Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00270 007135 12250280 na godz. na dobę w sumie
Przestrzeń – literatura – doświadczenie. Z inspiracji geopoetyki - ebook/pdf
Przestrzeń – literatura – doświadczenie. Z inspiracji geopoetyki - ebook/pdf
Autor: , Liczba stron: 230
Wydawca: Uniwersytet Śląski Język publikacji: polski
ISBN: 978-8-3801-2847-7 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> naukowe i akademickie >> literaturoznawstwo, językoznawstwo
Porównaj ceny (książka, ebook (-20%), audiobook).

Opracowania pomieszczone w tomie Przestrzeń – literatura – doświadczenie bardzo spójnie wpisują się w nurt komparatystyki literackiej. Zdolności komparatystyczne polegają bowiem na umiejętności dostrzegania ruchów i przepływu materii i idei. Wynikają one też z podejścia (zaczerpniętego od  Akexandra  von Humboldta), w myśl którego nauka, filozofia i poezja nie są odseparowane od siebie, lecz tworzą spójną całość. Dotarcie do tej całości umożliwia nomadyzm intelektualny pozwalający na przekraczanie spetryfikowanych granic klasyfikacji myślenia. Przepływ myśli, materii i idei wiąże się też z praktyką podróżowania – tworząc swoistą geopoetykę z jej otwartością miejsca i traktowaniem Drogi jako celu samego w sobie. Stąd bierze się postulat, by „zmieszać się ze światem, by wyjść poza siebie i stworzyć pisanie-wędrowanie czy wiersz-świat”. Z tymi ideami mierzą się Autorzy prezentowanych opracowań.

Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

Ci, którzy ruszają tropami Kennetha White’a, wydeptują nader często ścieżki krzyżujące się z innymi drogami, a trajektorie wyprawy nie tylko się przecinają, ale wielokrotnie układają się współbieżnie. Te drogi i kierunki można umownie nazwać – nomadyzmem intelektualnym, geopoetyką, poetyką otwartego świata, archipelagiem. Warto jednak mieć świadomość, iż pochodzą one z pola energii, które od kilkudziesięciu lat tworzy sam White, synkretycznie łącząc poezję z filozofią i nauką, Zachód ze Wscho- dem, biografię z twórczością literacką. fragment z wprowadzenia Elżbiety Rybickiej Więcej o książce: CENA 20 ZŁ ISSN 0208-6336 ISBN 978-83-8012-847-7 (+VAT) Agnieszka Bednarek Kazimierz Brakoniecki Ilona Chylińska Tomasz Gęsina Kalina Jaglarz Zbigniew Kadłubek Ekaterina Nikitina Karolina Pospiszil Teresa Rączka-Jeziorska Adam Regiewicz Elżbieta Rybicka Krystian Węgrzynek Angelika Winkler Przestrzeń – literatura – doświadczenie Z inspiracji geopoetyki P r z e s t r z e ń – l i t e r a t u r i a – d o ś w a d c z e n e i PrzestrzeŅ (cid:178) literatura (cid:178) doŜwiadczenie Z inspiracji geopoetyki NR 3468 PrzestrzeŅ (cid:178) literatura (cid:178) doŜwiadczenie Z inspiracji geopoetyki pod redakcjĆ Tomasza GĚsiny i Zbigniewa KadŃubka Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego (cid:122) (cid:29) Katowice 2016 Redaktor serii: Komparatystyka Literacka i Kulturowa Tadeusz Sławek Recenzent Elżbieta Konończuk Spis treści WPROWADZENIE Elżbieta Rybicka Geopoetyka: konstelacja i światowanie GEOPOEZJA Kazimierz Brakoniecki Do kosmopoety Kennetha White’a W STRONĘ TEORII Karolina Pospiszil Geolit, czyli po co nam geografia? Krótki i subiektywny przegląd literaturoznawczych „geo ‑narzędzi” Kalina Jaglarz Taniec pszczół. Wiersz Józefa Ruffera. (Esej geopoetycki) OD STRONY MIASTA Ekaterina Nikitina „Wakuole” współczesnej megapolis. Nowa utopia Agnieszka Bednarek Dworzec – wykolejony dom. Próba oikologii z domieszką hetero‑ topologii 9 15 19 35 53 68 6 Spis treści Ilona Chylińska „Miasto żywe” i „miasto z przewodników” W ŚRODKU ŚWIATA – INSPIRACJE Angelika Winkler Świecie nasz. Terapeutyczne zadanie geopoetyki Teresa Rączka ‑Jeziorska Romantyczne mapowanie przestrzeni ogrodu według Polskiego Inflantczyka Michała Jana Borcha z Warklan (1753–1810) MIĘDZY REGIONAMI Tomasz Gęsina Odnajdywanie śladów w Miedziance. Historii znikania Filipa Sprin‑ gera Zbigniew Kadłubek Mazury – Koeppen. Koncepcja geopoetyki jednającej światy Karolina Pospiszil Prowincjonalne nostalgie? Słów kilka o regionalizmie (z Górnym Śląskiem w tle) Krystian Węgrzynek Wulkan i ludzie. Góra Świętej Anny w tekstach śląskich – od geo‑ polityki do geopoetyki Adam Regiewicz Częstochowa – miejsce wstydliwe. O narracjach powieści krymi‑ nalnych Indeks nazw osobowych Noty o Autorach Nota bibliograficzna 85 97 110 127 142 154 173 190 217 225 229 Wprowadzenie Elżbieta Rybicka Uniwersytet Jagielloński w Krakowie Geopoetyka: konstelacja i światowanie Ci, którzy ruszają tropami Kennetha White’a, wydeptują na‑ der często ścieżki krzyżujące się z innymi drogami, a trajekto‑ rie wyprawy nie tylko się przecinają, ale wielokrotnie układają się współbieżnie. Te drogi i kierunki można umownie nazwać – nomadyzmem intelektualnym, geopoetyką, poetyką otwartego świata, archipelagiem. Warto jednak mieć świadomość, iż pocho‑ dzą one z pola energii, które od kilkudziesięciu lat tworzy sam White, synkretycznie łącząc poezję z filozofią i nauką, Zachód ze Wschodem, biografię z twórczością literacką. Ten szczególny rodzaj integralnego myślenia pozwala mu dostrzec, iż jego włas‑ na trajektoria przecina się z innymi: z drogą Nietzschego na‑ wołującego do wierności wobec ziemi, z poszukiwaniami ziemi i kamieni Artura Rimbaud, z Waltem Whitmanem i Henrym Da‑ videm Thoreau, Charlesem Olsonem i Williamem Carlosem Wil‑ liamsem. Przywołuję te nazwiska nie po to, by wskazać na gene‑ alogię szkocko ‑bretońskiego poety, lecz by uzmysłowić, iż jedną z kluczowych właściwości geopoetyki jest dyspozycja kompara‑ tystyczna. Wynika z tego, jak w myśli White’a, niechęć do par‑ tykularyzmów, do monadycznego – przeciwnego nomadyzmowi – zasklepiania w jednym miejscu, do ideologicznego lokalizmu. Wynika też skłonność do porównań, i tych o wielkiej skali, jak Wschód – Zachód, i tych mniejszych, które tworzą niekiedy za‑ skakujące linie połączeń między filozofami różnych czasów oraz przestrzeni (jak Szkot Eriugena i Gilles Deleuze) i poetami różnych 10 E. Rybicka: Geopoetyka… kultur (jak Bashō, którego tropami White wędrował po Japonii, i Rilke). Dyspozycja komparatystyczna łączy się z dostrzeganiem ru‑ chów i przepływów, zarówno idei, jak i materii, tworzy więc w konsekwencji konstelacje, sieci powiązań. To gest nawiązują‑ cy do przednowoczesnego stanu sprzed separacji na poszczegól‑ ne dziedziny wiedzy, do idei Alexandra von Humboldta, którego White nazywa przodkiem geopoetyki. Dla niemieckiego badacza nauka, filozofia i poezja nie były jeszcze odseparowane od siebie, a tę myśl Humboldta, co warto przypomnieć, podjął u nas Win‑ centy Pol, i jako poeta, i jako geograf. White nazywa to prosto – nomadyzmem intelektualnym, przekraczającym spetryfikowa‑ ne granice klasyfikacji myślenia, by stworzyć nową, wewnętrz‑ nie zróżnicowaną koherencję, działającą na zasadzie archipela‑ gu. Niemniej jednak odnosi się nie tylko do sfery teoretycznej, szkocko ‑bretoński poeta zawsze bowiem podkreśla, iż ruch myśli nierozerwalnie wiąże się z praktyką podróżowania, a transgre‑ sja intelektualna trwale ugruntowana jest w przekraczaniu gra‑ nic geograficznych. Co więcej, podróżują nie tylko ludzie, White wpatrując się w krajobraz, dostrzega ślady ruchów geologicznych, wędrujące skały polodowcowe, pływy i prądy oceanów, migra‑ cyjne szlaki ptaków. Poetyka zawsze więc bierze swój początek ze sfery „geo”, z ziemskich ruchów, a w przypadku poety – z jego wyobraźni czy świadomości geograficznej ukształtowanej przy‑ najmniej w dzieciństwie przez fiordy, cyple, archipelagi Szkocji (potem, jak wiadomo, tych krajobrazów było więcej). I jeszcze jeden trop White’owski. Kolejną bowiem trajektorię wyznacza wykroczenie poza antropocentryzm kultury okcyden‑ talnej. Jakkolwiek sam poeta wskazuje na różnice pomiędzy geo‑ poetyką a ruchami ekologicznymi, to warto jednak pamiętać, iż podstawową stawką w jego projekcie jest Ziemia, a dokładniej od‑ nowienie stosunku do Ziemi, wyjście poza perspektywę rozporzą‑ dzalności znamienną dla cywilizacji europejskiej, która uczyniła z ujarzmiania i eksploatacji środowiska naturalnego swój główny cel. White jest zawziętym krytykiem kultury Zachodu, którą po‑ strzega przede wszystkim jako supermarket, dlatego jego projekt Geopoetyka: konstelacja i światowanie 11 geopoetyki ma być, jak sam powiada, „antidotum na szkodzenie światu”. Reparacyjny i ekologiczny rys geopoetyki to ustanawia‑ nie relacji ze środowiskiem. Brzmi ogólnikowo, ale w poezji roz‑ błyskuje konkretem: berniklą białolicą i zatoką Liannon. O wędrówce śladami White’a nie warto chyba mówić z punk‑ tu widzenia wpływów czy bezpośrednich inspiracji. Więcej wy‑ jaśniającą strategią wydaje się bowiem spojrzenie na nie jako na wspólne tropy czy współbieżne trajektorie. Tak jest w przypadku Kazimierza Brakonieckiego, który najsilniej bodaj wpłynął na re‑ cepcję jego twórczości w Polsce, przekładając, wydając dzieła czy wreszcie rozwijając sieć współpracy pomiędzy Bretanią a regio‑ nem warmińsko ‑mazurskim. Powstałe z jego inicjatywy Centrum Polsko ‑Francuskie Côtes d’Armor – Warmia i Mazury jest waż‑ nym ośrodkiem współdziałania międzyregionalnego, idei „noma‑ dyzowania” kultur, odległych, różnych, choć naznaczonych ry‑ sem Północy. Sam Brakoniecki nie mówi jednak o bezpośrednich wpływach White’a, chodzi tu bowiem raczej o wspólne kierunki poszukiwań. Dlatego też geopoetyka stała się dla niego projek‑ tem współbrzmiącym z ideą otwartego regionalizmu rozwijaną od początku lat dziewięćdziesiątych przez Wspólnotę Kulturową „Borussia”. Głównym jej zadaniem było wyjście poza partyku‑ laryzm jednej tylko kultury narodowej i – miast tego – tworze‑ nie sieci powiązań z przeszłością regionu oraz innymi obszarami. Na marginesie można dodać, iż choć dzisiejsze zainteresowanie kulturą i historią środkowoeuropejską kojarzy się głównie ze strategią wydawniczą Czarnego, to warto pamiętać, że w latach dziewięćdziesiątych realizowały je przede wszystkim „Borussia”, i w ramach czasopisma, i w ramach działalności przekładowej czy wydawniczej, oraz Ośrodek „Pogranicze – sztuk, kultur, na‑ rodów” w Sejnach. Tym jednak, co zdaje się najmocniej łączyć Brakonieckiego i White’a jest światowanie. Dla poety szkocko ‑bretońskiego to poetyka otwartego świata, w którym każde miejsce jest miejscem otwartym. Dla poety warmińsko ‑mazurskiego rdzeniem świato‑ wania i światologii jest pochodzące z warmińskiej gwary słowo „światować”, oznaczające tyle co żyć. Dla Brakonieckiego „świa‑ 12 E. Rybicka: Geopoetyka… towanie” bliskie jest metafizyce konkretu egzystencjalnego, wy‑ czuleniu na realność miejsca. Zmierza ono do otwarcia na świat, w którym zanika podział na to, co zewnętrzne, i to, co wewnętrz‑ ne. Więcej jednak w jego twórczości – co zresztą nie powinno zaskakiwać – historii i pamięci, świat warmińsko ‑mazurski na‑ znaczony jest bowiem przeszłością nie tylko geologiczną, ale jak najbardziej polityczną. Brakoniecki zmierza również, podobnie jak White, do przeformułowania projektu antropologicznego. Znaczy to, że nie jest jedynie piewcą lokalności, ale z jego poezji i prozy wyłania się szczególny rodzaj wspólnoty z materią, świa‑ tem roślin, kamieni, cmentarzy. Konkret metafizyczny to nie tyle idea, ile biografia rzeczy, okolic, rodzin, drzew, konkretnych, usy‑ tuowanych, zawsze pozwalających wniknąć w wymiar ponadjed‑ nostkowy. Z tego powodu w twórczości Brakonieckiego kluczową rolę odgrywają żywoty, ten tradycyjny gatunek biograficzny zo‑ stał jednak przez niego przeniesiony i rozszerzony na realności innego rzędu: pozaludzkie. Innym tropem, a w zasadzie własną tropą podąża Mariusz Wilk. To trajektoria przede wszystkim nomadologiczna, włóczę‑ ga, w której sama Droga jest celem. Zapewne dlatego Wilk ruszył już dosłownie śladami White’a po Labradorze. Obu pisarzy łączy też idea „wędrującego domostwa”, dom nad Oniego jest takim właśnie otwartym, mobilnym miejscem, Drogą, jak sam powiada. Wspólne jest im też wyjście poza geopolitykę i narodowe ramy postrzegania terytoriów, by dostrzec w krajobrazie szczególny ro‑ dzaj mistycznej epifanii, doświadczenie Pustki. Wszystkich pisarzy łączy egzystencjalny i geopoetycki postulat – trzeba zmieszać się ze światem, by wyjść poza siebie i stworzyć pisanie ‑wędrowanie czy wiersz ‑świat. Indeks nazw osobowych Adamczewska Hanna 213 Aftanazy Roman 120 Allen Woody 87, 88, 93 Andruchowycz Jurij 88 Anioł Michał 86 Apostolios 144 Arsenios 144 Arystomachus 37 Arystoteles 60 Augé Marc 69, 71, 84, 200 Austen Jane 22, 23 Bachelard Gaston 28, 32 Bachórz Józef 122 Bachtin Michaił 28, 149 Bahlcke Joachim 175 Baka Józef 44 Baran Bogdan 75, 98, 152 Bartholomew John George 21 Bashō Matsuo 10 Bataille Georges 47–49 Bąk Michał 88 Beardsworth Richard 59 Beb Conradino 101 Bebnik Grzegorz 183 Beck Ulrich 188 Bednarek Agnieszka 68 Bell Currer 112 Bethusy‑Huc von Valeska 179, 186 Bieniasz Stanisław 182 Birkenmajer Józef 46 Bloom Leopold 24 Błasiak Anna 21, 123 Błoński Jan 88 Boberski Wojciech 118 Bobrowicz Jan Nepomucen 111 Bogalecki Piotr 188 Bohuszewiczówna Zofia 37 Bolczyk Kamil 179 Bonaparte Napoleon 86 Bonczyk Norbert 177, 179 Borbals Ādolfs 111 Borch Jan Jędrzej 110 Borch Ludwika 110 Borch Michał Jan 110, 111, 114, 117– 123 Borg Eliza 142 Bradbury Malcolm 21, 123 Brakoniecki Kazimierz 11, 12, 15, 25, 57, 91, 97, 99, 131, 133, 168–170, 182, 189, 193 Breton André 79 Broniewski Władysław 142 Brontë Charlotta 112, 117 Brontë Emily 113, 117 Brown Dan 205 Brown Eleonora 111 Brown George 111 218 Indeks nazw osobowych Brückner Aleksander 37, 44, 50, 76, Brun Charles 163 Buczyńska‑Garewicz Hanna 90, 145, 62, 66, 138 175 146 Bukowska‑Floreńska Irena 160 Burzyńska Anna 170, 191 Bylina Leszek 76, 77 Byron George Gordon 110, 123 Caillois Roger 87, 88 Calvino Italo 24 Carrol Jonathan 85, 86, 89, 91, 92 Casey Edward 33 Celan Paul 43, 46 Celiński Piotr 101 Chachulski Tomasz 115, 118 Chandler Raymon 210 Chmielewski Adam 145 Chojnowski Zbigniew 159, 167, 170 Chomsky Noam 100 Chrobak Agnieszka 131 Chromý Pavel 155, 156 Chudziński Edward 160, 161, 163 Chwedeńczuk Bohdan 152 Chylińska Ilona 85 Chymkowski Roman 69, 200 Cichocki Marek Aleksander 188 Cieński Marcin 119 Cieplińska Halina 97 Cihelková Eva 160 Collins George 59 Czarnacka Agata 98, 174 Czarnecki Jarosław 73 Czermińska Małgorzata 26, 27, 212 Daiches David 21 Dainotto Roberto Maria 167, 168 Damrosz Jerzy 155, 156 Damrot Konstanty 180 Darski Wojciech Dariusz 189 Dąbrowska‑Partyka Maria 157–159, 178 Dąbrowski Mieczysław 26 Decker Gunnar 142 Deleuze Gilles 9, 53–55, 57, 58, 60, Delille Jacques 118 Derrida Jacques 181 Diogenian 144 Dostojewski Fiodor 32 Dunin‑Borkowski Jerzy 111 Dutka Elżbieta 169 Dylus Aniela 210 Dzienisz Magda 73 Dzierżoń Jan 37 Eco Umberto 24 Eiden Maximilian 175, 176, 184, 185 Eliade Mircea 204 Emerson Ralph Waldo 102 Eriugena Jan Szkot 10 Esposito Roberto 48, 49 Fabre Jean Henri 37 Faulkner William 32 Fawcett Carolyn R. 24 Fischer Josef Ludvik 164 Fitjar Rune Dahl 155, 158 Flamingo Elvin 73 Forsyth Wilhelm 119 Foucault Michel 69, 70, 212 Fryderyk Wilhelm III Pruski 178 Fuller Richard Buckminster 61–67 Gadamer Hans‑Georg 108, 109 Garančs Artūrs 111 Gaschin de Melchior Ferdinand 176 Gaschin von Adam 178 Gawrecki Dan 175 Gazda Grzegorz 116 Gęsina Tomasz 127, 132 Gizbert‑Studnicki Juliusz 72 Głowiński Michał 191, 212 Goedel Peter 147 Goethe von Johann Wolfgang 114 Indeks nazw osobowych 219 Gołąb Mariusz 116, 117 Gomulicki Juliusz Wiktor 127 Gosk Hanna 26 Górny Antoni 188 Górska Maria 37 Grażyński Michał 185 Grechuta Marek 97, 105, 106, 109 Grzęda Ewa 119 Guardini Romano 46–48 Guattari Félix 53–55, 57, 58, 60, 62, 66 Gulbinowicz Henryk 187 Hammett Dashiell 210 Handke Kwiryna 155–157 Haneke Michel 190 Harasym Sarah 188 Haubold‑Stolle Juliane 182 Hayduk Alfons 177 Heidegger Martin 15, 60, 68, 69, 71, 75, 78, 80–84, 97, 98, 107, 149 Herder von Johann Gottfried 114 Heska‑Kwaśniewicz Krystyna 185 Hesse Herman 142 Hierowski Zdzisław 165, 177 Hodor Katarzyna 116 Hodrová Daniela 28, 29 Hoersing Otto 185 Hölderlin Friedrich 107, 131 Housková Anna 170 Hrabák Josef 162 Hrbata Zdenék 170 Huber Franciszek 37 Hudečková Helena 155, 156, 163 Hudzik Jan Paweł 101 Humboldt von Alexander 10, 103, 104 Hurrel Andrew 160 Husserl Edmund 149 Hutnikiewicz Artur 129 Imiela Emanuel 184 Ingarden Roman 146, 147 Italiano Federico 191 Jaglarz Kalina 35 Jamroziński Tomasz 193, 200, 209– 212 Jan Paweł II 176 Janelis Ilzes Māras 117 Janion Maria 39 Janowicz Tomasz 165 Jarecka Dorota 134 Jarzębski Jerzy 208 Jaskółowa Ewa 162 Jones Norah 202 Joyce James 23 Jünger Enst 43, 46, 48 Jura Czesław 53 Kaczmarek Ryszard 175 Kadłubek Wincenty 144 Kadłubek Zbigniew 75, 79, 81–83, 93, 132, 142, 214 Kalinowski Daniel 132 Kaliszewski Wojciech 119 Kałążny Jerzy 169 Kant Immanuel 102, 114 Karaś Dorota 73 Karpińska Grażyna 203 Karpiński Adam 118 Karpiński Franciszek 114, 118 Kasperski Edward 132 Kepler Johannes 44, 45 Kleinwächter Atanazy 179 Klichta Jerzy Andrzej 187 Klukowski Bogdan 90 Kmita Jerzy 192 Koeppen Wolfgang 142, 147–153 Kolbuszewski Jacek 162 Kolbuszewski Stanisław 180 Komenda Petr 170 Komendant Tadeusz 47, 212 Konończuk Elżbieta 23 Konstantynow Dariusz 118 Korfanty Wojciech 185 Kornmeier Uta 20 Korzeniowska Petronela 178, 179 220 Indeks nazw osobowych Kosiński Adam Amilkar 111 Kosowska Ewa 116, 117, 157, 158 Koss Feliks 180 Kossak‑Szczucka Zofia 186 Kossakowska‑Jarosz Krystyna 176 Kostkiewiczowa Teresa 119 Kotyńska Katarzyna 88 Kowalczykowa Alina 122 Kowalewski Jacek 19 Kowalska Małgorzata 181 Koyré Alexandre 54–56 Krasicki Ignacy 114 Kronenberg Anna 108 Kropiwnicki Maciej 188 Krzanowska Halina 53 Krzysztofek Kazimierz 155 Kubicki Roman 101 Kulesza‑Gierat Monika 115 Kulik‑Kalinowska Adela 132 Kunce Aleksandra 75, 79, 82, 93, 214 Kunicki Wojciech 46 Kunz Tomasz 188 Kußmann Matthias 148 Kyburz Mark 20 Ladoo Harold Sony 33 Le Play Frédéric 162 Leroi‑Gourhan André 60 L’Estrange Fawcett Louise 160 Lévinas Emmanuel 49 Linek Bernard 182 Lipscher Winfried 189 Lipska Ewa 189 Lis Kanizy 177 Listwan Jerzy Paweł 38 Lompa Józef 178 Lorrain Claude 115 Lošťák Michal 155, 156, 163 Lovell Jerzy 130 Lubosz Bolesław 184 Łabutin Beata 176 Łakomy Katarzyna 116 Łebkowska Anna 25 Łoboz Małgorzata 178 Łotman Jurij 176 Łukaszewicz Małgorzata 91 Macura Vladimír 29 Maeterlinck Maurice 36, 40, 42 Magris Claudio 40 Majewski Jacek 38 Majmurek Jakub 188 Malinová Lenka 170 Málková Iva 170 Mann Erika 148 Mann Klaus 148 Mann Thomas 68 Markowski Michał Paweł 20, 25, 170, 191 Marszałek Magdalena 191 Martinek Libor 26, 163–166, 169 Maser Chris 38, 42 Masnyk Marek 175, 176, 184, 185 Mathesius Vilém 164 Matuszewski Krzysztof 49 Mazzotti de Vincenz 111, 118 McNeille Andrew 24 Memling Hans 72 Miarka Karol 174, 179 Michalski Krzysztof 68, 107 Mickiewicz Adam 110 Mikołajczak Małgorzata 132, 159, 170, 171 Miller Marek 130 Miłosz Czesław 106, 193 Miłosz Oskar Władysław 106 Mischke Maciej 176 Mitchell Timothy 85 Mitek‑Dziemba Alina 188 Mitkowska Anna 115–117 Mizińska Jadwiga 138 Morcinek Gustaw 41, 181, 185, 188 Moretti Franco 21–23, 27 Mori Carla 193, 195, 197, 201, 203, 209, 211 Indeks nazw osobowych 221 Moslund Sten Pultz 32, 33 Mozart Wolfgang Amadeus 86 Müller‑Waldeck Gunnar 150 Musialik Wanda 176 Nawarecki Aleksander 44 Nawrot Aneta 193 Netz Feliks 189 Niedźwiedzki Robert 174 Niekrawietz Hans 183, 185, 188 Niesiecki Kasper 111 Nietzsche Fryderyk 9, 16, 47, 49, 104, 138, 145, 146, 149, 152 Nikitina Ekaterina 53 Nora Pierre 27 Norwid Cyprian Kamil 128 Nossol Alfons 176 Nowikow Nikołaj Iwanowicz 121 Nycz Ryszard 20, 25 Obuch Marta 193, 195, 204, 213, Odyniec Edward 110 Okopień‑Sławińska Aleksandra 191, 214 212 Okulicz‑Kozatyn Radosław 169 Olson Charles 9 Ostaszewski Robert 169 Ostrowski Eryk 112 Palas Karel 162 Pasierska Hanna 113 Paszkiewicz Piotr 118 Patkowski Aleksander 162 Pawełczyk Małgorzata 111 Pawlikowski Jan Galbert 38 Pawluśkiewicz Jan Kanty 105, 109 Perminides 106, 107 Piasek Wojciech 19 Piļpuks Jānis 111 Pol Wincenty 10 Polanowska Jolanta 118, 119 Pollok Ewald 177, 178, 180 Poniatowski Stanisław August 111, 118, 119, 123 Popper Karl Raimund 145 Pospiszil Karolina 19, 154 Poussin Nicolas 39, 115 Prieto Eric 32 Priszwin Michał 142 Prochaśko Taras 43 Proudhon Pierre‑Joseph 162 Prus Bolesław 90, 93 Przybylski Ryszard 112, 114, 115, 119, 120, 122 Przybyłowska Maria 142 Przyłębski Andrzej 109 Rarot Halina 138 Rawinis Marian Piotr 193 Rączka‑Jeziorska Teresa 110 Reisch Chryzogon 176, 178 Rejter Artur 129 Rewers Ewa 86–88 Ribas Moon 55–57 Rilke Rainer Maria 10 Rimbaud Artur 9, 15 Ritter Rüdiger 183 Rodaway Paul 33 Romanow Paweł I 118 Rostropowicz Joanna 175 Roszak Joanna 134 Rousseau Jan Jakub 114 Roździeński Walenty 173, 187 Ruffer Józef 35, 36, 39, 50 Rurawski Józef 129, 130, 137 Rusnak Renata 43 Rybicka Elżbieta 9, 19, 20, 22, 23, 25, 26, 30, 33, 90, 134, 137, 138, 141, 159, 163, 166–171, 174, 177, 182, 187, 191, 192 Rymkiewicz Jarosław Marek 114, 115 Schiller Friedrich 114 Schlögel Karl 23, 128 Schlosser Horst Dieter 21 222 Indeks nazw osobowych Schmitt Carl 188 Scholtis August 181, 186, 188 Semka Piotr 187 Ševčíková Adéla 155, 156, 163 Seweryn Agata 115 Sicińska Edyta 148 Siewniak Marek 117 Simonides Dorota 159, 160 Sindane Jabu 160 Skowroński Aleksander 177 Skórczewski Dariusz 26 Skwarczyńska Stefania 163, 192 Sławek Tadeusz 43, 75, 79, 80, 82, 92, 93, 132, 188, 214 Sławiński Janusz 191 Snoch Bogdan 166 Snopek Jerzy 118 Snyder Gary 100, 101 Sobczyk Bernard 78 Sobota Kolumban 179, 180 Sondors Konrāds 111 Sosnowska Danuta 26 Spivak Gayatri Chakravorty 188 Springer Filip 127, 133–141 Staff Leopold 68, 176 Staff Marek 140, 141 Staniczkowa Łucja 162–164 Steinbeck John 149 Stelmachowska Bożena 163 Stiegler Bernard 59 Stradins Janis 111 Süskind Patrick 91–93 Sutkowska Dorota 44 Swirida Inessa 121 Szafrańska Małgorzata 118 Szczepański Marek Stanisław 155 Szewczyk Wilhelm 179 Szkudlarek Tomasz 93, 94 Szramek Emil 173 Śliwiak Tadeusz 109 Ślwiński Piotr Jordan 203 Świderska Teresa 112 Taborska Katarzyna 140 Tally Robert T. 20, 21, 24, 31 Tamami Katada 24 Taranek‑Wolańska Olga 178 Thoreau Henry David 9, 97 Tischner Józef 49, 188, 210 Tokarz Bożena 116 Tolkien Johan Ronald Reuel 32 Traba Robert 168 Traugutt Romuald 196 Trembecki Stanisław 118 Trepte Hans‑Christian 26 Trybuś Krzysztof 169 Ugniewska Joanna 40 Unamuno Miguel de 174 Uniłowski Krzysztof 169 Urbanová Svatava 170 Urbański Marek 121 Urbas Andrzej P. 181 Ursel Marian 178 Uruski Seweryn 111 Villiers Bertus 160 Waniek Henryk 143, 175 Wańkowicz Melchior 130, 150 Ważyk Adam 79 Weigel Sigrid 20 Weretiuk Oksana 20 Wergiliusz 39 Wesołowski Jacek 73, 74 Westphal Bertrand 26, 29–32 Węgrzynek Krystian 173 White Kenneth 9–12, 15, 24–26, 54–57, 61, 66, 67, 91, 97–105, 107–109, 131–133, 137–139, 149, 151, 152, 174, 180, 182, 189, 191, 193 Whitman Walt 9, 15, 58, 59 Wientzek Wolfgang 175 Wierny Aleksander 193, 196, 198, 204, 206, 211 Indeks nazw osobowych Wierzbicka Bożena 117 Wierzbiński Maciej 165 Wiesiołek Bonifacy 180 Wilk Mariusz 12 Wille Theodor 150 Williams William Carlos 9 Winkler Angelika 97 Witek Arkadiusz 179 Wittgenstein Ludwig 152 Woitsch Jiří 29 Wollman Franek 162 Wolny Kazimierz 129, 130 Wolski Marcin 193 Woolf Virginia 24 223 Zajac Peter 158 Zaleski Bronisław 118, 119 Zaleski Marek 25 Zaniewicki Zbigniew 181 Zarankiewicz Marek 174 Závodský Artur 162 Zelenka Miloš 26 Zieliński Bronisław 149 Změlík Richard 170 Żabicki Zbigniew 129 Żakowski Jacek 100 Żurowski Maciej 88 Żyłko Bogusław 176 Noty o Autorach Agnieszka Bednarek – ur. w 1987 r., literaturoznawca, etnolog, doktorantka Wydziału Filologicznego Uniwersytetu Gdańskiego, członkini Pomorskiego To‑ warzystwa Filozoficzno ‑Teologicznego. Literaturoznawczo zajmuje się twórczo‑ ścią Adama Mickiewicza w kontekście mistyki filozoficznej i postsekularyzmu, etnologicznie interesuje się religijnością i tożsamością Kaszubów. Obecnie pra‑ cuje w Muzeum Narodowym w Gdańsku. Kazimierz Brakoniecki – ur. 1952, poeta, eseista, animator kultury, tłumacz, współtwórca regionalnego ruchu „Borussia”. Redaktor naczelny czasopisma „Bo‑ russia. Kultura. Historia. Literatura”. Autor trzydziestu książek poetyckich oraz eseistyczno ‑autobiograficznych. Ostatnio wydał tom Terra Nullius (2014). Otrzy‑ mał między innymi nagrodę im. Stanisława Piętaka (1991), paryskiej „Kultury” (1996), Ministra Kultury (2001), Laur Polskiego Komitetu UNESCO (2007). Ilona Chylińska – studentka filologii polskiej i sztuki pisania na Uniwersytecie Śląskim w Katowicach. Członkini Studenckiego Koła Naukowego Śląskoznaw‑ ców – Silesius. Prowadzi stronę literacką http://ostatni ‑czytelnik.blogspot.com. Tomasz Gęsina – doktorant w Katedrze Literatury Porównawczej i wykładowca w Szkole Języka i Kultury Polskiej Uniwersytetu Śląskiego. Uczestnik kilkunastu konferencji naukowych. Publikował w „Postscriptum Polonistycznym”, „Kultu‑ rze Liberalnej”, „Opcjach”, „Borussii”, „Masce”, „Zalewie Kultury”. Interesuje się polską prozą XX i XXI wieku, teorią literatury (zwłaszcza badaniami nad kategorią przestrzeni), nauczaniem języka polskiego jako obcego, kinem super‑ bohaterów. Kalina Jaglarz – ur. 1991 r. w Katowicach, studentka filologii polskiej na Uni‑ wersytecie Śląskim. Współpracowała przy redakcji książki Wilki i ludzie. Małe kompendium wilkologii, publikowała m.in. w „Opcjach” (artykuł), „Dzikim 226 Noty o Autorach życiu”; w bieżącym roku ukazała się książka Ptaki. Przeploty (współredakcja z dr hab. Beatą Mytych ‑Forajter) będąca tomem poseminaryjnym (seminarium „Ptaki”). Zbigniew Kadłubek – ur. w 1970 r. na Górnym Śląsku, filolog klasyczny, eseista, pisarz, kierownik Katedry Literatury Porównawczej na Wydziale Filologicznym Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach. Autor wielu publikacji o dawnej i współ‑ czesnej kulturze Górnego Śląska. Opublikował z Aleksandrą Kunce zbiór esejów pt. Myśleć Śląsk (Katowice 2007), Święta Medea. W stronę komparatystyki po‑ zasłownej (Katowice 2010, 2011, nominowana do Nagrody Literackiej Gdynia 2011). Publikuje także w śląskim języku regionalnym: Listy z Rzymu (2008, 2012) oraz przekład Ajschylosa na śląski etnolekt (2013). Ostatnio wydał prozę pt. Fado. Piosenka o duszy (Katowice 2015). Stypendysta Ministerstwa Kultu‑ ry i Dziedzictwa Narodowego (2011), Członek Komisji Historycznoliterackiej PAN w Katowicach, Towarzystwa Literackiego im. T. Parnickiego, Johannes‑ ‑Bobrowski ‑Gesellschaft e.V. w Berlinie i CompaRes – International Society for Iberian ‑Slavonic Studies w Lizbonie; członek rady redakcji kwartalnika „Fabry‑ ka Silesia”. Ekaterina Nikitina – doktorantka w Katedrze Literatury Porównawczej na Wy‑ dziale Filologicznym Uniwersytetu Śląskiego. Jej zainteresowania badawcze to: posthumanizm, science art, animal studies, media studies. Karolina Pospiszil – dr, Katedra Literatury Porównawczej na Wydziale Filo‑ logicznym Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach; badaczka kultury Europy Środkowej; interesuje się także problematyką pogranicza, geokrytyką i litera‑ turą współczesną. W 2017 roku ukaże się jej książka Swojskość i utrata. Ob‑ raz Górnego Śląska w literaturze polskiej i czeskiej po 1989 roku. Autorka kilku artykułów naukowych w czasopismach polskich i zagranicznych, redaktorka książek naukowych i beletrystycznych, tłumaczka z języka czeskiego. Teresa Rączka ‑Jeziorska – dr, absolwentka Uniwersytetu Śląskiego w Katowi ‑ cach, od 2009 r. współpracuje z Pracownią Literatury Romantyzmu IBL PAN (Atlas polskiego romantyzmu. Świat – Europa – Polska, Romantyzm w świetle nowych źródeł), Laureatka Nagrody Prezesa Rady Ministrów (2015) oraz Naro‑ dowego Centrum Kultury (2014) za najlepszą pracę doktorską (Polsko ‑inflancka literatura romantyczna). Zainteresowania naukowe: literatura romantyczna (ze szczególnym uwzględnieniem literatury polsko ‑inflanckiej i ukraińskiej), literatu‑ ra polska na wschodnich pograniczach w kontekście studiów postkolonialnych, kultura rosyjska w państwach bałtyckich, a także pogranicze polsko ‑bałtyckie. Adam Regiewicz – dr hab., prof. nadzw. w Akademii im. Jana Długosza w Czę‑ stochowie, kierownik Zakładu Teorii Literatury oraz Pracowni Komparatystyki Noty o Autorach 227 Kulturowej, członek Polskiego Stowarzyszenia Komparatystyki Literackiej; zaj‑ muje się transkulturowym badaniem średniowieczności, antropologią audiowi‑ zualności i nowych mediów oraz kerygmatycznością przekazów kulturowych (filmu, przekazów medialnych, reklamy) w ramach szeroko pojętych badań postsekularnych. Ostatnio opublikował: Mediewalizm wobec zjawisk audiowi‑ zualnych i nowych mediów (2014) oraz Literatura – nowe media. Homo irretitus w kulturze literackiej XX i XXI wieku (2015). Elżbieta Rybicka – dr hab., adiunkt w katedrze Antropologii Literatury i Badań Kulturowych Uniwersytetu Jagiellońskiego. Zainteresowania naukowe: geopo‑ etyka, spatial turn, zwrot topograficzny, kultura miasta i praktyki artystyczne w przestrzeni miejskiej, pamięć a przestrzeń, badania regionalne i narracje lo‑ kalne, kultura popularna, antropologia i geografia zmysłów, podróż i turystyka jako zjawiska kulturowe. Autorka książek: Formy labiryntu w prozie polskiej XX wieku (2000), Modernizowanie miasta. Zarys problematyki urbanistycznej w polskiej literaturze nowoczesnej (2003), Geopoetyka. Przestrzeń i miejsce we współczesnych teoriach i praktykach literackich (2014). Krystian Węgrzynek – dr, nauczyciel języka polskiego w katowickich liceach. Zajmuje się edukacją regionalną oraz studiami nad literaturą Górnego Śląska. Pracę doktorską Języki mitu, historii, religii w literaturze na Górnym Śląsku. Ana‑ liza wybranych dzieł XX wieku regionu pogranicza napisał pod kierunkiem prof. UŚ dra hab. Zbigniewa Kadłubka. Angelika Winkler – mgr, absolwentka Zarządzania Międzykulturowego Szkoły Zarządzania Uniwersytetu Śląskiego. Stypendystka Uniwersytetu Mateja Bela w Bańskiej Bystrzycy na Wydziale Ekonomicznym. Słuchaczka Studiów Pody‑ plomowych Administracji i Zarządzania na Wydziale Prawa i Administracji UŚ. Interesuje się literaturą, filmem oraz podróżami – również kulinarnymi. Redaktor Barbara Konopka Projektant okładki i stron działowych Anna Gawryś W projekcie wykorzystano grafikę Erica Fishera, podlegającą licencji Creative Commons (CC BY 2.0) https://creativecommons.org/licenses/by/2.0 Redaktor techniczny Paulina Dubiel Korektor Ligia Dziadas Łamanie Alicja Załęcka Copyright © 2016 by Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego Wszelkie prawa zastrzeżone ISSN 0208‑6336 ISBN 978‑83‑8012‑846‑0 (wersja drukowana) ISBN 978‑83‑8012‑847‑7 (wersja elektroniczna) Wydawca Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego ul. Bankowa 12B, 40‑007 Katowice www.wydawnictwo.us.edu.pl e‑mail: wydawus@us.edu.pl Wydanie I. Ark. druk. 14,5. Ark. wyd. 12,0 Papier offset. kl. III, 90 g Cena 20 zł (+ VAT) Druk i oprawa: EXPOL, P. Rybiński, J. Dąbek, Spółka Jawna ul. Brzeska 4, 87‑800 Włocławek Ci, którzy ruszają tropami Kennetha White’a, wydeptują nader często ścieżki krzyżujące się z innymi drogami, a trajektorie wyprawy nie tylko się przecinają, ale wielokrotnie układają się współbieżnie. Te drogi i kierunki można umownie nazwać – nomadyzmem intelektualnym, geopoetyką, poetyką otwartego świata, archipelagiem. Warto jednak mieć świadomość, iż pochodzą one z pola energii, które od kilkudziesięciu lat tworzy sam White, synkretycznie łącząc poezję z filozofią i nauką, Zachód ze Wscho- dem, biografię z twórczością literacką. fragment z wprowadzenia Elżbiety Rybickiej Więcej o książce: CENA 20 ZŁ ISSN 0208-6336 ISBN 978-83-8012-847-7 (+VAT) Agnieszka Bednarek Kazimierz Brakoniecki Ilona Chylińska Tomasz Gęsina Kalina Jaglarz Zbigniew Kadłubek Ekaterina Nikitina Karolina Pospiszil Teresa Rączka-Jeziorska Adam Regiewicz Elżbieta Rybicka Krystian Węgrzynek Angelika Winkler Przestrzeń – literatura – doświadczenie Z inspiracji geopoetyki P r z e s t r z e ń – l i t e r a t u r i a – d o ś w a d c z e n e i
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Przestrzeń – literatura – doświadczenie. Z inspiracji geopoetyki
Autor:
,

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: