Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00502 014081 11054801 na godz. na dobę w sumie
Teoretyczne i praktyczne konteksty edukacji globalnej - ebook/pdf
Teoretyczne i praktyczne konteksty edukacji globalnej - ebook/pdf
Autor: , Liczba stron: 240
Wydawca: Wydawnictwo Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego Język publikacji: polski
ISBN: 978-8-3809-0092-9 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> edukacja >> inne
Porównaj ceny (książka, ebook (-20%), audiobook).
Zbiór tekstów będących w dużej mierze plonem konferencji naukowej zorganizowanej w styczniu 2015 roku na UKSW pt. Teoria i praktyka edukacji globalnej. Przedstawiciele środowiska akademickiego oraz pozarządowego zaprezentowali wybrane elementy współczesnego myślenia pedagogicznego na temat edukacji globalnej. Niniejsza publikacja składa się z trzech części: pierwsza ma charakter teoretyczny, druga podejmuje tematykę idei zrównoważonego rozwoju, trzecia koncentruje się na działalności organizacji pozarządowych w obszarze edukacji globalnej w Polsce.
Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

Spis treści Wprowadzenie (Zbigniew Babicki, Magdalena Kuleta-Hulboj) 7 Część I Edukacja globalna – konteksty teoretyczne Baumana) WIESŁAW THEISS, Solidarność globalna i zadania edukacji (Czytając ZBIGNIEW BABICKI, Praktyczny wymiar edukacji globalnej MAGDALENA KULETA-HULBOJ, Wybrane koncepcje edukacji glo- balnej BŁAŻEJ PRZYBYLSKI, Edukacja obywatelska – w kierunku demokra- EWA PRZYBYLSKA, Prawo człowieka do alfabetyzacji tyzacji systemów politycznych Część II Edukacja dla zrównoważonego rozwoju EDYTA WOLTER, Wychowanie ekologiczne w edukacji globalnej AGATA CABAŁA, Treści edukacji dla zrównoważonego rozwoju – VIOLETTA RODEK, Autoedukacja szansą dla realizacji idei zrówno- perspektywa dydaktyczna ważonego rozwoju 17 37 61 83 99 125 149 169 2016 - Edukacja globalna.indd 5 2016-03-31 13:28:06 6 Spis treści Edukacja globalna w działaniach organizacji Część III pozarządowych ARTUR WIECZOREK, Współpraca organizacji pozarządowych z sek- torem oświaty i  szkolnictwa wyższego w  dziedzinie edukacji globalnej w Polsce MARTA GONTARSKA, Współpraca środowiska akademickiego i or- ganizacji pozarządowych szansą na rozwój edukacji globalnej w Polsce 197 225 Noty o Autorkach i Autorach 237 2016 - Edukacja globalna.indd 6 2016-03-31 13:28:06 Wprowadzenie ZBIGNIEW BABICKI Wydział Nauk Pedagogicznych, Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie MAGDALENA KULETA-HULBOJ Wydział Pedagogiczny, Uniwersytet Warszawski Globalizacja jest wielowymiarowym i złożonym procesem, któremu towarzyszą pewne stałe napięcia pomiędzy tym, co lokalne, a tym, co globalne, albo też pomiędzy wartościami partykularnymi a uniwersalny- mi. Jednakże globalizacja nie oznacza, a przynajmniej nie musi oznaczać, eliminacji lokalności. Globalność staje się wspólnym doświadczeniem światowych relacji, powiązań bądź sprzężeń społecznych, które łączą od- dalone od siebie miejsca w taki sposób, że lokalne wydarzenia kształtują się na podstawie zdarzeń o charakterze globalnym i odwrotnie. Wśród badaczy problemu panuje przekonanie, że zjawisko „kurczenia się” świata realizuje się nieustannie poprzez intencjonalne kreowanie lokalności w permanentnym odniesieniu do globalnych wzorów lub idei1. Nieza- leżnie od sposobu, w jaki realizują się zjawiska globalizacji w danych 1 R. Robertson, Globalization: Social Theory and Global Culture, London 1992, s. 8. Por.: Z. Bauman, Glokalizacja, czyli komu globalizacja a komu lokalizacja, „Studia Socjologiczne” 1997, nr 3, s. 53–68; M. Kempny, Społeczeństwo glokalne – czyli o tym, 2016 - Edukacja globalna.indd 7 2016-03-31 13:28:06 8 społecznościach, współcześnie w literaturze przedmiotu podkreśla się zarówno zalety procesów globalizacji i korzyści płynące z uczestnictwa w nich dla członków różnych społeczeństw, jak i związane z globalizacją zagrożenia oraz jej negatywne konsekwencje2. W kontekście pedagogicznym problematyka związana z globalizacją nie ogranicza się jedynie do kwestii budzenia świadomości dokonujących się zmian, ale oznacza również głęboką potrzebę zmierzenia się z nowymi wyzwaniami, które są pochodną tych zmian. Zakres działań o charakterze globalnym wyznaczają chociażby pogarszające się warunki życia człowie- ka w wielu regionach świata, narastające ubóstwo, czy wręcz nędza mimo wzrostu globalnego bogactwa. Dlatego bardzo ważnym wyzwaniem dla współczesnych społeczeństw jest przekazywanie wiedzy o nowych zjawiskach, kształtowanie umiejętności krytycznego myślenia oraz od- powiedzialności za otaczający świat. Wydaje się, że najskuteczniejszym nośnikiem tych wartości jest edukacja, a zwłaszcza edukacja globalna, której głównym celem jest przygotowanie jednostek do stawiania czoła wyzwaniom dotyczącym wszystkich ludzi. Jak zaznacza Zbyszko Melosik, u podłoża edukacji globalnej leży przekonanie, iż współczesny człowiek żyje w ramach „globalnych systemów”, czemu towarzyszy występowanie zjawiska globalizacji najistotniejszych problemów, które mogą zostać rozwiązane jedynie na płaszczyźnie ponadnarodowej bądź światowej3. Kluczowym zadaniem edukacji globalnej jest wyjaśnianie globalnych współzależności, a także zwracanie uwagi na źródła i konsekwencje jak globalizacja splata się z lokalnością, w: Globalizacja i co dalej?, red. S. Amster- damski, Warszawa 2004, s. 165–168. 2 Zob. np. Z. Bauman, Globalizacja, Warszawa 2000; M. Czerny, R. Łuczak, J. Ma- kowski, Globalistyka: procesy globalne i ich lokalne konsekwencje, Warszawa 2007; Globalizacja i co dalej?, dz. cyt.; N. Klein, Doktryna szoku, Warszawa 2009; taż, No Logo, Izabelin 2004; J. Stiglitz, Globalizacja, Warszawa 2005 (dodruk 2014); W. Wosińska, Oblicza globalizacji, Sopot 2007. 3 Z. Melosik, Edukacja globalna: nadzieje i kontrowersje, w: Ewolucja tożsamości pedagogiki, red. H. Kwiatkowska, Warszawa 1994, s. 165. 2016 - Edukacja globalna.indd 8 2016-03-31 13:28:06 ZBIGNIEW BABICKI, MAGDALENA KULETA-HULBOJ Wprowadzenie 9 problemów współczesnych społeczeństw. Ponadto edukacja globalna pragnie stymulować do krytycznej i świadomej refleksji nad własnym stylem życia i wyborami, które w globalnej optyce oddziałują pozytywnie lub negatywnie na jakość życia innych ludzi. Chcielibyśmy, by niniejsza książka wpisywała się w tę misję podnoszenia świadomości i poziomu wiedzy w obszarze edukacji globalnej4. Edukacja globalna jest we współczesnym świecie ważnym zadaniem dla demokratycznych społeczności. Wdrażanie w życie celów i założeń edukacji globalnej uświadamia konieczność szerokiej współpracy pomię- dzy teoretyczną refleksją a praktycznym działaniem. W poszukiwaniu wspólnej płaszczyzny rozumienia edukacji globalnej niekiedy daje się zauważyć pewien dysonans pomiędzy teorią akademicką a praktyką reprezentowaną przez organizacje pozarządowe, który można niwelo- wać na drodze wspólnego, wielopłaszczyznowego dialogu z udziałem 4 Należy w tym kontekście przywołać coraz liczniejsze polskie publikacje pedago- giczne odnoszące się do tej problematyki, m.in.: Z. Melosik, Edukacja globalna…, dz. cyt.; Kultury tradycyjne a kultura globalna, red. J. Nikitorowicz, M. Sobecki, D. Misiejuk, Białystok 2001; Człowiek europejski – korzenie i droga, red. I. Wojnar, M. Lipowski, Warszawa 2010; Odpowiedzialność globalna i edukacja globalna. Wymiary teorii i praktyki, red. H. Ciążela, W. Tyburski, Warszawa 2012; K. Jasi- kowska, E. Pająk-Ważna, M. Klarenbach, Edukacja globalna w Małopolsce. Pod- mioty – praktyki – konteksty, Kraków 2015; Edukacja globalna. Polskie konteksty i inspiracje, red. M. Kuleta-Hulboj, M. Gontarska, Wrocław 2015. Bardzo cenna dla upowszechniania edukacji globalnej w Polsce jest także seria wydawnicza Polskiej Akcji Humanitarnej „Wiedza prowadzi do zmian! Silna współpraca między organizacjami pozarządowymi i środowiskiem akademickim w promocji zagadnień rozwojowych wśród polityków i społeczeństwa”, w której wydano następujące książki: Lokalnie – globalnie. Kluczowe zagadnienia studiów nad rozwojem, red. G. McCann, S. McCloskey, Warszawa 2010; Zmiany klima- tyczne – impas i perspektywy. Punkt widzenia krajów globalnego Południa, praca zbiorowa, Warszawa 2011; T. Weis, Światowa gospodarka żywnościowa. Batalia o przyszłość rolnictwa, Warszawa 2011; F. Sultana, A. Loftus, Prawo do wody w per- spektywie politycznej, gospodarczej i społecznej, Warszawa 2012; Kobiety, gender i globalny rozwój, red. N. Visvanathan, L. Duggan, N. Wiegersma, L. Nisonoff, Warszawa 2012. 2016 - Edukacja globalna.indd 9 2016-03-31 13:28:07 10 przedstawicieli różnych środowisk aktywnych w tym obszarze. W środo- wisku osób zajmujących się edukacją globalną istnieje wszak powszechna zgoda co do założenia, iż potrzebna jest jej promocja wśród wszystkich instytucji zajmujących się edukacją. Jest to konieczne, aby mogła doko- nywać się zmiana w świadomości ludzi w zakresie problemów globalnych i aby można było budować w nich poczucie współodpowiedzialności za kształt współczesnego świata. Tylko dzięki zrozumieniu dokonujących się procesów o charakterze globalnym będzie możliwe większe zaanga- żowanie obywateli w realizację założeń edukacji globalnej. Zebrane w tej publikacji teksty są w znacznej mierze pokłosiem konferencji naukowej pt. „Teoria i praktyka edukacji globalnej”, zorga- nizowanej w styczniu 2015 roku przez Wydział Nauk Pedagogicznych Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie, Wydział Pedagogiczny Uniwersytetu Warszawskiego i Fundację Edukacja dla Demokracji. Uczestniczyli w niej przedstawiciele i przedstawicielki za- równo środowiska akademickiego, jak i pozarządowego. Do współpracy nad książką zaprosiliśmy także autorów i autorki, którzy nie brali udziału w konferencji. Ich teksty znacząco wzbogacają tematy i treści podejmo- wane w książce. Książka składa się z trzech części. W części pierwszej znalazły się teksty o charakterze ogólniejszym, dotyczące różnych sposobów ujmo- wania i teoretycznych kontekstów edukacji globalnej. Wiesław Theiss porusza problem solidarności globalnej jako uniwersalnego projektu moralno-etycznego, próbując – jak sam pisze – pogodzić stanowiska katolickie i liberalne. Zbigniew Babicki podnosi praktyczny/prakseolo- giczny wymiar edukacji globalnej, lokując ją jednocześnie w perspekty- wie pedagogiki społecznej. Podkreśla także rolę edukacji globalnej jako nośnika zmiany indywidualnej i społecznej. Magdalena Kuleta-Hulboj w swoim tekście analizuje trzy mało znane w Polsce koncepcje edukacji globalnej (Annette Scheunpflug, Vanessy Andreotti i Douglasa Bourna), wyrosłe w odmiennych kontekstach społeczno-kulturowych i zbudowane 2016 - Edukacja globalna.indd 10 2016-03-31 13:28:07 ZBIGNIEW BABICKI, MAGDALENA KULETA-HULBOJ Wprowadzenie 11 na różnych fundamentach ontologicznych i epistemologicznych. Daje to czytelnikom i czytelniczkom wgląd w bogactwo idei edukacji global- nej. Błażej Przybylski koncentruje się na szczególnym aspekcie edukacji globalnej, jakim jest edukacja polityczna, z niepokojem diagnozując deficyt zaangażowania obywatelskiego w państwach demokratycznych. Natomiast Ewa Przybylska dokonuje oglądu prawa człowieka do alfabe- tyzacji, zarówno w perspektywie globalnej, jak i lokalnej. W drugiej części książki zgromadzone zostały teksty, które w cen- trum zainteresowania stawiają jeden z ważnych aspektów edukacji glo- balnej – idee zrównoważonego rozwoju. Włączając te zagadnienia do problematyki edukacji globalnej, idziemy śladem wielu autorów i autorek wskazujących na liczne i silne powiązania edukacji globalnej i edukacji dla zrównoważonego rozwoju5, pamiętając wszakże o tym, że nie są one tożsame. Edyta Wolter dokonuje przeglądu licznych dokumentów mię- dzynarodowych i krajowych promujących ideę zrównoważonego rozwoju i wychowania ekologicznego na poziomie lokalnym i globalnym oraz uregulowań prawnych edukacji dla zrównoważonego rozwoju w Polsce. Agata Cabała skupia się na dydaktycznym wymiarze treści edukacji dla zrównoważonego rozwoju, przede wszystkim w kształceniu na poziomie akademickim. Natomiast Violetta Rodek kontynuuje wątek dydaktyczny, podejmując niezwykle istotny problem autoedukacji w perspektywie edukacji dla zrównoważonego rozwoju. Trzecia część książki koncentruje się na działalności organizacji po- zarządowych, które są jednym z głównych aktorów w obszarze edukacji 5 Por. np. V. Andreotti, Global Education, Social Change and Teacher Education: The Importance of Theory, w: Proceedings of the International Symposium on Competencies of Global Citizens, eds. L. Jääskeläinen, T. Kaivola, E. O’Loughlin, L. Wegimont, Global Education Network Europe 2011, http://www.gene.eu, dostęp 17 grudnia 2014 r.; D. Hicks, Ways of seeing: The origins of global education in the UK. Background paper for UK ITE Network Inaugural Conference on Education for Sustainable Development/Global Citizenship, London, July 2008, http://www. teaching4abetterworld.co.uk/downloads.html, dostęp 10 marca 2015 r. 2016 - Edukacja globalna.indd 11 2016-03-31 13:28:07 12 globalnej w Polsce. Artur Wieczorek dokonuje przeglądu działań eduka- cyjnych największych polskich organizacji pozarządowych w obszarze edukacji globalnej, szczególną uwagę zwracając na współpracę sektora pozarządowego ze szkołą i z uczelniami wyższymi. Natomiast Marta Gontarska w tekście będącym rozwinięciem głosu w dyskusji odbywają- cej się podczas sympozjum prezentuje doświadczenia jednej z organizacji pozarządowych – Instytutu Globalnej Odpowiedzialności, dokonując krytycznej analizy różnych aspektów współpracy między środowiskiem pozarządowym a akademickim. Mamy nadzieję, że książka będzie interesującą i inspirującą lekturą. Chcielibyśmy także bardzo serdecznie podziękować wszystkim, którzy przyczynili się do jej powstania: profesorowi Wiesławowi Theissowi za inspirację i motywację, recenzentom za wszystkie uwagi krytyczne, au- torkom i autorom za wspólny wysiłek i cierpliwość, z jaką przyjmowali nasze redaktorskie upadki i wzloty. Bibliografia Andreotti V., Global Education, Social Change and Teacher Education: The Importance of Theory, w: Proceedings of the International Symposium on Competencies of Global Citizens, eds. L. Jääskeläinen, T. Kaivola, E. O’Loughlin, L. Wegimont, Global Edu- cation Network Europe 2011, http://www.gene.eu, dostęp 17 grudnia 2014 r. Bauman Z., Globalizacja, Warszawa 2000. Bauman Z., Glokalizacja, czyli komu globalizacja a komu lokalizacja, „Studia Socjolo- giczne” 1997, nr 3. Czerny M., Łuczak R., Makowski J., Globalistyka: procesy globalne i ich lokalne konse- kwencje, Warszawa 2007. Człowiek europejski – korzenie i droga, red. I. Wojnar, M. Lipowski, Warszawa 2010. Edukacja globalna. Polskie konteksty i inspiracje, red. M. Kuleta-Hulboj, M. Gontarska, Wrocław 2015. Globalizacja i co dalej?, red. S. Amsterdamski, Warszawa 2004. 2016 - Edukacja globalna.indd 12 2016-03-31 13:28:07 ZBIGNIEW BABICKI, MAGDALENA KULETA-HULBOJ Wprowadzenie 13 Hicks D., Ways of seeing: The origins of global education in the UK. Background paper for UK ITE Network Inaugural Conference on Education for Sustainable Development/ Global Citizenship, London, July 2008, http://www.teaching4abetterworld.co.uk/ downloads.html, dostęp 10 marca 2015 r. Jasikowska K., Pająk-Ważna E., Klarenbach M., Edukacja globalna w Małopolsce. Pod- mioty – praktyki – konteksty, Kraków 2015. Kempny M., Społeczeństwo glokalne – czyli o tym, jak globalizacja splata się z lokalnością, w: Globalizacja i co dalej?, red. S. Amsterdamski, Warszawa 2004. Klein N., Doktryna szoku, Warszawa 2009. Klein N., No Logo, Izabelin 2004. Kultury tradycyjne a kultura globalna, red. J. Nikitorowicz, M. Sobecki, D. Misiejuk, Białystok 2001. Melosik Z., Edukacja globalna: nadzieje i kontrowersje, w: Ewolucja tożsamości pedagogiki, red. H. Kwiatkowska, Warszawa 1994. Odpowiedzialność globalna i edukacja globalna. Wymiary teorii i praktyki, red. H. Ciążela, W. Tyburski, Warszawa 2012. Robertson R., Globalization: Social Theory and Global Culture, London 1992. Stiglitz J., Globalizacja, Warszawa 2005 (dodruk 2014). Wosińska W., Oblicza globalizacji, Sopot 2007. 2016 - Edukacja globalna.indd 13 2016-03-31 13:28:07
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Teoretyczne i praktyczne konteksty edukacji globalnej
Autor:
,

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: