Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00218 005562 18760459 na godz. na dobę w sumie
Sudety. Travelbook. Wydanie 3 - ebook/pdf
Sudety. Travelbook. Wydanie 3 - ebook/pdf
Autor: Liczba stron: 264
Wydawca: Bezdroża Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-283-4951-3 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> przewodniki >> przewodniki turystyczne po polsce
Porównaj ceny (książka, ebook (-50%), audiobook).

Sudety to piękne krajobrazowo góry, wręcz wymarzone do długich wędrówek nie tylko ich niezliczonymi grzbietami, ale i wzdłuż krętych dolin i tajemniczo zamglonych torfowisk. Pięknie położone miasteczka szczycą się długą i bogatą historią, stylowymi uzdrowiskami, wytwornymi pałacykami i majestatycznymi ruinami warowni. Sudety zapraszają również pod ziemię – do dawnych kopalni, poniemieckich bunkrów, sztolni i lochów, w których wciąż mogą się kryć dawno zapomniane skarby.

Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

Sudety Autorzy przewodnika: Natalia Figiel, Paweł Klimek, Krzysztof Rostek (Informacje praktyczne, Informacje krajoznawcze, Propozycje wycieczek), Krzysztof Mazurski (opisy krajoznawcze miast), Katarzyna Wojsław (Ardšpach, Złoty Stok, Świebodzice) Aktualizacja: Anna Truszkowska Redaktor prowadzący: Maciej Żemojtel Redakcja i korekta: Katarzyna Wojsław Opracowanie kartograficzne: Natalia Drabek, Agnieszka Drapich, Anna Filak, Paweł Kli- mek, Grzegorz Marchut, Szymon Markowicz, Szymon Pernal, Anna Styrska Redakcja techniczna: Katarzyna Leja, Sabina Binek Projekt okładki: Ewa Jarocka; materiały graficzne na okładce zostały wykorzystane za zgodą Shutterstock Images LLC. Wszelkie prawa zastrzeżone. Nieautoryzowane rozpowszechnianie całości lub fragmentu niniejszej pu- blikacji w jakiejkolwiek postaci jest zabronione. Wykonywanie kopii metodą kserograficzną, fotograficzną, a także kopiowanie książki na nośniku filmowym, magnetycznym lub innym powoduje naruszenie praw autorskich niniejszej publikacji. Wszystkie znaki występujące w tekście są zastrzeżonymi znakami firmowymi bądź towarowymi ich właścicieli. Autorzy oraz wydawnictwo Helion dołożyli wszelkich starań, by zawarte w tej książce informacje były kompletne i rzetelne. Nie biorą jednak żadnej odpowiedzialności ani za ich wykorzystanie, ani za zwią- zane z tym ewentualne naruszenie praw patentowych lub autorskich. Autorzy oraz wydawnictwo Helion nie ponoszą również żadnej odpowiedzialności za ewentualne szkody wynikłe z wykorzystania infor- macji zawartych w książce. Wydawnictwo Helion ul. Kościuszki 1c, 44-100 Gliwice tel.: 32 2309863 e-mail: redakcja@bezdroza.pl księgarnia internetowa: http://bezdroza.pl Drogi Czytelniku! Jeżeli chcesz ocenić tę książkę, zajrzyj pod adres: http://bezdroza.pl/user/opinie/?besut3 Możesz tam wpisać swoje uwagi, spostrzeżenia, recenzję. Wydanie III ISBN: 978-83-283-4522-5 Copyright © Helion, 2018 • Kup książkę • Poleć książkę • Oceń książkę • Księgarnia internetowa • Lubię to! Nasza społeczność 3 I C Ś E R T I S P S Spis treści ATRAKCJE SUDETÓW ____________________________________ 8 INFORMACJE PRAKTYCZNE ____________________13 DOJAZD _______________________________________________15 Dla zmotoryzowanych _________________________________________ 15 Autobusy __________________________________________________ 15 Kolej ______________________________________________________ 16 Sudety w strefie Schengen _____________________________________ 19 BAZA NOCLEGOWA ______________________________________21 Schroniska górskie PTTK _______________________________________ 21 Schroniska PTSM _____________________________________________ 21 Inne obiekty w górach _________________________________________22 Sudety z namiotem ___________________________________________22 OFERTA TURYSTYCZNA ___________________________________23 Szlaki piesze ________________________________________________23 Szlaki rowerowe _____________________________________________25 Dla narciarzy ________________________________________________25 Wspinaczka skałkowa i jaskiniowa ________________________________26 Coś dla wodniaków ___________________________________________28 Sudeckie szlaki tematyczne _____________________________________28 Stadniny koni _______________________________________________29 Bezpieczeństwo na szlaku ______________________________________30 INFORMATOR A−Z _______________________________________32 INFORMACJE KRAJOZNAWCZE ________________33 KRAJOZNAWCZE ABC ____________________________________35 Topografia__________________________________________________35 Przyroda ___________________________________________________ 41 Historia ____________________________________________________46 ZWIEDZANIE SUDETÓW ________________________53 GÓRY IZERSKIE __________________________________________56 Świeradów-Zdrój _____________________________________________57 Propozycje wycieczek ________________________________________59 Trasa 1. Z widokiem na Szklarską Porębę _______________________59 Trasa 2. Przez Halę Izerską __________________________________63 KOTLINA JELENIOGÓRSKA ________________________________72 Jelenia Góra ________________________________________________73 Kup książkę Poleć książkę 4 I C Ś E R T I S P S BOGACTWO KULTUROWE SUDETÓW ______________________88 KARKONOSZE __________________________________________94 Karpacz ____________________________________________________96 Kowary ___________________________________________________ 102 Szklarska Poręba ____________________________________________ 107 Propozycje wycieczek ________________________________________ 116 Trasa 1. Wycieczka do Śnieżnej Pani __________________________ 116 Trasa 2. Ścieżka sudeckich pereł ____________________________ 121 RUDAWY JANOWICKIE __________________________________ 128 Propozycja wycieczki ________________________________________ 129 Trasa 1. Odkrywanie Rudaw Janowickich ______________________ 129 WAŁBRZYCH I OKOLICE _________________________________ 136 Wałbrzych _________________________________________________ 137 Bolków ___________________________________________________ 144 Kamienna Góra _____________________________________________ 147 Krzeszów __________________________________________________ 149 Szczawno-Zdrój ____________________________________________ 151 Świebodzice _______________________________________________ 154 GÓRY SOWIE __________________________________________ 160 Głuszyca __________________________________________________ 160 Srebrna Góra _______________________________________________ 162 Walim ____________________________________________________ 165 Zagórze Śląskie _____________________________________________ 167 Propozycje wycieczek ________________________________________ 169 Trasa 1. Tajemnicze podziemia „Olbrzyma” ____________________ 169 Trasa 2. Z wizytą u Wielkiej Sowy ____________________________ 173 ZŁOTY STOK __________________________________________ 178 GÓRY STOŁOWE _______________________________________ 182 Duszniki-Zdrój ______________________________________________ 183 Kudowa-Zdrój ______________________________________________ 190 Lewin Kłodzki ______________________________________________ 196 Polanica-Zdrój ______________________________________________ 197 Radków ___________________________________________________ 201 Wambierzyce ______________________________________________ 202 Propozycje wycieczek ________________________________________ 205 Trasa 1. Błędny labirynt ___________________________________ 205 Trasa 2. W królestwie Franciszka Pabla ________________________ 209 Trasa 3. Spacer do Muflona ________________________________ 214 Kup książkę Poleć książkę 5 P A M I W Ó N A L P S P S | I I C Ś E R T I S P S SKALNE MIASTO ADRŠPACH ____________________________ 218 GÓRY BARDZKIE _______________________________________ 222 Bardo ____________________________________________________ 222 Kłodzko ___________________________________________________ 224 GÓRY BYSTRZYCKIE_____________________________________ 234 Bystrzyca Kłodzka ___________________________________________ 234 Propozycja wycieczki ________________________________________ 239 Trasa 1. Wycieczka na torfowisko ____________________________ 239 MASYW ŚNIEŻNIKA I GÓRY BIALSKIE ______________________ 246 Lądek-Zdrój ________________________________________________ 247 Międzygórze _______________________________________________ 249 Międzylesie ________________________________________________ 253 Propozycje wycieczek ________________________________________ 255 Trasa 1. Na ziemi księżnej Marianny __________________________ 255 Trasa 2. U źródeł Nysy Kłodzkiej _____________________________ 259 INDEKS _______________________________________________ 262 Spis planów i map Sudety ____________________________________________ przednia okładka Jelenia Góra __________________________________________ tylna okładka MAPY REGIONÓW Góry Izerskie ________________________________________________ 54–55 Kotlina Jeleniogórska ________________________________________ 70–71 Karkonosze – część zachodnia _________________________________ 90–91 Karkonosze – część wschodnia _________________________________ 92–93 Wałbrzych i okolice _________________________________________134–135 Góry Sowie ________________________________________________158–159 Góry Stołowe ______________________________________________180–181 Góry Bardzkie _____________________________________________ 220–221 Góry Bystrzyckie – część północna ____________________________ 230–231 Góry Bystrzyckie – część południowa __________________________232–233 Masyw Śnieżnika – część zachodnia ____________________________242–243 Masyw Śnieżnika i Góry Bialskie ______________________________ 244–245 Kup książkę Poleć książkę CUDA NATURY Jaskinia Niedźwiedzia Słusznie chyba uchodząca za najpięk- niejszą w Polsce, najdłuższa (2,5 km) jaskinia Sudetów, odkryta w 1966 r. w pobliżu Kletna. Na jej niepowta- rzalny klimat składa się przede wszyst- kim ogromne bogactwo rozmaitych form naciekowych. Szczeliniec Wielki (919 m n.p.m.) Najwyższy szczyt Gór Stołowych, gdzie w wyniku erozji zewnętrzne warstwy piaskowca przeobraziły się z biegiem lat w różne kształty: ludzi, zwierząt i przedmiotów. Polecany cel wycie- czek w pogodne dni – z tarasów wi- dokowych na szczycie rozciąga się na- prawdę wspaniała panorama! Śnieżne Kotły Ogromne kotły polodowcowe w Kar- konoszach między Wielkim Szysza- kiem a Łabskim Szczytem. Strome ściany skalne osiągają tu do 100 m wysokości! Torfowisko pod Zieleńcem Rezerwat florystyczny w Górach By- strzyckich, przy zielonym szlaku z Po- lanicy-Zdroju. Wodospad Wilczki w Masywie Śnieżnika 22-metrowy wodospad w okolicach Międzygórza. Platformy widokowe, schodki i zawieszony nad wodospa- dem mostek umożliwiają niemal bez- pośrednie obcowanie z żywiołem. Gwarancja dobrych zdjęć! Atrakcje Sudetów Kup książkę Poleć książkę MIEJSCA PRZYJAZNE DZIECIOM Leśny Park Przygody Skalisko Pierwszy w Polsce leśny park przy- gody z najdłuższym zjazdem tyrolskim (570 m) nad starym kamieniołomem. Miasteczko Western City w Karpaczu Jazda konna, strzelanie z łuku, rzucanie lassem, napad na bank… Wszystko, co przystoi prawdziwemu kowbojowi! Muzeum Zabawek „Bajka” w Kudowie-Zdroju Ciekawy zbiór lalek, misiów, kole- jek i innych zabawek, także zabyt- kowych. Ogród Bajek w Międzygórzu Założony po I wojnie światowej przez miejscowego pracownika leśnego, Izydora Kriestena i rozwijany do dziś. Polecany wszystkim,dużym i małym dzieciom! Centrum „Kolorowa” w Karpaczu Rynna saneczkowa, tor bobsle- jowy, eurobungy, stok narciarski – tu naprawdę nie sposób się nudzić! Centrum Turystyki Niekonwencjo- nalnej Srebrna Góra Ośrodek wyspecjalizowany w organi- zowaniu turystyki aktywnej, głównie dla dzieci i młodzieży. Alpinistyka, jazda konna, narciarstwo, off-road i inne atrakcje. Kopalnia złota w Złotym Stoku Spotkanie z alchemikiem, płukanie złota, przejażdżka kolejką, spływ łodzią po zalanych sztolniach – a wszystko to w jednym miejscu! Kup książkę Poleć książkę PRZEŻYCIE, KTÓRE MUSI SIĘ STAĆ UDZIAŁEM KAŻDEGO TURYSTY Płukanie złota w Złotym Stoku Wizyta w najstarszej polskiej kopalni złota to prawdziwa frajda! Oprócz prze- chadzki Chodnikiem Śmierci i spotkania z Gnomem dowiemy się, jak przesiewa się złotonośny piasek, wytapia drogo- cenne sztabki i otrzymuje ze złota… arszenik. Przejście Podziemnej Trasy Turystycznej w Kłodzku Podziemna Trasa Turystyczna ciągnie się przez ponad pół kilometra pod powierzchnią kłodzkiego bruku; zwie- dzanie ubarwiają ekspozycje związane z historią miasta. Krótki wypad do Adrszpachu Jedno z najpiękniejszych skalnych miast Europy, tuż obok polskiej gra- nicy – musisz to zobaczyć! Błądzenie wśród Błędnych Skał Malownicze skalne miasto w Górach Sto- łowych, w całości objęte ochroną ścisłą Karkonoskiego Parku Narodowego. Gwa- rancja niezapomnianych wrażeń! Eksploracja sztolni kompleksu Riese Pozostałości tajemniczych zespołów ponazistowskich bunkrów, korytarzy i podziemnych fabryk, częściowo udo- stępnione dla ruchu turystycznego. Nie lada gratka dla miłośników historii! Wizyta na zamku Książ Atrakcja zarówno dla fascynatów starej architektury oraz konnych przejażdżek, jak i dla miłośników kwiatów! Co roku w maju na zamku ma miejsce wielka wystawa florystyczna. Zwiedzanie twierdzy w Srebrnej Górze To jedyna w Polsce górska twierdza obronna, unikatowa również na skalę Europy! Kup książkę Poleć książkę Szaleństwo na nartostradzie Słynne Ski Arena Szrenica w Szklarskiej Porębie i Kompleks Narciarski Śnieżka w Karpaczu oferują narciarzom łącz- nie dwadzieścia kilometrów nartostrad o różnym przebiegu i stopniu trudności. Wejście na Śnieżkę (1602 m n.p.m.) Dawne zapiski historyczne potwierdzają, że Śnieżka cieszy się powodzeniem wśród turystów już od przeszło 500 lat! Wjazd kolejką na Szrenicę (1362 m n.p.m.) Jeśli zapragniemy odpocząć nieco od zgiełku Szklarskiej Poręby – nic prost- szego! Kolejka linowa wywiezie nas kil- kaset metrów w górę, skąd w pogodny dzień roztaczają się przepiękne pano- ramy. Kup książkę Poleć książkę 26 A N Z C Y T s Y R u T A T R E F O | E N Z C Y T K A R P E J C A M R O F N I jest PTTK. W terenie oznacza się je za po- mocą kolorowego paska z przylegającymi od góry i od dołu paskami pomarańczo- wymi. Używane kolory to zielony, niebie- ski, czerwony i czarny (wg trudności od najłatwiejszego), sporadycznie stosuje się kolor żółty. Dodatkowo na obrzeżach nartostrad ustawiane są tabliczki kierun- kowe (pomarańczowa strzałka) i informa- cyjne, zwracające uwagę na mylne miej- sca, strome zjazdy itp. Ze szlaków tych warto korzystać. Na ogół poprowadzone są one z dobrym wyczuciem charakteru wędrówki narciarskiej – przede wszyst- kim pozwalają omijać wygodnymi leśnymi trawersami strome wierzchołki, „delikatnie” forsować głębokie jary itp. Przebieg nar- tostrad w polskich górach uwzględniony jest m.in. na nowych wydaniach map tu- rystycznych PPWK (w skali 1:75 000) oraz mapach wydawnictwa Compass (1:50 000). Część szlaków narciarskich i pieszych jest w terenie otwartym tyczkowana – w takiej sytuacji bezwzględnie należy trzymać się linii traserów, przede wszystkim dlatego, że wyznaczają one najbardziej bezpieczne w warunkach zimowych przejście przez potencjalnie lawiniaste stoki. Dla jasności dodajmy – nie znaczy to, że takim szlakiem można iść zawsze – przy podwyższonym stopniu zagrożenia lawinowego nie należy w ogóle podejmować wycieczek w tereny powyżej górnej granicy lasu. wspinaczka skałkowa i jaskiniowa Do najbardziej znanych sudeckich ośrod- ków turystyki wspinaczkowej należą gra- nitowe ściany Sokolików w Rudawach Ja- Kup książkę Poleć książkę nowickich. Nie należy jednak zapominać o innych ciekawych formacjach skalnych w okolicy. Tak zwana Hejszowina w  masywie Szczelińców w Górach Stołowych to miej- sce znane wspinaczom od dawna. Choć po- łożenie szczytu w granicach Parku Narodo- wego Gór Stołowych wiąże się z pewnymi ograniczeniami (m.in. w kwestii używania metalowych przyrządów asekuracyjnych), to po uprzednim uzgodnieniu planów wspi- naczkowych z dyrekcją parku można się zmierzyć ze skałą. Niewątpliwie atrakcyjnym regionem wspinaczkowym są okolice Lądka-Zdroju i Stronia Śląskiego. W rejonie Lądka-Zdroju poprowadzono wiele dróg wspinaczko- wych o zróżnicowanym stopniu trudno- ści, a w dolinach funkcjonuje kilka szkółek dla amatorów. Nowo odkrytym, idealnym miejscem do uprawiania wspinaczki są wąwozy koło zamku Książ. Można tu spotkać zarówno członków Wałbrzyskiego Klubu Górskiego i Jaskiniowego (www.wkgij.pl ), opieku- jących się tym miejscem, jak i wspinaczy „z zewnątrz”. Profesjonalnie wyszkolonym miłośni- kom wspinaczki o charakterze tatrzańskim można również polecić urwiska Śnieżnych Kotłów w Karkonoszach czy Krucze Skały w Karpaczu. W Sudetach znajdą coś dla siebie rów- nież miłośnicy jaskiń. Oprócz ogólnodo- stępnych jaskiń Niedźwiedziej (w Kletnie) i Radochowskiej (koło Lądka-Zdroju) w tego typu obiekty obfitują też rejony Lwówka Ślą- skiego i Stronia Śląskiego. ▼   Śnieżka w zimowej scenerii 27 A N Z C Y T s Y R u T A T R E F O | E N Z C Y T K A R P E J C A M R O F N I Kup książkę Poleć książkę 36 C B A E Z C w A N Z O J A R K | E Z C w A N Z O J A R K E J C A M R O F N I Sudetów. Zdecydowanie większa część Kar- konoszy położona jest po czeskiej stronie granicy, jednak mimo mniejszej powierzchni polskie Karkonosze są powszechnie uzna- wane za najpiękniejsze góry całych Sude- tów. Tworzą one dwa równoległe grzbiety ciągnące się z zachodu na wschód – Czeski Grzbiet, przecięty w połowie głęboką do- liną Łaby, położony jest w całości na tere- nie Czech; natomiast Śląski Grzbiet tworzy główną oś topograficzną całego pasma – biegnie nim granica polsko-czeska. Wznosi się on od Przełęczy Szklarskiej (886 m n.p.m.), przez Mumlawski Wierch (1219 m n.p.m.), na popularny wśród tury- stów szczyt Szrenicy (1362 m n.p.m.). Stąd wyrównana linia grzbietowa osiąga skali- sty wierzchołek Łabskiego Szczytu (1472 m n.p.m.), pod którym swoje źródła ma Łaba, po czym wznosi się ponad Śnieżnymi Ko- tłami na wyniosłą kopułę Wielkiego Szy- szaka (1509 m n.p.m.). Stąd przez Śmielec (1424 m n.p.m.), Czeskie Kamienie (1416 m n.p.m.) i Śląskie Kamienie (1413 m n.p.m.) ▼   Rudawy Janowickie osiąga najniższą na tym odcinku przełęcz Dołek (1178 m n.p.m.) i sąsiadującą z nią, bardziej znaną Przełęcz Karkonoską (1198 m n.p.m.). Dalej w grzbiecie wyraźniej zaryso- wują się szczyty Małego Szyszaka (1435 m n.p.m.), Smogorni (1489 m n.p.m.) i rozległy płaskowyż Równi pod Śnieżką, pokryty po- łaciami torfowisk. Sąsiadująca z nim Przełęcz pod Śnieżką (1394 m n.p.m.) rozdziela Śląski Grzbiet od masywu Śnieżki (1603 m n.p.m.) – najwyższego wzniesienia całych Sudetów. Dalej ciągnie się Czarny Grzbiet z wierzchoł- kiem Czarnej Kopy (1407 m n.p.m.). Za Prze- łęczą Sowią (1164 m n.p.m.) wyróżnić można krótki, ale wyniosły Kowarski Grzbiet, ze szczytami Skalnego Stołu (1281 m n.p.m.) i Czoła (1266 m n.p.m.), opadający na głę- boką przełęcz Okraj (1046 m n.p.m.). Stąd grzbiet Karkonoszy wykręca na południe i przybierając nazwę Lasockiego Grzbietu, przez szczyty Łysociny (1188 m n.p.m.), Kopiny (910 m n.p.m.) i Czepiela (901 m n.p.m.) opada do doliny górnego Bobru i Bramy Lubawskiej. Od głównego grzbietu Kup książkę Poleć książkę karkonoskiego odchodzą ku północy krót- kie, mało wyraziste ramiona upadające ku Kotlinie Jeleniogórskiej. Nad samą kotliną wznoszą się jeszcze niewysokie kopulaste szczyty Pogórza Karkonoskiego, oddzielone od pozostałej części masywu wąskim Pado- łem Karkonoskim. Na północ od Karkonoszy rozciąga się Kotlina Jeleniogórska, której dno, co prawda znacznie obniżone, nie stanowi bynajmniej płaskiej równiny. Wyróżnić tu można kilka pagórkowatych podregionów, z których najwybitniejsze są Wzgórza Łom- nickie, a na wschodzie Wzgórza Karpnickie. Rudawy Janowickie Kotlinę Jeleniogórską od wschodu zamyka wyniosły, chociaż niewielki powierzchniowo masyw Rudaw Janowickich. Są to góry silnie rozczłonkowane – ich topografia jest dosyć skomplikowana. Główny grzbiet ciągnie się południkowo od Przełęczy Kowarskiej (727 m n.p.m.), która oddziela go od Kar- konoszy, przez Rudnik (853 m n.p.m.), na Przełęcz pod Bobrzakiem (808 m n.p.m.) i najwyższy w całym paśmie Skalnik (945 m n.p.m.). Dalej za głęboką Przełęczą Rudaw- ską (739 m n.p.m.) wyróżniają się zalesione kopce Bielca (881 m n.p.m.), Dziczej Góry (881 m n.p.m.) i Wołka (878 m n.p.m.), za którymi grzbiet ponownie opada na sze- rokie siodło – Przełęcz Mniszkowską (711 m n.p.m.). Stąd przez masyw Miedzianych Skał (742 m n.p.m.) obniża się Hutniczym Grzbietem do doliny Bobru. Od Dziczej Góry odgałęzia się w kierunku północno- -zachodnim Janowicki Grzbiet z ładnym szczytem Lwiej Góry (718 m n.p.m.), dalej opadający na głębokie obniżenie Przełęczy Karpnickiej (475 m n.p.m.). Za nią wznosi się niewysokie, ale bardzo charakterystyczne pasmo Sokolików z wybitnymi bliźniaczymi kopułami Krzyżnej Góry (654 m n.p.m.) i So- kolika (623 m n.p.m.), rozdzielonymi Prze- łączką (525 m n.p.m.). Z kolei na wschód od Dziczej Góry za Przełęczą Rędzińską (723 m n.p.m.) wznosi się ładny masyw Wielkiej Kopy (871 m n.p.m.). 37 C B A E Z C w A N Z O J A R K | E Z C w A N Z O J A R K E J C A M R O F N I Kup książkę Poleć książkę 54 | Kup książkę Poleć książkę 55 | Kup książkę Poleć książkę 56 I e k s r e z I y r ó G GÓRY IZERSKIE Spokój i cisza, zaprawione szczyptą mgły i aromatem zielonych torfowisk – oto, co w pierwszym rzędzie mają nam do zaofe- rowania Góry Izerskie. Dla miłośników wę- drówek zarówno pieszych, jak rowerowych i narciarskich, zmęczonych tłumami w Kar- konoszach, te wyludnione tereny mogą sta- nowić prawdziwe objawienie. Graniczące z terenami Dolnych Łużyc Góry Izerskie przecinają w poprzek gra- nicę polsko-czeską. Gęsta sieć szlaków turystycznych, przepiękne panoramy i uro- kliwe torfowiska sprawiają, że to najdalej na zachód wysunięte pasmo gór polskich stanowi atrakcję tak dla turystów pieszych i rowerzystów, jak i dla miłośników spor- tów zimowych. Osadnictwo skupia się na obrzeżach Gór Izerskich, w głąb masywów po polskiej stronie (Grzbietów Wysokiego i Kamienickiego) wciska się jedynie Świe- radów-Zdrój – nic więc nie zmąci nam wi- doków z partii szczytowych. Kup książkę Poleć książkę Świeradów-Zdrój historia Pierwsza niebudząca wątpliwości wzmianka o tym zakątku pochodzi z 1524 r. Wkrótce źró- dła, tryskające – jak się okazało w XX w. – mineralizowanymi radoczynnymi wodami, zaczęły być coraz popularniejsze. W 1572 r. wspomniał je śląski lekarz Leonhard Thurneysser, a w 1601 r. opisał jeleniogórski lekarz Kacper Schwenck- feld. Na większą skalę wykorzystywano je jednak do warzenia piwa i zapewne przez skojarzenie zdrój nazwano Piwnym. Dok- tor Weist w 1738 r. powiadomił o zdroju właściciela terenu, hrabiego Schaffgot- scha, lecz dopiero w 1754 r. wzniesiono pierwszy obiekt – domek strażnika ujęcia. W następnym roku przybył tu pierwszy ku- racjusz – Kloss z Wrocisławic koło Środy Śląskiej. Od tego czasu zdrój zaczął szybko się rozwijać. Przełomowym wydarzeniem stało się odkrycie w 1934 r. radoczynno- ści wód, co poważnie wzbogaciło ofertę leczniczą uzdrowiska. Po 1945 r. wiele pen- sjonatów i hoteli przekształcono w domy wczasowe FWP i zakładowe. W latach 70. w tym zacisznym, zatopionym w zieleni miejscu – połączonym w 1973 r. z sąsied- nią Czerniawą-Zdrojem, wyspecjalizowaną w balneoterapii dziecięcej – zaczęły po- jawiać się nowe obiekty. Dziś miasto ma 4,6 tys. mieszkańców. ▼   Góry Izerskie 57 j ó r d z - w ó d a r e w Ś | I I e k s r e z I y r ó G Kup książkę Poleć książkę 58 j ó r d z - w ó d a r e w Ś | I I e k s r e z I y r ó G warto zobaczyć Na szczególną uwagę zasługuje okazały Dom Zdrojowy z wieżą i najdłuższą w Górach Izerskich, malowniczą, krytą halą spacerową o długości 80 m i wysokości 10 m z 1904 r. W pobliżu znajduje się piękny park, w górnej części przechodzący w las na Stogu Izerskim (1107 m n.p.m.). Pod jego szczytem w 1924 r. zbudowano z drewna, w stylu śląsko-łużyc- kim, popularne schronisko PTTK Na Stogu Izerskim. Ze schroniska roztaczają się piękne widoki na Obniżenie Świeradowskie i Pogó- rze Izerskie. Dojście znakami czerwonymi zajmuje 1 godz. 30 min. Uzdrowisko to też punkt wypadowy w Góry Izerskie. Informacja turystyczna   ◆Informacja Turystyczna MBIT, ul. Zdro- jowa 10, tel. 75 7816350. Noclegi W Świeradowie-Zdroju nie brakuje nocle- gów; ze względu na uzdrowiskowy charakter miejscowości znajdziemy tu przede wszyst- kim hotele, hoteliki, pensjonaty i gospodar- stwa agroturystyczne.   ◆Agroturystyka Dom w górach, ul. Kiliń- skiego 4; tel.: 535007737; www.dom-w-go- rach.pl; 15 miejsc, dwójki, trójki i czwórki; standard średni, 25–50 zł, 400 zł za wyna- jęcie całego domu. Malowniczo położony na obrzeżach Świeradowa, z miejscem na grill/ognisko; dobre warunki dla wypo- czynku z dziećmi i zwierzętami.   ◆Hotel Leśny Gród**, ul. Gajowa 2; tel.: 501125614; 56 miejsc, jedynki, dwójki, trójki; standard dosyć wysoki. Obiekt w stylu myśliwskim; zabiegi kura- cyjne, letni basen w ogrodzie. Nocleg: 50 zł ze śniadaniem.   ◆Pensjonat Eldorado, ul. Piastowska 1; tel.: 75 7816780; www.pensjonateldorado.pl; 16 miejsc, jedynki i dwójki; standard średni. Malowniczo położona, zabyt- kowa willa w parku zdrojowym, smaczne, domowe jedzenie, zabiegi lecznicze. Jedynka 60–80 zł, dwójka 80–120 zł. Wyżywienie W mieście nietrudno o dobry lokal gastrono- miczny; są tu utrzymane w sudeckim klimacie karczmy, ale też eleganckie restauracje i kawiar- nie. Miłośnicy mniejszych (i tańszych) barów oraz pizzerii również znajdą tu coś dla siebie.   ◆Berliner, ul. Piłsudskiego 8; tel.: 75 7816260; www.berliner.pl; codz. 11.00– –20.00. Smaczna kuchnia (warty polece- nia m.in. sandacz po staropolsku). Danie główne: 20–40 zł.   ◆Świerkowa Karczma, tel.: 75 6120316; www.swierkowakarczma.pl; codz. 10.00– –22.00. Dziczyzna, kuchnia staropolska. Danie główne: 15–35 zł. Wydarzenia i festiwale Warto wybrać się na Otwarty Przegląd Amatorskich Kapel Kolędniczych (I) organizowany od 1998 r., Zlot Pojazdów Zabytkowych (VI), Europejskie Spotkania Młodych Muzyków Eurounionorchestries (VIII) organizowane od 1989 r. oraz najstarszy, istniejący od 1965 r. Konkurs Orkiestr Re­ prezentacyjnych Wojska Polskiego (IX). Dom Zdrojowy Kup książkę Poleć książkę 59 I k e z C e C y w e j C y z O P O r P | I e k s r e z I y r ó G Propozycje wycieczek Trasa 1. z widokiem na szklarską Porębę szklarska Poręba – wysoki kamień – szklarska Poręba pętla 14 km 431 m ok. 4 godz. 15 min Trasa bardzo widokowa, oprowadza po szczytach otaczających Szklarską Po­ rębę, zdobywając m.in. górujący nad miasteczkiem Wysoki Kamień. Szlak powrotny wiedzie tzw. Szklarską Drogą, czyli dawną ścieżką, którą transporto­ wano wyroby szklane z miejscowych hut. Zobaczyć można tam dosyć tajem­ nicze miejsce, którego istnienie ukry­ wane jest na mapach. Trasa dobra dla rowerzystów i narciarzy. Początek trasy na stacji PKP SZKLARSKA PORĘBA GÓRNA (Szklarska Poręba, zob. s. 107), gdzie dojeżdżają pociągi z Jeleniej Góry, Wrocławia, a także z kilku większych miast w Polsce. Zmotoryzowani mogą zo- stawić samochód na jednym z parkingów ▼   Widok z Kamienia na Karkonosze w centrum Szklarskiej Poręby (płatnych) lub przy stacji. Dojście z przystanku PKS w Szklarskiej Porębie (kursy z Jeleniej Góry, Warszawy, Wrocławia) zajmuje 10 min. Sprzed zabytkowego budynku stacji PKP w Szklarskiej Porębie Górnej należy skrę- cić w lewo i, kierując się lekko w dół, dojść do skrzyżowania z drogą, na której pojawiają się znaki szlaku czerwonego. Trzeba skręcić po- nownie w lewo, wchodząc pod wiadukt, po czym zaraz za nim, wraz ze znakami szlaku, jeszcze raz skręcić w lewo między budynki. Chwilę potem szlak zaczyna wspinać się na zalesioną Hutniczą Górkę (774 m n.p.m.), której szczyt osiąga się po ok. 15 min marszu. Hutnicza Górka to niewielkie wznie- sienie tuż ponad Szklarską Porębą. Spod szczytu roztaczają się widoki na centrum Kup książkę Poleć książkę 60 c e i m o r h C ˚ 0 5 ’ 2 5 2 4 7 8 8 7 i l k n o m S 4 2 6 ń a p o K 1 5 7 i k a G 2 8 7 i c e b ę z r t s a J 2 9 7 Kamienica i c e w o k r e w Ś i a t s y z c z s a P i l o n o d ą W e z o r d z o R i e k s r e z I K a mienica i a c n e m a K i a n r ó G a b ę r o P a k s r a l k z S  5 4 0 . ] m [ 0 0 0 4 1 i k c i n e i m a K t e i b z r G 0 0 1  . 3 7 9 u c r a w K a n a p o K l i ” w a ł s i n a t S „ 0 0 0 2 1 0 0 0 0 1 ’ 0 3 ˚ 5 1 ’ 8 2 ˚ 5 1 ’ 6 2 ˚ 5 1 a p o K a n d e z r P i  0 0 1  . 0 0 0 8 c e z s u G ł Siniec 0 0 0 6  5 4 0  . 5 4 9  0 0 1  . i t e b z r G y d u R 5 7 9 a z c i n t u H a k r ó G 4 7 7  0 3 0 5 1 0  . . 2 0 0 1 0 0 8 0 0 6 a w a z r e z S a k s r a l k z S ł a b ę r o a P k o m d o P 0 0 0 1 a n r ó G 0 0 0 4 0 0 0 2 0 a k o l P ’ 4 2 ˚ 5 1 o k s i l a w Z 7 4 0 1 i k o s y W i ń e m a K 8 5 0 1 ’ 2 2 ˚ 5 1 Pluskonik . z e R y s u k o r K u c ń y z r ó G w ˚ 0 5 ’ 0 5 4 7 7 a k s r a l k z S a b ę r o P a n r ó G i a z c n t u H a k r ó G a r ó G a n r a z C 5 6 9 t | i k o s y W i ń e m a K A N I L O D A Ł A B I 8 5 0 1 e i b z r 4 0 4 G i n y z a g a m y n w a D ł w ó a i r e t a m h c y w o h c u b y w 6 8 8 o k s i l a w Z 7 4 0 1 i l a n a p o K 4 8 0 1 i ” w a ł s n a t S „ u c r a w K l a k s r a k z S . ł e z r P a p o K a k o s y W 6 2 1 1 y m a J e t o Z ł 8 8 8 k o y b r a G e k s r e z I i s y W 4 1 1 1 i 2 2 1 1 ł k a k S e n S i i o k s n o r h c S ” w ó t s y z r ó G a k t a h C „ a k z c a b o R a k t a h C i o k s n r e c Ś i 9 3 8 E C Y Z S U K A J Szlifiers i ł k a k S e n o w r e z C 2 5 9 Czerwony A K S R A L K Z S A B Ę R O P 3 nna ie m a K i a n w ó R a h c C i ’ 0 3 ˚ 5 1 ’ 8 2 ˚ 5 1 e c y z s u k a J ’ 6 2 ˚ 5 1 1 0 0 1 i o k s n o r h c S e l r O l c e u g o r K 8 8 9 ’ 4 2 ˚ 5 1 Izera ’ 2 2 ˚ 5 1 7 0 9 ł a y b o K a k n o P ł ˚ 0 5 ’ 0 5 Kup książkę Poleć książkę 61 I k e z C e C y w e j C y z O P O r P | I e k s r e z I y r ó G miejscowości. Na wierzchołku można zna- leźć ciekawą wychodnię skalną Grzybek. Na stokach Górki znajdują się dwa niewiel- kie wyciągi narciarskie. Nazwa wzniesienia ściśle wiąże się z hutniczą historią okolicy (zob. ramka, s. 62). Stąd, idąc prawie płasko, ścieżka do- ciera do asfaltowej drogi. Szlak przecina ją i wkrótce wchodzi w las widoczny po przeciwległej stronie. Zaczyna się dosyć strome podejście. Miejscami pojawiają się widoki na Szklarską Porębę. Po ok. 20 min ścieżka dochodzi do skrzyżowania leśnych dróg w pobliżu charakterystycznej drew- nianej wiaty turystycznej. Od tego miejsca droga będzie mozolnie piąć się przez ładny las, by po mniej więcej trzech kwadran- sach osiągnąć szczyt Wysokiego Kamie­ nia (1058 m n.p.m.). To najwyższy szczyt niezbyt wysokiego grzbietu Gór Izerskich, wznoszącego się nad Szklarską Porębą. Znajdują się tu schody pro- wadzące na ogrodzoną platformę przy skał- kach szczytowych. W pobliżu funkcjonuje bufet. Ze szczytu w kierunku wschodnim roztacza się przepiękna panorama Kotliny Jeleniogórskiej. Na północy widać Grzbiet Kamienicki Gór Izerskich, a na południu Szklarską Porębę i górujące nad nią Karko- nosze z bardzo ładnie widocznym całym głównym grzbietem. Na szczycie znajdowało się do lat 60. XX w. niewielkie drewniane schronisko, które jednak w wyniku braku zainteresowania i opieki powoli niszczało i w końcu zostało rozebrane. Natomiast kilka lat temu w ramach prywatnej inicja- tywy zaczął powstawać murowany budy- nek nowego schroniska. Na szczycie można obejrzeć bardzo charakterystyczne dla Gór Izerskich i Karkonoszy wietrzejące skałki. Po odpoczynku należy ruszyć dalej szla- kiem czerwonym, który idzie teraz wygod- nie zrównaną wierzchowiną Wysokiego Wskazówki dla narciarzy Zaraz po wyjściu z terenu zabudowa- nego, przy podejściu na Hutniczą Górkę można założyć narty. Poniżej jej szczytu pojawia się jeszcze na chwilę asfalt, który może przeszkadzać w narciarskiej wę- drówce, ale dalej rozpoczyna się podej- ście pod Wysoki Kamień, które wiedzie wygodną leśną drogą. Po osiągnięciu grzbietu wędrówka jest przyjemna, a trasa nie nastręcza żadnych problemów aż do Kopalni Kwarcu „Stanisław”. Od kamieniołomu do Szklarskiej Poręby prowadzi wygodna, niezbyt nachylona droga, zwana Szklarską Drogą. Zjazd nią jest łagodny i przyjemny, ponie- waż trasa jest szeroka i równa. Narciarze mogą liczyć na spokojną, jednostajną jazdę aż do pierwszych zabudowań miasteczka. Grzbietu, na wysokości niewiele ponad 1000 m n.p.m. Po drodze pojawiają się po- jedyncze, niewielkie grupy skałek. Po 20 min ścieżka dochodzi do ostańca, który znajduje się niemal dokładnie na środku grzbietu, jego nazwa – Zawalidroga – w pełni od- daje położenie głazu. Po minięciu prze- szkody, po kolejnych 10 min dociera się do miejsca zwanego Rozdroże pod Zwali­ skiem. Z lewej, południowej strony do- chodzi tu niebieski szlak ze Szklarskiej Po- ręby, a z prawej wchodzi na grzbiet zielony szlak z Rozdroża Izerskiego. Dalej prowa- dzą znaki w trzech kolorach. Po kwadran- Zwaliska sie droga dociera do szczytu (1047 m n.p.m.). Pozbawiony większych drzew wierzcho- łek, na którym znajduje się okazała grupa skalna. Ze skałek rozpościera się fantastyczna panorama okolic – głównie grzbietów Gór Kup książkę Poleć książkę 62 Hutnictwo szkła I k e z C e C y w e j C y z O P O r P | I e k s r e z I y r ó G Pierwsze huty szkła w Sudetach działały już w śre- dniowieczu. Najstarsze na tym obszarze znajdo- wały się w dolinie rzeki Kamienna. Do wytopu szkła potrzebne były przede wszystkim: drewno, pozyskiwane z okolicznych lasów, woda (stąd też usytuowanie hut w dolinach rzecznych) oraz miej- scowy surowiec skalny. Huty bardzo często zakła- dano w miejscach niezbyt dostępnych, aby ukryć tajniki wytopu szkła, które było towarem o bardzo dużej wartości. O tym, że hutnictwo szkła miało duże znaczenie, świadczy choćby sama nazwa Szklarskiej Poręby. Do dziś działa tam huta szkła pierwotnie nazwana „Józefiną”, teraz nosząca nazwę Julia. Hutnictwo szkła było ważną gałęzią przemysłu nie tylko u podnóży Karkonoszy, ale w całych Sudetach. Koniecznie trzeba tu wspomnieć o hucie szkła założonej przez księżną Mariannę Orańską w Stroniu Śląskim, która dziś funkcjonuje jako Huta Szkła Kryształowego „Violetta”. Izerskich oraz Karkonoszy. Na północy można zobaczyć prawie cały Grzbiet Ka- mienicki oraz obniżające się Pogórze Izerskie. Niektóre wychodnie skalne mają swoje na- zwy: położone po północnej stronie to Wie- czorny Zamek, a te bliżej szlaku to Skarbki. Po zejściu ze szczytowych skałek należy wędrować dalej szlakiem, przechodząc obok kolejnych dużych skupisk skalnych. Po minię- ciu wychodni z przodu pojawiają się budynki oraz fragment wyrobiska znajdującego się już niedaleko kamieniołomów kwarcu (Ko­ palnia Kwarcu „Stanisław”), do których dochodzi się po ok. 15 min. Szlak wiodący obok kamieniołomu doprowadza do Roz- droża pod Izerskimi Garbami (1020 m n.p.m.). Kamieniołom ten jest najwyżej tego typu położonym obiektem w Polsce (a najprawdo- podobniej także w Europie). Jest to również jeden ze starszych kamieniołomów, którego początki eksploatacji sięgają XVI w. Wydo- bywa się tutaj żyłę kwarcu o bardzo wysokiej jakości. Pozyskiwany tu materiał służył jako surowiec do produkcji szkła w licznych, dzia- łających w okolicy od średniowiecza, hutach. Obecnie kamieniołom nie prowadzi eksplo- atacji (choć od czasu do czasu odbywają się roboty strzałowe). W przyszłości planuje się wykorzystać całe wyrobisko i uruchomić na jego terenie ośrodek sportów zimowych. Jeśli jest ładna pogoda i kamieniołom nie pracuje, można podejść szeroką, wysypaną kwarcem drogą pod górę – po minięciu hałdy pokruszonego kwarcu dochodzi się do górnej części wyrobiska. Z tego miejsca widać, jak głęboko przez tyle lat kamienio- łom „wgryzł” się w grzbiet górski i jak niewiele brakuje, aby przeciął go całkowicie. Wpatrując się w dno niecki wyrobiska, można dostrzec żyłę kwarcu odróżniającą się nieco barwą od okolicznych skał. Uwaga! Wyrobisko Kopalni Kwarcu „Stanisław” jest tylko prowizorycznie ogrodzone, więc nie należy podchodzić zbyt blisko krawędzi. Po obejrzeniu centrum tego prawie już zabytkowego zakładu należy wrócić Travelbook to Twój niezastąpiony towarzysz podróży. Wskaże Ci najważniejsze atrakcje, podpowie, czego szukać poza głównymi szlakami, i wprowadzi w świat miejscowych obyczajów. Znajdziesz w nim opisy najciekawszych regionów i miast, a sprawdzone informacje praktyczne umożliwią staranne zaplanowanie podróży. Sudety to piękne krajobrazowo góry, wręcz wymarzone do długich wędrówek nie tylko ich niezliczonymi grzbietami, ale i wzdłuż krętych dolin i tajemniczo zamglonych torfowisk. Pięknie położone miasteczka szczycą się długą i bogatą historią, stylowymi uzdrowiskami, wytwornymi pałacykami i majestatycznymi ruinami warowni. Sudety zapraszają również pod ziemię – do dawnych kopalni, poniemieckich bunkrów, sztolni i lochów, w których wciąż mogą się kryć dawno zapomniane skarby. Pałace i średniowieczne zamki Uzdrowiska i kurorty Obiekty militarne Zabytki techniki i przemysłu Góry, skalne labirynty i jaskinie Parki narodowe i krajobrazowe ISBN 978-83-283-4522-5 ISBN 978-83-283-4522-5 9 788328 345225 C e n a 2 6 9 0 z ł ,
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Sudety. Travelbook. Wydanie 3
Autor:

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: