Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00513 009318 11022271 na godz. na dobę w sumie
Ustawa o dochodzeniu roszczeń w postępowaniu grupowym. Komentarz - ebook/pdf
Ustawa o dochodzeniu roszczeń w postępowaniu grupowym. Komentarz - ebook/pdf
Autor: , Liczba stron: 276
Wydawca: Lexis Nexis Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-7620-740-7 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> prawo i podatki >> komentarze prawnicze
Porównaj ceny (książka, ebook (-8%), audiobook).

Publikacja przedstawiająca nową instytucję w polskiej procedurze cywilnej, która umożliwia rozstrzygnięcie o roszczeniach różnych podmiotów w jednym  postępowaniu grupowym.
Komentarz zawiera cenne wskazówki dotyczące kluczowych zagadnień w postępowaniu grupowym – rodzajów roszczeń, których można dochodzić w tym postępowaniu, tworzenia i zmian w składzie grupy, przesłanek dopuszczalności postępowania, wymogu ujednolicenia wysokości roszczeń pieniężnych, a także treści i granic prawomocności wyroku. Wnikliwą analizę poszczególnych przepisów o dochodzeniu roszczeń w postępowaniu grupowym – zarówno w kontekście unormowań Kodeksu postępowania cywilnego, jak i innych ustaw – poprzedza ogólna charakterystyka postępowania grupowego.
Książka adresowana jest do praktyków – przede wszystkim sędziów, radców prawnych i adwokatów występujących przed sądem w sprawach cywilnych, a także do aplikantów radcowskich i adwokackich.
Monika Rejdak – doktor nauk prawnych, adwokat, adiunkt w Katedrze Postępowania Cywilnego i Międzynarodowego Prawa Handlowego UMCS w Lublinie, członek zespołu ds. problematyki konsumenckiej Komisji Kodyfikacyjnej Prawa Cywilnego, działającej przy Ministrze Sprawiedliwości. Autorka specjalizuje się w prawie cywilnym procesowym, a także materialnym.
Paweł Pietkiewicz – adwokat specjalizujący się w postępowaniach spornych prowadzonych przed sądami powszechnymi i arbitrażowymi. W latach 2007–2008 był członkiem grupy roboczej Komisji Kodyfikacyjnej Prawa Cywilnego, działającej przy Ministrze Sprawiedliwości, prowadzącej prace nad projektem ustawy o dochodzeniu roszczeń w postępowaniu grupowym. Jest także członkiem Zarządu Polskiego Stowarzyszenia Sądownictwa Polubownego oraz przewodniczącym Komitetu Nominacyjnego Sądu Arbitrażowego przy Krajowej Konfederacji Pracodawców Prywatnych „Lewiatan”.
Stan prawny na 1 lutego 2011 roku.
Recenzent:
prof. zw. dr hab. Andrzej Jakubecki,
Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie

Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

Ustawa o dochodzeniu roszczeń w postępowaniu grupowym Komentarz Monika Rejdak • Paweł Pietkiewicz Wydanie 1 Komentarze LexisNexis o dochodzeniu roszczeń w postępowaniu Ustawa grupowym Komentarz Monika Rejdak Paweł Pietkiewicz Wydanie 1 Stan prawny na 1 lutego 2011 roku Warszawa 2011 Poszczególne części Komentarza napisali: Monika Rejdak: Ogólna charakterystyka postępowania grupowego oraz komentarz do art. 1, art. 2 tezy 28–44, art. 4, art. 10–13, art. 15–18, art. 21, Paweł Pietkiewicz: komentarz do art. 2 tezy 1–27, art. 3, art. 5–9, art. 14, art. 19, art. 20, art. 22–25 art. 26 Recenzent: prof. zw. dr hab. Andrzej Jakubecki, Uniwersytet Marii Curie -Skłodowskiej w Lublinie Opracowanie redakcyjne: Joanna Pastuszka, Joanna Tchorek Opracowanie techniczne: Małgorzata Duda Projekt okładki i stron tytułowych: Michał Piotrowski © Copyright by LexisNexis Polska Sp. z o.o. 2011 Wszelkie prawa zastrzeżone. Żadna część tej książki nie może być powielana ani rozpowszechniana za pomocą urządzeń elektronicznych, mechanicznych, kopiujących, nagrywających i innych – bez pisemnej zgody Autorów i wydawcy. ISBN 978-83-7620-740-7 LexisNexis Polska Sp. z o.o. Ochota Offi ce Park 1, Al. Jerozolimskie 181, 02-222 Warszawa tel. 22 572 95 00, faks 22 572 95 68 Infolinia: 22 572 99 99 Redakcja: tel. 22 572 83 26, 22 572 83 28, 22 572 83 11, faks 22 572 83 92 www.LexisNexis.pl, e -mail: biuro@LexisNexis.pl Księgarnia Internetowa: dostępna ze strony www.LexisNexis.pl Spis treści Wykaz skrótów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 7 Ogólna charakterystyka postępowania grupowego . . . . . . . . . . . . . . . . 9 Art. 1. [Defi nicja postępowania grupowego] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 35 Art. 2. [Wymóg ujednolicenia wysokości dochodzonych roszczeń pieniężnych; powództwo o ustalenie odpowiedzialności pozwanego] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 72 Art. 3. [Właściwość i skład sądu w postępowaniu grupowym] . . . . . . . 103 Art. 4. [Legitymacja czynna reprezentanta grupy; przymus adwokacko -radcowski] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 106 Art. 5. [Pactum de quota litis] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 124 Art. 6. [Wymogi formalne pozwu w postępowaniu grupowym] . . . . . . 133 Art. 7. [Mediacja w postępowaniu grupowym] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 155 Art. 8. [Kaucja na zabezpieczenie kosztów procesu] . . . . . . . . . . . . . . . . 156 Art. 9. [Zaspokojenie z kaucji] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 163 Art. 10. [Postanowienie sądu w przedmiocie dopuszczalności postępowania grupowego] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 164 Art. 11. [Ogłoszenie o wszczęciu postępowania grupowego] . . . . . . . . . . 176 Art. 12. [Oświadczenie o przystąpieniu do grupy] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 189 Art. 13. [Szczególny skutek sprawy w toku w postępowaniu grupowym] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 198 Art. 14. [Niedopuszczalność interwencji ubocznej członka grupy po stronie powoda] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 204 5 Spis treści Art. 15. [Zagadnienia procesowe podnoszone przez pozwanego] . . . . . . 204 Art. 16. [Ciężar przytoczenia okoliczności faktycznych oraz dowodu reprezentanta grupy] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 208 Art. 17. [Postanowienie sądu w przedmiocie składu osobowego grupy] 213 Art. 18. [Zmiana reprezentanta grupy] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 230 Art. 19. [Czynności dyspozytywne w postępowaniu grupowym] . . . . . . . 244 Art. 20. [Środek dowodowy w postaci wyjaśnień członków grupy lub podgrupy] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 250 Art. 21. [Treść i granice prawomocności wyroku] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 251 Art. 22. [Legitymacja do prowadzenia egzekucji świadczeń pieniężnych] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 264 Art. 23. [Legitymacja do prowadzenia egzekucji świadczeń niepieniężnych] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 265 Art. 24. [Stosowanie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego w postępowaniu grupowym] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 267 Art. 25. [Zmiany w ustawie o kosztach sądowych w sprawach cywilnych] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 271 Art. 26. [Wejście ustawy w życie] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 272 Literatura . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 273 Wykaz skrótów k.c. – ustawa z 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz.U. Nr 16, poz. 93 ze zm.) Konstytucja RP – Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z 2 kwietnia 1997 r. (Dz.U. k.p.c. KPP k.w. LexPolonica OSPiKA PPH PS rozp.czyn.adw. rozp.czyn.radc. RPEiS TFUE TWE u.k.s.c. u.o.k.k. Nr 78, poz. 483 ze zm.) – ustawa z 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. Nr 43, poz. 296 ze zm.) – „Kwartalnik Prawa Prywatnego” – ustawa z 20 maja 1971 r. – Kodeks wykroczeń (tekst jedn. Dz.U. z 2007 r. Nr 109, poz. 756 ze zm.) – Serwis Prawniczy LexisNexis – Orzecznictwo Sądów Polskich i Komisji Arbitrażowych – „Przegląd Prawa Handlowego” – „Przegląd Sądowy” – rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.) – rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponosze- nia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.) – „Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Społeczny” – Traktat o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej (wersja skonsolido- wana: Dz.Urz. UE 2010 C 83/47) – Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską (wersja skonsolido- wana: Dz.Urz. UE 2006 C 321E/37) – ustawa z 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywil- nych (tekst jedn. Dz.U. z 2010 r. Nr 90, poz. 594 ze zm.) – ustawa z 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumen- tów (Dz.U. Nr 50, poz. 331 ze zm.) 7 Wykaz skrótów u.n.p.r. u.z.n.k. – ustawa z 23 sierpnia 2007 r. o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym (Dz.U. Nr 171, poz. 1206) – ustawa z 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkuren- cji (tekst jedn. Dz.U. z 2003 r. Nr 153, poz. 1503 ze zm.) Uwaga: artykuły powołane bez bliższego określenia lub jako artykuły ustawy są artyku- łami ustawy z 17 grudnia 2009 r. o dochodzeniu roszczeń w postępowaniu grupowym (Dz.U. z 2010 r. Nr 7, poz. 44). Ogólna charakterystyka postępowania grupowego 1. Postępowanie grupowe to postępowanie cywilne w sprawach, w któ- rych dochodzone są roszczenia jednego rodzaju, co najmniej 10 osób, oparte na tej samej lub takiej samej podstawie faktycznej (defi nicja postępowania grupowego). Postępowanie grupowe może się toczyć wyłącznie w sprawach o roszczenia konsumentów, z tytułu odpowiedzialności za szkodę wy- rządzoną przez produkt niebezpieczny oraz z tytułu czynów niedozwo- lonych, z wyjątkiem roszczeń o ochronę dóbr osobistych. W postępowaniu grupowym rozpoznawane są tylko sprawy cywilne w rozumieniu art. 1 k.p.c. Jednakże – ze względu na treść art. 1 ust. 2 ustawy – pojęcie sprawy cywilnej w odniesieniu do tego postępowania podlega istotnemu zawężeniu, gdyż w postępowaniu grupowym mogą być rozpoznawane tylko te roszczenia, które wymienia art. 1 ust. 2 ustawy. 2. Przedmiotem ochrony w postępowaniu grupowym jest interes grupo- wy. Fakt ten ma podstawowe znaczenie dla ujęcia wszystkich zasadni- czych instytucji postępowania grupowego, czyli kompozycji przesłanek dopuszczalności postępowania grupowego, podziału postępowania na tylko jemu właściwe fazy, procesowego statusu powoda (reprezentanta grupy), a także skutków wyroku. Przedmiot ochrony prawnej w postępowaniu grupowym odbiega w za- sadniczy sposób od klasycznych postępowań cywilnych. Co do zasady bowiem przedmiotem ochrony prawnej w postępowaniu cywilnym są Monika Rejdak 9 Ogólna charakterystyka postępowania grupowego indywidualne interesy podmiotów prawa cywilnego (mające w szcze- gólności postać praw podmiotowych), dochodzone przez nie same, a wyjątkowo przez inny podmiot, np. organizację społeczną, rzeczni- ka konsumentów (M. Rejdak, Współczesne przemiany w procesie cywil- nym w odniesieniu do ochrony interesów konsumentów (indywidualnych, zbiorowych oraz grupowych), w: Jus et Remedium. Księga Jubileuszowa Profesora Mieczysława Sawczuka, red. A. Jakubecki, J. Strzępka, War- szawa 2010, s. 457 i n.). Nawet wówczas, gdy na rzecz konkretne- go podmiotu prawa cywilnego dochodzona jest ochrona przez inny podmiot, to może on stać się aktywnym uczestnikiem procesu (stroną procesu w znaczeniu formalnym), co w postępowaniu grupowym jest wykluczone. Postępowanie grupowe, a także postępowanie w sprawach o uzna- nie postanowień wzorca umowy za niedozwolone uregulowane w art. 47936–47945 k.p.c. (na temat drugiego z przywołanych postępo- wań – zob. M. Rejdak, Postępowanie w sprawach o uznanie postanowień wzorca umowy za niedozwolone. Komentarz, Warszawa 2009) to wyjątki od zasady, że w postępowaniu cywilnym chodzi o ochronę interesów indywidualnych (głównie praw podmiotowych). W obydwu bowiem wskazanych postępowaniach cywilnych przedmiotem ochrony jest in- teres grupowy. W postępowaniu w sprawach o uznanie postanowień wzorca umowy za niedozwolone chodzi o interes grupy (zbiorowości), której nie moż- na indywidualnie sprecyzować. Grupę stanowią wszyscy potencjalni konsumenci pozwanego przedsiębiorcy. Dlatego też w tych sprawach powód musi określić jedynie zbiorowość, na rzecz której wytacza powództwo (wskazać ogólne cechy pewnej grupy). Natomiast w po- stępowaniu grupowym powód w pozwie nie tylko precyzuje grupę (wskazuje ogólne właściwości grupy), na rzecz której wytacza po- wództwo, ale także do pozwu muszą zostać dołączone oświadczenia konkretnych osób o przystąpieniu do tej grupy. Muszą zatem zostać ujawnione konkretnie osoby, które mają status jej członka. Wymóg ten dotyczy nie tylko sytuacji, kiedy powód występuje z roszczeniami pieniężnymi, ale obowiązuje bez względu na charakter dochodzonych roszczeń. 10 Monika Rejdak Ogólna charakterystyka postępowania grupowego Ilustracją tego zagadnienia może być grupa, której członkami są oso- by, które z tym samym przedsiębiorcą (bankiem X) zawarły identyczne umowy o udzielenie kredytu, na podstawie tego samego wzorca umo- wy (regulaminu bankowego). Wówczas takie okoliczności, że: 1) stroną każdej umowy jest ten sam przedsiębiorca, 2) zawarcie umowy nastą- piło na podstawie tego samego regulaminu, stanowią podstawę wyod- rębnienia pewnej grupy osób. W ten sposób można sprecyzować okreś- lony model, wzorzec grupy: grupę stanowią osoby, które z bankiem X zawarły umowę o udzielenie kredytu, na podstawie regulaminu Y. W ustawie przyjęto zatem, że postępowanie grupowe toczy się co praw- da na rzecz grupy, jednakże od samego początku procesu (od momen- tu jego wszczęcia) stanowią ją konkretne osoby. Jednym z warunków formalnych pozwu jest bowiem dołączenie do niego oświadczeń osób, które przystąpiły do grupy. Z jednej strony zatem – powód musi sprecy- zować grupę, na rzecz której wytacza powództwo, ale – z drugiej strony – musi też wykazać, jakie osoby mają status jej członka. Warto wspomnieć, że w niektórych państwach europejskich wymóg sprecyzowania grupy z jednoczesnym wskazaniem osób do niej na- leżących nie ma charakteru obligatoryjnego. Przykładowo, w prawie szwedzkim omawiany wymóg jest elastyczny i zależy od oceny sądu w każdym konkretnym przypadku. Może być zatem tak, że w spra- wach, w których chodzi o roszczenia majątkowe o niewielkiej wartości, sąd może uznać, że nie ma potrzeby, aby powód w pozwie precyzował osoby należące do grupy, na rzecz której wytoczył powództwo. Moż- na zatem wytoczyć powództwo np. na rzecz wszystkich abonentów określonego czasopisma (P. Meijknecht, Pozwy zbiorowe, w: Materiały z Konferencji dotyczącej pozwów zbiorowych, zorganizowanej przez Mini- sterstwo Sprawiedliwości, Warszawa 18–19 stycznia 2007 r., Warszawa 2007, s. 89). Podkreślić jednak trzeba, że chociaż grupę stanowią konkretne osoby (członkowie grupy), to jest to postępowanie cywilne, którego przed- miotem ochrony jest jednak interes grupy, a nie interesy (prawa) poszczególnych jej członków. Dlatego też nie można postępowania grupowego sprowadzać do zagadnienia prostej kumulacji podmiotowo- Monika Rejdak 11 Ogólna charakterystyka postępowania grupowego -przedmiotowej roszczeń indywidualnych. Postępowanie grupowe bez- pośrednio dotyczy ochrony interesu grupy, a jedynie pośrednim zagad- nieniem jest fakt, że w skład grupy wchodzą konkretne osoby ze swo- imi roszczeniami. Konsekwentnie trzeba przyjąć, że tylko reprezentant grupy prowadzi postępowanie grupowe, a udział jej członków jest w zasadzie bierny. Gdyby w postępowaniu grupowym chodziło jedynie o dochodzenie w jednym postępowaniu cywilnym skumulowanych pojedynczych rosz- czeń, to ustawa musiałaby przyznawać szerokie uprawnienia proceso- we poszczególnym członkom grupy. Wtedy zaś postępowanie grupowe w zasadzie sprowadzałoby się do kwestii podmiotowo -przedmiotowej kumulacji indywidualnych roszczeń. Procesowa instytucja postępowa- nia grupowego nie różniłaby się od instytucji współuczestnictwa pro- cesowego. Tak jednak nie jest, o czym świadczą rozwiązania przyjęte w ustawie (m.in. art. 1, 4 oraz 19). Ze względu na przesłanki postępowania gru- powego (art. 1), szeroki wachlarz uprawnień procesowych reprezen- tanta grupy i ich brak po stronie członków grupy, a także ze względu na treść art. 19 – trudno postępowanie grupowe sprowadzać wyłącznie do zagadnienia dochodzenia przez wiele osób w jednym postępowaniu cywilnym ochrony swoich indywidualnych roszczeń. Nie bez znaczenia jest zresztą sama nomenklatura tego postępowania – „postępowanie grupowe”. Wszystkie osoby, które chcą uzyskać status członka określonej gru- py, muszą spełniać przesłanki postępowania grupowego określone w art. 1. Dotyczy to zarówno osób, których oświadczenia o przystąpie- niu do grupy dołączono do pozwu, jak i osób, które złożyły te oświad- czenia w następstwie publicznego ogłoszenia o wszczęciu postępowa- nia grupowego. 3. W sytuacji gdy przesłanki postępowania grupowego (określone w art. 1) nie zostaną spełnione, sąd odmówi rozpoznania sprawy w postępowa- niu grupowym, wydając postanowienie o odrzuceniu pozwu (art. 10). Sąd zadecyduje zatem o tym, że z przyczyn procesowych, określonych w art. 1 ustawy, niedopuszczalne jest merytoryczne rozpoznanie danej 12 Monika Rejdak Ogólna charakterystyka postępowania grupowego sprawy w postępowaniu grupowym. Oczywiście sąd może także odrzu- cić pozew w postępowaniu grupowym ze względu na brak ogólnych przesłanek procesowych określonych w art. 199 k.p.c. W przypadku natomiast spełnienia się przesłanek postępowania grupowego, wobec roszczenia, którego można dochodzić w postępowaniu grupowym, sąd, na mocy art. 10 ustawy, wyda postanowienie o rozpoznaniu sprawy w postępowaniu grupowym. 4. Przez pojęcie „postępowanie rozpoznawcze” w typowych sprawach cy- wilnych rozumie się postępowanie, w którym sąd rozpoznaje żądania stron i uczestników postępowania zgłaszane w pozwach, wnioskach i środkach zaskarżenia i rozstrzyga o nich w swych orzeczeniach (J. Jo- dłowski, Z. Resich, J. Lapierre, T. Misiuk -Jodłowska, K. Weitz, Postępo- wanie cywilne, Warszawa 2009, s. 36). Pojęcie „postępowanie rozpo- znawcze” ma natomiast inne znaczenie na gruncie ustawy o postę- powaniu grupowym. W tym bowiem przypadku odnosi się ono także do rozpoznawania wniosku powoda o dopuszczenie postępowania gru- powego oraz o objęcie tym postępowaniem określonych osób. W tym zatem przypadku postępowanie rozpoznawcze ma zadecydować, czy w określonych w pozwie granicach dopuszczalne jest postępowanie grupowe, a także czy osobom objętym wykazem składanym przez re- prezentanta grupy przysługuje status członka grupy (art. 13). Sąd tej oceny dokonuje na mocy wskazań zawartych w ustawie. Jeżeli natomiast sąd dopuści postępowanie grupowe, to właściwe po- stępowanie rozpoznawcze (merytoryczne) toczy się na podstawie Ko- deksu postępowania cywilnego, z wyłączeniem jedynie tych przepisów, o których mowa w art. 24 ustawy o dochodzeniu roszczeń w postępo- waniu grupowym. Ustawa ta bowiem nie wprowadza żadnych szcze- gólnych rozwiązań, jeżeli chodzi o fazę merytorycznego rozpo- znawania sprawy grupowej, które następuje po uprawomocnieniu się postanowienia o ustaleniu składu grupy (art. 17). Jedyny przepis, który dotyczy merytorycznej fazy postępowania grupowego, to art. 21 regulujący treść wyroku zapadającego w postępowaniu grupowym. W trakcie merytorycznego postępowania rozpoznawczego sąd będzie musiał ocenić, czy członkom określonej grupy lub poszczególnych pod- Monika Rejdak 13 Ogólna charakterystyka postępowania grupowego grup przysługują świadczenia w rodzaju i (lub) w wysokości przez nich wskazanych. 5. Cechą postępowania cywilnego jest jego fazowość (stadialność), skut- kująca tym, że pewne czynności procesowe muszą zostać dokonane tylko w określonym momencie, gdyż później mogą okazać się już bez- przedmiotowe. Każda faza postępowania cywilnego pełni właściwą sobie funkcję w procesie. Zamknięcie określonej fazy (podfazy) postę- powania i przejście do następnej przekreśla możliwość przedsięwzięcia czynności, która wchodziła w rachubę poprzednio (M. Waligórski, Pol- skie prawo procesowe cywilne. Dynamika procesu (postępowanie), War- szawa 1948, s. 6; T. Wiśniewski, Przebieg procesu cywilnego, Warszawa 2009, s. 27). Fazowość postępowania cywilnego nabiera szczegól- nego znaczenia w postępowaniu grupowym, gdyż charakteryzuje go nie tylko fazowość typowa dla postępowania cywilnego w ogólności, ale także fazowość (podfazowość), która występuje tylko w tym postę- powaniu. Jak się wydaje, jest to najważniejsza cecha postępowania grupowego. Szczególna fazowość postępowania grupowego, właściwa tylko temu procesowi, odnosi się jednak tylko do początkowego jego etapu – w przedmiocie dopuszczalności postępowania grupowego oraz ustale- nia składu osobowego grupy. Nie dotyczy natomiast merytorycznego etapu rozpoznawania sprawy grupowej czy postępowania egzekucyj- nego, które przebiega według przepisów Kodeksu postępowania cy- wilnego. Fazy cechujące postępowanie grupowe podyktowane są przedmiotem jego ochrony. Pierwsza faza postępowania grupowego obejmuje bada- nie przez sąd samej dopuszczalności postępowania grupowego. Roz- poczyna się ona z chwilą wytoczenia powództwa przez reprezentanta grupy, a kończy postanowieniem o rozpoznaniu sprawy w postępowa- niu grupowym. Podczas drugiej fazy postępowania grupowego zostaje zagwarantowana możliwość przystąpienia do grupy, na rzecz której toczy się już postępowanie, wszystkich osób posiadających roszczenia, które mogą być razem z tą grupą dochodzone w jednym postępowaniu grupowym. Druga faza postępowania rozpoczyna się postanowieniem 14 Monika Rejdak Ogólna charakterystyka postępowania grupowego sądu o ogłoszeniu o wszczęciu postępowania grupowego (art. 11), a kończy się postanowieniem o ustaleniu składu grupy, wydanym na podstawie art. 17. Ta szczególna właściwość postępowania grupowego – jak zaznaczono – odnosi się tylko do etapu początkowego, nie dotyczy zaś merytorycz- nego rozpoznawania sprawy grupowej lub też postępowania egzeku- cyjnego. Z kolei w innych postępowaniach cywilnych, w których poja- wiają się szczególne fazy, z reguły występują one podczas dalszych eta- pów postępowania niż etap wszczęcia. Z reguły w typowych sprawach cywilnych różnice między poszczególnymi procesami są najmniejsze w fazie początkowej, związanej z samym jego wszczęciem (M. Waligór- ski, Polskie prawo procesowe..., s. 6). 6. Pierwsza faza postępowania grupowego jest najważniejsza, gdyż wówczas dochodzi do rozstrzygnięcia sądowego, czy w odniesieniu do określonej w pozwie grupy postępowanie grupowe jest dopuszczalne. To rozstrzygnięcie jest ważne zarówno dla powoda, jak i pozwanego. Przede wszystkim decyzja sądu o dopuszczalności postępowania gru- powego jest istotna dla pozwanego. Jest tak dlatego, że dla tego pod- miotu – bez względu na ostateczny, merytoryczny wynik procesu, czyli abstrahując od kwestii, czy sąd uwzględni dochodzone roszczenia na rzecz członków grupy – już samo przyjęcie dopuszczalności postępowa- nia grupowego rzutuje na jego sytuację rynkową. Stwierdzenie to pły- nie z obserwacji praktyki stosowania analogicznych regulacji w innych państwach, gdzie sam fakt wszczęcia procesu grupowego wpływa m.in. na wartość akcji pozwanej spółki. Ponadto sama obawa przed postępo- waniem grupowym powstrzymuje wielu przedsiębiorców przed wpro- wadzaniem do obrotu nowych produktów, usług czy też przed wypusz- czaniem akcji (Ch. Hodges, Regulacja postępowań grupowych: doświad- czenia związane z różnymi rodzajami regulacji, konkretne rozwiązania i potrzeba elastyczności w ich stosowaniu, w: Materiały z konferencji dotyczącej pozwów zbiorowych, zorganizowanej przez Ministerstwo Spra- wiedliwości, Warszawa 18–19 stycznia 2007 r., Warszawa 2007, s. 62). Dodatkowo należy podkreślić, że decyzja sądu o rozpoznawaniu danej sprawy grupowej może być impulsem do wywierania nacisku na po- Monika Rejdak 15
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Ustawa o dochodzeniu roszczeń w postępowaniu grupowym. Komentarz
Autor:
,

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: