skutki oświadcze- nia Stowarzyszenia, na mocy którego tylko zgoda Wojewódzkiego Urzędu Pracy umożliwiała wypłatę środków zgromadzonych na ra- chunku bankowym Stowarzyszenia. Tego rodzaju czynności są dopuszczalne na mocy ustawy – Prawo ban- kowe. Posiadacz rachunku bankowego jest uprawniony do dysponowa- nia środkami pieniężnymi zgromadzonymi na tym rachunku według własnej woli. Jeśli zatem dobrowolnie zobowiązuje się ograniczyć w zakresie dostępu do środków, to jest to zgodne z prawem. Przypisanie uprawnienia do wyrażania zgody na korzystanie z określo- nej sumy pieniężnej zgromadzonej na rachunku bankowym powinno być dokonane na rzecz podmiotu prawa cywilnego. Wojewódzki Urząd Pracy nie ma osobowości prawnej. W zakresie prawa cywilnego może on być uznawany za statio fisci Skarbu Państwa. W polskim systemie prawa swoboda kreowania czynności prawnych dotyczy wyłącznie czynności o charakterze obligacyjnym. Jest to uza- sadnione tym, że stosunki zobowiązaniowe odnoszą swój skutek tylko między ich stronami, nie ingerują natomiast w sytuację prawną osób trzecich. Prawa rzeczowe zaś charakteryzują się tym, że są skutecznie nie tylko między stronami, ale mają skutek erga omnes1. W związku 1 E. Drozd, Numerus clausus praw rzeczowych, w: Problemy kodyfikacji prawa cywilne- go, Poznań 1990, s. 257. 1. Ogólne wiadomości o prawie rzeczowym 15 z tym nie jest możliwe, aby strony same „stworzyły” prawo rzeczowe, które nie jest określone przez ustawę. Blokada rachunku bankowego jest czynnością o charakterze obligacyj- nym. Odnosi ona zatem skutek tylko między jej uczestnikami, czyli między posiadaczem rachunku i beneficjentem blokady. Bank wystę- puje tu jedynie jako podmiot „usługowy” wykonujący czynności, do których zobowiązuje go umowa rachunku bankowego zawarta z posia- daczem rachunku. Skoro zatem posiadacz sam zobowiązał się, że nie dokona określonej czynności bez zgody beneficjenta, i oświadczył to bankowi, to bank – chroniąc zaufanie beneficjenta – nie może bez jego zgody dokonać żadnej czynności. Wobec osób trzecich takie porozumienie w sprawie blokady rachunku bankowego nie może jednak odnieść skutku. Jeśli zatem wierzyciel po- siadacza rachunku uzyska tytuł wykonawczy przeciwko temu posiada- czowi, to jest uprawniony do prowadzenia egzekucji z rachunku ban- kowego niezależnie od otrzymania zgody beneficjenta. Nie można bowiem zawrzeć umowy, która odnosiłaby ten skutek, że wyłączałaby określone środki pieniężne spod egzekucji. Temu celowi służą instytu- cje prawa rzeczowego, np. zastaw na prawach. W konsekwencji należy stwierdzić, że ani Stowarzyszenie, ani Woje- wódzki Urząd Pracy, ani bank prowadzący rachunek Stowarzyszenia nie mogą skutecznie przeciwstawić się egzekucji z tego rachunku ban- kowego. Nie ma znaczenia, w jakiej wysokości będzie prowadzona egzekucja. 2. Pojęcie własności Kazus 2 Bogumił N. był od lat mieszkańcem wsi W. Sąsiedzi znali go jako osobę samotną, stroniącą od ludzi i zamkniętą w sobie. W styczniu 2007 r. przez kilka dni w okolicy panowały bardzo niskie tempera- tury. Janina J. i Stefan J., sąsiedzi Bogumiła N., zaniepokojeni o star- szego mężczyznę, odwiedzili go, aby sprawdzić, czy wszystko jest w porządku. Kiedy zjawili się w domu Bogumiła N., zauważyli, że na podłodze w kuchni znajdują się „dziwne” skóry zwierzęce. Na pytanie Janiny J., Bogumił N. odparł bez wahania, że właśnie rano zabił swo- jego psa i gotuje mięso. Zniesmaczeni goście wyraźnie się oburzyli na postępek Bogumiła N. Ten jednak zdenerwował się i stwierdził, że nie robi nic złego. Wszystko, co znajduje się w jego gospodarstwie, jest bowiem jego własnością i może z tym robić to, na co ma ochotę. Po- nieważ ma bardzo niską rentę rolniczą, która wystarcza mu tylko na prąd, lekarstwa i chleb, zmuszony do tego przez biedę zjadł już swoje kury i kaczki, a teraz przyszła kolej na inne zwierzęta z inwentarza. Wszystko robi sprawnie i bez zbędnego cierpienia zwierząt. Na ko- niec powiedział, że nie prosił o jałmużnę i tym bardziej nie potrze- buje porad, jak żyć. Pytania 1. Czy Bogumił N. miał prawo zabić swoje zwierzęta? 2. Jak prawo cywilne traktuje zwierzęta? 3. Jaki jest zakres władztwa właściciela nad zwierzęciem? 4. W jakich okolicznościach prawo dopuszcza zabijanie zwierząt?
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Prawo rzeczowe i rodzinne. Kazusy
Autor:
, ,

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: