Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00366 008358 11063081 na godz. na dobę w sumie
Retoryka - sztuka przekonywania - ebook/pdf
Retoryka - sztuka przekonywania - ebook/pdf
Autor: Liczba stron: 128
Wydawca: BC Edukacja Sp. z o.o. Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-61655-65-7 Rok wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> nauka języków obcych
Porównaj ceny (książka, ebook, audiobook).

Przekonywanie rozmówców do własnych racji i oddziaływanie za pomocą przekazywanych treści jest sztuką. W tej książce wyjaśniamy m.in., jak można skutecznie wzmacniać argumentację wykorzystując odpowiednie konstrukcje zdaniowe, siłę głosu czy mowę ciała. Analizując zjawiska składające się na proces komunikacji – refleksję, koncentrowanie uwagi, przekazywanie informacji, przekonywanie, sterowanie i namawianie – pokazujemy, jak można się porozumiewać w najtrudniejszych sprawach w sposób elegancki i zgodny z kryteriami sztuki retorycznej. Ponadto podajemy w niej przykłady wykorzystania wiedzy z zakresu retoryki jako narzędzia analizy rozmowy.

Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

retoryka – sztuka przekonywania Jak mówić, aby nas słuchano; Jak skutecznie argumentować Cornelia Dietrich retoryka – sztuka przekonywania Jak mówić, aby nas słuchano; Jak skutecznie argumentować Cornelia Dietrich Wydano na licencji Cornelsen Verlag GmbH Co. OHG, Berlin. Przy opracowywaniu edycji polskiej wykorzystano tekst, układ graficzny oraz ilustracje z niemieckiego oryginału. Tytuł oryginału: Rhetorik Przekład: Beata Moryl Redakcja: Elżbieta Kirpluk, Anna Konarzewska-Żuczek Skład: Logoscript Wszelkie prawa zastrzeżone. Zabrania się wykorzystywania niniejszej książki i jej części do innych niż prawnie ujętych celów, bez uprzedniej pisemnej zgody wydawcy. Zgodnie z prawem autorskim, bez uprzedniej zgody wydawcy zabrania się powielania, zapisywania, oraz zamieszczania dzieła lub jego części w sieci komputerowej, a także w wewnętrznej sieci szkół i innych placówek oświatowych. © Cornelsen Verlag GmbH Co. OHG, Berlin 2005 © BC Edukacja Sp. z o.o., Warszawa 2008 Wydanie I Druk i oprawa: Wrocławska Drukarnia Naukowa PAN ISBN: 978-83-61059-13-4 Przedmowa Podręcznik retoryki stanowi dla autora szczególne wy- zwanie. Z jednej strony retoryka to nauka humanistyczna uwzględniająca różne poglądy na ten sam temat, z drugiej strony czytelnik oczekuje jednoznacznych instrukcji, jak mówić. W niniejszym dziele traktującym o retoryce stosowa- nej chciałabym skonfrontować tę sprzeczność z własnym doświadczeniem: połączyłam wyniki badań naukowych z praktyką trenerki komunikacji i retoryki. Miałam przy tym możliwość sięgnąć po prace prof. Gerda Kegla i dr. Gerharda Schmida z Instytutu Psycholingwistyki na Uni- wersytecie Monachijskim, za co pragnę im szczególnie po- dziękować. Naukowa metoda postępowania oznacza, że zawsze kry- tycznie analizujemy wyniki badań. Z tego powodu w mojej książce przedstawiam zróżnicowane poglądy na sposoby zachowań językowych i staram się unikać uogólnień. Czytelnikowi także radzę, aby nie przyjmował bezkry- tycznie technik retorycznych opisanych w publikacji, lecz najpierw przemyślał, czy dana technika faktycznie jest odpowiednia dla niego samego, jego rozmówców i danej sytuacji komunikacyjnej. Jeśli w ten sposób użytkownik znajdzie drogę do zmierzenia się z retoryką na wyższym po- ziomie, to uczynił pierwszy krok ku zmianie zachowania! Monachium, luty 2005 Cornelia Dietrich Spis treści Wprowadzenie . . . . . . . . . . . . . . . . . 9 1 . Proces pierwszy – Refleksja . . . 13 13 1.1 Jak człowiek oddziałuje na innych ludzi? . . . . 1.2 Przekaz werbalny . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 15 22 1.3 Przekaz parawerbalny . . . . . . . . . . . . . . . . . 30 1.4 Przekaz niewerbalny . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1.5 Zachowanie kongruentne i niekongruentne . 38 40 Podsumowanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2 . Proces drugi – Koncentracja . . . 41 2.1 Dlaczego należy najpierw skoncentrować się na rozmówcy? . . . . . . . . 2.2 Kryteria analizy rozmówcy . . . . . . . . . . . . . . 2.3 Technika aktywnego słuchania . . . . . . . . . . 2.4 Słuchanie taktyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . Podsumowanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 41 42 51 56 58 3 . Proces trzeci – Informowanie . . . 59 3.1 Co oznacza poprawny retorycznie przekaz informacji? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 3.2 Kryteria zrozumiałości . . . . . . . . . . . . . . . . 59 61 3.3 Indukcyjna i dedukcyjna budowa wypowiedzi 3.4 Formułowanie dyrektywne i niedyrektywne . . Podsumowanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 68 70 73 4 . Proces czwarty – Przekonywanie . . . . . . . . . . . . 74 74 75 76 79 82 83 4.1. Zaangażowanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 4.2 Czym jest argument? . . . . . . . . . . . . . . . . . 4.3 Sposoby argumentowania . . . . . . . . . . . . . . 4.4 Kierunki argumentacji . . . . . . . . . . . . . . . . 4.5 Przekonywanie za pomocą przykładów . . . . . 4.6 Przekonywanie za pomocą sformułowań . . . . bliższej perspektywy Figury retoryczne . . . . . . . . . . . . . . . . . Podsumowanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 84 88 5 . Proces piąty – Nakierowywanie . . . . . . . . . . . 89 89 91 95 99 5.1 Czy nakierowywanie to manipulacja? . . . . . . 5.2 Techniki nakierowywania . . . . . . . . . . . . . . 5.3 Formy pytające . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 5.4 Reakcja na pytania krytyczne . . . . . . . . . . . bliższej perspektywy Typy pytań . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 102 Podsumowanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1 04 6 . Proces szósty – Zdobywanie przewagi . . . . . . . 1 05 6.1 Co oznacza „zdobycie przewagi”? . . . . . . . . 1 05 6.2 Radzenie sobie z kontrowersyjnymi sytuacjami komunikacyjnymi . . . . . . . . . . . . 1 06 6.3 Przerywanie innym i niepozwalanie na wejście sobie w słowo . . . . . . . . . . . . . 111 6.4 Jak radzić sobie z atakami emocjonalnymi? 1 16 6.5 Błyskotliwość . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 120 Podsumowanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1 23 Bibliografia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1 24 O Autorce . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 125 Wprowadzenie Procesy retoryczne W naszym życiu zawodowym i prywatnym mamy do czynienia z wieloma sytuacjami komunikacyjnymi. Ciągle prowadzimy rozmowy z kolegami, przełożonymi, klientami, współpracownikami, przyjaciółmi i członkami rodziny. Na- suwa się więc wniosek, że sukces i uznanie są nierozerwalnie związane z umiejętnościami komunikacyjnymi, które pre- zentuje dana osoba. Nie bez powodu, np. podczas rozmów kwalifikacyjnych, przykłada się tak dużą wagę do tzw. „soft skills”, czyli społecznych kompetencji kandydatów. Już ponad 2000 lat temu ludzie mieli świadomość, że efek- tywna komunikacja jest niezbędnym elementem współistnie- nia. Po wprowadzeniu demokracji w starożytnej Grecji nie- przerwana wymiana myśli na tematy polityczne i filozoficzne stała się ośrodkiem całego systemu. Z tego powodu zaist- niało duże zapotrzebowanie na dobrych mówców i rozwinął się nawet cały system ich kształcenia. Jego trzon stanowiła retoryka. Kwintylian, rzymski nauczyciel tego przedmiotu, w I w. n.e. zdefiniował ją jako: „ars bene dicendi”, czyli „sztu- kę dobrego mówienia”. Stanowisko prezentowane podczas współczesnych semi- nariów dotyczących komunikacji i teorie antycznej retoryki dzieli jednak przepaść: dzisiejsze oferty dokształcania obej- mują przede wszystkim tematy koncentrujące się wyłącznie na prezentacji tego, co się mówi, a więc na podziale i doborze słów, długości zdań, rzeczowości, wiarygodności, przyciąga- niu uwagi itd. Retoryka klasyczna obejmuje jednak dużo więcej zagad- nień. Przedmiotem jej zainteresowania są nie tylko środki ję- zykowo-stylistyczne, lecz także poznanie, czyli poszukiwanie prawdy. Celem retoryki jest znalezienie właściwej odpowie- dzi na sporne kwestie za pomocą analizy językowej. Chodzi 9 więc nie tylko o to, aby wyjść zwycięsko z danej sytuacji ko- munikacyjnej, lecz także o to, aby spełnić przy tym pewne wymagania natury etyczno-moralnej, zobowiązując się do poszukiwania prawdy. „Dobrą mowę” można więc zdefiniować jako sztukę ko- munikowania się – z jednej strony skutecznego, pięknego i logicznego, a z drugiej: moralnie nienagannego. Można by tu postawić zarzut, że tak daleko posunięty ide- alizm jest nie na miejscu w czasach szybko zmieniających się obrazów i krótkich komunikatów. Wiele debat politycznych pokazuje nam, że słuchacz często nie wyrabia sobie opinii o czymś na podstawie gruntownej analizy problemu, lecz za sprawą chwilowego oddziaływania mówcy. Osiągnięcie takiego efektu jest celem wielu szkoleń na te- mat sztuki przemawiania. Koncentrują się one tylko na mo- mencie, w którym zachodzi komunikacja i próbują wskazać uczestnikom metody pozwalające im opanować tę sytuację, dobrze się „sprzedać” i przeforsować własne zdanie. W wielu sytuacjach nie bierze się pod uwagę, że kontakt z rozmówcą nie urywa się po zakończeniu rozmowy. Możli- we, że po jakimś czasie zorientuje się on, że za pomocą pew- nych trików został przekonany do czegoś, czego tak napraw- dę nie chciał. (Kto z nas nie znalazł się choć raz w sytuacji, gdy dopiero po zakończonej rozmowie przyszło nam do głowy to, co mogliśmy powiedzieć.) W tym momencie nasza opinia o tak przekonującym mówcy nie byłaby już tak pozytywna. Z tego powodu retoryka, która zobowiązuje się nie tylko do pięknego, lecz także odpowiedzialnego używania słowa, nie może być uznana za idealistyczną, lecz za służącą prze- de wszystkim budowaniu osobowości cenionej i poważanej przez bliźnich. Nigdy nie oddziałujemy na innych wyłącznie za pomocą tego, co mówimy – zawsze ważne jest także to, kim jeste- śmy! Książka ta stara się ukazać retorykę w dwojaki sposób: 10 X Z jednej strony chodzi o przekazanie wiedzy, która umożliwi takie kształtowanie sytuacji komunikacyjnych, aby były one efektywne i zakończyły się sukcesem z punk- tu widzenia mówcy. Chodzi tu o pytanie, w jaki sposób można zoptymalizować swoje oddziaływanie na innych i w jakiej formie przedstawiać treści, aby były one prze- konujące. X Z drugiej strony – wiedza na temat retoryki może zostać użyta jako narzędzie analityczne. Powinna pomóc w lep- szym zrozumieniu tematów rozmów, sytuacji komunika- cyjnych, rozmówców i, naturalnie, samego siebie. Wielu ludzi przekonało się już, że dopiero mówiąc o czymś, uświadomili sobie, jakie mają nastawienie do danego tematu lub gdzie leży przyczyna jakiegoś problemu. Tą poznawczą mocą języka można kierować i wykorzysty- wać ją za pomocą retoryki. W ten sposób rozpoczyna się odpowiedzialne zachowanie komunikacyjne. Przegląd literatury dotyczącej retoryki pokazuje, jak róż- norodna jest to dziedzina. Dzieli ona na przykład sytuacje komunikacyjne na monologi i dialogi oraz przedstawia tech- niki odnoszące się do przypadku, gdy jedna osoba przema- wia do wielu lub więcej osób rozmawia ze sobą. Oba rodzaje komunikacji można oczywiście podzielić jeszcze bardziej szczegółowo. Przemówienie okolicznościowe różni się więc od prezentacji czy refera- tu, a odprawa załogi kieruje się innymi zasadami niż rozmowa kwalifi- kacyjna. Podręcznik retoryki musi więc prezentować podział, któ- ry będzie odpowiadał najróżniejszym warunkom ramowym. W niniejszej książce zastosowano podział na procesy reto- ryczne. Procesy retoryczne odpowiadają najważniejszym pro- cesom psychicznym zachodzącym podczas interakcji języ- kowej. Wiele z nich odbywa się bez udziału świadomości. U osoby mającej naturalną zdolność prowadzenia rozmowy 11 zachodzą prawdopodobnie sprawniej niż u osoby małomów- nej. Dla obu tych osób ważne jest jedno: o retoryce możemy mówić dopiero wtedy, gdy procesy te zostaną uświadomione lub gdy sprawujemy nad nimi kontrolę. Na początku występują procesy refleksji i koncentracji. Najczęściej zachodzą przed właściwą komunikacją i ozna- czają świadome zmierzenie się zarówno z własnym oddziały- waniem na innych, jak i osobowością rozmówcy/słuchacza. W procesie informowania rozważana jest wyłącznie treść wypowiedzi. Należy odpowiedzieć na pytanie, jakich struktur informacyjnych można użyć i jakie sytuacje są odpowiednie. Celem jest przy tym zawsze, aby wypowiedziane słowa zosta- ły nie tylko usłyszane, ale także zrozumiane i aby, w miarę możliwości, pozostały w pamięci słuchacza/rozmówcy. Procesy przekonywania i nakierowywania wykraczają poza granice zwykłego informowania. Intencją mówcy jest nie tylko przedstawienie w sposób zrozumiały treści, lecz także sformułowanie swojej opinii tak, aby odbiorca mógł ją przeanalizować i uznać za godną poparcia. Jeszcze trudniej- szym zadaniem jest przekonanie rozmówcy, aby się z nami zgodził i odpowiednio się zachował. Niestety nie wszyscy rozmówcy są zainteresowani uczci- wą wymianą zdań. Gdy chodzi przede wszystkim o to, aby zdobyć przewagę w komunikacji, często – świadomie lub nieświadomie – stosowane są techniki nieuczciwe. Z tego po- wodu zdobywanie przewagi jest równie ważnym procesem retorycznym. Powinien on opisywać zachowanie mówcy w trudnych sytuacjach komunikacyjnych. 12
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Retoryka - sztuka przekonywania
Autor:

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: