Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00333 010937 7475442 na godz. na dobę w sumie
Prawo rzymskie Pytania. Kazusy. Tablice - ebook/pdf
Prawo rzymskie Pytania. Kazusy. Tablice - ebook/pdf
Autor: , Liczba stron: 372
Wydawca: C. H. Beck Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-255-3031-0 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> prawo i podatki
Porównaj ceny (książka, ebook, audiobook).

Repetytoria C. H. Beck adresowane są do studentów prawa oraz aplikantów. Pomagają one w szybkim i skutecznym przygotowaniu się do egzaminów i kolokwiów. Materiał poszczególnych pozycji, jego ujęcie oraz układ porządkują i sprawdzają wiedzy z danej dziedziny prawa.

Repetytorium 'Prawo rzymskie' podzielone jest na trzy części:

część pierwsza - PYTANIA z odpowiedziami dotyczące m.in.:

część druga - KAZUSY z rozwiązniami uwzględniające zagadnienia m.in.:

część trzecia - TABLICE przedstawiające m.in.:

Trzecie wydanie zostało rozszerzone o nowe pozycje literatury oraz uzupełnione dodatkowymi pytaniami.

Dzięki temu Repetytorium przyswoisz, zrozumiesz i sprawdzisz wiadomości z zakresu prawa rzymskiego.

Znajdź podobne książki

Darmowy fragment publikacji:

REPETYTORIA C.H.BECK Prawo rzymskie W sprzeda¿y: W. Wo³odkiewicz, M. Zab³ocka PRAWO RZYMSKIE. INSTYTUCJE, wyd. 5 Podrêczniki Prawnicze T. Maciejewski HISTORIA POWSZECHNA USTROJU i PRAWA, wyd. 4 Studia Prawnicze T. Maciejewski HISTORIA USTROJU I PRAWA S¥DOWEGO POLSKI, wyd. 4 Podrêczniki Prawnicze A. Dêbiñski, J. Misztal-Konecka, M. Wójcik PRAWO RZYMSKIE PUBLICZNE Akademia Prawa T. Stawecki, P. Winczorek WSTÊP DO PRAWOZNAWSTWA, wyd. 5 Skrypty Becka www.sklep.beck.pl Prawo rzymskie pytania (cid:127) kazusy (cid:127) tablice 3. wydanie rozszerzone i zmienione Agnieszka Kacprzak doktor w Katedrze Prawa Rzymskiego Wydzia³u Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego Jerzy Krzynówek doktor w Katedrze Prawa Rzymskiego Wydzia³u Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego Redakcja: Aneta Flisek © Wydawnictwo C.H. Beck 2011 Wydawnictwo C.H. Beck Sp. z o.o. ul. Bonifraterska 17, 00-203 Warszawa Sk³ad i ³amanie: Wydawnictwo C.H. Beck Druk i oprawa: P.W.P. Interdruk, Warszawa ISBN 978-83-255-3030-3 ISBN e-book 978-83-255-3031-0 Spis treœci Spis treœci Spis treœci Wykaz skrótów Literatura Przedmowa Czêœæ A. Pytania egzaminacyjne Rozdzia³ I. Prawo osobowe Pytania 1–49 Rozdzia³ II. Prawo ma³¿eñskie Pytania 50–66a Rozdzia³ III. Patria potestas Pytania 67–70 Rozdzia³ IV. Opieka i kuratela Pytania 71–83 Rozdzia³ V. Prawo rzeczowe Pytania 84–152 Rozdzia³ VI. Prawo spadkowe Pytania 153–213 Rozdzia³ VII. Zobowi¹zania Pytania 214–395 Czêœæ B. Kazusy Jak rozwi¹zaæ kazus? Kazus 1. Nabycie obywatelstwa przez Latyna Kazus 2. Po¿yczka zaci¹gniêta przez filius familias Kazus 3. Odpowiedzialnoœæ w³aœciciela za umowê niewolnika Kazus 4. Peculium na cele handlowe Kazus 5. Odpowiedzialnoœæ za d³ug niewolnika Kazus 6. Darowizna z peculium Kazus 7. Actio noxalis Kazus 8. Odpowiedzialnoœæ noksalna IX XIII XVII 1 31 40 42 48 91 124 225 228 229 230 231 234 235 236 236 VI Spis treœci Kazus 9. Odpowiedzialnoœæ w³aœciciela za d³ugi niewolnika z peculium Kazus 10. Ustanowienie institora Kazus 11. Skutki maj¹tkowe conventio in manu Kazus 12. Ustanowienie posagu Kazus 13. Zwrot posagu Kazus 14. Legitymacja do wniesienia actio rei uxoriae (I) Kazus 15. Legitymacja do wniesienia actio rei uxoriae (II) Kazus 16. Prawo do zatrzymania posagu Kazus 17. Legitymacja do wniesienia actio rei uxoriae (III) Kazus 18. Ograniczona zdolnoœæ do czynnoœci prawnych a udzielenie mutuum Kazus 19. Ograniczona zdolnoœæ do czynnoœci prawnych a przyjêcie œwiadczenia Kazus 20. Negotium claudicans Kazus 21. Zamiar przeniesienia w³asnoœci przy traditio (I) Kazus 22. Zamiar przeniesienia w³asnoœci przy traditio (II) Kazus 23. Zasada plus est in re quam in existimatione Kazus 24. Nabycie skarbu znalezionego przez niewolnika oddanego w u¿ytkowanie Kazus 25. Legitymacja procesowa przy rei vindicatio Kazus 26. Legitymacja procesowa do wniesienia rei vindicatio Kazus 27. Actio negatoria, immissiones Kazus 28. Nabycie i utrata posiadania Kazus 29. Nabycie posiadania przez zarz¹dcê Kazus 30. Nabycie posiadania przez niewolnika do peculium Kazus 31. Traditio longa manu Kazus 32. Wydanie rzeczy Kazus 33. Nabycie posiadania. Zaw³aszczenie (I) Kazus 34. Nabycie posiadania. Zaw³aszczenie (II) Kazus 35. Nieruchomoœæ jako przedmiot zastawu Kazus 36. Œmieræ we wspólnym niebezpieczeñstwie Kazus 37. Dziedziczenie po filius familias pe³ni¹cym s³u¿bê wojskow¹ Kazus 38. Skutecznoœæ zapisu damnacyjnego w razie zbycia jego przedmiotu Kazus 39. Skutki zapisu damnacyjnego tej samej rzeczy dla dwóch ró¿nych osób Kazus 40. Wykonanie œwiadczenia ze stypulacji. Stosowanie actio doli Kazus 41. Nastêpcza niemo¿liwoœæ œwiadczenia Kazus 42. Po¿yczka – problem porozumienia stron Kazus 43. Depozyt czy po¿yczka? Kazus 44. Relacja miêdzy wydaniem rzeczy a porozumieniem stron przy po¿yczce 237 238 238 239 239 240 240 241 241 242 243 244 245 246 247 248 248 249 250 251 253 254 255 255 256 257 257 259 259 261 261 262 263 266 268 270 Spis treœci Kazus 45. Depozyt – casus mixtus Kazus 46. Kupno rzeczy przysz³ej (emptio rei speratae) Kazus 47. Ustalenie ceny a zawarcie umowy sprzeda¿y Kazus 48. Periculum emptoris Kazus 49. Odpowiedzialnoœæ za custodia Kazus 50. Odpowiedzialnoœæ sprzedawcy – wina (culpa) Kazus 51. Niemo¿liwoœæ œwiadczenia w umowie sprzeda¿y Kazus 52. Powstanie spó³ki (consensus) Kazus 53. Rozliczenie z tytu³u prowadzenia spraw spó³ki Kazus 54. Odpowiedzialnoœæ wspólnika – culpa levis in concreto Kazus 55. Rozwi¹zanie spó³ki – œmieræ wspólnika Kazus 56. Wspólnicy wobec wierzycieli Kazus 57. Umowa sprzeda¿y czy najmu dzie³a? Kazus 58. Obowi¹zek ponoszenia nak³adów na rzecz w umowie najmu Kazus 59. Odszkodowanie za niewykonanie umowy najmu Kazus 60. Odwo³anie zlecenia Kazus 61. Ryzyko przypadkowej utraty rzeczy przy zleceniu Kazus 62. Zakres actio mandati directa Kazus 63. Zakres uprawnieñ gestora do ¿¹dania zwrotu kosztów prowadzenia cudzych spraw Kazus 64. Rozliczenie z tytu³u negotiorum gestio Kazus 65. Negotiorum gestio – wzajemne roszczenia stron Kazus 66. Iniuria – zakres przedmiotowy (I) Kazus 67. Iniuria – zakres przedmiotowy (II) Kazus 68. Zniewaga poœrednia Kazus 69. Niewolnik jako adresat zniewagi Kazus 70. Zamiar zniewa¿enia a b³¹d co do osoby Kazus 71. B³¹d co do status familiae zniewa¿onej kobiety Kazus 72. Przedmiot kradzie¿y Kazus 73. Wymóg bezprawnoœci czynu przy kradzie¿y Kazus 74. Animus furandi – zamiar pope³nienia kradzie¿y Kazus 75. Rozszerzenie odpowiedzialnoœci akwiliañskiej Kazus 76. Wina akwiliañska Kazus 77. Odpowiedzialnoœæ akwiliañska – zwi¹zek przyczynowy Kazus 78. Actio doli Kazus 79. Szkoda maj¹tkowa, jako przes³anka zastosowania edyktu quod metus causa VII 271 273 274 274 275 276 277 278 279 280 281 282 282 284 285 286 287 287 288 289 290 291 292 293 294 294 295 296 298 299 300 301 302 303 304 VIII Spis treœci Kazus 80. Bierna legitymacja przy exceptio quod metus causa Kazus 81. Actio quod metus causa – zagro¿enie istotnego dobra osoby Kazus 82. Fraus creditorum Czêœæ C. Tablice Tabl. 1. Podmioty prawa Tabl. 2. Wyró¿nienie czynnoœci prawnych spoœród innych zdarzeñ Tabl. 3. Czynnoœci prawne Tabl. 4. Elementy czynnoœci prawnej Tabl. 5. Zdolnoœæ do czynnoœci prawnych Tabl. 6. Zwrot posagu Tabl. 7. Struktura familia Tabl. 8. Rzeczy Tabl. 9. Sposoby nabycia w³asnoœci Tabl. 10. Delegatio ad dandum Tabl. 11. Wzglêdna ochrona bonitarna Tabl. 12. Ochrona posiadania Tabl. 13. Dziedziczenie w klasie sui heredes Tabl. 14. Dziedziczenie krewnych agnacyjnych Tabl. 15. Skutki odrzucenia spadku przez krewnego agnacyjnego Tabl. 16. Dziedziczenie unde liberi Tabl. 17. Nova clausula Iuliani Tabl. 18. Bonorum possessio unde cognati Tabl. 19. Struktura Ÿróde³ zobowi¹zañ Tabl. 20. Po¿yczka bez przekazania w³asnoœci z maj¹tku po¿yczkodawcy Tabl. 21. Obowi¹zki i uprawnienia stron w razie zniszczenia rzeczy przed wygaœniêciem umowy najmu Tabl. 22. Nak³ady na rzecz bêd¹c¹ przedmiotem najmu Tabl. 23. Kupno rzeczy na zlecenie Tabl. 24. Zastêpstwo poœrednie – skutki dzia³añ gestora Tabl. 25. Kszta³towanie siê definicji kradzie¿y Tabl. 26. Furtum – skargi przys³uguj¹ce okradzionemu Tabl. 27. Zakres stosowania ustawy Akwiliañskiej Leges (wybrane) Wykaz Ÿróde³ Indeks terminów i zwrotów ³aciñskich 305 306 307 309 310 310 311 311 312 313 313 314 314 315 316 317 317 318 318 318 319 319 320 320 320 321 321 322 322 323 325 331 341 Wykaz skrótów 1. ród³a Wykaz skrótów Wy k az sk ró tó w Ad . Lu c. _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ Sen ek a, Epistuolae morales ad Lucilium (Listy mo raln e d o Lu cy liu sza) C.1 .1 .1 .1 _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ Codex Iustinianus (Ko d ek s Ju sty n iañ sk i), k siêg a 1 , ty tu ³ 1 , k o n sty tu cja 1 , § 1 Cic. In Verr. _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ Cy cero n , In Verrem (Mo wa przeciwko Werresowi) Cic. Pro Caec. ____________ Cyceron, Pro Caecina (Mowa w obronie Cecyny) Cic. Top. ________________ Cyceron, Topica (Topiki) Coll. ___________________ Collatio legum Mosaicarum et Romanarum. Prywatny zbiór prawa z lat 390–438 n.e., zawieraj¹cy fragmenty pism ju- rystów rzymskich oraz konstytucji cesarskich, a tak¿e ich zestawienie z Prawem Moj¿eszowym D.1.1.1.1 ________________ Digesta Iustiniani (Digesta Justyniañskie), ksiêga 1, tytu³ 1, fragment 1, § 1 Frag. Vat. ________________ Fragmenta Vaticana G.1.1 ___________________ Gaius, Institutiones (Instytucje), ksiêga 1, fragment 1 Gell. ___________________ Aulus Gellius, Noctes Atticae I.1.1.1 __________________ Institutiones Iustiniani (Instytucje Justyniañskie), ksiêga 1, Nov. ____________________ Novellae Iustiniani (Nowele Justyniañskie). Zmiany wydane tytu³ 1, § 1 po zakoñczeniu kodyfikacji justyniañskiej P.S. ____________________ Pauli Sententiae. Antologia tekstów prawniczych w 5 ksiê- gach, sporz¹dzona za czasów Dioklecjana (285–305 n.e.), w oparciu o pisma Paulusa, ewentualnie tak¿e innych ju- rystów Suet. Claud. _____________ Suetonius, De vita Caesarum, Claudius (¯ywoty Cezarów, Suet. Gram. ______________ Suetonius, De grammaticis et rhetoribus (O gramatykach Klaudiusz) i retorach) Tit. ex corp. Ulp. __________ Tituli ex corpore Ulpiani (czasem cytowane tak¿e jako Re- gulae Ulpiani). Kompilacja z IV w. n.e., zawieraj¹ca pokla- syczne opracowanie fragmentów Instytucji Gaiusa oraz dzie³ o charakterze podrêcznikowym z okresu dynastii Sewerów, w tym Instytucji Ulpiana X Wykaz skrótów 2. Juryœci Afr. ____________________ Africanus, Sextus Caecilius, II w. n.e.; Sabinianin, uczeñ Juliana Alf. ____________________ Alfenus Varus, Publius, I w. p.n.e.; jeden z najwybitniejszych prawników póŸnej republiki, uczeñ Serviusa Sulpiciusa Ru- fusa Call. ____________________ Callistratus, II/III w. n.e. Cels. ___________________ Celsus, Publius Iuventius, II w. n.e.; przywódca szko³y Pro- kulianów, w swoich pismach czêsto polemizowa³ z Julianem, którego jednak nigdy nie wymienia³ z imienia Flor. ____________________ Florentinus, II w. n.e. Gai. ____________________ Gaius, II w. n.e.; Sabinianin; zajmowa³ siê nauczaniem prawa, autor Instytucji, jedynego zachowanego do czasów wspó³cze- snych staro¿ytnego podrêcznika prawa rzymskiego Herm. __________________ Hermogenianus, IV w. n.e.; autor jednego z pierwszych pry- watnych zbiorów konstytucji cesarskich, tzw. Codex Hermo- genianus Jav. ____________________ Javolenus Priscus, Caius Octavius, ur. ok. 60 r. n.e.; przy- wódca szko³y Sabinianów Jul. _____________________ Julianus, Salvius, II w. n.e.; najs³awniejszy przedstawiciel szko³y Sabinianów. Urzêdnik w kancelarii Hadriana, na któ- rego polecenie dokona³ kodyfikacji edyktu pretorskiego Lab. ____________________ Labeo, Marcus Antistius, ur. ok. 50 p. n.e.; zmar³ miêdzy 10 a 20 r. n.e.; jeden z fundatorów jurysprudencji klasycznej. Poœród wspó³czesnych cieszy³ siê s³aw¹ znawcy logiki i gra- matyki. Za³o¿yciel Szko³y Prokulianów Maec. __________________ Maecianus, Volusius, po³owa II w. n.e., nauczyciel Marka Aureliusza i cz³onek jego rady cesarskiej Marcell. _________________ Marcellus, Ulpius, po³owa II w. n.e. Marci. __________________ Marcianus, Aelius, 1 po³owa III w. n.e. Modest. _________________ Modestinus, Herennius, III w. n.e.; uczeñ Ulpiana, ostatni przedstawiciel jurysprudencji klasycznej Nerat. __________________ Neratius Priscus, I/II w. n.e.; Prokulianin Pap. ____________________ Papinianus, Aemilius, II w. n.e. – 212 r. n.e.; najbardziej uho- norowany przez potomnych jurysta rzymski; zgodnie z usta- wami Teodozjusza i Walentyniana dotycz¹cymi cytowania, jego stanowisko mia³o byæ rozstrzygaj¹ce dla sêdziego w ra- zie niezgodnoœci pogl¹dów miêdzy jurystami Paul. ___________________ Paulus, Julius, II/III w. n.e.; karierê zaczyna³ jako asesor Papiniana. Wyci¹gi z jego dzie³ stanowi¹ ok. 1/6 Digestów Justyniañskich Pomp. __________________ Pomponius, Sextus, II w. n.e.; Sabinianin; nie piastowa³ ¿ad- nych urzêdów, lecz poœwiêci³ siê nauce prawa. Napisa³ m.in. dzie³o o historii prawodawstwa rzymskiego pt. Enchiridion Wykaz skrótów XI Tryph. __________________ Tryphoninus, prawnik z III w. n.e. Jego pisma wykazuj¹ silny wp³yw retoryki Ulp. ____________________ Ulpianus, Domitius, II w. n.e. – 228 r. n.e.; najobszerniej re- prezentowany autor w Digestach Justyniañskich. Podobnie jak Paulus, by³ asesorem Papiniana Venul. __________________ Venuleius Saturninus, prawnik z po³owy II w. n.e. 3. Czasopisma CPH ___________________ Czasopismo Prawno-Historyczne ZN UJ __________________ Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Jagielloñskiego Literatura ród³a: Literatura Literatura M. Zab³ocka, J. Zab³ocki, Ustawa XII tablic. Tekst – t³umaczenie – objaœnienia, Warszawa 2000. G. = Gai institutionum commentarii IV. Codicis Veronensis denuo collati apographum, ed. G. Studemundus, Lipsiae 1874. Przek³ad na jêzyk polski; Gaius, Instytucje, z jêzyka ³aciñskiego prze³o¿y³ i wstêpem opatrzy³ C. Kunderewicz, opracowa³ J. Rezler, Warsza- wa 1982; W. Rozwadowski, Gai Institutiones. Instytucje Gaiusa. Tekst i przek³ad z jêzyka ³aciñskiego prze³o¿y³ wstêpem i uwagami opatrzy³ W. Rozwadowski, Poznañ 2003. I., D., C., Nov. = Corpus iuris civilis, ed. Th. Mommsen, P. Krüger, R. Schöll, G. Kroll, 1. Institutiones (Krüger), Digesta (Mommsen, Krüger); 2. Codex repetitae praelectionis (Krüger); 3. Novellae (Schöll, Kroll), Berolini 1928–1929; liczne dodruki. Instytucje Justyniana, z jêzyka ³aciñskiego prze³o¿y³ i przedmow¹ opatrzy³ C. Kunderewicz, Warszawa 1986. The Digest of Justinian, English transl. ed. A. Watson, Philadelphia 1985, t. I–IV. Przek³ad na jêzyk niemiecki w ramach Corpus Iuris Civilis, Text und Übersetzung, pod red. Behrends, Knütel, Kupisch, Seiler. Ukaza³y siê dotychczas Instytucje Justyniana i cztery tomy Digestów, Heidelberg 1990. FIRA = S. Riccobono, G. Baviera, C. Ferrini, G. Furlani, V. Arangio-Ruiz, Fontes iuris Ro- mani anteiustiniani (Florentiae): 1. Leges (1941); 2. Auctores (1940); 3. Negotia (1969). Tam zawarte s¹ teksty Tit. ex corp. Ulp., P.S., Coll., cytowane w tekœcie. Wybrane podrêczniki i encyklopedie: A. Berger, Encyclopedic Dictionary of Roman Law, Philadelphia 1953. W. Dajczak, T. Giaro, F. Longchamps de Bérier, Prawo rzymskie. U podstaw prawa prywat- nego, Wyd. prawnicze PWN, 2009. A. Guarino, Diritto privato romano, wyd. 12, Napoli 2001. M. Kaser, Das römische Privatrecht, vol. I–II, wyd. 2, München 1971–1975. M. Kaser, Das römische Zivilprozessrecht, wyd. 2, oprac. K. Hackl, München 1996. K. Kolañczyk, Prawo rzymskie, wyd. 5 zmienione – zaktualizowa³ J. Kodrêbski, Warszawa 2007. W. Litewski, Rzymskie prawo prywatne, wyd. 4 poprawione, Warszawa 1999, wyd. 5, War- szawa 2003. W. Litewski, S³ownik encyklopedyczny prawa rzymskiego, Kraków 1998. Prawo rzymskie. S³ownik encyklopedyczny, pod red. W. Wo³odkiewicza, Warszawa 1986. F. Schulz, Classical Roman Law, Oxford 1951. R. Taubenschlag, Rzymskie prawo prywatne na tle praw antycznych, Warszawa 1955. XIV Literatura W. Wo³odkiewicz, M. Zab³ocka, Prawo rzymskie. Instytucje, wyd. 4 zmienione i poszerzone, Warszawa 2005; wyd. 5 poprawone i rozszerzone, Warszawa 2009. Wybrane opracowania, monografie i artyku³y: W. Bojarski, Po¿ytki naturalne w prawie rzymskim. Studium z rzymskiego prawa maj¹tkowe- go, Toruñ 1979. W. Bojarski, Unifikacja praw dzier¿aw wieczystych w prawie rzymskim, Prawo Kanoniczne 1994, Nr 3–4. W. Dajczak, Zwrot „bona fides” w rozstrzygniêciach dotycz¹cych kontraktów u prawników rzymskich okresu klasycznego, Toruñ 1998. G. Diòsdi, Ownership in Ancient and Preclassical Roman Law, Budapest 1970. T. Giaro (rec.), W³asnoœæ w Rzymie republikañskim, CPH 25, 1973, z. 2. G. Diòsdi, Contract in Roman Law. From the Twelve Tables to the Glossators, Budapest 1981. B. W. Frier, Landlords and tenants in imperial Rome, Princeton 1980. T. Giaro, Prawda dogmatyczna i „ponadczasowoœæ” jurisprudencji rzymskiej, CPH 40, 1988, z. 1. T. Giaro, Prawda i autorytet w jurysprudencji klasycznej, ZN UJ 876, Prace Prawn. 1989, Nr 125. E. Gintowt, Rzymskie prawo prywatne w epoce postêpowania legisakcyjnego (od decemwi- ratu do lex Aebutia), Warszawa 1960. A. Kacprzak, Ratihabitio i mandatum, Studia Iuridica 1998, Nr 36. J. Kodrêbski, Sabinianie i Prokulianie. Szko³y prawa w Rzymie wczesnego cesarstwa, £ódŸ 1974. A. Koch, Ewolucja deliktu iniuria w prawie rzymskim epoki republikañskiej, CPH 19, 1967, z. 2. A. Kremer, Wybrane zagadnienia aestimatum w prawie klasycznym, [w:] Profesorowi Janowi Kodrêbskiemu in memoriam, red. A. Pikulska-Robaszkiewicz, £ódŸ 2000. J. Krzynówek, Odpowiedzialnoœæ przedsiêbiorcy (exercitor) w prawie rzymskim. Actio exer- citoria, actio institoria, Warszawa 2000. G. Kuleczka, Prawo rzymskie epoki pryncypatu wobec dzieci pozama³¿eñskich, Wroc³aw 1969. H. Kupiszewski, Stosunki maj¹tkowe miêdzy narzeczonymi w prawie rzymskim klasycznym (Dos i donatio), Prawo Kanoniczne 1977, Nr 3–4. H. Kupiszewski, Prawo rzymskie a wspó³czesnoœæ, Warszawa 1988. H. Kupiszewski, Rozwa¿ania o w³asnoœci rzymskiej, CPH 36, 1984, z. 2. M. Kury³owicz, Prawo i obyczaje w staro¿ytnym Rzymie, Lublin 1984. M. Kury³owicz, Adoptio prawa rzymskiego. Rozwój i zmiany w okresie poklasycznym i justy- niañskim, Lublin 1976. F. Longchamps de Bérier, O elastycznoœci prawa spadkowego. Fideikomis uniwersalny w klasycznym prawie rzymskim, Warszawa 2006, [wyd. 2, pierwsze polskie]. F. Longchamps de Bérier, Nadu¿ycie prawa w œwietle rzymskiego prawa prywatnego, wyd. 2, Wroc³aw 2007. £aciñskie paremie w europejskiej kulturze prawnej i orzecznictwie s¹dów polskich, pod red. W. Wo³odkiewicza, J. Krzynówka, Warszawa 2001. W. Osuchowski, Historyczny rozwój kompensacji w prawie rzymskim, Kraków 1970. Literatura XV W. Rozwadowski, Nowe badania nad istot¹ ma³¿eñstwa rzymskiego, Meander 42, 1987, z. 4–5. W. Rozwadowski, Definicje prawa w³asnoœci w rozwoju dziejowym, CPH 36, 1984, z. 2. W. Rozwadowski, Posiadanie w prawie polskim na tle prawa rzymskiego, CPH 41, 1989, z. 2. W. Rozwadowski, Sprzeda¿ pojedynczej wierzytelnoœci w rzymskim prawie okresu republi- kañskiego, CPH 19, 1967, z. 2. J. W. Tellegen, „Oratores”, „iurisprudentes” and the „Causa Curiana”, RIDA 30, 1983, s. 293–311. The Roman Law of Sale, Introduction and Select Texts by F. de Zulueta, Oxford 1945. A. Watson, Law making in the later Roman Republic, Oxford 1974. R. Wojciechowski, Servi corruptio w klasycznym prawie rzymskim, Acta Universitatis Wrati- slaviensis Nr 1692, Prawo 1994, Nr 240. W. Wo³odkiewicz, Rzymskie korzenie wspó³czesnego prawa cywilnego, Warszawa 1978. W. Wo³odkiewicz, Obligationes ex variis causarum figuris, Warszawa 1968. W. Wo³odkiewicz, Czy prawo rzymskie przesta³o istnieæ?, Kraków 2003. M. Zab³ocka, Przemiany prawa osobowego i rodzinnego w ustawodawstwie dynastii julij- sko-klaudyjskiej, Warszawa 1987. M. Zab³ocka, Romanistyka polska po II wojnie œwiatowej, Warszawa 2002. J. Zab³ocki, Kompetencje patres familias i zgromadzeñ ludowych w œwietle Notes Alticae Alusa Gelliusa, Warszawa 1990. J. Zab³ocki, Rozwa¿ania o procesie rzymskim w „Noctes Atticae” Aulusa Gelliusa, Warsza- wa 1999. R. Zimmermann, The Law of Obligations. Roman Foundation of the Civilian Tradition, wyd. 2, Oxford, New York 1996. E. ¯ak, The Historical Development of Roman Guardianship of a Spendthrift (cura prodigi), [w:] Au-delà des Frontières. Mélanges Wo³odkiewicz, II, Varsovie 2000, s. 1133–1156. J. ¯eber, A Study of the Peculium of a Slave in Pre-Classical and Classical Roman Law, Wroc³aw 1981. Przedmowa Prowadzone na pierwszym roku studiów prawniczych zajêcia z prawa rzymskiego Przedmowa wprowadzaj¹ studentów w œwiat dogmatyki prawniczej. Ich celem jest zapoznanie s³ucha- czy ze sposobami rozumowania i argumentacji prawniczej, a tak¿e pog³êbienie historyczne- go spojrzenia na naukê prawa. Mimo wielu podrêczników obecnych w obiegu akademic- kim, dostêp do materia³ów Ÿród³owych jest nadal w du¿ym stopniu utrudniony. Na jêzyk polski przet³umaczono zaledwie kilka najistotniejszych pozycji z rzymskiej literatury prawniczej. Wybory Ÿróde³ z t³umaczeniami czêsto nie spe³niaj¹ dydaktycznego zadania, gdy¿ stopieñ z³o¿onoœci poruszanych w nich problemów rzadko pozwala na ich samo- dzieln¹ lekturê. Autorzy maj¹ nadziejê, ¿e repetytorium pozwoli studentom w nowy sposób spojrzeæ na prawo rzymskie i u³atwi przygotowanie do egzaminu. Repetytorium zosta³o po- myœlane jako uzupe³nienie wyk³adu i podrêcznika. £¹czy ono w sobie wiele elemen- tów, istotnych w procesie dydaktycznym. Zawiera omówienie najistotniejszych zagadnieñ, które autorzy staraj¹ siê, tam gdzie to mo¿liwe, ilustrowaæ Ÿród³ami zaczerpniêtymi z In- stytucji i Digestów, opatruj¹c je komentarzem oraz przyk³adami. Taki uk³ad pozwala po- kazaæ prawo rzymskie od strony problemowej, a tak¿e uchwyciæ kwestie, które przez rzymskich jurystów traktowane by³y jako kontrowersyjne. W dyskusji nad nimi ujawnia siê specyfika prawniczej argumentacji, silnie oddzia³uj¹ca na póŸniejsze dzieje nauki prawa w Europie. Wszystko to nie powinno zas³aniaæ podstawowego zadania niniejszego repetytorium, które ma umo¿liwiæ studentowi sprawne i przyjemne powtarzanie materia³u przed egza- minem. Walor praktyczny podnosz¹ liczne kazusy i zadania z rozwi¹zaniami, które pomog¹ do- brze przygotowaæ siê do egzaminu pisemnego. Mamy równie¿ nadziejê, ¿e zamieszczony wybór Ÿróde³ z przyk³adami bêdzie s³u¿y³ po- moc¹ w prowadzeniu æwiczeñ z prawa rzymskiego. Prezentowane repetytorium nie wyczerpuje wszystkich zagadnieñ omawianych na wy- k³adzie i w podrêczniku, st¹d liczne odes³ania do podrêcznika. Zosta³y pominiête zagadnienia ogólne, historia Ÿróde³ prawa, prawo procesowe i niektóre inne zagadnienia. Wynika³o to z przyjêtej metody opracowania – autorzy starali siê przedstawiæ g³ównie kwestie dogma- tyczne i problematyczne – a tak¿e z ograniczeñ wydawniczych. Nie oznacza to bynajmniej, ¿e pominiête zagadnienia nie stanowi¹ materii egzaminacyjnej! Wiêkszoœæ fragmentów Digestów zosta³a zamieszczona w t³umaczeniu w³asnym auto- rów. Staraliœmy siê przede wszystkim oddaæ problematykê tekstów, przywi¹zuj¹c mniejsz¹ wagê do filologicznej starannoœci. Niektóre przek³ady zbli¿aj¹ siê bardziej do parafrazy ni¿ wiernego, filologicznego t³umaczenia. XVIII Przedmowa Wszêdzie tam, gdzie przek³ad pochodzi od innych autorów, zosta³o to zaznaczone w tekœ- cie. Odes³ania do podrêcznika wskazuj¹ na podrêcznik W. Wo³odkiewicza i M. Zab³ockiej, Prawo rzymskie. Instytucje, wyd. 5, Warszawa 2009. Autorzy dziêkuj¹ Z. S³u¿ewskiej za pomoc w opracowaniu rozdzia³u o spó³ce. Profesorom M. Zab³ockiej i W. Wo³odkiewiczowi za przychylne przyjêcie pomys³u napisa- nia tego repetytorium i cenne uwagi. Trzecie wydanie zosta³o rozszerzone i zmienione. Autorzy dodali nowe pozycje literatury, pytania oraz kazusy. Warszawa, maj 2011 r. Agnieszka Kacprzak Jerzy Krzynówek Czêœæ A. Pytania egzaminacyjne Rozdzia³ I. Prawo osobowe 1. Podmioty prawa Pytanie 1. Kogo uwa¿a siê za podmiot prawa? Wspó³czeœnie, zgodnie z treœci¹ art. 8 KC, ka¿dy cz³owiek od chwili urodzenia Rozdzia³ I. Prawo osobowe Czêœæ A. Pytania egzaminacyjne ma zdolnoœæ prawn¹. Oznacza to, ¿e ka¿dy cz³owiek jest podmiotem prawa od chwili urodzenia. W czasach antycznych zdolnoœæ prawna przys³ugiwa³a tylko okreœlonej grupie osób, które mo¿na by³o zakwalifikowaæ jako wolnych obywateli Rzymu, niepodle- gaj¹cych zwierzchnictwu pater familias. St¹d podzia³ ludzi dokonywany wed³ug trzech kryteriów: a) wed³ug status libertatis: servi – liberi; (stanu wolnoœci: niewolnicy – wolni); b) wed³ug status civitatis: cives – peregrini; (stanu obywatelstwa: obywatele – obco- krajowcy); c) wed³ug status familiae: sui iuris – alieni iuris; (stanu w rodzinie: w³asnowolni – podlegaj¹cy w³adzy). Zob. tabl. 1. Pytanie 2. Kiedy rozpoczyna swój byt osoba fizyczna? Podobnie jak dzisiaj, pocz¹tkiem bytu prawnego osoby fizycznej by³o urodzenie. Dziecko musia³o przyjœæ na œwiat ¿ywe. Paul. D. 50.16.129: „Ci, którzy rodz¹ siê martwi, nie s¹ uznawani ani za urodzonych, ani za poczêtych, dlatego w ¿adnym wy- padku nie mog¹ byæ zaliczeni do potomstwa”. Kacprzak, Krzynówek, Prawo rzymskie, Repetytoria C. H. Beck Pyt. 1–2
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Prawo rzymskie Pytania. Kazusy. Tablice
Autor:
,

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: