Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00066 006369 18984019 na godz. na dobę w sumie
Uwolnij się od psychopaty. Jak odzyskać siebie po toksycznym związku - ebook/pdf
Uwolnij się od psychopaty. Jak odzyskać siebie po toksycznym związku - ebook/pdf
Autor: Liczba stron: 280
Wydawca: Sensus Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-283-3787-9 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> psychologia i filozofia >> psychologia >> relacje damsko-męskie
Porównaj ceny (książka, ebook (-50%), audiobook).

Każdemu może się zdarzyć, że nawiąże relację z psychopatą. Psychopaci, socjopaci, osoby narcystyczne - to ludzie, którzy manipulują innymi i świadomie ich ranią, nie odczuwając przy tym śladu odpowiedzialności czy skruchy. Związek z tak zaburzoną osobą przypomina emocjonalny roller coaster, mroczną podróż do własnych lęków, pełną wściekłości, samotności i goryczy. Niezależnie od tego, jak pięknie się rozpocznie, dalszy ciąg relacji z osobą toksyczną jest rozpaczliwie powtarzalny: po etapie idealizacji nieuchronnie nadejdzie faza dewaluacji i odrzucenia.

Toksycznego związku zwykle nie da się naprawić, ale można ofiarować sobie dar nowego początku i odzyskać siebie, swoje życie i swoje szczęście. Nikt nie musi być pionkiem w grze psychopaty. Trzeba jednak podjąć dość trudną pracę, aby się uwolnić i wydobrzeć po toksycznym związku. I o tym właśnie jest ta książka. Zmierzenie się z pewnymi sprawami, kiedy człowiek czuje się zdeptany, pobity i przemieniony w pustą skorupę, może się wydawać nierealne. Ale będzie też odświeżające i wzmacniające, a przede wszystkim doprowadzi do odbudowania poczucia własnej siły, wartości swojej osoby i odzyskania szczęścia. I również o tym jest ta książka.

Z książki dowiesz się:

Zacznij znów żyć i na nowo ciesz się życiem!

Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

Tytuł oryginału: Psychopath Free Tłumaczenie: Wojciech Usarzewicz ISBN: 978-83-283-3786-2 Copyright © 2015 by Jackson MacKenzie All Rights Reserved All rights reserved. No part of this book may be reproduced or transmitted in any form or by any means, electronic or mechanical, including photocopying, recording or by any information storage retrieval system, without permission from the Publisher. Polish edition copyright © 2018 by Helion S.A. All rights reserved. Wszelkie prawa zastrzeżone. Nieautoryzowane rozpowszechnianie całości lub fragmentu niniejszej publikacji w jakiejkolwiek postaci jest zabronione. Wykonywanie kopii metodą kserograficzną, fotograficzną, a także kopiowanie książki na nośniku filmowym, magnetycznym lub innym powoduje naruszenie praw autorskich niniejszej publikacji. Wszystkie znaki występujące w tekście są zastrzeżonymi znakami firmowymi bądź towarowymi ich właścicieli. Autor oraz Wydawnictwo HELION dołożyli wszelkich starań, by zawarte w tej książce informacje były kompletne i rzetelne. Nie biorą jednak żadnej odpowiedzialności ani za ich wykorzystanie, ani za związane z tym ewentualne naruszenie praw patentowych lub autorskich. Autor oraz Wydawnictwo HELION nie ponoszą również żadnej odpowiedzialności za ewentualne szkody wynikłe z wykorzystania informacji zawartych w książce. Drogi Czytelniku! Jeżeli chcesz ocenić tę książkę, zajrzyj pod adres http://sensus.pl/user/opinie/uwopsy Możesz tam wpisać swoje uwagi, spostrzeżenia, recenzję. Wydawnictwo HELION ul. Kościuszki 1c, 44-100 GLIWICE tel. 32 231 22 19, 32 230 98 63 e-mail: sensus@sensus.pl WWW: http://sensus.pl (księgarnia internetowa, katalog książek) Printed in Poland. • Kup książkę • Poleć książkę • Oceń książkę • Księgarnia internetowa • Lubię to! » Nasza społeczność Spis tre(cid:258)ci Wprowadzenie Toksyczni ludzie na horyzoncie sztuczna druga po(cid:239)ówka Spersonalizowane szkolenie Erozja to(cid:285)samo(cid:258)ci Wielki fina(cid:239) droga do odzyskania siebie Dlaczego to tyle trwa? Etapy rozpaczy — cz(cid:218)(cid:258)(cid:202) I Etapy rozpaczy — cz(cid:218)(cid:258)(cid:202) II wolno(cid:258)(cid:202) Patrz(cid:200)c wstecz, krocz(cid:200)c do przodu Introspekcja i l(cid:218)ki Szacunek do samego siebie 9 13 31 47 89 109 115 139 175 183 197 Poleć książkęKup książkę 8 Spis tre(cid:258)ci Trzydzie(cid:258)ci oznak si(cid:239)y Duchowo(cid:258)(cid:202) i mi(cid:239)o(cid:258)(cid:202) G(cid:239)upiec i (cid:165)wiat Szersza perspektywa Pos(cid:239)owie S(cid:239)owa uznania Materia(cid:239)y Za(cid:239)(cid:200)cznik 209 217 229 235 253 255 259 265 Poleć książkęKup książkę Wprowadzenie Przygoda Napotkanie psychopaty to przygoda z pewno(cid:258)ci(cid:200) intensywna, cho(cid:202) niebezpieczna. Otworzy Ci oczy na ludzk(cid:200) natur(cid:218), spaczone spo(cid:239)e- cze(cid:241)stwo i, co mo(cid:285)e najwa(cid:285)niejsze, na siebie samego. To mroczna podró(cid:285), która rzuci Ci(cid:218) w otch(cid:239)a(cid:241) depresji, w(cid:258)ciek(cid:239)o(cid:258)ci i samotno(cid:258)ci. Odkryje przed Tob(cid:200) Twoje najbardziej skrywane l(cid:218)ki, zostawiaj(cid:200)c Ci(cid:218) na pastw(cid:218) ci(cid:200)g(cid:239)ej pustki, towarzysz(cid:200)cej ka(cid:285)demu oddechowi. Ale na ko(cid:241)cu tej podró(cid:285)y b(cid:218)dziesz uzdrowiony. Staniesz si(cid:218) silniejszy, ni(cid:285) mog(cid:239)e(cid:258) sobie wyobrazi(cid:202). Zrozumiesz, kim tak naprawd(cid:218) mia(cid:239)e(cid:258) si(cid:218) sta(cid:202). A na sam koniec b(cid:218)dziesz wdzi(cid:218)czny, (cid:285)e to wszystko Ci si(cid:218) przytrafi(cid:239)o. Nikt mi nigdy nie wierzy w to ostatnie zdanie. Przynajmniej nie od razu. Ale obiecuj(cid:218) Ci: to podró(cid:285), któr(cid:200) warto podj(cid:200)(cid:202). Zmieni Twoje (cid:285)ycie na zawsze. Kim wi(cid:218)c jest psychopata? Albo narcyz czy socjopata? To ludzie manipuluj(cid:200)cy — ca(cid:239)kowicie pozbawieni empatii — którzy (cid:258)wiado- mie rani(cid:200) innych bez (cid:258)ladu poczucia odpowiedzialno(cid:258)ci czy skruchy. Poleć książkęKup książkę 10 Wprowadzenie Pomimo pewnych ró(cid:285)nic pomi(cid:218)dzy wymienionymi zaburzeniami, we wszystkich nich dostrzegamy cz(cid:218)(cid:258)(cid:202) wspóln(cid:200). Zwi(cid:200)zki takich osób s(cid:200) przewidywalne w ka(cid:285)dym aspekcie i maj(cid:200) schemat: idealizacja, dewaluacja, odrzucenie. Wiele lat temu schemat ten sprawi(cid:239), (cid:285)e zacz(cid:200)(cid:239)em w(cid:200)tpi(cid:202), czy kiedykolwiek odzyskam szcz(cid:218)(cid:258)cie. Zakochanie si(cid:218) niejako pozbawi(cid:239)o mnie ca(cid:239)kowicie poczucia samego siebie. Zamiast by(cid:202) szcz(cid:218)(cid:258)liwym i ufnym, sta(cid:239)em si(cid:218) nieprzypominaj(cid:200)cym dawnego siebie k(cid:239)(cid:218)bkiem l(cid:218)ków i nerwicy. Ale dzi(cid:258) moje (cid:285)ycie jest pe(cid:239)ne rado(cid:258)ci — zw(cid:239)aszcza wtedy, kiedy biegam po ogrodzie w stroju k(cid:200)pielowym, zajadaj(cid:200)c si(cid:218) pizz(cid:200). A wszystko to dzi(cid:218)ki szcz(cid:218)(cid:258)liwemu trafowi w Google. Wyszukiwarka najpierw podsun(cid:218)(cid:239)a mi temat psychopatii i dzi(cid:218)ki temu trafi(cid:239)em na przyjació(cid:239), którzy uratowali mi (cid:285)ycie. To sk(cid:239)oni(cid:239)o nas do stworzenia ma(cid:239)ej internetowej spo(cid:239)eczno(cid:258)ci, docieraj(cid:200)cej dzi(cid:258) ka(cid:285)dego miesi(cid:200)ca do milionów osób, które przetrwa(cid:239)y relacj(cid:218) z psychopat(cid:200)! Na stronie PsychopathFree.com ka(cid:285)dego dnia do(cid:239)(cid:200)czaj(cid:200) do nas nowe osoby, zawsze maj(cid:200)ce do przekazania swoj(cid:200), zdawa(cid:239)oby si(cid:218) pozbawion(cid:200) nadziei, zbyt dobrze nam znan(cid:200) opowie(cid:258)(cid:202). Pozostawieni na pastw(cid:218) losu, z(cid:239)amani i zagubieni, zastanawiaj(cid:200) si(cid:218), czy kiedykol- wiek czeka ich szcz(cid:218)(cid:258)cie. Ale rok pó(cid:283)niej te osoby s(cid:200) ju(cid:285) ca(cid:239)kowicie nie do poznania. Zmieniaj(cid:200) si(cid:218) w pi(cid:218)knych nieznajomych, wyprostowanych i dum- nych, pomagaj(cid:200)cych innym wydosta(cid:202) si(cid:218) z mroku. Ci nieznajomi dumni s(cid:200) ze swych najwa(cid:285)niejszych cech: empatii, wspó(cid:239)czucia i dobra. Nieznajomi mówi(cid:200)cy o poszanowaniu siebie i granicach. Nieznajomi, którzy praktykuj(cid:200) introspekcj(cid:218), aby walczy(cid:202) i pokona(cid:202) swe wewn(cid:218)trzne demony. Co takiego sta(cid:239)o si(cid:218) w ci(cid:200)gu tego roku? Có(cid:285), wiele dobrego. Tyle, (cid:285)e musia(cid:239)em a(cid:285) spisa(cid:202) to w ksi(cid:200)(cid:285)ce. Mo(cid:285)e to stronnicza opinia — w sumie to na pewno — ale uwa(cid:285)am, (cid:285)e PsychopathFree.com ma jeden z najfajniejszych procesów terapeu- Poleć książkęKup książkę Wprowadzenie 11 tycznych w ogóle. Wierzymy w edukacj(cid:218), otwarty dialog, weryfikacj(cid:218) swoich do(cid:258)wiadcze(cid:241) i odkrywanie samego siebie. Mamy unikaln(cid:200) i inspiruj(cid:200)c(cid:200) baz(cid:218) u(cid:285)ytkowników, pe(cid:239)n(cid:200) trwa(cid:239)ych warto(cid:258)ci i szcze- rych przyja(cid:283)ni. Tak, przyja(cid:283)ni. Cho(cid:202) podró(cid:285) ta ma charakter osobisty, to równo- cze(cid:258)nie jest niezwykle uniwersalna. Czy mamy do czynienia z sza- lon(cid:200) mi(cid:239)o(cid:258)ci(cid:200), knuj(cid:200)cym wspó(cid:239)pracownikiem, nadu(cid:285)ywaj(cid:200)cym prze- mocy cz(cid:239)onkiem rodziny, czy poch(cid:239)aniaj(cid:200)cym nas romansem, zwi(cid:200)zek z psychopat(cid:200) zawsze wygl(cid:200)da tak samo. Twój umys(cid:239) szaleje i tracisz orientacj(cid:218). Czujesz si(cid:218) bezwarto(cid:258)ciowy i zagubiony. Odczuwasz pustk(cid:218) w stosunku do rzeczy, które niegdy(cid:258) Ci(cid:218) cieszy(cid:239)y. Nie mog(cid:218) naprawi(cid:202) toksycznego zwi(cid:200)zku (poniewa(cid:285) toksyczne osoby nie potrafi(cid:200) si(cid:218) zmieni(cid:202)), ale spróbuj(cid:218) Ci zaoferowa(cid:202) nowy pocz(cid:200)tek i szans(cid:218) na to, (cid:285)e znów poczujesz rado(cid:258)(cid:202). Nauczysz si(cid:218) ufa(cid:202) swej intuicji. B(cid:218)dziesz kroczy(cid:239) przez (cid:285)ycie, wyposa(cid:285)ony w m(cid:200)dro(cid:258)(cid:202) tego, który przetrwa(cid:239), oraz w zachwyt tego, który marzy. Ale najpierw musisz oduczy(cid:202) si(cid:218) wszystkiego, co my(cid:258)la(cid:239)e(cid:258), (cid:285)e wiesz o ludziach. Zrozumienie psychopatii wymaga, aby(cid:258) porzuci(cid:239) swoje podstawowe emocjonalne instynkty. Pami(cid:218)taj, (cid:285)e ci ludzie (cid:285)eruj(cid:200) na wybaczaniu i zapomnieniu. Rozkwitaj(cid:200) dzi(cid:218)ki Twej potrzebie zako(cid:241)czenia. Manipuluj(cid:200) wspó(cid:239)czuciem i wykorzystuj(cid:200) zrozumienie. Od zarania dziejów psychopaci wytaczali psychologiczne dzia(cid:239)a na innych — poni(cid:285)aj(cid:200)c i wykorzystuj(cid:200)c mi(cid:239)e, niczego niespodzie- waj(cid:200)ce si(cid:218) ofiary — ludzi, którzy nigdy si(cid:218) o to nie prosili; ludzi, którzy nawet nie s(cid:200) (cid:258)wiadomi, (cid:285)e znale(cid:283)li si(cid:218) pod ostrza(cid:239)em, dopóki ten nie dobiegnie ko(cid:241)ca. Ale to wszystko wkrótce si(cid:218) zmieni. Po(cid:285)egnaj wi(cid:218)c trójk(cid:200)ty mi(cid:239)osne, niezrozumia(cid:239)e listy, zw(cid:200)tpienie i sztucznie stworzon(cid:200) nerwic(cid:218). Ju(cid:285) nigdy nie b(cid:218)dziesz desperacko oczekiwa(cid:239) wiadomo(cid:258)ci od kochanej osoby. Nigdy ju(cid:285) nie b(cid:218)dziesz t(cid:239)umi(cid:239) w(cid:239)asnej duszy ze strachu przez utrat(cid:200) „idealnego” zwi(cid:200)zku. Poleć książkęKup książkę 12 Wprowadzenie Nigdy ju(cid:285) nie powiedz(cid:200) Ci, by(cid:258) nie przejmowa(cid:239) si(cid:218) czym(cid:258), co jednak wymaga przejmowania si(cid:218). Nie jeste(cid:258) ju(cid:285) pionkiem w grze psycho- paty. Jeste(cid:258) wolny. Czas ruszy(cid:202) w podró(cid:285), czas rozpocz(cid:200)(cid:202) przygod(cid:218). Ca(cid:239)usy, Jackson Poleć książkęKup książkę Toksyczni ludzie na horyzoncie Twoja wzmocniona intuicja jest najwspanialsz(cid:200) obron(cid:200) przed manipulatorami. To umiej(cid:218)tno(cid:258)(cid:202), której inni nie mog(cid:200) obróci(cid:202) przeciwko Tobie — a kiedy ju(cid:285) j(cid:200) opanujesz, b(cid:218)dzie Ci s(cid:239)u(cid:285)y(cid:202) po kres Twojego (cid:285)ycia. Trzydzie(cid:258)ci sygna(cid:239)ów alarmowych Jest wiele (cid:258)wietnych bada(cid:241) na temat oznak i cech psychopatów. Wystarczy, (cid:285)e po(cid:258)wi(cid:218)cisz chwil(cid:218) na przeszukanie internetu. Czer- wone flagi opisane w tej ksi(cid:200)(cid:285)ce maj(cid:200) na celu uzupe(cid:239)nienie prac naukowych. Czym ró(cid:285)ni si(cid:218) poni(cid:285)sza lista od wspomnianych prac? Có(cid:285), po pierwsze, dotyczy konkretnie zwi(cid:200)zków. Ale dotyczy równie(cid:285) Cie- bie. Ka(cid:285)dy punkt wymaga introspekcji i samo(cid:258)wiadomo(cid:258)ci. Ponie- wa(cid:285) je(cid:258)li chcesz rozpozna(cid:202) toksyczne osoby, nie mo(cid:285)esz skupi(cid:202) si(cid:218) tylko na ich zachowaniu — to jedynie po(cid:239)owa zagadnienia. Musisz równie(cid:285) nauczy(cid:202) si(cid:218) rozpoznawa(cid:202) sygna(cid:239)y alarmowe pojawiaj(cid:200)ce si(cid:218) w Twoim w(cid:239)asnym sercu. Wtedy b(cid:218)dziesz gotów na wszystko. 1. Kwestionowanie Twoich uwag. Psychopaci bezwstydnie zaprzeczaj(cid:200) w(cid:239)asnym manipulacjom i ignoruj(cid:200) przedstawione dowody. Staj(cid:200) si(cid:218) krytyczni i lekcewa(cid:285)(cid:200)cy, je(cid:258)li próbujesz za pomoc(cid:200) dowodów udowodni(cid:202), (cid:285)e k(cid:239)ami(cid:200). Zamiast faktycz- nie odnie(cid:258)(cid:202) si(cid:218) do swojego nieodpowiedniego zachowania, Poleć książkęKup książkę 14 Jackson MacKenzie psychopaci sprawiaj(cid:200), (cid:285)e w jaki(cid:258) sposób wszystko jest Twoj(cid:200) win(cid:200), poniewa(cid:285) jeste(cid:258) „wra(cid:285)liwy” albo „szalony”. Toksyczne osoby uwarunkowuj(cid:200) Ci(cid:218) do uwierzenia, (cid:285)e problemem nie s(cid:200) nadu(cid:285)ycia, ale Twoja reakcja na nie. 2. Nie potrafi(cid:200) spojrze(cid:202) na sytuacj(cid:218) z punktu widzenia Twojego albo kogo(cid:258) innego. Odkrywasz, (cid:285)e desperacko pró- bujesz pokaza(cid:202), jak oni czuliby si(cid:218), b(cid:218)d(cid:200)c tak traktowani, a oni tylko si(cid:218) na Ciebie gapi(cid:200). Powoli uczysz si(cid:218) nie komu- nikowa(cid:202) im swoich uczu(cid:202), poniewa(cid:285) zazwyczaj spotykasz si(cid:218) z reakcj(cid:200) w postaci milczenia albo irytacji. 3. Ostateczny hipokryta. „Rób, jak mówi(cid:218), nie jak robi(cid:218)”. Toksyczne osoby maj(cid:200) niezwykle wysokie standardy doty- cz(cid:200)ce wierno(cid:258)ci, szacunku i uwielbienia. Po etapie idealizacji nic z tego nie zaoferuj(cid:200) w zamian. B(cid:218)d(cid:200) zdradza(cid:202), k(cid:239)ama(cid:202), krytykowa(cid:202) i manipulowa(cid:202). Ale oczekuj(cid:200), (cid:285)e ofiara pozosta- nie nieskazitelna, w przeciwnym wypadku szybko j(cid:200) zast(cid:200)pi(cid:200) kim(cid:258) innym i uznaj(cid:200) za niestabiln(cid:200) psychicznie. 4. Patologiczne k(cid:239)amstwa i wymówki. Dla wszystkiego znaj- duj(cid:200) wymówk(cid:218), nawet dla rzeczy, które tego nie wymagaj(cid:200). Opracowuj(cid:200) k(cid:239)amstwa szybciej, ni(cid:285) mo(cid:285)esz je zakwestiono- wa(cid:202). Ca(cid:239)y czas obwiniaj(cid:200) innych — nigdy nic nie jest ich win(cid:200). Wi(cid:218)cej czasu po(cid:258)wi(cid:218)caj(cid:200) na usprawiedliwianie swojego zacho- wania ni(cid:285) na jego popraw(cid:218). Nawet przy(cid:239)apani na k(cid:239)amstwie nie okazuj(cid:200) skruchy ani za(cid:285)enowania. Cz(cid:218)sto wydaje si(cid:218), (cid:285)e wr(cid:218)cz chcieli zosta(cid:202) przy(cid:239)apani. 5. Skupiaj(cid:200) si(cid:218) na Twoich b(cid:239)(cid:218)dach, ignoruj(cid:200)c swe w(cid:239)asne. Je(cid:258)li spó(cid:283)ni(cid:200) si(cid:218) dwie godziny, to nie zapomnij, (cid:285)e kiedy(cid:258) Ty spó(cid:283)ni(cid:239)e(cid:258) si(cid:218) pi(cid:218)(cid:202) minut na pierwsz(cid:200) randk(cid:218). Je(cid:258)li zwrócisz im uwag(cid:218) na ich nieodpowiednie zachowanie, bardzo szybko odwróc(cid:200) rozmow(cid:218), skupiaj(cid:200)c si(cid:218) na Tobie. Mo(cid:285)esz zacz(cid:200)(cid:202) kszta(cid:239)towa(cid:202) w sobie cechy perfekcjonisty, (cid:258)wiadom, (cid:285)e ka(cid:285)da Poleć książkęKup książkę UWOLNIJ SI(cid:125) OD PSYCHOPATY 15 pomy(cid:239)ka mo(cid:285)e zosta(cid:202) i faktycznie zostanie wykorzystana przeciwko Tobie. 6. Odkrywasz, (cid:285)e musisz t(cid:239)umaczy(cid:202) doros(cid:239)ej osobie pod- stawowe aspekty wzajemnego szacunku. Normalni ludzie rozumiej(cid:200) podstawowe koncepcje, takie jak szczero(cid:258)(cid:202) i dobro. Psychopaci cz(cid:218)sto wydaj(cid:200) si(cid:218) dziecinni i niewinni, ale nie pozwól, by to Ci(cid:218) zmyli(cid:239)o. Nie powinno by(cid:202) potrzeby t(cid:239)uma- czenia (cid:285)adnemu doros(cid:239)emu, (cid:285)e sprawia, i(cid:285) inni (cid:283)le si(cid:218) przez niego czuj(cid:200). 7. Egoizm i szkodliwe pragnienie uwagi. Wysysaj(cid:200) z Ciebie energi(cid:218) i poch(cid:239)aniaj(cid:200) ca(cid:239)e Twoje (cid:285)ycie. Nie mo(cid:285)na zaspokoi(cid:202) ich potrzeby bycia adorowanym. My(cid:258)la(cid:239)e(cid:258), (cid:285)e tylko Ty mog(cid:239)e(cid:258) ich zadowoli(cid:202) i uszcz(cid:218)(cid:258)liwi(cid:202), ale teraz masz wra(cid:285)enie, (cid:285)e ka(cid:285)dy, kto ma puls, mo(cid:285)e Ci(cid:218) zast(cid:200)pi(cid:202). Tak naprawd(cid:218) jednak nikt nie mo(cid:285)e zape(cid:239)ni(cid:202) pustki w duszy psychopaty. 8. Psychopata oskar(cid:285)a Ci(cid:218) o odczuwanie emocji, które (cid:258)wiadomie prowokuje. Nazywa Ci(cid:218) zazdro(cid:258)nikiem po tym, jak bezwstydnie flirtowa(cid:239) z eks — cz(cid:218)sto w serwisie spo(cid:239)ecz- no(cid:258)ciowym, tak aby ca(cid:239)y (cid:258)wiat widzia(cid:239). Nazywa Ci(cid:218) despe- ratem po tym, jak przez wiele dni ignorowa(cid:239) Twoje potrzeby. Wykorzystuje Twoje sztucznie sprowokowane emocje, aby zyska(cid:202) dla siebie wspó(cid:239)czucie u innych, staraj(cid:200)c si(cid:218) udowod- ni(cid:202), jak bardzo „histeryczny” si(cid:218) stajesz. Pewnie kiedy(cid:258) uwa- (cid:285)a(cid:239)e(cid:258), (cid:285)e jeste(cid:258) cz(cid:239)owiekiem (cid:239)atwym w obyciu i niewymagaj(cid:200)- cym, ale spotkanie z psychopat(cid:200) sprawi, (cid:285)e (tymczasowo) zw(cid:200)tpisz w to przekonanie. 9. Odkrywasz, (cid:285)e bawisz si(cid:218) w detektywa. Nie zdarzy(cid:239)o si(cid:218) to w (cid:285)adnym innym zwi(cid:200)zku, ale nagle zaczynasz w(cid:218)szy(cid:202) w (cid:285)yciu osoby, której niegdy(cid:258) bezgranicznie ufa(cid:239)e(cid:258). Je(cid:258)li masz konto na Facebooku, zaczynasz przewija(cid:202) w dó(cid:239) tablicy tej Poleć książkęKup książkę 16 Jackson MacKenzie osoby, rok po roku, wpis po wpisie, album po albumie. I przez profile by(cid:239)ych Twojego psychopaty. Szukasz zrozumienia dla uczu(cid:202), które (cid:285)ywisz, a których nie potrafisz wyt(cid:239)umaczy(cid:202). 10. Jeste(cid:258) jedynym, który dostrzega prawdziw(cid:200) twarz psy- chopaty. Bez wzgl(cid:218)du na swoje dzia(cid:239)ania, on zawsze zdaje si(cid:218) mie(cid:202) grupk(cid:218) wiernych fanów, którzy go wspieraj(cid:200). Psychopata wykorzystuje dla pieni(cid:218)dzy, (cid:258)rodków i uwagi — ale grupka fanów tego nie zauwa(cid:285)a, poniewa(cid:285) osoba ta w sposób strate- giczny odwraca ich uwag(cid:218) za pomoc(cid:200) p(cid:239)ytkich mów. Psycho- pata potrafi podtrzyma(cid:202) powierzchowne relacje znacznie d(cid:239)u- (cid:285)ej ni(cid:285) powa(cid:285)niejsze zwi(cid:200)zki. 11. Boisz si(cid:218), (cid:285)e dowolna k(cid:239)ótnia mo(cid:285)e by(cid:202) Twoj(cid:200) ostatni(cid:200). Normalne pary sprzeczaj(cid:200) si(cid:218), aby znale(cid:283)(cid:202) rozwi(cid:200)zanie, ale psychopata daje do zrozumienia, (cid:285)e rozmowa o negatyw- nym wyd(cid:283)wi(cid:218)ku mo(cid:285)e zagrozi(cid:202) relacji, zw(cid:239)aszcza ta, która dotyczy jego zachowania. Twoje wysi(cid:239)ki maj(cid:200)ce na celu polep- szenie komunikacji zazwyczaj b(cid:218)d(cid:200) skutkowa(cid:202) milczeniem. Wtedy przepraszasz i szybko zapominasz, poniewa(cid:285) wiesz, (cid:285)e w przeciwnym wypadku przestanie si(cid:218) Tob(cid:200) interesowa(cid:202). 12. Powolne wyniszczanie. Osoba toksyczna krytykuje Ci(cid:218) w tym protekcjonalnym, prze(cid:258)miewczym tonie. (cid:165)mieje si(cid:218), kiedy próbujesz si(cid:218) wyrazi(cid:202). Droczenie staje si(cid:218) g(cid:239)ównym sty- lem komunikacji w Twoim zwi(cid:200)zku. Psychopata kawa(cid:239)ek po kawa(cid:239)ku umniejsza Twoj(cid:200) inteligencj(cid:218) i umiej(cid:218)tno(cid:258)ci. Je(cid:258)li o tym wspomnisz, nazwie Ci(cid:218) wra(cid:285)liwcem i (cid:258)wirni(cid:218)tym. Mo(cid:285)esz zacz(cid:200)(cid:202) odczuwa(cid:202) smutek i oburzenie, ale uczysz si(cid:218) odrzuca(cid:202) te uczucia na rzecz zachowania spokoju. 13. Emocjonalne wycofywanie si(cid:218) i podkopywanie Twojego poczucia w(cid:239)asnej godno(cid:258)ci. Niegdy(cid:258) oferuj(cid:200)c Ci pe(cid:239)ni(cid:218) uwagi i podziw na okr(cid:200)g(cid:239)o, psychopata nagle okazuje si(cid:218) Tob(cid:200) znudzony. Traktuje Ci(cid:218) milcz(cid:200)co, zdaje si(cid:218) poirytowany Twoj(cid:200) Poleć książkęKup książkę UWOLNIJ SI(cid:125) OD PSYCHOPATY 17 ch(cid:218)ci(cid:200) kontynuowania nami(cid:218)tnego zwi(cid:200)zku, który on w(cid:239)a(cid:258)nie stworzy(cid:239). Zaczynasz czu(cid:202) si(cid:218) jak kula u nogi. 14. Osoba toksyczna oczekuje, (cid:285)e b(cid:218)dziesz jej czyta(cid:239) w my- (cid:258)lach. Je(cid:258)li na kilka dni przestanie z Tob(cid:200) rozmawia(cid:202), to Twoja wina, (cid:285)e nie znasz planów tej osoby, cho(cid:202) ich Ci nie przekaza(cid:239)a. Psychopata zawsze znajdzie wymówk(cid:218), która pozwoli mu by(cid:202) ofiar(cid:200). Podejmuje wa(cid:285)ne decyzje dotycz(cid:200)ce zwi(cid:200)zku i informuje o nich wszystkich poza Tob(cid:200). 15. W towarzystwie tej osoby czujesz si(cid:218) spi(cid:218)ty, ale wci(cid:200)(cid:285) chcesz, by by(cid:239)a przy Tobie. Umniejszasz wag(cid:218) kwestiono- wanych zachowa(cid:241) psychopaty, uwa(cid:285)aj(cid:200)c je za przypadkowe czy nieczu(cid:239)e, poniewa(cid:285) ci(cid:200)gle konkurujesz z innymi o uwag(cid:218) i mi(cid:239)e s(cid:239)owa z jego strony. Osoba toksyczna zdaje si(cid:218) nie przejmowa(cid:202), kiedy Ci(cid:218) przy niej nie ma — mo(cid:285)e przecie(cid:285) równie dobrze znale(cid:283)(cid:202) sobie nowe (cid:283)ród(cid:239)o energii. 16. Niespotykana liczba „szale(cid:241)ców” w przesz(cid:239)o(cid:258)ci psycho- paty. Dowolny by(cid:239)y partner czy przyjaciel, który nie wróci(cid:239) do psychopaty na kolanach, b(cid:218)dzie okre(cid:258)lany jako zazdro(cid:258)nik, psychol, alkoholik czy utrapienie. B(cid:200)d(cid:283) jednak pewien, (cid:285)e psy- chopata znajdzie sobie nowy obiekt po(cid:285)(cid:200)dania, Ty równie(cid:285) staniesz si(cid:218) dla niego psycholem. 17. Psychopata prowokuje zazdro(cid:258)(cid:202) i rywalizacj(cid:218), zachowu- j(cid:200)c swoj(cid:200) nieskaziteln(cid:200), powierzchown(cid:200) niewinno(cid:258)(cid:202). Nie- gdy(cid:258) skupia(cid:239) ca(cid:239)(cid:200) swoj(cid:200) uwag(cid:218) na Tobie, co ma naprawd(cid:218) z(cid:239)y wp(cid:239)yw, kiedy ju(cid:285) skieruje j(cid:200) na kogo(cid:258) innego. Robi rzeczy, które ca(cid:239)y czas sprawiaj(cid:200), (cid:285)e w(cid:200)tpisz w swoje znaczenie w jego sercu. Je(cid:258)li osoba toksyczna jest aktywna w serwisach spo- (cid:239)eczno(cid:258)ciowych, b(cid:218)dzie kokietowa(cid:202) wcze(cid:258)niej przez siebie kry- tykowanych by(cid:239)ych partnerów, cho(cid:202)by starymi piosenkami, zdj(cid:218)ciami i (cid:285)artami, które wspó(cid:239)dzieli(cid:239)a z dawnym partnerem. Psychopata skupi si(cid:218) na (cid:285)yciu „konkurencji” i zignoruje Twoje. Poleć książkęKup książkę 18 Jackson MacKenzie 18. Idealizacja, bombardowanie mi(cid:239)o(cid:258)ci(cid:200) oraz pochlebstwo. Gdy po raz pierwszy spotykasz psychopat(cid:218), wydarzenia tocz(cid:200) si(cid:218) bardzo szybko. Mówi Ci, ile macie ze sob(cid:200) wspólnego — jak idealny dla niego jeste(cid:258). Psychopata skutecznie, niczym lustro, odzwierciedla Twoje nadzieje, marzenia i obawy, aby szybko uformowa(cid:202) mi(cid:218)dzy Wami wi(cid:218)(cid:283), zaufanie i ekscytacj(cid:218). Osoby toksyczne ca(cid:239)y czas inicjuj(cid:200) komunikacj(cid:218) i zdaj(cid:200) si(cid:218) zafascynowane Tob(cid:200) pod ka(cid:285)dym wzgl(cid:218)dem. Je(cid:258)li masz profil na Facebooku, mog(cid:200) go oblepi(cid:202) piosenkami, komplementami, wierszami i (cid:285)artami zrozumia(cid:239)ymi tylko dla Ciebie. 19. Porównywanie Ciebie do innych w (cid:285)yciu psychopaty. Osoby toksyczne porównuj(cid:200) Ci(cid:218) do swoich by(cid:239)ych, przyjació(cid:239), cz(cid:239)onków rodziny, a w ko(cid:241)cu te(cid:285) do Twojego nast(cid:218)pcy. Ide- alizuj(cid:200)c, sprawiaj(cid:200), (cid:285)e czujesz si(cid:218) kim(cid:258) wyj(cid:200)tkowym; podkre- (cid:258)laj(cid:200), o ile lepszy jeste(cid:258) od tych wszystkich pozosta(cid:239)ych osób. Na etapie dewaluacji stosuj(cid:200) za(cid:258) porównania, aby wywo(cid:239)a(cid:202) w Tobie zazdro(cid:258)(cid:202) i poczucie ni(cid:285)szo(cid:258)ci. 20. Rzeczy, które psychopata, jak niegdy(cid:258) twierdzi(cid:239), w Tobie docenia(cid:239), nagle staj(cid:200) si(cid:218) ra(cid:285)(cid:200)cymi wadami. Na pocz(cid:200)tku psychopata odwo(cid:239)uje si(cid:218) do Twojej pró(cid:285)no(cid:258)ci i czu(cid:239)ych punk- tów, obserwuj(cid:200)c i dostosowuj(cid:200)c si(cid:218) do tego, co uwa(cid:285)a, (cid:285)e chcesz us(cid:239)ysze(cid:202). A kiedy wpadniesz ju(cid:285) w sid(cid:239)a, zaczyna wyko- rzystywa(cid:202) te rzeczy przeciwko Tobie. Po(cid:258)wi(cid:218)casz coraz wi(cid:218)cej czasu, próbuj(cid:200)c dowie(cid:258)(cid:202) swojej warto(cid:258)ci osobie, która nie- gdy(cid:258) twierdzi(cid:239)a, (cid:285)e jeste(cid:258) doskona(cid:239)y. 21. Prze(cid:258)wity w kamufla(cid:285)u. Zdarzaj(cid:200) si(cid:218) ulotne momenty, kiedy urocza, s(cid:239)odka, niewinna osoba psychopaty zostaje zast(cid:200)piona przez kogo(cid:258) zupe(cid:239)nie innego. Dostrzegasz oblicze, które nigdy nie pojawi(cid:239)o si(cid:218) na etapie idealizacji, a strona ta jest zimna, nieuprzejma i manipuluj(cid:200)ca. Zaczynasz zauwa(cid:285)a(cid:202), (cid:285)e z oso- bowo(cid:258)ci(cid:200) tego cz(cid:239)owieka co(cid:258) jest nie tak — (cid:285)e ten, kogo poko- cha(cid:239)e(cid:258), wydaje si(cid:218) w ogóle nie istnie(cid:202). Poleć książkęKup książkę UWOLNIJ SI(cid:125) OD PSYCHOPATY 19 22. Nuda. Psychopata jest ci(cid:200)gle otoczony przez innych ludzi, ci(cid:200)gle stymulowany i wychwalany. Nie potrafi znie(cid:258)(cid:202) samot- no(cid:258)ci przez d(cid:239)u(cid:285)szy czas. Szybko nudzi si(cid:218) tym, co nie wp(cid:239)ywa na niego bezpo(cid:258)rednio w pozytywny czy pobudzaj(cid:200)cy sposób. Na pocz(cid:200)tku mo(cid:285)esz uwa(cid:285)a(cid:202), (cid:285)e osoba ta jest ekscytuj(cid:200)ca i (cid:258)wiatowa, a sam czujesz si(cid:218) gorszy, bo preferujesz to, co znane i stabilne. 23. Triangulacja. Psychopata otacza si(cid:218) by(cid:239)ymi kochankami, potencjalnymi partnerami i innymi lud(cid:283)mi, którzy zapewniaj(cid:200) mu dodatkow(cid:200) uwag(cid:218). Mog(cid:200) to by(cid:202) równie(cid:285) osoby, które wcze(cid:258)niej pot(cid:218)pi(cid:239) i okre(cid:258)li(cid:239) jako gorsze od Ciebie. Sprawia to, (cid:285)e czujesz si(cid:218) zmieszany, a do tego kszta(cid:239)tuje obraz, jakoby psychopata by(cid:239) osob(cid:200) popularn(cid:200). 24. Ukryta przemoc. Od najm(cid:239)odszych lat uczymy si(cid:218), jak iden- tyfikowa(cid:202) fizyczne i s(cid:239)owne nadu(cid:285)ycia i przemoc, ale w przy- padku psychopaty takie nadu(cid:285)ycie nie jest wcale (cid:239)atwe do identyfikacji. Najprawdopodobniej nie b(cid:218)dziesz nawet (cid:258)wia- domy, (cid:285)e by(cid:239)e(cid:258) w toksycznym zwi(cid:200)zku, dopóki nie stanie si(cid:218) on przesz(cid:239)o(cid:258)ci(cid:200). Poprzez spersonalizowan(cid:200) idealizacj(cid:218) i sub- teln(cid:200) dewaluacj(cid:218) psychopata mo(cid:285)e skutecznie wyniszcza(cid:202) to(cid:285)- samo(cid:258)(cid:202) dowolnej osoby b(cid:218)d(cid:200)cej jego celem. Przy patrzeniu z ze- wn(cid:200)trz b(cid:218)dzie si(cid:218) wydawa(cid:202), (cid:285)e kompletnie si(cid:218) „za(cid:239)ama(cid:239)e(cid:258)”, podczas gdy psychopata spokojnie odejdzie bez szwanku. 25. Wymuszanie wspó(cid:239)czucia i politowania. Z(cid:239)e zachowa- nie psychopaty zawsze jest efektem jakiej(cid:258) smutnej historii. Twierdzi, (cid:285)e zachowuje si(cid:218) w ten sposób, bo mia(cid:239) toksycz- n(cid:200) by(cid:239)(cid:200), nadu(cid:285)ywaj(cid:200)cego przemocy rodzica czy równie tok- sycznego i brutalnego kota. Psychopata zawsze twierdzi, (cid:285)e wszystko, czego pragn(cid:200)(cid:239), to spokój i cisza. Mówi, (cid:285)e nie- nawidzi scen i ludzkich dramatów — a mimo to w jego otoczeniu zawsze jest wi(cid:218)cej scen ni(cid:285) w otoczeniu dowolnej innej znanej Ci osoby. Poleć książkęKup książkę 20 Jackson MacKenzie 26. Cykl dobroci i przemocy. Czasem psychopata we(cid:283)mie z Tob(cid:200) intymny prysznic, czasem ca(cid:239)kowicie Ci(cid:218) zignoruje, czasem Ci(cid:218) ostro skrytykuje. Traktuje Ci(cid:218) inaczej w(cid:258)ród ludzi, a inaczej w domu. Jednego dnia mówi o ma(cid:239)(cid:285)e(cid:241)stwie, dru- giego grozi zerwaniem. Nigdy nie wiesz, na czym stoisz. Moja znajoma, Rydia, napisa(cid:239)a: „Wysilaj(cid:200) si(cid:218) tylko tyle, ile trzeba, (cid:285)eby podtrzyma(cid:202) zwi(cid:200)zek, ale bior(cid:200) si(cid:218) ostro do pracy, kiedy to Ty zaczynasz si(cid:218) oddala(cid:202)”. 27. Psychopata staje si(cid:218) ca(cid:239)ym Twoim (cid:285)yciem. Sp(cid:218)dzasz wi(cid:218)- cej czasu z nim i jego znajomymi, a mniej ze swoimi zna- jomymi, którzy Ci(cid:218) wspieraj(cid:200). Kr(cid:200)g psychopaty to wszystko, o czym potrafisz my(cid:258)le(cid:202). Odcinasz si(cid:218) od innych, (cid:285)eby zawsze mie(cid:202) czas dla psychopaty, je(cid:258)li zajdzie taka potrzeba. Odwo(cid:239)ujesz plany i niecierpliwie czekasz na telefon od niego. Z jakiego(cid:258) powodu zwi(cid:200)zek wymaga od Ciebie wielu po(cid:258)wi(cid:218)- ce(cid:241), od niego jednak nie bardzo. 28. Arogancja. Pomimo tego skromnego, s(cid:239)odkiego obrazu, który kszta(cid:239)tuje si(cid:218) na pocz(cid:200)tkowych etapach, zaczynasz zauwa(cid:285)a(cid:202) t(cid:218) aur(cid:218) wy(cid:285)szo(cid:258)ci wokó(cid:239) psychopaty. Mówi do Ciebie z góry, jakby(cid:258) by(cid:239) niepe(cid:239)nosprawny intelektualnie i emocjonalnie niestabilny. Psychopata nie odczuwa wstydu, afiszuj(cid:200)c si(cid:218) z nowym partnerem po rozstaniu z Tob(cid:200), aby upewni(cid:202) si(cid:218), (cid:285)e zobaczysz, i(cid:285) bez Ciebie jest taki szcz(cid:218)(cid:258)liwy. 29. Nó(cid:285) w plecy, zale(cid:285)nie od okoliczno(cid:258)ci. Psychopata zasiewa ziarenka trucizny, szepcz(cid:200)c plotki o ka(cid:285)dym, idealizuj(cid:200)c w rozmowie twarz(cid:200) w twarz, a obmawiaj(cid:200)c za plecami. Odkry- wasz, (cid:285)e nie lubisz lub odrzucasz ludzi, których nigdy nie spotka(cid:239)e(cid:258). Z jakiego(cid:258) powodu mo(cid:285)esz te(cid:285) czu(cid:202) si(cid:218) wyj(cid:200)tkowy, bo to Tobie psychopata si(cid:218) wyp(cid:239)akuje. Ale kiedy zwi(cid:200)zek si(cid:218) zepsuje, psychopata ucieknie do wszystkich tych, których przy Tobie obra(cid:285)a(cid:239), wyp(cid:239)akuj(cid:200)c si(cid:218), jak bardzo Ci odbi(cid:239)o. Poleć książkęKup książkę UWOLNIJ SI(cid:125) OD PSYCHOPATY 21 30. Twoje uczucia. Twoja naturalna mi(cid:239)o(cid:258)(cid:202) i wspó(cid:239)czucie zosta(cid:239)y zmienione w przyt(cid:239)aczaj(cid:200)c(cid:200) panik(cid:218) i l(cid:218)k. Przepraszasz i p(cid:239)a- czesz wi(cid:218)cej ni(cid:285) kiedykolwiek w (cid:285)yciu. Z trudem sypiasz, budzisz si(cid:218) ka(cid:285)dego ranka, czuj(cid:200)c niepokój i brak stabilizacji. Nie rozumiesz, co si(cid:218) sta(cid:239)o z Twoim dawnym „ja”, rozlu(cid:283)- nionym, zabawnym, (cid:239)atwym w obyciu. Po przygodzie z psy- chopat(cid:200) b(cid:218)dziesz si(cid:218) czu(cid:239) jak szaleniec, wyczerpany, wyssany, pora(cid:285)ony, pusty. Niszczysz ca(cid:239)e swoje (cid:285)ycie — wydajesz pieni(cid:200)dze, ko(cid:241)czysz przyja(cid:283)nie i poszukujesz jakiego(cid:258) sensu w tym wszystkim. Odkryjesz, (cid:285)e normalni, kochaj(cid:200)cy ludzie nie sprawiaj(cid:200), (cid:285)e zapala Ci si(cid:218) czerwona lampka, sygna(cid:239) alarmowy. Po spotkaniu z psycho- pat(cid:200) wi(cid:218)kszo(cid:258)(cid:202) osób musi zmierzy(cid:202) si(cid:218) z hiperczujno(cid:258)ci(cid:200): komu mo(cid:285)na teraz zaufa(cid:202)? Wskazówka Twojego miernika b(cid:218)dzie przez jaki(cid:258) czas wychyla(cid:202) si(cid:218) to w jedn(cid:200), to w drug(cid:200) stron(cid:218), niczym szalone wahad(cid:239)o. B(cid:218)dziesz si(cid:218) zastanawia(cid:239), czy nie oszala(cid:239)e(cid:258) — pragn(cid:200)c wierzy(cid:202) w dobro(cid:202) swojego przyjaciela albo nowej osoby na randce, a jednocze(cid:258)nie odczuwaj(cid:200)c md(cid:239)o(cid:258)ci przy sp(cid:218)dzaniu z t(cid:200) osob(cid:200) czasu, poniewa(cid:285) tylko czekasz, kiedy zacznie si(cid:218) manipulacja. Rozwijanie intuicji to proces bardzo osobisty, ale dam Ci wska- zówk(cid:218): (cid:258)wiat w wi(cid:218)kszo(cid:258)ci jest zape(cid:239)niony dobrymi lud(cid:283)mi i nie chcesz, (cid:285)eby Ci(cid:218) ta dobro(cid:202) omin(cid:218)(cid:239)a tylko dlatego, (cid:285)e Ci(cid:218) zrani(cid:239). Po(cid:258)wi(cid:218)(cid:202) troch(cid:218) czasu na poznanie swoich emocji. Pracuj nad nimi, dopóki nie znajdziesz komfortowej równowagi pomi(cid:218)dzy uwa(cid:285)no- (cid:258)ci(cid:200) a ufno(cid:258)ci(cid:200). Spójrz w g(cid:239)(cid:200)b siebie i zrozum, dlaczego czu(cid:239)e(cid:258) si(cid:218) tak, a nie inaczej, kiedy (cid:285)y(cid:239)e(cid:258) z toksycznym partnerem, i jak si(cid:218) czu(cid:239)e(cid:258), zanim go pozna(cid:239)e(cid:258). Odkryjesz, (cid:285)e wiele dawnych zwi(cid:200)zków mo(cid:285)e trzeba b(cid:218)dzie ponownie przeanalizowa(cid:202). A kiedy zaczniesz porzuca(cid:202) toksyczne wzorce, zaczn(cid:200) one by(cid:202) zast(cid:218)powane przez nowe, zdrowsze — to pewne. Poleć książkęKup książkę 22 Jackson MacKenzie U(cid:285)ytkowniczka naszego forum i przyjació(cid:239)ka, Phoenix, napisa(cid:239)a kiedy(cid:258), (cid:285)e trzeba przesta(cid:202) pyta(cid:202): „Czy oni mnie lubi(cid:200)?” i zacz(cid:200)(cid:202) pyta(cid:202): „Czy ja lubi(cid:218) ich?”. Co jest normalne? Je(cid:258)li Twoja „druga po(cid:239)ówka” w mgnieniu oka zmieni(cid:239)a si(cid:218) z zafascyno- wanej w znudzon(cid:200), to nie jest normalne. Je(cid:258)li zosta(cid:239)e(cid:258) nazwany zazdro- (cid:258)nikiem albo (cid:258)wirem przez kogo(cid:258), kto Ci(cid:218) zdradzi(cid:239), to nie jest normalne. Je(cid:258)li desperacko wyczekiwa(cid:239)e(cid:258) przy telefonie na wiadomo(cid:258)(cid:202) od kogo(cid:258), kto niegdy(cid:258) pisa(cid:239) dos(cid:239)ownie co minut(cid:218), to nie jest normalne. Je(cid:258)li wszy- scy jego byli partnerzy s(cid:200) „szaleni” czy „przesadnie zakochani”, to nie jest normalne. Psychopaci to emocjonalnie ubogie paso(cid:285)yty, niezdolne do zmiany. Kiedy taki osobnik zniknie z Twojego (cid:285)ycia, odkryjesz, (cid:285)e wszystko znów zaczyna nabiera(cid:202) sensu. Chaos znika, a Twój rozs(cid:200)dek powraca. Wtedy rzeczy znów b(cid:218)d(cid:200) normalne. S(cid:218)py na niebie Robisz pierwsze kroki, aby wydobrze(cid:202) po toksycznym zwi(cid:200)zku z psychopat(cid:200). Wspaniale! Praca, której si(cid:218) podejmujesz, nie tylko uwolni Ci(cid:218) z uchwytu toksycznej osoby, ale pozwoli Ci te(cid:285) odzy- ska(cid:202) samego siebie — swoje „ja”, które zosta(cid:239)o zadeptane, pobite i przemienione w pust(cid:200) skorup(cid:218). Wiem, (cid:285)e zmierzenie si(cid:218) z pew- nymi sprawami, które b(cid:218)dziemy porusza(cid:202) w tej pracy, mo(cid:285)e by(cid:202) trudne, ale b(cid:218)dzie te(cid:285) od(cid:258)wie(cid:285)aj(cid:200)ce i wzmacniaj(cid:200)ce, poniewa(cid:285) zoba- czysz, ile przetrwa(cid:239)e(cid:258) i ile tak naprawd(cid:218) masz w sobie si(cid:239)y. Mocno sugeruj(cid:218), aby(cid:258) zaczynaj(cid:200)c t(cid:218) prac(cid:218), znalaz(cid:239) zawodowego terapeut(cid:218) lub spo(cid:239)eczno(cid:258)(cid:202) terapeutyczn(cid:200). B(cid:218)dziesz potrzebowa(cid:239) wsparcia i, od czasu do czasu, kibicowania i przypomnienia, (cid:285)e jeste(cid:258) na w(cid:239)a(cid:258)ciwej drodze. Poleć książkęKup książkę UWOLNIJ SI(cid:125) OD PSYCHOPATY 23 Musz(cid:218) podkre(cid:258)li(cid:202) tu rzecz wa(cid:285)n(cid:200) dla tych, którzy dopiero zaczy- naj(cid:200) (cid:258)cie(cid:285)k(cid:218) ku odzyskaniu siebie. Po przygodzie z psychopat(cid:200) takie osoby s(cid:200) bardzo podatne na zranienie, s(cid:200) ods(cid:239)oni(cid:218)te. Kiedy zaczniesz sk(cid:239)ada(cid:202) (cid:285)ycie w ca(cid:239)o(cid:258)(cid:202), b(cid:218)dziesz czu(cid:239) si(cid:218) wyniszczony, (cid:285)a(cid:239)osny i w(cid:258)cie- k(cid:239)y. Odczucia te potrafi(cid:200) przyt(cid:239)oczy(cid:202). Zapewne jeste(cid:258) przyzwyczajony do t(cid:239)umienia swoich emocji i radzenia sobie z nimi na swój sposób. Ale tym razem jeste(cid:258) ca(cid:239)- kowicie otwarty i podatny. Jeste(cid:258) zale(cid:285)ny od innych niczym nowo narodzone dziecko i poszukujesz kogo(cid:258) — kogokolwiek — kto zro- zumie, przez co przechodzisz. Mówi(cid:200)c ogólnie, wa(cid:285)ne, aby by(cid:202) otwartym ze swoimi emocjami. Ale w swoich najbardziej podatnych na zranienie chwilach mo(cid:285)esz niechc(cid:200)cy otworzy(cid:202) si(cid:218) na jeszcze wi(cid:218)ksze zranienie. Nie jest tajemnic(cid:200), (cid:285)e osoby, które przetrwa(cid:239)y psychopat(cid:218), zdaj(cid:200) si(cid:218) niczym magnes przyci(cid:200)ga(cid:202) kolejne osoby patologiczne. Kiedy aktywnie dzielisz si(cid:218) swoj(cid:200) opowie(cid:258)ci(cid:200), przyci(cid:200)gasz najbardziej wspó(cid:239)- czuj(cid:200)ce Ci osoby — te, które twierdz(cid:200), (cid:285)e Ci(cid:218) rozumiej(cid:200). Problem jest taki, (cid:285)e nie zawsze maj(cid:200) one dobre intencje. Ci, którzy s(cid:200) gotowi wys(cid:239)ucha(cid:202) Twojej opowie(cid:258)ci od pocz(cid:200)tku do ko(cid:241)ca, nie s(cid:200) niestety lud(cid:283)mi, którym naprawd(cid:218) zale(cid:285)y na Twoim wydobrzeniu. To najpewniej „s(cid:218)py”. S(cid:218)py na pocz(cid:200)tku zawsze wydaj(cid:200) si(cid:218) wyj(cid:200)tkowo uprzejme i cie- p(cid:239)e. Chc(cid:200) Ci(cid:218) naprawi(cid:202) i ukoi(cid:202) Twoje problemy. Fascynuje je Twój wysi(cid:239)ek i starania. Lecz pr(cid:218)dzej czy pó(cid:283)niej znajdziesz si(cid:218) w kolej- nym koszmarze. Zaczn(cid:200) Ci(cid:218) topi(cid:202) w niechcianych radach. Wymagaj(cid:200) ci(cid:200)g(cid:239)ej uwagi i chwalenia. Nie masz prawa si(cid:218) z nimi nie zgadza(cid:202). Robienie scen, którymi si(cid:218) (cid:285)ywi(cid:200), czy ci(cid:200)g(cid:239)a potrzeba bycia adoro- wanym — to w(cid:239)a(cid:258)nie ich cechy. Zobaczysz, (cid:285)e wyprowadzaj(cid:200) ataki w miar(cid:218) tego, jak stajesz si(cid:218) szcz(cid:218)(cid:258)liwszy. Postrzegaj(cid:200) Twój post(cid:218)p jako zagro(cid:285)enie dla ich kon- troli. Chc(cid:200), aby(cid:258) ci(cid:200)gle by(cid:239) od nich zale(cid:285)ny. Nie chc(cid:200), aby(cid:258) szuka(cid:239) pomocy u kogokolwiek innego. Poleć książkęKup książkę 24 Jackson MacKenzie Niewa(cid:285)ne, czy osoby te s(cid:200) patologiczne, czy nie. Po tym, co przeszed(cid:239)e(cid:258), nie potrzebujesz tego toksycznego ci(cid:218)(cid:285)aru. Mocno sugeruj(cid:218), aby osoby po psychopatycznych przej(cid:258)ciach nie szuka(cid:239)y nowych zwi(cid:200)zków czy znajomo(cid:258)ci przynajmniej przez kilka pierwszych miesi(cid:218)cy. Musisz dobrn(cid:200)(cid:202) do etapu, na którym ju(cid:285) nie musisz — lub nie chcesz — rozmawia(cid:202) o tym, kto Ci(cid:218) skrzywdzi(cid:239). Kiedy faktycznie potrzebujesz pomocy, szukaj zawodowych tera- peutów czy profesjonalnych grup wsparcia. Ludzie ci wiedz(cid:200), przez co przeszed(cid:239)e(cid:258), i odkryjesz, (cid:285)e wszyscy oni s(cid:200) ch(cid:218)tni do pomocy — bez zobowi(cid:200)za(cid:241). W pe(cid:239)ni rozumiem ch(cid:218)(cid:202) wyj(cid:258)cia z domu i poznania nowych ludzi. Chcesz odbudowa(cid:202) swoje (cid:285)ycie. Chcesz otoczy(cid:202) si(cid:218) lud(cid:283)mi dobrymi, prawdziwymi przyjació(cid:239)mi. I tak si(cid:218) stanie. Ale prawdziwi przyjaciele nie b(cid:218)d(cid:200) zachowywa(cid:202) si(cid:218) jak Twoi terapeuci i z pewno(cid:258)ci(cid:200) nie b(cid:218)d(cid:200) w niesko(cid:241)czono(cid:258)(cid:202) podkre(cid:258)la(cid:202) swo- jego wspó(cid:239)czucia dla Ciebie. Nie, to ich czyny b(cid:218)d(cid:200) przemawia(cid:202), nie s(cid:239)owa. Budowanie zdrowszych relacji wymaga czasu. Wymaga prze- (cid:239)amania starych nawyków, stworzenia nowych, rozwini(cid:218)cia in- tuicji i w ko(cid:241)cu zrozumienia, czego tak naprawd(cid:218) oczekujesz od (cid:258)wiata. Wypatruj wi(cid:218)c s(cid:218)pów. W (cid:258)wiecie pisarskim istnieje uniwersalna zasada: „Poka(cid:285) — nie opowiadaj”1. Odnosi si(cid:218) ona równie(cid:285) do ludzi. Je(cid:258)li spotkasz kogo(cid:258), kto ci(cid:200)gle mówi, kim jest, jak bardzo chce Ci pomóc, jak pomo(cid:285)e Ci poradzi(cid:202) sobie z problemami, wtedy zrób krok do ty(cid:239)u i popatrz na prawdziwe zachowanie tej osoby. Mani- pulatorzy zawsze „opowiadaj(cid:200)”, poniewa(cid:285) nie maj(cid:200) nic dobrego do 1 Show — don’t tell — zasada w pisarstwie, która sugeruje, aby zamiast dostarcza(cid:202) czytelnikowi konkretnych informacji, pozwoli(cid:202) mu wyci(cid:200)ga(cid:202) w(cid:239)asne wnioski dzi(cid:218)ki opisom. Przyk(cid:239)adowo, zamiast konkretnie nazwa(cid:202) stan emocjonalny postaci, mo(cid:285)na opisa(cid:202) jej sposób dzia(cid:239)ania i pozwoli(cid:202) czytelnikowi na wyci(cid:200)gni(cid:218)cie w(cid:239)asnych wniosków — przyp. t(cid:239)um. Poleć książkęKup książkę UWOLNIJ SI(cid:125) OD PSYCHOPATY 25 pokazania swoimi czynami. Ich nieodpowiednie i fa(cid:239)szywe dzia(cid:239)ania tak naprawd(cid:218) nigdy nie zgadzaj(cid:200) si(cid:218) ze s(cid:239)ownymi obietnicami, co wywo(cid:239)uje dysonans poznawczy u osób, które takim s(cid:218)pom zaufa(cid:239)y. Wiedz, (cid:285)e szczere, uczciwe osoby nie próbuj(cid:200) Ci mówi(cid:202), kim s(cid:200) i co mog(cid:200) dla Ciebie zrobi(cid:202). Po prostu poka(cid:285)(cid:200) to swoimi czynami pe(cid:239)nymi mi(cid:239)o(cid:258)ci i dobroci. Nie musisz takich ludzi kwestionowa(cid:202), poniewa(cid:285) ich intencje s(cid:200) szczere. S(cid:218)py za(cid:258) dzia(cid:239)aj(cid:200) egoistycznie; pragn(cid:200) adoracji i wychwalania. W czasie sprzeczki „opowiadacz” najcz(cid:218)(cid:258)ciej b(cid:218)dzie Ci przypomina(cid:239), jak dobrze Ci(cid:218) traktowa(cid:239), nawet kiedy Ci(cid:218) bezwstydnie skrzywdzi. „Pokazuj(cid:200)cy” po prostu podzieli si(cid:218) swoim punktem widzenia, nie próbuj(cid:200)c przekr(cid:218)ci(cid:202) rozmowy na swoj(cid:200) korzy(cid:258)(cid:202). Unikaj tych, którzy opowiadaj(cid:200), jacy to s(cid:200) dobrzy, hojni, rozwini(cid:218)ci, szczerzy i wa(cid:285)ni. Zamiast tego szukaj osób cichych, które udowadniaj(cid:200) te cechy ka(cid:285)dego dnia swoimi czynami. Sta(cid:239)a Dowiedzia(cid:239)e(cid:258) si(cid:218) czego(cid:258) o psychopatach. Pozna(cid:239)e(cid:258) sygna(cid:239)y ostrze- gawcze. Teraz pytanie brzmi: czy jeste(cid:258) w zwi(cid:200)zku z psychopat(cid:200)? Có(cid:285), pomijaj(cid:200)c ró(cid:285)ne post(cid:218)py w nauce, tak naprawd(cid:218) nie mo(cid:285)esz z ca(cid:239)(cid:200) pewno(cid:258)ci(cid:200) stwierdzi(cid:202), czy kto(cid:258) ma sumienie. Mówi(cid:200)c szcze- rze, my(cid:258)l(cid:218), (cid:285)e nie ma sposobu, który pozwoli(cid:239)by Ci ze stuprocen- tow(cid:200) pewno(cid:258)ci(cid:200) orzec, czy dana osoba jest psychopat(cid:200). Na szcz(cid:218)(cid:258)cie istnieje inny sposób, aby si(cid:218) zabezpieczy(cid:202). Potrzebny jest tu wgl(cid:200)d w samego siebie. Sposób ten zadzia(cid:239)a u ka(cid:285)dego, wsz(cid:218)- dzie i w ka(cid:285)dej chwili. To pytanie z odpowiedziami — du(cid:285)(cid:200) liczb(cid:200) odpowiedzi. „Jak si(cid:218) dzi(cid:258) czujesz?”. Pytam powa(cid:285)nie. Poniewa(cid:285) zazwyczaj wi(cid:218)kszo(cid:258)(cid:202) osób mo(cid:285)e odpowiedzie(cid:202) od niechcenia zwyk(cid:239)e „w porz(cid:200)dku”, a potem opowie- dzie(cid:202) o swoim weekendzie, awansie w pracy czy ulubionym serialu. Poleć książkęKup książkę 26 Jackson MacKenzie Ale co z Tob(cid:200)? Mo(cid:285)e odczuwasz pustk(cid:218)? Czujesz si(cid:218) z(cid:239)amany? Pozbawiony nadziei? Mo(cid:285)e obudzi(cid:239)e(cid:258) si(cid:218) z tym nieust(cid:218)puj(cid:200)cym bólem w sercu, po(cid:285)eraj(cid:200)cym Tw(cid:200) dusz(cid:218) niczym nowotwór? Ca(cid:239)ymi dniami próbujesz uwolni(cid:202) si(cid:218) od bolesnych tematów — tylko po to, aby ci(cid:200)gle do nich powraca(cid:202). Wspomnienia, które niegdy(cid:258) przyno- si(cid:239)y Ci rado(cid:258)(cid:202), teraz sprawiaj(cid:200) Ci ból. Kr(cid:200)(cid:285)ysz gdzie(cid:258) mi(cid:218)dzy w(cid:258)cie- k(cid:239)o(cid:258)ci(cid:200) i depresj(cid:200), poniewa(cid:285) nie potrafisz okre(cid:258)li(cid:202), które z tych uczu(cid:202) mniej boli. Oto prawdziwe odpowiedzi. Kiedy czujesz si(cid:218) tak po zwi(cid:200)zku, to czy naprawd(cid:218) ma jakiekol- wiek znaczenie, czy Twój partner by(cid:239) psychopat(cid:200), socjopat(cid:200), nar- cyzem, czy po prostu draniem? Przyklejenie etykiety nie wp(cid:239)ywa na to, co odczuwasz. Twoje uczucia s(cid:200) okre(cid:258)lone. B(cid:218)d(cid:200) trwa(cid:202), bez wzgl(cid:218)du na to, jakiego s(cid:239)owa u(cid:285)yjesz. A oto, czego dowiadujesz si(cid:218) z tych odczu(cid:202): kto(cid:258) wykorzeni(cid:239) Twoje (cid:285)ycie, wprowadzaj(cid:200)c do niego nowy rodzaj niepokoju, którego wcze(cid:258)niej nie odczuwa(cid:239)e(cid:258). Kto(cid:258) pokaza(cid:239) Ci nowy zakres okropnych emocji, które sprawiaj(cid:200), (cid:285)e trudno jest przetrwa(cid:202) dzie(cid:241). W czasie trwania zwi(cid:200)zku mog(cid:239)e(cid:258) ca(cid:239)y czas odczuwa(cid:202) napi(cid:218)cie czy wytr(cid:200)- cenie z równowagi, zamartwia(cid:239)e(cid:258) si(cid:218), (cid:285)e dowolna pomy(cid:239)ka mo(cid:285)e zaprzepa(cid:258)ci(cid:202) relacj(cid:218). W desperacji porównywa(cid:239)e(cid:258) si(cid:218) do innych ludzi, próbuj(cid:200)c odzyska(cid:202) nale(cid:285)ne sobie miejsce u boku partnera. Pytam ponownie: czy to, czy Twój partner z definicji jest psy- chopat(cid:200), ma znaczenie? Masz ju(cid:285) wszystko, co powiniene(cid:258) wiedzie(cid:202) — oferuj(cid:200) Ci to Twoje w(cid:239)asne uczucia. Czu(cid:239)e(cid:258) si(cid:218) przy nim okropnie, prawda? Dla- czego wi(cid:218)c w czasie trwania zwi(cid:200)zku nie wystarczy(cid:239)o to, aby utwier- dzi(cid:202) Ci(cid:218) w przekonaniu, (cid:285)e nie ma dla niego miejsca w Twoim (cid:285)yciu? Poniewa(cid:285) otoczono Ci(cid:218) trosk(cid:200), by(cid:239)e(cid:258) idealizowany. Zastawiono na Ciebie pu(cid:239)apk(cid:218), aby(cid:258) wpad(cid:239) w sid(cid:239)a mi(cid:239)o(cid:258)ci — najsilniejszej z ludz- kich wi(cid:218)zi — dzi(cid:218)ki czemu (cid:239)atwiej da(cid:239)o si(cid:218) manipulowa(cid:202) Twoimi uczuciami. Poleć książkęKup książkę UWOLNIJ SI(cid:125) OD PSYCHOPATY 27 Osoby toksyczne warunkuj(cid:200) nas, aby(cid:258)my ignorowali swoj(cid:200) intu- icj(cid:218), a my musimy na nowo nauczy(cid:202) si(cid:218) jej ufa(cid:202). Zamiast os(cid:200)dza(cid:202) na zewn(cid:200)trz, musisz postrzega(cid:202) wewn(cid:218)trznie. Kiedy zaczniesz sku- pia(cid:202) uwag(cid:218) na w(cid:239)asnych uczuciach, to w tym miejscu zacznie si(cid:218) proces terapeutyczny. A je(cid:258)li jeste(cid:258)my podobni, to oboje zgodzimy si(cid:218) co do prostej prawdy: dobrzy ludzie sprawiaj(cid:200), (cid:285)e czujesz si(cid:218) dobrze, a przez z(cid:239)ych czujesz si(cid:218) (cid:283)le. Od tego miejsca wszystko nabiera sensu. Nie s(cid:239)uchaj ludzi, którzy mówi(cid:200), (cid:285)e Twoje uczucia powinny by(cid:202) ca(cid:239)kowicie niezale(cid:285)ne od otaczaj(cid:200)cego Ci(cid:218) (cid:258)wiata. Je(cid:258)li masz otwarte serce, to co(cid:258) takiego jest niemo(cid:285)liwe. Jako istoty ludzkie mamy nie- samowity dar — zdolno(cid:258)(cid:202) do sprawiania, (cid:285)e druga osoba czuje si(cid:218) wspaniale. S(cid:239)owem, gestem czy u(cid:258)miechem. To w(cid:239)a(cid:258)nie czyni (cid:258)wiat pi(cid:218)knym. Niektórzy ludzie nazwaliby to mi(cid:239)o(cid:258)ci(cid:200). Ale Ty spotka(cid:239)e(cid:258) kogo(cid:258), kto Ci(cid:218) skrzywdzi(cid:239), kto manipulowa(cid:239) tym darem, aby sprawi(cid:202) ból. A teraz chcesz wiedzie(cid:202), jak unika(cid:202) takich ludzi, aby co(cid:258) takiego drugi raz si(cid:218) nie przytrafi(cid:239)o. Martwisz si(cid:218), (cid:285)e sta(cid:239)e(cid:258) si(cid:218) hiperczujny — nieufny wobec wszystkich i wszystkiego, co Ci(cid:218) otacza. Czujesz, (cid:285)e potrzebujesz czego(cid:258) wi(cid:218)cej. Czego(cid:258) wi(cid:218)- cej ni(cid:285) tylko intuicja. To w tym miejscu chcia(cid:239)bym Ci przedstawi(cid:202) koncepcj(cid:218) Sta(cid:239)ej. Twoja Sta(cid:239)a b(cid:218)dzie Ci(cid:218) koi(cid:202) i chroni(cid:202) przez ca(cid:239)(cid:200) t(cid:218) ksi(cid:200)(cid:285)k(cid:218), a potem przez reszt(cid:218) Twojego (cid:285)ycia. Pomy(cid:258)l o kim(cid:258), kogo kochasz. O kim(cid:258), kto Ci(cid:218) ci(cid:200)gle inspiruje i nigdy Ci(cid:218) nie zawodzi. To mo(cid:285)e by(cid:202) ktokolwiek — mama, bliski przyjaciel, Twój kot, zmar(cid:239)y bliski. Naprawd(cid:218), ktokolwiek. Mo(cid:285)esz uwa(cid:285)a(cid:202), (cid:285)e nie masz w swoim (cid:285)yciu Sta(cid:239)ej. Ale nie, masz; mo(cid:285)esz j(cid:200) nawet wymy(cid:258)li(cid:202). Wyobra(cid:283) sobie wy(cid:285)sz(cid:200) si(cid:239)(cid:218) w swym umy(cid:258)le — która koi Twoje serce, oferuje spokój. Jest kolorowa, pe(cid:239)na blasku i (cid:285)ycia. Uciele(cid:258)niaj(cid:200)ca wszystko to, co cenisz najbardziej: empa- ti(cid:218), wspó(cid:239)czucie, dobro(cid:202). Cudowny duch, który zawsze Ci(cid:218) obroni. I gotowe, masz swoj(cid:200) Sta(cid:239)(cid:200). Poleć książkęKup książkę 28 Jackson MacKenzie Teraz, kiedy masz ju(cid:285) swoj(cid:200) Sta(cid:239)(cid:200) (namacaln(cid:200) albo wyobra(cid:285)on(cid:200)), ja mam kilka pyta(cid:241). Czy Twoja Sta(cid:239)a sprawia, (cid:285)e czujesz si(cid:218) nie- pewnie? L(cid:218)kliwie? Zazdro(cid:258)nie? Czy (cid:285)o(cid:239)(cid:200)dek podchodzi Ci do gar- d(cid:239)a, kiedy Sta(cid:239)a do Ciebie mówi? Kiedy nie znajduje si(cid:218) w pobli(cid:285)u, czy ca(cid:239)ymi dniami analizujesz jej zachowanie i bronisz si(cid:218) w hipote- tycznej k(cid:239)ótni? No jasne, (cid:285)e nie. Dlaczego nie? Dlaczego jedna lekcewa(cid:285)(cid:200)ca osoba potrafi spra- wi(cid:202), (cid:285)e zw(cid:200)tpisz w ca(cid:239)e dobro w swoim (cid:285)yciu? Jaka jest ró(cid:285)nica mi(cid:218)dzy Sta(cid:239)(cid:200) a lud(cid:283)mi, którzy sprawili, (cid:285)e poczu(cid:239)e(cid:258) si(cid:218) jak (cid:258)mie(cid:202)? Je(cid:258)li nie potrafisz jeszcze odpowiedzie(cid:202) na te pytania, to wiedz, (cid:285)e nie jeste(cid:258) jedyny. I to w(cid:239)a(cid:258)nie jest pi(cid:218)kne. Nie musisz rozumie(cid:202), dlaczego nie lubisz przebywa(cid:202) w towarzystwie tej osoby. Masz swoj(cid:200) Sta(cid:239)(cid:200) i to wszystko, co musisz na razie wiedzie(cid:202). Szacunek do samego siebie przyjdzie pó(cid:283)niej. Twoja Sta(cid:239)a to osobisty sposób na przypominanie sobie, (cid:285)e nie oszala(cid:239)e(cid:258), nawet je(cid:258)li czujesz si(cid:218), jakby ca(cid:239)y (cid:258)wiat by(cid:239) przeciwko Tobie. Z czasem zaczniesz odfiltrowywa(cid:202) ludzi, którzy sprawiaj(cid:200), (cid:285)e czujesz si(cid:218) (cid:283)le. U(cid:258)wiadomisz sobie, (cid:285)e nie musisz trwa(cid:202) przy negatywno(cid:258)ci, kiedy masz swoj(cid:200) Sta(cid:239)(cid:200), która wyzwala u Ciebie wszystko, co w Tobie najlepsze. Kiedy poczujesz si(cid:218) pewniej z t(cid:200) koncepcj(cid:200), b(cid:218)dziesz gotów zada(cid:202) najwa(cid:285)niejsze pytanie ze wszystkich: czy nie powinienem odczuwa(cid:202) tego samego komfortu wobec ka(cid:285)dej osoby w moim (cid:285)yciu? Oczywi(cid:258)cie, (cid:285)e tak! Zacznijmy wi(cid:218)c. Poleć książkęKup książkę
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Uwolnij się od psychopaty. Jak odzyskać siebie po toksycznym związku
Autor:

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: