Cyfroteka.pl

klikaj i czytaj online

Cyfro
Czytomierz
00334 005615 15384572 na godz. na dobę w sumie
Władza rodzicielska i kontakty z dzieckiem - ebook/pdf
Władza rodzicielska i kontakty z dzieckiem - ebook/pdf
Autor: , , Liczba stron: 628
Wydawca: C. H. Beck Język publikacji: polski
ISBN: 978-83-255-3820-0 Data wydania:
Lektor:
Kategoria: ebooki >> prawo i podatki >> rodzinne i opiekuńcze
Porównaj ceny (książka, ebook (-5%), audiobook).

Władza rodzicielska i kontakty z dzieckiem w serii Sądowe Komentarze Tematyczne stanowi przekrojowe kompendium praktycznej wiedzy objętej tytułowym zagadnieniem. Obejmuje swym zakresem problematykę zarówno w ujęciu prawa krajowego, jak i norm prawa międzynarodowego. Tytułową problematykę wzbogacono o aspekt sporów w transgranicznym ujęciu oraz przez pryzmat orzecznictwa Europejskiego Trybunału Praw Człowieka.

Nowością na wydawniczym rynku jest komentarz do Konwencji dotyczącej cywilnych aspektów uprowadzenia dziecka za granicę, której znaczenie i zastosowanie wydatnie wzrosło w ostatnich latach. Uzupełnieniem klasycznie rozumianej władzy rodzicielskiej jest odpowiedzialność deliktowa małoletniego i jego rodziców. W pracy omówiona został także problematyka mediacji.

Komentarz stanowi najobszerniejsze na rynku opracowanie poświęcone władzy rodzicielskiej i kontaktom z dzieckiem, obejmując problematykę zarówno w ujęciu materialnym, jak i procesowym.

Komentarz jest adresowany przede wszystkim do prawników oraz aplikantów. Ze względu na przedmiot opracowania, język oraz systematykę może być przydatny także samym adresatom norm prawa rodzinnego „uwikłanym” w spory na tle władzy rodzicielskiej lub kontaktów z dzieckiem.

 

Znajdź podobne książki Ostatnio czytane w tej kategorii

Darmowy fragment publikacji:

S¥DOWE KOMENTARZE TEMATYCZNE pod redakcj¹ Jacka Ignaczewskiego W£ADZA RODZICIELSKA I KONTAKTY Z DZIECKIEM Adam Bodnar, Agata Gójska, Jacek Ignaczewski, Leszek Kuziak, Anna Œledziñska-Simon, Robert Zegad³o 2. wydanie Wydawnictwo C. H. Beck SĄDOWE KOMENTARZE TEMATYCZNE WŁADZA RODZICIELSKA I KONTAKTY Z DZIECKIEM KOMENTARZ Polecamy nasze publikacje: Pod redakcją Marty Romańskiej REGULAMIN URZĘDOWANIA SĘDZIÓW POWSZECHNYCH. KOMENTARZ Sądowe Komentarze Tematyczne Pod redakcją Jacka Ignaczewskiego MAŁŻEŃSKIE PRAWO MAJĄTKOWE, wyd. 2 Sądowe Komentarze Tematyczne red. Jacek Ignaczewski ROZWÓD I SEPARACJA, wyd. 2 Sądowe Komentarze Tematyczne red. Jacek Ignaczewski ALIMENTY, wyd. 2 Sądowe Komentarze Tematyczne www.ksiegarnia.beck.pl SĄDOWE KOMENTARZE TEMATYCZNE pod redakcją Jacka Ignaczewskiego WŁADZA RODZICIELSKA I KONTAKTY Z DZIECKIEM KOMENTARZ 2. wydanie Adam Bodnar Doktor prawa, sekretarz Zarządu Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka Agata Gójska Doktor socjologii, adiunkt w Instytucie Stosowanych Nauk Społecznych SWPS Jacek Ignaczewski Sędzia Sądu Rejonowego w Olsztynie Leszek Kuziak Sędzia Sądu Rejonowego w Kłodzku. Od 2000 r. w Ministerstwie Sprawiedliwości – Departamencie Współpracy Międzynarodowej i Prawa Europejskiego Anna Śledzińska-Simon Doktor prawa, adiunkt, Kierownik Katedry Administracji Publicznej w WSSP „ASESOR” Robert Zegadło Sędzia Sądu Okręgowego w Warszawie, sekretarz Komisji Kodyfikacyjnej Prawa Cywilnego WYDAWNICTWO C. H. BECK WARSZAWA 2012 Władza rodzicielska i kontakty z dzieckiem, 2. wyd. Stan prawny: sierpień 2012 Redaktor serii: Jacek Ignaczewski Autorami poszczególnych rozdziałów są: Jacek Ignaczewski (1.–2.; 5.3.1.; 5.4.3.; 5.5.2.; 5.6.; 6.–9.) aktualizacja Katarzyna Pudłowska, Robert Zegadło (1.7.4.2.; 3.; 4.; 5.) Jacek Ignaczewski (3.2.; 3.3.3.; 3.4.2.; 3.4.3.) aktualizacja Katarzyna Pudłowska, Robert Zegadło Rozdział I: Rozdział II: Rozdział III: Robert Zegadło Rozdział IV: Leszek Kuziak Rozdział V: Agata Gójska Rozdział VI: Anna Śledzińska-Simon, Adam Bodnar Wydawca: Joanna Ablewicz © Wydawnictwo C. H. Beck 2012 Wydawnictwo C. H. Beck Sp. z o.o. ul. Bonifraterska 17, 00-203 Warszawa Skład i łamanie: PanDawer Druk i oprawa: Białostockie Zakłady Grafi czne ISBN 978-83-255-3819-4 ISBN e-book 978-83-255-3820-0 Spis treści Przedmowa . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . XV Wykaz skrótów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . XVII Wykaz literatury . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . XXI Rozdział I. Władza rodzicielska A. Komentarz tezowy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Kodeks rodzinny i opiekuńczy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł II. Pokrewieństwo i powinowactwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . Dział IA. Rodzice i dzieci . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rozdział II. Stosunki między rodzicami a dziećmi . . . . . . . . . . . Oddział 2. Władza rodzicielska . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Art. 92–112 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Oddział 2a. Piecza zastępcza . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Art. 1121–1128 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . B. Część opisowa . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1. Ogólna charakterystyka władzy rodzicielskiej . . . . . . . . . . 1.1. Uwagi terminologiczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1.2. Pojęcie władzy rodzicielskiej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1.3. Powstanie władzy rodzicielskiej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1.4. Wygaśnięcie władzy rodzicielskiej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1.5. Ustawowy model władzy rodzicielskiej . . . . . . . . . . . . . . . 1.6. Modyfikacje władzy rodzicielskiej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1.7. Stosunki między rodzicami a dziećmi niewchodzące w zakres władzy rodzicielskiej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1.7.1. Kontakty z dzieckiem . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1.7.2. Obowiązek rodziców i dzieci wzajemnego szacunku i wspierania się . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1.7.3. Nazwisko dziecka . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1.7.3.1. Nazwisko dziecka, co do którego istnieje domniemanie, że pochodzi od męża matki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1.7.3.2. Nazwisko dziecka, co do którego ojcostwo zostało ustalone przez uznanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1.7.3.3. Nazwisko dziecka, co do którego ojcostwo ustalono sądownie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1.7.3.4. Nazwisko dziecka w przypadku nieustalonego ojcostwa . . 1.7.3.5. Nazwisko dziecka nieznanych rodziców . . . . . . . . . . . . . . . 1.7.3.6. Nazwiska dzieci pochodzących od tych samych rodziców . . 1.7.3.7. Nadanie nazwiska pasierbowi . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1.7.3.8. Nazwiska wieloczłonowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1.7.3.9. Zmiana nazwiska w trybie administracyjnym . . . . . . . . . . . 3 3 3 3 3 3 3 26 26 32 32 32 35 37 40 41 42 43 43 45 47 47 48 49 49 49 50 50 51 52 V Spis treści 1.7.4. Miejsce zamieszkania dziecka . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1.7.4.1. Uwagi ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1.7.4.2. Miejsce zamieszkania a miejsce pobytu dziecka . . . . . . . . . 1.8. Standardy międzynarodowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1.8.1. Umowy wielostronne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1.8.2. Prawo wspólnotowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1.8.3. Rekomendacje i rezolucje . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2. Wykonywanie władzy rodzicielskiej . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2.1. Uwagi ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2.1.1. Istotna sprawa dziecka . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2.1.2. Dobro dziecka . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2.1.3. Interes społeczny . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2.1.4. Interes rodziców . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2.1.5. Racjonalne partnerstwo rodziców i dzieci . . . . . . . . . . . . . . 2.2. Wykonywanie władzy rodzicielskiej przez rodziców żyjących w rozłączeniu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2.2.1. Uwagi ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2.2.2. „Ugoda” rodziców w zakresie sposobu wykonywania władzy rodzicielskiej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2.2.3. Władza rodzicielska obojga rodziców . . . . . . . . . . . . . . . . . 2.2.3.1. Forma zgodnego porozumienia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2.2.4. Powierzenie władzy rodzicielskiej jednemu z rodziców . . . 2.2.4.1. Nakaz wydania dziecka . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2.2.5. Rozstrzygnięcie o ograniczeniu władzy rodzicielskiej . . . . 2.2.6. Charakter sprawy i skład sądu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2.2.7. Przebieg rozprawy w sprawach o określenie sposobu VI wykonywania władzy rodzicielskiej (art. 107 KRO) . . . . . . 2.3. Zmiana rozstrzygnięcia o sposobie wykonywania władzy rodzicielskiej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2.4. Wykonywanie władzy rodzicielskiej nad dzieckiem ubezwłasnowolnionym całkowicie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2.5. Pomoc sądu i innych organów państwowych w wykonywaniu władzy rodzicielskiej . . . . . . . . . . . . . . . . 2.5.1. Uwagi ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2.5.2. Odebranie dziecka . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2.5.3. Tryb postępowania . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 3. Reprezentacja dziecka . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 3.1. Przedstawicielstwo ustawowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 3.2. Czynności prawne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 3.2.1. Wyłączenie reprezentacji na podstawie art. 98 § 2 KRO . . . 3.2.2. Wyłączenia wynikające z osobistego charakteru czynności prawnej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 3.3. Reprezentacja dziecka w sprawach objętych ustawą z 5.12.1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty . . . . . 3.4. Reprezentacja dziecka w sprawach objętych ustawą z 19.8.1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego . . . . . . . . . 3.5. Postępowania przed sądami w sprawach cywilnych . . . . . . 3.6. Postępowanie administracyjne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 53 53 54 57 57 57 58 58 58 59 61 62 63 64 64 64 67 68 69 69 71 75 77 78 80 82 83 83 84 87 92 92 95 100 101 102 105 105 113 Spis treści 3.7. Postępowanie przed sądami administracyjnymi . . . . . . . . . 3.8. Postępowanie przed sądami w sprawach karnych . . . . . . . . 3.9. Postępowanie w sprawach nieletnich . . . . . . . . . . . . . . . . . . 3.10. Kurator do reprezentowania dziecka . . . . . . . . . . . . . . . . . . 4. Odpowiedzialność deliktowa małoletniego i jego rodziców . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 5. Zarząd majątkiem dziecka . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 5.1. Pojęcie i zakres zarządu majątkiem dziecka . . . . . . . . . . . . 5.2. Zarząd majątkiem dziecka a zarząd majątkiem wspólnym małżonków . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 5.3. Wykonywanie zarządu przez rodziców . . . . . . . . . . . . . . . . 5.3.1. Równoległe uprawnienia rodziców i dzieci . . . . . . . . . . . . . 5.4. Zezwolenie sądu opiekuńczego na dokonanie czynności przekraczających zakres zwykłego zarządu . . . . . . . . . . . . . 5.4.1. Uwagi ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 5.4.2. Granice zwykłego zarządu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 5.4.3. Nabycie pod tytułem darmym . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 5.4.4. Czy zezwolenie może mieć charakter blankietowy? . . . . . . 5.4.5. Zastosowanie art. 101 § 3 KRO do ugody sądowej . . . . . . . 5.4.6. Artykuł 101 § 3 KRO a rachunek bankowy małoletniego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 5.4.7. Zbieg przekroczenia zakresu zwykłego zarządu z rozstrzygnięciem sporu między rodzicami (art. 97 § 2 KRO) lub z wyłączeniem reprezentacji rodziców (art. 98 § 2 KRO) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 5.5. Zagadnienia procesowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 5.5.1. Postępowanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 5.5.2. Opłata od wniosku . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 5.6. Ustanie zarządu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6. Ograniczenie władzy rodzicielskiej w przypadku zagrożenia dobra dziecka . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6.1. Uwagi ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6.2. Przesłanki ograniczenia władzy rodzicielskiej . . . . . . . . . . 6.3. Zarządzenia trwałe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6.4. Zarządzenia doraźne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 7. Zawieszenie władzy rodzicielskiej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 7.1. Przesłanki zawieszenia władzy rodzicielskiej . . . . . . . . . . . 7.2. Zagadnienia proceduralne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 8. Pozbawienie władzy rodzicielskiej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 8.1. Uwagi ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 8.2. Trwała przeszkoda . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 8.3. Nadużywanie władzy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 8.4. Rażące zaniedbywanie obowiązków . . . . . . . . . . . . . . . . . . 8.5. Niewykorzystanie udzielonej pomocy . . . . . . . . . . . . . . . . . 8.6. Przywrócenie władzy rodzicielskiej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 8.7. Postępowanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 9. Wybrane zagadnienia proceduralne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 9.1. Działania sądu opiekuńczego z urzędu . . . . . . . . . . . . . . . . 114 114 116 117 122 133 133 135 136 140 142 142 143 146 147 147 148 151 152 152 154 154 155 155 156 157 163 166 166 168 168 168 170 170 171 174 175 176 178 178 VII Spis treści 9.1.1. Uwagi ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 9.1.2. Forma wszczęcia postępowania z urzędu . . . . . . . . . . . . . . 9.1.3. Podstawa faktyczna wszczęcia sprawy z urzędu . . . . . . . . . 9.2. Udzielanie zabezpieczenia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 9.3. Właściwość sądu opiekuńczego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 9.3.1. Pojęcie „osoba, której postępowanie dotyczy” . . . . . . . . . . 9.3.2. Sąd okręgowy jako sąd opiekuńczy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 9.3.3. Zmiana właściwości miejscowej w trakcie postępowania opiekuńczego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 9.4. Legitymacja prokuratora do wszczęcia postępowań w sprawach rodzinnych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 9.5. Wysłuchanie dziecka . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 10. Piecza zastępcza . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 10.1. Uwagi ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 10.2. Rozdział kompetencji między rodzicami dziecka a rodziną zastępczą lub placówką opiekuńczo-wychowawczą . . . . . . 10.3. Formy rodzinnej pieczy zastępczej, rodzaje rodzin zastępczych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 10.3.1. Dobór kandydatów do pełnienia funkcji rodziny zastępczej i prowadzenia rodzinnego domu dziecka . . . . . . . . . . . . . . . 10.3.2. Rodzaje rodzin zastępczych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 10.4. Formy instytucjonalnej pieczy zastępczej . . . . . . . . . . . . . . Rozdział II. Kontakty z dzieckiem A. Komentarz tezowy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Kodeks rodzinny i opiekuńczy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł II. Pokrewieństwo i powinowactwo . . . . . . . . . . . . . . . . . . Dział IA. Rodzice i dzieci . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rozdział II. Stosunki między rodzicami a dziećmi . . . . . . . . . . . Oddział 3. Kontakty z dzieckiem . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Art. 113–1136 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Kodeks postępowania cywilnego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Księga druga. Postępowanie nieprocesowe . . . . . . . . . . . . . . . . . Tytuł II. Przepisy dla poszczególnych rodzajów spraw . . . . . . . . Dział II. Sprawy z zakresu prawa rodzinnego, opiekuńczego i kurateli . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rozdział 2. Inne sprawy rodzinne oraz sprawy opiekuńcze . . . . . Oddział 2. Sprawy z zakresu stosunków między rodzicami a dziećmi . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Art. 5821 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Oddział 6. Sprawy dotyczące wykonywania kontaktów z dzieckiem . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . B. Część opisowa . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1. Europejska konwencja w sprawie kontaktów z dziećmi . . . 2. Stan prawny przed 13.6.2009 r. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 3. Stan prawny po nowelizacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . VIII 178 179 179 180 181 181 182 183 186 186 189 189 192 194 194 196 198 203 203 203 203 203 203 203 209 209 209 209 209 209 203 210 216 216 217 219 Spis treści 3.1. Kontakty niezależne od władzy rodzicielskiej . . . . . . . . . . . 3.2. Zasady regulowania kontaktów z dzieckiem . . . . . . . . . . . . 3.3. Formy kontaktów z dzieckiem . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 3.3.1. Uwagi ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 3.3.2. Kontakty z dzieckiem a odpowiedzialność za dziecko . . . . 3.3.3. Formy kontaktów w praktyce orzeczniczej . . . . . . . . . . . . . 3.3.3.1. Przebywanie z dzieckiem . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 3.4. Ograniczenie lub zakazanie kontaktów z dzieckiem . . . . . . 3.4.1. Uwagi ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 3.4.2. Ograniczenie kontaktów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 3.4.3. Zakazanie kontaktów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 3.5. Zmiana orzeczenia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 3.6. Kontakty dziecka z osobami bliskimi, innymi niż rodzice . 3.6.1. Uwagi ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 3.6.2. Odpowiednie stosowanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 3.7. Zabezpieczenia i gwarancje realizacji ustalonych kontaktów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 3.8. Kontakty z dzieckiem w sprawie o rozwód . . . . . . . . . . . . . 3.9. Zagadnienia proceduralne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 4. Wykonywanie orzeczeń w sprawie kontaktów z dziećmi . . Rozdział III. Władza rodzicielska i kontakty z dzieckiem w sprawach transgranicznych B. Część opisowa . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1. Jurysdykcja . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2. Prawo właściwe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 3. Uznawanie i wykonywanie orzeczeń . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rozdział IV. Uprowadzenie dziecka za granicę A. Komentarz tezowy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Konwencja dotycząca cywilnych aspektów uprowadzenia dziecka za granicę . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rozdział I. Zakres stosowania konwencji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Artykuł 1–5 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rozdział II. Organy centralne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Artykuł 6–7 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rozdział III. Powrót dziecka . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Artykuł 8–20 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rozdział IV. Prawo do odwiedzin . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Artykuł 21 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rozdział V. Postanowienia ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Artykuł 22–36 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rozdział VI. Postanowienia końcowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Artykuł 37–45 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Zastrzeżenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 219 223 226 226 227 228 229 231 231 233 234 235 236 236 237 237 240 241 243 259 259 273 284 305 305 306 306 311 311 313 313 324 324 325 325 333 333 337 IX Spis treści B. Część opisowa . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1. Uwagi ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2. Ogólna charakterystyka konwencji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2.1. Przedmiot konwencji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2.2. Cele konwencji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2.3. Zakres podmiotowy zastosowania konwencji . . . . . . . . . . . 2.4. Zakres terytorialny zastosowania konwencji . . . . . . . . . . . . 2.5. Podmiot, który może się powołać na przepisy konwencji . . 2.6. Konwencja jako źródło prawa w Polsce . . . . . . . . . . . . . . . 2.7. Stosunek konwencji do innych aktów prawa międzynarodowego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 3. Interpretacja przepisów konwencji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 4. Przepisy procesowe konwencji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 5. Wniosek o powrót dziecka i wniosek o ochronę wykonywania prawa do odwiedzin według konwencji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6. Organ centralny i jego zadania . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 7. Stały pobyt dziecka . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 8. Prawo do opieki nad dzieckiem według konwencji . . . . . . . 8.1. Prawo do opieki nad dzieckiem w prawie polskim . . . . . . . 9. Prawo do odwiedzin dziecka według konwencji . . . . . . . . . 9.1. Prawo rodziców, krewnych dziecka i dziecka do utrzymywania wzajemnych kontaktów w innych aktach prawa międzynarodowego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 9.2. Prawo do odwiedzin dziecka według prawa polskiego . . . . 10. Bezprawne uprowadzenie i bezprawne zatrzymanie dziecka . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 11. Zakres kognicji sądu w sprawie o powrót dziecka (art. 12 zd. 1 i 2 konwencji) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 12. Podstawy odmowy powrotu dziecka . . . . . . . . . . . . . . . . . . 12.1. Uwagi ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 12.2. Podstawa odmowy powrotu dziecka z art. 12 zd. 2 in fine konwencji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . X 12.3. Podstawy odmowy powrotu dziecka z art. 13 zd. 1 lit. a konwencji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 12.3.1. Faktyczne niewykonywanie prawa do opieki . . . . . . . . . . . 12.3.2. Zgoda na zmianę stałego pobytu dziecka . . . . . . . . . . . . . . 12.3.3. Później wyrażona zgoda na zmianę miejsca stałego pobytu dziecka (akceptacja) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 12.4. Podstawa odmowy powrotu dziecka z art. 13 zd. 1 lit. b konwencji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 12.4.1. Poważne ryzyko szkody fizycznej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 12.4.2. Poważne ryzyko szkody psychicznej . . . . . . . . . . . . . . . . . . 12.4.3. Poważne ryzyko narażenia dziecka na sytuacje niemożliwą do zniesienia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 12.4.4. Środki zabezpieczające powrót dziecka . . . . . . . . . . . . . . . . 12.5. Podstawa odmowy powrotu dziecka z art. 13 zd. 2 konwencji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 338 338 339 339 340 344 345 346 347 348 348 351 360 364 370 378 382 387 388 389 390 393 397 397 398 399 400 402 404 405 408 410 413 414 416 Spis treści 12.6. Podstawa odmowy powrotu dziecka z art. 20 konwencji . . 13. Artykuł 21 Konwencji haskiej i praktyka jego stosowania . . 13.1. Szczególne przypadki uregulowania prawa do odwiedzin dziecka . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 14. Relacje między konwencją dotyczącą cywilnych aspektów uprowadzenia dziecka za granicę z 25.10.1980 r. a Konwencją haską o właściwości, prawie właściwym, uznawaniu i wykonalności oraz współpracy w zakresie odpowiedzialności rodzicielskiej i środków ochrony dzieci z 9.10.1996 r. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 15. Relacje między konwencją dotyczącą cywilnych aspektów uprowadzenia dziecka za granicę z 25.10.1980 r. a rozporządzeniem Rady Nr 2201/2003/WE z 27.11.2003 r. o jurysdykcji oraz uznawaniu i wykonywaniu orzeczeń w sprawach małżeńskich oraz w sprawach dotyczących odpowiedzialności rodzicielskiej, uchylającymi rozporządzenie Nr 1347/2000/WE – uwagi ogólne . . . . . . . Rozdział V. Mediacja B. Część opisowa . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1. Uwagi ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2. Mężczyźni, kobiety i dzieci wobec sytuacji rozwodu . . . . . 3. Mediacja – podstawowe zasady . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 4. Mediacje rodzinne – praktyka polska i podstawy prawne . . 4.1. Przedmiot mediacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 4.2. Przeciwwskazania wobec mediacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 4.3. Rozpoczęcie mediacji – dobrowolność i poufność . . . . . . . 4.4. Przebieg i rezultat mediacji (ugoda i protokół) . . . . . . . . . . 4.5. Osoba mediatora . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 4.6. Koszty mediacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Studia przypadków . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Przypadek 1. Podział majątku dorobkowego przy rozwodzie . . . Komentarz . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Przypadek 2. Plan opieki rodzicielskiej (1) . . . . . . . . . . . . . . . . . Komentarz . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Przypadek 3. Plan opieki rodzicielskiej (2) . . . . . . . . . . . . . . . . . Przypadek 4. Plan opieki rodzicielskiej (3) . . . . . . . . . . . . . . . . . Komentarz . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 419 420 422 423 425 439 439 441 452 455 455 465 471 474 477 481 486 486 492 492 498 499 508 513 Rozdział VI. Kontakty między rodzicami a dziećmi w świetle orzecznictwa Europejskiego Trybunału Praw Człowieka oraz innych instrumentów międzynarodowych B. Część opisowa . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1. Uwagi ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2. Kontakty rodziców z dziećmi w świetle Europejskiej Konwencji Praw Człowieka . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 517 517 518 XI Spis treści 2.1. Uwagi ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2.2. Artykuł 8 EKPC a kontakty rodziców z dziećmi . . . . . . . . . 2.3. Ustalenie macierzyństwa i ojcostwa . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2.4. Objęcie dzieci opieką publiczną . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2.5. Połączenie rodziców z dziećmi . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2.6. Prawo do styczności z dzieckiem . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2.7. Uprowadzenie dzieci za granicę przez jedno z rodziców . . 2.8. Kontrola Europejskiego Trybunału Praw Człowieka nad decyzjami władz krajowych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 3. Pozostałe instrumenty międzynarodowe odnoszące się do problemu kontaktów rodziców z dziećmi . . . . . . . . . . . . . . 3.1. Uwagi ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 3.2. Europejska konwencja w sprawie kontaktów z dziećmi . . . 3.3. Wzajemne uznawanie orzeczeń w Unii Europejskiej . . . . . 4. Podsumowanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rozdział VII. Wzory pism procesowych 1. Wniosek o rozstrzygnięcie o istotnych sprawach dziecka . . 2. Wniosek o odebranie dziecka . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 3. Wniosek o zezwolenie na dokonanie czynności przekraczającej zakres zwykłego zarządu majątkiem dziecka . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 4. Wniosek o zmianę zawartego w wyroku orzekającym rozwód orzeczenia o władzy rodzicielskiej i sposobie jej wykonania . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 5. Wniosek o uregulowanie sposobu wykonywania władzy rodzicielskiej rodziców żyjących w rozłączeniu . . . . . . . . . 6. Wniosek o ograniczenie władzy rodzicielskiej . . . . . . . . . . 7. Wniosek o zawieszenie władzy rodzicielskiej . . . . . . . . . . . 8. Wniosek o pozbawienie władzy rodzicielskiej . . . . . . . . . . 9. Wniosek o przywrócenie władzy rodzicielskiej . . . . . . . . . . 10. Wniosek o uregulowanie kontaktów z dzieckiem . . . . . . . . 11. Wniosek o zezwolenie na wydanie paszportu małoletniemu . . 12. Wniosek o zezwolenie na zmianę nazwiska małoletniemu 13. Wzory wniosków o zwrot dziecka i wykonywanie prawa do osobistych kontaktów na podstawie Konwencji haskiej dotyczącej cywilnych aspektów uprowadzenia dziecka za granicę, sporządzonej w Hadze 25.10.1980 r. . . . . . . . . . . . 13.1. Wniosek o zwrot dziecka na podstawie konwencji dotyczącej cywilnych aspektów uprowadzenia dziecka za granicę, sporządzonej w Hadze 25.10.1980 r. . . . . . . . . . . . 13.1.1. Wniosek w języku polskim . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 13.1.2. Wniosek w języku angielskim . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 13.1.3. Wniosek w języku francuskim . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 13.1.4. Wniosek w języku niemieckim . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 518 520 521 524 529 531 539 544 546 546 546 548 551 555 557 559 560 562 564 565 567 569 570 572 573 575 575 575 578 581 584 XII Spis treści 13.2. Wniosek o wykonanie prawa do osobistych kontaktów na podstawie konwencji dotyczącej cywilnych aspektów uprowadzenia dziecka za granicę, sporządzonej w Hadze 25.10.1980 r. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 13.2.1. Wniosek w języku polskim . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 13.2.2. Wniosek w języku angielskim . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 13.2.3. Wniosek w języku francuskim . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 13.2.4. Wniosek w języku niemieckim . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Indeks rzeczowy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 587 587 590 593 596 599 XIII Przedmowa Drugie wydanie Władzy rodzicielskiej i kontaktów z dzieckiem w serii Są- dowe Komentarze Tematyczne stanowi przekrojowe kompendium praktycznej wiedzy objętej tytułowym zagadnieniem. Obejmuje swym zakresem problema- tykę zarówno w ujęciu prawa krajowego, jak i norm prawa międzynarodowego. Tytułową problematykę wzbogacono o aspekt sporów w transgranicznym ujęciu oraz przez pryzmat orzecznictwa Europejskiego Trybunału Praw Człowieka. Nowością na wydawniczym rynku jest komentarz do Konwencji dotyczącej cywilnych aspektów uprowadzenia dziecka za granicę, której znaczenie i za- stosowanie w ostatnich latach wyraźnie wzrosło. Uzupełnieniem klasycznie ro- zumianej władzy rodzicielskiej jest odpowiedzialność deliktowa małoletniego i jego rodziców. W pracy omówiona została także problematyka mediacji. Komentarz stanowi najobszerniejsze na rynku opracowanie poświęcone wła- dzy rodzicielskiej i kontaktom z dzieckiem, obejmując problematykę zarówno w ujęciu materialnym, jak i procesowym. Komentarz uwzględnia stan prawny na lipiec 2012 r. Komentarz jest adresowany przede wszystkim do prawników oraz aplikan- tów. Ze względu na przedmiot opracowania, język oraz systematykę może być przydatny także samym adresatom norm prawa rodzinnego „uwikłanym” w spo- ry na tle władzy rodzicielskiej lub kontaktów z dzieckiem. Jacek Ignaczewski XV 1. Akty prawa DPrRodz . . . . . . . . . . . . . . . dekret z 22.1.1946 r. – Prawo rodzinne (Dz.U. KC . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ustawa z 23.4.1964 r. – Kodeks cywilny KK . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ustawa z 6.6.1997 r. – Kodeks karny (Dz.U. Nr 88, Konstytucja RP . . . . . . . . . Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z 2.4.1997 r. Wykaz skrótów Nr 6, poz. 52 ze zm.) (Dz.U. Nr 16, poz. 93 ze zm.) poz. 553 ze zm.) (Dz.U. Nr 78, poz. 483 ze zm.) KP . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ustawa z 26.6.1974 r. – Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 ze zm.) KPA . . . . . . . . . . . . . . . . . . ustawa z 14.6.1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. i ze sprost.) KPC . . . . . . . . . . . . . . . . . . ustawa z 17.11.1964 r. – Kodeks postępowania KPK . . . . . . . . . . . . . . . . . . ustawa z 6.6.1997 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. Nr 43, poz. 296 ze zm.) KRO . . . . . . . . . . . . . . . . . . ustawa z 25.2.1964 r. – Kodeks rodzinny i opie- karnego (Dz.U. Nr 89, poz. 555 ze zm.) kuńczy (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 788) KSCU . . . . . . . . . . . . . . . . . ustawa z 28.7.2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (t.j. Dz.U. z 2010 r. Nr 90, poz. 594 ze zm.) rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospo- litej z 27.10.1933 r. – Kodeks zobowiązań (Dz.U. Nr 82, poz. 598 ze zm.) KZ . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . OZPU . . . . . . . . . . . . . . . . . ustawa z 19.8.1994 r. o ochronie zdrowia psy- chicznego (t.j. Dz.U. z 2011 r. Nr 231, poz. 1375 ze zm.) PaszpU . . . . . . . . . . . . . . . . ustawa z 13.7.2006 r. o dokumentach paszporto- wych (Dz.U. Nr 143, poz. 102 ze zm.) PieczZastU . . . . . . . . . . . . . ustawa z 9.6.2011 r. o wspieraniu rodziny i sys- temie pieczy zastępczej (Dz.U. Nr 149, poz. 887 ze zm.) PomSpołU . . . . . . . . . . . . . ustawa z 12.3.2004 r. o pomocy społecznej (t.j. Dz.U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1362 ze zm.) PostNielU . . . . . . . . . . . . . . ustawa z 26.10.1982 r. o postępowaniu w sprawach nieletnich (t.j. Dz.U. z 2010 r. Nr 33, poz. 178 ze zm.) PostSądAdm . . . . . . . . . . . . ustawa z 30.8.2002 r. – Prawo o postępowa- niu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 270) XVII Wykaz skrótów PrASC . . . . . . . . . . . . . . . . ustawa z 29.9.1986 r. – Prawo o aktach stanu cywilnego (t.j. Dz.U. z 2011 r. Nr 212, poz. 1264 ze zm.) PrawDziecKonw . . . . . . . . Konwencja o prawach dziecka przyjęta 20.11.1989 r. przez Zgromadzenie Ogólne ONZ (Dz.U. z 1991 r. Nr 120, poz. 526 ze zm.) PrBank . . . . . . . . . . . . . . . . ustawa z 29.8.1997 r. – Prawo bankowe PrMiędz . . . . . . . . . . . . . . . ustawa z 4.2.2011 r. – Prawo prywatne między- (t.j. Dz.U. z 2002 r. Nr 72, poz. 665 ze zm.) RegUrzSądPow . . . . . . . . . narodowe (Dz.U. Nr 80, poz. 432) rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 23.2.2007 r. – Regulamin urzędowania sądów powszechnych (Dz.U. Nr 98, poz. 249 ze zm.) TFUE . . . . . . . . . . . . . . . . . Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej TUE . . . . . . . . . . . . . . . . . . Traktat o Unii Europejskiej TWE . . . . . . . . . . . . . . . . . . Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską UstSądAdm . . . . . . . . . . . . ustawa 25.7.2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) ZawLekU . . . . . . . . . . . . . . ustawa z 5.12.1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty (t.j. Dz.U. z 2011 r. Nr 277, poz. 1634 ze zm.) 2. Organy, instytucje CDCJ . . . . . . . . . . . . . . . . . Europejski Komitet Współpracy Prawnej CJFA . . . . . . . . . . . . . . . . . . Komitet Ekspertów Prawa Rodzinnego ETPC . . . . . . . . . . . . . . . . . Europejski Trybunał Praw Człowieka ETS . . . . . . . . . . . . . . . . . . Europejski Trybunał Sprawiedliwości GUS . . . . . . . . . . . . . . . . . . Główny Urząd Statystyczny OHP . . . . . . . . . . . . . . . . . . Ochotniczy Hufiec Pracy RODK . . . . . . . . . . . . . . . . Rodzinny Ośrodek Diagnostyczno-Konsultacyjny SN . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Sąd Najwyższy TK . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Trybunał Konstytucyjny UE . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Unia Europejska USC . . . . . . . . . . . . . . . . . . Urząd Stanu Cywilnego 3. Czasopisma Biul. SN . . . . . . . . . . . . . . . Biuletyn Sądu Najwyższego Dz.U. . . . . . . . . . . . . . . . . . Dziennik Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej Dz.Urz. UE . . . . . . . . . . . . . Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej GP . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Gazeta Prawnicza KPP . . . . . . . . . . . . . . . . . . Kwartalnik Prawa Prywatnego MoP . . . . . . . . . . . . . . . . . . Monitor Prawniczy NP . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Nowe Prawo OSN . . . . . . . . . . . . . . . . . . Orzecznictwo Sądu Najwyższego OSNC . . . . . . . . . . . . . . . . . Orzecznictwo Sądu Najwyższego Izba Cywilna XVIII Wykaz skrótów OSNCPiUS . . . . . . . . . . . . Orzecznictwo Sądu Najwyższego Izba Cywilna, OSNKW . . . . . . . . . . . . . . . Orzecznictwo Sądu Najwyższego Izba Karna Pracy i Ubezpieczeń Społecznych i Wojskowa OSNP . . . . . . . . . . . . . . . . . Orzecznictwo Sądu Najwyższego Izba Pracy OSNPG . . . . . . . . . . . . . . . Orzecznictwo Sądu Najwyższego. Wydawnictwo Prokuratury Generalnej OSP . . . . . . . . . . . . . . . . . . Orzecznictwo Sądów Polskich OTK . . . . . . . . . . . . . . . . . . Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego Pal. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Palestra PiP . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Państwo i Prawo Prok. i Pr. . . . . . . . . . . . . . . Prokuratura i Prawo PS . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Przegląd Sądowy RiP . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rodzina i Prawo 4. Inne skróty art. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . artykuł(-y) cz. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . część DNA . . . . . . . . . . . . . . . . . . kwas dezoksyrybonukleinowy etc. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . et cetera i tak dalej itd. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . i tym podobne itp. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . lit. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . litera m.in. . . . . . . . . . . . . . . . . . . między innymi n. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . następny (-a, -e) niepubl. . . . . . . . . . . . . . . . . niepublikowany (-a, -e) np. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . na przykład Nr . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . numer op. cit. . . . . . . . . . . . . . . . . . opus citatum orz. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . orzeczenie ost. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ostatni (-a, -e) pkt . . . . . . . . . . . . . . . . . . . punkt post. . . . . . . . . . . . . . . . . . . postanowienie poz. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . pozycja przyp. . . . . . . . . . . . . . . . . . przypis (-y) r. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . red. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . rozdz. . . . . . . . . . . . . . . . . . RP . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Rzeczpospolita Polska s. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . strona sprost. . . . . . . . . . . . . . . . . . sprostowanie t. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . tj. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . t.j. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . tzw. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . uchw. . . . . . . . . . . . . . . . . . uchwała uchw. SN (7) . . . . . . . . . . . uchwała składu 7 sędziów Sądu Najwyższego tom to jest tekst jednolity tak zwany rok redakcja rozdział XIX
Pobierz darmowy fragment (pdf)

Gdzie kupić całą publikację:

Władza rodzicielska i kontakty z dzieckiem
Autor:
, ,

Opinie na temat publikacji:


Inne popularne pozycje z tej kategorii:


Czytaj również:


Prowadzisz stronę lub blog? Wstaw link do fragmentu tej książki i współpracuj z Cyfroteką: