Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00217 004641 14988894 na godz. na dobę w sumie
Spory cywilne i gospodarcze. Przykłady z praktyki - ebook/pdf
Spory cywilne i gospodarcze. Przykłady z praktyki - ebook/pdf
Autor: , , Liczba stron: 434
Wydawca: Lexis Nexis Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-7806-003-1 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> prawo i podatki >> cywilne
Porównaj ceny (książka, ebook (-8%), audiobook).

Niniejsza książka ukazuje się jako druga publikacja w nowej serii „Prawo w praktyce”.
Podstawowym walorem książek tej serii jest pokazanie praktycznego stosowania prawa z punktu widzenia prawnika. Syntetyczne objaśnienia mają uzasadniać podjęcie konkretnych decyzji i prowadzić do konkluzji: „w takiej sytuacji można zrobić…”.
W celu ułatwienia korzystania z książki wprowadzono dodatkowe pogrubienia podkreślające ważne informacje oraz piktogramy ułatwiające odnalezienie istotnych fragmentów.
Spory cywilne i gospodarcze. Przykłady z praktyki to druga książka z nowej serii publikacji zajmujących się praktycznymi aspektami stosowania prawa. Została przygotowana specjalnie przez praktyków – radców prawnych i adwokatów z kancelarii Wardyński i Wspólnicy zajmujących się świadczeniem pomocy prawnej – dla praktyków: radców prawnych i adwokatów, a także dla aplikantów radcowskich i adwokackich.
Książka jest zbiorem opisów spraw prowadzonych przez prawników kancelarii Wardyński i Wspólnicy. Każdy z jej rozdziałów jest poświęcony opisowi odrębnej sprawy. Autorzy publikacji skoncentrowali się na praktycznym zaprezentowaniu przebiegu sporu, ograniczając komentarz do wybranych problemów, istotnych z punktu widzenia omawianych spraw.

Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

Prawo w praktyce Spory cywilne i gospodarcze Przykłady z praktyki Michał Barłowski, Jan Ciećwierz, Monika Hartung, Marcin Lemkowski, Agnieszka Lisiecka, Wiesław Szczepiński, Włodzimierz Szoszuk wydanie 1 Poszczególne części książki opracowali: Jan Ciećwierz, Michał Wons: rozdział 1 Małgorzata Jaroń, Leszek Zatyka: rozdział 2 Konrad Grotowski: rozdział 3 Monika Hartung, Zuzanna Rudzińska, Anna Zielińska: rozdział 4 Marcin Lemkowski: rozdział 5 Janusz Tomczak: rozdział 6 Adam Studziński: rozdział 7 Agnieszka Lisiecka, Magdalena Świtajska: rozdział 8 Wiesław Szczepiński, Jan Ciećwierz, Magdalena Pazgan, Leszek Zatyka: rozdział 9 Monika Hartung: rozdział 10 Magdalena Niziołek: rozdział 11 Eric Rheims, Włodzimierz Szoszuk: rozdział 12 Maciej Kiełbowski: rozdział 13 Michał Barłowski: rozdział 14 Opracowanie redakcyjne: Joanna Pastuszka Redakcja techniczna: Agnieszka Szeszko Projekt okładki i stron tytułowych: Agnieszka Tchórznicka © Copyright by LexisNexis Polska Sp. z o.o. and Wardyński Partners 2011 Wszelkie prawa zastrzeżone. Żadna część tej książki nie może być powielana ani rozpowszechniana za pomocą urządzeń elektronicznych, mechanicznych, kopiujących, nagrywających i innych – bez pisemnej zgody Autorów i wydawcy. ISBN 978-83-7 806 001 7 - - LexisNexis Polska Sp. z o.o. Ochota Office Park 1, Al. Jerozolimskie 181, 02–222 Warszawa tel. 22 572 95 00, faks 22 572 95 68 Infolinia: 22 572 99 99 Redakcja: tel. 22 572 83 26, 22 572 83 28, 22 572 83 11, faks 22 572 83 92 www.LexisNexis.pl, e-mail: biuro@LexisNexis.pl Księgarnia Internetowa: dostępna ze strony www.LexisNexis.pl Wydanie pierwsze, Warszawa 2011 Skład i łamanie: Graffi, Olsztyn. Druk i oprawa: Opolgraf S.A.,Opole Druk ukończono we wrześniu 2011 roku CB_Wardyński_spory_kor2.indd 4 2011-08-31 11:34:19 Spis treści Wykaz skrótów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 13 Przedmowa . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 15 Rozdział 1. Bezskuteczność zawarcia umowy sprzedaży nierucho- mości dokonanej z  naruszeniem roszczeń wynikających z  umo- wy powierniczego zlecenia nabycia nieruchomości (Jan Ciećwierz, Michał Wons) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 23 1. Niewierny powiernik – stan faktyczny sprawy przedstawiony przez klienta . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 23 2. Wniosek o zabezpieczenie roszczenia. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 28 3. Przygotowanie pozwu. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 32 4. Przebieg procesu. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 34 4.1. Powództwo o ustalenie bezskuteczności umowy sprzedaży nieru- chomości. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 34 4.2. Powództwo o zobowiązanie do złożenia oświadczenia woli . . . . . . 37 5. Kontynuacja sporu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 38 6. Ugoda sądowa . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 43 7. Podsumowanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 47 Rozdział 2. Egzekucja z  nieruchomości prowadzona na  podstawie art. 777 § 1 pkt 4 k.p.c. – co wierzyciel powinien wziąć pod uwagę (Małgorzata Jaroń, Leszek Zatyka) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 51 1. Stan faktyczny sprawy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 51 2. Zaopatrzenie aktu notarialnego w klauzulę wykonalności . . . . . . . . . . 57 3. Wniosek o wszczęcie egzekucji. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 60 4. Pozbawienie tytułu wykonawczego klauzuli wykonalności. . . . . . . . . . 61 CB_Wardyński_spory_kor2.indd 5 2011-08-26 18:34:13 6 Spistreści 5. Zawieszenie postępowania egzekucyjnego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 67 5.1. Zawieszenie postępowania egzekucyjnego w celu zabezpieczenia powództwa . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 68 5.2. Zawieszenie postępowania egzekucyjnego po złożeniu przez dłuż- ników skargi na opis i oszacowanie nieruchomości . . . . . . . . . . . . 70 5.3. Zawieszenie postępowania egzekucyjnego w  następstwie śmierci dłużnika . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 71 6. Zajęcie nieruchomości . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 71 7. Opis i szacowanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 72 8. Licytacja i przybicie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 75 9. Śmierć dłużnika – działania konieczne do podjęcia przez wierzyciela . 80 10. Przysądzenie własności . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 82 11. Plan podziału . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 83 12. Zakończenie egzekucji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 85 13. Podsumowanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 85 Rozdział 3. Automatyczne umorzenie (Konrad Grotowski) . . . . . . . . . . 89 1. Przedmiot sprawy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 89 2. Uzasadnienie wniosku o wykreślenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 94 2.1. Niedopuszczalność postanowień o  automatycznym umorzeniu udziałów ze względu na obowiązujące przepisy prawa . . . . . . . . . 94 2.1.1. Niedopuszczalność postanowień o automatycznym umorzeniu udziałów ze względu na sprzeczność z istotą spółki z ograni- czoną odpowiedzialnością i sprzeczność z przepisami Kodeksu spółek handlowych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 94 2.1.2. Niedopuszczalność postanowień o automatycznym umorzeniu udziałów ze względu na sprzeczność z art. 40 ust. 1 p.u.n. oraz z art. 747 pkt 6 k.p.c. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 97 2.1.3. Postanowienia o automatycznym umorzeniu udziałów a otwar- cie postępowania układowego. Nieważność postanowień o au- tomatycznym umorzeniu udziałów na podstawie art. 83 p.u.n. 97 2.2. Bezwzględna nieważność ze względu na art. 58 k.c. uchwał zgro- madzeń wspólników, które wprowadziły do umów tych spółek po- stanowienia o automatycznym umorzeniu udziałów . . . . . . . . . . . 98 2.2.1. Nieważność postanowień o automatycznym umorzeniu udzia- łów na podstawie art. 58 k.c. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 98 2.2.2. Zmiana treści umów spółek zależnych spółki X jako czynność prawna . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 101 2.2.3. Sprzeczność postanowienia o  automatycznym umorzeniu udziałów z przepisami prawa . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 102 2.2.4. Obejście przez postanowienia o  automatycznym umorzeniu udziałów przepisu art. 83 p.u.n. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 103 CB_Wardyński_spory_kor2.indd 6 2011-08-26 18:34:13 Spistreści 7 2.2.5. Sprzeczność postanowień o automatycznym umorzeniu udzia- łów z zasadami współżycia społecznego . . . . . . . . . . . . . . . . . . 105 3. Obowiązek zbadania przez sąd rejestrowy zgodności z prawem posta- nowień o automatycznym umorzeniu udziałów . . . . . . . . . . . . . . . . . . 106 4. Aspekty proceduralne zawiadomienia. Interes prawny i  ekonomicz- ny klienta w wykreśleniu postanowień o automatycznym umorzeniu udziałów. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 109 5. Brak możliwości zaskarżenia uchwały, która wprowadziła postanowie- nie o automatycznym umorzeniu udziałów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 111 6. Orzeczenia w sprawie. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 112 6.1. Pierwsze postanowienie sądu rejonowego w W. . . . . . . . . . . . . . . . 112 6.2. Postanowienie sądu okręgowego w W. o ponownym rozpoznaniu sprawy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 113 6.3. Drugie postanowienie sądu rejonowego w W.. . . . . . . . . . . . . . . . . 114 6.4. Prawomocne postanowienie końcowe sądu okręgowego w W. . . . . 114 7. Wnioski innych wierzycieli i  zarządcy spółki X o  wykreślenie z  KRS postanowień o automatycznym umorzeniu udziałów z umów spółek Y2 i Y3 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 115 8. Konkluzja . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 122 Rozdział 4. Jak nawarzyć sobie piwa, czyli jak ugody prowadzą do sporów (Monika Hartung, Zuzanna Rudzińska, Anna Zielińska) . . . 123 1. Wprowadzenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 123 2. Geneza sporu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 125 3. Pierwszy proces: Spółka A przeciwko Rozlewni i Producentowi Piwa – pozew o ustalenie nieważności ugód . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 126 4. Drugi proces: Rozlewnia Piwa przeciwko Producentowi Piwa o  od- szkodowanie. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 129 5. Trzeci proces: Pan B. przeciwko Rozlewni i Producentowi Piwa – drugi pozew o ustalenie nieważności ugód . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 130 6. Czwarty proces: Rozlewnia Piwa przeciwko Producentowi Piwa – trze- ci pozew o ustalenie nieważności ugód . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 134 7. Drugi proces: Rozlewnia Piwa przeciwko Producentowi Piwa o  od- szkodowanie – finał sporów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 136 8. Podsumowanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 142 Rozdział 5. Miarkowanie kary umownej (Marcin Lemkowski) . . . . . . . 145 1. Stan faktyczny sprawy przedstawiony przez klienta. . . . . . . . . . . . . . . 145 2. Przygotowanie pozwu. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 149 3. Treść pozwu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 160 3.1. Sąd, do którego pozew został złożony . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 160 CB_Wardyński_spory_kor2.indd 7 2011-08-26 18:34:13 8 Spistreści 3.2. Wartość przedmiotu sporu i odsetki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 160 3.3. Stan faktyczny opisany w pozwie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 161 3.4. Stan prawny . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 163 4. Pierwsza decyzja sądu w sprawie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 166 5. Treść zarzutów i repliki na nie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 167 6. Przygotowanie i przebieg rozprawy w I instancji . . . . . . . . . . . . . . . . . 168 7. Wyrok w I instancji. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 170 8. Apelacja i odpowiedź na apelację . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 172 9. Rozprawa i wyrok w II instancji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 173 10. Skarga kasacyjna i wyrok Sądu Najwyższego. . . . . . . . . . . . . . . . . . . 175 Rozdział 6. Możliwość dochodzenia zapłaty wynagrodzenia za usłu- gi wykonane na  zlecenie organów prowadzących postępowanie karne w toku tego postępowania (Janusz Tomczak) . . . . . . . . . . . . . 179 1. Wprowadzenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 179 2. Stan faktyczny . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 181 3. Stan prawny . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 183 4. Postępowanie i podjęte działania . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 196 5. Kroki podjęte w toczącym się postępowaniu karnym . . . . . . . . . . . . . . 198 6. Kroki podejmowane na drodze postępowania cywilnego . . . . . . . . . . . 199 7. Zakończenie sporu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 201 8. Wnioski. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 202 Rozdział 7. Skarga pauliańska jako metoda ochrony wierzycieli przed negatywnymi skutkami transferu biznesu dłużnika do inne- go podmiotu (Adam Studziński) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 205 1. Rys historyczny źródeł sporu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 205 2. Opracowanie strategii obrony interesów klienta. . . . . . . . . . . . . . . . . . 209 3. Działania przygotowujące wytoczenie powództwa . . . . . . . . . . . . . . . . 213 4. Istotna treść pozwu. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 219 5. Przebieg postępowań sądowych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 224 6. Zakończenie sprawy i wnioski z niej płynące . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 228 Rozdział 8. Dochodzenie przed sądem pracy roszczeń związanych z mobbingiem (Agnieszka Lisiecka, Magdalena Świtajska). . . . . . . . . . 231 1. Wprowadzenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 231 2. Proces przeciwko pracodawcy o roszczenia związane z mobbingiem . . 234 2.1. Roszczenia zgłoszone przez pracownika . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 234 2.2. Kwestia właściwości rzeczowej sądu. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 235 2.3. Zarzut braku legitymacji procesowej biernej po stronie spółki . . . . 237 CB_Wardyński_spory_kor2.indd 8 2011-08-26 18:34:13 Spistreści 9 2.4. Kwestia dopuszczalności roszczeń pracownika zgłoszonych w pozwie . 239 2.5. Zarzuty dotyczące braków w  żądaniach z  zakresu ochrony dóbr osobistych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 241 2.6. Rozstrój zdrowia bez roszczenia o zadośćuczynienie z art. 943 § 3 k.p. 244 2.7. Pozostanie w zatrudnieniu a prawo do odszkodowania . . . . . . . . . 246 2.8. Szczegółowe zarzuty dotyczące stosowania mobbingu i  obrona przed nimi . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 247 2.9. Nietypowy zarzut – nakłanianie do zmiany umowy o pracę . . . . . . 250 2.10. Ciężar dowodu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 254 2.11. Niebezpieczny dowód z nagrań . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 255 3. Kolejny proces przeciwko pracodawcy w  związku z  odwołaniem się pracownika od wypowiedzenia warunków umowy o pracę . . . . . . . . . 256 4. Zakończenie sporów sądowych. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 259 4.1. Proces przeciwko pracodawcy w  związku z  odwołaniem się pra- cownika od wypowiedzenia warunków umowy o pracę . . . . . . . . . 259 4.2. Proces przeciwko pracodawcy o  roszczenia związane z  mobbin- giem . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 260 5. Wnioski. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 260 Rozdział 9. Odzyskanie nieruchomości przejętej z pogwałceniem prawa (Wiesław Szczepiński, Jan Ciećwierz, Magdalena Pazgan, Leszek Zatyka) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 263 1. Wprowadzenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 263 2. Postępowanie o ustalenie nieważności umowy zamiany. . . . . . . . . . . . 263 2.1. Wstępny zarys stanu faktycznego sprawy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 263 2.2. Wszczęcie postępowania sądowego i przebieg postępowania przed sądem I instancji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 266 2.3. Postępowanie apelacyjne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 279 2.4. Postępowanie przed Sądem Najwyższym . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 281 2.5. Ponowne rozpoznanie sprawy przez sąd apelacyjny . . . . . . . . . . . . 292 2.6. Ponowne postępowanie przed Sądem Najwyższym . . . . . . . . . . . . 295 3. Postępowania i działania zmierzające do wydania nieruchomości . . . . 299 3.1. Wstęp . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 299 3.2. Postępowanie o wydanie z powództwa Skarbu Państwa. . . . . . . . . 300 3.2.1. Przebieg postępowania . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 300 3.2.2. Immunitet egzekucyjny państwa obcego. . . . . . . . . . . . . . . . . . 303 3.3. Postępowanie o wydanie z powództwa klienta . . . . . . . . . . . . . . . . 304 3.3.1. Legitymacja czynna w sprawie o wydanie z powództwa klien- ta . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 305 3.3.2. Legitymacja bierna w sprawie o wydanie z powództwa klienta 307 3.3.3. Przebieg postępowania przed sądem okręgowym . . . . . . . . . . . 310 3.3.4. Postępowanie po  wydaniu wyroku i  postępowanie przed są- dem apelacyjnym . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 312 CB_Wardyński_spory_kor2.indd 9 2011-08-26 18:34:13 10 Spistreści 3.3.5. Ponowne rozpoznanie sprawy przez sąd okręgowy. . . . . . . . . . 318 4. Podsumowanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 319 Rozdział 10. Dochodzenie roszczeń ze skargi pauliańskiej przeciwko syndykowi masy upadłości (Monika Hartung) . . . . . . . . . . . . . . . . . . 321 1. Stan faktyczny, postępowanie arbitrażowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 321 2. Analiza sytuacji prawnej klienta i  możliwości dochodzenia zwrotu kosztów procesu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 324 3. Postępowanie w przedmiocie stwierdzenia wykonalności wyroku za- granicznego sądu arbitrażowego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 326 4. Prace nad przygotowaniem pozwu ze skargi pauliańskiej . . . . . . . . . . 328 5. Postępowanie w przedmiocie udzielenia zabezpieczenia roszczenia. . . 330 6. Skarga pauliańska – przygotowanie pozwu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 332 7. Odpowiedź na pozew . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 334 8. Rozstrzygnięcie w I instancji. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 335 9. Zażalenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 336 10. Rozstrzygnięcie w II instancji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 338 11. Zgłoszenie wierzytelności. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 339 12. Podsumowanie – najważniejsze prawne i faktyczne aspekty sprawy . 341 Rozdział 11. Cofnięcie zgody przez Ministra Sportu i  Turystyki na funkcjonowanie związku sportowego (Magdalena Niziołek) . . . . 343 1. Okoliczności faktyczne zaistnienia sporu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 343 1.1. Historia powstania i działalność Polskiego Związku R.S. . . . . . . . . 343 1.2. Wszczęcie przez Ministra Sportu i Turystyki postępowania w spra- wie cofnięcia zgody na funkcjonowanie Polskiego Związku R.S. . . 345 1.3. Pierwsza decyzja Ministra Sportu i Turystyki . . . . . . . . . . . . . . . . . 346 1.4. Wniosek Polskiego Związku R.S. o ponowne rozpatrzenie sprawy 347 1.5. Druga decyzja Ministra Sportu i Turystyki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 347 2. Skarga Polskiego Związku R.S. do Wojewódzkiego Sądu Administra- cyjnego w Warszawie na decyzję Ministra Sportu i Turystyki . . . . . . . . 348 2.1. Zasady sporządzania skargi wynikające z ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi . . . . . . . . 351 3. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. . . . . . . 353 4. Uwagi końcowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 357 Rozdział 12. Mineralna woda brzegi zdroju rwie (Eric Rheims, Włodzi- mierz Szoszuk) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 359 1. Wprowadzenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 359 2. Geneza sporu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 361 3. Pola bitwy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 361 CB_Wardyński_spory_kor2.indd 10 2011-08-26 18:34:13 Spistreści 11 4. Pierwsza instancja . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 362 5. Apelacja . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 367 6. Skarga kasacyjna . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 367 7. Ponowne rozpoznanie sprawy przez sąd apelacyjny . . . . . . . . . . . . . . . 369 8. Prawo do firmy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 370 9. Postępowanie przed Urzędem Patentowym . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 371 10. Podsumowanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 372 Rozdział 13. Umowa nie doszła do  skutku? Zaliczkę należy oddać (Maciej Kiełbowski) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 373 1. Stan faktyczny sprawy przedstawiony przez klienta i  wynikający z przedstawionej dokumentacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 373 1.1. Przedmiot i strony sporu. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 376 1.2. Złożony pozew . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 381 1.3. Treść odpowiedzi na  pozew i  dalszych pism – główne problemy prawne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 382 1.4. Wyrok w I instancji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 384 2. Apelacja pozwanej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 387 3. Willa zmienia właściciela. Wszczęcie procesów o unieważnienie umów darowizny i sprzedaży . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 390 4. Odpowiedź na apelację. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 391 5. Rozprawa i wyrok w II instancji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 394 6. Wznowienie postępowania o zapłatę . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 398 7. Wszczęcie egzekucji z majątku pozwanej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 400 8. Odpowiedź na skargę o wznowienie. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 403 9. Sąd apelacyjny odmawia wznowienia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 405 10. Pozwana wnosi zażalenie do Sądu Najwyższego . . . . . . . . . . . . . . . . 406 11. Odpowiedź powódki na zażalenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 408 12. Rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 409 13. Zakończenie postępowania egzekucyjnego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 410 Rozdział 14. Klauzula porządku publicznego a  jej zastosowanie na gruncie prawa upadłościowego (Michał Barłowski) . . . . . . . . . . . 411 1. Wprowadzenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 411 2. Podstawy prawne zastosowania klauzuli porządku publicznego w sprawach dotyczących niewypłacalności w prawie polskim . . . . . . . 414 3. Stan faktyczny i prawny sprawy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 417 4. Przebieg postępowania zakończony wyrokiem Sądu Najwyższego. . . . 418 4.1. Postępowanie przed sądem I instancji i argumentacja stron . . . . . . 418 4.2. Wyrok sądu I instancji. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 427 4.3. Apelacja Podwykonawcy i wyrok sądu II instancji . . . . . . . . . . . . . 429 CB_Wardyński_spory_kor2.indd 11 2011-08-26 18:34:13 12 Spistreści 4.4. Skarga kasacyjna do Sądu Najwyższego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 431 4.5. Wyrok Sądu Najwyższego. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 439 5. Podsumowanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 440 CB_Wardyński_spory_kor2.indd 12 2011-08-26 18:34:13 Wykaz skrótów Biul. SN k.c. – „Biuletyn Sądu Najwyższego” – ustawa z 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz.U. Nr 16, poz. 93 ze zm.) k.k. – ustawa z  6  czerwca 1997  r. – Kodeks karny (Dz.U. Nr 88, poz. 553 ze zm.) Kodeks zobowiązań – rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z 27 paź- dziernika 1933 r. (Dz.U. Nr 82, poz. 598 ze zm.) – nieobowiązujące Konstytucja RP – Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z  2  kwietnia k.p. k.p.a. k.p.c. k.p.k. k.s.h. Lex 1997 r. (Dz.U. Nr 78, poz. 483 ze zm.) – ustawa z 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (tekst jedn. Dz.U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 ze zm.) – ustawa z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) – ustawa z 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. Nr 43, poz. 296 ze zm.) – ustawa z  6  czerwca 1997  r. – Kodeks postępowania karnego (Dz.U. Nr 89, poz. 555 ze zm.) – ustawa z 15 września 2000 r. – Kodeks spółek handlo- wych (Dz.U. Nr 94, poz. 1037 ze zm.) – system informacji prawnej Wydawnictwa Wolters Kluwer LexPolonica MoP OSA – serwis prawniczy LexisNexis – „Monitor Prawniczy” – Orzecznictwo Sądów Apelacyjnych CB_Wardyński_spory_kor2.indd 13 2011-08-26 18:34:13 14 Wykaz skrótów OSNC OSNCP OSNKW OSP p.p.s.a. p.u.n. SN u.g.n. u.k.w.h. u.s.k. ustawa o KRS u.z.n.k. – Orzecznictwo Sądu Najwyższego – Izba Cywilna (od 1995 r.) – Orzecznictwo Sądu Najwyższego – Izba Cywilna, Administracyjna, Pracy i  Ubezpieczeń Społecznych (od 1964 r. do 1994 r.) – Orzecznictwo Sądu Najwyższego – Izba Karna – Orzecznictwo Sądów Polskich – ustawa z  30  sierpnia 2002  r. – Prawo o  postępowa- niu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr  153, poz. 1270 ze zm.) – ustawa z 28 lutego 2003 r. – Prawo upadłościowe i na- prawcze (tekst jedn. Dz.U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1361 ze zm.) – Sąd Najwyższy – ustawa z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nierucho- mościami (tekst jedn. Dz.U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 ze zm.) – ustawa z 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hi- potece (tekst jedn. Dz.U. z 2001 r. Nr 124, poz. 1361 ze zm.) – ustawa z 29 lipca 2005 r. o sporcie kwalifikowanym (Dz.U. Nr 155, poz. 1298 ze zm.) – nieobowiązująca – ustawa z 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Są- dowym (tekst jedn. Dz.U. z 2007 r. Nr 168, poz. 1186 ze zm.) – ustawa z 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczci- wej konkurencji (tekst jedn. Dz.U. z 2003 r. Nr 153, poz. 1503 ze zm.) WSA – wojewódzki sąd administracyjny CB_Wardyński_spory_kor2.indd 14 2011-08-26 18:34:14 Przedmowa Niniejszy zbiór opisów spraw prowadzonych przez prawników kance- larii Wardyński i  Wspólnicy przeznaczony jest przede wszystkim dla adwokatów i radców prawnych. Zawiera ilustrację i komentarz do wy- branych problemów, istotnych z  punktu widzenia metodyki rozwią- zywania sporów sądowych, w  tym gospodarczych, oraz sporów ad- ministracyjnych. Zawód adwokata i radcy prawnego1 wymaga przede wszystkim umiejętności praktycznych, które nabywa się przez obser- wację kolegów i samodzielne wykonywanie funkcji pełnomocnika lub obrońcy. Pisząc niniejszy zbiór, chcieliśmy podzielić się z Czytelnikami doświadczeniem zdobytym w praktyce naszej kancelarii. Dzisiejsze re- alia rynkowe i prawne, zmuszające adwokatów do daleko posuniętej specjalizacji, nie ułatwiają zdobywania doświadczenia procesowego. Kondycja zawodu uniemożliwia przy tym powszechne i  prawidłowe funkcjonowanie instytucji patronatu, który był zawsze podstawową gwarancją przyswajania przez adeptów zawodu umiejętności jego wy- konywania w sposób profesjonalny i etyczny. Kompetencja i uczciwość zawodowa – określana u Anglosasów terminem „professional integrity” – polega przede wszystkim na umiejętności podejmowania właściwych decyzji i  działań w  oparciu o  rzetelną znajomość sprawy, w  sposób instynktowny, od  pierwszego do  ostatniego spotkania z  mocodawcą 1 W  przekonaniu wspólników kancelarii – adwokatów i  radców prawnych – zawody te są zawodami tożsamymi, spełniającymi tę samą, ważną funkcję w systemie rządów prawa. Znalazło to wyraz w wielokrotnie wyrażanym przez wspólników kancelarii po- glądzie o potrzebie połączenia tych zawodów. Dla zwięzłości wywodu używane w ni- niejszym opracowaniu określenie „adwokat” odnosi się do przedstawicieli obydwu za- wodów. CB_Wardyński_spory_kor2.indd 15 2011-08-26 18:34:14 16 Przedmowa i w czasie trwania procesu. Pełnomocnik procesowy nie pełni funkcji jedynie doradczej. Jego rola polega na podejmowaniu decyzji wspólnie z  klientem. Decyzje te  mają zawsze znaczenie doniosłe zarówno dla reprezentowanych przez nas osób, jak i dla nas samych, adwokatów. Są one również istotne z punktu widzenia wizerunku zawodu, jaki wy- konujemy, a w konsekwencji – publicznego interesu. Dynamika sprawy od pierwszego spotkania z klientem nie pozostawia wiele czasu do namysłu, a podejmowane decyzje i działania mają skut- ki dużo ważniejsze, niż nam się wydaje. Skutki te następują nie tylko w sferze prawa procesowego i materialnego. Kształtują one nasze rela- cje z klientem, determinują naszą zawodową niezależność i wpływają na istnienie lub nieistnienie tak zwanej zawodowej uczciwości. Sama tylko znajomość zasad etyki zawodowej nie jest wystarczająca. Wyko- nywanie zawodu to „etyka stosowana”, a tej możemy się nauczyć jedy- nie w działaniu. Uległość wynikająca z braku rzetelnie przemyślanej koncepcji prowadzenia sprawy oraz z  komercjalizacji jako głównego motywu działania, dyskredytująca misję zawodu i instytucję usprawie- dliwionego honorarium to efekt nie jednego błędnego wyboru, ale wie- lu następujących po sobie decyzji, działań i zaniechań. Pierwsza z ta- kich decyzji, rozpoczynająca na  podobieństwo efektu domina proces degrengolady zawodowej, najczęściej nie jest decyzją podejmowaną w złej wierze. Zapada głównie z powodu braku odpowiedniego warsz- tatu i zawodowego instynktu samozachowawczego. Negatywne skutki potęgują się przy każdym kolejnym wyborze będącym konsekwencją poprzednich. Pamiętać należy, że  o  ile możliwe jest ubezpieczenie od zawodowej odpowiedzialności za błąd w sztuce, o tyle nie jest moż- liwe ubezpieczenie szkody polegającej na utracie zawodowej reputacji. Zasady deontologii zawodu pełnomocnika procesowego wynikają z isto- ty i przyczyn powstawania sporów oraz z powodów, z których ich roz- wiązywanie wymaga ingerencji sądu. To, że do rozstrzygnięcia sporu zostaje zaangażowany sąd, oznacza tylko tyle, że strony mają trudności z obiektywną oceną własnej sytuacji oraz słuszności czy niesłuszności własnego postępowania lub stanowiska. Dotyczy to w równej mierze osób prawnych zarządzanych przecież przez ludzi, którzy po  ludzku nie potrafią wyeliminować emocji z  procesu podejmowania decyzji. Nie ma takiego sporu, który nie mógłby zostać rozwiązany przez same strony w sposób podobny do znanej z arytmetyki metody upraszczania ułamków – przez redukcję sporu do zagadnień rzeczywiście istotnych oraz poddanie ich racjonalnej i ekonomicznie uzasadnionej ocenie. Me- CB_Wardyński_spory_kor2.indd 16 2011-08-26 18:34:14 Przedmowa 17 toda ta bywa z powodzeniem stosowana, jeżeli na przeszkodzie nie sta- je brak dobrej woli, a więc zjawisko czysto psychologiczne. Deficyt ten może dotyczyć obydwu stron lub tylko jednej z nich albo przesuwać się między stronami sporu w trakcie negocjowania ugody czy postępowa- nia przed sądem. Nieufność, a więc nieumiejętność obdarzania drugiej strony kredytem zaufania, jest główną przyczyną eskalowania sporu. Zjawiskiem psychologicznym, tyle że zakrawającym już na patologię, jest też tzw. zła wiara. Ona również może być udziałem obydwu stron sporu lub nierównomiernie się między nimi rozkładać. Patologicznym zjawiskiem o podłożu psychologicznym jest także pieniactwo. Jego po- chodną jest liczba sporów przed sądami oraz brak możliwości ich pra- widłowego i  szybkiego rozwiązywania. Pazerność, agresja, uległość, odporność na stres, empatia, ponuractwo, optymizm, wrażliwość spo- łeczna, przystosowanie społeczne, egoizm, altruizm – to cechy charak- teru rządzące zachowaniami ludzkimi, a więc także decyzjami proce- sowymi stron. W procesie sądowym na psychologię stron nakłada się psychologia sę- dziego i sądu. Sąd, aczkolwiek od stron oddalony, nie jest odizolowany od emocji ujawniających się w sporze. Oceny powstające w umysłach sędziów odpowiadają ich wrażliwości, temperamentowi, skłonności do irytacji, poczuciu sprawiedliwości, spostrzegawczości i stosunkowi do wykonywanej misji zawodowej. Zależą też od sposobu wychowania oraz wpływu kultury środowiska na  wyobraźnię i  sposób myślenia. Wszystko to  dowodzi, że  każdy proces sądowy rozgrywa się przede wszystkim w  sferze psychologii człowieka. Prawo procesowe jest je- dynie programem, który mniej lub bardziej efektywnie kierunkuje i kanalizuje bieg wydarzeń, a prawo materialne – tłem warunkującym ostateczny kształt rozwiązania. Zastosowana przez sąd interpretacja prawa materialnego w  odniesieniu do  stanu faktycznego sprawy bę- dzie zależała od poczucia sprawiedliwości sędziów i ich wyobrażenia o tym, co słuszne, a co niesłuszne. To zaś wyobrażenie w konkretnej sprawie będzie w znacznym stopniu zależne od zachowania się stron procesu. Rzeczywistość procesowa to emocje ludzkie (również emocje sędziów), które zmieniają się w czasie procesu jak w kalejdoskopie. Nie można więc konstruować strategii procesowej na tej samej zasadzie, na jakiej planuje się rozgrywkę w tysiąca, brydża czy kanastę. Postę- pując zgodnie z uproszczonymi regułami podobnymi do tych rządzą- cych grami w karty, abstrahujemy od wszystkich niewiadomych, które grają rolę w równaniu procesowym. Niewiadomych tych jest tak wie- CB_Wardyński_spory_kor2.indd 17 2011-08-26 18:34:14 18 Przedmowa le, że rozwiązanie takiego równania przy użyciu reguł karcianych nie będzie możliwe. Ignorowanie podstawowych reguł psychologii, które rządzą stosunkami międzyludzkimi, zawsze doprowadzi do orzeczenia będącego w większym lub mniejszym stopniu funkcją przypadku. Decydując o  udziale w  postępowaniu sądowym, należy zakładać, że będziemy mieli do czynienia z sądem, który oczekuje od stron po- mocy w rozwiązaniu sporu i darzy je zaufaniem. Ten kredyt zaufania będzie istniał dopóty, dopóki strony przez własne zachowanie go nie utracą. Często sama treść pozwu może skompromitować wiarygodność powoda, choć obiektywnie jego prawa wymagać będą słusznej ochro- ny. Odbudowanie raz utraconej wiarygodności jest – nawet jeżeli nie niemożliwe – to na pewno trudne i długotrwałe. Budowanie zaufania sądu do strony jest podstawowym zadaniem peł- nomocnika procesowego – zarówno w stadium przedprocesowym, jak i podczas samego procesu. Adwokat jest pierwszym sędzią w sprawie swojego klienta i musi umieć ocenić słuszność i uczciwość jego intencji. Pełnomocnik procesowy nie będzie w stanie właściwie reprezentować strony, jeśli wcześniej nie uzgodni z nią, jakie żądania, jakie stanowi- sko i argumenty będą używane w postępowaniu, tak aby prowadzenie procesu było podporządkowane wskazanej wyżej naczelnej zasadzie budowania wiarygodności strony w  oczach sądu. Podejmując się re- prezentacji strony i  godząc się jednocześnie na  to, by jej stanowisko prezentowane było w sposób niezgodny z dobrą wiarą, adwokat musi liczyć się z tym, że jego wiarygodność zawodowa dozna uszczerbku. W  efekcie tracić on  będzie zaufanie, jakim z  reguły obdarza go sąd. Zaufanie to jest zaś wyznacznikiem pozycji zawodowej adwokata, wa- runkiem koniecznym prawidłowego wykonywania przez niego powie- rzonej mu funkcji oraz jego jedynym istotnym kapitałem. Ostateczna decyzja o przyjęciu sprawy musi być poprzedzona rozpo- znaniem wszystkich faktów mających znaczenie z  punktu widzenia prawa oraz przedstawieniem klientowi własnej oceny tych faktów i możliwych do sformułowania na ich podstawie słusznych i prawnie uzasadnionych żądań. Warunkiem koniecznym zlecenia jest przy tym obustronne zaufanie: zarówno klienta do pełnomocnika, jak i pełno- mocnika do  klienta. Podstawą tego zaufania jest uzgodnienie możli- wych do osiągnięcia celów i wyjaśnienie klientowi, które z jego oczeki- wań i żądań są zasadne. Przyjmując zlecenie, nie stajemy się najemni- kami klienta, lecz podejmujemy się ochrony jego usprawiedliwionych interesów. CB_Wardyński_spory_kor2.indd 18 2011-08-26 18:34:14 Przedmowa 19 W  każdym sporze istnieje problem centralny, którego rozwiązanie umożliwia rozwiązanie wszystkich następnych. Jego natura i tożsa- mość nie od  razu muszą być jasne. Analiza faktów mających zna- czenie z punktu widzenia przepisów, które mogą być zastosowane, wymaga przede wszystkim analizy pewności i wiarygodności dowo- dów. Nie bez znaczenia jest też ustalenie stopnia bezpośredniości i adekwatności związków przyczynowych między elementami stanu faktycznego a skutkami ekonomiczno-prawnymi będącymi przyczy- ną sporu. Niezbędna jest przy tym znajomość wszystkich faktów, ponieważ okoliczności, które początkowo wydają się nieważne, po wszechstronnej analizie sprawy mogą nabrać pierwszorzędnego znaczenia. To, co dla pełnomocnika jest pracą codzienną, dla klienta jest zawsze sytuacją nadzwyczajną, związaną z dużym stresem. Poczucie niespra- wiedliwości, groźba szkody uruchamiają emocje. Te z kolei uniemożli- wiają stronie rozpoznawanie tego, co w sprawie ma istotne znaczenie. Z  tego względu wywiad z  klientem, mający na  celu ustalenie stanu faktycznego, jest trudny i czasochłonny, ale niezwykle istotny. Waż- nym problemem staje się ocena dowodów wskazywanych przez mo- codawcę. Często klient traktuje twierdzenia własne jako dowody nie do obalenia, nie dysponuje jednak odpowiednimi dokumentami i nie potrafi wskazać osób, których zeznania stanowiłyby wiarygodne po- twierdzenie jego tez. Ilość informacji, które pełna emocji strona nam ujawnia, jest ogromna, lecz prawie zawsze nieprzydatna. Doświadcze- nie zawodowe i znajomość prawa uczą oddzielać okoliczności istotne od nieistotnych. Nieumiejętna selekcja faktów przez pełnomocników, zarażonych emocjami klienta, bywa zmorą sądu i powoduje zniechę- cenie, które często przyczynia się do przewlekłości postępowania. Nie bez znaczenia jest tu też metoda pracy narzucona modelem procedury cywilnej oraz tradycja improwizacji w procesie połączona z tradycją braku przygotowania rozprawy, niechęci do  koncentracji materiału dowodowego i  przeprowadzenia rozpraw w  czasie kolejnych, nastę- pujących po sobie dni. Wielu pełnomocników nadużywa tego mode- lu procedury, świadomie zaciemniając obraz sporu, zamiast dążyć do  jego wyjaśnienia. Często tego typu nadużywanie praw proceso- wych mylnie utożsamia się z  pojęciem „strategii procesowej”. Jeżeli jednak przyjmiemy, że naczelnym zadaniem jest utrzymanie własnej wiarygodności i walka z drugą stroną procesu o zaufanie sądu, to na- leży stwierdzić, że nadużywanie praw procesowych wyrządza klien- towi szkodę. CB_Wardyński_spory_kor2.indd 19 2011-08-26 18:34:14 20 Przedmowa Manipulacja stanem faktycznym zawsze powoduje nieufność sądu. Je- żeli w  takiej manipulacji uczestniczy pełnomocnik, to  on  także traci zaufanie sędziego, trwoniąc w  ten sposób swój największy atut. Po- mijanie faktów istotnych, których nie można nie zauważyć, oczywi- ste nadużywanie wykładni literalnej w celu wywodzenia korzystnych dla klienta skutków, przy jednoczesnym ignorowaniu celu gospodar- czego, jakiemu ma służyć norma prawna, to szybka i skuteczna droga do utraty wiarygodności w oczach sądu i kolegów adwokatów. Świat jest mały, zwłaszcza ten zawodowy. Utrata zaufania w środowisku na- stępuje szybko i skutecznie. Nie pozostawia wyboru i w efekcie zmusza do wykonywania zawodu w sposób pełen nadużyć i polegający na roz- siewaniu destrukcji. Żaden poważny i profesjonalny klient nie będzie współpracował z pełnomocnikiem o nadszarpniętej reputacji. Przesada i teatralne gesty w ustnych i pisemnych wystąpieniach peł- nomocnika są przy tym z reguły dowodem i ilustracją ignorancji. Ob- rażają inteligencję sądu, któremu winni jesteśmy szacunek. Sędziowie widzą więcej, niż nam się wydaje. Cenią profesjonalizm. Umiar, po- wściągliwość i  rzeczowa polemika pozbawiona inwektyw i  określeń świadczących o naszym osobistym stosunku do strony przeciwnej i jej pełnomocnika – to  nasz obowiązek wynikający z  zasad etyki zawo- dowej i służący bardziej naszym interesom i naszej zawodowej repu- tacji niż ochronie strony przeciwnej. Ulegając prowokacjom i  wdając się w agresywny spór z prowokującym nas przeciwnikiem, używając określeń w rodzaju: „nonsens”, „absurd” czy „kłamstwo”, jako prawni- cy stajemy się podobni postaciom z karykatur Deaumiera. Jedynym sposobem umożliwiającym pełnomocnikowi zbudowanie wiarygodności i atmosfery zaufania jest wierne i obiektywne odtwo- rzenie pełnego stanu faktycznego, przygotowanie jak najkompletniej- szego materiału do  procesu, właściwe określenie wszystkich kwestii spornych oraz kompletne i transparentne przygotowanie i zorganizo- wanie wszystkich dowodów. Dopiero na  tak ułożonym fundamencie można skutecznie zbudować argumentację i przedstawić przekonujące stanowisko akcentujące słuszne prawa i interesy klienta. Taki sposób reprezentacji strony ułatwi zadanie sądowi, przyspieszy rozwiąza- nie sporu i  niejednokrotnie doprowadzi do  zawarcia ugody, również w  trakcie toczącego się procesu. W  wypadku braku ugody umożliwi zaś uczciwą polemikę co do istotnego charakteru udowodnionych fak- tów i  ich skutków, zarówno w  sferze stosunków gospodarczych, jak i prawnych. CB_Wardyński_spory_kor2.indd 20 2011-08-26 18:34:14 Przedmowa 21 Wykonywanie zawodu w  sposób zapewniający adwokatowi zaufanie klienta, sądu i przeciwnika procesowego, oprócz uczciwości zawodowej, wymaga konkretnych praktycznych umiejętności i odpowiedniej meto- dy pracy. Obsługa prawna podmiotów gospodarczych zawsze wymaga poznania specyfiki działalności klienta oraz związanego z nią ryzyka. Klienci zgłaszają się do kancelarii na różnych etapach sporu, nierzadko już w trakcie procesu lub, co gorsza, po niekorzystnym wyroku w I in- stancji. Adwokat musi umieć sprawnie i  rzetelnie określić wszystkie kluczowe okoliczności faktyczne sprawy oraz zidentyfikować i ocenić dostępne środki dowodowe. Pozwoli mu to w sposób obiektywny zwa- żyć stanowisko i żądania klienta w świetle podstawowych zasad prawa, dobrej wiary i współżycia społecznego oraz określić, które z jego inte- resów zasługiwać będą na ochronę w oczach sądu, a którym żądaniom sąd odmówi ochrony. To z kolei pozwoli na dobranie odpowiedniej stra- tegii procesowej, określenie najbardziej prawdopodobnego kalendarza procesu, szans na jego korzystne zakończenie oraz pozwoli klientowi podjąć racjonalną decyzję co do tego, czy w ogóle warto toczyć spór. Klarowne zaprezentowanie klientowi możliwości, szans i zagrożeń jest równie ważne jak pełne przedstawienie rzeczywistego stanu faktycz- nego przez klienta. Transparentna i stała komunikacja między moco- dawcą i  jego pełnomocnikiem stanowi klucz do  zwycięstwa. Innym kluczowym elementem bywa szybkość działania. Coraz częściej wa- runkiem skutecznego wykonania zapadłego orzeczenia jest zabezpie- czenie roszczenia przed procesem lub w trakcie procesu. Decydujące mogą być przy tym nie tylko dni, lecz nawet minuty, w których kance- laria podejmuje swoje działania (patrz rozdział 1 niniejszej publikacji). Pamiętać trzeba, że korzystny wyrok stanowi zaledwie pierwszy etap dochodzenia roszczenia; często jego egzekucja jest równie skompliko- wana i długotrwała (czego przykład można znaleźć w rozdziale 2 ni- niejszej publikacji). Nie wątpiąc w opinię genialnego stratega Carla von Clausevitza, któ- ry twierdził, że żaden plan nie przetrwa bitwy, jesteśmy jednocześnie przekonani, że rzetelne przygotowanie do procesu znacząco zwiększa szanse na  końcowy sukces. Przygotowanie takie wymaga zrozumie- nia potrzeb klienta, specyfiki powstałego problemu oraz szans na jego rozwiązanie. Niezbędna jest także umiejętność przewidywania. Brak przemyślanego planu działania powoduje, że wyrok nierzadko staje się funkcją przypadku (o czym świadczy kazus naszego przeciwnika opi- sany w rozdziale 4 niniejszej publikacji). CB_Wardyński_spory_kor2.indd 21 2011-08-26 18:34:14 22 Przedmowa Niezależnie od  fazy postępowania warto na  początku współpracy z klientem sporządzić memorandum procesowe, w którym znajdą się: szczegółowy opis stanu faktycznego (sporządzony na podstawie doku- mentów i  rozmów z  klientem i  przez niego zaakceptowany), analiza prawna wraz z rekomendowanym sposobem postępowania oraz wska- zanie okoliczności wymagających udowodnienia i  środków dowodo- wych, którymi może dysponować strona. Ta swoista mapa postępowa- nia służy nam jako drogowskaz, wskazuje na  podstawowe problemy i zagrożenia procesowe oraz cele, jakie chcemy zrealizować. Oczywi- ście dynamika procesu będzie wymuszała niezbędne korekty, ale jako punkt wyjścia mapa taka jest nieoceniona zarówno z punktu widzenia strategicznego, jak i dla prawidłowej komunikacji z klientem. Mamy nadzieję, że lektura przygotowanych przez nas opisów i komen- tarzy do spraw, z jakimi mieliśmy do czynienia w naszej praktyce, uka- że Państwu procesy w  ich różnorodności i  pozwoli lepiej zrozumieć, jak złożona jest rola prawnika w  rozwiązywaniu sporów sądowych. Liczymy także na  to, że  niniejsza publikacja będzie stanowić wkład w rozwój wiedzy o praktycznych problemach i metodach znajdujących zastosowanie w pracy pełnomocnika procesowego i przyczyni się przez to do wzmacniania rządów prawa. Tomasz Wardyński CB_Wardyński_spory_kor2.indd 22 2011-08-26 18:34:14 Rozdział 1 Bezskuteczność zawarcia umowy sprzedaży nieruchomości dokonanej z naruszeniem roszczeń wynikających z umowy powierniczego zlecenia nabycia nieruchomości 1. Niewierny powiernik – stan faktyczny sprawy przedstawiony przez klienta Inwestor z kapitałem hiszpańskim, działający w branży deweloper- skiej, poszukiwał w Polsce w latach 2005–2006 atrakcyjnych grun- tów pod zabudowę mieszkaniową. W  okresie boomu nieruchomo- ściowego rynek należał do sprzedającego. Transakcje zawierane były bardzo szybko, deweloperzy często wręcz podbierali sobie grunty, np. oferując, że  pokryją podwójną wartość zadatku z  wcześniej- szej umowy przedwstępnej sprzedaży oraz zapłacą wyższą cenę za nieruchomość. Dwaj obywatele Królestwa Hiszpanii (wspólnicy) jeszcze przed za- rejestrowaniem spółki celowej w Polsce zawarli we własnym imieniu umowę zlecenia, na mocy której zaufana osoba zobowiązała się do na- bycia – za środki i na rzecz tychże wspólników, ale w imieniu własnym – prawa użytkowania wieczystego nieruchomości wraz z prawem włas- ności posadowionego na niej budynku (nieruchomość). Osobą tą był CB_Wardyński_spory_kor2.indd 23 2011-08-26 18:34:14
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Spory cywilne i gospodarcze. Przykłady z praktyki
Autor:
, ,

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: