Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00539 010068 11029955 na godz. na dobę w sumie
Ubuntu. Oficjalny podręcznik - książka
Ubuntu. Oficjalny podręcznik - książka
Autor: , , , , Liczba stron: 424
Wydawca: Helion Język publikacji: polski
ISBN: 83-246-0846-X Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> komputery i informatyka >> systemy operacyjne >> ubuntu
Porównaj ceny (książka, ebook, audiobook).

Poznaj i zrozum fenomen Ubuntu

Ubuntu to dystrybucja Linuksa, która przebojem wdarła się na rynki oprogramowania, zyskując coraz liczniejsze grono zwolenników. Ubuntu jest systemem operacyjnym przeznaczonym głównie dla użytkowników domowych, zbudowanym w oparciu o sprawdzoną i stabilną dystrybucję Debian. Podobnie jak inne dystrybucje Linuksa, Ubuntu dostępny jest nieodpłatnie. Został tak zaprojektowany, że pozwala na uruchomienie i efektywne wykorzystanie systemu bezpośrednio po instalacji. Dzięki możliwości współpracy z pakietami instalacyjnymi dystrybucji Debian użytkownik może dostosować system do własnych potrzeb i upodobań.

Książka 'Ubuntu. Oficjalny podręcznik' to napisany przez twórców tej dystrybucji przewodnik, który pozwoli Ci dołączyć do społeczności użytkowników oprogramowania. Podczas lektury poznasz historię Ubuntu, dowiesz się, jak go zainstalować, skonfigurować, uruchomić i jak wykorzystać jego możliwości. Nauczysz się administrować systemem, instalować nowe oprogramowanie, zarządzać kontami użytkowników i zabezpieczać komputer przed utratą danych i atakami hakerów. Przeczytasz również o przyczynach i rozwiązaniach typowych problemów z Ubuntu oraz graficznym środowisku pracy Kubuntu.

Pobierz plik MP3 i posłuchaj recenzji o książce.

Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

Ubuntu. Oficjalny podrŒcznik Autorzy: Benjamin Mako Hill, Jono Bacon, Corey Burger, Jonathan Jesse, Ivan Krsti(cid:230) T‡umaczenie: Adam B„k, Przemys‡aw Szeremiota ISBN: 978-83-246-0846-1 Tytu‡ orygina‡u: The Official Ubuntu Book Format: B5, stron: 424 Poznaj i zrozum fenomen Ubuntu Ubuntu to dystrybucja Linuksa, kt(cid:243)ra przebojem wdar‡a siŒ na rynki oprogramowania, zyskuj„c coraz liczniejsze grono zwolennik(cid:243)w. Ubuntu jest systemem operacyjnym przeznaczonym g‡(cid:243)wnie dla u¿ytkownik(cid:243)w domowych, zbudowanym w oparciu o sprawdzon„ i stabiln„ dystrybucjŒ Debian. Podobnie jak inne dystrybucje Linuksa, Ubuntu dostŒpny jest nieodp‡atnie. Zosta‡ tak zaprojektowany, ¿e pozwala na uruchomienie i efektywne wykorzystanie systemu bezpo(cid:156)rednio po instalacji. DziŒki mo¿liwo(cid:156)ci wsp(cid:243)‡pracy z pakietami instalacyjnymi dystrybucji Debian u¿ytkownik mo¿e dostosowa(cid:230) system do w‡asnych potrzeb i upodobaæ. Ksi„¿ka (cid:132)Ubuntu. Oficjalny podrŒcznik(cid:148) to napisany przez tw(cid:243)rc(cid:243)w tej dystrybucji przewodnik, kt(cid:243)ry pozwoli Ci do‡„czy(cid:230) do spo‡eczno(cid:156)ci u¿ytkownik(cid:243)w oprogramowania. Podczas lektury poznasz historiŒ Ubuntu, dowiesz siŒ, jak go zainstalowa(cid:230), skonfigurowa(cid:230), uruchomi(cid:230) i jak wykorzysta(cid:230) jego mo¿liwo(cid:156)ci. Nauczysz siŒ administrowa(cid:230) systemem, instalowa(cid:230) nowe oprogramowanie, zarz„dza(cid:230) kontami u¿ytkownik(cid:243)w i zabezpiecza(cid:230) komputer przed utrat„ danych i atakami haker(cid:243)w. Przeczytasz r(cid:243)wnie¿ o przyczynach i rozwi„zaniach typowych problem(cid:243)w z Ubuntu oraz graficznym (cid:156)rodowisku pracy Kubuntu. (cid:149) Historia dystrybucji Buntu (cid:149) Pobieranie wersji instalacyjnych (cid:149) Instalacja i konfiguracja systemu (cid:149) Korzystanie z WWW i poczty elektronicznej (cid:149) Zmiana wygl„du pulpitu (cid:149) Instalowanie i usuwanie pakiet(cid:243)w (cid:149) Administracja systemem (cid:149) Drukowanie (cid:149) Uruchamianie serwera sieciowego w oparciu o Ubuntu (cid:149) Praca w (cid:156)rodowisku Kubuntu (cid:149) Wsp(cid:243)‡praca ze spo‡eczno(cid:156)ci„ Ubuntu Wydawnictwo Helion ul. Ko(cid:156)ciuszki 1c 44-100 Gliwice tel. 032 230 98 63 e-mail: helion@helion.pl Spis treści Przedmowa ..................................................................................................................... 15 Wstęp .............................................................................................................................. 19 Podziękowania ............................................................................................................... 21 O autorach ...................................................................................................................... 23 Wprowadzenie ............................................................................................................... 25 Witamy w „Ubuntu. Oficjalny podręcznik”! ....................................................................................25 Informacje o książce .........................................................................................................................25 Zakres książki ....................................................................................................................................26 Menu .................................................................................................................................................26 Rozdział 1. Wprowadzenie do Ubuntu ........................................................................ 29 Dzika jazda ........................................................................................................................................30 Wolne oprogramowanie, oprogramowanie o otwartych źródłach, GNU/Linux ............................31 Wolne oprogramowanie i GNU ...................................................................................................31 Linux .............................................................................................................................................32 Oprogramowanie o otwartych źródłach — open source .............................................................33 Krótka historia Ubuntu .....................................................................................................................34 Mark Shuttleworth .......................................................................................................................35 Warthogs, czyli Guźce ..................................................................................................................36 Co oznacza Ubuntu? .....................................................................................................................37 Utworzenie Canonical ..................................................................................................................38 Czym jest Ubuntu? ...........................................................................................................................39 Czym jest dystrybucja? ................................................................................................................39 Ekosystem dystrybucji .................................................................................................................41 6 Spis treści Debian i wszechświat wolnego oprogramowania ........................................................................42 Społeczność Ubuntu .....................................................................................................................43 Cele i obietnice Ubuntu ...................................................................................................................44 Założenia filozoficzne ...................................................................................................................44 Kodeks Postępowania Ubuntu .....................................................................................................46 Cele techniczne ............................................................................................................................47 Błąd #1 .........................................................................................................................................49 Canonical i Fundacja Ubuntu ..........................................................................................................50 Canonical Ltd. ..............................................................................................................................50 Usługi świadczone przez Canonical oraz wsparcie techniczne ..................................................51 Bazaar i Launchpad ........................................................................................................................52 Fundacja Ubuntu ..........................................................................................................................53 Podprojekty Ubuntu, dystrybucje pochodne i inne ......................................................................54 Podsumowanie ..................................................................................................................................55 Rozdział 2. Instalacja Ubuntu ...................................................................................... 57 Wybór odpowiedniej wersji Ubuntu ................................................................................................58 Inne dystrybucje Ubuntu .............................................................................................................59 Czy to wciąż Ubuntu? ..................................................................................................................59 Zdobywanie Ubuntu .........................................................................................................................60 Nagrywanie płyty CD ..................................................................................................................60 Instalacja z płyty desktop CD ..........................................................................................................62 Wybór języka ................................................................................................................................63 Konfigurowanie układu klawiatury ..............................................................................................63 Lokalizacja ....................................................................................................................................64 Identyfikacja .................................................................................................................................65 Miejsce na dysku ..........................................................................................................................67 Czynności końcowe ......................................................................................................................70 Instalacja z użyciem alternate CD ...................................................................................................71 Instalacja sieci ...............................................................................................................................72 Tworzenie partycji ........................................................................................................................73 Konfigurowanie konta użytkownika .............................................................................................76 Kończenie instalacji ......................................................................................................................76 Czynności poinstalacyjne .................................................................................................................77 Konfigurowanie ekranu logowania ..............................................................................................77 Konfigurowanie drukarki ..................................................................................................................78 Podsumowanie ..................................................................................................................................79 Rozdział 3. Używanie Ubuntu na komputerach biurkowych .................................... 81 Pierwsza przejażdżka z Ubuntu .......................................................................................................82 Uruchamianie aplikacji i wyszukiwanie ......................................................................................84 Odnajdywanie plików i folderów .................................................................................................86 Konfigurowanie systemu ..............................................................................................................87 Ikony dowiązań .............................................................................................................................87 Spis treści 7 Aplety ............................................................................................................................................88 Obszar powiadamiania .................................................................................................................88 Zegar .............................................................................................................................................89 Pasek zadań ...................................................................................................................................89 Wyłączanie komputera i wylogowywanie użytkownika ..............................................................90 Używanie aplikacji ............................................................................................................................92 Przeglądanie internetu za pomocą Firefoksa ..............................................................................92 Tworzenie dokumentów za pomocą OpenOffice.org ..................................................................96 Evolution — poczta elektroniczna i terminarz ...........................................................................98 Tworzenie grafiki za pomocą programu GIMP .........................................................................103 Komunikator Gaim .....................................................................................................................109 Ekiga — zaawansowany technologicznie komunikator głosowy ..............................................111 Eksploracja Ubuntu ....................................................................................................................118 Zakładki i wybieranie plików .........................................................................................................126 Ubuntu w różnych językach ...........................................................................................................128 Dostosowywanie wyglądu systemu Ubuntu ..................................................................................128 Zmiana tła pulpitu ......................................................................................................................129 Zmiana motywu ..........................................................................................................................129 Konfigurowanie wygaszacza ekranu ..........................................................................................130 Zarządzanie plikami ........................................................................................................................131 Przechowywanie i organizacja plików w Linuksie ....................................................................131 Wybieranie, kopiowanie i przenoszenie plików i folderów ......................................................134 Używanie panelu paska bocznego .............................................................................................135 Używanie symboli .......................................................................................................................136 Ubuntu i multimedia ......................................................................................................................136 Instalowanie kodeków ................................................................................................................136 Odtwarzanie plików audio .........................................................................................................138 Odtwarzanie i zgrywanie płyt CD .............................................................................................140 Odtwarzanie plików wideo .........................................................................................................141 Podsumowanie ................................................................................................................................143 Rozdział 4. Zaawansowane zarządzanie i korzystanie z Ubuntu ............................ 145 Dodawanie i usuwanie programów i pakietów ..............................................................................146 Wykorzystanie opcji Dodaj/Usuń ..............................................................................................146 Terminologia ...............................................................................................................................148 Instalacja oprogramowania z wykorzystaniem Synaptica .........................................................149 Aktualizowanie systemu .................................................................................................................153 Instalowanie aktualizacji ............................................................................................................153 Szczegółowe informacje o aktualizacjach ..................................................................................154 Użycie Synaptica do sprawdzania aktualizacji ..........................................................................155 Aktualizacja do nowszego wydania systemu ..................................................................................156 Aktualizacja systemu do najnowszej wersji ...............................................................................156 8 Spis treści Korzystanie z urządzeń zewnętrznych i mediów ..........................................................................157 Używanie pamięci USB ..............................................................................................................157 Nagrywanie płyt CD ..................................................................................................................158 Używanie stacji dyskietek ..........................................................................................................159 Korzystanie z aparatów cyfrowych Ubuntu ...............................................................................159 Konfigurowanie drukarki w Ubuntu ..............................................................................................160 GNOME CUPS Menedżer — łatwiej i prościej .......................................................................160 Kilka informacji o używaniu GNOME ......................................................................................161 Gromadzenie informacji .............................................................................................................161 Uruchamianie kreatora konfiguracji ..........................................................................................161 Drukowanie zdalne ....................................................................................................................164 Misja zakończona ........................................................................................................................164 Okno drukarki .............................................................................................................................164 Zdalny graficzny dostęp do plików .................................................................................................166 Terminal ..........................................................................................................................................167 Intensywny kurs obsługi terminala ............................................................................................168 Współpraca z Windows ..................................................................................................................171 Uruchamianie aplikacji ...............................................................................................................172 Korzystanie z plików znajdujących się na partycjach Windows ...............................................172 Podsumowanie ................................................................................................................................173 Rozdział 5. Serwer Ubuntu ........................................................................................ 175 Czym jest Ubuntu Server? .............................................................................................................176 Instalowanie serwera Ubuntu ........................................................................................................178 Kilka sztuczek instalatora ...........................................................................................................179 Partycjonowanie .........................................................................................................................179 Historia RAID ............................................................................................................................180 Zakładanie macierzy RAID ........................................................................................................182 Historia LVM ..............................................................................................................................184 Ustawianie LVM .........................................................................................................................186 Prawie gotowe — ale precz od konta root! ................................................................................188 Zarządzanie pakietami w Ubuntu ..................................................................................................188 Archiwum Ubuntu ......................................................................................................................189 Źródła i repozytoria APT ............................................................................................................189 dpkg .............................................................................................................................................190 Ręczne instalowanie pakietu ......................................................................................................191 apt-get i apt-cache ......................................................................................................................193 Aktualizacja wydania dystrybucji ...............................................................................................195 aptitide ........................................................................................................................................198 Sztuczki i kruczki ........................................................................................................................198 Bezpieczeństwo serwera Ubuntu ...................................................................................................199 Zarządzanie kontami użytkowników ..........................................................................................200 Bezpieczeństwo systemu plików ................................................................................................201 Reglamentowanie zasobów systemowych .................................................................................203 Spis treści 9 Pliki dzienników systemowych ..................................................................................................204 Słowo o bezpieczeństwie sieci ...................................................................................................205 Ostatnie słowa na temat bezpieczeństwa ..................................................................................206 Podsumowanie ................................................................................................................................206 Rozdział 6. Wsparcie techniczne i typowe problemy .............................................. 209 System .............................................................................................................................................211 Ubuntu nie chce się uruchomić! ................................................................................................211 Podczas uruchamiania systemu logo Ubuntu jest uszkodzone .................................................212 Po uruchomieniu komputera zamiast trybu graficznego dostępny jest tylko tryb tekstowy ...213 Czcionki z dokumentów Worda i PowerPointa wyglądają źle .................................................214 Jak zainstalować pakiety? ...........................................................................................................215 Instalacja aplikacji niedostępnych w programie Synaptic ........................................................216 Wyczerpane repozytoria ............................................................................................................217 Nautilus działa bardzo powoli — jak go przyspieszyć? ............................................................217 Dodawanie czcionek typu True Type ........................................................................................218 Jak sprawdzić poprawność pliku iso? ........................................................................................219 Pobrałem autopakiet, ale nie wiem, jak go uruchomić .............................................................220 Jak skompilować program? .........................................................................................................220 Nie widzę ukrytych plików i folderów w menedżerze plików ..................................................221 Jak przywrócić usunięte z menedżera plików elementy? .......................................................222 System graficzny się zawiesił — co robić? ................................................................................222 Rozdzielczość ekranu jest niewłaściwa ......................................................................................223 Automatyczne logowanie bez konieczności podawania nazwy użytkownika i hasła ...............223 Podczas próby aktualizacji systemu pojawia się komunikat o błędzie .....................................223 Kończy się miejsce na dysku, jak odzyskać go choć trochę? ....................................................224 Pomimo usunięcia plików przez menedżera plików ilość wolnego miejsca nie uległa zwiększeniu ...........................................................................225 Jak zaktualizować system do nowej wersji Ubuntu? .................................................................225 Programy .........................................................................................................................................226 Używanie ikony zamykania programu nie przynosi efektu ......................................................226 Jak wyłączyć komunikat o dostępnych aktualizacjach? ............................................................226 Poszerzanie możliwości Nautilusa .............................................................................................226 Podczas korzystania z Firefoksa okazało się, że brakuje wtyczki Macromedia Flash .............228 Instalacja Javy .............................................................................................................................228 Podobno przeszukiwanie komputera jest super — jak to zainstalować? .................................228 Poczta elektroniczna nie działa w Evolution .............................................................................230 Multimedia ......................................................................................................................................231 Pobrałem pliki multimedialne, ale nie mogę ich odtworzyć ....................................................231 Brak możliwości odtwarzania płyt DVD ...................................................................................231 Obraz z płyt DVD jest niestabilny .............................................................................................232 Podczas uruchamiania aplikacji Ubuntu wyświetla komunikat o braku dostępu do /dev/dsp ......232 Mój mikrofon nie działa .............................................................................................................233 10 Spis treści Jak można zmienić motyw graficzny systemu? .........................................................................234 Gdzie znaleźć i skąd pobrać nowe tematy i tła pulpitu? .........................................................235 Jak zamienić komputer w MythTV Box? ...................................................................................236 Sieć ..................................................................................................................................................237 Brak dostępu do sieci .................................................................................................................237 Problemy z serwerami nazw ......................................................................................................238 Jak używać ssh do bezpiecznego przesyłania plików poprzez sieć? .........................................238 Zdalny graficzny dostęp do aplikacji za pośrednictwem ssh ....................................................239 Moja karta bezprzewodowa nie działa .......................................................................................239 Korzystanie ze standardów WPA i WPA-PSK ..........................................................................241 Sprzęt ..............................................................................................................................................242 Ubuntu nie wykrył mojej starej karty dźwiękowej ...................................................................242 Urządzenie cardbus nie zostało rozpoznane .............................................................................244 Po podłączeniu pamięci USB nic się nie dzieje ........................................................................245 Skopiowane na pamięć USB pliki są niewidoczne po podłączeniu do innego komputera .....246 Napęd CD/DVD nie działa ........................................................................................................246 Napęd CD/DVD nie chce się otworzyć ....................................................................................247 Kupiłem urządzenie, ale nie działa ono w Ubuntu ...................................................................247 Brak pamięci ...............................................................................................................................248 Jak skopiować do Ubuntu zdjęcia z telefonu komórkowego za pomocą Bluetooth? ...............248 Mogę odczytywać pliki z zewnętrznego nośnika pamięci USB, ale nie mogę ich tam zapisywać ..............................................................................................248 Zabawy z systemem plików ........................................................................................................249 Jak sformatować dysk? ................................................................................................................250 Problemy z klawiaturą ................................................................................................................251 Mysz podłączona do portu szeregowego nie działa ..................................................................251 Rolka przewijania na myszy nie działa ......................................................................................252 Zdalne sterowanie nie działa ......................................................................................................252 Gdzie sprawdzić, czy sprzęt, który zamierzam kupić, będzie działał w Ubuntu? ...................253 Administrowanie systemem ............................................................................................................253 Jak zaplanować wykonywanie czynności? .................................................................................253 Jak skopiować pliki z jednego komputera na drugi? .................................................................256 Wiem, że aplikacja jest dostępna w Ubuntu, ale nie mogę jej znaleźć w Synapticu ...............256 Korzystam z Ubuntu na starszym komputerze i chciałbym przyspieszyć działanie systemu ......... 256 Po reinstalacji Windows Ubuntu nie jest dostępne ..................................................................258 Jak naprawić dysk po awarii zasilania? ......................................................................................259 Ubuntu zużywa zbyt wiele przestrzeni dyskowej na moim starym komputerze .....................260 Mój komputer działa bardzo powoli — jak mogę sprawdzić, co jest tego przyczyną? ............261 Gdzie mogę znaleźć listę dostępnych opcji dla poleceń? .........................................................261 Jak odzyskać konto superużytkownika? .....................................................................................261 Zapomniałem swojego hasła do systemu, co robić? ..................................................................262 Jak uzyskać dostęp do partycji systemu Windows? ..................................................................263 Ubuntu wolno działa na moim procesorze AMD K7 ................................................................264 Jak dodać użytkownika? .............................................................................................................264 Spis treści 11 Inne .................................................................................................................................................264 Uruchamianie w Ubuntu innego systemu operacyjnego ..........................................................265 Mam zgłosić raport o błędach, ale nie wiem jak .......................................................................266 Jak mogę sprawdzać pogodę? ....................................................................................................268 Jak zrobić chleb Ubuntu? ...........................................................................................................268 Jak zapobiec bólowi dłoni podczas pisania na klawiaturze? .....................................................270 Podsumowanie ................................................................................................................................270 Rozdział 7. Kubuntu .................................................................................................... 271 Wprowadzenie do Kubuntu ...........................................................................................................272 Historia KDE ..............................................................................................................................273 Historia Kubuntu ........................................................................................................................274 Poruszanie się po Kubuntu ........................................................................................................275 Wyłączanie komputera i kończenie sesji ...................................................................................276 Instalowanie Kubuntu ....................................................................................................................277 Gdzie znaleźć Kubuntu? ............................................................................................................277 Czy można zamienić zainstalowane już Ubuntu w Kubuntu? ..................................................278 Instalacja z przewodnikiem ........................................................................................................278 Instalowanie Kubuntu z płyty Desktop CD ..............................................................................279 Korzystanie z sudo ......................................................................................................................282 Dostosowywanie Kubuntu .............................................................................................................283 Dostosowywanie pulpitu ............................................................................................................283 GHNS, czyli dostawa towaru .....................................................................................................284 Dostosowywanie apletów i panelu .............................................................................................285 Dostosowywanie menu K ...........................................................................................................286 Administrowanie systemem ............................................................................................................287 Instalowanie nowych pakietów ..................................................................................................287 Zarządzanie repozytoriami .........................................................................................................291 Instalowanie pakietu ..................................................................................................................293 Uaktualnianie Kubuntu ..............................................................................................................296 Jak dbać o aktualność systemu ...................................................................................................296 Ustawienia systemowe ...............................................................................................................297 Zarządzanie plikami w Kubuntu ....................................................................................................303 Wprowadzenie do Konquerora ..................................................................................................303 Wyszukiwanie plików i katalogów .............................................................................................305 Zgrywanie płyt CD-Audio ..........................................................................................................305 Dostęp do partycji systemu Windows .......................................................................................306 Dostęp do napędów USB ...........................................................................................................307 Zarządzanie zbiorami muzycznymi ............................................................................................307 Popularne aplikacje .........................................................................................................................308 OpenOffice.org ...........................................................................................................................309 Przeglądanie WWW ...................................................................................................................309 Przeglądanie WWW za pomocą Firefoksa ................................................................................311 Nagrywanie płyt CD (z muzyką i danymi) ................................................................................311 12 Spis treści KAudioCreator ...........................................................................................................................312 Komunikatory internetowe ........................................................................................................314 Kontact ........................................................................................................................................315 Krita ............................................................................................................................................319 Oglądanie filmów i odtwarzanie płyt muzycznych ...................................................................321 IRC ..............................................................................................................................................322 Tryb Kiosku ................................................................................................................................323 Wycieczka po krainie Kubuntu ..................................................................................................325 Sztuczki i kruczki ........................................................................................................................327 Szukanie pomocy i współpraca ze społecznością ..........................................................................329 Szukanie pomocy ........................................................................................................................329 Podręczniki pomocy Kubuntu ...................................................................................................330 Współpraca ze społecznością .....................................................................................................331 Podsumowanie ................................................................................................................................331 Rozdział 8. Społeczność Ubuntu ................................................................................ 333 Kanały ..............................................................................................................................................335 Listy dystrybucyjne poczty elektronicznej ....................................................................................335 IRC (ang. Internet Relay Chat) ..................................................................................................339 Lista kanałów IRC ..........................................................................................................................340 Fora WWW ................................................................................................................................343 Wiki .............................................................................................................................................346 Serwis The Fridge ......................................................................................................................347 Konferencje i spędy ....................................................................................................................349 Planet ..........................................................................................................................................350 Zespoły, procesy i nadzór ...............................................................................................................352 Zespoły ........................................................................................................................................353 Reprezentacje społeczności lokalnych .......................................................................................353 MOTU .........................................................................................................................................354 Rada Społeczności Ubuntu ........................................................................................................355 Rada Techniczna .........................................................................................................................356 Samozwańczy Łaskawy Dożywotni Dyktator Ubuntu ..............................................................357 Ubunteros i członkowie Ubuntu ................................................................................................358 Jak się przyłączyć? ..........................................................................................................................358 Orędownictwo ............................................................................................................................359 Wsparcie .....................................................................................................................................359 Pomysły i propozycje ..................................................................................................................359 Dokumentacja .............................................................................................................................360 Oprawa ........................................................................................................................................360 Tłumaczenia i lokalizacje ...........................................................................................................360 Zapewnianie jakości ...................................................................................................................361 Programowanie i przygotowywanie pakietów ...........................................................................361 Podsumowanie ................................................................................................................................362 Spis treści 13 Rozdział 9. Projekty Ubuntu ...................................................................................... 363 Projekty partnerskie ........................................................................................................................364 Kubuntu ......................................................................................................................................364 Edubuntu ....................................................................................................................................365 Dystrybucje pochodne ....................................................................................................................367 Guadalinex ..................................................................................................................................368 Xubuntu ......................................................................................................................................368 Nexenta .......................................................................................................................................369 nUbuntu ......................................................................................................................................369 Ufficio Zero .................................................................................................................................370 The Open CD .............................................................................................................................370 Baltix ...........................................................................................................................................370 ImpiLinux ...................................................................................................................................371 Launchpad .......................................................................................................................................371 Soyuz ...........................................................................................................................................372 Rosetta .........................................................................................................................................373 Malone ........................................................................................................................................374 Inne komponenty infrastruktury ................................................................................................375 Bazaar ..............................................................................................................................................375 Podsumowanie ................................................................................................................................376 Dodatek A Witamy w wierszu poleceń ..................................................................... 377 Uruchamianie terminala .................................................................................................................377 Poruszanie się po systemie plików .............................................................................................378 Manipulowanie plikami i katalogami .............................................................................................379 Polecenia informacji o systemie .....................................................................................................380 Przeszukiwanie i edytowanie plików tekstowych ..............................................................................381 Obsługa kont użytkowników i grup ...............................................................................................382 Pomoc w wierszu poleceń ..............................................................................................................383 Przeszukiwanie stron dokumentacji systemowej ..............................................................................384 Stosowanie symboli wieloznacznych ..............................................................................................384 Uruchamianie wielu poleceń ..........................................................................................................385 Uruchamianie sekwencyjne .......................................................................................................385 Przekazywanie wyjścia ...............................................................................................................386 Zaawansowane zastosowania wiersza poleceń ...............................................................................386 Książki i strony WWW ...............................................................................................................386 Dodatek B Dokumenty Ubuntu ................................................................................. 387 Kodeks Postępowania Ubuntu .......................................................................................................387 Wstęp ..........................................................................................................................................388 Kodeks Postępowania Ubuntu ...................................................................................................388 Listy i fora dyskusyjne ................................................................................................................390 14 Spis treści Filozofia Ubuntu .............................................................................................................................390 Wolne oprogramowanie i otwarte źródła ..................................................................................390 Wolne oprogramowanie .............................................................................................................391 Otwarte źródła ............................................................................................................................391 Komponenty Ubuntu ......................................................................................................................392 Komponent „main” .....................................................................................................................392 Komponent „restricted” .............................................................................................................393 Komponent „universe” ...............................................................................................................393 Komponent „multiverse” ............................................................................................................394 Polityka Licencyjna Ubuntu ...........................................................................................................394 Polityka Licencyjna Komponentów „main” i „restricted” Ubuntu ..........................................396 Dokumentacja, firmware i sterowniki .......................................................................................397 Oprogramowanie instalowane domyślnie ..................................................................................398 Dodatek C Licencja .................................................................................................... 399 Dodatek D Odpowiedniki programów dla Windows w Ubuntu ............................ 405 Ubuntu na biurku ...........................................................................................................................405 Przetwarzanie tekstu ..................................................................................................................405 Arkusze kalkulacyjne ..................................................................................................................406 Prezentacje .................................................................................................................................406 Bazy danych ................................................................................................................................406 Przeglądarki WWW ....................................................................................................................406 Poczta elektroniczna ...................................................................................................................406 Odtwarzacze mediów .................................................................................................................407 Edycja fotografii .........................................................................................................................407 Komunikatory internetowe ........................................................................................................407 Telefonia internetowa (VoIP) .....................................................................................................407 Aplikacje dodatkowe .......................................................................................................................408 Biuro i finanse .............................................................................................................................408 Modelowanie i rysunki ...............................................................................................................408 Gry i edukacja .............................................................................................................................409 Skorowidz ..................................................................................................................... 411 Rozdział 1 Wprowadzenie do Ubuntu (cid:81) Dzika jazda (cid:81) Wolne oprogramowanie, oprogramowanie o otwartych źródłach, GNU/Linux (cid:81) Krótka historia Ubuntu (cid:81) Czym jest Ubuntu? (cid:81) Cele i obietnice Ubuntu (cid:81) Canonical i Fundacja Ubuntu (cid:81) Podprojekty Ubuntu, dystrybucje pochodne i inne (cid:81) Podsumowanie 30 Rozdział 1 (cid:81) Wprowadzenie do Ubuntu Niniejszy rozdział jest wprowadzeniem do projektu Ubuntu: dystrybucji i procesu jej tworzenia, zawiera też trochę faktów z historii, dzięki którym to wszystko stało się możliwe. Jeżeli jednak chciałbyś pominąć te informacje i od razu rozpocząć przygodę z Ubuntu, powinieneś przejść do rozdziału 2., „Instalowanie Ubuntu”. Jeśli jednak zależy Ci mimo wszystko na tym, aby najpierw dowiedzieć się, skąd wzięło się Ubuntu i dokąd zmierza, w rozdziale tym znajdziesz informacje będące dobrym wstępem. Dzika jazda W kwietniu 2004 roku Mark Shuttleworth zwołał na burzę mózgów tuzin pro- gramistów projektów Debian, GNOME i GNU Arch. Zadał im pytanie, czy możliwy jest lepszy typ systemu operacyjnego (ang. operating system — OS). Odpowiedź brzmiała — tak. Następnym pytaniem Shuttlewortha było, jak powinien on wy- glądać. Poprosił też o opis społeczności, która mogłaby utworzyć taki system. Cała grupa pracowała nad opracowaniem odpowiedzi na postawione pytania, po czym zdecydowano, aby spróbować zamienić teoretyczne odpowiedzi w praktyczne wykonanie. Grupa przybrała nazwę Warthogs1 i dała sobie sześć miesięcy na zbudo- wanie systemu operacyjnego potwierdzającego zasadność przyjętej tezy. Pierwsze wydanie nosiło nazwę Warty Warthog, ponieważ rozsądnie przyjęto, że ten pro- dukt może mieć usterki2. Tak oto zaistnieli w biznesie. Trudno uwierzyć — zwłaszcza tym, którzy mieli przywilej znaleźć się pośród pierwszych Guźców — że od pierwszego spotkania dotyczącego projektu Ubuntu upłynęło mniej niż dwa lata. Piegowaty Guziec okazał się mieć mniej piegów, niż zakładano; przekroczył nasze najbardziej optymistyczne założenia i wszystkie na- sze najśmielsze oczekiwania. W ciągu sześciu miesięcy stał się numerem jeden pod względem popularności w kilku rankingach dystrybucji GNU i Linuksa. Ubuntu zanotowało najbardziej dynamiczny wzrost w dotychczasowej historii, a pierwszy rok istnienia można zaliczyć do najbardziej imponujących początków jakiegokol- wiek projektu wolnego oprogramowania w historii. To zdumiewające, że po niespełna dwóch latach miliony ludzi używają Ubuntu. Tysiące z tych użytkowników codziennie ulepszają dystrybucję poprzez opraco- wywanie dokumentacji, tłumaczeń czy kodów. Tysiące współuczestniczą w roz- wijaniu i wspieraniu społeczności, zarówno wirtualnej, jak i tej zupełnie realnej. Rozwój Ubuntu pozostaje niepowstrzymany. Lista projektów wywodzących się z Ubuntu (zawierająca wchodzące właśnie w fazę dojrzałości Kubuntu i Edubuntu) rozszerza się, osiągając cele podstawowego projektu na nowych obszarach. 1 Warthog to po angielsku guziec; ssak parzystokopytny z rodziny świniowatych występujący w Afryce — przyp. tłum. 2 Wart to po angielsku brodawka, narośl, ale też przeszkoda, problem — stąd pojawia się w nazwie Warty. W Polsce przyjęło się tłumaczenie nazwy kodowej Warty Warthog jako Piegowaty Guziec — przyp. tłum. Wolne oprogramowanie, oprogramowanie o otwartych źródłach, GNU/Linux 31 Tymczasem miliony wytłoczonych płyt CD z Ubuntu zostały bezpłatnie dostar- czone na uniwersytety, do kawiarenek internetowych, sklepów komputerowych i różnego rodzaju organizacji na całym świecie. Przyjazną brązową tapetę i paski tytułowe Ubuntu można znaleźć niemal wszędzie tam, gdzie ludzie korzystają z komputerów. Autor osobiście widział ludzi korzystających z Ubuntu w pociągach w Hiszpanii, bibliotekach w Bostonie, muzeach w Chorwacji, szkołach w Meksyku i w wielu innych miejscach, których jest zbyt wiele, aby je tutaj wymienić. W ciągu dwóch lat Ubuntu zaczęło dojrzewać. Ubuntu 6.06 Dapper Drake to do- pracowane wydanie z długoterminowym wsparciem zarówno dla komputerów biurkowych, jak i serwerów. Pomimo tego, że Ubuntu zaczyna zagnieżdżać się na dłużej w komputerach, dystrybucja nie straciła nic z młodzieńczego wigoru, ambit- nego podejścia, oddania zasadom i ukierunkowania na społeczność. Wraz z roz- wojem jasne staje się, że projekt wyciąga wnioski zarówno z porażek, jak i sukce- sów, dzięki czemu może się rozwijać bez kompromisów w dziedzinie stabilności. Przebyliśmy długą drogę, ale wciąż jesteśmy na jej początku. Wolne oprogramowanie, oprogramowanie o otwartych źródłach, GNU/Linux Podczas gdy tysiące osób na różne sposoby uczestniczy w Ubuntu, sam projekt korzysta z wkładu kolejnych wielu tysięcy osób, które położyły techniczne, spo- łeczne i ekonomiczne podwaliny pod jego sukces. Informacje na temat wolnego oprogramowania, oprogramowania o otwartych źródłach i GNU/Linux można zna- leźć w wielu miejscach, jednak żadne wprowadzenie do Ubuntu nie będzie kom- pletne bez choćby krótkiego omówienia tych koncepcji, stojących za nimi ludzi i historii. To te idee oraz społeczność dała motywację i przyczyniła się do narodzin Ubuntu. To dzięki nim Ubuntu istnieje. Wolne oprogramowanie i GNU W serii wydarzeń, które dzięki ciągłemu powtarzaniu stały się już niemal legendą, w roku 1983 Richard M. Stallman stworzył pojęcie „wolnego oprogramowania”. Stallman dorastał wraz komputerami w latach 60. i 70., kiedy używanie tych ma- szyn oznaczało konieczność zakupu ogromnych i niesłychanie drogich urządzeń typu mainframe, a na jeden komputer przypadło wielu programistów. Oprogra- mowanie było postrzegane wówczas jako dodatek do komputera, a każdy użyt- kownik posiadał umiejętność oraz prawo do modyfikowania i przepisywania pro- gramów, mógł też swobodnie się nimi dzielić z innymi. W latach 70. komputery zaczęły być coraz tańsze i liczniejsze, a producenci oprogramowania zaczęli do- strzegać wartość oprogramowania jako takiego. Producenci komputerów zaczęli 32 Rozdział 1 (cid:81) Wprowadzenie do Ubuntu argumentować, że programy stanowią własność intelektualną i należy je objąć prawami autorskimi, podobnie jak muzykę, filmy czy książki. Rozpoczęto wówczas dystrybuowanie oprogramowania z licencjami, które ograniczały prawa użytkow- ników do jego wykorzystywania, redystrybuowania czy modyfikowania kodu źró- dłowego. We wczesnych latach 80. restrykcyjne licencje dołączane do oprogra- mowania były już normą. Stallman, wówczas programista w MIT Artificial Intelligence Laboratory, coraz bar- dziej zaczął skupiać się na tym, co postrzegał jako ryzyko utraty wolności, którą dotychczas cieszyli się programiści i użytkownicy oprogramowania. Zajmował się też umiejętnością tworzenia przez samych użytkowników komputerów dobrosą- siedzkich relacji pomiędzy współuczestnikami sprawnej i działającej zgodnie z przyjętą etyką społeczności. Aby walczyć z negatywnymi tendencjami, Stallman przedstawił wizję społeczności, która tworzy wolny kod czy, używając jego słów, „wolne oprogramowanie”. Wedle jego definicji, za wolne oprogramowanie można uznać takie, które spełnia cztery warunki (oznaczone od zera do trzech — jest to zabawne nawiązanie do języków programowania): ■ wolność uruchamiania programów w dowolnym celu (wolność 0.), ■ wolność w zapoznawaniu się z mechanizmem działania programu oraz swoboda w jego dopasowywaniu do własnych potrzeb (wolność 1.), ■ wolność w rozpowszechnianiu oprogramowania, tak aby móc pomagać innym (wolność 2.), ■ wolność do ulepszania oprogramowania i dzielenia się poprawionymi wersjami z innymi, tak aby cała społeczność czerpała z tego korzyści (wolność 3.). Dostęp do kodu źródłowego — do każdego jego fragmentu w postaci czytelnej dla ludzi, w odróżnieniu od wersji kodu czytelnego tylko dla maszyn, a w takiej postaci dystrybuowana jest większość oprogramowania — to warunki wstępne do wolności 1. i 3. Jako uzupełnienie ogłoszonej definicji wolnego oprogramowania Stallman ogłosił projekt utworzenia całkowicie „wolnego” systemu operacyjnego, który zastąpiłby — popularny w latach 80. — UNIX. Projekt został ogłoszony w roku 1984 i nazwany „GNU”; był to kolejny żart językowy, ponieważ rozwinię- ciem GNU jest GNU’s Not Unix (GNU to Nie UNIX). Linux We wczesnych latach 90. Stallman i inni programiści pracujący nad GNU zapro- jektowali niemal kompletny system operacyjny, który mógł być darmowo rozpo- wszechniany. Jedynym, czego brakowało, był ostateczny i podstawowy element w postaci jądra (ang. kernel) — kompletnego zestawu poleceń, które znajdują się w centrum każdego systemu operacyjnego. W roku 1991 Linus Torvalds napisał Wolne oprogramowanie, oprogramowanie o otwartych źródłach, GNU/Linux 33 wczesną wersję jądra opublikował ją na „wolnej” licencji pod nazwą „Linux”. Kernel Linusa został połączony z narzędziami opracowywanymi w ramach projektu GNU oraz z graficznym systemem okien zwanym X. Dzięki temu zestawowi powstał kompletny system operacyjny: wolny zarówno od wszelkich opłat, jak i zgodny z za- sadami wyznawanymi przez Stallmana. Wszystkie dzisiejsze systemy, o których mówi się „Linux”, opierają się na wspo- mnianym połączeniu różnych elementów. Pod względem technicznym termin „Li- nux” odnosi się tylko do jądra systemu. Wielu programistów oraz współuczestników GNU uważa, że system operacyjny powinien właściwie nazywać się „GNU/Linux”, co podkreślałoby wkład projektu GNU oraz zasługi w propagowaniu wolności oprogramowania, w czym niekoniecznie uczestniczył Torvalds. Jednak dla wielu taka nazwa jest dość osobliwa i dlatego wolą prostszą nazwę Linux. Innym roz- wiązaniem umożliwiającym uniknięcie kontrowersji związanych z nazwą (tak jest na przykład w Ubuntu) jest używanie tylko samej nazwy projektu. Oprogramowanie o otwartych źródłach — open source Dyskusje o nazwach nie zakończyły się tylko na kwestiach nazwy i kombinacji słów GNU i Linux. Ponieważ lista uczestników GNU i Linuksa powiększa się, świat nowych projektów wolnego opr
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Ubuntu. Oficjalny podręcznik
Autor:
, , , ,

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: