Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00115 005914 13638327 na godz. na dobę w sumie
Specyfikacja oprogramowania. Inżynieria wymagań. Wydanie III - ebook/pdf
Specyfikacja oprogramowania. Inżynieria wymagań. Wydanie III - ebook/pdf
Autor: , Liczba stron: 640
Wydawca: Helion Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-246-9169-2 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> komputery i informatyka >> programowanie >> inne - programowanie
Porównaj ceny (książka, ebook, audiobook).

Zebranie i opracowanie wymagań dotyczących tworzonego oprogramowania to jeden z fundamentów udanego projektu. Znajomość zakresu prac jest kluczową informacją dla wszystkich osób prowadzących projekt oraz bezcennym źródłem wiedzy dla deweloperów tworzących kod. Brzmi prosto, ale wcale tak nie jest! Identyfikacja interesariuszy, dokumentacja wymagań, określanie ich wartości biznesowej — to tylko niektóre z wyzwań stojących przed analitykami i ich zespołami!

Sięgnij po tę książkę, by uniknąć typowych problemów i pułapek. W kolejnych rozdziałach znajdziesz kluczowe informacje na temat wymagań dotyczących oprogramowania, roli analityka biznesowego oraz dobrych praktyk w inżynierii wymagań. Część II tej książki została poświęcona opracowywaniu wymagań. Dowiedz się, jak określać wymagania biznesowe, rozmawiać z użytkownikami oraz dokumentować i walidować wymagania. W prawdziwym świecie spotkasz się z różnymi typami projektów. W zależności od ich charakteru trzeba będzie na bieżąco dostosowywać poznane techniki. Projekty zwinne, projekty systemów wbudowanych, automatyzacja procesów biznesowych to tylko część z omawianych obszarów. Książka ta jest klasycznym podręcznikiem, obowiązkową lekturą każdego analityka oraz osób odpowiedzialnych za wymagania.

Dzięki tej książce:

- nauczysz się identyfikować interesariuszy oraz rozmawiać z klientami
- poznasz dobre praktyki w inżynierii wymagań
- zrozumiesz zadania analityka biznesowego
- ograniczysz ryzyko dzięki prototypowaniu
- poznasz projekty różnego typu
- zrozumiesz proces zarządzania wymaganiami

Lektura obowiązkowa każdego analityka i osób odpowiedzialnych za wymagania!

Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

Tytuł oryginału: Software Requirements 3 Tłumaczenie: Ireneusz Jakóbik (wstęp, rozdz. 1 – 32, dod. B – C) Radosław Lesisz (dod. A) ISBN: 978-83-246-9166-1 © 2014 Helion S.A. Authorized Polish translation of the English edition of Software Requirements, 3rd Edition ISBN 9780735679665 © 2013 Karl Wiegers and Seilevel. This translation is published and sold by permission of O’Reilly Media, Inc., which owns or controls all rights to publish and sell the same. All rights reserved. No part of this book may be reproduced or transmitted in any form or by any means, electronic or mechanical, including photocopying, recording or by any information storage retrieval system, without permission from the Publisher. Wszelkie prawa zastrzeżone. Nieautoryzowane rozpowszechnianie całości lub fragmentu niniejszej publikacji w jakiejkolwiek postaci jest zabronione. Wykonywanie kopii metodą kserograficzną, fotograficzną, a także kopiowanie książki na nośniku filmowym, magnetycznym lub innym powoduje naruszenie praw autorskich niniejszej publikacji. Wszystkie znaki występujące w tekście są zastrzeżonymi znakami firmowymi bądź towarowymi ich właścicieli. Autor oraz Wydawnictwo HELION dołożyli wszelkich starań, by zawarte w tej książce informacje były kompletne i rzetelne. Nie biorą jednak żadnej odpowiedzialności ani za ich wykorzystanie, ani za związane z tym ewentualne naruszenie praw patentowych lub autorskich. Autor oraz Wydawnictwo HELION nie ponoszą również żadnej odpowiedzialności za ewentualne szkody wynikłe z wykorzystania informacji zawartych w książce. Wydawnictwo HELION ul. Kościuszki 1c, 44-100 GLIWICE tel. 32 231 22 19, 32 230 98 63 e-mail: helion@helion.pl WWW: http://helion.pl (księgarnia internetowa, katalog książek) Drogi Czytelniku! Jeżeli chcesz ocenić tę książkę, zajrzyj pod adres http://helion.pl/user/opinie/speop3 Możesz tam wpisać swoje uwagi, spostrzeżenia, recenzję. Printed in Poland. • Kup książkę • Poleć książkę • Oceń książkę • Księgarnia internetowa • Lubię to! » Nasza społeczność Spis tre(cid:258)ci Wst(cid:218)p ..................................................................................................................19 Podzi(cid:218)kowania ....................................................................................................25 CZ(cid:125)(cid:165)(cid:109) I WYMAGANIA DOTYCZ(cid:107)CE OPROGRAMOWANIA. CO, DLACZEGO I KTO? Rozdzia(cid:239) 1 Najwa(cid:285)niejsze wymaganie dotycz(cid:200)ce oprogramowania .....................................29 Definicja wymagań dotyczących oprogramowania ..................................................................... 31 Niektóre interpretacje słowa „wymaganie” ............................................................................ 32 Poziomy i rodzaje wymagań ..................................................................................................... 33 Praca na trzech poziomach ....................................................................................................... 37 Wymagania produktu a wymagania projektu ....................................................................... 40 Opracowywanie wymagań i zarządzanie nimi ............................................................................. 41 Opracowywanie wymagań ........................................................................................................ 41 Zarządzanie wymaganiami ....................................................................................................... 43 W każdym projekcie istnieją wymagania ...................................................................................... 43 Gdy złe wymagania trafiają na dobrych ludzi ............................................................................... 45 Niewystarczające zaangażowanie użytkownika ..................................................................... 45 Niedokładne planowanie .......................................................................................................... 46 Pełzające wymagania użytkowników ...................................................................................... 46 Niejednoznaczne wymagania ................................................................................................... 46 Złocenie ....................................................................................................................................... 47 Przeoczeni interesariusze .......................................................................................................... 47 Korzyści płynące z wysokiej jakości procesu dotyczącego wymagań ........................................ 47 Rozdzia(cid:239) 2 Wymagania z punktu widzenia u(cid:285)ytkownika ......................................................49 Luka oczekiwań ................................................................................................................................. 50 Kim jest klient? .................................................................................................................................. 51 Partnerstwo klient-twórca oprogramowania ................................................................................ 53 Wymaganiowa karta praw klienta oprogramowania ........................................................... 55 Wymaganiowa karta obowiązków klienta oprogramowania .............................................. 57 Kup książkęPoleć książkę SPIS TRE(cid:165)CI Rozdzia(cid:239) 3 Rozdzia(cid:239) 4 Tworzenie kultury poszanowania wymagań ................................................................................ 60 Identyfikowanie osób decyzyjnych ................................................................................................. 62 Osiąganie porozumienia co do wymagań ..................................................................................... 62 Baza dla wymagań ...................................................................................................................... 63 Co zrobić, jeśli nie osiągnięto porozumienia? ....................................................................... 64 Zgoda co do wymagań w projektach zwinnych ..................................................................... 65 Dobre praktyki w in(cid:285)ynierii wymaga(cid:241) .................................................................67 Struktura procesu opracowywania wymagań ............................................................................... 70 Dobre praktyki. Pozyskiwanie wymagań ...................................................................................... 72 Dobre praktyki. Analizowanie wymagań ...................................................................................... 74 Dobre praktyki. Specyfikowanie wymagań ................................................................................... 76 Dobre praktyki. Walidacja wymagań ............................................................................................. 77 Dobre praktyki. Zarządzanie wymaganiami ................................................................................. 77 Dobre praktyki. Wiedza ................................................................................................................... 79 Dobre praktyki. Zarządzanie projektem ........................................................................................ 80 Wdrażanie nowych praktyk ............................................................................................................ 82 Analityk biznesowy .............................................................................................85 Rola analityka biznesowego ............................................................................................................. 86 Zadania analityka biznesowego ...................................................................................................... 87 Najważniejsze umiejętności analityka ............................................................................................ 88 Najważniejsza wiedza analityka ...................................................................................................... 92 Jak zostać analitykiem biznesowym? ............................................................................................. 92 Były użytkownik ......................................................................................................................... 92 Były programista albo tester ..................................................................................................... 93 Były (lub jednoczesny) menedżer projektu ............................................................................ 94 Specjalista w swojej dziedzinie ................................................................................................. 94 Żółtodziób ................................................................................................................................... 94 Rola analityka w projektach zwinnych .......................................................................................... 95 Rozwijanie współpracy w obrębie zespołu .................................................................................... 96 CZ(cid:125)(cid:165)(cid:109) II OPRACOWYWANIE WYMAGA(cid:148) Rozdzia(cid:239) 5 Okre(cid:258)lanie wymaga(cid:241) biznesowych ...................................................................101 Definiowanie wymagań biznesowych .......................................................................................... 102 Identyfikowanie pożądanych korzyści biznesowych .......................................................... 102 Wizja produktu i zakres projektu .......................................................................................... 102 Sprzeczne wymagania biznesowe .......................................................................................... 104 Dokument wizji i zakresu .............................................................................................................. 105 1. Wymagania biznesowe ........................................................................................................ 107 2. Zakres i ograniczenia ........................................................................................................... 112 3. Kontekst biznesowy ............................................................................................................. 114 8 Kup książkęPoleć książkę Rozdzia(cid:239) 6 Rozdzia(cid:239) 7 SPIS TRE(cid:165)CI Techniki przedstawiania zakresu .................................................................................................. 116 Diagram kontekstowy ............................................................................................................. 116 Mapa ekosystemu ..................................................................................................................... 117 Drzewo funkcjonalności ......................................................................................................... 118 Lista zdarzeń ............................................................................................................................. 119 Skupienie na zakresie ..................................................................................................................... 120 Korzystanie z celów biznesowych podczas podejmowania decyzji dotyczących zakresu ... 121 Ocena wpływu zmian zakresu ................................................................................................ 121 Wizja i zakres w projektach zwinnych ......................................................................................... 122 Korzystanie z celów biznesowych, aby określić koniec projektu ............................................. 123 S(cid:239)uchanie g(cid:239)osu u(cid:285)ytkownika ............................................................................125 Klasy użytkowników ....................................................................................................................... 126 Klasyfikowanie użytkowników .............................................................................................. 126 Identyfikowanie klas użytkowników ..................................................................................... 129 Personifikacje użytkowników ....................................................................................................... 131 Nawiązywanie kontaktu z przedstawicielami użytkowników .................................................. 132 Mistrz produktu .............................................................................................................................. 133 Zewnętrzni mistrzowie produktu .......................................................................................... 134 Oczekiwania wobec mistrza produktu .................................................................................. 135 Wielu mistrzów produktu ...................................................................................................... 136 Informowanie o potrzebie zaangażowania mistrza produktu ........................................... 137 Pułapki, na które należy uważać ............................................................................................ 138 Przedstawiciele użytkowników w projektach zwinnych ........................................................... 138 Godzenie sprzecznych wymagań .................................................................................................. 140 Pozyskiwanie wymaga(cid:241) ....................................................................................143 Techniki pozyskiwania wymagań ................................................................................................. 145 Wywiady .................................................................................................................................... 145 Warsztaty ................................................................................................................................... 146 Grupy fokusowe ....................................................................................................................... 148 Obserwacje ................................................................................................................................ 149 Kwestionariusze ....................................................................................................................... 150 Analiza interfejsów systemu ................................................................................................... 151 Analiza interfejsu użytkownika .............................................................................................. 152 Analiza dokumentów .............................................................................................................. 152 Planowanie pozyskiwania wymagań ............................................................................................ 153 Przygotowania do pozyskiwania wymagań ................................................................................. 154 Czynności związane z pozyskiwaniem wymagań ....................................................................... 156 Czynności po zebraniu wymagań ................................................................................................. 158 Organizowanie i udostępnianie notatek ............................................................................... 158 Dokumentowanie kwestii otwartych .................................................................................... 158 Klasyfikowanie informacji uzyskanych od użytkownika .......................................................... 159 Skąd wiedzieć, że to już wszystko? ................................................................................................ 162 9 Kup książkęPoleć książkę SPIS TRE(cid:165)CI Rozdzia(cid:239) 8 Rozdzia(cid:239) 9 Na co uważać podczas pozyskiwania wymagań? ....................................................................... 163 Wymagania oczywiste oraz pochodne ......................................................................................... 163 Odnajdowanie pominiętych wymagań ........................................................................................ 165 Zrozumie(cid:202) wymagania u(cid:285)ytkowników ..............................................................167 Przypadki użycia oraz opowieści użytkowników ....................................................................... 169 Podejście bazujące na przypadkach użycia ................................................................................. 172 Przypadki użycia i scenariusze użytkowania ....................................................................... 173 Identyfikowanie przypadków użycia ..................................................................................... 181 Badanie przypadków użycia ................................................................................................... 182 Walidacja przypadków użycia ................................................................................................ 184 Przypadki użycia i wymagania funkcjonalne ....................................................................... 185 Związane z przypadkami użycia pułapki, na które należy uważać ................................... 186 Korzyści płynące z wymagań zorientowanych na użytkowanie .............................................. 187 Gra wed(cid:239)ug regu(cid:239) ..............................................................................................189 Systematyka reguł biznesowych .................................................................................................... 191 Fakty ........................................................................................................................................... 192 Ograniczenia ............................................................................................................................. 192 Wyzwalacze działań ................................................................................................................. 194 Wnioski ..................................................................................................................................... 195 Obliczenia .................................................................................................................................. 195 Niepodzielne reguły biznesowe ............................................................................................. 196 Dokumentowanie reguł biznesowych .......................................................................................... 196 Odkrywanie reguł biznesowych .................................................................................................... 198 Reguły biznesowe i wymagania ..................................................................................................... 200 Wiązanie wszystkiego w całość ..................................................................................................... 201 Rozdzia(cid:239) 10 Dokumentowanie wymaga(cid:241) .............................................................................203 Specyfikacja wymagań dotyczących oprogramowania .............................................................. 205 Wymagania dotyczące etykiet ................................................................................................ 208 Postępowanie z brakami ......................................................................................................... 210 Interfejs użytkownika i SRS .................................................................................................... 210 Szablon wymagań dotyczących oprogramowania ..................................................................... 212 1. Wstęp ..................................................................................................................................... 213 2. Opis ogólny ........................................................................................................................... 214 3. Funkcjonalności systemu .................................................................................................... 215 4. Wymagania dotyczące danych ........................................................................................... 216 5. Wymagania interfejsów zewnętrznych ............................................................................. 217 6. Atrybuty jakościowe ............................................................................................................ 218 7. Wymagania międzynarodowe i lokalizacyjne ................................................................. 219 8. Pozostałe wymagania .......................................................................................................... 219 Dodatek A. Glosariusz ............................................................................................................. 220 Dodatek B. Modele analityczne ............................................................................................. 220 Specyfikacja wymagań w projektach zwinnych .......................................................................... 220 10 Kup książkęPoleć książkę SPIS TRE(cid:165)CI Rozdzia(cid:239) 11 Pisanie doskona(cid:239)ych wymaga(cid:241) .........................................................................223 Cechy doskonałych wymagań ....................................................................................................... 224 Cechy wymagań ....................................................................................................................... 224 Cechy zbiorów wymagań ........................................................................................................ 226 Wskazówki dotyczące pisania wymagań ..................................................................................... 227 Perspektywa systemu czy perspektywa użytkownika ......................................................... 227 Styl pisania wymagań .............................................................................................................. 228 Poziom szczegółowości ........................................................................................................... 231 Techniki przedstawiania wymagań ....................................................................................... 232 Unikanie wieloznaczności ...................................................................................................... 233 Unikanie niekompletności ...................................................................................................... 236 Przykładowe wymagania — przed i po ........................................................................................ 237 Rozdzia(cid:239) 12 Jeden obraz wart jest 1024 s(cid:239)owa .....................................................................241 Modelowanie wymagań ................................................................................................................. 242 Od głosu użytkownika do modeli analitycznych ....................................................................... 243 Wybór właściwej reprezentacji ..................................................................................................... 244 Diagram przepływu danych .......................................................................................................... 246 Diagram torowy .............................................................................................................................. 250 Diagram przejść stanów i tabela stanów ...................................................................................... 251 Mapa dialogu ................................................................................................................................... 254 Tabele decyzyjne i drzewa decyzyjne ........................................................................................... 257 Tabele zdarzenie-reakcja ................................................................................................................ 259 Kilka słów o diagramach UML ..................................................................................................... 261 Modelowanie w projektach zwinnych ......................................................................................... 262 Ostatnie przypomnienie ................................................................................................................. 262 Rozdzia(cid:239) 13 Specyfikowanie wymaga(cid:241) danych ....................................................................265 Modelowanie relacji między danymi ........................................................................................... 265 Słownik danych ............................................................................................................................... 268 Analiza danych ................................................................................................................................ 271 Specyfikowanie raportów ............................................................................................................... 272 Pozyskiwanie wymagań dotyczących raportów .................................................................. 272 Co należy wziąć pod uwagę podczas specyfikowania raportów? ...................................... 273 Szablon specyfikacji raportu ................................................................................................... 274 Kokpit zarządzania ......................................................................................................................... 277 Rozdzia(cid:239) 14 Wykraczanie poza funkcjonalno(cid:258)(cid:202) .....................................................................279 Atrybuty jakościowe oprogramowania ........................................................................................ 280 Odkrywanie atrybutów jakościowych .......................................................................................... 282 Definiowanie atrybutów jakościowych ........................................................................................ 285 Zewnętrzne atrybuty jakościowe ........................................................................................... 286 Wewnętrzne atrybuty jakościowe .......................................................................................... 299 Specyfikowanie wymagań jakościowych w języku Planguage .................................................. 304 Kompromisy związane z atrybutami jakościowymi .................................................................. 305 11 Kup książkęPoleć książkę SPIS TRE(cid:165)CI Implementowanie wymagań dotyczących atrybutów jakościowych ....................................... 307 Ograniczenia .................................................................................................................................... 308 Atrybuty jakościowe w projektach zwinnych ............................................................................. 310 Rozdzia(cid:239) 15 Ograniczanie ryzyka z wykorzystaniem prototypowania ...................................313 Prototypowanie. Co i dlaczego? .................................................................................................... 314 Makiety i dowody koncepcji .......................................................................................................... 315 Prototypy ewolucyjne i do wyrzucenia ........................................................................................ 316 Prototypy papierowe i elektroniczne ........................................................................................... 319 Praca z prototypami ........................................................................................................................ 321 Ocenianie prototypów .................................................................................................................... 323 Ryzyka prototypowania ................................................................................................................. 325 Presja skonstruowania prototypu .......................................................................................... 325 Rozproszenie szczegółami ...................................................................................................... 326 Nierealne oczekiwania co do wydajności ............................................................................. 326 Nadmierne nakłady ponoszone na prototypy ..................................................................... 327 Czynniki decydujące o powodzeniu prototypowania ............................................................... 327 Rozdzia(cid:239) 16 Najpierw to, co najwa(cid:285)niejsze — okre(cid:258)lanie priorytetów wymaga(cid:241) ................329 Dlaczego wymaganiom należy nadawać priorytety? ................................................................. 330 Praktyczne podejście do nadawania priorytetów ....................................................................... 331 Gierki z wymaganiami ................................................................................................................... 332 Niektóre techniki określania priorytetów ................................................................................... 333 Wchodzi czy odpada? .............................................................................................................. 334 Porównywanie parami i szeregowanie rangowe ................................................................. 334 Skala trzypoziomowa ............................................................................................................... 334 Metoda MoSCoW .................................................................................................................... 336 100 złotych ................................................................................................................................ 337 Nadawanie priorytetów na podstawie wartości, kosztu i ryzyka ............................................. 338 Rozdzia(cid:239) 17 Walidacja wymaga(cid:241) ..........................................................................................343 Walidacja i weryfikacja ................................................................................................................... 345 Przeglądy wymagań ........................................................................................................................ 345 Inspekcja .................................................................................................................................... 347 Lista kontrolna defektów ........................................................................................................ 351 Wskazówki dotyczące oceniania wymagań .......................................................................... 352 Wyzwania związane z ocenianiem wymagań ...................................................................... 353 Prototypowanie wymagań ............................................................................................................. 355 Testowanie wymagań ..................................................................................................................... 355 Walidacja wymagań z wykorzystaniem kryteriów akceptacji .................................................. 359 Kryteria akceptacji ................................................................................................................... 359 Testy akceptacyjne ................................................................................................................... 361 12 Kup książkęPoleć książkę SPIS TRE(cid:165)CI Rozdzia(cid:239) 18 Ponowne wykorzystanie wymaga(cid:241) ...................................................................363 Dlaczego powtórnie korzystać z wymagań? ................................................................................ 364 Aspekty wielokrotnego korzystania z wymagań ........................................................................ 364 Skala ponownego użycia ......................................................................................................... 365 Zakres modyfikacji ................................................................................................................... 366 Mechanizm ponownego użycia ............................................................................................. 366 Rodzaje informacji o wymaganiach, które można poddać powtórnemu użyciu .................. 368 Najczęściej spotykane scenariusze wielokrotnego użycia ......................................................... 369 Linia oprogramowania ............................................................................................................ 369 Reengineering i zastępowanie systemów .............................................................................. 369 Inne okazje do wielokrotnego użycia .................................................................................... 370 Wzorce wymagań ............................................................................................................................ 371 Narzędzia wspomagające wielokrotne użycie ............................................................................. 372 Przystosowanie wymagań do wielokrotnego użycia .................................................................. 372 Przeszkody i czynniki sukcesu wielokrotnego użycia ................................................................ 374 Przeszkody ................................................................................................................................ 374 Czynniki sukcesu ..................................................................................................................... 376 Rozdzia(cid:239) 19 Wi(cid:218)cej ni(cid:285) tylko opracowywanie wymaga(cid:241) ......................................................379 Szacowanie nakładów na wymagania .......................................................................................... 380 Od wymagań do planów projektu ................................................................................................ 383 Szacowanie wielkości projektu i niezbędnych nakładów na podstawie wymagań ......... 383 Wymagania a harmonogram ................................................................................................. 385 Od wymagań do konstrukcji i kodu ............................................................................................. 386 Architektura i alokacja ............................................................................................................ 387 Konstrukcja oprogramowania ............................................................................................... 388 Konstrukcja interfejsu użytkownika ..................................................................................... 389 Od wymagań do testów .................................................................................................................. 391 Od wymagań do sukcesu ............................................................................................................... 393 CZ(cid:125)(cid:165)(cid:109) III WYMAGANIA W RÓ(cid:191)NYCH KLASACH PROJEKTÓW Rozdzia(cid:239) 20 Projekty zwinne .................................................................................................397 Ograniczenia procesu kaskadowego ............................................................................................ 398 Zwinne podejście do programowania .......................................................................................... 399 Najważniejsze aspekty zwinnego podejścia do opracowywania wymagań ............................ 399 Zaangażowanie klienta ............................................................................................................ 399 Szczegółowość dokumentacji ................................................................................................. 400 Rejestr wymagań i priorytety ................................................................................................. 400 Właściwy czas ........................................................................................................................... 401 Epiki, opowieści użytkowników i funkcjonalności. O rany! .............................................. 402 Spodziewaj się zmian ............................................................................................................... 403 Dostosowywanie praktyk związanych z opracowywaniem wymagań do projektów zwinnych ... 403 Przejście na metodyki zwinne. I co teraz? ................................................................................... 404 13 Kup książkęPoleć książkę SPIS TRE(cid:165)CI Rozdzia(cid:239) 21 Projekty ulepszaj(cid:200)ce i zast(cid:218)puj(cid:200)ce ....................................................................407 Spodziewane trudności .................................................................................................................. 408 Techniki pracy nad wymaganiami, gdy system już istnieje ...................................................... 408 Nadawanie priorytetów przy wykorzystaniu celów biznesowych ........................................... 410 Uwaga na lukę .......................................................................................................................... 411 Zachowanie poziomu wydajności ......................................................................................... 411 Kiedy stare wymagania nie istnieją .............................................................................................. 412 Które wymagania specyfikować? ........................................................................................... 412 Jak odkrywać wymagania w istniejących systemach? ......................................................... 414 Przekonywanie do przyjęcia nowego systemu ............................................................................ 415 Czy możemy iterować? ................................................................................................................... 416 Rozdzia(cid:239) 22 Projekty bazuj(cid:200)ce na gotowych rozwi(cid:200)zaniach .................................................419 Wymagania dotyczące wyboru produktów gotowych .............................................................. 420 Opracowywanie wymagań użytkowników ........................................................................... 420 Rozpatrywanie reguł biznesowych ........................................................................................ 421 Identyfikowanie potrzeb związanych z danymi .................................................................. 421 Definiowanie wymagań jakościowych .................................................................................. 421 Ocenianie rozwiązań ............................................................................................................... 422 Wymagania dotyczące implementacji gotowych produktów .................................................. 424 Wymagania dotyczące konfiguracji ...................................................................................... 425 Wymagania dotyczące integracji ........................................................................................... 425 Wymagania dotyczące rozszerzeń ......................................................................................... 426 Wymagania dotyczące danych ............................................................................................... 426 Zmiany w procesach biznesowych ........................................................................................ 426 Najczęściej spotykane problemy mające związek z gotowymi rozwiązaniami ...................... 427 Rozdzia(cid:239) 23 Projekty zlecane na zewn(cid:200)trz ............................................................................429 Odpowiedni stopień szczegółowości wymagań .......................................................................... 430 Interakcje na linii zleceniodawca – wykonawca ......................................................................... 431 Zarządzanie zmianami ................................................................................................................... 433 Kryteria akceptacji .......................................................................................................................... 433 Rozdzia(cid:239) 24 Projekty automatyzacji procesów biznesowych ................................................435 Modelowanie procesów biznesowych .......................................................................................... 436 Korzystanie z bieżących procesów w celu opracowania wymagań ................................... 437 Najpierw przyszłe procesy ...................................................................................................... 438 Modelowanie biznesowych miar wydajności ............................................................................. 438 Dobre praktyki w projektach automatyzacji procesów biznesowych ..................................... 440 Rozdzia(cid:239) 25 Projekty analityki biznesowej ............................................................................441 Przegląd projektów analityki biznesowej .................................................................................... 441 Opracowywanie wymagań w projektach analityki biznesowej ................................................ 443 Priorytetyzacja prac przy użyciu decyzji ............................................................................... 444 Definiowanie sposobów korzystania z informacji .............................................................. 445 14 Kup książkęPoleć książkę SPIS TRE(cid:165)CI Specyfikowanie potrzeb danych ............................................................................................. 446 Definiowanie analiz przekształcających dane ...................................................................... 449 Ewolucyjny charakter analizy ........................................................................................................ 450 Rozdzia(cid:239) 26 Projekty systemów wbudowanych oraz innych systemów czasu rzeczywistego ...453 Wymagania, architektura oraz alokacja systemu ....................................................................... 454 Modelowanie systemów czasu rzeczywistego ............................................................................. 455 Diagram kontekstowy ............................................................................................................. 456 Diagram przejść stanów .......................................................................................................... 456 Tabela zdarzenie-reakcja ......................................................................................................... 457 Diagram architektury .............................................................................................................. 459 Prototypowanie ........................................................................................................................ 460 Interfejsy ........................................................................................................................................... 460 Wymagania czasowe ....................................................................................................................... 461 Atrybuty jakościowe dotyczące systemów wbudowanych ........................................................ 462 Wyzwania związane z systemami wbudowanymi ...................................................................... 467 CZ(cid:125)(cid:165)(cid:109) IV ZARZ(cid:107)DZANIE WYMAGANIAMI Rozdzia(cid:239) 27 Praktyki zarz(cid:200)dzania wymaganiami ..................................................................471 Proces zarządzania wymaganiami ................................................................................................ 472 Baza dla wymagań ........................................................................................................................... 473 Kontrolowanie wersji wymagań ................................................................................................... 474 Atrybuty wymagań ......................................................................................................................... 476 Śledzenie statusów wymagań ........................................................................................................ 477 Rozwiązywanie problemów związanych z wymaganiami ......................................................... 479 Mierzenie nakładów ponoszonych na wymagania .................................................................... 480 Zarządzania wymaganiami w projektach zwinnych .................................................................. 482 Po co zarządzać wymaganiami? .................................................................................................... 483 Rozdzia(cid:239) 28 Zmiany si(cid:218) zdarzaj(cid:200) ...........................................................................................485 Po co zarządzać zmianami? ........................................................................................................... 485 Kontrolowanie pełzania zakresu ................................................................................................... 486 Polityka kontrolowania zmian ...................................................................................................... 487 Podstawowe pojęcia związane z procesem kontrolowania zmian ........................................... 488 Opis procesu kontrolowania zmian ............................................................................................. 489 1. Cel i zakres ............................................................................................................................ 489 2. Role i odpowiedzialności .................................................................................................... 489 3. Stany wnioskowanych zmian ............................................................................................. 490 4. Kryteria początkowe ............................................................................................................ 490 5. Zadania .................................................................................................................................. 490 6. Kryteria końcowe ................................................................................................................. 492 7. Raportowanie statusu zmiany ............................................................................................ 492 Dodatek. Atrybuty zapisywane dla każdego wniosku o zmianę ....................................... 492 15 Kup książkęPoleć książkę SPIS TRE(cid:165)CI Rada kontroli zmian ....................................................................................................................... 493 Skład rady .................................................................................................................................. 494 Statut rady ................................................................................................................................. 494 Renegocjowanie zobowiązań .................................................................................................. 495 Narzędzia do kontrolowania zmian ............................................................................................. 495 Pomiar aktywności dotyczącej zmian .......................................................................................... 496 Analiza wpływu zmiany ................................................................................................................. 497 Procedura analizy wpływu ...................................................................................................... 498 Szablon analizy wpływu .......................................................................................................... 501 Zarządzanie zmianami w projektach zwinnych ......................................................................... 501 Rozdzia(cid:239) 29 Ogniwa w (cid:239)a(cid:241)cuchu wymaga(cid:241) ..........................................................................505 Śledzenie wymagań ......................................................................................................................... 505 Argumenty przemawiające za śledzeniem wymagań ................................................................ 508 Macierz śledzenia wymagań .......................................................................................................... 509 Narzędzie służące do śledzenia wymagań ................................................................................... 512 Procedura dotycząca śledzenia wymagań .................................................................................... 513 Czy śledzenie wymagań jest wykonalne? Czy jest konieczne? ................................................. 514 Rozdzia(cid:239) 30 Narz(cid:218)dzia in(cid:285)ynierii wymaga(cid:241) ..........................................................................517 Narzędzia do opracowywania wymagań ..................................................................................... 519 Narzędzia wspomagające pozyskiwanie wymagań ............................................................. 519 Narzędzia do prototypowania ................................................................................................ 519 Narzędzia do modelowania .................................................................................................... 520 Narzędzia do zarządzania wymaganiami .................................................................................... 520 Korzyści płynące ze stosowania narzędzi do zarządzania wymaganiami ........................ 520 Możliwości narzędzi do zarządzania wymaganiami ........................................................... 522 Wybór oraz implementacja narzędzia do pracy z wymaganiami ............................................ 524 Wybór narzędzia ...................................................................................................................... 525 Konfiguracja narzędzia i procesów ....................................................................................... 525 Wspieranie adaptacji użytkowników .................................................................................... 527 CZ(cid:125)(cid:165)(cid:109) V IMPLEMENTACJA IN(cid:191)YNIERII WYMAGA(cid:148) Rozdzia(cid:239) 31 Ulepszanie procesów in(cid:285)ynierii wymaga(cid:241) .........................................................531 Związek wymagań z innymi procesami projektu ....................................................................... 532 Wymagania i różne grupy interesariuszy .................................................................................... 534 Zachęcanie do angażowania się w zmiany .................................................................................. 534 Podstawy usprawniania procesu programistycznego ................................................................ 536 Analiza przyczyn źródłowych ....................................................................................................... 538 Cykl usprawniania procesu ........................................................................................................... 539 Ocena bieżących praktyk ........................................................................................................ 540 Planowanie działań ulepszających ......................................................................................... 540 16 Kup książkęPoleć książkę SPIS TRE(cid:165)CI Tworzenie, pilotowanie i wdrażanie procesów .................................................................... 542 Ocenianie wyników ................................................................................................................. 542 Elementy procesu inżynierii wymagań ........................................................................................ 543 Elementy procesu opracowywania wymagań ...................................................................... 545 Elementy procesu zarządzania wymaganiami ..................................................................... 546 Czy jesteśmy już na miejscu? ......................................................................................................... 546 Tworzenie planu usprawnienia procesu pracy z wymaganiami .............................................. 548 Rozdzia(cid:239) 32 Wymagania dotycz(cid:200)ce oprogramowania a zarz(cid:200)dzanie ryzykiem .....................551 Podstawy zarządzania ryzykiem w oprogramowaniu ............................................................... 552 Elementy zarządzania ryzykiem ............................................................................................ 552 Dokumentowanie ryzyka grożącego projektowi ................................................................. 553 Planowanie zarządzania ryzykiem ......................................................................................... 556 Ryzyko związane z wymaganiami ................................................................................................. 556 Pozyskiwanie wymagań .......................................................................................................... 557 Analiza wymagań ..................................................................................................................... 558 Specyfikacja wymagań ............................................................................................................. 558 Walidacja wymagań ................................................................................................................. 559 Zarządzanie wymaganiami ..................................................................................................... 559 Zarządzanie ryzykiem to Twój przyjaciel .................................................................................... 560 Epilog ................................................................................................................561 DODATKI Dodatek A Dodatek B Dodatek C Samoocena bie(cid:285)(cid:200)cych praktyk dotycz(cid:200)cych wymaga(cid:241) ......................................565 Poradnik usuwania problemów z wymaganiami ...............................................571 Przyk(cid:239)adowe dokumenty wymaga(cid:241) ..................................................................591 S(cid:239)owniczek ........................................................................................................613 Bibliografia ........................................................................................................621 Skorowidz ..........................................................................................................633 17 Kup książkęPoleć książkę SPIS TRE(cid:165)CI 18 Kup książkęPoleć książkę ROZDZIA(cid:146) 2 Wymagania z punktu widzenia u(cid:285)ytkownika Gerard, menedżer wyższego szczebla w Contoso Pharmaceuticals, ma umówione spotkanie z Celiną, kierowniczką Działu IT. — Musimy mieć system informacyjny, który umożliwi śledzenie odczynników chemicznych — zaczął Gerard. — System powinien śledzić wszystkie pojemniki z chemikaliami, które mamy w magazynie i w laboratoriach. Chemicy, zamiast każdorazowo kupować nową skrzynkę odczynników, będą mogli pójść po nie do kogoś po drugiej stronie korytarza. Dzięki temu zaoszczędzimy mnóstwo pieniędzy. Poza tym dział BHP powinien mieć możliwość tworzenia urzędowych raportów na temat zużycia i likwidacji chemikaliów przy mniejszym nakładzie pracy, niż to jest teraz. Czy uda ci się zbudować taki system do czasu przeprowadzenia audytu zgodności za pięć miesięcy? — Rozumiem, dlaczego ten projekt jest tak ważny, Gerardzie — odpowiedziała Celina. — Ale zanim zobowiążę się do jakiegoś terminu, będziemy musieli ustalić wymagania dla tego systemu. — Co masz na myśli? Przecież właśnie opowiedziałem ci o moich wymaganiach — Gerard był zdezorientowany. — W zasadzie to tylko podałeś mi kilka ogólnych celów biznesowych tego projektu — wyjaśniła Celina. — To za mało informacji, abym mogła wiedzieć, jaki program napisać i jak długo może to potrwać. Chciałabym, żeby jeden z naszych analityków biznesowych popracował z kilkoma przyszłymi użytkownikami. Dzięki temu lepiej zrozumiemy, jakiego systemu potrzebują. — Chemicy są bardzo zajęci — zaprotestował Gerard. — Nie mają czasu na grzebanie się we wszystkich szczegółach, zanim zaczniecie pisać program. Czy twoi ludzie nie mogą domyślić się, co trzeba zrobić? — Jeśli będziemy zgadywać, co użytkownicy muszą robić w systemie, nie wykonamy porządnie naszej pracy — odpowiedziała Celina. — Jesteśmy twórcami oprogramowania, a nie chemikami. Zdążyłam już się przekonać, że jeśli nie poświęcimy czasu na zrozumienie problemu, nikt nie będzie zadowolony z wyników naszej pracy. — Nie mamy na to wszystko czasu — upierał się Gerard. — Dostałaś już moje wymagania. A teraz proszę, żebyś zbudowała system. Informuj mnie o postępach. Tego typu rozmowy są prowadzone regularnie w świecie twórców oprogramowania. Klienci domagający się nowych systemów często nie rozumieją, jak ważne są informacje pochodzące od użytkowników przyszłego systemu oraz od pozostałych interesariuszy. Marketingowcy ze wspaniałymi wizjami produktu są przekonani, że potrafią właściwie reprezentować interesy jego potencjalnych nabywców. Nic jednak nie zastąpi pozyskiwania wymagań bezpośrednio od osób, które będą korzystać z produktu. Niektóre z metod zwinnego tworzenia oprogramowania zalecają, aby przedstawiciel klienta, czasami Kup książkęPoleć książkę CZ(cid:125)(cid:165)(cid:109) I (cid:132) WYMAGANIA DOTYCZ(cid:107)CE OPROGRAMOWANIA. CO, DLACZEGO I KTO? nazywany właścicielem produktu, blisko współpracował z zespołem programistów. Jak napisano w jednej z książek poświęconych programowaniu zwinnemu, „projekt jest kierowany w stronę sukcesu przez klienta i programistów, pracujących zgodnie ze sobą” (Jeffries, Anderson i Hendrickson, 2001). Część z problemów związanych z wymaganiami wynika z nieporozumień co do różnych poziomów wymagań, które zostały opisane w rozdziale 1., „Najważniejsze wymaganie dotyczące oprogramowania” — biznesowych, użytkownika i funkcjonalnych. Gerard określił niektóre z celów biznesowych, tj. korzyści, jakie odniesie Contoso po wdrożeniu nowego systemu śledzenia odczynników. Cele biznesowe są głównym elementem wymagań biznesowych. Gerard nie potrafił jednak całościowo omówić wymagań użytkownika, ponieważ nie jest docelowym użytkownikiem systemu. Użytkownicy z kolei mogą opisać zadania, jakie powinni wykonywać w systemie, ale nie potrafią określić wszystkich wymagań funkcjonalnych, które muszą zaimplementować programiści, aby realizowanie tych zadań było możliwe. Analitycy biznesowi powinni współpracować z użytkownikami w celu głębszego zrozumienia ich potrzeb. W rozdziale tym omówiono relację na linii klient-twórca oprogramowania, która odgrywa krytyczną rolę w powodzeniu projektu. Zaproponujemy wymaganiową kartę praw klienta oprogramowania oraz odpowiadającą jej wymaganiową kartę obowiązków klienta oprogramowania. Karty te podkreślają istotę zaangażowania klienta, a w szczególności użytkownika końcowego w opracowywanie wymagań. W niniejszym rozdziale omówiono także kluczową kwestię osiągnięcia porozumienia co do zbioru wymagań zaplanowanych do realizacji w konkretnym wydaniu produktu lub iteracji. W rozdziale 6., „Słuchanie głosu użytkownika”, opisano różne typy klientów oraz użytkowników, a także omówiono sposoby na zaangażowanie odpowiednich przedstawicieli użytkownika w proces pozyskiwania wymagań. Odrzucony produkt ko(cid:241)cowy Kiedyś, gdy odwiedzałem dział IT pewnej firmy, usłyszałem smutną historię. Programiści właśnie zbudowali nowy system informacyjny, przeznaczony do wewnętrznego użytku w firmie. Od samego początku wkład ze strony jego użytkowników był znikomy. W dniu, w którym z dumą pokazali swój nowy system, użytkownicy odrzucili go jako zupełnie nieprzydatny. Taka reakcja poruszyła programistów, ponieważ ciężko pracowali, aby sprostać temu, co w ich mniemaniu było wymaganiami użytkowników. Co wobec tego zrobili w tej sytuacji? Naprawili system. Firmy zawsze naprawiają systemy, gdy programiści błędnie zrozumieją wymagania, chociaż koszty takiego działania zawsze są wyższe, niż byłyby w sytuacji, gdyby przedstawiciele użytkowników od samego początku angażowali się w projekt. Programiści, rzecz jasna, nie planowali, że będą musieli poświęcić czas na wprowadzanie poprawek w wadliwym systemie, w związku z czym ich następny projekt musiał zaczekać w kolejce. W takiej sytuacji przegrana stała się udziałem wszystkich. Programiści byli przygnębieni, użytkownicy zmartwieni, ponieważ ich nowy system nie był gotowy na czas, a zarząd niezadowolony z powodu wydania sporych pieniędzy oraz kosztów utraconych korzyści spowodowanych opóźnieniem w pracach nad innymi produktami. Głębokie i trwające od samego początku zaangażowanie klienta w projekt mogłoby nie doprowadzić do tego niefortunnego, chociaż wcale nie tak rzadko spotykanego końca. Luka oczekiwa(cid:241) Bez wystarczającego zaangażowania klienta nie ma możliwości uniknięcia sytuacji, w której pod koniec projektu powstanie luka oczekiwań — różnica między tym, czego w rzeczywistości potrzebują klienci, a tym, co utworzyli programiści, bazując na informacjach, jakie uzyskali na początku prac nad projektem 50 Kup książkęPoleć książkę ROZDZIA(cid:146) 2. (cid:132) WYMAGANIA Z PUNKTU WIDZENIA U(cid:191)YTKOWNIKA (Wiegers, 1996), co pokazano na rysunku 2.1 w postaci przerywanych linii. Tak samo jak we wcześniejszej opowieści, luka oczekiwań pojawia się niczym nieprzyjemna niespodzianka, która czekała wszystkich interesariuszy. Z naszych doświadczeń wynika, że niespodzianki w oprogramowaniu nigdy nie niosą ze sobą dobrych wieści. Ze względu na zmiany zachodzące w świecie biznesu wymagania stają się nieaktualne, w związku z czym konieczna jest ciągła współpraca z klientami. RYSUNEK 2.1. Częste angażowanie się klienta zmniejsza lukę oczekiwań Najlepszym sposobem na ograniczenie luki oczekiwań jest aranżowanie częstych kontaktów z odpowiednimi przedstawicielami użytkowników. Kontakty te mogą przyjmować formę wywiadów, rozmów, przeglądania wymagań, testowania interfejsu użytkownika, oceniania prototypów oraz — w przypadku programowania zwinnego — informacji zwrotnych otrzymywanych od użytkownika na temat kolejnych przyrostów działającego oprogramowania. Każde spotkanie daje możliwość likwidowania luki oczekiwań, ponieważ to, co utworzy programista, będzie w większym stopniu zbieżne z potrzebami klienta. Oczywiście zaraz po każdym kontakcie z klie
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Specyfikacja oprogramowania. Inżynieria wymagań. Wydanie III
Autor:
,

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: