Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00278 007027 15376312 na godz. na dobę w sumie
Umowy i porozumienia w sektorze finansów publicznych. Zarządzanie realizacją zadań publicznych - ebook/pdf
Umowy i porozumienia w sektorze finansów publicznych. Zarządzanie realizacją zadań publicznych - ebook/pdf
Autor: Liczba stron: 548
Wydawca: C. H. Beck Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-255-4463-8 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> prawo i podatki >> poradniki
Porównaj ceny (książka, ebook (-83%), audiobook).

Książka stanowi przewodnik pokazujący możliwości i szanse korzystania z określonych instrumentów, pozwalających efektywniej wykorzystywać własne zasoby, przy zaangażowaniu także innych podmiotów czy też zewnętrznych źródeł finansowania projektowanych przedsięwzięć.

Istotą książki jest oparcie prezentacji tematów na wzorach umów, które stanowią kanwę do omówienia funkcjonujących rozwiązań, problemów i prawnych dylematów związanych z określoną instytucją lub formułą realizacji zadań publicznych. Komentarz, wyjaśnienia do wzorów oraz wzory umów pozwalają usytuować dane zagadnienie w kontekście własnych potrzeb i wątpliwości.

Przeznaczona jest dla osób zarządzających jednostkami samorządu terytorialnego, które kształtują strategię rozwoju podmiotów samorządowych, decydując się na wybór określonych formuł wykonywania zadań publicznych (np. własna aktywność poprzez udzielanie zamówień publicznych, zlecanie zadań organizacjom pozarządowym, współpraca z przedsiębiorcami w formule partnerstwa publiczno-prywatnego), jak również dla osób organizujących określone działania i przedsięwzięcia oraz przygotowujących propozycje konkretnych rozwiązań, m.in. w zakresie treści umów decydujących o rozkładzie wzajemnych zobowiązań, ryzyk, uprawnień.

Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

pod redakcją Piotra Walczaka Umowy i porozumienia w sektorze finansów publicznych Zarządzanie realizacją zadań publicznych Umowy i porozumienia w jednostkach finansów publicznych 1. wydanie Stan prawny: sierpień 2012 r. Redakcja: Julia Augustynowicz Korekta: Katarzyna Rynkiewicz Wydawnictwo C.H. Beck 2012 Opinie zawarte w niniejszej publikacji wyrażają osobisty punkt widzenia Autorów. Wydawnictwo C.H. Beck nie ponosi odpowiedzialności za zawarte w niej informacje. Wszelkie prawa zastrzeżone. Wydawnictwo C.H. Beck Sp. z o.o. ul. Bonifraterska 17, 00-208 Warszawa tel.: 22 33 77 600 faks: 22 33 77 601 www.beckinfobiznes.pl Skład i łamanie: Wydawnictwo C.H. Beck Druk: Elpil, Siedlce ISBN 978-83-255-4462-1 ISBN e-book 978-83-255-4463-8 Spis treści Wstęp.................................................................................................................................................................................. Notki biograficzne........................................................................................................................................................ Wykaz skrótów............................................................................................................................................................... 1. Kontrola zarządcza ................................................................................................................................................. 2. Umowy w sprawie powierzania wykonywania zadań publicznych ............................................... 2.1..Umowa.o partnerstwie.publiczno-prywatnym.................................................................................. 2.2..Umowa.koncesji.na.roboty.budowlane.lub.usługi........................................................................... 2.3..Umowa.o wsparcie/powierzenie.realizacji.zadania.publicznego................................................ 2.4..Umowa.o wykonanie.inicjatywy.lokalnej............................................................................................. 3. Umowy w sprawie zamówień publicznych.................................................................................................. 3.1..Umowa.o.zamówienie.publiczne............................................................................................................ 3.2..Umowa.o bankową.obsługę.budżetu.JST............................................................................................ 3.3..Umowa.o świadczenie.usługi.mycia.pojazdów.................................................................................. 3.4..Umowa.o.świadczenie.usług.z zakresu.pomocy.prawnej.............................................................. 3.5..Umowa.o.usługę.konserwacji.i utrzymania.w sprawności.systemów.alarmowych.. i ppoż................................................................................................................................................................. 3.6..Umowa.o.utylizację.odpadów.niebezpiecznych............................................................................... 3.7..Umowa.przewozu.osób.............................................................................................................................. 4. Umowy związane z organizowaniem realizacji zadań publicznych................................................ 4.1..Umowa.o.przekazanie.prowadzenia.szkoły.osobie.prawnej.niebędącej.JST.. lub.osobie.fizycznej...................................................................................................................................... 4.2..Umowa.o.przekazanie.JST.instytucji.kultury,.w celu.wykonywania.zadań.własnych.. w zakresie.działalności.kulturalnej......................................................................................................... 4.3..Umowa.o.powierzenie.zarządzania.instytucją.kultury.osobie.prawnej.lub.osobie.. fizycznej............................................................................................................................................................ 4.4..Umowy.o finansowanie.zadań.związanych.z usuwaniem.azbestu............................................. 4.5..Porozumienie.w sprawie.umieszczenia.dziecka.w rodzinie.zastępczej.i ponoszenia.. wydatków.na.jego.utrzymanie................................................................................................................ 5. Umowy związane z zaciąganiem długu ....................................................................................................... 5.1..Umowa.poręczenia.zobowiązania.......................................................................................................... 5.2..Umowa.o.przygotowanie,.przeprowadzenie.i obsługę.emisji.obligacji................................... 5.3..Umowa.kredytu.bankowego.................................................................................................................... 6. Umowy związane ze zlecaniem zadań i udzielaniem dotacji zawierane między JST a administracją rządową...................................................................................................................................... 6.1..Umowy –.porozumienia.zawierane.przez.administrację.rządową.z JST.w sprawie.. zlecenia.zadań................................................................................................................................................ 6.2..Umowy –.porozumienia.zawierane.przez.administrację.rządową.z JST.w sprawie. dofinansowania.zadań.własnych.jednostek.samorządowych..................................................... V IX XIII 1 7 7 45 71 89 111 111 127 155 165 179 191 203 221 221 243 255 275 311 325 325 337 361 377 377 409 III Spis treści 6.3..Umowa.o.udzielenie.dotacji.celowej.na.prace.konserwatorskie,.restauratorskie.. lub.roboty.budowlane.przy.zabytku..................................................................................................... 6.4..Umowa.o.udzielenie.pomocy.finansowej............................................................................................ 7. Inne umowy................................................................................................................................................................ 7.1..Umowa.partnerska.w projekcie.współfinansowanym.ze.środków.unijnych........................... 7.2..Umowa.leasingu.samochodu................................................................................................................... 7.3..Umowa.o.udzielenie.pożyczki.................................................................................................................. 425 445 455 455 489 525 IV Wstęp Misją jednostek samorządu terytorialnego jest realizacja zadań publicznych i  za- spakajanie potrzeb społeczności lokalnych poprzez podejmowanie zróżnicowanych przedsięwzięć w celu rozbudowy infrastruktury technicznej i społecznej. Działania te realizowane są w różnorodnych formułach prawnych, o wyborze których rozstrzygają bogate uwarunkowania normatywne, polityczne, ekonomiczne, finansowe oraz lokalne tradycje. Skala zadań, adekwatna do społecznych potrzeb i oczekiwań, wymaga kreowa- nia i poszukiwania nowych rozwiązań zarówno w sferze legislacji, jak i praktyki. Coraz bardziej  złożony jest także system finansowania przygotowywanych przez samorząd terytorialny zadań, projektów czy też programów. System ten zakłada przepływy finan- sowe w  sektorze publicznym, w  szczególności między podmiotami samorządowymi a administracją rządową, a ponadto – angażowanie kapitałów prywatnych, w oparciu o ustalone reguły współpracy sektora publicznego i komercyjnego. Przez ostatnie lata w zakresie organizowania sposobu wykonywania oraz finansowania zadań publicznych nastąpiły bardzo istotne przekształcenia, związane nie tylko z  ab- sorpcją środków z budżetu UE, ale także z coraz intensywniejszą skalą współpracy pod- miotów publicznych z organizacjami pozarządowymi, jak również – chociaż w znacząco mniejszym stopniu – z przedsiębiorcami. Podstawą większości z tych form aktywności są umowy zawierane przez jednostki samorządowe z innymi podmiotami, przy czym umowy te mają różny charakter, łącząc w sobie często elementy cywilnoprawne i admi- nistracyjnoprawne. Umowy te określają wzajemne prawa i  obowiązki stron związane z danym sposobem realizacji zadania publicznego, przy czym ich treść w większym lub mniejszym stopniu kształtowana jest przez wyznaczniki zawarte w powszechnie obo- wiązujących normach prawnych. Książka stanowi przewodnik pokazujący możliwości i szanse korzystania z określonych instrumentów, pozwalających efektywniej wykorzystywać własne zasoby, przy zaanga- żowaniu także innych podmiotów czy też zewnętrznych źródeł finansowania projekto- wanych przedsięwzięć. Istotną przewagą omawianej propozycji jest oparcie prezentacji tematów na wzorach umów, które stanowią podstawę do omówienia funkcjonujących rozwiązań, problemów i  prawnych dylematów związanych z  określoną instytucją lub formułą realizacji zadań publicznych. Komentarz, wyjaśnienia do wzorów oraz wzory V Wstęp umów pozwalają usytuować dane zagadnienie w kontekście własnych potrzeb i wątpli- wości. Książka nie jest kolejną próbą przedstawienia obowiązującego stanu prawnego, ale praktycznym instrumentem łączącym teorię z praktyką, wskazującym na możliwe sposoby ułożenia określonych stosunków prawnych, z  odesłaniem do niezbędnego komentarza, w sytuacji konieczności wyjaśnienia danych rozwiązań czy też pokazania ewentualnych alternatyw oraz konsekwencji takiego lub innego wyboru. W części obejmującej umowy dotyczące powierzania wykonywania zadań publicznych zamieszczono wzory umów odnoszące się do: partnerstwa publiczno-prywatnego, kon- cesji na roboty budowlane lub usługi, zlecania zadań publicznych na rzecz organizacji pozarządowych oraz wykonania inicjatywy lokalnej. Wszystkie te formuły stanowią atrakcyjną alternatywę wykonywania zadań, zakładającą współpracę podmiotów pu- blicznych z jednostkami spoza sektora finansów publicznych. Powyższe umowy uzupeł- nia katalog umów w sprawie udzielania zamówień publicznych, który – obok opisania zasadniczych cech zamówienia publicznego – będzie pomocny w zakresie zamówień na przedmioty zamówienia o daleko idącej specyfice (umowy w sprawie: obsługi bankowej budżetu jednostki samorządu terytorialnego, świadczenia usług pomocy prawnej, utyli- zacji odpadów niebezpiecznych, usług konserwacji i utrzymania systemów alarmowych oraz przeciwpożarowych, usługi przewozu, usługi mycia pojazdów). Zasady i formy organizacyjne wykonywania zadań publicznych określają, w szczegól- ności, przepisy prawa materialnego administracyjnego, dając często różne możliwości ich realizacji. Ujęte w książce wzory umów obrazują wspomniane alternatywne sposoby działania jednostek samorządowych w odniesieniu do zadań z zakresu ochrony środowi- ska (umowa dotycząca usuwania azbestu i finansowania przedsięwzięć w tym obszarze), kultury i dziedzictwa narodowego (umowa w sprawie przekazania jednostce samorządu terytorialnego instytucji kultury, umowa w sprawie powierzenia zarządzania instytucją kultury), oświaty (umowa w sprawie przekazania prowadzenia szkoły publicznej), po- mocy społecznej (umowa dotycząca umieszczenia dziecka w rodzinie zastępczej). Niezależnie od udziału innych podmiotów w realizacji zdań publicznych (np. w formule partnerstwa publiczno-prywatnego czy koncesji na roboty budowlane lub usługi), jed- nostki samorządowe muszą zgromadzić odpowiednie zasoby finansowe, aby zapewnić zaspokojenie potrzeb lokalnych społeczności w bardzo szerokim zakresie. Istotnym źró- dłem wspomagającym te zasoby, chociaż w ostatnim czasie budzącym emocje z uwagi na poziom długu publicznego, są instrumenty dłużne. Dlatego też w książce zamieszczono najważniejsze umowy kreujące dług jednostek samorządu terytorialnego (umowa kre- dytu; umowa przygotowania, przeprowadzenia i obsługi emisji obligacji) oraz umowę mającą znaczenie dla wskaźnika zadłużenia limitującego dług (umowa poręczenia). Pozostając w obszarze zagadnień finansowania zadań publicznych wskazać należy także na grupę umów dotyczących przepływów finansowych w ramach sektora finansów pu- blicznych, związanych ze zlecaniem jednostkom samorządowym zadań z zakresu admi- nistracji rządowej oraz z przekazywaniem dotacji celowych z budżetu państwa tytułem VI Wstęp dofinansowania zadań własnych tych jednostek. Ponadto, szczególną formułą przeka- zywania środków pieniężnych jest pomoc finansowa między jednostkami samorządu terytorialnego, w  sprawie której wzór umowy znalazł się również w  przedmiotowym opracowaniu. Książka opisuje również umowę partnerską w projekcie współfinansowanym ze środ- ków europejskich, mając na względzie coraz szersze zainteresowanie taką współpracą jednostek samorządowych i innych podmiotów pozyskujących środki finansowe w ra- mach aktualnych programów operacyjnych finansowanych ze środków zagranicznych. Dodatkowo zawiera umowę leasingu, która pozwala na pozyskanie określonych dóbr bez jednorazowego angażowania środków oraz umowę pożyczki. Z uwagi na swój charakter książka przeznaczona jest dla osób zarządzających jednost- kami samorządu terytorialnego, które to osoby kształtują strategię rozwoju podmiotów samorządowych, decydując się na wybór określonych formuł wykonywania zadań publicznych (np. własna aktywność poprzez udzielanie zamówień publicznych, zlecanie zadań organizacjom pozarządowym, współpraca z przedsiębiorcami w formule partner- stwa publiczno-prywatnego), jak również dla osób organizujących określone działania i  przedsięwzięcia oraz przygotowujących propozycje konkretnych rozwiązań, m.in. w  zakresie treści umów decydujących o  rozkładzie wzajemnych zobowiązań, ryzyk, uprawnień. Wybór określonych instrumentów, instytucji czy też formuł działania poprzedzony musi zostać analizą ich efektywności i przydatności w warunkach danej jednostki samorzą- dowej. Naczelnymi zasadami wpisanymi w  system finansów publicznych są bowiem zasady uzyskiwania najlepszych efektów z danych nakładów oraz optymalnego doboru metod i  środków służących osiągnięciu założonych celów. Analizy powyższe muszą zostać uwzględnione w procesach zarządzania ryzykiem, stanowiących jeden z istotnych elementów sytemu kontroli zarządczej w jednostkach sektora finansów publicznych, na które to zagadnienia zwrócono także uwagę w omawianej książce. Piotr Walczak VII Notki biograficzne Michał Dziedzic – prawnik, administratywista, absolwent Podyplomowego Studium Prawa Bankowego na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w  Poznaniu. Wieloletni pracownik urzędów naczelnych organów władzy państwowej, kontroli i ochrony prawa w Warszawie. Obecnie pracownik administracji samorządowej. Autor licznych publika- cji z zakresu materialnego i formalnego prawa administracyjnego. Andrzela Gawrońska-Baran – absolwentka Wydziału Prawa i Administracji Uniwersy- tetu Jagiellońskiego w Krakowie oraz Podyplomowego Studium Integracji Europejskiej i Bezpieczeństwa Międzynarodowego WAT w Warszawie. Ukończyła aplikację legisla- cyjną w  Kancelarii Prezesa Rady Ministrów. W  latach 2002–2008 pracownik Urzędu Zamówień Publicznych, w tym jako Wiceprezes Urzędu odpowiedzialny za zagadnienia prawne i legislacyjne oraz Naczelnik Wydziału Legislacji w Departamencie Prawnym. Obecnie kieruje departamentem zamówień publicznych w  dużej instytucji zamawia- jącej. Brała czynny udział w rządowych i parlamentarnych pracach legislacyjnych nad ustawą  – Prawo zamówień publicznych oraz nad kolejnymi nowelizacjami i  aktami wykonawczymi do ustawy. Wykładowca z zakresu zamówień publicznych na studiach podyplomowych w  wyższych uczelniach oraz doświadczony trener na szkoleniach. Wielokrotnie reprezentowała wykonawców i zamawiających w postępowaniach odwo- ławczych przed Krajową Izbą Odwoławczą. Autorka ponad 300 publikacji, głównie z za- kresu zamówień publicznych oraz praktycznych dzieł i komentarzy do ustawy – Prawo zamówień publicznych. Elżbieta Iglińska – absolwentka Uniwersytetu Gdańskiego na Wydziale Zarządzania. Studia podyplomowe w  zakresie podatków ukończyła w  Wyższej Szkole Bankowości w  Gdańsku. Posiada certyfikat Kierownika Projektów Europejskich wydany przez Akademię Edukacji Regionalnej. W  latach 1997– 2002 inspektor kontroli finansowej w  Regionalnej Izbie Obrachunkowej w  Gdańsku. W  latach 2003– 2011 prowadziła wykłady i zajęcia dydaktyczne z przedmiotu Rachunkowość budżetowa w Pomorskiej Wyższej Szkole Polityki Społecznej i Gospodarczej w Starogardzie Gdańskim. Obecnie jest Naczelnikiem Wydziału Finansowego w Urzędzie Miasta Sopotu. Beata Jakacka – radca prawny, absolwentka Wydziału Prawa i Administracji Uniwersy- tetu Warszawskiego. W 2005 r. ukończyła roczne Podyplomowe Studium Europejskich Stosunków Ekonomiczno-Finansowo-Prawnych w Szkole Głównej Handlowej w War- szawie w zakresie między innymi prawa europejskiego oraz funduszy europejskich. Od IX Notki biograficzne 2003 r. pracownik aparatu administracji samorządowej. Naczelnik Wydziału w Biurze Prawnym Urzędu m.st. Warszawy. Posiada szeroką wiedzę z zakresu finansów publicz- nych, zamówień publicznych i funduszy europejskich, w szczególności w przedmiocie funkcjonowania jednostek samorządu terytorialnego oraz prawnych aspektów absorpcji środków europejskich przez te jednostki. Autorka wielu publikacji z powyższej tematyki. Marlena Koniecka-Pomaska – absolwentka Wydziału Prawa i Administracji Uniwersy- tetu Warszawskiego oraz English and European Law Study Centre Cambridge University na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego. W latach 2003–2004 pracownik instytucji zajmujących się prawem europejskim oraz przedstawicielstw organizacji międzynarodowych. Doświadczenie jako ekspert z  zakresu zamówień pu- blicznych zdobyła pracując w  firmach doradczych. Autorka analiz dotyczących m.in. udzielania zamówień na roboty budowlane. Joanna Marczewska  – absolwentka Politechniki Świętokrzyskiej w  Kielcach. Pełniła funkcję Naczelnika Wydziału Kontroli Gospodarki Finansowej Regionalnej Izby Obra- chunkowej, obecnie Członek Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w  Kielcach. Była asystentka szkoleniowców Chartered Institue of Public Finance and Accountancy podczas kursów organizowanych przez Program Wspierania Samorządów Lokalnych Brytyjskiego Funduszu Know How dla inspektorów Regionalnych Izb Obrachunkowych. Stale współpracuje z Fundacją Rozwoju Demokracji Lokalnej w Kielcach i Świętokrzyską Agencją Rozwoju Regionu S.A. jako ekspert w dziedzinie planowania i realizacji budżetu jednostek samorządu terytorialnego. Agnieszka Michalec – prawnik, administratywista. Absolwentka Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu oraz Podyplomowego Studium z zakresu Prawa Bankowego. Pracownik administracji rządowej. Autorka licz- nych opracowań z zakresu tematyki prawa finansowego. Anna Olejniczak – absolwentka Wydziału Ekonomiczno-Socjologicznego Uniwersytetu Łódzkiego. W 2006 r. ukończyła Studia podyplomowe „Fundusze Unii Europejskiej” na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Łódzkiego. Wieloletnia redaktor naczelna pisma „Skarbnik i  Finanse Publiczne”. Autorka wielu publikacji w  obszarze finansów publicznych, m.in. w  zakresie współpracy z  organizacjami pozarządowymi, systemu zamówień publicznych oraz kontroli zarządczej i zarządzania ryzykiem w sektorze pu- blicznym. Agnieszka Owczarek – absolwentka Wydziału Zarządzania i Marketingu na kierunku Zarządzanie oraz Wydziału Ekonomiczno-Socjologicznego na kierunku Gospodarka Przestrzenna. Od 1997 r. zawodowo związana z Urzędem Miasta Łodzi, obecnie pracuje na stanowisku kierownika w Wydziale Budżetu. Mirosława Pelowska  – absolwentka Wydziału Prawa i  Administracji Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Ukończyła także Podyplomowe Studium Prawa Zamó- wień Publicznych i Europejskie Studia Specjalne przy Wydziale Prawa i Administracji X Notki biograficzne Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Posiada praktyczną znajomość systemu zamówień publicznych. Jest odpowiedzialna za zamówienia publiczne w jednostce sek- tora finansów publicznych. Joanna Radzieja – członek Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej we Wrocławiu, zastępca Rzecznika Dyscypliny Finansów Publicznych, wcześniej zastępca Naczelnika Wydziału Kontroli. Grażyna Truszczyńska – absolwentka Wydziału Zarządzania i Marketingu Uniwersy- tetu Mikołaja Kopernika w  Toruniu oraz Studiów Podyplomowych Prawa Zamówień Publicznych w Szkole Głównej Handlowej w Warszawie. Praktyk zamówień publicznych od 1999  r. Obecnie pracuje w  instytucji zamawiającej. Specjalizuje się w  planowaniu wieloletnim, analizach związanych z wykonywaniem budżetu, a także w zamówieniach publicznych. Piotr Walczak – absolwent prawa Uniwersytetu Łódzkiego. Naczelnik Wydziału Kontroli Gospodarki Finansowej Regionalnej Izby Obrachunkowej w Łodzi. W latach 2005–2010 Rzecznik Dyscypliny Finansów Publicznych przy Regionalnej Izbie Obrachunkowej w Łodzi. Obecnie członek Regionalnej Komisji Orzekającej w sprawach o naruszenie dyscypliny finansów publicznych przy Regionalnej Izbie Obrachunkowej w Łodzi. Autor szeregu publikacji, które ukazały się w wydawnictwach periodycznych – „Wspólnota”, „Inwestycje Komunalne”, „Finanse Publiczne”. Stale współpracuje z Fundacją Demokra- cji Lokalnej oraz Wydawnictwem C.H. Beck. Dariusz Woźniak  – absolwent Wydziału Ekonomicznego Uniwersytetu Gdańskiego. Skarbnik Powiatu Świeckiego. Przewodniczący Zespołu Skarbników przy Konwencie Województwa Kujawsko-Pomorskiego. Autor licznych artykułów na temat finansów publicznych. Jako Przewodniczący Rady Społecznej Samodzielnego Publicznego Za- kładu Opieki Zdrowotnej w Świeciu skutecznie uczestniczył w udanej restrukturyzacji zadłużenia szpitala i w powołaniu spółki. Aktywny uczestnik zespołu ds. finansów pu- blicznych przy Związku Powiatów Polskich. Katarzyna Ziółkowska – absolwentka Wydziału Zarządzania Akademii Ekonomicznej w  Krakowie. Wieloletni pracownik Regionalnej Izby Obrachunkowej w  Kielcach. Od 2006 r. pracownik samorządowy zajmujący się finansami publicznymi. Od 2009 r. pełni funkcję zastępcy dyrektora Departamentu Budżetu i Finansów w Urzędzie Marszałkow- skim Województwa Świętokrzyskiego. XI Wykaz skrótów Wykaz aktów prawnych DochJSTU ............................. DotCelZabytR ...................... DziałGospU .......................... FinPublU ............................... FundKolU ............................. GrobCmenWojR ................... GrobCmenWojU .................. KartNauczU .......................... KC ........................................... KinemU ................................. KoncU .................................... ustawa z 13.11.2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego (t.j. Dz.U. z 2010 r. Nr 80, poz. 526 ze zm.) rozporządzenie Ministra Kultury z  6.6.2005 r. w  sprawie udzielania dotacji celowej na prace konserwatorskie, re- stauratorskie i roboty budowlane przy zabytku wpisanym do rejestru (Dz.U. Nr 112, poz. 940 ze zm.) ustawa z 2.7.2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (t.j. Dz.U. z 2010 r. Nr 220, poz. 1447 ze zm.) ustawa z  27.8.2009  r. o  finansach publicznych (Dz.U. Nr 157, poz. 1240 ze zm.) ustawa z  16.12.2005  r. o  funduszu kolejowym (Dz.U. z 2006 r. Nr 12, poz. 61 ze zm.) rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z  23.10.1936  r. wydane w  porozumieniu z  Ministrami Spraw Wojskowych i  Opieki Społecznej w  sprawie wy- konania ustawy z  28.3.1933  r. o  grobach i  cmentarzach wojennych (Dz.U. Nr 85, poz. 595 ze zm.) ustawa z 28.3.1933 r. o grobach i cmentarzach wojennych (Dz.U. Nr 39, poz. 311 ze zm.) ustawa z  26.1.1982  r.  – Karta Nauczyciela (t.j.  Dz.U. z 2006 r. Nr 97, poz. 674 ze zm.) ustawa z  23.4.1964  r.  – Kodeks cywilny (Dz.U. Nr  16, poz. 93 ze zm.) ustawa z  30.6.2005  r. o  kinematografii (Dz.U. Nr  132, poz. 1111 ze zm.) ustawa z  9.1.2009 r. o  koncesji na roboty budowlane lub usługi (Dz.U. Nr 19, poz. 101 ze zm.) XIII Wykaz skrótów KP ........................................... KPA ........................................ KRO ....................................... MecPańR ................................ Ochr ZabytkU ....................... OdpU ..................................... OrgProwDziałKultU ........... PBudU ................................... PDOFizU ............................... PDOPrU ................................ POchrŚrU .............................. PomDożU .............................. PomSpołU ............................. PożPublU .............................. PPPU ...................................... XIV ustawa z 26.6.1974 r. – Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 ze zm.) ustawa z 14.6.1960 r. – Kodeks postępowania administra- cyjnego (t.j. Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) ustawa z  25.2.1964  r.  – Kodeks rodzinny i  opiekuńczy (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 788) rozporządzenie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodo- wego z 26.6.2012 r. w sprawie zakresu zadań objętych me- cenatem państwa w dziedzinie kultury, na które jednostki samorządu terytorialnego mogą otrzymywać dotacje oraz sposobu i trybu przyznawania tych dotacji (Dz.U. poz. 737) ustawa z  23.7.2003  r. o  ochronie zabytków i  opiece nad zabytkami (Dz.U. Nr 162, poz. 1568 ze zm.) ustawa z 27.4.2001 r. o odpadach (t.j. Dz.U. z 2010 r. Nr 185, poz. 1243 ze zm.) ustawa z  25.10.1991  r. o  organizowaniu i  prowadzeniu działalności kulturalnej (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 406) ustawa z 7.7.1994 r. – Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2010 r. Nr 243, poz 1623 ze zm.) ustawa z  26.7.1991  r. o  podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 361) ustawa z  15.2.1992  r. o  podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz.U. z 2011 r. Nr 74, poz. 397 ze zm.) ustawa z  27.4.2001  r.  – Prawo ochrony środowiska (t.j. Dz.U. z 2008 r. Nr 25, poz. 150 ze zm.) ustawa z  29.12.2005  r. o  ustanowieniu programu wielo- letniego „Pomoc państwa w  zakresie dożywiania” (Dz.U. Nr 267, poz. 2259 ze zm.) ustawa o  pomocy społecznej z  12.3.2004  r. (t.j.  Dz.U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1362 ze zm.) ustawa z  24.4.2003  r. o  działalności pożytku publicznego i wolontariacie (t.j. Dz.U. z 2010 r. Nr 234, poz.1536 ze zm.) ustawa z  19.12.2008 r. o  partnerstwie publiczno-prywat- nym (Dz.U. z 2009 r. Nr 19, poz. 100 ze zm.) PrawoRDU ............................ PrzedsPaństU ........................ PzpU ...................................... RachunkU ............................. SamGmU ............................... SamPowU .............................. SamWojU .............................. SysOśwU ............................... TransportDU ........................ TransKolU ............................. TransZbiorU ......................... WojU ...................................... WsRodzPieczZasU .............. WynagrKierPodmPrawU ... WzOfWzUmWzSprR ......... Wykaz skrótów ustawa z 20.6.1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz.U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.) ustawa z  25.9.1981  r. o  przedsiębiorstwach państwowych (t.j. Dz.U. z 2002 r. Nr 112, poz. 981 ze zm.) ustawa z  29.1.2004  r. – Prawo zamówień publicznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. Nr 113, poz. 759 ze zm.) ustawa z  29.9.1994 o  rachunkowości (t.j.  Dz.U. z  2009  r. Nr 152, poz. 1223 ze zm.) ustawa z  8.3.1990  r. o  samorządzie gminnym (t.j.  Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) ustawa z 5.6.1998 r. o samorządzie powiatowym (t.j. Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1592 ze zm.) ustawa z 5.6.1998 r. o samorządzie województwa (t.j. Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1590 ze zm.) ustawa z 7.9.1991 r. o systemie oświaty (t.j. Dz.U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 ze zm.) ustawa z  6.9.2001  r. o  transporcie drogowym (t.j.  Dz.U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874 ze zm.) ustawa z 28.3.2003 r. o transporcie kolejowym (t.j. Dz.U. z 2007 r. Nr 16, poz. 94 ze zm.) ustawa z 16.12.2010 r. o publicznym transporcie drogowym (Dz.U. z 2011 r. Nr 5, poz. 13 ze zm.) ustawa z 23.1.2009 r. o województwie i administracji rzą- dowej w województwie (Dz.U. Nr 31, poz. 206 ze zm.) ustawa z 9.6.2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (Dz.U. Nr 149, poz. 887 ze zm.) ustawa z  3.3.2000  r. o  wynagradzaniu osób kierujących niektórymi podmiotami prawnymi (Dz.U. Nr 26, poz. 306 ze zm.) rozporządzenie Ministra Pracy i  Polityki Społecznej z 15.12.2010 r. w sprawie wzoru oferty i ramowego wzoru umowy dotyczących realizacji zadania publicznego oraz wzoru sprawozdania z  wykonania tego zadania (Dz.U. z 2011 r. Nr 6, poz. 25) XV Wykaz skrótów VATU ..................................... VATUZM .............................. ZakPojKolR ........................... ZasProwPolitRozwU ........... ustawa z  11.3.2004  r. o  podatku od towarów i  usług (t.j. Dz.U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 ze zm.) ustawa z 16.12.2010 r. o zmianie ustawy o podatku od to- warów i usług oraz o transporcie drogowym (Dz.U. Nr 247, poz. 1652 ze zm.) rozporządzenie Ministra Infrastruktury z  28.4.2011 r. w  sprawie trybu, sposobu i  warunków finansowania lub współfinansowania zakupu i  modernizacji pojazdów kołowych przeznaczonych do wykonywania przewozów pasażerskich (Dz.U. Nr 104, poz. 605 ze zm.) ustawa z 6.12.2006 r. o zasadach prowadzenie polityki roz- woju (t.j. Dz.U. z 2009 r. Nr 84, poz. 712 ze zm) Inne skróty art. ........................................... artykuł BIP .......................................... Biuletyn Informacji Publicznej BZP ......................................... Biuletyn Zamówień Publicznych Dz.U. ...................................... Dziennik Ustaw JSFP ........................................ JST .......................................... KIO ......................................... Krajowa Izba Odwoławcza NFOŚiGW ............................ jednostka sektora finansów publicznych jednostka samorządu terytorialnego Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i  Gospodarki Wodnej NSA ........................................ Naczelny Sąd Administracyjny OWUL ................................... ogólne warunki umów leasingu ppoż. ....................................... przeciwpożarowy RIO ......................................... Regionalna Izba Obrachunkowa SIWZ ...................................... Specyfikacja Istotnych Warunków Zamówienia t.j.  ........................................... UE ........................................... Unia Europejska WFOŚiGW ........................... tekst jednolity Wojewódzkie Fundusze Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej WSA ....................................... Wojewódzki Sąd Administracyjny ze zm. ..................................... z późniejszymi zmianami XVI 1. Kontrola zarządcza Piotr Walczak Kontrola zarządcza jest stosunkowo nową instytucją systemu finansów publicznych, mającą swe normatywne źródło w przepisach ustawy z 27.8.2009 r. o finansach publicz- nych (Dz.U. Nr 157, poz. 1240 ze zm.) – dalej FinPublU. Jej zasadnicza funkcja zakłada usprawnienie procesów zarządzania podmiotami publicznymi w  silnie zarysowanej perspektywie osiągania określonych celów publicznych, przy utrzymaniu standardów realizacji tych zadań1. Nowa jakość zarządzania podmiotami sektora publicznego przy- czynić się miała do optymalnego i efektywnego gospodarowania posiadanymi zasobami, w celu uzyskiwania najlepszych efektów z danych nakładów oraz optymalnego doboru metod i środków służących osiągnięciu założonych celów. Podstawowe zagadnienia odnoszące się do kontroli zarządczej, określające kształt no- wych obowiązków obciążających kierowników jednostek sektora finansów publicznych (JSFP), ujęte zostały w przepisach działu I rozdziału VI FinPublU2. Stosownie do art. 68 ust. 1 FinPublU, kontrola zarządcza to ogół działań, które podejmowane są dla zapew- nienia realizacji celów i zadań w sposób zgodny z prawem, efektywny, oszczędny i termi- nowy. Zapewnienie adekwatnej, skutecznej i  efektywnej kontroli zarządczej należy, w szczególności, do obowiązków wójta, burmistrza, prezydenta miasta, przewodniczące- go zarządu jednostki samorządu terytorialnego (JST) oraz kierownika jednostki3. Zwrócić należy uwagę, że wójt, burmistrz, prezydent miasta, przewodniczący zarządu JST występują w roli podwójnej. Z jednej strony, jako kierownicy jednostek, odpowiada- ją za system kontroli zarządczej w urzędach jednostek samorządowych (urząd gminy, 1 Rozwiązania przyjęte w FinPublU bazują w szerokim zakresie na tzw. modelu COSO, najbardziej znanym modelu opisu- jącym system zarządzania i kontroli. Model opracowany został w Stanach Zjednoczonych przez Komitet Sponsorowanych Organizacji (The Committ`ee of Sponsoring Organizations – COSO) w 1992 r. jako „Kontrola Wewnętrzna – Zintegrowana struktura”. Raport COSO definiuje system kontroli wewnętrznej jako „proces wykonywany przez zarząd, kierownictwo, a także inny personel, którego celem jest dostarczenie racjonalnego zapewnienia dotyczącego osiągania celów w jednej lub więcej kategoriach. 2 Na podstawie przepisów FinPublU Minister Finansów wydał komunikat nr 23 z 16.12.2009 r. w sprawie standardów kontroli zarządczej dla sektora finansów publicznych (Dz.Urz. Ministra Finansów Nr 15, poz. 84). 3 Kategoria ta obejmuje kierowników JSFP, np. dyrektorów szkół, dyrektorów samodzielnych publicznych zakładów opieki zdrowotnej, dyrektorów urzędów skarbowych, dyrektorów instytucji kultury, komendantów powiatowych państwowych straży pożarnych. 1 1. Kontrola zarządcza starostwo powiatowe, urząd marszałkowski), z drugiej strony są także odpowiedzialni za funkcjonowanie kontroli zarządczej w zakresie JST, czyli struktury komponowanej przez szereg zróżnicowanych jednostek organizacyjnych. Ważnym elementem decydującym o  prawidłowym wypełnianiu obowiązków związa- nych z kontrolą zarządczą jest zarządzanie ryzykiem. Wprawdzie zarządzanie ryzykiem ustalone zostało jako jeden ze standardów kontroli finansowej4, nie miało jednak wyraź- nego umocowania ustawowego, odmiennie niż w sytuacji odnoszącej się do kontroli za- rządczej. Zarządzanie określoną strukturą, realizującą szereg zadań i celów o różnym stopniu złożoności, wymaga czynności analitycznych związanych z oceną potencjalnego ryzyka zaistnienia zdarzeń zagrażających optymalnej realizacji tych zadań i  celów. W  tym znaczeniu ryzyko określimy jako możliwość wystąpienia okoliczności, które będą miały wpływ na wykonanie ustalonych przez dany podmiot zadań i celów5. Identy- fikacja i analiza ryzyka obejmuje obydwa poziomy funkcjonowania kontroli zarządczej, czyli urząd JST oraz samorządowe jednostki organizacyjne. W procesach zarządzania ryzykiem wyróżnić możemy etapy związane z: identyfikacją ryzyka (ustalenie potencjal- nych zagrożeń), analizą ryzyka i jego kwantyfikacją (określenie rozmiarów ryzyka z wy- korzystaniem formuł matematycznych i  statystycznych lub poprzez wartościowanie ryzyka6), sterowaniem ryzykiem (podjęcie decyzji, co do sposobu reakcji na ryzyko), monitorowaniem ryzyka (w  tym za pomocą wypracowanych mierników, kryteriów i wskaźników)7. Jednostki samorządowe w coraz szerszym zakresie projektują swoje działania w dłuż- szym horyzoncie czasowym. Elementem analiz z  tym związanych jest także kwestia doboru odpowiednich formuł prawnych wykonywania zdań publicznych, co determino- wane jest szeregiem czynników o  charakterze politycznym, ekonomicznym, histo ry cznym lub finansowym. Wybór ten poprzedzony musi być zidentyfikowaniem korzyści, które przyniesie planowane rozwiązanie (np. partnerstwo publiczno-prywat- ne), oraz ryzyk, które skutkować mogą negatywnie dla możliwości osiągnięcia założo- nych celów i zadań. Ten etap analiz odróżnić należy od etapu ściśle powiązanego z kre- owaniem celów i  zadań opartych o  budżet oraz przyjęte plany finansowe JSFP, gdzie systematycznie powinien być realizowany proces zarządzania ryzykiem. Na pierwszym z  wymienionych etapów organy zarządzające JSFP, w  szczególności w oparciu o wyznaczniki o charakterze społeczno-politycznym, rozstrzygać będą o za- daniach niezbędnych do zrealizowania w określonym przedziale czasowym. Przy czym wskazana „niezbędność” będzie wypadkową szeregu okoliczności, w tym przykładowo dotychczasowego poziomu finansowania określonych obszarów położonych w granicach 4 Standardy 6–9 zawarte w komunikacie nr 13 Ministra Finansów z 30.6.2006 r. w sprawie standardów kontroli finansowej w jednostkach sektora finansów publicznych (Dz.Urz. Ministra Finansów Nr 7, poz. 58). 5 M. Jastrzębska, Zarządzanie ryzykiem w działalności jednostek samorządu terytorialnego i jego związki z kontrolą zarząd- czą oraz audytem wewnętrznym, [w:] „Finanse Komunalne” 2010, nr 7/8, s. 5–6. 6 Opisanie ryzyka poprzez formuły niskie, średnie, wysokie. 7 M. Jastrzębska, Zarządzanie ryzykiem w działalności jednostek samorządu terytorialnego i jego związki z kontrolą zarząd- czą oraz audytem wewnętrznym, s. 7–8. 2 1. Kontrola zarządcza jednostki samorządowej, konieczności kontynuowania określonych przedsięwzięć inwe- stycyjnych, założeń programowych artykułowanych w kampaniach wyborczych, oczeki- wań grup społecznych, możliwości pozyskania środków przeznaczanych na finansowa- nie określonych obszarów życia gospodarczego i społecznego, doświadczeń sąsiednich JST. Analizy i decyzje zapadające na omawianym etapie uwzględniać powinny również uwarunkowania, które mogą utrudnić lub uniemożliwić realizację określonych przedsię- wzięć. Wśród tych okoliczności wyróżnić należy: – ryzyko polityczne (zmiany polityczne wynikające z  wyborów parlamentarnych, zmiany w zakresie priorytetów uznawanych przez władze centralne); – ryzyko ekonomiczne (uwarunkowania natury ekonomicznej, zmiany sytuacji gospo- darczej w kraju i na świecie, mające m.in. wpływ na poziom dochodów jednostek samorządowych); – ryzyko legislacyjne (zmiany w obowiązujących przepisach, brak regulacji prawnych); – ryzyko społeczne (oczekiwania społeczne, presja określonych grup społecznych); – ryzyko finansowe (brak wystarczających środków finansowych, możliwość wzrostu kosztów obsługi długu, utraty płynności finansowej); – ryzyko prawne (związane z możliwością naruszenia przepisów i wynikającymi z tego konsekwencjami, np. zwrot środków europejskich); ryzyko fizyczne (związane z katastrofami i klęskami naturalnymi, np. powódź, pożar, huragan)8. - Zauważyć należy, że identyfikacja i analiza ryzyka obecna będzie także na tym etapie, ale nie będzie często miała przeważającego znaczenia dla podejmowanych decyzji, kształto- wanych przez priorytety realizacji zadań publicznych. Większość z powołanych okolicz- ności ma zresztą charakter niezależny od działań organów JST, co oznacza, że istnieją niewielkie możliwości minimalizowania poziomu danego ryzyka. Rozstrzygnięcia po- dejmowane przez podmioty samorządowe znajdą swoje odzwierciedlenie w szeregu do- kumentów przyjmowanych przez właściwe organy jednostek samorządowych (np. plany zagospodarowania przestrzennego, wieloletnia prognoza finansowa). Jednym z zasadniczych obszarów poddanych analizie na etapie planowania projektów, programów czy też zadań wieloletnich będzie możliwość ich sfinansowania. Środki wła- sne jednostki samorządowej mogą być uzupełnione środkami zewnętrznymi niepodle- gającymi zwrotowi, w szczególności – europejskimi. Brak możliwości skorzystania z ta- kich źródeł finansowania, przy niewystarczających zasobach własnych, prowadzić będzie do rozważenia wariantu sięgnięcia po zwrotne instrumenty finansowe. W pierwszej ko- lejności będzie to oferta pożyczek i kredytów o charakterze preferencyjnym, a następnie oferta komercyjna. Jednostki samorządu terytorialnego, które zbliżyły się do granic wy- znaczonych przez ustawowo określone wskaźniki zadłużenia, zmuszone będą do rozwa- żenia możliwości sięgnięcia po tzw. alternatywne sposoby finansowania, takie jak umo- 8 M. Jastrzębska, Zarządzanie ryzykiem w działalności jednostek samorządu terytorialnego i jego związki z kontrolą zarząd- czą oraz audytem wewnętrznym, s. 6–7. 3
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Umowy i porozumienia w sektorze finansów publicznych. Zarządzanie realizacją zadań publicznych
Autor:

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: