Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00384 009698 7505088 na godz. na dobę w sumie
Przestępczość zorganizowana - ebook/pdf
Przestępczość zorganizowana - ebook/pdf
Autor: Liczba stron: 386
Wydawca: C. H. Beck Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-255-3360-1 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> prawo i podatki
Porównaj ceny (książka, ebook, audiobook).

„Tytuł tej pracy zbiorowej może zostać uznany nawet za mylący czytelnika, gdyż sugeruje jej ograniczenie do zagadnień karno-materialnych, co najwyżej także kryminologicznych. Tymczasem jest to pełne opracowanie wszystkich, a już na pewno wszystkich kluczowych zagadnień prawnych i kryminologicznych wiążących się z problematyką przestępczości zorganizowanej. Co również istotne, Autorzy, w poszczególnych częściach pracy, przedstawili całość dorobku naukowego w tym zakresie, z pełnym odwołaniem się nie tylko do polskiej, ale i światowej literatury przedmiotu.

W ramach zagadnień wprowadzających przedstawiona została problematyka definicji przestępczości zorganizowanej, jej genezy w Europie, obu Amerykach i w Azji, powiązanie z innymi formami zorganizowanej przestępczości, a następnie aspekty kryminologiczne przestępczości zorganizowanej, w tym jej modele i formy organizacyjne, struktury przestępcze w Polsce, skutki funkcjonowania przestępczości zorganizowanej oraz etiologia w Polsce, a także system przeciwdziałania i zwalczania.

Bardzo cenną jest część trzecia pracy, poświęcona aspektom prawnym zorganizowanej przestępczości, gdzie znalazły się pełne rozważania dotyczące kryminalizacji zjawiska tej przestępczości w Polsce, a także zagadnienia karno – procesowe tej przestępczości. Zakres i forma prezentacji pozwala czytelnikowi poznawać zawartość całości pracy, bez konieczności sięgania do innych opracowań z zakresu prawa karnego materialnego i procesowego. To samo dotyczy rozważanej w tej części pracy problematyki prawa karnego wykonawczego - penitencjarnego.

Koniecznym dopełnieniem monografii jest jej część czwarta poświęcona aspektom instytucjonalnym przestępczości zorganizowanej, przedstawiająca tego rodzaju formy i instrumenty współpracy międzynarodowej.

W ten sposób powstała monografia ujmująca całość problematyki przestępczości zorganizowanej, z uwzględnieniem aktualnego stanu prawnego, w tym międzynarodowego, a także całości dorobku naukowego w tym zakresie. Stanowi to wyjątkowo cenną lekturę nie tylko dla prawników – teoretyków i praktyków, ale także dla każdego ambitnego czytelnika interesującego się problematyką przestępczości zorganizowanej”.

Prof. nadzw. Dr hab. Lech K. Paprzycki

Prezes Sądu Najwyższego Izba Karna Akademia Leona Kożmińskiego

Znajdź podobne książki

Darmowy fragment publikacji:

PRZEST¢PCZOÂå ZORGANIZOWANA Autorzy Prof. zw. dr hab. Emil W. Pływaczewski Kierownik Katedry Prawa Karnego i Zakładu Prawa Karnego i Kryminologii Uniwersytetu w Białymstoku Prof. UwB dr hab. Ewa M. Guzik-Makaruk profesor nadzwyczajny Uniwersytetu w Białymstoku w Katedrze Prawa Karnego (Zakład Prawa Karnego i Kryminologii) Wydziału Prawa Uniwersytetu w Białymstoku Prof. UwB dr hab. Katarzyna Laskowska profesor nadzwyczajny Uniwersytetu w Białymstoku w Katedrze Prawa Karnego (Zakład Prawa Karnego i Kryminologii) Wydziału Prawa Uniwersytetu w Białymstoku Prof. UwB dr hab. Grażyna B. Szczygieł profesor nadzwyczajny Uniwersytetu w Białymstoku w Katedrze Prawa Karnego (Zakład Prawa Karnego i Kryminologii) Wydziału Prawa Uniwersytetu w Białymstoku Dr Wojciech Filipkowski adiunkt w Katedrze Prawa Karnego (Zakład Prawa Karnego i Kryminologii) Wydziału Prawa Uniwersytetu w Białymstoku Dr Elżbieta Zatyka adiunkt w Katedrze Prawa Karnego (Zakład Prawa Karnego i Kryminologii) Wydziału Prawa Uniwersytetu w Białymstoku Mgr Emilia Jurgielewicz doktorantka w Zakładzie Prawa Karnego i Kryminologii na Wydziale Prawa Uniwersytetu w Białymstoku PRZEST¢PCZOÂå ZORGANIZOWANA Pod redakcją naukową Emila W. Pływaczewskiego Wydawnictwo C.H. Beck Warszawa 2011 Redaktor prowadzący: Natalia Adamczyk Recenzja naukowa: prof. dr hab. Lech K. Paprzycki Projekt okładki i stron tytułowych: GRAFOS Ilustracja na okładce: © mediaphotos/iStockphoto.com Praca naukowa finansowana ze środków na naukę w latach 2009–2011 jako projekt rozwojowy. © Wydawnictwo C.H. Beck 2011 Wydawnictwo C.H. Beck Sp. z o.o. ul. Bonifraterska 17, 00-203 Warszawa Skład i łamanie: GRAFOS Druk i oprawa: Elpil, Siedlce ISBN 978-83-255-3359-5 ISBN e-book 978-83-255-3360-1 Spis treści Spis skrótów ............................................................................................................ Wprowadzenie ........................................................................................................ Część I. Przestępczość zorganizowana. Zagadnienia wprowadzające Rozdział I. Problemy definicyjne (E.W. Pływaczewski) ......................................... § 1. Problem definicji przestępczości zorganizowanej ............................................. § 2. Przestępczość zorganizowana a inne zbliżone formy przestępczości ............... 1. Przestępczość zorganizowana a przestępczość zawodowa ........................... 2. Przestępczość zorganizowana a formy „przestępczości białych kołnierzyków” 3. Przestępczość zorganizowana a terroryzm ................................................... 4. Przestępczość zorganizowana a banda (gang) ............................................. Rozdział II. Geneza zjawiska (E.W. Pływaczewski) ................................................ § 1. Rozwój zjawiska na obszarze europejskim ....................................................... § 2. Rozwój zjawiska na obszarze amerykańskim ................................................... § 3. Rozwój zjawiska na obszarze azjatyckim ......................................................... 1. Japońska yakuza .......................................................................................... 2. Chińska przestępczość zorganizowana ........................................................ § 4. Wzajemne powiązania i zależności w dobie globalizacji .................................. 1. Związki i zależności przestępczości zorganizowanej i terroryzmu ................ 2. Inne związki i zależności .............................................................................. 3. Międzynarodowe powiązania przestępcze z perspektywy Polski .................. A. Zorganizowana przestępczość kryminalna .............................................. B. Zorganizowana przestępczość narkotykowa ............................................ C. Zorganizowana przestępczość ekonomiczna ........................................... 4. Terror kryminalny i terroryzm polityczny ..................................................... Część II. Przestępczość zorganizowana. Aspekty kryminologiczne Rozdział I. Fenomen zjawiska .............................................................................. § 1. Modele i formy organizacyjne przestępczości zorganizowanej (W. Filipkowski) 1. Uwagi ogólne ............................................................................................... 11 15 21 23 30 30 32 34 35 40 42 45 48 48 50 52 52 56 58 58 58 59 59 63 63 65 6 Spis treści 2. Modele funkcjonowania przestępczości zorganizowanej .............................. 3. Formy przestępczości zorganizowanej .......................................................... 4. Struktury przestępcze w Polsce .................................................................... § 2. Obszary działalności zorganizowanych struktur przestępczych w Polsce (K. Laskowska) ................................................................................................. 1. Uwagi ogólne ............................................................................................... 2. Przestępczość kryminalna ........................................................................... A. Zabójstwa, porwania dla okupu, rozboje i wymuszenia rozbójnicze ....... B. Zorganizowany przerzut i handel ludźmi ............................................... C. Zorganizowane kradzieże, handel i przemyt samochodów ..................... D. Zorganizowana przestępczość fałszerska ................................................ E. Zorganizowana przestępczość przeciwko zabytkom/dobrom kultury ...... 3. Przestępczość narkotykowa ......................................................................... A. Nielegalna produkcja narkotyków ........................................................... B. Nielegalny handel narkotykami ............................................................... C. Przemyt narkotyków ............................................................................... 4. Przestępczość gospodarcza .......................................................................... A. Przestępczość w sektorze bankowym, finansowym i kapitałowym ......... B. Nielegalny obrót towarami wysokoakcyzowymi (alkohol, papierosy i paliwa) .................................................................................................. C. Przestępstwa celne i dewizowe ............................................................... D. Przestępstwa podatkowe ......................................................................... E. Przestępstwa związane z przekształceniami własnościowymi ................. F. Przestępstwa w sektorze ubezpieczeń ..................................................... G. Pranie brudnych pieniędzy ..................................................................... § 3. Skutki funkcjonowania zjawiska przestępczości zorganizowanej (W. Filipkowski) 1. Uwagi ogólne ............................................................................................... 2. Konsekwencje funkcjonowania zjawiska w dokumentach prawnych ........... A. Międzynarodowe akty prawne ................................................................ B. Prawo krajowe ........................................................................................ 3. Kryminologiczne i kryminalistyczne ujęcie skutków zjawiska ...................... 4. Szacowanie zagrożenia ................................................................................ 5. Konkluzje ..................................................................................................... Rozdział II. Etiologia przestępczości zorganizowanej w Polsce (K. Laskowska) § 1. Czynniki popełnienia przestępstw. Uwagi ogólne ............................................. § 2. Czynniki historyczne ........................................................................................ § 3. Czynniki społeczne .......................................................................................... § 4. Czynniki ekonomiczne ..................................................................................... § 5. Czynniki prawne .............................................................................................. § 6. Czynniki organizacyjne .................................................................................... § 7. Czynniki międzynarodowe ............................................................................... § 8. Inne czynniki ................................................................................................... Rozdział III. System przeciwdziałania i zwalczania przestępczości zorganizowanej (W. Filipkowski) ........................................................................... § 1. Zagadnienia wprowadzające ............................................................................ § 2. Profilaktyka kryminalistyczna i kryminologiczna ............................................. § 3. Międzynarodowe standardy walki z przestępczością zorganizowaną ............... 65 70 74 82 82 84 84 89 96 104 106 110 110 115 116 121 122 124 129 130 131 132 133 135 136 137 137 139 140 149 150 152 152 153 157 160 162 164 166 169 171 174 175 179 Spis treści § 4. Krajowy system przeciwdziałania i zwalczania przestępczości zorganizowanej § 5. Wybrane aspekty systemu ................................................................................ A. Zwalczanie przestępczości zorganizowanej w aspekcie finansowym ....... B. Walka z korupcją ..................................................................................... C. Aspekt penitencjarny ............................................................................... D. Rola nauki i ośrodków akademickich ...................................................... E. Badania nad systemem ............................................................................ § 6. Propozycja zakresów systemu .......................................................................... Część III. Przestępczość zorganizowana. Aspekt prawny. Ujęcie krajowe Rozdział I. Przestępczość zorganizowana w aspekcie prawa karnego materialnego (E. Zatyka) ....................................................................................... § 1. Kryminalizacja zjawiska przestępczości zorganizowanej w polskim ustawodawstwie w ujęciu historycznym .......................................................... § 2. Ewolucja instrumentów zwalczania przestępczości zorganizowanej w Kodeksie karnym z 1997 r. ............................................................................................. § 3. Pojęcia zorganizowanej grupy i związku mających na celu popełnienie przestępstwa – próba zdefiniowania ................................................................ § 4. Kryminalizacja przestępczości zorganizowanej w części szczególnej Kodeksu karnego z 1997 r. ............................................................................................. 1. Znamiona strony przedmiotowej przestępstwa z art. 258 KK ...................... 2. Formy zjawiskowe popełnienia przestępstwa z art. 258 KK ......................... 3. Formy stadialne popełnienia przestępstwa z art. 258 KK ............................. 4. Przedmiot ochrony przestępstwa z art. 258 KK ........................................... 5. Podmiot oraz znamiona strony podmiotowej czynu z art. 258 KK ............... 6. Zagadnienie zbiegu przestępstw i zbiegu przepisów .................................... 7. Ustawowe zagrożenie karą w art. 258 KK .................................................... 8. Klauzula niepodlegania karze z art. 259 KK ................................................ § 5. Środki karne służące zwalczaniu przestępczości zorganizowanej .................... § 6. Modyfikacje wymiaru kary wobec uczestników zorganizowanych grup i związków ....................................................................................................... § 7. Rozwiązania służące zwalczaniu przestępczości zorganizowanej w prawie karnym skarbowym ......................................................................................... § 8. Konkluzje ......................................................................................................... Rozdział II. Zwalczanie przestępczości zorganizowanej w aspekcie prawa karnego procesowego (E.M. Guzik-Makaruk, E. Jurgielewicz) ............................... § 1. Regulacje Kodeksu postępowania karnego jako instrument zwalczania przestępczości zorganizowanej (E. Jurgielewicz) .............................................. 1. Zagadnienia wstępne ................................................................................... 2. Przydatność regulacji Kodeksu postępowania karnego o dowodach w zwalczaniu przestępczości zorganizowanej .............................................. 3. Przydatność regulacji Kodeksu postępowania karnego o środkach przymusu w zwalczaniu przestępczości zorganizowanej .............................................. 4. Instytucja świadka anonimowego („świadka incognito”) .............................. 5. Rola ekstradycji w zwalczaniu przestępczości zorganizowanej .................... 6. Europejski nakaz aresztowania (ENA) jako instrument zwalczania przestępczości zorganizowanej .................................................................... 7 187 194 194 195 197 198 199 200 209 210 217 220 224 224 228 230 231 232 233 233 234 237 239 246 248 250 251 251 253 260 267 271 274 8 Spis treści § 2. Regulacje pozakodeksowe jako instrument zwalczania przestępczości zorganizowanej (E.M. Guzik-Makaruk) ............................................................ 1. Regulacje prawne przewidziane w ustawie o świadku koronnym ................ 2. Regulacje prawne przewidziane w prawie policyjnym ................................. 3. Regulacje prawne przewidziane w ustawie o Prokuraturze ......................... 4. Regulacje prawne przewidziane w ustawie o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego i Agencji Wywiadu .............................................................. 5. Regulacje prawne przewidziane w ustawie o Centralnym Biurze Antykorupcyjnym ........................................................................................ 6. Regulacje prawne przewidziane w ustawie o Straży Granicznej .................. 7. Regulacje prawne przewidziane w ustawie o Służbie Celnej ....................... 8. Regulacje prawne przewidziane w ustawie o Żandarmerii Wojskowej ......... 9. Regulacje prawne przewidziane w ustawie o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu .................................................... 10. Regulacje prawne o charakterze procesowym przewidziane w Kodeksie karnym skarbowym ...................................................................................... 11. Regulacje prawne przewidziane w ustawie o Kontroli Skarbowej ................ Rozdział III. Przestępczość zorganizowana – aspekt penitencjarny (G.B. Szczygieł) ....................................................................................................... § 1. Skazani za przestępstwa popełnione w zorganizowanej grupie albo związku przestępczym ................................................................................................... 1. Populacja skazanych .................................................................................... 2. Charakterystyka skazanych za przestępstwa popełnione w zorganizowanej grupie albo związku przestępczym .............................................................. 3. Rozpoznane zagrożenia ............................................................................... § 2. Postępowanie ze skazanymi za przestępstwa popełnione w zorganizowanej grupie albo związku przestępczym w izolacji penitencjarnej ........................... 1. Uwagi wprowadzające ................................................................................. 2. Cele wykonywania kary pozbawienia wolności ........................................... 3. Indywidualizacja wykonywania kary ........................................................... 4. Wolna progresja ........................................................................................... 5. Oddziaływanie penitencjarne ...................................................................... 6. Konkluzje ..................................................................................................... Część IV. Przestępczość zorganizowana. Aspekty instytucjonalne Rozdział I. Zwalczanie przestępczości zorganizowanej z perspektywy międzynarodowej (E.W. Pływaczewski) ................................................................. § 1. Zinstytucjonalizowane formy i wybrane instrumenty współpracy międzynarodowej w zwalczaniu przestępczości zorganizowanej .................... 1. Cele i funkcje Interpolu ................................................................................ 2. Geneza policyjnej współpracy w Europie. Grupy robocze TREVI ................. 3. Europejskie Biuro Policji – Europol .............................................................. 4. Współpraca państw w ramach układu z Schengen ....................................... 5. Eurojust ....................................................................................................... 6. Europejski nakaz aresztowania (ENA) jako szczególny instrument współpracy międzynarodowej w sprawach karnych .................................... 7. Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF) ................. 8. Grupa Zadaniowa ds. Przestępczości Zorganizowanej – BALTCOM ............. 278 278 281 284 286 287 288 290 292 293 297 299 303 305 305 308 312 319 319 321 324 332 335 344 347 350 350 352 354 357 361 362 363 364 Spis treści § 2. Pozostałe inicjatywy dotyczące bezpieczeństwa wewnętrznego Unii Europejskiej § 3. Główne inicjatywy prawne przeprowadzone na forum ONZ ............................ § 4. Policyjne inicjatywy szkoleniowe ..................................................................... § 5. Przykłady europejskich i pozaeuropejskich akademickich inicjatyw (projektów) w zakresie przeciwdziałania przestępczości zorganizowanej ........................... 1. Europejska Grupa Robocza ds. Inicjatyw Prawnych Przeciwko Przestępczości Zorganizowanej (EARIGOK) ........................................................................ 2. Centrum ds. Informacji i Badań nad Przestępczością Zorganizowaną (CIROC) 3. Międzynarodowe Stowarzyszenie Badań nad Przestępczością Zorganizowaną (IASOC) .............................................................................. 4. Inicjatywa Jesus College Uniwersytetu Cambridge ........................................ 5. Międzynarodowy projekt badawczy na temat przestępczości zorganizowanej § 6. Kierunki i możliwości zwiększenia efektywności dotychczasowych form w zakresie międzynarodowej współpracy w zwalczaniu przestępczości zorganizowanej ................................................................................................ Podsumowanie: Najbliższe kierunki i priorytety w zakresie zwalczania przestęp- czości zorganizowanej z perspektywy polskiej prezydencji w Unii Europejskiej ..... 9 364 366 369 372 372 373 374 375 376 377 381 Spis skrótów Akty prawne ABWAWU – ustawa z 24.5.2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego KK KKW i Agencji Wywiadu (Dz.U. Nr 74, poz. 676 ze zm.) – ustawa z 6.6.1997 r. – Kodeks karny (Dz.U. Nr 88, poz. 553 ze zm.) – ustawa z 6.6.1997 r. – Kodeks karny wykonawczy (Dz.U. Nr 90, poz. 557 ze zm.) KK z 1932 r. – rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z 11.7.1932 r. – Kodeks karny (Dz.U. Nr 60, poz. 571) KK z 1969 r. KKS – ustawa z 19.4.1969 r. – Kodeks karny (Dz.U. Nr 13 poz. 94 ze zm.) – ustawa z 10.9.1999 r. – Kodeks karny skarbowy (Dz.U. Nr 23, poz. 930 ze zm.) Konwencja z Palermo – Konwencja Narodów Zjednoczonych przeciwko międzynarodowej przestępczości zorganizowanej, przyjęta uchwałą A/RES/55/25 z 15.11.2000 r. z okazji 55. sesji Zgromadzenia Ogólnego Narodów Zjednoczonych KPK – ustawa z 6.6.1997 r. – Kodeks postępowania karnego (Dz.U. Nr 89, poz. 555. ze zm.) PolU StrażGranU ŚwiadKorU – ustawa z 6.4.1990 r. o Policji (t.j Dz.U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277 ze zm.) – ustawa z 12.10.1990 r. o Straży Granicznej (Dz.U. Nr 78, poz. 462 ze zm.) – ustawa z 25.6.1997 r. o świadku koronnym (t.j. Dz.U. z 2007 r. Nr 36, TUE – Traktat o Unii Europejskiej (wersja skonsolidowana Dz.Urz. UE C 115 poz. 232 ze zm.) z 9.5.2008 r., s. 13) Organy i instytucje ABW ASW AW BALTCOM CBŚ KGP – Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego – Akademia Spraw Wewnętrznych – Agencja Wywiadu – Grupa Zadaniowa ds. Przestępczości Zorganizowanej – Centralne Biuro Śledcze Komendy Głównej Policji 12 CEPOL CIROC CS SG CZSW Eurojust Europol EWG FRONTEX GIIF GUC IASOC Interpol KCIK KG MO KGP KWP MEPA MKPK MO MS MSWiA OLAF ONZ SA SN UKiE Biul. COS SG Biul. RPO BSP CzPKiNP Dz.U. Dz.Urz. UE GP GS GSP-Prz. Orz. GW Jur. KZS NP OSA OSNKW OSNwSK OSP Spis skrótów – Europejskie Kolegium Policyjne – Centrum ds. Informacji i Badań nad Przestępczością Zorganizowaną – Centrum Szkolenia Straży Granicznej – Centralny Zarząd Służby Więziennej – Europejska Jednostka Współpracy Sądowej – Europejskie Biuro Policji – Europejska Wspólnota Gospodarcza – Europejska Agencja Zarządzania Współpracą Operacyjną na Grani- cach Zewnętrznych Państw Członkowskich Unii Europejskiej – Generalny Inspektor Informacji Finansowej – Główny Urząd Ceł – Międzynarodowe Stowarzyszenie Badań nad Przestępczością Zorga- nizowaną – Międzynarodowa Organizacja Policji Kryminalnej – Krajowe Centrum Informacji Kryminalnych – Komenda Główna Milicji Obywatelskiej – Komenda Główna Policji – Komenda Wojewódzka Policji – Środkowoeuropejska Akademii Policyjna – Międzynarodowa Komisja Policji Kryminalnej (International Crimi- nal Police Commission) – Milicja Obywatelska – Ministerstwo Sprawiedliwości – Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji – Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych – Organizacja Narodów Zjednoczonych – Sąd Apelacyjny – Sąd Najwyższy – Urząd Komitetu Integracji Europejskiej Publikatory i czasopisma – Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej – Biuletyn Rzecznika Praw Obywatelskich – Białostockie Studia Prawnicze – Czasopismo Prawa Karnego i Nauk Penalnych – Dziennik Ustaw – Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej – Gazeta Prawna – Gazeta Sądowa – Gdańskie Studia Prawnicze – Przegląd Orzecznictwa – Gazeta Wyborcza – Jurysta – Krakowskie Zeszyty Sądowe – Nowe Prawo – Orzecznictwo Sądów Apelacyjnych – Orzecznictwo Sądu Najwyższego Izba Karna i Wojskowa – Orzecznictwo Sądu Najwyższego w Sprawach Karnych – Orzecznictwo Sądów Polskich Spis skrótów 13 – Państwo i Prawo – Prawo i Życie – Palestra – Prokuratura i Prawo PiP PiŻ Pal. Prok. i Pr. Prok. i Pr. Orzecznictwo – Prokuratura i Prawo, dodatek Orzecznictwo PS RPEiS Rzeczp. SKKiP WPP – Przegląd Sądowy – Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny – Rzeczpospolita – Studia Kryminologiczne, Kryminalistyczne i Penitencjarne – Wojskowy Przegląd Prawniczy art. ENA n. Nr pkt. post. poz. SIS t.j. uchw. uw. wyr. ze zm. zob. Inne – artykuł – europejski nakaz aresztowania – następny (-a, -e) – numer – punkt – postanowienie – pozycja – System Informacji Schengen – tekst jednolity – uchwała – uwagi – wyrok – ze zmianami – zobacz Wprowadzenie Zamysł przygotowania niniejszej książki zrodził się na kanwie różnych inicjatyw ba- dawczych, podejmowanych w ostatnich osiemnastu latach na Wydziale Prawa w Bia- łymstoku. Z perspektywy tego okresu można powiedzieć, że mniej lub bardziej systematyczne badania dotyczące problematyki przestępczości zorganizowanej w nowej formacji społeczno-ustrojowej prowadzone były w Polsce jedynie w kilku ośrodkach akademickich i resortowych. W literaturze wskazuje się1, iż rozpoczęły się one po wy- daniu pierwszej w Polsce monografii poświeconej temu zjawisku2. Jeśli chodzi o ośrodki uniwersyteckie zdecydowanie przoduje tu Wydział Prawa Uniwersytetu w Białymstoku (pozostający do 1997 r. w ramach struktur Uniwersytetu Warszawskiego), gdzie tego rodzaju badania są systematycznie prowadzone od 1993 r. Pozostaje to w związku z powołaniem na tym Wydziale (jeszcze decyzją Se- natu Uniwersytetu Warszawskiego) Zakładu Kryminologii i Problematyki Przestęp- czości Zorganizowanej, który funkcjonował do czasu powołania w 2002 r. Katedry Prawa Karnego, a w jej ramach – Zakładu Prawa Karnego i Kryminologii. Zakład ten obejmował również szeroką specjalizację w zakresie kryminologicznych i prawnych aspektów przestępczości zorganizowanej, kontynuując tym samym podjęty wcześniej kierunek badań. Wiele tematów badawczych z tego zakresu zostało już sfinalizo- wanych, m.in. w ramach zakończonych przewodów doktorskich3 lub habilitacyj- 1 K. Krajewski, Crime and Criminal Justice in Poland (Country Survey), European Journal of Cri- minology 2004, Vol. 1(3), s. 396. 2 Zob. E.W. Pływaczewski, Przestępczość zorganizowana i jej zwalczanie w Europie Zachodniej (ze szczególnym uwzględnieniem Republiki Federalnej Niemiec), Warszawa 1992. 3 Zob. K. Laskowska, Nielegalny handel narkotykami w Polsce, Białystok 1998; Z. Rau, Przestęp- czość zorganizowana w Polsce i jej zwalczanie, Kraków 2002; I. Nowicka, Rozbój drogowy jako przejaw przestępczości zorganizowanej, Kraków 2004; E. Kowalewska-Borys, Świadek koronny w ujęciu dogma- tycznym, Kraków 2004; W. Filipkowski, Zwalczanie przestępczości zorganizowanej w aspekcie finansowym, Kraków 2004. Do tego dochodzą jeszcze dwie niepublikowane rozprawy doktorskie: K.T. Boratyńskiej, Podsłuch w ustawodawstwie polskim i wybranych krajach zachodnich, Białystok 2004 oraz M. Enerliha, łapownictwo w Policji i jego zwalczanie, Białystok 2001. E.W. PłyWACZEWSKI 16 Wprowadzenie nych4, inne są nadal prowadzone. Badania obejmowały w szczególności takie tematy jak: zorganizowana przestępczość narkotykowa, przestępczość zorganizowana i jej zwalczanie w Polsce, korupcja w Policji, rozboje drogowe jako przejaw przestępczości zorganizowanej, problematyka świadka koronnego, zorganizowana przestępczość fi- nansowa ze szczególnym uwzględnieniem procederu prania brudnych pieniędzy, kłu- sownictwo leśne czy wybrane aspekty pracy operacyjnej. Należy także podkreślić, iż w zakresie szeroko rozumianej problematyki przestęp- czości zorganizowanej przedstawiciele białostockiego ośrodka karnistycznego realizowali też wspólne przedsięwzięcia, bądź włączali się do różnych inicjatyw, z przedstawicie- lami innych ośrodków akademickich5 lub określonych instytucji i urzędów. Dotyczy to m.in. pierwszego w Polsce międzynarodowego seminarium pt. „Przestępczość cudzo- ziemców”, które odbyło się w dniach od 14–16.9.1995 r. w Supraślu koło Białegostoku6. W ostatnich latach badania te zostały wzbogacone o nowe obszary dotyczące bez- pieczeństwa obywateli7. 4 Zob. K. Laskowska, Rosyjskojęzyczna przestępczość zorganizowana. Studium kryminologiczne, Białystok 2006; S. Redo, Zwalczanie przestępczości zorganizowanej w Azji Centralnej, Warszawa 2007. 5 Zob. zwłaszcza E.W. Pływaczewski, S. Waltoś, Organized Crime in Poland, [w:] Organized Crime in the Baltic Sea Area. Pre Congress organized by the swedish national section of AIDP, Editions Érés, Toulouse 1998; U. Sieber (hrsg.), Internationale organisierte Kriminalitaet. Herausforderungen und Loesungen fuer ein Europa offener Grenzen, Carl Heymanns Verlag KG, Köln-Berlin-Bonn-München 1998 (w tym M. Ochocki, Organisierte Kriminalitaet in Polen – Die internationale Verbindungen, s. 105–114 i E.W. Pływaczewski, Organisierte Kriminalitaet in Polen – Bekaempfungsaufsaetze, s. 131–144); E.W. Pływaczewski, Spotkanie przygotowawcze Międzynarodowego Stowarzyszenia Prawa Karnego w Sztokholmie (6–8.6.1987 r.), Prok. i Pr. 1997, Nr 12, s. 147–151; tenże, Sprawozdanie z Kolokwium Przygotowawczego do XVI Kongresu AIDP, Guadalajara (Meksyk), (13–17.10.1997 r.), Przegląd Poli- cyjny 1998, Nr 2(50), s. 145–147; B. Hołyst, E. Kube, R. Schulte (red.), Przestępczość zorganizowana w Niemczech i w Polsce, wyd. 2 rozszerzone, Polskie Towarzystwo Higieny Psychicznej, Warszawa–Münster– łódź 1998 (w tym: E.W. Pływaczewski, Wybrane aspekty zapobiegania i zwalczania przestępczości zorganizowanej w Polsce, s. 168–181); A.J. Szwarc, A. Wąsek (hrsg.), Das erste deutsch-japanisch- polnische Strafrechtskolloquium der Stipendiaten der Alexander von Humboldt-Stiftung, Wydawnictwo Poznańskie, Poznań 1998 (w tym: E.W. Pływaczewski, Organisierte Kriminalität in Polen, s. 173–192); Przeciwdziałanie korupcji i zorganizowanej przestępczości. Ośrodek Informacji Rady Europy – Cen- trum Europejskie Uniwersytetu Warszawskiego 1999, Nr 3–4 (w tym E.W. Pływaczewski, Wokół strategii przeciwdziałania przestępczości zorganizowanej w Polsce, s. 56–66 oraz P. Hofmański, S. Zabłocki, Pierwsze doświadczenia ze świadkiem incognito, s. 85–92); B. Kunicka-Michalska, XVI Międzynarodo- wy Kongres Prawa Karnego AIDP (Budapeszt, 5–11.9.1999 r.), PiP 2000, z. 3, s. 98–100; A. Adamski (red.), Przestępczość gospodarcza z perspektywy Polski i Unii Europejskiej. Materiały konferencji między- narodowej (Mikołajki, 26–28.9.2002 r.), Toruń 2003 (w tym: E.W. Pływaczewski, W. Filipkowski, Wybra- ne inicjatywy międzynarodowe w zakresie przeciwdziałania praniu brudnych pieniędzy, s. 359–379). 6 Zob. E.W. Pływaczewski (red.), Przestępczość cudzoziemców. Nowe wyzwanie dla teorii i praktyki. Studia i materiały, Szczytno 1995 [rec. J. Migdał, PWP 1996, Nr 12–13, s. 147–148]. Zob. także A. Siemaszko (red.), Institute of Justice, Crime and Law Enforcement in Poland on the threshold of the 21st century, Warszawa 2000 (w tym E.W. Pływaczewski, Organised Crime, s. 95 i n.); J. Jasiński, A. Sie- maszko (red.), Crime Control in Poland. Polish Report for the Ninth United Nations Congress on the Prevention of Crime and the Treatment of Offenders (Cairo, Egypt, 29.4–8.5.1995 r.), Warszawa 1995 (w tym E.W. Pływaczewski, Economic and Organized Crime, s. 35 i n.). 7 E.W. Pływaczewski, K. Laskowska, G. Szczygieł, E. Guzik-Makaruk, W. Filipkowski, E. Zatyka, Polskie kierunki badań kryminologicznych nad bezpieczeństwem obywateli, Prok. i Pr. 2010, Nr 1–2, s. 176 i n. E.W. PłyWACZEWSKI Wprowadzenie 17 Intencją redaktora naukowego oraz współautorów niniejszego przedsięwzięcia wydawniczego jest możliwie kompleksowe – w ujęciu strukturalnym – ujęcie proble- matyki przestępczości zorganizowanej, obejmujące aspekt historyczny, teoretyczny (zwłaszcza siatkę pojęciową i teorię przestępczości zorganizowanej), kryminologiczny (fenomenologia, etiologia oraz strategie przeciwdziałania), prawny (uwzględniający regulacje prawnokarne, karnoprocesowe oraz z zakresu prawa karnego wykonaw- czego), jak również aspekty instytucjonalne – w ujęciu krajowym i międzynarodowym. Z uwagi na bardzo szeroki zakres tematyczny oraz obowiązujący limit wydawniczy była jednak konieczna daleko idąca selekcja i wybór treści w poszczególnych obszarach tematycznych W poszczególnych częściach książki autorzy w węższym bądź szerszym zakresie nawiązywali też do wyników badań prowadzonych w ramach Katedry Prawa Karnego na Wydziale Prawa w Białymstoku. Dotyczy to zwłaszcza wyników uzyska- nych w ramach realizacji największych w skali naszego kraju projektów badawczych zamawianych8. 8 Chodzi tu o projekt badawczy zamawiany Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego (Nr PBZ- MNiSW-DBO-01/I/2007) pt. „Rozwiązania prawne i organizacyjno-techniczne w zwalczaniu przestęp- czości zorganizowanej oraz terroryzmu ze szczególnym uwzględnieniem problematyki dowodów procesowych oraz instytucji świadka koronnego”, projekt badawczy zamawiany Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego (Nr PBZ–MNiSW–DBO–01/I/2007) pt. „Monitoring, identyfikacja i przeciw- działanie zagrożeniom bezpieczeństwa obywateli”, realizowany w ramach konsorcjum Uniwersytetu w Białymstoku i Wojskowej Akademii Technicznej oraz aktualnie realizowany projekt badawczo-ro- zwojowy Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego pt. „Prawne i kryminologiczne aspekty wdroże- nia i stosowania nowoczesnych technologii służących ochronie bezpieczeństwa wewnętrznego” (Nr OR 00003707) przez konsorcjum Uniwersytetu w Białymstoku oraz PPBW Sp. z o.o. E.W. PłyWACZEWSKI CZĘŚĆ I Przestępczość zorganizowana Zagadnienia wprowadzające
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Przestępczość zorganizowana
Autor:

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: