Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00312 006508 13237877 na godz. na dobę w sumie
Vademecum płatnika składek. Interpretacje i wyjaśnienia ZUS, orzecznictwo, komentarze ekspertów - ebook/pdf
Vademecum płatnika składek. Interpretacje i wyjaśnienia ZUS, orzecznictwo, komentarze ekspertów - ebook/pdf
Autor: Liczba stron: 226
Wydawca: Wiedza i Praktyka Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-269-3234-2 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> prawo i podatki >> pracy i ubezpieczeń społecznych
Porównaj ceny (książka, ebook, audiobook).

Mimo tego, że ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych z niewielkimi zmianami obowiązuje od 1999 r., czyli 15 lat, płatnicy składek często mają problemy i wątpliwości dotyczące zagadnień obowiązku ubezpieczeń społecznych, opłacania składek, wyłączeń z podstawy wymiaru. Aktualne przepisy umożliwiają płatnikom złożenie w odpowiednich oddziałach ZUS wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej (decyzji), dzięki której będą wiedzieli jak postąpić w danej sprawie ubezpieczeniowej, a tym samym uniknąć niejednokrotnie przykrych konsekwencji. W rozdziałach omawiających zasady podlegania ubezpieczeniom społecznym i ubezpieczeniu zdrowotnemu, reguły dotyczące opłacania składek i wyłączeń z oskładkowania prezentujemy interesujące problemy płatników, w odpowiedzi na nie - wydane interpretacje indywidualne, skomentowane przez ekspertów. Publikacją została również wzbogacona o ciekawe, niedawno zapadłe orzeczenia.

Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

VADEMECUM PŁATNIKA SKŁADEK • interpretacje i wyjaśnienia ZUS • orzecznictwo, komentarze ekspertów V A D E M E C U M P Ł A T N K A S K Ł A D E K I ISBN 978-83-269-3234-2 UOW 36 Vademecum płatnika składek interpretacje i wyjaśnienia ZUS orzecznictwo, komentarze ekspertów Warszawa 2014 Praca zbiorowa pod redakcją: Krystyny Trojanowskiej Kierownik grupy wydawniczej Agnieszka Konopacka-Kuramochi Wydawca: Agnieszka Gorczyca Kierownik produkcji: Mariusz Jezierski Korekta: Zespół Projekt okładki: Piotr Fedorczyk Skład: Raster studio, N. Bogajczyk Druk: Drukarnia Miller ISBN 978-83-269-3234-2 Copyright by Wydawnictwo Wiedza i Praktyka sp. z o.o. Warszawa 2014 Wydawnictwo Wiedza i Praktyka sp. z o.o. ul. Łotewska 9a, 03-918 Warszawa tel. 22 518 29 29, faks 22 617 60 10, e-mail: cok@wip.pl NIP: 526-19-92-256, KRS: 0000098264 – Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy w Warszawie XIII Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego, Wysokość kapitału zakładowego 200.000 zł. Publikacja „Vademecum płatnika składek” została przygotowana z zachowaniem najwyższej staranności i wykorzy- staniem wysokich kwalifikacji, wiedzy oraz doświadczenia jej twórców. Zaproponowane w niej wskazówki, porady i interpretacje dotyczą sytuacji typowych. Ich zastosowanie w konkretnym przypadku może wymagać dodatkowych, pogłębionych konsultacji. Opublikowane rozwiązania nie mogą być traktowane jako oficjalne stanowisko organów i urzędów państwowych. W związku z powyższym autorzy, konsultanci oraz redakcja nie mogą ponosić odpowie- dzialności prawnej za zastosowanie zawartych w publikacji „Vademecum płatnika składek” wskazówek, przykładów, informacji itp. do konkretnych przypadków. Spis treści Od redakcji ................................................................................................................................... 8 Rozdział 1. Zasady podlegania ubezpieczeniom społecznym i ubezpieczeniu zdrowotnemu ............................................................................................. 9 Ubezpieczenia emerytalne i rentowe ................................................................................. 11 Obowiązkowe ubezpieczenia emerytalno-rentowe ..................................................... 11 Dobrowolne ubezpieczenia emerytalno-rentowe ........................................................ 15 Ubezpieczenie chorobowe ................................................................................................... 15 Obowiązkowe ubezpieczenie chorobowe ..................................................................... 16 Dobrowolne ubezpieczenie chorobowe ......................................................................... 16 Ubezpieczenie wypadkowe .................................................................................................. 17 Obowiązkowe ubezpieczenie wypadkowe ................................................................... 17 Ubezpieczenie zdrowotne .................................................................................................... 18 Obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego przy kilku tytułach ..................................... 19 Zbieg tytułów do ubezpieczenia zdrowotnego ............................................................. 19 Umowy cywilnoprawne a ubezpieczenia społeczne ...................................................... 19 Umowa o dzieło ............................................................................................................... 19 Umowa zlecenia ............................................................................................................... 20 Podleganie ubezpieczeniom w świetle interpretacji ZUS, NFZ, orzecznictwa i komentarzy ekspertów ................................................................................................. 22 Zasady oskładkowania przy kilku umowach zlecenia ................................................. 22 Kontrakt menedżerski w ramach prowadzonej działalności gospodarczej .............. 24 Ubezpieczenia społeczne dorosłego dziecka przedsiębiorcy ...................................... 25 Podleganie ubezpieczeniom polskiego przedsiębiorcy zatrudnionego na Słowacji .................................................................................................................. 27 Zgłoszenie do ZUS pracownika pracującego stale tylko w Niemczech .................... 28 Miejsce ubezpieczenia zatrudnionego obywatela Ukrainy ......................................... 29 Składki z działalności gospodarczej w czasie pobierania zasiłku macierzyńskiego ze stosunku pracy ......................................................................... 30 Kontrakt menedżerski członka zarządu spółki ............................................................. 31 Obowiązkowe ubezpieczenia społeczne przedsiębiorcy-rencisty .............................. 32 Status pracownika młodocianego ................................................................................... 33 Ubezpieczenia emerytalno-rentowe zatrudnionego członka rodziny ....................... 34 Ubezpieczenia delegowanego pracownika w czasie korzystania z urlopu bezpłatnego .................................................................................................. 36 3 Dwie umowy zlecenia u tego samego zleceniodawcy .................................................. 38 Obowiązek ubezpieczeń przy zatrudnieniu w firmie z Wielkiej Brytanii i prowadzeniu działalności gospodarczej w Polsce ................................................ 40 Inny adres zamieszkania małżonków ............................................................................ 42 Powołanie na stanowisko prokurenta spółki ................................................................ 44 Powołanie prezesa zarządu spółki ................................................................................. 46 Przychód z umowy o dzieło wykonywanej na urlopie rodzicielskim ....................... 48 Oskładkowanie wynagrodzenia otrzymywanego przez członka zarządu spółdzielni .................................................................................................... 50 Umowa o świadczenie usług wykonywana w ramach działalności gospodarczej ............................................................................................................... 52 Ubezpieczenia społeczne zleceniobiorcy z polskim obywatelstwem, mieszkającego i zatrudnionego stale za granicą ..................................................... 54 Emeryci wykonujący zlecenia zawarte przed 14 stycznia 2000 r. .................................. 56 Działalność gospodarcza na urlopie macierzyńskim ................................................... 58 Wynagrodzenie powołanego członka zarządu ............................................................. 60 Wspólnik spółki cywilnej prowadzący chów i hodowlę zwierząt ............................. 61 Ubezpieczenie zdrowotne pełnomocnika jednoosobowej spółki Skarbu Państwa ........................................................................................................... 63 Umowa cywilna lekarza będącego pracownikiem i przedsiębiorcą ........................... 65 Rozdział 2. Zasady ustalania podstawy wymiaru i opłacania składek ........... 67 Podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalno-rentowe ........................... 67 Podstawa wymiaru składek na ubezpieczenie chorobowe i wypadkowe ................... 68 Ograniczenie składek emerytalno-rentowych ................................................................. 69 Obowiązki płatnika i ubezpieczonego ........................................................................... 69 Podstawa wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne ............................................. 69 Składka zdrowotna przedsiębiorców ............................................................................. 70 Zasady ustalania podstawy wymiaru i opłacania składek w świetle interpretacji ZUS, NFZ, orzecznictwa i komentarzy ekspertów ............................... 70 Umorzona część pożyczki z funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych ......... 70 Strażak – przedsiębiorca na urlopie wychowawczym .................................................. 73 Zarejestrowana, ale nigdy nie rozpoczęta działalność a możliwość skorzystania z niższej podstawy wymiaru składek ................................................ 74 Współpraca z byłym pracodawcą w Polsce ................................................................... 77 Działalność gospodarcza na rzecz poprzedniego pracodawcy w UE ........................ 78 Dobrowolne ubezpieczenie chorobowe przedsiębiorcy .............................................. 78 Dodatkowe odszkodowanie dla zleceniobiorcy z tytułu wypadku ........................... 79 Wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy ........................................................ 81 Kilometrówka wypłacana pracownikowi oprócz ryczałtu .......................................... 83 Koszty sfinansowania aplikacji adwokackiej dla zleceniobiorcy ................................ 85 Obowiązek naliczenia składek na ubezpieczenia społeczne ze zlecenia .................. 88 4 Vademecum płatnika składek Spis treści Nagroda z okazji jubileuszu firmy .................................................................................. 90 Ekwiwalent pieniężny wypłacany zamiast poczęstunku z okazji uroczystości spółki ..................................................................................................... 92 Korzystanie przez pracownika z samochodu służbowego w celach prywatnych .................................................................................................. 94 Obniżenie składki zdrowotnej do wysokości zaliczki na podatek ............................ 97 Pracownicy zatrudnieni w niepełnym wymiarze czasu pracy a składki na FEP ........................................................................................................ 98 Bezpłatne korzystanie z auta służbowego po pracy ................................................... 101 Dwie umowy zlecenia u różnych zleceniodawców .................................................... 102 Właściwa kwalifikacja przychodu ............................................................................... 105 Umowa o dzieło zamiast umowy zlecenia .................................................................. 107 Składki od świadczenia urlopowego ............................................................................ 109 Interpretacja podatkowa a decyzja ZUS ...................................................................... 111 Wpływ błędu urzędu na prawa płatnika do skorzystania z ulgi w opłacaniu składek ................................................................................................. 113 Nagroda uznaniowa ....................................................................................................... 115 Odszkodowanie dla menedżera za niepodejmowanie działalności konkurencyjnej ......................................................................................................... 116 Odsetki od zaległego wynagrodzenia ......................................................................... 119 Wartość karty przeznaczonej do finansowania zakupu artykułów spożywczych ............................................................................................................. 120 Obowiązkowe ubezpieczenia społeczne dla przedsiębiorcy-rencisty ...................... 122 Ulga składkowa dla adwokata a zawarcie umowy zlecenia z poprzednim pracodawcą ............................................................................................................... 123 Stopa procentowa składki wypadkowej dla spółki i oddziału .................................. 124 Wcześniej wypłacona nagroda jubileuszowa w związku z sytuacją losową ............ 127 Poprzednia praca w spółce wspólnika spółki cywilnej a niższe składki ......................................................................................................... 129 Pakiet kafeteryjny dla chorego pracownika ................................................................ 131 Rekompensata za zmniejszenie odprawy .................................................................... 133 Preferencyjne składki dla lekarza w szpitalu – byłego stażysty tej placówki .......... 134 Koszt zakwaterowania pracownika opłacany przez kontrahenta zagranicznego ........................................................................................................... 136 Praca o szczególnym charakterze na część etatu ........................................................ 139 Stopa procentowa składki wypadkowej przy przejęciu spółki ................................. 141 Podstawa wymiaru składek od przychodów zatrudnionych wykonujących pracę za granicą ........................................................................................................ 143 Warunki do skorzystania z ulgi w opłacaniu składek ................................................ 145 Praca na podstawie umowy uaktywniającej i umowy zlecenia ................................ 147 Składki od umów zlecenia wykonywanych przez pracowników na rzecz pracodawcy ................................................................................................ 149 5 Płatnik składek dla pracownika/zleceniobiorcy ......................................................... 152 Wykonywanie tej samej działalności w ramach spółki cywilnej .............................. 154 Program rabatowy dla pracowników ........................................................................... 156 Termin przedawnienia roszczenia z tytułu zaległych składek .................................. 158 Składka zdrowotna dla nierezydentów ........................................................................ 160 Rozdział 3. Wyłączenia z podstawy wymiaru składek ......................................... 162 Katalog przychodów zwolnionych ze składek ............................................................... 162 Nagroda jubileuszowa .................................................................................................... 162 Projekty wynalazcze i prace badawcze ........................................................................ 164 Odprawy z tytułu przejścia na emeryturę lub rentę ................................................... 165 Odprawy, odszkodowania, rekompensaty z tytułu rozwiązania umowy o pracę ......................................................................................................... 166 Odszkodowanie z tytułu zakazu konkurencji ............................................................. 167 Odprawa z tytułu powołania do służby wojskowej .................................................... 168 Świadczenia bhp ............................................................................................................. 168 Środki ochrony indywidualnej ..................................................................................... 169 Odszkodowania za utratę lub uszkodzenie przedmiotów osobistego użytku ........ 170 Ekwiwalenty za prywatny sprzęt pracownika ............................................................. 171 Ubiór służbowy ............................................................................................................... 171 Posiłki dla załogi ............................................................................................................. 172 Rozliczanie jazd lokalnych ............................................................................................ 173 Świadczenia związane z przeniesieniem służbowym ................................................ 174 Podróże służbowe ........................................................................................................... 175 Regulacje zakładowe ..................................................................................................... 178 Praca za granicą .............................................................................................................. 178 Dodatki walutowe i dewizowe ...................................................................................... 180 Dodatek za rozłąkę i strawne ........................................................................................ 181 Pomoc z ZFŚS ................................................................................................................. 181 Rehabilitacja niepełnosprawnych ................................................................................. 184 Wypłaty za czas choroby ................................................................................................ 184 Uzupełnienie zasiłku chorobowego ............................................................................. 185 Ulga przy zakupie towarów lub usług .......................................................................... 185 Nabycie biletów przez pracodawcę .............................................................................. 186 Zwrot poniesionych wydatków .................................................................................... 187 Zwolnienia ze składek na podstawie przepisów szczególnych ................................. 188 Nagrody za wyniki sportowe ........................................................................................ 188 Podnoszenie kwalifikacji przez pracownika ............................................................... 188 Zwolnienia ze składek przychodów zleceniobiorcy ................................................... 188 Wartość świadczeń w naturze ....................................................................................... 189 Wyłączenia ze składek w świetle interpretacji ZUS, NFZ, orzecznictwa i komentarzy ekspertów ............................................................................................................ 190 6 Vademecum płatnika składek Spis treści Pakiety medyczne i ubezpieczenia na życie ................................................................ 190 Dodatkowa odprawa dla pracowników ....................................................................... 193 Rekompensata za likwidację „jubileuszówki” ............................................................ 195 Sfinansowanie przez pracodawcę zaległych składek w części należnej od pracownika .......................................................................................................... 196 Karnety sportowe ze środków obrotowych ................................................................. 199 Pakiet medyczny dla pracownika na urlopie macierzyńskim i ojcowskim ............ 201 Zryczałtowana kwota ekwiwalentu za pranie odzieży roboczej .............................. 204 Nagrody za pomysły racjonalizatorskie ....................................................................... 206 Kupony lunchowe na posiłek w barze ........................................................................ 208 Diety dla zleceniobiorcy wykonującego pracę za granicą ......................................... 210 Wstępne badania lekarskie zleceniobiorcy ................................................................. 211 Dodatki za rozłąkę dla oddelegowanych do pracy za granicą ................................. 214 Zadośćuczynienie pieniężne dla poszkodowanego w wypadku przy pracy ........... 216 Przychód z tytułu wycieczki sfinansowanej z ZFŚS ................................................... 218 Wartość paczek zakupionych z niewykorzystanych środków ZFŚS po rezygnacji z jego tworzenia .............................................................................. 219 Dodatkowe świadczenia w związku z rozwiązaniem umowy za porozumieniem stron ......................................................................................... 221 Wartość upominku będącego integralną częścią nagrody jubileuszowej ............... 223 7 Od redakcji, choć ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych i przepisy do niej wykonawcze obowiązują już kilkanaście lat, rodzą w dalszym ciągu wiele problemów i wąt- pliwości. Z praktyki wiadomo, że płatnicy mają najczęściej najwięcej kłopotów z poprawnym ustaleniem obowiązku ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego, prawidłowym wskazaniem podstawy wymiaru składek, oszaco- waniem, który przychód jest zwolniony z obligatoryjnego opłacania należności wobec ZUS. Świadczą o tym liczne wnioski, które płatnicy składają do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o wydanie interpretacji indywidualnej. W niniejszej publikacji, oprócz merytorycznego wstępu do każdego rozdziału, prezentujemy najciekawsze decyzje ZUS, NFZ i wyroki sądów, które zapadły w indywidualnych sprawach płatników w zakresie ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdro- wotnego. Przedstawiamy komentarze ekspertów – w głównej mierze specjalistów z Centrali ZUS, radców prawnych, księgowych – do opublikowanych interpre- tacji. Warto się z nimi zapoznać, zwłaszcza, że niejednokrotnie są kontrowersyj- ne w odniesieniu do stanowiska Zakładu. Mamy nadzieję, że publikacja okaże się przydatna Czytelnikom w praktyce zawodowej, bo choć zawarte w niej interpreta- cje dotyczą jednostkowych spraw, to jednak wskazują określoną opinię istotnych dla płatników organów w trudnych kwestiach ubezpieczeniowych. Poniżej wskazujemy główne akty prawne, użyte w książce, na które powołano się w decyzjach ZUS i NFZ oraz komentarzach ekspertów: ustawa systemowa – ustawa z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jedn. Dz.U. z 2013 r. , poz. 1442 ze zm.), ustawa zdrowotna – ustawa z 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdro- wotnej finansowanych ze środków publicznych (tekst jednolity: Dz. U. z 2008 r. nr 164, poz. 1027 ze zm.), ustawa wypadkowa – ustawa z 30 października 2002 r.o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (tekst jedn.: Dz.U. z 2009 r. nr 167, poz. 1322 ze zm.), ustawa o ZFŚS – ustawa z 4 marca 1994 r. o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych (tekst jedn.: Dz.U. z 2012 r. poz. 592 ze zm.), ustawa o PIT – ustawa z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fi- zycznych (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz.361 ze zm.), rozporządzenie składkowe – rozporządzenie ministra pracy i polityki so- cjalnej z 18 grudnia 1998 r. w sprawie szczegółowych zasad ustalania podsta- wy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe (Dz.U. nr 161, poz. 1106 ze zm.), rozporządzenie o podróżach służbowych – rozporządzenie ministra pracy i po- lityki społecznej z 29 stycznia 2013 r. w sprawie należności przysługujących pra- cownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej (Dz.U. z 2013 r. poz. 167). 8 Vademecum płatnika składek Rozdział 1 Zasady podlegania ubezpieczeniom społecznym i ubezpieczeniu zdrowotnemu Rozstrzyganie, kto podlega ubezpieczeniom społecznym obowiązkowo, kto do- browolnie, a kto nie może do nich przystąpić w ogóle, czasami może sprawiać kłopoty. Dlatego warto zapoznać się z tym rozdziałem, dzięki któremu Czytelnik dowie się, kogo należy objąć ubezpieczeniami społecznymi obowiązkowo, kogo dobrowolnie, a kto w ogóle nie może lub nie musi być nimi objęty. Zasady podlegania ubezpieczeniom społecznym reguluje ustawa z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jedn.: Dz.U. z 2013 r. poz. 1442 ze zm.); dalej ustawa systemowa. Wymienione są w niej tytuły, które rodzą obo- wiązek ubezpieczeń społecznych lub dają możliwość objęcia się tymi ubezpiecze- niami dobrowolnie. Należy zwrócić uwagę, że niektóre uregulowania ustawy systemowej nie dotyczą takich osób, jak: • sędziowie, • prokuratorzy, • osoby pozostające w stosunku służby (chodzi oczywiście o służbę zawodową), • obywatele państw obcych, których pobyt na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej nie ma charakteru stałego i którzy są zatrudnieni w obcych przedstawicielstwach dyplomatycznych i urzędach konsularnych, misjach, misjach specjalnych lub insty- tucjach międzynarodowych, o ile umowy międzynarodowe nie stanowią inaczej, • rolnicy prowadzący wyłącznie działalność rolniczą i podlegający z tego tytułu ubezpieczeniu społecznemu rolników. Rolnicy prowadzący działalność rolniczą podlegają z tego tytułu ubezpieczeniu społecznemu rolników. Rolnik, który rozpocznie prowadzenie pozarolniczej dzia- łalności gospodarczej lub rozpocznie współpracę przy prowadzeniu tej działalno- ści, podlega nadal ubezpieczeniu rolników, pod warunkiem że: • pozostawał w ubezpieczeniu rolników nieprzerwanie przez co najmniej 3 lata przed rozpoczęciem działalności, 9 • w terminie 14 dni od dnia rozpoczęcia wykonywania pozarolniczej działalno- ści gospodarczej lub rozpoczęcia współpracy przy prowadzeniu tej działalności złoży w KRUS oświadczenie o kontynuowaniu ubezpieczenia rolniczego. Nieza- chowanie tego terminu jest równoznaczne z ustaniem ubezpieczenia rolnicze- go z końcem kwartału, w którym rolnik rozpoczął wykonywanie pozarolniczej działalności gospodarczej lub współpracę przy prowadzeniu tej działalności, • jednocześnie nadal prowadzi działalność rolniczą lub stale pracuje w gospo- darstwie rolnym obejmującym obszar użytków rolnych powyżej 1 ha przeli- czeniowego lub w dziale specjalnym, • nie jest pracownikiem i nie pozostaje w stosunku służbowym, • nie ma ustalonego prawa do emerytury lub renty albo do świadczeń z ubez- pieczeń społecznych, • kwota należnego podatku dochodowego za poprzedni rok podatkowy od przy- chodów z pozarolniczej działalności gospodarczej nie przekracza ustalonej prze- pisami danej kwoty, którą należy udokumentować zaświadczeniem właściwego naczelnika urzędu skarbowego i złożyć w KRUS, chyba że w poprzednim roku podatkowym działalność pozarolnicza nie była prowadzona; zaświadczenie urzędu skarbowego należy składać corocznie w KRUS, w terminie do 31 maja każdego roku podatkowego. Rolnicy prowadzący działalność rolniczą i podlegający z tego tytułu ubezpie- czeniu społecznemu rolników, którzy podejmą dodatkowo jakąkolwiek inną działalność, np. nawiążą umowę o pracę lub umowę zlecenia, będą podlegać ubezpieczeniom społecznym z tych tytułów. Nie ma przy tym znaczenia, że podlegają ubezpieczeniu społecznemu rolników. Wszystkie osoby (oprócz tych, których nie obejmuje ustawa systemowa), które po- dejmą działalność zarobkową – bez względu na formę tej działalności – podlegają ubezpieczeniom społecznym zgodnie z postanowieniami ustawy systemowej. Ubezpieczenia społeczne obejmują kilka rodzajów ubezpieczeń: • ubezpieczenie emerytalne, • ubezpieczenia rentowe, • ubezpieczenie chorobowe (ubezpieczenie w razie choroby i macierzyństwa), • ubezpieczenie wypadkowe (ubezpieczenie z tytułu wypadków przy pracy i cho- rób zawodowych). 10 Vademecum płatnika składek Zasady podlegania ubezpieczeniom społecznym i ubezpieczeniu zdrowotnemu Podstawowym obowiązkiem pracodawcy – płatnika składek jest ustalenie, czy za- trudnienie (umowa, na podstawie której dana osoba wykonuje pracę): • rodzi obowiązek ubezpieczeń społecznych, • czy też daje tylko możliwość objęcia się ubezpieczeniami dobrowolnie na wnio- sek zainteresowanego. Trzeba pamiętać, że może się także zdarzyć, że w danym przypadku ustawa syste- mowa nie przewiduje ani obowiązku, ani dobrowolności objęcia ubezpieczenia- mi. Oznacza to, że osoba w ogóle nie podlega z danego tytułu ubezpieczeniom. Ubezpieczenia emerytalne i rentowe Najważniejsze znaczenie mają ubezpieczenie emerytalne i ubezpieczenia rento- we. Wiąże się to z tym, że podleganie ubezpieczeniom chorobowemu i wypadko- wemu jest konsekwencją podlegania ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym. Powiązanie to występuje niezależnie od tego, czy ktoś jest objęty ubezpieczeniem obowiązkowo, czy dobrowolnie. Nie ma możliwości podlegania tylko jednemu z tych ubezpieczeń. Jeżeli dana osoba podlega ubezpieczeniu emerytalnemu obo- wiązkowo, to również ubezpieczenia rentowe są dla niej obowiązkowe. Jeżeli zaś ubezpieczeniu emerytalnemu podlega dobrowolnie, to i objęcie ubezpieczenia- mi rentowymi jest dla niej dobrowolne. Należy pamiętać, że opłacanie składek na ubezpieczenia emerytalno-rentowe uprawnia ubezpieczonego do otrzymania świadczeń: • emerytalnych (emerytur) oraz • rentowych (rent). Obowiązkowe ubezpieczenia emerytalno-rentowe Obowiązkowo ubezpieczeniu emerytalnemu i ubezpieczeniom rentowym podlegają: 1. Pracownicy. Trzeba pamiętać, że zgodnie z ustawą systemową pracownikiem jest: • osoba pozostająca w stosunku pracy, • osoba wykonująca pracę na podstawie: – umowy agencyjnej, – umowy zlecenia lub 11 – innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z kc stosuje się przepi- sy dotyczące zlecenia albo – umowy o dzieło, jeżeli umowę taką zawarła z pracodawcą, z którym pozostaje w stosunku pracy lub jeżeli w ramach takiej umowy wykonuje pracę na rzecz pracodawcy, z którym pozostaje w stosunku pracy. Opłacanie składek na ubezpieczenia emerytalno-rentowe uprawnia ubezpieczo- nego do otrzymania świadczeń: • emerytalnych (emerytur) oraz • rentowych (rent). Należy zwrócić uwagę, że pracownicy spełniający kryteria określone dla osób współpracujących przy prowadzeniu pozarolniczej działalności gospodarczej lub współpracujących przy wykonywaniu umowy zlecenia – do celów ubezpieczeń społecznych są traktowani jako osoby współpracujące (np. matka zatrudniona u syna na podstawie umowy o pracę, mąż u żony). Oznacza to, że podlegają oni ubezpieczeniom na zasadach określonych dla osób współpracujących, a nie na zasadach określonych dla pracowników. 2. Osoby wykonujące pracę nakładczą. Za osobę wykonującą pracę nakładczą uważa się osobę zatrudnioną na podsta- wie umowy o pracę nakładczą. 3. Członkowie rolniczych spółdzielni produkcyjnych i spółdzielni kółek rolniczych. Członkami spółdzielni są: • członek rolniczej spółdzielni produkcyjnej, • członek innej spółdzielni zajmującej się produkcją rolną, • członek spółdzielni kółek rolniczych, zajmujących się produkcją rolną, dzia- łających na podstawie przepisów ustawy z 16 września 1982 r. – Prawo spół- dzielcze (tekst jedn.: Dz.U. z 2013 r. poz. 1443), który wykonuje pracę na rzecz spółdzielni na innej podstawie niż stosunek pracy lub wytwarza na jej rzecz produkty rolne w prowadzonym przez siebie gospodarstwie. Na równi z członkiem spółdzielni traktuje się inne osoby, które wykonują pracę w spół- dzielni lub w gospodarstwie rolnym spółdzielni na innej podstawie niż stosunek pracy: 12 Vademecum płatnika składek Zasady podlegania ubezpieczeniom społecznym i ubezpieczeniu zdrowotnemu • niebędące jej członkami oraz • wynagradzane według zasad obowiązujących członków spółdzielni, w tym kan- dydatów na członka spółdzielni. 4. Osoby wykonujące pracę na podstawie umów cywilnoprawnych. Dotyczy to osób wykonujących czynności na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia albo innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z kc. stosuje się przepisy dotyczące zlecenia, oraz osób z nimi współpracujących (da- lej: zleceniobiorcy), bez względu na długość umowy, nawet jeżeli jest to umowa jednodniowa. Uczniowie szkół ponadpodstawowych, gimnazjów, szkół ponadgimnazjalnych i studenci do ukończenia 26 lat nie podlegają ubezpieczeniom z tytułu wyko- nywania pracy na podstawie umowy zlecenia czy umowy agencyjnej ani obo- wiązkowo, ani dobrowolnie. Ważne Za osobę współpracującą ze zleceniobiorcami uważa się: • małżonka, • dzieci własne, dzieci drugiego małżonka i dzieci przysposobione, • rodziców, macochę i ojczyma oraz • osoby przysposabiające, jeżeli pozostają ze zleceniobiorcami we wspólnym gospodarstwie domowym i współpracują przy wykonywaniu umowy agencyjnej lub umowy zlecenia. 5. Osoby prowadzące działalność pozarolniczą. Obowiązkowe ubezpieczenia społeczne dotyczą osób prowadzących działalność gospodarczą , twórców, artystów, osoby prowadzące działalność w zakresie wol- nego zawodu: a) w rozumieniu przepisów o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektó- rych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne, b) z której przychody są przychodami z działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych, oraz wspólników jednoosobowej spółki z o.o., wspólników spółki jawnej, koman- dytowej lub partnerskiej, a także osób z nimi współpracujących. 13 Za osobę prowadzącą pozarolniczą działalność uważa się także osobę prowadzącą nie- publiczną szkołę, placówkę lub ich zespół, na podstawie przepisów o systemie oświaty. Za osobę współpracującą z osobami prowadzącymi działalność pozarolniczą uważa się: • małżonka, • dzieci własne, dzieci drugiego małżonka i dzieci przysposobione, • rodziców, macochę i ojczyma oraz osoby przysposabiające, jeżeli pozostają z prowadzącymi działalność pozarolniczą we wspólnym gospodarstwie domo- wym i współpracują przy prowadzeniu tej działalności. Osobą współpracującą z osobą prowadzącą działalność pozarolniczą nie jest oso- ba, z którą została zawarta umowa o pracę w celu przygotowania zawodowego. Ważne Przykład Umowa o przygotowanie zawodowe Pan Adam Chojnacki prowadzi duży warsztat mechaniczny. Jego syn – Maciej, 18-letni uczeń technikum mechanicznego współpracuje z nim przy prowadzeniu tej działalności i spełnia kryteria dla osoby współpracującej. Do celów ubezpiecze- niowych traktowany jest jak osoba współpracująca. Wystarczy jednak, że pan Adam zawrze z nim umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego, syn będzie trakto- wany dla celów ubezpieczeniowych jak pracownik, a nie jak osoba współpracująca. 6. Posłowie i senatorowie pobierający uposażenie oraz posłowie do Parlamentu Europejskiego. 7. Stypendyści sportowi są to osoby pobierające stypendia sportowe, z wyjąt- kiem osób uczących się lub studiujących. Podlegają oni ubezpieczeniom społecznym z tytułu bycia stypendystą sportowym, jeżeli nie podlegają ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym z innego tytułu. 8. Pobierający stypendium słuchacze Krajowej Szkoły Administracji Publicznej. 9. Osoby wykonujące odpłatnie pracę na podstawie skierowania do pracy, w cza- sie odbywania kary pozbawienia wolności lub tymczasowego aresztowania. 10. Osoby pobierające zasiłek dla bezrobotnych, świadczenie integracyjne lub sty- pendium w okresie odbywania szkolenia, stażu lub przygotowania zawodowe- go w miejscu pracy, na które zostali skierowani przez powiatowy urząd pracy. 14 Vademecum płatnika składek Zasady podlegania ubezpieczeniom społecznym i ubezpieczeniu zdrowotnemu 11. Osoby pobierające stypendium w okresie odbywania szkolenia, stażu lub przygoto- wania zawodowego dorosłych, na które zostały skierowane przez inne niż powiato- wy urząd pracy podmioty kierujące na szkolenie staż lub przygotowanie zawodowe. 12. Osoby pobierające stypendium na podstawie przepisów o promocji zatrud- nienia i instytucjach rynku pracy w okresie odbywania studiów podyplomo- wych i niepozostawania w zatrudnieniu. 13. Duchowni. Za osobę duchowną uważa się duchownego, członków zakonów męskich i żeńskich Kościoła katolickiego, innych Kościołów i związków wy- znaniowych, z wyjątkiem alumnów seminariów duchownych, nowicjuszów, postulantów i juniorystów, którzy nie ukończyli 25. lat. 14. Żołnierze niezawodowi w służbie czynnej. 15. Osoby odbywające służbę zastępczą. 16. Funkcjonariusze Służby Celnej. 17. Osoby przebywające na urlopach wychowawczych lub pobierające zasiłek macierzyński albo zasiłek w wysokości zasiłku macierzyńskiego. 18. Osoby pobierające świadczenia socjalne wypłacane w okresie urlopu oraz osoby pobierające zasiłek socjalny wypłacany na czas przekwalifikowania za- wodowego i poszukiwania nowego zatrudnienia, osoby pobierają-ce wy na- grodzenie przysługujące w okresie korzystania ze świadczenia górniczego albo w okresie korzystania ze stypendium na przekwalifikowanie, wynikają- ce z odrębnych przepisów lub układów zbiorowych pracy, osoby pobierające świadczenie szkoleniowe wypłacone po ustaniu zatrudnienia. 19. Osoby pobierające świadczenie szkoleniowe wypłacane po ustaniu zatrudnienia. Dobrowolne ubezpieczenia emerytalno-rentowe Od 1 stycznia 2013 r. prawo do objęcia ubezpieczeniami emerytalnym i rentowy- mi przysługuje osobom, które nie spełniają warunków do podlegania tym ubez- pieczeniom obowiązkowo. Jeżeli okres dobrowolnego objęcia ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi przekracza 10 lat, nie obowiązuje gwarancja wypłaty mi- nimalnego świadczenia, w wypadku gdy stan własnego konta ubezpieczeniowego nie będzie go zapewniał. Ubezpieczenie chorobowe Podobnie jak w przypadku ubezpieczeń emerytalnego i rentowych, ustawa syste- mowa wskazuje: 15 • które osoby podlegają ubezpieczeniu chorobowemu obowiązkowo, a które tylko dobrowolnie, • dla których osób ubezpieczenia chorobowego w ogóle nie przewidziano. Ubezpieczenie chorobowe nie może funkcjonować samoistnie. Oznacza to, że nie można z danego tytułu podlegać tylko ubezpieczeniu chorobowemu, bez podlegania ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym. Ważne Obowiązkowe ubezpieczenie chorobowe Obowiązkowo ubezpieczeniu chorobowemu podlegają: • pracownicy, • członkowie rolniczych spółdzielni produkcyjnych i spółdzielni kółek rolniczych, • osoby odbywające służbę zastępczą. Dobrowolne ubezpieczenie chorobowe Dobrowolnie (na swój wniosek) ubezpieczeniu chorobowemu podlegają osoby objęte obowiązkowymi ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi: • wykonujące pracę nakładczą, • wykonujące czynności na podstawie: umowy agencyjnej, umowy zlecenia, innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z kc stosuje się przepisy doty- czące zlecenia, oraz osoby z nimi współpracujące, • prowadzące działalność pozarolniczą oraz osoby z nimi współpracujące, • wykonujące odpłatnie pracę na podstawie skierowania do pracy w czasie odby- wania kary pozbawienia wolności lub tymczasowego aresztowania, • duchowni. Pozostałe osoby (tzn. te, które nie podlegają ubezpieczeniu chorobowemu obo- wiązkowo i nie mogą objąć się nim dobrowolnie) podlegające ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym nie mogą zostać objęte ubezpieczeniem chorobowym. Objęcie ubezpieczeniem chorobowym i opłacanie składki na to ubezpieczenie jest podstawą nabycia prawa do świadczeń w razie choroby i macierzyństwa, tj.: • zasiłku chorobowego, • zasiłku macierzyńskiego, • świadczenia rehabilitacyjnego. 16 Vademecum płatnika składek Zasady podlegania ubezpieczeniom społecznym i ubezpieczeniu zdrowotnemu Osoby, które mają możliwość dobrowolnego objęcia się ubezpieczeniem choro- bowym, a które nie skorzystają z niej, w razie choroby nie otrzymają wcześniej wymienionych świadczeń. Przykładowo, jeżeli ciężarna kobieta prowadząca po- zarolniczą działalność nie przystąpi do ubezpieczenia chorobowego, nie otrzyma świadczeń z tytułu choroby i macierzyństwa. Ubezpieczenie wypadkowe Ubezpieczeniu wypadkowemu podlega się albo obowiązkowo, albo nie podlega się w ogóle. Nie ma możliwości objęcia się tym ubezpieczeniem dobrowolnie, na swój wniosek. Ubezpieczenie wypadkowe – podobnie jak ubezpieczenie choro- bowe – nie może istnieć samoistnie. Oznacza to, że ubezpieczony nie może być objęty z danego tytułu tylko ubezpieczeniem wypadkowym, czyli musi podlegać ubezpieczeniom emerytalno-rentowym. Podleganie ubezpieczeniu wypadkowemu daje prawo do uzyskania świadczeń pieniężnych z powodu wypadku przy pracy lub choroby zawodowej. Obowiązkowe ubezpieczenie wypadkowe Ubezpieczenie wypadkowe jest obowiązkowe dla osób, które podlegają ubezpie- czeniu emerytalnemu i ubezpieczeniom rentowym. Nie należy jednak zapominać o wyjątkach od tej głównej zasady. Spośród osób objętych obowiązkowo ubezpieczeniami emerytalnym i rentowy- mi ubezpieczeniu wypadkowemu nie podlegają: • bezrobotni, pobierający zasiłek dla bezrobotnych lub świadczenie integracyjne, • osoby wykonujące pracę nakładczą, • żołnierze niezawodowi w służbie czynnej, • osoby przebywające na urlopach wychowawczych lub pobierające zasiłek macie- rzyński albo zasiłek w wysokości zasiłku macierzyńskiego, • osoby pobierające świadczenia socjalne wypłacane w okresie urlopu oraz osoby pobierające zasiłek socjalny wypłacany na czas przekwalifikowania zawodowego i poszukiwania nowego zatrudnienia, a także osoby pobierające wynagrodzenie przysługujące w okresie korzystania ze świadczenia górniczego albo w okre- sie korzystania ze stypendium na przekwalifikowanie, wynikające z odrębnych przepisów lub układów zbiorowych pracy, 17 • osoby pobierające stypendium na podstawie przepisów o promocji zatrudnie- nia i instytucjach rynku pracy w okresie odbywania studiów podyplomowych i niepozostawania w zatrudnieniu. Ważne Do 31 grudnia 2009 r. ubezpieczeniu wypadkowemu nie podlegali zleceniobiorcy i osoby z nimi współpracujące, jeżeli wykonywali pracę poza siedzibą lub miej- scem prowadzenia działalności zleceniodawcy. Ta zasada przestała obowiązywać z dniem 1 stycznia 2010 r. i w konsekwencji zleceniobiorcy podlegają ubezpie- czeniu wypadkowemu bez względu na miejsce wykonywania pracy. Ubezpieczenie zdrowotne Ubezpieczenie zdrowotne regulują przepisy ustawy z 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (tekst jedn.: Dz.U. z 2008 r. nr 164, poz. 1027 ze zm.) zwanej ustawą zdrowotną. Osoby podlegające obowiąz- kowi ubezpieczenia zdrowotnego zostały wymienione w art. 66 tej ustawy. Osoba, która nie podlega ubezpieczeniu zdrowotnemu obowiązkowo, może ubezpieczyć się dobrowolnie. W tym celu musi złożyć pisemny wniosek w Narodowym Fundu- szu Zdrowia, jeżeli ma miejsce zamieszkania na terytorium Polski. Osoba taka zo- stanie objęta ubezpieczeniem zdrowotnym z dniem określonym w umowie zawartej z NFZ, a przestaje podlegać temu ubezpieczeniu z dniem rozwiązania umowy lub po upływie miesiąca nieprzerwanej zaległości w opłacaniu składek. Warto podkreślić, iż osoba ubezpieczona – obowiązkowo lub dobrowolnie – ma obowiązek zgłosić do ubezpieczenia członków rodziny. Przez członka rodziny rozumie się następujące osoby: • dziecko własne, dziecko małżonka, dziecko przysposobione, wnuka albo dzie- cko obce, dla którego ustanowiono opiekę, albo dziecko obce w ramach rodziny zastępczej, do ukończenia przez nie 18 lat, a jeżeli kształci się dalej – do ukoń- czenia 26 lat, natomiast jeżeli posiada orzeczenie o znacznym stopniu niepeł- nosprawności lub inne traktowane na równi – bez ograniczenia wieku. Należy zaznaczyć, iż również dziadkowie mogą zgłaszać wnuki do ubezpieczenia zdrowotnego, ale tylko wtedy, gdy żaden z rodziców nie podlega obowiązkowi 18 Vademecum płatnika składek Zasady podlegania ubezpieczeniom społecznym i ubezpieczeniu zdrowotnemu ubezpieczenia zdrowotnego lub nie jest osobą uprawnioną do świadczeń opieki zdrowotnej na podstawie przepisów o koordynacji z tytułu wykonywania pracy lub pracy na własny rachunek albo ubezpieczeniu dobrowolnemu, • małżonka, • wstępnych pozostających z ubezpieczonym we wspólnym gospodarstwie domowym. Obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego przy kilku tytułach W przypadku gdy ubezpieczony uzyskuje przychody z więcej niż jednego tytułu do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego, składka na ubezpieczenie zdrowotne opłacana jest z każdego z tych tytułów odrębnie. W przypadku gdy w ramach jednego z tytułów do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotne- go ubezpieczony uzyskuje więcej niż jeden przychód, składka na ubezpieczenie zdrowotne jest opłacana od każdego z uzyskanych przychodów odrębnie. Zbieg tytułów do ubezpieczenia zdrowotnego W przypadku zbiegu tytułów do obowiązkowego ubezpieczenia zdrowotnego składka finansowana z budżetu państwa opłacana jest tylko wtedy, gdy nie ma in- nej podstawy do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia. W sytuacji gdy w każdym z tych tytułów składka jest finansowana przez budżet państwa, opłaca się ją wy- łącznie z tytułu, który powstał najwcześniej. Jeżeli dwa tytuły do objęcia obo- wiązkiem ubezpieczenia, w których składka finansowana jest z budżetu państwa, powstają w tym samym dniu, składka jest opłacana z pierwszego zgłoszonego ty- tułu do objęcia ubezpieczeniem zdrowotnym. Umowy cywilnoprawne a ubezpieczenia społeczne Najczęściej zawieranymi umowami cywilnoprawnymi, na podstawie których wy- konuje się określone prace, są: • umowa o dzieło, • umowa zlecenia. Umowa o dzieło W ramach umowy o dzieło osoba przyjmująca zamówienie zobowiązuje się do wykonania oznaczonego dzieła jako świadczenia jednorazowego. Umowa ta jest umową rezultatu, a nie umową działania. Nie ma więc znaczenia, w jaki sposób został osiągnięty cel, jakim jest wykonanie zamówionego dzieła. Ważny jest sam 19 rezultat. Trzeba zwrócić uwagę, że jest to świadczenie jednorazowe, co oznacza, że wraz z przekazaniem wykonanego dzieła umowa zostaje zakończona (rozwiązana). Umowa o dzieło nie jest, zgodnie z ustawą systemową, samodzielnym tytułem rodzącym obowiązek ubezpieczeń społecznych. Ważne Nie wszystkie jednak prace mogą stać się przedmiotem umowy o dzieło. Stwo- rzenie dzieła to np. uszycie ubrania, wykonanie obuwia, wybudowanie domu mieszkalnego lub innego obiektu, opracowanie dzieła naukowego czy artystycz- nego, wykonanie rysunku albo planu technicznego, sporządzenie kalkulacji ra- chunkowej czy bilansu, opracowanie opinii. Obowiązkowe ubezpieczenia społeczne w przypadku umowy o dzieło dotyczą osób, które: • zawarły taką umowę z własnym pracodawcą (mają zawartą z nim umowę o pracę) lub, z wykonują pracę w ramach takiej umowy na rzecz własnego pracodawcy. Osoby, które zawarły umowę o dzieło z własnym pracodawcą, traktowane są jako pracownicy. W konsekwencji składki z tytułu umowy o dzieło są takie jak w przy- padku pracownika, tj. obowiązkowe składki na ubezpieczenia emerytalne, rento- we, chorobowe i wypadkowe. Aby obliczyć podstawę wymiaru składek pracownika, z którym została zawarta umowa o dzieło, przychód z tytułu tej umowy należy doliczyć do przychodu ze stosunku pracy. Ważne Umowa zlecenia Podpisując umowę zlecenia, przyjmujący zlecenie zobowiązuje się do wykona- nia określonej czynności prawnej na rzecz zleceniodawcy. Należy pamiętać, że do umów o świadczenie usług stosuje się odpowiednio przepisy o zleceniu (art. 750 kc). Oznacza to, że umowy zlecenia mogą obejmować nie tylko czynności praw- ne, ale także wykonywanie usług (np. sprzątanie). 20 Vademecum płatnika składek Zasady podlegania ubezpieczeniom społecznym i ubezpieczeniu zdrowotnemu Ustalając, czy z tytułu wykonywania pracy w ramach umowy zlecenia lub umowy o dzieło istnieje obowiązek opłacania składek na ubezpieczenia społeczne, płat- nik powinien korzystać z przepisów ustawy systemowej (art. 6, 8 i 9 tej ustawy). Osoby wykonujące pracę wyłącznie na podstawie: umowy zlecenia, innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z kc stosuje się przepisy dotyczące zlecenia, umo- wy agencyjnej podlegają obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym. Wyżej wymienione osoby trzeba zgłosić do ubezpieczeń emerytalnego i rento- wych w ciągu 7 dni od daty powstania obowiązku ubezpieczenia, tj. od dnia ozna- czonego w umowie jako dzień rozpoczęcia wykonywania umowy. Pozostaną one w ubezpieczeniu do dnia rozwiązania lub wygaśnięcia umowy. Osoby zatrudnione na podstawie którejkolwiek z wymienionych umów trzeba zgłosić do ubezpieczeń niezależnie od długości okresu, na który umowa została zawarta (nawet w przypadku umów jednodniowych). Zleceniobiorcy objęci obowiązkowo z tytułu umowy zlecenia (agencji lub innej umowy, do której zgodnie z kc stosuje się przepisy dotyczące zlecenia) ubez- pieczeniami emerytalnym i rentowymi mogą dobrowolnie, na swój wniosek objąć się ubezpieczeniem chorobowym. Podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne w przypadku zlecenio- biorców stanowi: przychód – jeżeli w umowie agencyjnej, umowie zlecenia albo w innej umowie o świadczenie usług, do której zgodnie z kc stosuje się przepisy dotyczące zlecenia, określono odpłatność za jej wykonanie kwotowo lub w kwo- towej stawce godzinowej lub akordowej albo prowizyjnie, z kwotą zadeklarowaną przez zleceniobiorcę, nie niższą jednak niż kwota minimalnego wynagrodzenia, jeżeli wynagrodzenie zostało ustalone w inny sposób niż wymienione wyżej. Wszyscy zleceniobiorcy, bez względu na miejsce wykonywania pracy, podlegają ubezpieczeniu wypadkowemu. Ważne Zdarza się, że umowa zlecenia dla danej osoby nie jest jedynym tytułem rodzącym obo- wiązek ubezpieczeń społecznych. Wtedy, aby ustalić, czy z tytułu wykonywanej umowy 21 zlecenia zleceniodawca ma obowiązek opłacać składki za zleceniobiorcę, czy nie, musi wziąć pod uwagę określone w ustawie systemowej zasady zbiegu tytułów ubezpieczeń. Wyjątkowe rozwiązanie podlegania ubezpieczeniom dotyczy zleceniobiorców, któ- rzy umowę zlecenia, agencji lub inną umowę o świadczenie usług zawarli z włas- nym pracodawcą lub jeżeli w ramach takiej umowy wykonują pracę na rzecz tego pracodawcy. Są oni wówczas traktowani jak pracownicy. Oznacza to, że podlega- ją obowiązkowo wszystkim ubezpieczeniom, tj. emerytalnemu, rentowym, cho- robowemu i wypadkowemu. Przychód osiągany w ramach tych umów wlicza się do przychodu z tytułu stosunku pracy. Suma tych przychodów stanowi podsta- wę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne. Podleganie ubezpieczeniom w świetle interpretacji ZUS, NFZ, orzecznictwa i komentarzy ekspertów Kwestie obowiązkowych i dobrowolnych ubezpieczeń społecznych oraz ubezpieczenia zdrowotnego stały się tematem wielu interpretacji indywidualnych, wydanych przez ZUS, uchwał i wyroków sądowych. Choć zapadły w konkretnych, jednostkowych sprawach, mogą być wskazówką dla innych pracodawców/płatników (także zlece- niodawców), jak należy postępować, by poprawnie rozliczyć się z obowiązków wobec ZUS, a tym samym uniknąć przykrych konsekwencji. Należy tu mieć na względzie szczególnie skutki finansowe (grzywny, odsetki, kary pieniężne) niewywiązania się z nałożonych zobowiązań ubezpieczeniowych lub niezgodnego z prawem wykonania takich obowiązków Wartościowe dla płatników są też komentarze ekspertów do wydanych decyzji i orzeczeń. W tym rozdziale prezentujemy najciekawsze z nich. Zasady oskładkowania przy kilku umowach zlecenia Problem płatnika Wnioskodawca zamierza zawrzeć umowę zlecenia z osobą, która wykonuje już taką umowę w innej firmie. Z tego tytułu opłacane są za nią składki na ubezpieczenia emerytalne, rentowe, wypadkowe i ubezpieczenie zdrowotne. Podstawa wymiaru jest niższa od płacy minimalnej. Czy z tytułu drugiej umowy zleceniobiorca będzie pod- legał ubezpieczeniom społecznym? Zdaniem wnioskodawcy, zleceniobiorca z tytułu zawartej z nim umowy obowiązkowo będzie podlegał ubezpieczeniu zdrowotnemu. 22 Vademecum płatnika składek
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Vademecum płatnika składek. Interpretacje i wyjaśnienia ZUS, orzecznictwo, komentarze ekspertów
Autor:

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: