Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00496 007406 13272356 na godz. na dobę w sumie
Sudety. Przewodnik - Celownik. Wydanie 1 - książka
Sudety. Przewodnik - Celownik. Wydanie 1 - książka
Autor: Liczba stron: 208
Wydawca: Bezdroża Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-246-6156-5 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> poradniki >> fotografia
Porównaj ceny (książka, ebook (-20%), audiobook).

Przewodniki-Celowniki to nowatorskie publikacje turystyczne, opisujące najciekawsze miasta i regiony Europy. Ich wyróżnikiem są dokładne mapy oraz zwięzłe, przygotowane w formie leksykonu i ilustrowane zdjęciami opisy atrakcji turystycznych. Nowe przewodniki dają swobodę podczas zwiedzania, wolność i niezależność podczas wycieczek i podróży. Pozwalają w prosty sposób odnajdywać w terenie interesujące miejsca i identyfikować obiekty. Mapa, tekst i zdjęcia uzupełniają się i tworzą wzajemnie powiązaną całość, która sprawi, ze samodzielne zwiedzanie regionu stanie się prawdziwą przyjemnością!

... a wszystko po to, by w nieskrępowany sposób cieszyć się Sudetami, bezbłędnie trafiać do wybranych przez siebie celów, ułożyć własny plan zwiedzania, poznać i zobaczyć najciekawsze miejsca w regionie.

Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

Opracowanie: Katarzyna Wojsław (na podstawie tekstów Natalii Figiel, Pawła Klimka, Krzysztofa Mazurskiego, Krzysztofa Rostka oraz własnych) Redaktor prowadzący: Maciej Żemojtel Redakcja i korekta: Edytorka.eu | Justyna Mroczkowska Zdjęcie na okładce: © CCat82 | Fotolia.com Opracowanie kartograficzne: Maciej Drzniewicz, Katarzyna Głuc, Grzegorz Marchut, Szymon Markowicz, Szymon Pernal Koncepcja graficzna serii: PANCZAKIEWICZ ART.DESIGN | Paweł Panczakiewicz Projekt okładki i strony tytułowej: MAZAKI STUDIO | Konrad Rządowski Skład: Małgorzata Czoch Wszelkie prawa zastrzeżone. Nieautoryzowane rozpowszechnianie całości lub fragmentu niniejszej publikacji w jakiejkolwiek postaci jest zabronione. Wykonywanie kopii metodą kserograficzną, fotograficzną, a także kopiowanie książki na nośniku filmowym, magnetycz- nym lub innym powoduje naruszenie praw autorskich niniejszej publikacji. Wszystkie znaki występujące w tekście są zastrzeżonymi znakami firmowymi bądź towa- rowymi ich właścicieli. Autor oraz wydawnictwo Helion dołożyli wszelkich starań, by zawarte w tej książce infor- macje były kompletne i rzetelne. Nie biorą jednak żadnej odpowiedzialności ani za ich wy- korzystanie, ani za związane z tym ewentualne naruszenie praw patentowych lub autor- skich. Autor oraz wydawnictwo Helion nie ponoszą również żadnej odpowiedzialności za ewentualne szkody wynikłe z wykorzystania informacji zawartych w książce. Wydawnictwo Helion ul. Kościuszki 1c, 44-100 Gliwice tel.: 32 2309863 e-mail: redakcja@bezdroza.pl księgarnia internetowa: http://bezdroza.pl Drogi Czytelniku! Jeżeli chcesz ocenić tę książkę, zajrzyj pod adres: http://bezdroza.pl/user/opinie/?besud1 Możesz tam wpisać swoje uwagi, spostrzeżenia, recenzję. Wydanie I ISBN: 978-83-246-6156-5 Copyright © Helion, 2013 SPIS TREŚCI 4 Indeks atrakcji turystycznych 5 Atlas Sudetów 63 Sudeckie ABC 85 Atrakcje Sudetów 177 Informacje praktyczne • • • Kup książkę Poleć książkę Oceń książkę Księgarnia internetowa • Lubię to! • Nasza społeczność Kup książkę Poleć książkę A Głuszec 2 B C A 1 B Kopań 4 1 2 3 3 i c e n S i Rozdroże Pod Kopą Rozdroze Izerskie Piaszczysta Wądolno 788 G r z b i e t Świerkowiec K a m i e n i c k i 742 Sine Skałki 1122 Złote Jamy 888 Wysoka Kopa 1126 Rez. Rez. Torfowiska Torfowiska Doliny Izery Doliny Izery Izerskie Garby 1084 Wysoki Grzbiet Zwalisko 1047 Czerwone Skałki 952 y n o rw e z C Kamienna 404 1058 Szlifiers Ściernisko 839 Krogulec 988 Cicha Równia 1001 JAKUSZYCE 14 3 Kamienna P ł o nka Dział Izerski 904 Babiniec 998 Kamienna 886 Przeł. Szklarska Przedział 1063 Mrtvý Vrch 1059 KRKONOŠSKÝ KRKONOŠSKÝ Mumlawski 1217 897 e c i n l Mi Kamenice NÁRODNĺ NÁRODNĺ Jakšín 1115 PARK PARK Kamanec 1233 Kamiennik 1294 Luboch 1295 HARRACHOV Nad Mytem 743 A Munilava Placiniec 950 B 976 C Jastrzębiec 792 G r z b i e t 751 Gaik 782 K a m i e n i c k i 748 Kozia Szyja Ciemniak 698 Przeł. Babia 647 Kamienna Mały Ciemniak 578 Mały Ciemniak Górzyniec C Tekst 5 1 6 Rez. Krokusy w Górzyńcu Górzyniec Szklarska Poręba Dolna 3 Piechowice Piechowice Michałowice Piechowiecka Góra 608 Szklarska Poręba Średnia Dom Hofmana Sowiniec 96 Muzeum Ziemi Muzeum Energetyki Wodospad Szklarki KPN MARYSIN SZKLARSKA PORĘBA 79 Bogatka 576 Grzybowiec 750 2 Płoszczan 747 404 Czarna Góra 965 99 Wysoki Kamień 1058 BIAŁA DOLINA Hutnicza Górka 774 Szklarska Poręba Górna Danek 755 Kamieńczyk Schronisko Kamieńczyk 95 Wodospad Kamieńczyka k zy c ń e m a K i Złoty KARKONOSKI i k c ni Szre Schronisko PTTK Na Hali Szrenickiej 62 80 Szrenica 1362 Hala Szrenicka Kocioł Szrenicki Schronisko PTTK Na Szrenicy Mokra Przeł. 1290 Vosecka Bouda PARK 60 Schronisko PTTK Pod Łabskim Szczytem Łabski Szczyt Sokolnik 1384 1472 Labská Louka 1387 Łaba Labská Bouda P ł ó c z n i k lnik e i B Góra Pracka 696 S z k l a r k a Wężówka 781 Leśniak 808 d wia ź d e N i 1090 Ostroga NARODOWY Śnieżne Stawki Śmielec 86 1424 Śnieżne Kotły Wielki Szyszak 1509 Przeł. Pod Śmielcem Czarna Przeł. 1349 Martinova Bouda 3 10 Dziób 1416 Divci Kameny 1413 A B C Kup książkę Poleć książkę Kup książkę Poleć książkę Sudeckie ABC Sudety w liczbach Powierzchnia: w granicach Polski ok. 9,3 tys. km2 (sudety Zachodnie, Środkowe i Wschodnie wraz z Przedgórzem sudeckim i Pogórzem Zachodniosudeckim); ok. 3 powierzchni Polski Najwyższe pasmo górskie: Karkonosze Najwyższy szczyt: Śnieżka (sněžka, 1602 m n.p.m.) w Karkonoszach Największe jezioro zaporowe: Jezioro Pilchowickie, 2,4 km2 (całkowita po- jemność 50 mln m3) Najdłuższa jaskinia: Jaskinia Niedźwiedzia w Masywie Śnieżnika (długość 3300 m, deniwelacja 69 m) Najwyższy wodospad: Wodospad Kamieńczyka, 27 m Najgłębszy kocioł polodowcowy: Kocioł Łomniczki (ok. 300 m), Karkonosze Największy rezerwat przyrody: Torfowiska doliny Izery (485 ha) Najwyżej położona miejscowość: Zieleniec (800–960 m n.p.m., na wschod- nich zboczach Gór Orlickich) Najniższa zanotowana temperatura: -36,6°C (1996 r., Izerska Łąka) Topografia sudety położone są w południowo-zachodniej części Polski – zamykają od po- łudnia rozległą Nizinę Śląską. Jednak z geograficznego punktu widzenia stano- wią północne ograniczenie Masywu Czeskiego i są traktowane jako jego część. są to góry uformowane ze starych skał, sfałdowanych jeszcze w orogenezie hercyńskiej, a później jedynie pociętych uskokami i podnoszonych (lub obni- żanych) w sztywnych blokach. Razem z górami o podobnym charakterze, do których należą Masyw Centralny, Harz, Wogezy, schwarzwald czy szumawa, stanowią część rozległego terenu wyżynno-górskiego, nazywanego Średnio- górzem. Geografowie toczą spory co do zasięgu i granic całego Pasma sudec- kiego. Ze względu na ukształtowanie powierzchni, a także budowę geologicz- ną, która wywarła decydujący wpływ na obecne środowisko tych gór, sudety zazwyczaj jednak dzieli się na trzy części: sudety Zachodnie, sudety Środkowe i sudety Wschodnie. sudety Zachodnie ciągną się od Bramy Łużyckiej (240 m n.p.m.) i doliny Nysy Łużyckiej na zachodzie, po Bramę Lubawską (516 m n.p.m.), dolinę górnego Bobru i dolinę Nysy szalonej na wschodzie. W ich skład wchodzą następujące Widok z Wysokiego Kamienia fot. Piotr Pyrzanowski Topografia regiony geograficzne: Góry Izerskie wraz z Pogórzem Izerskim, Karkonosze, Ko- tlina Jeleniogórska, Góry Kaczawskie wraz z Pogórzem Kaczawskim oraz Ruda- wy Janowickie. sudety Środkowe są najbardziej rozczłonkowaną, a zarazem najniższą częścią całych sudetów. Pasma górskie przeplatają się tu z szerokimi kotlinami i obniże- niami o skomplikowanym układzie topograficznym. Na zachodzie ogranicza je Brama Lubawska, górny Bóbr i Nysa szalona, natomiast na wschodzie sięgają po dolinę Nysy Kłodzkiej i Przełęcz Międzyleską (534 m n.p.m.). Można tu wyróżnić następujące mniejsze regiony – Kotlinę Kamiennogórską, Góry Kamienne, Góry Wałbrzyskie, Góry sowie, Wzgórza Włodzickie, Góry Bardzkie, Góry stołowe, Góry Orlickie, Góry Bystrzyckie, Kotlinę Kłodzką i Rów Górnej Nysy. Na wschód od doliny Nysy Łużyckiej i Gór Bardzkich rozciągają się sudety Wschodnie – najbardziej zwarta część bloku sudeckiego. W Polsce leży tylko nie- wielka, zachodnia część tego regionu, w skład którego wchodzi Masyw Śnież- nika, Góry Bialskie, Góry Złote i fragmentarycznie Góry Opawskie. Natomiast po czeskiej stronie rozciąga się wysoki masyw Wysokiego i Niskiego Jesionika (Jeseníky). Góry Izerskie Graniczące z terenami dolnych Łużyc Góry Izerskie przecinają w poprzek grani- cę polsko-czeską. Gęsta sieć szlaków turystycznych, przepiękne panoramy i uro- kliwe torfowiska sprawiają, że to najdalej na zachód wysunięte pasmo polskich gór stanowi atrakcję zarówno dla turystów pieszych i rowerzystów, jak i dla mi- łośników sportów zimowych. Osadnictwo skupia się na obrzeżach Gór Izerskich, w głąb masywów po polskiej stronie (Grzbietów Wysokiego i Kamienickiego) wciska się jedynie Świeradów-Zdrój – nic więc nie zmąci nam widoków z par- tii szczytowych. Najwyższym szczytem jest tu Wysoka Kopa (1126 m n.p.m.); inne wyróżniające się wzniesienia to: Wysoki Kamień (1058 m n.p.m.), Zwaliska (1047 m n.p.m.), Izerskie Garby (1086 m n.p.m.) z głębokim wąwozem kopalni kwarcu „stanisław”, Krogulec (1001 m n.p.m.) i Kozi Grzbiet (945 m n.p.m.). Wzdłuż położonej u stóp masywu doliny meandrującej leniwie Izery rozciągają się ogromne połacie charakterystycznych dla tego rejonu torfowisk. Niedocenia- ne, urokliwe i godne polecenia szlaki wiodą na górujące nad szklarską Porębą Hutniczą Górkę i Wysoki Kamień oraz przez Halę Izerską i Chatkę Górzystów do Świeradowa-Zdroju. spokój i cisza, zaprawione szczyptą mgły i torfowym aroma- tem – oto co w pierwszym rzędzie mają nam do zaoferowania Góry Izerskie. dla zmęczonych tłumami w Karkonoszach miłośników wędrówek zarówno pieszych, jak i rowerowych czy narciarskich (zwłaszcza na nartach biegowych – pobliskie Jakuszyce noszą nieformalne miano polskiej stolicy tego sportu) te wyludnione tereny mogą stanowić prawdziwe objawienie. Kup książkę 64 Poleć książkę Kup książkę 65 Poleć książkę sudeTy Sudeckie ABC Topografia Karkonosze Najwyższe góry sudetów, sięgające na Śnieżce 1602 m n.p.m. i wyrastające kilometr ponad Kotlinę Jeleniogórską, rozciągają się równoleżnikowo wzdłuż granicy polsko-czeskiej od Przełęczy szklarskiej (886 m n.p.m.) na zachodzie po Przełęcz Lubawską (516 m n.p.m.). Polskie Karkonosze dzielą się na kilka mniejszych grzbietów: Śląski, Czarny, Kowarski i Lasocki. Pasmo tych gór zo- stało wypiętrzone podczas ostatnich alpejskich ruchów górotwórczych z frag- mentu rozległego granitowego masywu izersko-karkonoskiego, otoczonego skałami przeobrażonymi. W rejonie Karkonoszy występuje unikatowa inwersja rzeźby (najwyższe wzniesienia zbudowane są nie z najmłodszych, ale z najstar- szych skał). erozja i wtargnięcie magmy na te tereny spowodowały odsłonięcie charakterystycznego, różowawo-czerwonawego granitu. W związku z wyjąt- kowością statusu geologicznego masywu podjęto starania o utworzenie na jego terenie geoparku. Karkonosze stanowią jeden z najchętniej odwiedzanych regionów turystycz- nych Polski i królestwo legendarnego ducha Gór. Oferują wędrowcom cie- kawe szlaki (najbardziej uczęszczane – m.in.: na Śnieżkę, szrenicę i do Kotła Jagniątkowskiego) oraz niezapomniane szczytowe panoramy, a miłośnikom sportów zimowych – prawdziwe białe szaleństwo. Niezaprzeczalny, surowy urok tych gór oraz liczne atrakcje turystyczne zwabiają do leżących u stóp masywu miejscowości (Karpacza, szklarskiej Poręby i Kowar) prawdziwe rze- sze turystów. Na północ od Karkonoszy rozciąga się Kotlina Jeleniogórska, której dno, choć znacznie obniżone, nie przypomina bynajmniej równiny. Wyróżnić tu można kilka pagórkowatych podregionów, lecz najwybitniejsze wzniesienia znajdują się w obrębie Wzgórz Łomnickich i Wzgórz Karpnickich. Góry Kaczawskie stosunkowo niskie pasmo Gór Kaczawskich leży między doliną Bobru na za- chodzie a Przełęczą domanowską (498 m n.p.m.) i doliną Nysy szalonej na wschodzie. Najwyższe wzniesienia to: Góra szybowcowa (561 m n.p.m.), Łysa Góra (707 m n.p.m.), Okole (714 m n.p.m.), Poręba (671 m n.p.m.), Lubrza (666 m n.p.m.) i Żeleźniak (664 m n.p.m.). Góry Kaczawskie wraz z Pogórzem Kaczawskim to tzw. Kraina Wygasłych Wulkanów. Kilkanaście milionów lat temu okolice te spowijały bowiem kłę- by dymów wulkanicznych, a w kraterach na wpół zastygłych, stożkowa- tych szczytów bulgotała lawa. stopniowo jednak tereny te przeradzały się w przyjazną człowiekowi, obfitującą w bogactwa naturalne krainę. Górni- czo-hutnicze tradycje kultywuje się do dziś przy produkcji ceramiki w Bole- sławcu i dobkowie czy w czasie „dymarek Kaczawskich” w Leszczynie. Warto też odwiedzić dawną kopalnię złota w Złotoryi – jedno z miejskich centrów regionu. W okolicy znajdziemy wiele niebanalnych atrakcji historycznych, ale rejony te obfitują przede wszystkim w atrakcje przyrodnicze. Niesamowite Organy Wie- lisławskie z pozostałościami grodziska na szczycie, widok ze „śląskiej Fudżijamy” (objętego ochroną rezerwatową stożka wulkanicznego Ostrzycy Proboszczo- wickiej), paprociowe gaje i ukwiecone łąki w Wąwozie Myśliborskim – to tylko niektóre ze skarbów tej przyjaznej turystom krainy. Śnieżka łączy Polaków i Czechów fot. Piotr Pyrzanowski Kup książkę 66 Poleć książkę Kup książkę 67 Poleć książkę sudeTy Sudeckie ABC Topografia Rudawy Janowickie Kotlinę Jeleniogórską od wschodu zamyka wyniosły, chociaż niewielki po- wierzchniowo masyw Rudaw Janowickich, górujących nad Karpnikami, Ko- warami i Janowicami Wielkimi. są to góry silnie rozczłonkowane – ich topo- grafia jest dosyć skomplikowana. Najwyższe i najbardziej znane wzniesienia tego pasma to: skalnik (945 m n.p.m.), Lwia Góra (718 m n.p.m.), bliźniacze ko- puły Krzyżnej Góry (654 m n.p.m.) i sokolika (623 m n.p.m.) oraz Wielka Kopa (871 m n.p.m.). To jeden z najciekawszych i najbardziej urokliwych zakątków sudetów; leżą- ce w cieniu Karkonoszy Rudawy wciąż sprawiają wrażenie nieodkrytych przez współczesną turystykę. Oddzielające dwie kotliny: Kamiennogórską i Jeleniogórską, sąsiadujące z ob- leganymi przez turystów Karkonoszami Rudawy Janowickie obfitują w cieka- wie poprowadzone szlaki turystyczne, skałki z punktami widokowymi i ruiny starych budowli; znajduje się tu też słynne na całą Polskę centrum wspinacz- kowe w sokolikach. Choć w okolicy brak wyciągów narciarskich, zwolennicy wędrówek na „deskach” odnajdą tu dobre trasy w partiach szczytowych i na przełęczach. Rudawy stanowią również nie lada atrakcję dla rowerzystów; dro- gi wiodące od wsi podchodzą wysoko w głąb masywu, a malowniczy stary Trakt Kamiennogórski dostarcza niezapomnianych wrażeń. Góry Kamienne dwa ramiona głęboko wciętej Kotliny Kamiennogórskiej, leżącej na wschód od Rudaw Janowickich, rozdziela wyniosły wał Gór Kruczych; to jedno z pasm Gór Kamiennych. Pozostałe to: masyw Czarnego Lasu (660 m n.p.m.), Pasmo Lesistej (z najwyższym szczytem Wielkiej Lesistej – 853 m n.p.m.) i położonym na północ od niej masywem dzikowca (836 m n.p.m.). Za głęboką doliną Ścinawki wznosi się najwyższa część Gór Kamiennych – Góry Suche z Ruprechtickim szpicza- kiem (880 m n.p.m.), Kościelcem (802 m n.p.m.), Waligórą (934 m n.p.m.), sucha- wą (928 m n.p.m.) i Jeleńcem (901 m n.p.m.). Rudawy Janowickie – charakterystyczne Sokoliki fot. Piotr Pyrzanowski W nieco dziś zapomnianych Górach Kamiennych odnaleźć można spokojne, rzadko penetrowane przez turystów szlaki i ostępy, niezwykle malownicze kra- jobrazy i rozległe szczytowe panoramy. Nietrudno natknąć się tu na dawne kamieniołomy i ciekawe wychodnie skalne, a dzika przyroda masywu została w dużej części objęta ochroną rezerwatową. Góry Wałbrzyskie Na północ od Gór Kamiennych, pomiędzy Przełęczą domanowską i doliną Nysy szalonej na zachodzie a doliną Bystrzycy na wschodzie ciągną się Góry Wałbrzyskie. składają się one z kilkunastu luźno ze sobą połączonych masy- wów górskich, rozdzielonych szerokimi dolinami i obniżeniami – w ich cen- trum leży silnie zagospodarowana i zmieniona przez działalność człowieka Kotlina Wałbrzyska. Najbardziej na zachód położony jest masyw Krąglaka (692 m n.p.m.) i Borowca (645 m n.p.m.), dalej na wschód wznosi się kształt- ny grzbiet Trójgarbu (778 m n.p.m.). W centrum gór wyrasta kopulasty masyw Chełmca (851 m n.p.m.), opadający stromo ku Kotlinie Wałbrzyskiej. Południo- wo-wschodnie zakończenie Gór Wałbrzyskich stanowi zwarty masyw Wołowca (776 m n.p.m.) i Borowej (853 m n.p.m.), będący przedłużeniem geologicznych struktur Gór suchych. Najbardziej na wschodzie rozciągają się Góry Czarne ze szczytem Klasztorzyska (631 m n.p.m.). Na terenie Gór Wałbrzyskich odnaleźć można zarówno spokojne, zalesione oko- lice o rolniczym charakterze (np. w rejonie Trójgarbu), jak i rozwinięte, bogate w atrakcje miasta przemysłowe w otoczeniu szybko odradzającej się przyrody. Pomiędzy Nysą szaloną na północnym wschodzie a Obniżeniem Górnej By- strzycy na południowym wschodzie rozciąga się Pogórze Bolkowsko-Wał- brzyskie. Od głównego masywu sudetów oddziela je na południowym wschodzie sudecki uskok brzeżny, którego wysokość w punkcie kulminacyj- nym osiąga nawet 300 m przewyższenia. Pośród łagodnych wzgórz kryją się tu prawdziwe perełki: skaliste doliny i wąwozy, piastowskie warownie Bolkowa, Książa i Cisy oraz rejony uzdrowiskowe. Kup książkę 68 Poleć książkę Kup książkę 69 Poleć książkę sudeTy K Krzyżna Góra Kudowa-Zdrój L Lasówka Atrakcje Sudetów 33 Krzyżna Góra 8 B2 Szczyt (654 m n.p.m.) w Sokolikach z charakterystycznym, 7-metrowym, metalowym krzyżem i platformą widokową, z której roztaczają się rozległe widoki na okolicę. Poniżej wierz- chołka na północno-zachodnim stoku można dostrzec niewiel- kie wypłaszczenie – pozostałości dziedzińca średniowiecznego zamku Sokolec (spłonął w XV w.). Na Krzyżnej Górze miał mieć swą siedzibę miejscowy zbójnik Proćko. Ze szczytu prowadzą liczne ścieżki i szlaki turystyczne do okolicz- nych grup skalnych i 66 Schroniska PTTK „Szwajcarka”. 34 Kudowa-Zdrój 25 B2 duża miejscowość uzdrowiskowa w Górach Stołowych. W par- ku zdrojowym wznosi się tu zabytkowa pijalnia wód mineral- nych. Najstarszym budynkiem miasta jest szpital uzdrowisko- wy, zwany Zameczkiem. Można tu także zwiedzić Muzeum Żaby pełne „żabich” eksponatów (od zabawek po preparaty), Muzeum Dawnego Rzemiosła czy Muzeum Zabawek „Bajka”, w któ- rym znajdziemy również kolekcję starych pozytywek. Na uwagę zasługuje też Szlak Ginących Zawodów oraz kudowska Rucho- ma Szopka. Czermna (dziś dzielnica Kudowy-Zdroju) zawdzięcza swoją sławę jednej z trzech w europie kaplic czaszek, zbudowanej w 1776 r. przez miejscowego proboszcza. Zgromadzono w niej czaszki i kości ofiar śląskich wojen i epidemii (3 tys. osób w samej kaplicy, 21 tys. w krypcie). Obok wznoszą się ciekawa dzwonnica z 1603 r. oraz kościół św. Bartłomieja z 1384 r. We wsi odsłonięto także pomnik Trzech Kultur, symbolizujący trzy narodowości związa- ne z historią dawnej wsi: czeską, niemiecką i polską. Coraz popularniejsza staje się Pstrążna (część Kudowy od 1973 r.) ze skansenem ludowego budownictwa sudeckiego. 35 Lasówka 39 B2 Miejscowość, dzisiaj głównie o charakterze wypoczynkowym, była dawniej ośrodkiem przemysłowym – istniały tu huta szkła wraz ze szlifiernią (zamknięte w latach 50. XX w.), browar, fabry- ka zapałek i warsztaty tkackie. Pozostałości po hucie w postaci fragmentów pieców szklarskich i fundamentów szlifierni oraz ruiny fabryki można oglądać przy drodze. Znajduje się tu sym- patyczne schronisko „Szarotka”, w którym można przenoco- wać lub zjeść posiłek. Kup książkę 114 Poleć książkę Krzyżna Góra w Sokolikach fot. Piotr Pyrzanowski Kudowa-Zdrój, popularny sudecki kurort Kup książkę 115 © jestmaj | Fotolia.com Poleć książkę Sudety S Schronisko PTTK „Na Hali Szrenickiej” Schronisko „Na Stogu Izerskim” Schronisko PTTK „Samotnia” Atrakcje Sudetów 62 Schronisko PTTK „Na Hali Szrenickiej” 5 A3 Jest to jeden z wyżej położonych obiektów noclegowych w pol­ skich Sudetach, a przy tym mający jeszcze górską, nie do końca skomercjalizowaną atmosferę. Oferuje 110 miejsc noclegowych o zróżnicowanym komforcie. Przy schronisku znajdują się dwa wyciągi i węzeł szlaków turystycznych. Z prawej strony docho­ dzą tu zielone znaki z 14 Jakuszyc (ok. 2 godz.), które dalej prowadzą trawersem 80 Szrenicy do górnej stacji kolejki krze­ sełkowej (ok. 20 min). 63 Schronisko „Na Stogu Izerskim” 2 B2 Schronisko powstało w 1924 r. z inicjatywy Riesengebirgsve­ rein (towarzystwa Karkonoskiego), a głównym inicjatorem jego powstania był świeradowski lekarz Józef Siebelt. Po drugiej woj­ nie światowej zostało ono przejęte przez PttK i służy turystom do dnia dzisiejszego. Pojawia się tutaj szlak zielony idący ze Smreka (40 min) do Czerniawy (50 min). Natomiast szlak czerwony scho­ dzi w tym miejscu bezpośrednio do 89 Świeradowa-Zdroju (45 min), gdzie znajduje się początek Głównego Szlaku Sudec­ kiego. Sprzed schroniska rozpościerają się przepiękne panoramy na znajdujący się poniżej Świeradów­Zdrój i całe Pogórze Izer­ skie. Przy dobrej widoczności można zobaczyć rejon Legnicy i 108 Zgorzelca. 64 Schronisko PTTK „Samotnia” 10 C2 Jest jednym z najstarszych i najpiękniej położonych schronisk w Polsce; pierwsze wzmianki o „budzie” nad Małym Stawem w Kar­ konoszach pochodzą już z 1670 r. dziś obiekt nosi legendarne już imię Waldemara Siemaszki – swojego wieloletniego gospodarza i modernizatora. Znajduje się tu 49 miejsc noclegowych, a tury­ ści oprócz noclegu i wyżywienia mogą korzystać m.in. z dostę­ pu do internetu i ścianki wspinaczkowej. Bryłę schroniska zdobi charakterystyczna wieżyczka z dzwonem z sygnaturką, odlanym w 1861 r. dojście do obiektu: szlakami z 25 Karpacza, od lata do jesieni także drogą nad kotłem od położonego 15 min drogi stąd 65 Schroniska PTTK „Strzecha Akademicka”. Na Hali Szrenickiej udało się uniknąć komercji fot. Piotr Pyrzanowski Kup książkę 134 Poleć książkę Schronisko „Samotnia” nad Małym Stawem Kup książkę 135 © Kamila Cyganek | Fotolia.com Poleć książkę Sudety S Szklarska Poręba Atrakcje Sudetów 79 Szklarska Poręba 5 B2 Miejscowość wypoczynkowa mająca prawa miejskie, będąca jednocześnie siedzibą gminy, leży na zboczach Karkonoszy i Gór Izerskich. Jej początki związane są z hutnictwem szkła w dobrach joannitów, a późniejszy rozwój zawdzięcza osadnikom czeskim – uchodźcom religijnym. W XVIII w. Szklarska Poręba zaczęła rozwi- jać się jako ośrodek wypoczynkowy, a okres największej prosperity przypadł na przełom XIX i XX w. doprowadzono wtedy linię kole- jową (w XX w. została ona zelektryfikowana) i wybudowano nową drogę. Podczas II wojny światowej miejscowość nie doznała żad- nych zniszczeń, dzięki czemu mogła od razu funkcjonować jako ośrodek wczasowy. Obecnie miasto w okresie zimowym stanowi centrum narciarstwa zjazdowego i biegowego ( 14 Jakuszyce), a latem proponuje olbrzymią liczbę tras pieszych i rowerowych. W luźno jeszcze zabudowanej Szklarskiej Porębie Dolnej przy ul. Piastowskiej warta obejrzenia jest dawna karczma sądo- wa z XVIII w. (dziś dom wczasowy) z okazałą Grubą Lipą. Obok wybudowano dwie świątynie: niżej wznosi się nieduży, otoczo- ny murkiem kościół cmentarny z ok. 1650 r., przebudowany na neogotycki w 1818 r., z wieżą o masywnym przyziemiu i drewnia- nej górze. W prostokątnym prezbiterium znajduje się późnore- nesansowy ołtarz z obrazem Wlastimila Hofmana. Na cmentarzu zachowało się kilka starych płyt nagrobnych, w tym K.Ch. Preus- slera (6 XII 1728–7 IV 1804). Nieco dalej barokowy kościół Nie- pokalanego Serca NMP z lat 1755–86 projektu Ch. Feistera, ze smukłą wieżą od zachodu. Ponieważ pierwotnie był użytkowany przez ewangelików, salowe wnętrze z balkonami jest skromnie wyposażone (koniec XVIII w.). Wyróżniają się piękne kryształowe żyrandole miejscowego wyrobu z XVIII–XIX w. oraz kilka obrazów Wlastimila Hofmana. Na południe stąd, na krawędzi doliny Kamiennej, znajduje się kilka interesujących formacji skalnych. tuż przy szlaku niebieskim jest skałka granitowa Chybotek, znana turystom od dwóch stu- leci z tego, że jej fragment daje się lekko rozkołysać. Nieco dalej mamy inny głaz – Grób Karkonosza, do którego przylgnęło wie- le legend. W bok od niego – Złoty Widok, skąd niegdyś rozciąga- ła się rozległa panorama Karkonoszy, dziś znacznie przesłonięta koronami drzew. Kilka kroków prowadzi do stylowego domku, w którym mieszkał malarz Wlastimil Hofman (1881–1970), uczeń i przyjaciel Jacka Malczewskiego, z pochodzenia Czech, ale uzna- jący Polskę za swoją ojczyznę. Po drugiej stronie rzeki, u samego wjazdu w granice miasta, znaj- duje się 97 wodospad Szklarki, a w jego sąsiedztwie – schro- nisko PttK „Kochanówka”, do którego prowadzi utwardzona dróż- ka, dostępna dla osób niepełnosprawnych fizycznie. Czarnym szlakiem osiąga się stąd Starą Chatę Walońską. Kup książkę 146 Poleć książkę Szklarska Poręba – na głównej ulicy miasteczka fot. Piotr Pyrzanowski Młyn św. Łukasza Kup książkę 147 fot. Piotr Pyrzanowski Poleć książkę Sudety Z Zamek Bolczów Zamek Chojnik Zamek Czocha Atrakcje Sudetów 101 Zamek Bolczów 8 C2 to jedna z ciekawszych sudeckich budowli średniowiecznych, stanowiąca przykład harmonii działań człowieka z tworami natu- ry. Wkomponowana w północno-zachodni kraniec Grzbietu Zamkowego obok urwiska Suchej Góry (600 m n.p.m.) warownia została wzniesiona w XIV w. przez członków świdnicko-jaworskie- go rodu Bolczów. Kilkakrotnie rozbudowywana, zmieniała wła- ścicieli i była tłem wielu bitew i kampanii wojennych. Legendy mówią o Szwedach poszukujących w zamku husyckich skarbów. Na początku XX w. w obrębie murów powstała gospoda-schroni- sko, która funkcjonowała do lat 30. dziś zamek stanowi popularny cel wycieczek z 15 Janowic Wielkich. 102 Zamek Chojnik 6 B3 tuż nad Sobieszowem, dzielnicą 18 Jeleniej Góry, znajdu- je się wzniesienie o nazwie Chojnik. Na jego szczycie wznoszą się ruiny potężnego zamku, zachowane w dobrym stanie do dnia dzisiejszego. Pierwsza warownia stanęła w tym miejscu już w połowie wieku XIV, potem była wielokrotnie rozbudowywa- na – ostatni raz w XVII w. Wówczas też twierdza spłonęła i nie została już odbudowana. Ruiny znajdują się na terenie Rezerwatu Przyrody „Góra Chojnik”, stanowiącego enklawę Karkonoskiego Parku Narodowego. Na szczyt prowadzi kilka szlaków turystycznych, m.in. z Podgórzyna dolnego, Sobieszowa i 13 Jagniątkowa. 103 Zamek Czocha W miejscowości Caychow (później: tzschocha, nieopodal dzi- siejszej 37 Leśnej) nad Jeziorem Leśniańskim wybudowa- no w XIII w. ogromny zamek. twierdzę w późniejszych czasach rozbudowywano, swój dzisiejszy kształt uzyskała w pierwszych latach XX w., kiedy to przebudowano ją zgodnie z rycinami pochodzącymi z początku XVIII w. W czasie II wojny światowej mieściła się tutaj szkoła szyfrantów Abwehry. Istnieje prawdo- podobieństwo, że właśnie w zamku Czocha przechowywano maszynę do dekryptażu depesz radzieckich. dzięki swojej urodzie obiekt został wykorzystany jako plener dla kilku filmów i seriali. dziś zamek stanowi własność prywatną (znajduje się tu ośrodek wypoczynkowo-szkoleniowy), udostęp- nioną zwiedzającym. Ruiny zamku Bolczów w pobliżu Janowic Wielkich © LianeM | Shutterstock.com Zamek Chojnik m o c . k c o t s r e utt h © Dariush M. | S Kup książkę 168 Poleć książkę Bajkowy zamek Czocha Kup książkę 169 © Slawomir Kruz | Dreamstime.com Poleć książkę Sudety
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Sudety. Przewodnik - Celownik. Wydanie 1
Autor:

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: